Ο Ζελένσκι δήλωσε ότι η χώρα του χρησιμοποίησε συνολικά 10 διαφορετικούς τύπους όπλων, στην πλειονότητά τους εγχώριας ανάπτυξης, μεταξύ των οποίων και ο βαλλιστικός πύραυλος “Pelican”. Η κοινή επιχείρηση των ουκρανικών δυνάμεων άμυνας και πληροφοριών έβαλε στο στόχαστρο κρίσιμες εγκαταστάσεις πετρελαίου και εφοδιαστικής αλυσίδας, συμπεριλαμβανομένου του διυλιστηρίου πετρελαίου της Gazprom Neft στη Μόσχα στην περιοχή Καπότνια.

Η συγκεκριμένη εγκατάσταση παρέχει το 40% των καυσίμων για τη ρωσική πρωτεύουσα και την ευρύτερη περιοχή. «Η μεγαλύτερη επίθεση εχθρικών drones αποκρούστηκε», δήλωσε ο δήμαρχος της Μόσχας Σεργκέι Σομπιάνιν, σύμφωνα με το Reuters. Όπως ανέφερε, από το Σάββατο (19/09) είχαν καταρριφθεί περισσότερα από 1.600 drones «σε όλα τα μέτωπα», εκ των οποίων 450 κατευθύνονταν προς τη ρωσική πρωτεύουσα.

Ο δήμαρχος της ρωσικής πρωτεύουσας συνέδεσε τη μαζική επιδρομή με την τελευταία ημέρα των βουλευτικών εκλογών στη Ρωσία. «Η πρωτοφανής επίθεση σχεδιάστηκε ξεκάθαρα με στόχο να διαταράξει τις εκλογές. Ο αντίπαλος απέτυχε», ανέφερε. Παρά τη μαζική κινητοποίηση της ρωσικής αεράμυνας, ορισμένα drones κατάφεραν να φθάσουν στην πρωτεύουσα. Σύμφωνα με τον Σομπιάνιν, αρκετά έφθασαν στις εγκαταστάσεις του διυλιστηρίου της Μόσχας, ενώ ένα έπληξε κτίριο κατοικιών.

Αυτόπτες μάρτυρες του Reuters άκουσαν εκρήξεις στη Μόσχα και είδαν πυκνό καπνό να υψώνεται από τις εγκαταστάσεις του μεγάλου διυλιστηρίου. Οι ρωσικές αρχές επιβεβαίωσαν ότι σημειώθηκαν ζημιές, χωρίς αρχικά να διευκρινίσουν την έκτασή τους. Το BBC, επικαλούμενο Ουκρανούς στρατιωτικούς αξιωματούχους, αναφέρει ότι ζημιές υπέστησαν τρεις βασικές μονάδες της εγκατάστασης. Κατά το Κίεβο, το συγκεκριμένο διυλιστήριο καλύπτει περισσότερο από το ένα τρίτο των αναγκών της περιφέρειας της Μόσχας σε καύσιμα, ενώ μέρος της βενζίνης, του ντίζελ και των αεροπορικών καυσίμων που παράγει χρησιμοποιείται από τον ρωσικό στρατό.

Ο νεότερος απολογισμός που μεταδίδει το Reuters κάνει λόγο για τρεις νεκρούς στην ευρύτερη περιοχή της Μόσχας, καθώς ένας από τους τραυματίες υπέκυψε αργότερα στο νοσοκομείο. Στο Σοφίνο, μία 44χρονη γυναίκα σκοτώθηκε όταν drone έπληξε τριώροφο κτίριο κατοικιών. Στην περιοχή Ορέχοβο-Ζούεβο, ένας ηλικιωμένος άνδρας έχασε τη ζωή του έπειτα από πλήγμα σε ιδιωτική κατοικία. Σύμφωνα με το Reuters, 400 άνθρωποι (ανάμεσά τους 70 παιδιά) απομακρύνθηκαν από πολυκατοικία 21 ορόφων στην περιοχή Ραμένσκογε. Καθώς οι επιθέσεις γίνονται και κατά μη στρατιωτικών στόχων, θεωρούνται τρομοκρατικές.

