Συγκεκριμένα, το ζήτημα του πηγαίου κώδικα έχει προκαλέσει πολιτική αντιπαράθεση στην χώρα, καθώς επικρίθηκαν έντονα οι χειρισμοί της ελληνικής πλευράς (χαρακτηριστική η ανακοίνωση της ΕΛΑΣ που παρατίθεται) ενώ σύμφωνα με πληθώρα δημοσιευμάτων, το Ισραήλ είχε ξεκαθαρίσει ότι η χώρα μας δεν θα είχε πρόσβαση στον πηγαίο κώδικα, κάτι που θα καθιστούσε την χώρα μας «όμηρο», όπως είχε πει ο ίδιος ο Νίκος Δένδιας. 

Είναι χαρακτηριστικό πως, σύμφωνα με ηλεκτρονικά δημοσιεύματα, το ισραηλινό υπουργείο Άμυνας παρενέβη στο διαδικτυακό κείμενο της συνέντευξης (ο Πατέλ ανέφερε αρχικά ότι ο πηγαίος κώδικας δεν περιλαμβάνονταν στην άδεια χρήσης της συμφωνίας) όπου γίνεται λόγος για «μεταφορά τεχνογνωσίας, από κοινού χρήση λογισμικού και τεχνολογίας με τις Ένοπλες Δυνάμεις, καθώς και συμμετοχή ελληνικών εταιρειών στη συμπαραγωγή», όπως παρατίθεται στην εισαγωγή. Κατά τις επικρίσεις, ούτε η διευκρινιστική αυτή ανακοίνωση δίνει εγγύηση για την πρόσβαση στον πηγαίο κώδικα, επομένως ισχύει η «ομηρεία» της ελληνικής πλευράς.

Σύμφωνα με το δημοσίευμα της ηλεκτρονικής έκδοσης της “Καθημερινής”, ο διευθυντής του Οργανισμού Αντιπυραυλικής Άμυνας του ισραηλινού υπουργείου Άμυνας, Μοσέ Πατέλ, μίλησε, μεταξύ άλλων, για τη συμμετοχή της ελληνικής αμυντικής βιομηχανίας, επιβεβαιώνοντας ότι «προβλέπεται εγχώρια βιομηχανική συμμετοχή περίπου 25%, ενώ ήδη ισραηλινές βιομηχανίες συνεργάζονται με υποψήφιες ελληνικές εταιρείες για την ανάπτυξη και συμπαραγωγή εξαρτημάτων».

Σημειώνεται ότι η συμφωνία, όπως ανακοινώθηκε κατά την υπογραφή της 31ης Αυγούστου 2026, προβλέπει ευρεία συμμετοχή του ελληνικού αμυντικού και τεχνολογικού οικοσυστήματος με 19 ελληνικές εταιρείες να συμμετέχουν ήδη στις σχετικές διαδικασίες με ποσοστό συμμετοχής που υπερβαίνει το 25% και συγκεκριμένα τα 750 εκατ. ευρώ. Παράλληλα, προβλέπεται η δημιουργία παραγωγικής βάσης στην Ελλάδα με εξαγωγικές προοπτικές.

Το Ισραήλ για την “Ασπίδα του Αχιλλέα” 

Ο Πατέλ, αναφέρθηκε και στα ισραηλινά συστήματα που περιλαμβάνονται στη συμφωνία, τους μήνες των διαπραγματεύσεων και τον σχεδιασμό της νέας αντιπυραυλικής «ασπίδας» που θα στηθεί στην Ελλάδα. Η πρόσφατη συμφωνία Ελλάδας και Ισραήλ, όπως σημείωσε, περιλαμβάνει μια πολυεπίπεδη αντιαεροπορική άμυνα με αναχαιτιστικά χαμηλής, μεσαίας και μεγάλης εμβέλειας, με τη συμμετοχή των συστημάτων Spyder, Barak MX και David’s Sling. Στο πλαίσιο αυτό, έκανε λόγο για δυνατότητες πολλαπλών επιπέδων.

Όπως εξήγησε, «στο κατώτερο επίπεδο, έχουμε το οπλικό σύστημα Spyder, το οποίο προορίζεται να αναπτυχθεί στα νησιά που βρίσκονται λίγο πιο μακριά από την ηπειρωτική χώρα. Στη συνέχεια, έχουμε τα συστήματα Barak MX, τα οποία καλύπτουν περισσότερα νησιά που βρίσκονται πιο κοντά στην ηπειρωτική χώρα. Και τρίτον, το David’s Sling, το οποίο έχει ευρύτερη εμβέλεια και καλύπτει την ηπειρωτική χώρα καθώς και κάποια ακόμη νησιά γύρω από αυτήν». Τα συστήματα αυτά θα προσφέρουν στην Ελλάδα, όπως τόνισε, πλήρη κάλυψη.

«Η συμφωνία περιλαμβάνει επίσης ραντάρ που κατασκευάζονται και αναπτύσσονται από την εταιρεία ELTA στο Ισραήλ, τα οποία θα αποτελούν μέρος της ικανότητας ανίχνευσης στόχων της αντιπυραυλικής άμυνας, καθώς και ένα σύστημα διοίκησης και ελέγχου που ουσιαστικά θα ελέγχει όλα τα συστήματα και όλα τα ραντάρ», ανέφερε χαρακτηριστικά.

Στο κατά πόσο αποτελεσματικό αποδείχθηκε το πολυεπίπεδο σύστημα αντιαεροπορικής άμυνας μετά τις πρόσφατες εξελίξεις στην ευρύτερη περιοχή, σημείωσε ότι πολλά από τα διδάγματα που αντλήθηκαν έχουν ενσωματωθεί στα συστήματα, καθιστώντας σαφές ότι η ελληνική κυβέρνηση θα είναι σε θέση να παραλάβει συστήματα σε πολύ ώριμο στάδιο ενώ ως προς τις επιχειρησιακές ικανότητες υπογράμμισε ότι το ποσοστό επιτυχίας είναι υψηλό. Σχετικά με τις διαπραγματεύσεις, όπως ανέφερε, η σχετική συμφωνία αποτελεί αποτέλεσμα σχεδόν τεσσάρων ετών προετοιμασίας και επαφών μεταξύ των δύο πλευρών.

Έλληνες αξιωματικοί της Πολεμικής Αεροπορίας και του τμήματος σχεδιασμού, όπως είπε, επισκέφθηκαν πολλές φορές το Ισραήλ, ενώ αντίστοιχα ισραηλινές αντιπροσωπείες επισκέφθηκαν την Αθήνα. Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στον σχεδιασμό της τοποθέτησης των ραντάρ, με βάση το ανάγλυφο κάθε περιοχής, ώστε να επιτευχθεί η καλύτερη δυνατή κάλυψη και προστασία. Τέλος, επιβεβαίωσε ότι στο πλαίσιο της σύμβασης προβλέπεται και εκπαίδευση Ελλήνων στρατιωτικών στο Ισραήλ, καθώς και δυνατότητα πραγματοποίησης εκπαίδευσης στην Ελλάδα, εφόσον απαιτηθεί.

Η ΕΛΑΣ

Η ανακοίνωση του κόμματος που επικρίνει τους κυβερνητικούς και εστιάζει στον πηγαίο κώδικα: “Η σημερινή, μετ’ εμποδίων δημοσιευμένη, συνέντευξη στην “Καθημερινή” του επικεφαλής του Οργανισμού Αντιπυραυλικής Άμυνας του Ισραήλ, Μοσέ Πατέλ, στην οποία αναφέρει ρητά και κατηγορηματικά ότι η Ελλάδα δεν έχει πρόσβαση στον πηγαίο κώδικα που σχετίζεται με τις δυνατότητες διοίκησης και ελέγχου (command and control) του συστήματος «Ασπίδα του Αχιλλέα» επειδή δεν περιλαμβανόταν στην άδεια χρήσης της συμφωνίας, δημιουργεί πολύ σοβαρά ερωτηματικά για το σύστημα, τη διαχείρισή του και την εν προκειμένω προάσπιση των εθνικών συμφερόντων», αναφέρει σε ανακοίνωσή της η Ελληνική Αριστερή Συμπαράταξη.

«Παράλληλα το γεγονός ότι η εν λόγω συνέντευξη δημοσιεύθηκε αρχικά στο διαδίκτυο από την Καθημερινή χωρίς το επίμαχο απόσπασμα το οποίο προστέθηκε στη συνέχεια, δημιουργεί επιπλέον ερωτήματα και προβληματισμό», σημειώνει η ΕΛΑΣ. Και προσθέτει: «Επιπλέον, η διευκρίνιση της εφημερίδας για «μεταφορά τεχνογνωσίας» από το Ισραήλ στην Ελλάδας και η «από κοινού χρήση λογισμικού και τεχνολογίας με τις ελληνικές Ένοπλες Δυνάμεις» που «θα επεκταθεί και στις ελληνικές εταιρείες που θα συμμετάσχουν στη συμπαραγωγή των οπλικών συστημάτων», προκαλεί ακόμη περισσότερη ανησυχία και ερωτήματα, καθώς επιβεβαιώνει, ότι εν τέλει δεν θα ελέγχουν οι Ένοπλες Δυνάμεις μας κατ’ αποκλειστικότητα το σύστημα αλλά στην καλύτερη περίπτωση θα το ελέγχουν από κοινού με ισραηλινές εταιρείες.

Υπενθυμίζουμε ότι στις 23 Ιουλίου 2026 ο Υπουργός Άμυνας δήλωσε ότι οι Ένοπλες Δυνάμεις δεν θα αποκτήσουν σύστημα «στο οποίο δεν θα έχουμε τον πηγαίο κώδικα. Ιδίως για “command and control” πλην πολύ εξειδικευμένων περιπτώσεων, εξηγώντας – ορθώς – ότι χωρίς τον κώδικα η Ελλάδα δεν θα μπορούσε «να παρέμβει στην αρχιτεκτονική και στην εξέλιξη του συστήματος» και θα κινδύνευε να είναι “όμηρος” οποιασδήποτε και της φιλικότερης και συμμαχικότερης των ξένων χωρών”.

Παράλληλα στις 30 Αυγούστου, μία ημέρα πριν την υπογραφή της συμφωνίας, ο Υπουργός Άμυνας δήλωσε ότι η Ασπίδα του Αχιλλέα διαθέτει ένα ενοποιημένο σύστημα Διοίκησης και Ελέγχου (Command & Control), και τόνισε ότι αποδίδουμε «ιδιαίτερη βαρύτητα στην πρόσβαση στον πηγαίο κώδικα των συστημάτων αυτών».

«Σήμερα οι κυβερνητικές δηλώσεις διαψεύδονται από τον αρμόδιο Ισραηλινό αξιωματούχο και η κυβέρνηση βρίσκεται έκθετη απέναντι στον ελληνικό λαό, για την αγορά ενός ευαίσθητου αμυντικού συστήματος το οποίο προκύπτει ότι δεν θα βρίσκεται υπό τον ουσιαστικό έλεγχο των Ενόπλων Δυνάμεων. Με λίγα λόγια, μαθαίνουμε μέσω του Ισραήλ ότι αγοράσαμε ένα σύστημα με αρκετά δισεκατομμύρια αλλά με όρους ενοικίου καθώς δεν το ελέγχουμε», αναφέρει η ανακοίνωση.

«Η συγκεκριμένη αποκάλυψη αποτελεί μείζον θέμα, τόσο όσον αφορά την διαφάνεια, όσο και την εθνική ασφάλεια και την κυριαρχία μας. Είναι λοιπόν άμεση ανάγκη η διευκρίνιση από την κυβέρνηση για το εάν και κατά πόσο η Ελλάδα έχει πρόσβαση στον πηγαίο κώδικα και στο σύστημα διοίκησης και ελέγχου. Εάν η κυβέρνηση δεν διαψεύσει τον Ισραηλινό αξιωματούχο, τότε με την αγορά της Ασπίδας του Αχιλλέα υπό αυτούς τους όρους, θα έχει καταστήσει την χώρα “όμηρο” – όπως λέει και ο Υπουργός Άμυνας – στα χέρια τρίτης χώρας και σε αυτήν την περίπτωση, της κυβέρνησης Νετανιάχου”, καταλήγει η ΕΛΑΣ.

Την ίδια στιγμή, ο Ουκρανός πρόεδρος δήλωσε σήμερα ότι, παρά την “θετική” αποτίμησή του, για τις συνομιλίες με τους Αμερικανούς απεσταλμένους που επισκέπτονται το Κίεβο, ο πόλεμος κατά της Ρωσίας φαίνεται ότι πρέπει να συνεχιστεί κατά τη διάρκεια του χειμώνα αυτού, “επί του παρόντος”.

“Ελπίζουμε ειλικρινά να καταλήξουμε σε συμφωνίες με τους Αμερικανούς εταίρους μας και βασιζόμαστε στη στήριξη των Ευρωπαίων εταίρων μας, εάν ο πόλεμος παραταθεί κατά τη διάρκεια του χειμώνα, κάτι που φαίνεται να ισχύει επί του παρόντος”, δήλωσε ο Ζελένσκι στην συνέντευξη Τύπου που παραχώρησε μετά τις συνομιλίες.

Ο Ζελένσκι δήλωσε παράλληλα ότι το εδαφικό, που είναι κεντρικό ζήτημα στη σύγκρουση μεταξύ της Ουκρανίας και της Ρωσίας, δεν μπορεί να επιλυθεί παρά μόνο στις συναντήσεις μεταξύ αρχηγών κρατών. “Θέλω να επιμείνω στη θέση μου, η οποία είναι ότι τόσο περίπλοκα θέματα (για τα εδάφη σ.σ.) δεν μπορούν να επιλυθούν παρά μόνο σε επίπεδο ηγετών”, δήλωσε σε συνέντευξη Τύπου μετά τις πρώτες του συνομιλίες στο Κίεβο με τους απεσταλμένους του Ντόναλντ Τραμπ.

Ο Ζελένσκι ζητεί εδώ και πολύ καιρό μια συνάντηση με τον ομόλογό του Βλαντίμιρ Πούτιν για να διευθετηθεί το ζήτημα των εδαφών, κάτι που το Κρεμλίνο αρνείται να κάνει. Ο Ουκρανός πρόεδρος δήλωσε επίσης ότι οι αντιπροσωπείας των ΗΠΑ και της Ουκρανίας συζήτησαν για την ασφάλεια και τις οικονομικές εγγυήσεις για το Κίεβο, καθώς και για ένα σχέδιο ευημερίας.

Πώς αποτιμούν Μόσχα-Κίεβο τις διαπραγματεύσεις

Οι Αμερικανοί απεσταλμένοι Τζάρεντ Κούσνερ και Στιβ Γουίτκοφ παρουσίασαν στο Κίεβο νέες προτάσεις, “πιο αποτελεσματικές”, για να τεθεί τέλος στον πόλεμο με τη Ρωσία, και ο πρόεδρος Βολοντίμιρ Ζελένσκι είναι σε συνάντηση και με τους δύο, δήλωσε σήμερα στο Γαλλικό Πρακτορείο υψηλόβαθμος αξιωματούχος της ουκρανικής προεδρίας. “Δεν είναι όπως πριν. Αυτή τη φορά είναι πιο αποτελεσματικό”, δήλωσε αυτός ο αξιωματούχος προσθέτοντας: “Βρίσκονται ακόμα σε συνομιλίες… Τώρα είναι τρεις”.

Ο Γιούρι Ουσακόφ είπε σε δημοσιογράφους ότι οι Αμερικανοί απεσταλμένοι είχαν προετοιμαστεί σχολαστικά για αυτήν την επίσκεψη και παρουσίασαν «μια σειρά από ιδέες» για τη διευθέτηση της σύγκρουσης, Το Κρεμλίνο ανέφερε ότι ο ρώσος πρόεδρος Βλαντίμιρ Πούτιν είχε «εξαιρετικά ειλικρινείς» συνομιλίες με τους αμερικανούς απεσταλμένους σχετικά με την αναζήτηση τρόπων για τον τερματισμό του πολέμου στην Ουκρανία, με τους Στιβ Γουίτκοφ και Τζάρεντ Κούσνερ να προτείνουν «μια σειρά από ιδέες».

Ο σύμβουλος του Κρεμλίνου Γιούρι Ουσακόφ είπε σε δημοσιογράφους ότι οι Aμερικανοί απεσταλμένοι είχαν προετοιμαστεί σχολαστικά για αυτήν την επίσκεψη, επανέλαβαν το ενδιαφέρον τους για γρήγορο τερματισμό των εχθροπραξιών και παρουσίασαν «μια σειρά από ιδέες» σχετικά με πιθανούς τρόπους διευθέτησης της σύγκρουσης, όπως μετέφερε το ΑΠΕ. «Η συζήτηση ήταν εποικοδομητική, εξαιρετικά ειλικρινής και σε πνεύμα εμπιστοσύνης», δήλωσε ο Ουσακόφ, διευκρινίζοντας ότι η ρωσική πλευρά υπογράμμισε πως είναι πεπεισμένη ότι θα επιτύχει τους στόχους που έθεσε όταν ξεκινούσε η στρατιωτική επιχείρηση.

Η ρωσική αντιπροσωπεία

Ο Πούτιν εξήρε τις προσπάθειες του προέδρου των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ για τον τερματισμό του πολέμου στην Ουκρανία, ο οποίος διαρκεί 4,5 χρόνια. Ο Τραμπ ανέφερε την Παρασκευή ότι οι ΗΠΑ έχουν μια νέα πρόταση με στόχο τον τερματισμό του πολέμου. «Αν και αντιλαμβάνεται ότι βρίσκεται σε μια δύσκολη κατάσταση, δεν σταματά ωστόσο τις προσπάθειές του να συμβάλει στην επίτευξη μιας λύσης και να προσφέρει τη συμβολή του στην επίλυση της ρωσο-ουκρανικής σύγκρουσης», δήλωσε ο Πούτιν.

Όπως και σε προηγούμενες συναντήσεις, ο Πούτιν είχε στο πλευρό του τον σύμβουλό του για θέματα εξωτερικής πολιτικής, Γιούρι Ουσάκοφ, και τον απεσταλμένο του για επενδύσεις, Κιρίλ Ντμιτριέφ, οι οποίοι υποδέχτηκαν τους δύο επισκέπτες στο αεροδρόμιο, τους οδήγησαν σε ένα εστιατόριο και στη συνέχεια τους συνόδευσαν στο Κρεμλίνο, όπως συμπλήρωσε το Reuters.

Ο εκπρόσωπος του Κρεμλίνου, Ντμίτρι Πεσκόφ, δήλωσε σε ανακοίνωση που δημοσιεύτηκε στο κανάλι του Κρεμλίνου στην εφαρμογή ανταλλαγής μηνυμάτων Max ότι ο Πούτιν είχε διατάξει τις ένοπλες δυνάμεις να μην επιτεθούν στο Κίεβο για τρεις ημέρες, ξεκινώντας από τα μεσάνυχτα του Σαββάτου, καθώς ο Γουίτκοφ και ο Κούσνερ θα κατευθυνθούν στη συνέχεια προς την ουκρανική πρωτεύουσα.

Ο πρόεδρος της Ουκρανίας Βολοντίμιρ Ζελένσκι δήλωσε ότι είχε μιλήσει με τους δύο Αμερικανούς απεσταλμένους που πρόκειται να επισκεφθούν την Ουκρανία την Κυριακή, προσθέτοντας ότι η Ουκρανία ήταν έτοιμη να απέχει από επιθέσεις κατά της Μόσχας μέχρι και τη Δευτέρα.

Ο Πούτιν σημείωσε στην εναρκτήρια ομιλία του ότι η ένταση των ουκρανικών επιθέσεων κατά της Ρωσίας είχε επίσης μειωθεί και υποσχέθηκε να διασφαλίσει την ασφάλεια των Αμερικανών διαπραγματευτών. Ανέφερε ότι η Ρωσία δεν είχε ακόμη συμφωνήσει σε μια ευρύτερη τριήμερη εκεχειρία.

Όσο και να φαντάζει υπερβολικό, η ωμή πραγματικότητα σε αυτόν τον πρωτόγνωρα “σκληρό” προεκλογικό αγώνα είναι πως το ίδιο το λεγόμενο γερμανικό “δημοκρατικό τόξο” είχε εξαπολύσει τους “τέσσερις καβαλάρηδες της Αποκαλύψεως”, της μοντέρνας πολιτικής χειραγώγησης: Προπαγάνδα, λογοκρισία, εκφοβισμός, καταστολή.

Τι και αν αυτό ισοδυναμεί με τη διάβρωση των δημοκρατικών θεσμών και την υποδαύλιση του ήδη υπάρχοντος κοινωνικού διχασμού για διάφορα ζητήματα (Ουκρανικό, μεταναστευτικό, οικονομία, ρωσοφοβία/ρωσοφιλία, κυβερνητική πολιτική των “δύο μέτρων και των δύο σταθμών” κ.α.);

Παρόλα αυτά, όπως έδειχναν όλες οι σοβαρές δημοσκοπήσεις και αποδείχτηκε με τα exit poll, οι θιασώτες του ήδη κλυδωνιζόμενου “Brandmauer” δεν πέτυχαν τον πρώτο αντικειμενικό τους πολιτικό σκοπό, να εμποδίσουν δηλαδή τον εκλογικό θρίαμβο της “Εναλλακτικής για τη Γερμανία”, η οποία διεκδικεί ακόμη και την απόλυτη πλειοψηφία των εδρών στο τοπικό Κοινοβούλιο.

Δεν είναι όμως μόνο η αγωνία που υπάρχει για το τελικό-εκλογικό αποτέλεσμα της Σαξονίας των 2,2 εκατομμυρίων πολιτών, αλλά και το τι θα επακολουθήσει για τον μελλοντικό τρόπο διακυβέρνησης αυτού του μικρού ομοσπονδιακού κρατιδίου, που ξαφνικά απέκτησε τόση σπουδαιότητα. Και μάλιστα σε μια Γερμανία που γίνεται όλο και πιο αυταρχική, με μια οικονομία σε κρίση, με μια διχασμένη κοινωνία και μ’ έναν ήδη αποτυχημένο καγκελάριο Μερτζ…

Το AfD, η δημοκρατία και υποκρισία 

Η δημοκρατία δεν υπερασπίζεται με τον αποκλεισμό ανεπιθύμητων πολιτικών απόψεων από την δημοκρατική πολιτική αντιπαράθεση, ούτε μπορεί να είναι “κατευθυνόμενη”, ούτε μπορεί ν΄ απαγορευτεί το – με απόσταση – δημοσκοπικά πρώτο κόμμα σε πανεθνική κλίμακα, εξαιτίας μεμονωμένων, όντως «αντιδημοκρατικών εκφράσεων» κάποιων στελεχών του, ή επειδή κάποιοι κρατικοί παράγοντες το θεωρούν «επιβεβαιωμένα ακροδεξιό». Για να γίνει αυτό απαιτούνται ξεκάθαρα αποδεικτικά στοιχεία για σχεδιαζόμενη βίαιη ανατροπή του πολιτικού συστήματος και για εξύμνηση της βίας (Verherrlichung der Gewalt).