Η επίθεση επηρέασε και τις αεροπορικές μετακινήσεις στη Μόσχα. Στο Σερεμέτιεβο τέθηκαν σε ισχύ προσωρινοί περιορισμοί κατά τη διάρκεια της νύχτας, ενώ στο Βνούκοβο ανεστάλησαν όλες οι αφίξεις και οι αναχωρήσεις. Η μεγάλης κλίμακας ουκρανική επιχείρηση καταγράφεται σε μια περίοδο κατά την οποία Μόσχα και Κίεβο έχουν εντείνει τα αμοιβαία πλήγματα σε ενεργειακές, μεταφορικές και εφοδιαστικές υποδομές. Το Reuters σημειώνει ότι οι ουκρανικές επιθέσεις σε ρωσικά διυλιστήρια έχουν επηρεάσει σημαντικό μέρος της παραγωγικής δυναμικότητας της χώρας, προκαλώντας ελλείψεις καυσίμων και αυξημένες τιμές σε ορισμένες περιοχές.

«Το ερώτημά μου είναι αν και πότε θα ανατινάξω ολόκληρη τη χώρα! Καλό θα ήταν να συμπεριφερθούν σωστά», τόνισε ο Αμερικανός πρόεδρος, την στιγμή που η Τεχεράνη φοβάται αμερικανική επίθεση. Συγκεκριμένα, το Ιράν ενημερώθηκε ότι οι ΗΠΑ με τη στήριξη κάποιων περιφερειακών χωρών ετοιμάζονται να επαναλάβουν τις επιχειρήσεις τους εναντίον του Ιράν, ανέφερε σε ανακοίνωσή της η κεντρική διοίκηση του ιρανικού στρατού, όπως μετέδωσαν κρατικά ΜΜΕ.

Ο ιρανικός στρατός προειδοποίησε ότι οποιαδήποτε επίθεση των ΗΠΑ θα απαντηθεί με συνεχή πλήγματα εναντίον αμερικανικών βάσεων και συμφερόντων στην περιοχή και τόνισε ότι όποια χώρα της περιφέρειας υποστηρίξει την αμερικανική επίθεση θα θεωρηθεί ότι συμμετέχει στη σύγκρουση.

Σύμφωνα δε με τον Τραμπ, οι επιλογές που εξετάζει αυτή την περίοδο είναι να εξαλείψει τη χώρα, να την αφήσει «να σαπίσει» οικονομικά ή να διαπραγματευθεί μια συμφωνία, προσθέτοντας ότι «πολύ μεγάλα πράγματα θα συμβούν στο όχι και τόσο μακρινό μέλλον». Όταν ρωτήθηκε για τη Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ που θα ξεκινά αύριο Δευτέρα στη Νέα Υόρκη, ο Τραμπ άφησε να εννοηθεί ότι είναι πρόθυμος για μια διπλωματική προσέγγιση για την επίλυση της σύγκρουσης, λέγοντας ότι «θα ήταν μάλλον ανοικτός» στο ενδεχόμενο συνάντησης με τον Ιρανό πρόεδρο Μασούντ Πεζεσκιάν.

Έκρηξη στο Ιράκ

Μια έκρηξη ακούστηκε σήμερα κοντά στο αεροδρόμιο της Αρμπίλ στο Ιρακινό Κουρδιστάν, όπου σταθμεύουν δυνάμεις του διεθνή αντιζιχαντιστικού συνασπισμού υπό την ηγεσία των ΗΠΑ, δήλωσαν δημοσιογράφοι του Γαλλικού Πρακτορείου. Δυνάμεις ασφαλείας τόνισαν, σύμφωνα με το Reuters, ότι συστήματα αεροπορικής άμυνας κατέρριψαν ένα drone κοντά στο αεροδρόμιο.