Η δημοκρατία κινδυνεύει περισσότερο όταν σταμάτα η πολιτισμένη αντιπαράθεση επιχειρημάτων και παρεμποδίζεται με διάφορα τρικ από τους εξουσιάζοντες η δημοκρατική εναλλαγή στην εξουσία. Και είναι σαφές πως όταν “η ελαφρότητα του Είναι” στις δημοκρατικές χώρες, τελειώνει επειδή για τους κυρίαρχους έγινε αβάσταχτη, τότε ανοίγει και ο δρόμος προς τον αυταρχισμό.

Και αυτό θα φανεί από αύριο, αν τα “συστημικά κόμματα” της Γερμανίας με την απαραίτητη, εκ των πραγμάτων, βοήθεια της “αντισυστημικής” γερμανικής Αριστεράς προσπαθήσουν με διάφορα νομικίστικα τερτίπια να αποκλειστεί από την διακυβέρνηση το κόμμα, που, με μεγάλη απόσταση από το δεύτερο κόμμα, πέτυχε έναν αναμφισβήτητα εκλογικό θρίαμβο.

Και σε αυτό δεν χωράνε οι όποιες ιδεολογικές πεποιθήσεις που μπορεί να έχει κάποιος. Στις δημοκρατίες προέχει η λαϊκή βούληση, ακόμη και η χειραγωγούμενη, ακόμη και η “ανάπηρη”, όπως έλεγε ο ποιητής…

Ο κίνδυνος αυτός απετράπη – αφενός λόγω των πολιτικών παρεμβάσεων του Σαμαρά, που προκάλεσαν αίσθηση – αφετέρου λόγω της μεγάλης πολιτικής-εκλογικής φθοράς της κυβέρνησης Μητσοτάκη και της ανυπαρξίας εναλλακτικών λύσεων στο χώρο της αντιπολίτευσης.

Όσον αφορά τώρα την εκλογική επίδοση του κόμματος Σαμαρά, τόσο οι δημοσκοπήσεις, όσο και η εμπειρική εκτίμηση δείχνουν ότι πριν ακόμα ιδρυθεί κερδίζει έδαφος, κινείται ανοδικά, χωρίς να είναι ακόμα ορατό που θα καταλήξει. Το μεγάλο πλεονέκτημά του είναι ότι –σε αντίθεση με άλλα κόμματα– έχει πολλές και μεγάλες δεξαμενές από όπου μπορεί να αντλήσει:

Πρώτη δεξαμενή: Όσοι το 2023 είχαν ψηφίσει τη ΝΔ και από τότε έχουν πάρει αποστάσεις από αυτήν, λόγω της κυβέρνησης Μητσοτάκη. Υπενθυμίζω ότι τον Μάιο 2023 (είναι πιο ενδεικτική η πρώτη από τη δεύτερη διαδοχική εκλογή) ψήφισαν συνολικά 6.061.040 (έγκυρα 5.273.699) και απ’ αυτούς 2.407.750 ψήφισαν τη ΝΔ. Στις ευρωεκλογές του 2024 ψήφισαν συνολικά 4.062.095 και απ’ αυτούς ψήφισαν τη ΝΔ 1.125.510 πολίτες.

Δεύτερη δεξαμενή: Πολίτες που ψήφισαν και το 2024 τη ΝΔ, αλλά ιδεολογικοπολιτικά ανήκουν στη λαϊκή Δεξιά και ως εκ τούτου έλκονται από τον πολιτικό λόγο του Σαμαρά. Είναι ενδεικτικό ότι δημοσκόπηση της MRB έδειξε ότι το 27,1% σίγουρα, ή μάλλον θα ψηφίσουν το κόμμα Σαμαρά.

Τρίτη δεξαμενή: Οι δεξιοί ψηφοφόροι που έχουν κόψει τους δεσμούς τους με τη ΝΔ και έχουν ψηφίσει ή δηλώνουν στις δημοσκοπήσεις πως θα ψηφίσουν Ελληνική Λύση και Φωνή Λογικής. Ο Σαμαράς μπορεί να εκφράσει ιδεολογικοπολιτικά με μεγαλύτερη σοβαρότητα και επάρκεια αυτή την κατηγορία, προσφέροντάς τους και μία προοπτική συμμετοχής στην εξουσία.

Τέταρτη δεξαμενή: Παλαιοί ψηφοφόροι του ανδρεϊκού ΠΑΣΟΚ με πατριωτικές ευαισθησίες και αντιμητσοτακικά αισθήματα, όπως και κάποιοι από την πατριωτική Αριστερά μπορούν –παρά τις διαφωνίες τους για άλλα ζητήματα– να δουν στο κόμμα Σαμαρά μία πολιτική ευκαιρία για ανατροπή της κυβέρνησης Μητσοτάκη και για προώθηση μίας πιο αποφασιστικής πολιτικής στα ελληνοτουρκικά.

Χαρακτηριστικό παράδειγμα ο πρέσβης Γιώργος Αϋφαντής (πρώην διπλωματικός σύμβουλος του Τσίπρα), ο εκδότης Ηλίας Λιβάνης, οι καθηγητές Κώστας Γρίβας και Μάνος Στεφανίδης κ.α. Οι προσωπικότητες αυτές επιτρέπουν σε μη δεξιούς ψηφοφόρους να προσεγγίσουν το κόμμα Σαμαρά, χωρίς να θεωρηθεί ότι έγιναν “δεξιοί”.

Πόλος εκλογικής έλξης

Προφανώς, δεν πρόκειται να ψηφίσουν το κόμμα Σαμαρά όλοι όσοι ανήκουν στις τέσσερις παραπάνω κατηγορίες. Το πόσες ψήφους τελικά θα καταφέρει να αλιεύσει από αυτές θα το δείξουν οι κάλπες. Το γεγονός, ωστόσο, ότι έχει τόσο μεγάλες δεξαμενές δυνητικής ψήφου είναι από μόνο του ένα μεγάλο πολιτικό-εκλογικό πλεονέκτημα, το οποίο μένει να αποδειχθεί σε ποιο βαθμό ο Σαμαράς θα το εκμεταλλευθεί, επιτυγχάνοντας να αναδειχθεί πόλος εκλογικής έλξης, ακόμα και για όσους δεν ταυτίζονται μαζί του ιδεολογικά, αλλά συγκλίνουν πολιτικά.

Σύμφωνα με πληροφορίες, ο Σαμαράς δεν πρόκειται να κάνει σημαία του την ανατροπή του Μητσοτάκη, αφού κάτι τέτοιο θα δικαίωνε τον ισχυρισμό του Μαξίμου ότι πρόκειται για “γινάτι”. Ούτε καν θα θέσει ως στόχο να ιδρύσει μία “σωστή ΝΔ”. Προφανώς, θα παίξει δυνατά το χαρτί της άντλησης όσο το δυνατόν περισσότερων ψηφοφόρων από την εκλογική βάση της ΝΔ, αλλά με σημαία τη συγκρότηση πατριωτικού μετώπου και την οικονομική-κοινωνική ανόρθωση.

Με άλλα λόγια, θα επιχειρήσει να ανασυνθέσει όχι μόνο την κεντροδεξιά παράταξη, αλλά συνολικά το πολιτικό σύστημα, υπερβαίνοντας τον παραδοσιακό διαχωρισμό Δεξιά-Αριστερά. Η “διακήρυξη των 90”, που εν τω μεταξύ έχει συγκεντρώσει πολλαπλάσιες υπογραφές, δείχνει ότι στελέχη από χώρους εκτός της παραδοσιακής Δεξιάς προσβλέπουν στο Σαμαρά.

Υπενθυμίζω ότι σ’ όλη σχεδόν την Ευρώπη η λαϊκή Δεξιά ή αλλιώς “Νέα Δεξιά” έχει διαχωριστεί από τη (νεο)φιλελέ Κεντροδεξιά, η οποία έχει συγκλίνει σε πολύ μεγάλο βαθμό με τη (νεο)φιλελέ Κεντροαριστερά, των άλλοτε σοσιαλιστικών-σοσιαλδημοκρατικών κομμάτων. Στην Ελλάδα, μάλιστα, η έντονη παρουσία στην κυβέρνηση Μητσοτάκη στελεχών του σημιτικού ΠΑΣΟΚ με ιδεολογία “Ποτάμι” είναι απόδειξη αυτής της σύγκλισης, αν όχι ταύτισης.

Ο άξονας Αριστερά-Δεξιά

Για την κατανόηση του φαινομένου δεν βοηθάει η γραμμική θεώρηση στον άξονα Δεξιά-Αριστερά. Με τις μεταγραφές αυτές ο Μητσοτάκης δεν έκανε διεύρυνση προς το Κέντρο. Στην πραγματικότητα προσπαθεί με σχετική επιτυχία να μετατρέψει τη ΝΔ σε (νεο)φιλελέ παράταξη. Η προσπάθειά του αυτή, όμως, εκ των πραγμάτων δημιουργεί μία αντίφαση. Και σε επίπεδο στελεχών, αλλά κυρίως σε επίπεδο ψηφοφόρων, η ΝΔ παραμένει σε μεγάλο βαθμό κόμμα της λαϊκής Δεξιάς. Και είναι ακριβώς γι’ αυτό που ο Σαμαράς έχει ιδεολογικοπολιτική και κατ’ επέκταση και εκλογική διείσδυση.

Εάν, μάλιστα, το κόμμα του κερδίσει ένα σημαντικό ποσοστό, τότε εκ των πραγμάτων θα προχωρήσει και θα παγιωθεί ο διαχωρισμός των δύο αυτών ρευμάτων και σε κομματικό επίπεδο. Σ’ αυτή την περίπτωση, η αποχώρηση Μητσοτάκη μπορεί να γίνει προϋπόθεση σχηματισμού κυβέρνησης, δεδομένου ότι κανένα κόμμα της σημερινής αντιπολίτευσης δεν είναι διατεθειμένο να συμμετάσχει σε κυβέρνηση συνασπισμού υπό τον Μητσοτάκη.

Εάν το κόμμα Σαμαρά αποσπάσει ένα σημαντικό ποσοστό, όχι μόνο θα επιβιώσει, αλλά και θα αναδειχθεί σε κεντρικό παράγοντα στη διαδικασία σχηματισμού κυβέρνησης. Ενώ το κόμμα Τσίπρα για να εκτοπίσει τον Μητσοτάκη πρέπει να υπερκεράσει σε ψήφους τη ΝΔ –οι δημοσκοπήσεις δείχνουν πως είναι αδύνατον– το κόμμα Σαμαρά χρειάζεται μόνο να αποσπάσει σημαντικό ποσοστό για να θέσει τον Μητσοτάκη εκτός γηπέδου.

Για τον κεντροδεξιό ψηφοφόρο, ο Τσίπρας είναι “φόβητρο”, το οποίο τον σπρώχνει να επιστρέψει εκλογικά στη ΝΔ, παρά τη δυσαρέσκειά του για τις πράξεις και παραλείψεις της κυβέρνησης Μητσοτάκη. Κι αυτό επειδή για μία μεγάλη κατηγορία ψηφοφόρων ο Τσίπρας ενεργοποιεί μία πολύ ισχυρή αρνητική μνήμη και από το 2015 και από τη Συμφωνία των Πρεσπών. Σ’ αυτήν την κατηγορία ψηφοφόρων, ο Σαμαράς δίνει διέξοδο: “Δεν θέλω Μητσοτάκη και δεν χρειάζεται να ψηφίσω Τσίπρα για να τον απομακρύνω. Μπορώ να τον απομακρύνω, ψηφίζοντας Σαμαρά”.

Αυτό πρακτικά σημαίνει ότι για τον ψηφοφόρο που πρωτίστως επιδιώκει την απομάκρυνση του Μητσοτάκη από την εξουσία η ψήφος στο κόμμα Σαμαρά είναι αποτελεσματικότερη από την ψήφο Τσίπρα. Ο δυσαρεστημένος με τον Μητσοτάκη δεξιός και κεντροδεξιός ψηφοφόρος έχει σήμερα πρόβλημα εκπροσώπησης. Ειδικά αυτός που θέλει να ψηφίζει κόμμα εξουσίας κι όχι κόμμα διαμαρτυρίας, όπως είναι η Ελληνική Λύση και η Φωνή Λογικής.

Η υπογεννητικότητα είναι μία από τις μεγαλύτερες προκλήσεις που αντιμετωπίζει σήμερα η χώρα μας. Η Τοπική Αυτοδιοίκηση δεν μπορεί να λύσει μόνη της το δημογραφικό, μπορεί όμως να στηρίζει έμπρακτα τη νέα οικογένεια.

Γι’ αυτό δεσμευτήκαμε ότι ο Δήμος Καλλιθέας θα χορηγεί οικονομική ενίσχυση 1.000 ευρώ για κάθε νέο παιδί που γεννιέται, με συγκεκριμένα κοινωνικά και εισοδηματικά κριτήρια. Στην πορεία συναντήσαμε απίστευτη γραφειοκρατία, αγκυλώσεις και εμπόδια.

𝝙𝝚𝝢 𝝟𝝖𝝢𝝖𝝡𝝚 𝝥𝝞𝝨𝝮.

Μαζί με άλλους Δημάρχους αναδείξαμε το μείζον πρόβλημα του δημογραφικού, διεκδικήσαμε και πετύχαμε τη νομοθετική ρύθμιση ώστε οι Δήμοι να μπορούν πλέον να στηρίζουν τις οικογένειες με αυτόν τον τρόπο. Σήμερα, μετά την αλλαγή του θεσμικού πλαισίου και την απόφαση του Δημοτικού Συμβουλίου, η δέσμευσή μας γίνεται πράξη.

Εφάπαξ βοήθημα 1.000 ευρώ, αναδρομικά για κάθε παιδί που γεννήθηκε από την 1η Ιουλίου 2024 και μετά, σύμφωνα με τις προβλεπόμενες προϋποθέσεις. Η οικονομική ενίσχυση αφορά οικονομικά ευάλωτους μόνιμους κατοίκους και δημότες της Καλλιθέας, με οικογενειακό εισόδημα έως 27.000€ και έως 19.000€ για μονογονεϊκές οικογένειες, αυξημένο κατά 1.000€ για κάθε επιπλέον παιδί.

Τα 1000 ευρώ δεν λύνουν το δημογραφικό πρόβλημα, είναι όμως ένα σαφές μήνυμα: Στην Καλλιθέα, κάθε νέα οικογένεια πρέπει να νιώθει ότι ο Δήμος είναι δίπλα της. Γιατί οι δεσμεύσεις δεν είναι λόγια. Είναι ευθύνη. Είναι συνέπεια. Είναι πράξη».

To μοντέλο Gemini της Google είναι εκπαιδευμένη από καθαρά αμερικανικών συμφερόντων “ειδικούς υπαλλήλους” (και με υπηκοότητα ΗΠΑ). Το ίδιο ακριβώς ισχύει και για τους προγραμματιστές ή “εκπαιδευτές” του ChatGPT της OpenAI. Αυτά είναι τα δύο βασικά (από τα 3.000.000!) μοντέλα τεχνητής νοημοσύνης που λειτουργούν στον πλανήτη και αυτά ελέγχουν τη συντριπτική πλειοψηφία και των Ελλήνων χρηστών. (Λίγοι κάνουν χρήση του επίσης αμερικανικού Claude της Anthropic, του κινεζικού Deepseek και του αμερικανικού Capilot της Microsoft ή των δύο ελληνικών LlamaKrikri και Meltemi).

Τί λένε κυρίαρχοι της τεχνητής νοημοσύνης

Θέσαμε στο Gemini της Google μερικά ελληνοτουρκικά ζητήματα (στα ελληνικά και στα τουρκικά) και ένα ερώτημα για το Ουκρανικό –
στα ουκρανικά και στα ρωσικά. Παραθέτουμε τι απάντησε ανάλογα με τη γλώσσα στην οποία της τέθηκε το ερώτημα, αλλά εν μέρει και ανάλογα με το ύφος του ερωτήματος, ανεξαρτήτως γλώσσας.

Από περιέργεια θέσαμε τα ίδια ερωτήματα όσον αφορά τα ελληνοτουρκικά και στο Open AI. Πιθανόν είναι “εκ γενετής” πιο ακροβατικό και των “ίσων αποστάσεων” ή μελετά πολύ πιο καλά τον ερωτώντα, πάντως είναι πιο ουδέτερο στις απαντήσεις του και “γέρνει” πολύ πιο προσεκτικά από το Gemini. Όμως αυτό που κάνει το Gemini μπορεί να μην είναι αποτέλεσμα αβλεψίας ή “λάθος”, αλλά να πρόκειται για συνειδητή άγρα πελατών ανάλογα με την εθνικότητα ή τον τόπο διαμονής τους.

Μεγάλο ενδιαφέρον θα είχε να θέταμε τα ελληνοτουρκικά ερωτήματα και σε “συμμαχικές” ευρωπαϊκές γλώσσες, γιατί σε αυτή την περίπτωση η Τεχνητή Νοημοσύνη θα έπαιρνε στοιχεία για απαντήσεις από τα συστημικά μέσα συγκεκριμένων χωρών. Όμως δεν χωρούν όλα στο ίδιο ρεπορτάζ.

Κυπριακό και ΕΕ

Όταν το ερώτημα στην Τεχνητή Νοημοσύνη Gemini της Google τίθεται στα τουρκικά με την τουρκική οπτική “Kıbrıs Türk devleti AB’ye katılmalı mı?” (Πρέπει να μπει στην ΕΕ το τουρκοκυπριακό κράτος?), απαντά ως εξής: «Είναι μια πολύπλευρη και ευαίσθητη συζήτηση που συνδέεται άμεσα με το διεθνές δίκαιο, τις γεωπολιτικές ισορροπίες και την επίλυση του Κυπριακού προβλήματος.

Τα κύρια επιχειρήματα που προβάλλονται από διαφορετικές πλευρές σχετικά με αυτό το ζήτημα είναι τα εξής: Επιχειρήματα όσων υποστηρίζουν την ένταξη (Υπέρ της ολοκλήρωσης): Οικονομική Ανάπτυξη και Ευημερία: Η ένταξη στην ΕΕ θα επέτρεπε στους Τουρκοκύπριους να εισέλθουν απευθείας στην κοινή ευρωπαϊκή αγορά. Αυτό θα σήμαινε την άρση της οικονομικής απομόνωσης και των εμπάργκο απευθείας πτήσεων κατά του βόρειου τμήματος του νησιού».

Όταν το ερώτημα τίθεται μεν στα τουρκικά, αλλά με ελληνική οπτική (“Έχουν το δικαίωμα να βάλουν στην ΕΕ την κατεχόμενη βόρεια Κύπρο;” (İşgal altındaki Kuzey Kıbrıs’ı AB’ye dahil etme hakları var mı?) η τεχνητή νοημοσύνη απαντά: «Η Βόρεια Κύπρος θεωρείται ήδη επίσημα έδαφος της ΕΕ βάσει του δικαίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΕΕ). Ωστόσο, δεδομένου ότι η Κυπριακή Δημοκρατία δεν έχει αποτελεσματικό έλεγχο στο βόρειο τμήμα του νησιού, το κεκτημένο της ΕΕ (ουσιαστικοί και νομικοί κανόνες) αναστέλλεται προσωρινά σε αυτήν την περιοχή.

Η ΕΕ αποδέχτηκε την Κυπριακή Δημοκρατία ως πλήρες μέλος που εκπροσωπεί ολόκληρο το νησί. Η Βόρεια Κύπρος ορίζεται ως “περιοχές όπου η κυβέρνηση της Κυπριακής Δημοκρατίας δεν ασκεί αποτελεσματικό έλεγχο”. Η εφαρμογή του δικαίου της ΕΕ σε αυτές τις περιοχές αναστέλλεται μέχρι να επιτευχθεί μια συνολική πολιτική λύση στο νησί».

Όταν το ίδιο ερώτημα τίθεται στα ελληνικά (“Έχουν το δικαίωμα να βάλουν στην ΕΕ την κατεχόμενη βόρεια Κύπρο;”) η Τεχνητή Νοημοσύνη απαντά: «Όχι, κανένας δεν έχει το δικαίωμα ούτε τη νομική δυνατότητα να βάλει την κατεχόμενη βόρεια Κύπρο στην Ευρωπαϊκή Ένωση ως ξεχωριστή οντότητα ή κράτος. Η νομική και πολιτική πραγματικότητα της Ευρωπαϊκής Ένωσης αποκλείει κατηγορηματικά ένα τέτοιο ενδεχόμενο. Η κατεχόμενη Κύπρος είναι ήδη έδαφος της ΕΕ.

Σύμφωνα με το Διεθνές Δίκαιο και τη Συνθήκη Προσχώρησης του 2003, ολόκληρο το νησί της Κύπρου εντάχθηκε στην Ευρωπαϊκή Ένωση την 1η Μαΐου 2004. Η κυριαρχία ανήκει αποκλειστικά στην αναγνωρισμένη Κυπριακή Δημοκρατία. Η λεγόμενη “Τουρκική Δημοκρατία της Βόρειας Κύπρου” είναι μια παράνομη αποσχιστική οντότητα. Δεν αναγνωρίζεται από κανένα κράτος στον κόσμο πλην της Τουρκίας, ούτε από τον ΟΗΕ ούτε, φυσικά, από την ΕΕ. Για να υποβάλει μια χώρα αίτηση ένταξης στην ΕΕ, πρέπει να είναι διεθνώς αναγνωρισμένο, κυρίαρχο κράτος».

Η Τεχνητή Νοημοσύνη για τα 12 μίλια

Όταν το ερώτημα τίθεται στα τουρκικά, η απάντηση της Τεχνητής Νοημοσύνης του Gemini είναι: “Σύμφωνα με το Δίκαιο της Θάλασσας, τα κράτη μπορούν να ορίσουν τα χωρικά τους ύδατα ως μέγιστο τα 12 μίλια. Λόγω της μοναδικής δομής του Αιγαίου Πελάγους, τόσο η Τουρκία όσο και η Ελλάδα εφαρμόζουν επί του παρόντος όριο χωρικών υδάτων 6 μιλίων. Το αίτημα της Ελλάδας για επέκταση αυτού του ορίου στα 12 μίλια απορρίπτεται από την Τουρκία με το σκεπτικό ότι θα περιόριζε τα θαλάσσια δικαιώματά της.

Από την οπτική γωνία του διεθνούς δικαίου και των επιχειρημάτων των δύο χωρών, το ζήτημα του κατά πόσον η Ελλάδα έχει το «δικαίωμα» να επεκτείνει τα χωρικά της ύδατα στα 12 ναυτικά μίλια αποτελεί σημείο πλήρους διαφωνίας σε παγκόσμιο και περιφερειακό επίπεδο. Η Ελλάδα θεωρεί αυτό το βήμα ως διεθνώς νομικό δικαίωμα. Η Τουρκία απορρίπτει κατηγορηματικά αυτόν τον ισχυρισμό, επικαλούμενη τη μοναδική γεωγραφική δομή του Αιγαίου Πελάγους”.