Από την αρχή του πολέμου στη Μέση Ανατολή, που ξέσπασε στις 28 Φεβρουαρίου με μια ισραηλινοαμερικανική επίθεση εναντίον του Ιράν, το οποίο απάντησε πλήττοντας χώρες συμμάχους των ΗΠΑ, το Κουρδιστάν γίνεται συχνά στόχος επιθέσεων. Επιθέσεις μη επανδρωμένων αεροσκαφών, που οι κουρδικές αρχές αποδίδουν στο Ιράν, έχουν αναχαιτισθεί επανειλημμένα πάνω από την Αρμπίλ, την πρωτεύουσα του Ιρακινού Κουρδιστάν, ενώ άλλες έχουν πλήξει αντιπολιτευόμενους Κούρδους του Ιράν.

Τα αμερικανικά συμφέροντα γίνονται επίσης τακτικά στόχοι φιλοϊρανικών ένοπλων ιρακινών οργανώσεων. Πάντως, να σημειωθεί ότι μία σειρά εκρήξεων και επιθέσεων στην περιοχή παραμένουν “ορφανές” από την έναρξη του πολέμου μέχρι σήμερα, καθώς ούτε η Τεχεράνη, ούτε σύμμαχοι της έχουν αναλάβει την ευθύνη, ενώ για ορισμένες έχει υποστηριχθεί πως πρόκειται για «προβοκάτσια».

Συνάντηση Ράτκλιμ-Σίσι

Ο διευθυντής της CIA Τζον Ράτκλιφ συναντήθηκε σήμερα με τον πρόεδρο της Αιγύπτου Άμπντελ Φάταχ αλ Σίσι στη διάρκεια επίσκεψης που πραγματοποίησε στο Κάιρο, την ώρα που οι ΗΠΑ δηλώνουν ότι ανησυχούν για ενδεχόμενη «ραγδαία κλιμάκωση» του πολέμου στη Μέση Ανατολή.

Σύμφωνα με την αιγυπτιακή προεδρία, η συνάντηση, στην οποία παρέστη και ο επικεφαλής της υπηρεσίας Πληροφοριών της Αιγύπτου Χάσαν Ράσαντ, επικεντρώθηκε στους πολέμους μεταξύ του Ιράν και των ΗΠΑ, στη Λωρίδα της Γάζας και το Σουδάν, αλλά και στις επιθέσεις εναντίον χωρών του Κόλπου και τις απειλές για τη ναυσιπλοΐα.

Ο Σίσι υπογράμμισε «την ύψιστη σημασία της επίλυσης των περιφερειακών κρίσεων μέσω πολιτικών και διπλωματικών μέσων», ανέφερε η προεδρία σε ανακοίνωσή της. Από την πλευρά του ο Ράτκλιφ «χαιρέτισε τον καθοριστικό ρόλο της Αιγύπτου» προκειμένου «να επιλυθούν ειρηνικά» οι περιφερειακές συρράξεις.

Το Στέιτ Ντιπάρτμεντ κάλεσε χθες Σάββατο τους Αμερικανούς πολίτες να μην ταξιδεύουν στη Μέση Ανατολή μετά την επίθεση των σιιτών ανταρτών Χούθι της Υεμένης εναντίον της σαουδαραβικής πρωτεύουσας Ριάντ. «Αυτή η στρατιωτική σύγκρουση μπορεί να κλιμακωθεί ραγδαία. Οι Αμερικανοί εκτός Μέσης Ανατολής θα πρέπει να επανεξετάσουν σοβαρά τα ταξίδια προς και δια μέσου της περιοχής», προειδοποίησε το Στέιτ Ντιπάρτμεντ με ανάρτησή του στο Χ αργά χθες το βράδυ.

Αίγυπτος και Ιράν

Οι εχθροπραξίες μεταξύ της Σαουδικής Αραβίας–που στηρίζει τη διεθνώς αναγνωρισμένη κυβέρνηση της Υεμένης–και των Χούθι που έχουν καταλάβει μεγάλα τμήματα της Υεμένης έχει προκαλέσει προβλήματα στις θαλάσσιες μεταφορές και τις εξαγωγές του Ριάντ, κορυφαίου προμηθευτή αργού πετρελαίου παγκοσμίως.