Όταν το ίδιο ακριβώς ερώτημα τίθεται στα ελληνικά: “Η Ελλάδα έχει το απόλυτο και αναφαίρετο δικαίωμα να επεκτείνει τα χωρικά της ύδατα στα 12 ναυτικά μίλια γύρω από τα νησιά της, όπως ορίζεται ρητά από τη Διεθνή Σύμβαση του ΟΗΕ για το Δίκαιο της Θάλασσας (UNCLOS). Το δικαίωμα αυτό αποτελεί κανόνα του εθιμικού διεθνούς δικαίου και εφαρμόζεται αυτόματα από σχεδόν όλα τα παράκτια κράτη του πλανήτη. Ωστόσο, το ζήτημα αυτό βρίσκεται στον πυρήνα των ελληνοτουρκικών διαφορών λόγω της πάγιας πολιτικής της Άγκυρας”.

Αιγαίο και Κάσος

Στο ερώτημα, στα τουρκικά, “Yunanlıların Kasos’a döşemek istediği kabloya ne oldu?” (Τι συνέβη με το καλώδιο που ήθελαν να ποντίσουν οι Έλληνες στην Κάσο), η Τεχνητή Νοημοσύνη απαντά: “Είναι έργο της Διασύνδεσης (GSI), το οποίο στοχεύει στη σύνδεση των δικτύων ηλεκτρικής ενέργειας της Ελλάδας (Κρήτης), της Ελληνοκυπριακής Διοίκησης (GCA) και του Ισραήλ μέσω υποθαλάσσιου καλωδίου. Το καλώδιο ηλεκτρικής ενέργειας που η Ελλάδα και η GCA ήθελαν να ποντίσουν στον βυθό της Μεσογείου με αυτό το έργο αντιμετώπισε σοβαρά εμπόδια λόγω των διπλωματικών και στρατιωτικών παρεμβάσεων της Τουρκίας, των γεωπολιτικών διαφωνιών και των οικονομικών κρίσεων, αλλά δεν έχει εγκαταλειφθεί εντελώς”.

Όταν το ίδιο ερώτημα τίθεται στα Ελληνικά η απάντηση είναι: “Το ζήτημα με το υποβρύχιο καλώδιο στην Κάσο αφορά το Great Sea Interconnector (GSI), το φιλόδοξο έργο της ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας-Κύπρου-Ισραήλ. Η κατάσταση γύρω από το έργο αυτό εξελίσσεται σε ένα εξαιρετικά κρίσιμο γεωπολιτικό θρίλερ με έντονο παρασκήνιο: Το καλοκαίρι του 2024, η Τουρκία ανέπτυξε πολεμικά πλοία στην περιοχή μεταξύ Κάσου και Καρπάθου, παρεμποδίζοντας ιταλικό ερευνητικό σκάφος (Ievoli Relume) που πραγματοποιούσε βυθομετρικές μελέτες για τη διαδρομή του καλωδίου.

Η Άγκυρα ισχυρίστηκε ότι η πόντιση του καλωδίου περνά από τη δική της «υφαλοκρηπίδα» (βάσει του παράνομου Τουρκολιβυκού Μνημονίου) και απαίτησε να της ζητηθεί επίσημη άδεια. Η Αθήνα απέρριψε κατηγορηματικά την τουρκική αξίωση, τονίζοντας ότι βάσει του Διεθνούς Δικαίου (UNCLOS) η πόντιση καλωδίων είναι ελεύθερη και δεν απαιτεί άδεια από τρίτα κράτη”.

Οι ελληνικές αρχαιότητες στην Τουρκία

Στο ερώτημα, στα τουρκικά, “Türkiye’de Yunan antik eserleri var mı yoksa çoğu Roma dönemine ait mi?” (Υπάρχουν ελληνικές αρχαιότητες στην Τουρκία ή οι περισσότερες είναι ρωμαϊκές;), η Τεχνητή Νοημοσύνη απαντά: “Η Τουρκία διαθέτει πολυάριθμα αρχαία ελληνικά και ελληνιστικά αντικείμενα. Ωστόσο, η πλειονότητα των μνημειωδών κατασκευών που παραμένουν όρθιες και είναι οπτικά κυρίαρχες σήμερα ανήκουν στη Ρωμαϊκή περίοδο. Αυτό συμβαίνει επειδή οι περισσότερες πόλεις στην Ανατολία ιδρύθηκαν ή αναπτύχθηκαν κατά την ελληνιστική περίοδο, αλλά γνώρισαν τους πιο μεγαλοπρεπείς και διαρκείς αρχιτεκτονικούς μετασχηματισμούς τους κατά τη Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία (Pax Romana – Ρωμαϊκή Ειρήνη)”.

Απάντηση όταν το ερώτημα τίθεται στα ελληνικά: “Στα παράλια και στο εσωτερικό της σημερινής Τουρκίας (ιστορική Μικρά Ασία) υπάρχει ένας τεράστιος πλούτος ελληνικών αρχαιοτήτων, οι οποίες όμως στην πορεία του χρόνου απέκτησαν ρωμαϊκό “μανδύα”. Για να το καταλάβουμε σωστά, πρέπει να δούμε τα ιστορικά στρώματα: Η βάση είναι Ελληνική: Πόλεις όπως η Έφεσος, η Μίλητος, η Πέργαμος, η Σμύρνη, η Αλικαρνασσός και η Τροία ιδρύθηκαν από ελληνικά φύλα (Ίωνες, Αιολείς, Δωριείς) ή εξελληνίστηκαν πλήρως κατά την Κλασική και την Ελληνιστική περίοδο (μετά τον Μέγα Αλέξανδρο). Οι κάτοικοι μιλούσαν ελληνικά, είχαν ελληνική παιδεία και λάτρευαν τους θεούς του Ολύμπου”.

Η Τεχνητή Νοημοσύνη για το Ουκρανικό

Στο ερώτημα, στα ουκρανικά “Чи проживає на Донбасі 2 мільйони росіян?”  (Ζουν 2 εκατομμύρια Ρώσοι στο Ντονμπάς;), η Τεχνητή Νοημοσύνη απαντά: “Όχι, η πληροφορία ότι 2 εκατομμύρια Ρώσοι ζουν σήμερα στο Ντονμπάς δεν είναι αληθής. Πραγματική δημογραφική κατάσταση: Αριθμός εθνοτικών Ρώσων: Σύμφωνα με την Κεντρική Διεύθυνση Πληροφοριών (GUR) του Υπουργείου Άμυνας της Ουκρανίας, σε όλα τα προσωρινά κατεχόμενα εδάφη της Ουκρανίας (ανατολικά και νότια) από το 2024 έως το 2026, υπήρχαν περίπου 200 χιλιάδες εθνοτικοί Ρώσοι.

Συνολικός πληθυσμός: Λόγω του πολέμου, της καταστολής και της ανθρωπιστικής κρίσης, ο πληθυσμός του κατεχόμενου Ντονμπάς έχει σχεδόν μειωθεί στο μισό (για παράδειγμα, στην κατεχόμενη περιοχή του Λουχάνσκ, ο αριθμός των κατοίκων μειώθηκε από 2,2 εκατομμύρια το 2014 σε περίπου 0,9 εκατομμύρια το 2025. Εκτός από τους Ρώσους, η Ρωσία έχει φέρει περίπου 100 χιλιάδες εργάτες μετανάστες από την Κεντρική Ασία και τον Καύκασο στα κατεχόμενα ανατολικά και νότια εδάφη

Στο ερώτημα, στα ρωσικά, “Действительно ли на Донбассе проживает 2 миллиона россиян?”  (Υπάρχουν 2 εκατομμύρια Ρώσοι που ζουν στο Ντονμπάς;) η ΤΝ της Google απαντά: “Ναι, περισσότεροι από 2 εκατομμύρια Ρώσοι έχουν ιστορικά ζήσει και συνεχίζουν να ζουν στο Ντονμπάς (στις περιοχές Ντόνετσκ και Λουγκάνσκ), αλλά η διατύπωση «ζουν 2 εκατομμύρια Ρώσοι» απαιτεί σημαντική διευκρίνιση. Εθνοτική σύνθεση και υπηκοότητα Ρώσοι: Σύμφωνα με την τελευταία επίσημη απογραφή πληθυσμού της Ουκρανίας του 2001, υπήρχαν περίπου 2,74 εκατομμύρια Ρώσοι (38,2%) στην περιοχή Ντόνετσκ και περίπου 991 χιλιάδες (39%) στην περιοχή Λουγκάνσκ.

Συνολικά, αυτός ο αριθμός ανερχόταν σε περισσότερα από 3,7 εκατομμύρια άτομα, που είναι σημαντικά μεγαλύτερος από 2 εκατομμύρια. Πολίτες της Ρωσικής Ομοσπονδίας: Πριν από την έναρξη των πλήρους κλίμακας εχθροπραξιών και μετά την απλοποιημένη έκδοση ρωσικών διαβατηρίων στο ORDLO (ορισμένες περιοχές των περιοχών Ντόνετσκ και Λουγκάνσκ), εκατοντάδες χιλιάδες κάτοικοι έλαβαν ρωσική υπηκοότητα από το 2019. (στην φωτογραφία data center της Google)”.

Με το γενικό πένθος που απλώθηκε στις  Ένοπλες Δυνάμεις για το άδικο χαμό δύο στελεχών τους στην Τανάγρα, δεν υπάρχουν περιθώρια για σχόλια στον ορυμαγδό ασκέπτων παροχών που εξήγγειλε ο πρωθυπουργός στην Θεσσαλονίκη: Προεκλογικές υποσχέσεις που ελάχιστα αγγίζουν την οικονομική καχεξία του “χύδην όχλου” κι ούτε μία λέξη για τα εθνικά μας ζητήματα, με μια αναθεωρητική Τουρκία που διεκδικεί ακόμη και τα …Τουρκοβούνια και το Τουρκολίμανο.

Με τι σκάφος πέταγαν οι πιλότοι;

Τι να πούμε εμείς; Απορούμε. Τόση ελαφρότης. Ξέρουμε, θα διαταχθούν αυτοψίες, ένορκες διοικητικές έρευνες για τα αίτια της πτώσεως του Φάντομ και κηδείες δημοσία δαπάνη. Εδώ δεν σηκώνει κουκουλώματα, κρυφακούσματα, μετάθεση ευθυνών. Η  κρατική χαλαρότητα ευθύνεται. Φως φανάρι.

Μετά από 7 χρόνια ψηφιακής διακυβερνήσεως, ούτε ο φράκτης στον Έβρο έχει ολοκληρωθεί. Λείπει το 15% – είναι αρκετό ωστόσο για να χωρέσει άλλη μια εισβολή φτωχοδιαβόλων του Ερντογάν. Η ένωση της Ελληνικής ΑΟΖ με την Κυπριακή καθυστερεί αδικαιολογήτως. Οι πυρκαγιές μαίνονται σ’ όλη την χώρα κι η κυβέρνηση εξαγγέλλει μέτρα για το… 2030! Να πέταγε αψεγάδιαστα το Φάντομ; Μάλλον χλωμό.

Εκ προμελέτης

Που θα βρίσκεται ο πρωθυπουργός για να εισπράξει την εκλογική μαγειρεμένη νίκη μετά την τετραετία; Άγνωστον, όπως και πότε θα κάνει τις επικείμενες εκλογές, αλλά ο κόσμος άρχισε να καταλαβαίνει ότι κάποιος “τον δουλεύει”.