Το Κάιρο είναι σύμμαχος κλειδί των ΗΠΑ στην περιοχή και ένας από τους κύριους αποδέκτες της αμερικανικής στρατιωτικής βοήθειας. Τακτικά εμφανίζεται ως δύναμη σταθεροποίησης, διατηρώντας ανοικτούς τους διαύλους επικοινωνίας μεταξύ αντιμαχόμενων πλευρών. Την προηγούμενη εβδομάδα ο Σίσι συναντήθηκε με τον πρίγκιπα διάδοχο και ντε φάκτο ηγέτη της Σαουδικής Αραβίας Μοχάμεντ μπιν Σαλμάν.

Οι δύο άνδρες ζήτησαν να διασφαλιστεί η ασφαλής ναυσιπλοΐα στο στρατηγικής σημασίας στενό Μπαμπ ελ Μάντεμπ, αφού οι Χούθι έχουν ενισχύσει την παρουσία τους εκεί έπειτα από μια επίθεση- αστραπή χάρη στην οποία κατέλαβαν περιοχές της Υεμένης στην Ερυθρά Θάλασσα.

Στο μεταξύ σύμφωνα με τον αμερικανικό ειδησεογραφικό ιστότοπο Axios, η Ουάσινγκτον απέρριψε την προηγούμενη εβδομάδα αίτημα της Σαουδικής Αραβίας να πλήξει τους Χούθι. Ωστόσο η αμερικανική κυβέρνηση ενέκρινε την πώληση 48 μαχητικών αεροσκαφών F-35 στο Ριάντ προκειμένου να το βοηθήσει να αντιμετωπίσει «τρέχουσες και μελλοντικές απειλές». Στο μεταξύ ο Ντόναλντ Τραμπ, που σχεδιαζόταν να περάσει όλο το Σαββατοκύριακο στην προεδρική, εξοχική κατοικία Καμπ Ντέιβιντ στο Μέριλαντ, επέστρεψε στην Ουάσινγκτον χθες το βράδυ. Ο Λευκός Οίκος δεν έδωσε εξηγήσεις για την αλλαγή αυτή.

Οι όροι του Ιράν

Ο επικεφαλής διαπραγματευτής του Ιράν Μοχαμάντ Μπαγέρ Γκαλιμπάφ δήλωσε σήμερα ότι η Τεχεράνη διαβίβασε στις ΗΠΑ τους όρους της για το άνοιγμα του Στενού του Ορμούζ, της στρατηγικής σημασίας θαλάσσιας οδού για το παγκόσμιο εμπόριο που έχει βρεθεί στο επίκεντρο του πολέμου.

«Μέχρι να ικανοποιηθούν αυτές οι προϋποθέσεις, να αναγνωριστούν τα νόμιμα δικαιώματα του ιρανικού έθνους και να τηρηθούν οι αμερικανικές δεσμεύσεις, δεν θα υπάρξει περιθώριο για επιστροφή στην προηγούμενη κατάσταση των διαπραγματεύσεων ή για το άνοιγμα των Στενών του Ορμούζ», προειδοποίησε ο Γκαλιμπάφ, που είναι και πρόεδρος του ιρανικού κοινοβουλίου.

Η κυκλοφορία στο Στενό του Ορμούζ, από το οποίο πριν τον πόλεμο διερχόταν περίπου το ένα πέμπτο των παγκόσμιων εξαγωγών υδρογονανθράκων, έχει σχεδόν διακοπεί μετά την έναρξη του πολέμου στο Ιράν – λόγω του αποκλεισμού που έχει επιβάλει η Τεχεράνη. Την ίδια ώρα οι ΗΠΑ έχουν επιβάλει αποκλεισμό στα ιρανικά λιμάνια.

«Τα μηνύματά μας και οι όροι μας διαβιβάσθηκαν ξεκάθαρα στην άλλη πλευρά μέσω διαπραγματευτών», εξήγησε ο Γκαλιμπάφ αναφερόμενος στις ΗΠΑ. Χθες Σάββατο ο στρατηγός Μοχσέν Ρεζαΐ, γραμματέας του Ανώτατου Συμβουλίου Εθνικής Ασφάλειας, είχε επισημάνει ότι οι όροι του Ιράν διαβιβάσθηκαν στις ΗΠΑ μέσω του Κατάρ, που μεσολαβεί για την επίλυση της κρίσης.