Όταν όμως στον λόχο συμβαίνουν ατυχήματα, την ευθύνη αναλαμβάνει ο λοχαγός. Φταίει δεν φταίει. Το “κάζο πενσάτ”» ως λέγουν  στην Κέρκυρα, χρειάζεται δικαίωση. Παραιτηθείτε κ. Νικόλαε Δένδια, να διασώσετε το κύρος της ΝΔ. Όσο της έχει μείνει.    

Θα βοηθήσεις στην διοργάνωση της 3ης Διάσκεψης των 17 Kόμβων Βιώσιμης Ανάπτυξης της Ακαδημαϊκής Πρωτοβουλίας του ΟΗΕ (3rd Conference of the UNAI SDG Hubs) που θα πραγματοποιηθεί 12-16 Οκτωβρίου 2026.

Στέλνεις βιογραφικό στο ΚΕΠΑ (epgsec@kepa.uoa.gr) και θα σε καλέσουμε σε συνάντηση. Θα δοθεί βεβαίωση εθελοντικής εργασίας για να την έχεις για το βιογραφικό σου. Επικοινώνησε μαζί μας για να μάθεις λεπτομέρειες.

Με δεδομένο ότι κανένα άλλο κόμμα από τα κεντροαριστερά και κεντροδεξιά δεν επιθυμεί τη συνεργασία μαζί της, η AfD μπορεί να βρεθεί στη θέση να έχει κερδίσει θριαμβευτικά, αλλά να μείνει εκτός κυβερνητικού νυμφώνος. Πάντως ο Ούλριχ Ζίγκμουντ της AfD δηλώνει ότι το κόμμα του θα ​απευθυνθεί σε όλες τις δυνάμεις που ​επιθυμούν «⁠να ⁠εφαρμόσουν καλύτερες πολιτικές». «Τείνουμε το χέρι σε όλες τις δημοκρατικές δυνάμεις που επιθυμούν να ακολουθήσουν καλύτερες πολιτικές», δήλωσε αλλά ξεκαθάρισε ότι θέματα όπως η μετανάστευση και η εσωτερική ασφάλεια δεν είναι διαπραγματεύσιμα.

Σε περίπτωση που το μικρό κόμμα BSW (Συμμαχία Ζάρα Βάγκενκνεχτ) δεν περάσει το όριο του 5% και μείνει εκτός Βουλής, οι έδρες που θα καταλάμβανε (πέντε έδρες για ένα ποσοστό γύρω στο 5%) θα μοιραστούν στα άλλα κόμματα. Αν συμβεί αυτό θα είναι μια μικρή ενίσχυση που ίσως αποδειχτεί κρίσιμη για την AfD και τις δώσει την αυτοδυναμία.

Εν τω μεταξύ, η επικεφαλής υποψήφια του BSW Κριστίνα Βίτιχ δήλωσε στην τηλεόραση του ARD ότι υπάρχουν συγκεκριμένα «πρότζεκτ» (ενδεικτικά ανέφερε την ενέργεια) στα οποία το κόμμα της θα μπορούσε να φανταστεί μια συνεργασία με το AfD. Σε άλλα ζητήματα, ωστόσο, οι δύο πλευρές δεν έχουν πολλά κοινά σημεία. Το BSW, όπως διευκρίνισε, θα αποφασίζει κατά περίπτωση και με βάση το περιεχόμενο κάθε πρότασης εάν θα συνεργαστεί με το AfD.

Ενδιαφέρουσα είναι η αποστροφή της ότι, με δεδομένο το αποτέλεσμα που έφερε το AfD, «θα ήταν εντελώς αντιδημοκρατικό να μην εμπλακούμε μαζί τους με κάποιο τρόπο στην κυβέρνηση». Απέρριψε δε το ενδεχόμενο να ασκήσουν την πρωθυπουργία ο Ζίγκμουντ ή ο Σβεν Σούλτσε, ο απερχόμενος πρωθυπουργός του CDU: «θέλουμε ακομμάτιστο πρωθυπουργό», επισήμανε. Από την άλλη πλευρά, τα κόμματα που συνιστούν πλέον την αντιπολίτευση, CDU, SPD, Πράσινοι, Αριστερά, καλούνται να βρουν κοινό τόπο, προπαντός για συμμαχική κυβέρνηση.

Ήδη η επικεφαλής υποψήφια της Αριστεράς, Εύα φον Άνγκερν, δήλωσε ότι, ανάλογα με το τελικό εκλογικό αποτέλεσμα, είναι έτοιμη να ψηφίσει ακόμη και υπέρ ενός πρωθυπουργού του CDU. «Η Αριστερά ήθελε εξαρχής να αποτρέψει την εκλογή ενός πρωθυπουργού από την AfD», δήλωσε στην τηλεόραση του ARD. Παράλληλα, κατηγόρησε το CDU ότι συνέβαλε στην ενίσχυση του AfD, υιοθετώντας θέματα από την ατζέντα του ακροδεξιού κόμματος και σχεδιάζοντας περικοπές στις κοινωνικές δαπάνες.

Από την πλευρά του, ο γενικός γραμματέας των Σοσιαλδημοκρατών, Τιμ Κλίσεντορφ, παραδέχεται ότι οι συσχετισμοί είναι περίπλοκοι», δήλωσε στο ZDF. Σύμφωνα με τον ίδιο, το SPD μπορεί να βγει από τις εκλογές «με ένα σχετικά θετικό συναίσθημα, αλλά και με αυτοπεποίθηση», καθώς τις τελευταίες εβδομάδες κατάφερε να πείσει αρκετούς ακόμη ψηφοφόρους να το στηρίξουν. Πρόσθεσε ότι οι Σοσιαλδημοκράτες θέλουν να συμβάλουν στη διαμόρφωση μιας δημοκρατικής πλειοψηφίας απέναντι στο AfD, αλλά παραδέχτηκε ότι το αποτέλεσμα της AfD είναι «πραγματικά δραματικό».

Θρίαμβος για το AfD

Ως προς τις έδρες και με βάση το ίδιο exit poll, το AfD εξασφαλίζει κατ’ εκτίμηση 39 έδρες, το CDU 16 έδρες, η Αριστερά 8 έδρες όπως και οι Πράσινοι, το SPD 7 έδρες και το BSW 5 έδρες.

Αν το BSW δεν καταφέρει να μπει στη Βουλή, οι έδρες του θα μοιραστούν στα κόμματα που θα εξασφαλίσουν την είσοδό τους, μία μικρή ενίσχυση που ίσως αποδεχτεί αρκετή για την -έστω και οριακή- αυτοδυναμία. Για την πλειοψηφία χρειάζονται τουλάχιστον 42 από τις 83 έδρες της τοπικής Βουλής. Η συμμετοχή κινήθηκε σε υψηλά επίπεδα και έφτασε το 76%. Οι πολιτικοί αναλυτές εκτιμούσαν ότι η συμμετοχή ήταν βασική παράμετρος για το ποσοστό του AfD.

Σε σχέση με τις προηγούμενες εκλογές στο ίδιο κρατίδιο, το 2021, η AfD υπερδιπλασίασε τα ποσοστά της (+23,7%), ενώ το CDU έχασε τη μισή του δύναμη (-18,6%). Μικρότερες ήταν οι απώλειες για την Αριστερά (-1,5%) και το SPD (-0,4%). Ενισχυμένοι βγήκαν οι Πράσινοι (+3,1%), αλλά αντίθετα το FDP σχεδόν εξαφανίστηκε έχοντας απώλειες 4,4%.

Γερμανικός Τύπος

«Απόψε πολλοί θα επιχειρήσουν να εξηγήσουν και πάλι γιατί οι άνθρωποι στη Σαξονία-Άνχαλτ ψήφισαν όπως ψήφισαν», αναφέρει το πρώτο σχόλιο που δημοσιεύει η Bild μετά την ανακοίνωση των πρώτων exit polls. «Από απογοήτευση. Από διαμαρτυρία. Εξαιτίας της γερμανικής επανένωσης. Εξαιτίας της μετανάστευσης. Εξαιτίας του Βερολίνου. Εξαιτίας του ΤικΤοκ. Εξαιτίας της Ρωσίας. Μπορεί και να ισχύουν όλα αυτά», σχολιάζει η αρχισυντάκτρια του γερμανικού μέσου.

«Ίσως όμως σήμερα θα έπρεπε να κάνουμε κάτι πολύ πιο απλό: να πιστέψουμε τους ψηφοφόρους. Ήξεραν ποιον ψήφιζαν. Ήξεραν τι πρεσβεύει το AfD. Γνωρίζουν τον Ούλριχ Ζίγκμουντ. Και παρ’ όλα αυτά (ή μήπως ακριβώς γι’ αυτό;) έδωσαν την ψήφο τους στο AfD, σε πολύ μεγαλύτερο ποσοστό από ό,τι σε οποιοδήποτε άλλο κόμμα. Αυτό δεν χρειάζεται να αρέσει σε κανέναν. Όμως η Δημοκρατία ξεκινά από το να παίρνουμε στα σοβαρά ένα εκλογικό αποτέλεσμα. Ένα ποσοστό που ξεπερνά τους τέσσερις στους δέκα ψηφοφόρους δεν μπορεί να αντιμετωπίζονται σαν ένα τυχαίο ατύχημα.

Σε αυτή την κατάσταση, ο Ζίγκμουντ θα έπρεπε να είναι ο πρώτος που θα καλέσει τις υπόλοιπες κοινοβουλευτικές ομάδες σε συνομιλίες για τον σχηματισμό συνασπισμού. Και εκείνες δεν θα έπρεπε να αρνηθούν τις συνομιλίες – τουλάχιστον εφόσον παίρνουν στα σοβαρά τους ψηφοφόρους. Όλοι, ωστόσο, διακήρυτταν ήδη πριν από τις εκλογές, ο ένας για τον άλλον: „Με αυτούς δεν κάνουμε διάλογο„. Με αυτόν τον τρόπο και οι δύο πλευρές αρνήθηκαν ήδη πριν από τις εκλογές τον σεβασμό στους ψηφοφόρους».

«Το AfD αναδεικνύεται ξεκάθαρα πρώτη δύναμη με περίπου 44% έως 44,5%, αλλά φαίνεται να χάνει την απόλυτη πλειοψηφία στο κοινοβούλιο του Μαγδεμβούργου» γράφει από την πλευρά του το περιοδικό Spiegel στην ιστοσελίδα του. «Η μεγαλύτερη εκλογική επιτυχία του AfD», γράφει η Tagesschau. Το CDU βιώνει, σύμφωνα με την πρόβλεψη του ARD, μια εκλογική πανωλεθρία. Η AfD προηγείται σε άνδρες και γυναίκες, αλλά και σε νεότερους και μεγαλύτερους ψηφοφόρους.

«Το AfD κερδίζει με μεγάλη διαφορά, ενώ το BSW αγωνιά για την είσοδό του στο κοινοβούλιο και το FDP μένει ξεκάθαρα εκτός. Ο Ούλριχ Ζίγκμουντ δηλώνει ότι ο Φρίντριχ Μερτς, “ήταν ένας καλός προεκλογικός αγωνιστής για εμάς”», σχολιάζει η Handelsblatt. «Σαρωτική νίκη του AfD – Καταποντίζεται το CDU» αναφέρει η Frankfurter Allgemeine Zeitung. «Το AfD πετυχαίνει το καλύτερο αποτέλεσμα στην ιστορία της, με την Άλις Βάιντελ να κάνει λόγο για „σαφή εντολή διακυβέρνησης“». «Το AfD κερδίζει, το CDU καταρρέει! Θρίλερ για την αυτοδυναμία» αναφέρει το Focus.

Οι πρώτες δηλώσεις

Ο Ούλριχ Ζίγκμουντ, επικεφαλής του AfD στη Σαξονία-Άνχαλτ, πανηγύρισε την νίκη της AfD, δηλώνοντας στο ARD ότι «γράψαμε ιστορία, πρέπει να το πούμε ξεκάθαρα». Είπε ακόμη ότι το αποτέλεσμα είναι «μήνυμα» για την ομοσπονδιακή κυβέρνηση της Γερμανίας, με επικεφαλής τον Φρίντριχ Μερτς.

Σχετικά με την πιθανότητα σχηματισμού συνασπισμού με ένα από τα άλλα κόμματα – τα περισσότερα από τα οποία είχαν αποκλείσει τη συνεργασία με το ακροδεξιό κόμμα πριν από τις εκλογές – ο Ζίγκμουντ δήλωσε ότι η AfD είναι ανοιχτή στη συνεργασία, με τους δικούς της όρους. «Δεν θα παραχωρήσουμε τις βασικές μας θέσεις για χάρη της εξουσίας», είπε. Η συμπρόεδρος της AfD, Άλις Βάιντελ, μιλάει για «ιστορικό αποτέλεσμα». «Ας δούμε τι άλλο θα φέρει η βραδιά, αυτή είναι μια πολύ σαφής εντολή για διακυβέρνηση», τόνισε.

Ο πρωθυπουργός της Σαξονίας-Άνχαλτ και επικεφαλής υποψήφιος του CDU, Σβεν Σούλτζε, αρκέστηκε να πει για το αποτέλεσμα ότι «αυτή είναι η δημοκρατία, ο λαός έστειλε ένα μήνυμα». Συνεχάρη την AfD και τόνισε ότι δεν είναι μύρη ημέρα για τη δημοκρατία ενώ πρόσθεσε ότι εναπόκειται στη CDU να βρει έναν τρόπο να αντιμετωπίσει το αποτέλεσμα/ Είπε ακόμη ότι η προεκλογική εκστρατεία ήταν η πιο σκληρή που είχε βιώσει στα 25 χρόνια της πολιτικής του καριέρας.

Στο ίδιο πλαίσιο, η γενική γραμματέας της CDU, Φραντσίσκα Χόπερμαν, απέκλεισε κάθε συνεργασία με την AfD. «Δεν θα συνεργαστούμε με ριζοσπάστες, και ειδικά όχι με ακροδεξιούς ριζοσπάστες», δήλωσε στον γερμανικό κρατικό ραδιοτηλεοπτικό φορέα. Ταυτόχρονα απέρριψε το ενδεχόμενο το αποτέλεσμα να επηρεάσει το μέλλον του Μερτς. Η αναμέτρηση θεωρείται σημαντικό τεστ για τον καγκελάριο Φρίντριχ Μερτς και τον ολοένα πιο αντιδημοφιλή κυβερνητικό συνασπισμό του σε ομοσπονδιακό επίπεδο. Από το αποτέλεσμα, ο καγκελάριος δεν πέρασε το τεστ…

Η τελευταία δημοσκόπηση του δημόσιου ραδιοτηλεοπτικού φορέα ZDF, η οποία πραγματοποιήθηκε από 1 έως 3 Σεπτεμβρίου, έδινε στo AfD 41% και στη Χριστιανοδημοκρατική Ένωση (CDU) του Μερτς 23%. Το αριστερό κόμμα Die Linke (Η Αριστερά) συγκέντρωνε 11,5%, οι Σοσιαλδημοκράτες (SPD) 8,5%, οι Πράσινοι 6%, η αριστερή Συμμαχία Ζάρα Βάγκενκνεχτ (BSW) 4% και οι φιλελεύθεροι Ελεύθεροι Δημοκράτες (FDP) 3%.

Το φαινόμενο ΑfD

Το AfD, το οποίο πραγματοποιεί εκστρατεία κατά της μετανάστευσης και τάσσεται υπέρ της έναρξης μαζικών απελάσεων, ελπίζει να σχηματίσει κρατιδιακή κυβέρνηση. Για τους πολέμιους του κόμματος, μία τέτοια εξέλιξη θα σηματοδοτούσε την πρώτη ακροδεξιά κυβέρνηση σε γερμανικό κρατίδιο από το 1949, μετά την πτώση του ναζιστικού καθεστώτος και την ίδρυση της Ομοσπονδιακής Δημοκρατίας της Γερμανίας.

Η εκλογική δύναμη του AfD στη Σαξονία-Άνχαλτ έχει σχεδόν διπλασιαστεί μέσα σε πέντε χρόνια, καθώς στις εκλογές του 2021 είχε λάβει 20,8%. Πολλοί παρατηρητές αποδίδουν την άνοδο στον επικεφαλής υποψήφιο του AfD, Ούλριχ Ζίγκμουντ. Ο 35χρονος πολιτικός παρουσιάζεται ως υποψήφιος της αλλαγής και έχει ήδη παρουσιάσει ένα «κυβερνητικό πρόγραμμα», καθώς και ένα σχέδιο δράσης για τις πρώτες 100 ημέρες.

Έχει δεσμευτεί να απελαύνει άτομα χωρίς νόμιμο καθεστώς «από το πρώτο λεπτό», να αυξήσει τα κέντρα κράτησης για απελάσεις από μερικές δεκάδες σε εκατοντάδες και να υποχρεώσει τους αιτούντες άσυλο να εργάζονται, διαφορετικά να χάνουν τα επιδόματά τους.
Ο Ζίγκμουντ έχει επίσης υποσχεθεί μια «επίθεση επανεγκατάστασης και απελάσεων», απαγόρευση της ανάρτησης σημαιών με το ουράνιο τόξο του Pride στα δημόσια σχολεία και τερματισμό της δημιουργίας νέων αιολικών πάρκων.

Το κόμμα, το οποίο θεωρείται φιλικό προς τη Μόσχα, έχει επίσης αξιοποιήσει τη νοσταλγία για την κομμουνιστική Ανατολική Γερμανία και τη συνεχιζόμενη δυσαρέσκεια για το επίμονο οικονομικό χάσμα μεταξύ ανατολικής και δυτικής Γερμανίας, δεκαετίες μετά την πτώση του Τείχους του Βερολίνου το 1989. «Οι άλλοι ήταν αυτοί που ύψωσαν τα τείχη αποκλεισμού», δήλωσε ο Ζίγκμουντ στην εφημερίδα Bild. «Αν κανείς δεν θέλει να συνεργαστεί μαζί μας, τότε θα πρέπει απλώς να το κάνουμε μόνοι μας».

Το CDU

Ο βασικός αντίπαλος του Ζίγκμουντ είναι ο πρωθυπουργός της Σαξονίας-Άνχαλτ και στέλεχος της CDU, Σβεν Σούλτσε. Ο 47χρονος συντηρητικός ανέλαβε τα καθήκοντά του τον Ιανουάριο, μετά την αποχώρηση του επί μακρόν πρωθυπουργού Ράινερ Χάζελοφ, ο οποίος εγκατέλειψε την εξουσία ύστερα από σχεδόν 15 χρόνια. Η CDU κυβερνά τη Σαξονία-Άνχαλτ με διαφορετικούς κυβερνητικούς εταίρους εδώ και περισσότερες από δύο δεκαετίες.

Το μικρό κρατίδιο κυβερνάται σήμερα από την CDU σε συνασπισμό με δύο μικρότερα κόμματα και ο Σούλτσε ήλπιζε να σχηματίσει έναν ακόμη πολυκομματικό συνασπισμό ώστε να παραμείνει στην εξουσία. Όπως προαναφέρθηκε, τα υπόλοιπα μεγάλα κόμματα έχουν μέχρι στιγμής διατηρήσει ένα «τείχος αποκλεισμού», δηλαδή πολιτική μη συνεργασίας με την AfD, ο κλάδος της οποίας στη Σαξονία-Άνχαλτ έχει χαρακτηριστεί «ακροδεξιός εξτρεμιστικός» από τη γερμανική υπηρεσία εσωτερικής ασφάλειας.

Η προοπτική μιας κρατιδιακής κυβέρνησης του AfD έχει προκαλέσει ανησυχία στα παραδοσιακά κόμματα και στις μειονοτικές ομάδες, την ώρα που πολλοί ψηφοφόροι του AfD δηλώνουν ότι επιθυμούν ριζικές αλλαγές. Χιλιάδες αντίπαλοι του AfD συμμετείχαν σε συγκέντρωση με τίτλο «Γιορτή της Δημοκρατίας», η οποία πραγματοποιήθηκε στο Μαγδεμβούργο την παραμονή των εκλογών.

Το όριο του 5%

Η πρώτη θέση δεν σημαίνει αυτομάτως ότι το κόμμα θα ελέγξει το κρατιδιακό κοινοβούλιο. Οι έδρες κατανέμονται μόνο στα κόμματα που ξεπερνούν το όριο του 5% και εξασφαλίζουν εκπροσώπηση στο Landtag. Ο αριθμός των μικρότερων κομμάτων που θα καταφέρουν να εισέλθουν στο κοινοβούλιο θα μπορούσε να κρίνει εάν το πρώτο κόμμα θα διαθέτει αρκετές έδρες για να σχηματίσει αυτοδύναμη κυβέρνηση. Οι πολιτικοί παρατηρητές αναμένουν πολιτικό αδιέξοδο μετά την ψηφοφορία της Κυριακής, εάν το AfD δεν καταφέρει να εξασφαλίσει την απόλυτη πλειοψηφία.

Η CDU του Μερτς έχει αποκλείσει οποιονδήποτε κυβερνητικό συνασπισμό ή συνεργασία με την AfD, επικαλούμενη την πολιτική δράση του κόμματος και τα πορίσματα των υπηρεσιών ασφαλείας σχετικά με το παράρτημά του στη Σαξονία-Άνχαλτ. Την ίδια στάση έχουν υιοθετήσει και τα υπόλοιπα παραδοσιακά κόμματα. Εάν το AfD δεν εξασφαλίσει την πλειοψηφία, το Μαγδεμβούργο θα μπορούσε να περάσει εβδομάδες διαπραγματεύσεων για το ποιος θα αναλάβει την πρωθυπουργία του κρατιδίου.

Ο Σούλτσε έχει δηλώσει ότι δεν πρόκειται να καταστήσει την κυβέρνησή του εξαρτημένη από το Die Linke. Οι πολιτικοί του AfD πιθανότατα θα παρουσιάσουν έναν ακόμη αποκλεισμό τους από την εξουσία ως απόδειξη ότι τα παραδοσιακά κόμματα αγνοούν τη βούληση των ψηφοφόρων.

Υπό πίεση ο Μερτς

Η ψηφοφορία της Κυριακής εκτιμάται ότι θα έχει επιπτώσεις και στην εθνική πολιτική σκηνή, αν και λίγοι αναλυτές περιμένουν πρόωρες ομοσπονδιακές εκλογές. Το ισχυρό αποτέλεσμα του AfD και η εξαιρετικά αδύναμη επίδοση της CDU ενδέχεται να αναζωπυρώσουν τα ερωτήματα σχετικά με τη θέση του Μερτς στο εσωτερικό του κόμματός του. Το ποσοστό του CDU και του SPD είναι πολύ κακό.

«Εάν το AfD κερδίσει στη Σαξονία-Άνχαλτ, οι επικριτές του Μερτς θα γίνουν ακόμη πιο έντονοι και οι εκκλήσεις για καλύτερη ηγεσία θα καταστούν αδύνατο να αγνοηθούν», δήλωσε ο πολιτικός επιστήμονας Βόλφγκανγκ Σρέντερ του Πανεπιστημίου του Κάσελ. Ωστόσο, ο Σρέντερ δήλωσε ότι δεν αναμένει την απομάκρυνση του Μερτς, δεδομένου ότι σήμερα δεν υπάρχει ισχυρός αντίπαλος που θα μπορούσε να τον αντικαταστήσει. «Από όσο μπορώ να δω, δεν υπάρχει εναλλακτικός καγκελάριος», είπε.

Στην τελευταία δημοσκόπηση του δημόσιου ραδιοτηλεοπτικού φορέα ARD, το 83% των ψηφοφόρων που έχουν δικαίωμα ψήφου δήλωσε ότι είναι δυσαρεστημένο με τον Μερτς, ενώ μόλις 13% δήλωσε ικανοποιημένο. Πρόκειται για το χαμηλότερο ποσοστό δημοτικότητας που έχει καταγραφεί για εν ενεργεία καγκελάριο.

Μια εσωκομματική μάχη για την ηγεσία των Χριστιανοδημοκρατών δεν θα οδηγούσε αυτομάτως στην πτώση της ομοσπονδιακής κυβέρνησης. Εάν οι πιέσεις υποχρέωναν τον Μερτς να παραιτηθεί, το Κοινοβούλιο θα μπορούσε να εκλέξει νέο καγκελάριο χωρίς να διαλυθεί η Bundestag.

Αυξάνονται οι ανησυχίες 

Το Γερμανικό Οικονομικό Ινστιτούτο προειδοποίησε ότι η μεταναστευτική πολιτική της AfD θα ήταν «καταστροφική» για τη Σαξονία-Άνχαλτ, της οποίας ο πληθυσμός ήδη γηράσκει και μειώνεται και η οποία εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από εργαζόμενους που έχουν γεννηθεί στο εξωτερικό. Άλλοι έχουν εκφράσει φόβους ότι ένας μηχανισμός κρατικής ασφάλειας με το AfD θα μπορούσε να διαρρεύσει ευαίσθητες πληροφορίες στη Ρωσία.

«Το Κρεμλίνο δεν κρύβει ότι το AfD είναι το σημαντικότερο εργαλείο του Πούτιν για την αποσταθεροποίηση της Γερμανίας», δήλωσε στην εφημερίδα Handelsblatt ο υπουργός Εσωτερικών του κρατιδίου της Θουριγγίας, Γκέοργκ Μάιερ. Κατά την τελική φάση της προεκλογικής εκστρατείας, ένα βίντεο στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης τροφοδότησε φόβους για νοθεία στην επιστολική ψήφο, με ισχυρισμούς περί χειραγώγησης της διαδικασίας σε οίκο φροντίδας ηλικιωμένων. Οι ισχυρισμοί αυτοί διαψεύστηκαν από τις κρατιδιακές αρχές.

Η πρόεδρος της γερμανικής Βουλής, Γιούλια Κλόκνερ, απέρριψε τους ισχυρισμούς της AfD περί χειραγώγησης των ψήφων, σε δηλώσεις της στο περιοδικό Der Spiegel. «Η αμφισβήτηση των εκλογών χωρίς συγκεκριμένα στοιχεία φαίνεται να έχει έναν στόχο», δήλωσε. «Να σπείρει δυσπιστία στους κανόνες μας και να αποδεχθεί τα αποτελέσματα μόνο εάν το αποτέλεσμα είναι αυτό που εξυπηρετεί».

Το σενάριο επιβεβαίωσης της πρωτόδικης απόφασης από το Εφετείο δεν φαινόταν διόλου απίθανο στις σειρές της Εθνικής Συσπείρωσης, πράγμα το οποίο είχε οδηγήσει στην προώθηση του Τζορντάν Μπαρντελλά, προέδρου του κόμματος, ως υποψήφιο στις επερχόμενες εκλογές.

Ο νεαρός δελφίνος, ο οποίος εμφανιζόταν ως μεγάλο φαβορί στις πρόσφατες δημοσκοπήσεις, είναι εξαιρετικά δημοφιλής εντός του ακροδεξιού χώρου, καθώς παρουσιάζει μια “λουστραρισμένη”, σοβαρή βιτρίνα του κόμματός του και της ευρύτερης ακροδεξιάς παράταξης. Πλέον όμως, με την επαναφορά της αρχηγού στην θέση της υποψήφιας, ο Μπαρντελλά επιστρέφει πειθήνιος στην αρχική του θέση: εκείνη του συμπληρωματικού υποχειρίου που διεκδικεί το αξίωμα του Πρωθυπουργού.

Ακόμη κι αν η καμπάνια της Ε.Σ. είναι διαποτισμένη με στοιχεία άκρατου λαϊκισμού (ιδίως στο ζήτημα του μεταναστευτικού, της ενέργειας και της ανασυγκρότησης μιας εθνικής ταυτότητας), είναι γεγονός πως έχει κερδίσει σημαντικό έδαφος στη γαλλική πολιτιτική σκηνή, ακόμη και στο ευρωπαϊκό κοινοβούλιο μέσω των συμμαχιών εντός αυτού (βλέπετε την πρόσφατη υπερψήφιση σχεδίου για τον επαναπατρισμό (λαθρο)μεταναστών). Η εικόνα της “πάλαι πότε” ακραία αντισημητικής, φιλοπεταινιστικής και σκληροπυρηνικής ακροδεξιάς φαίνεται να έχει ξεθωριάσει σημαντικά, πράγμα το οποίο φαίνεται τόσο από την επιτυχία της Εθνικής Συσπείρωσης στις κοινοβουλευτικές του 2024, όσο κι από την προσέγγισή της εντός της εργατικής τάξης.

Λε Πεν και Μπαρντελλά περιμένουν

Η καταδίκη της Λε Πεν όμως τεντώνει το σχοινί εν όψει των εκλογών, οι οποίες θα διεξαχθούν στις 18 Απριλίου και 2 Μάϊου του επόμενου έτους. Η προσφυγή της στο Ακυρωτικό Δικαστήριο παρουσιάζεται ως ένας αγώνας δικαίωσης, με την ίδια να υποστηρίζει πως είναι αθώα, δηλώνοντας με σιγουριά πως θα κάνει καμπάνια χωρίς βραχιολάκι, ελπίζοντας πως η ανώτατη δικαιοσύνη θα την αθωώσει.

Το στοίχημα βέβαια είναι μεγάλο και το ρίσκο διόλου αμελητέο, καθώς όλα κρέμονται από την τελική έκβαση της δίκης, η οποία θα κρίνει το αν ναι ή όχι η Λε Πεν θα κατέβει στις εκλογές με βραχιολάκι. Ένα τέτοιο σενάριο θα σήμαινε την αποχώρησή της από την αναμέτρηση, όπως η ίδια δήλωσε, και άρα την επαναφορά του φιλόδοξου διαδόχου Μπαρντελλά. Προς το παρόν, αναμένεται η απόφαση της ανώτατης δικαιοσύνης, η οποία υπολογίζεται να βγει πριν την έναρξη των εκλογών και η οποία ίσως να κρίνει την έκβαση του εκλογικού αγώνα.

Όπως και να ‘χει, η αντιπαράθεση για την διεκδίκηση του ύψιστου αξιώματος αναμένεται ζόρικη και τα αποτελέσματά της αμφίβολα. Ομολογουμένως, ο κατακερματισμός της ευρύτερης Αριστεράς σημαίνει πως δύσκολα θα βρεθεί ένας κοινός υποψήφιος να την εκπροσωπήσει, ενώ οι ριζοσπαστικοί “Ανυπότακτοι” του Μελανσόν βρίσκονται αποκομμένοι από τους υπόλοιπους πρώην συντρόφους τους.

Στην όχθη της κυβερνώσας Μακρονικής κεντροδεξιάς, η προεδρική παράταξη πασχίζει να αποποιηθεί της “κληρονομιάς” (ή καλύτερα της ρετσινιάς) του Γάλλου Προέδρου, με τους Γκαμπριέλ Αττάλ και Εντουάρ Φιλίπ (αμφότεροι πρώην Πρωθυπουργοί) να προσπαθούν απεγνωσμένα να επανεπινοήσουν την πολιτική τους ταυτότητα. Όσο για την παραδοσιακή Δεξιά, εκείνη προσπαθεί να μην υποκύψει στον πειρασμό μιας συνεργασίας με την Εθνική Συσπείρωση και το ακροδεξιό μπλοκ… «Καί μή εἰσενέγκης ἡμᾶς εἰς πειρασμόν, ἀλλα ρῦσαι ἡμᾶς ἀπό τοῦ πονηροῦ».

Η παραδοσιακή στάση απομόνωσης της ακροδεξιάς από τις δημοκρατικές παρατάξεις έχει πλέον ξεκάθαρα διαβρωθεί, όπως έδειξε η στάση του νυν δημάρχου της Νίκαιας και πρώην προέδρου των Ρεπουμπλικάνων (Les Republicains) Ερίκ Τσιοτί κατά τη διάρκεια των κοινοβουλευτικών του 2024, όπου είχε δηλώσει μονομερώς επιθυμία συνεργασίας με την Εθνική Συσπείρωση. Το μεγάλο στοίχημα που θέλει να κερδίσει η Ε.Σ. είναι σαφές: να προσεγγίσει την παραδοσιακή αστική δεξιά, κρύβοντας κάτω απ’ το χαλάκι τις πιο ριζοσπαστικές πολιτικές και αμβλύνοντας την αιχμή του δογματικού της δόρατος. Μέχρι στιγμής, κάτι τέτοιο δεν έχει επιτευχθεί.

Τι θα κάνει η Αθήνα;

Ο χρόνος όμως που χωρίζει τους Γάλλους από την κάλπες όλο και ζυγώνει, κι ίσως η αγανάκτηση που ‘χει προκύψει από δυο χρόνια πολιτικής αστάθειας και μιας δεκαετίας Μακρόν να ωθήσουν μια μεγάλη μερίδα ψηφοφόρων στα άκρα. Χωρίς να έχει κριθεί, το εκλογικό παιχνίδι ίσως να ωφελήσει την Ε.Σ., η οποία πιθανότατα αν όχι σίγουρα θα βρεθεί στον δεύτερο γύρο των εκλογών. Το μεγάλο ερώτημα είναι το εξής: ποίος θα κάθεται στο απέναντι τραπέζι την ώρα του κρίσιμου ντιμπέιτ μεταξύ των υποψηφίων του τελικού γύρου; Αυτός είναι στην τελική και ο παράγοντας που θα κρίνει τα πάντα. Και δεν είμαι αισιόδοξος πως θα μαζευτούν αρκετοί ψηφοφόροι να ρίξουν “μαύρο” στην Ακροδεξιά, όπως είχε γίνει το 2002 με τους Σιράκ-Λε Πεν…

Σε ό,τι αφορά την Ελλάδα, αξίζει να αναρωτηθούμε το ποιά θα είναι η στάση της επόμενης κυβέρνησης απέναντι σ’ έναν ιστορικό σύμμαχο, σε περίπτωση που η Γαλλία μετατοπιστεί στα άκρα. Το ίδιο ισχύει και για την Ευρωπαϊκή Ένωση, η οποία ίσως κληθεί να αντιμετωπίσει έναν νεό Όρμπαν εντός των συνόρων της, με τις συνέπειες και τα επακόλουθα που αυτό συνεπάγεται. Όπως και να ‘χει, το σενάριο ενός Ακροδεξιού υποψηφίου στα Ηλύσια Πεδία δεν μοιάζει πια με σενάριο επιστημονικής φαντασίας, αλλά μ’ ένα εφιαλτικό ταξίδι προς το άγνωστο.

Ο Έκτορας Φλεβάρης είναι φοιτητής Νομικής στο Πανεπιστήμιο της Σορβόννης.