«Οι όροι μας είναι ο τερματισμός του πολέμου σε όλα τα μέτωπα, η αποδέσμευση των παγωμένων πόρων μας και η άρση του ναυτικού αποκλεισμού» που έχουν επιβάλει οι ΗΠΑ, σημείωσε ο Ρεζαΐ σε συνέντευξή του στο al Jazeera. Οι όροι αυτοί περιλαμβάνονταν στο πρωτόκολλο του Ιουνίου, στο οποίο είχαν καταλήξει Ιράν και ΗΠΑ με σκοπό να οδηγηθούν σταδιακά σε μια μόνιμη συμφωνία. Ο Ρεζαΐ ζήτησε επίσης οι ΗΠΑ να τηρήσουν όλους αυτούς τους όρους προτού ακολουθήσουν περαιτέρω διαπραγματεύσεις. Σε αυτές θα μπορούσε να συζητηθεί και το μέλλον του ιρανικού πυρηνικού προγράμματος.

Σημειώνεται πως το Σάββατο το ιρανικό υπουργείο Εξωτερικών ανακοίνωσε ότι ο πακιστανός υπουργός Εσωτερικών Μοχσίν Νακβί θα μεταβεί στην Τεχεράνη σήμερα για συνομιλίες, καθώς και το Πακιστάν διαδραματίζει ρόλο μεσολαβητή.

Στις λίστες περιλαμβάνονται και προσωπικά δεδομένα υπαλλήλων του υπουργείου Εξωτερικών και Άμυνας, καθώς και της Εθνικής Αρχής Κυβερνοασφάλειας! Το ζήτημα έχει ήδη προκαλέσει τις αντιδράσεις της αντιπολίτευσης που εξέδωσαν ανακοινώσεις.

Το ΠΑΣΟΚ για την διαρροή των δεδομένων

Το ΠΑΣΟΚ σε ανακοίνωσή του καλεί την κυβέρνηση και τις αρμόδιες υπηρεσίες να τοποθετηθούν άμεσα τόσο για την ίδια τη υπόθεση, όσο και για τις ενέργειες που έχουν, υπογραμμίζοντας το «κενό ασφαλείας στα προσωπικά δεδομένα αξιωματούχων, όπως του Πρωθυπουργού, υπουργών και στρατιωτικών». Ειδικότερα το ΠΑΣΟΚ αναφέρει ότι «σύμφωνα με το δημοσίευμα, τα ευαίσθητα προσωπικά δεδομένα διακινούνται μέσω πλατφορμών με συνδρομή και ήδη η Αρχή Προστασίας Δεδομένων Προσωπικού Χαρακτήρα χτυπά καμπανάκι για την εθνική ασφάλεια».

Προσθέτει ότι «είναι πρόσφατη η περίπτωση του γενικού γραμματέα εθνικής ασφάλειας, κ. Ντόκου, που μοιράστηκε κρίσιμες πληροφορίες για την απόρρητη δράση του διοικητή της ΕΥΠ με Ρώσους φαρσέρ, οι οποίοι υποστήριξαν τότε ότι τον προσέγγισαν μέσω του email του».

Το ΠΑΣΟΚ σημειώνει ότι «η κυβέρνηση και οι αρμόδιες υπηρεσίες οφείλουν να τοποθετηθούν άμεσα και δημόσια. Ποια πρωτόκολλα ασφαλείας ακολουθούνται; Τελεί σε γνώση τους η διαρροή των προσωπικών δεδομένων του Πρωθυπουργού και μελών της κυβέρνησης σε τέτοιες πλατφόρμες; Ποιες κινήσεις έχουν γίνει;».

ΣΥΡΙΖΑ

Ανακοίνωση του Γραφείου Τύπου του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ για το δημοσίευμα του “Βήματος”: “Η αποκάλυψη, από το «Βήμα της Κυριακής», ότι ο αριθμός του προσωπικού κινητού τηλεφώνου του πρωθυπουργού, αλλά και ευαίσθητα δεδομένα κορυφαίων υπουργών, επιχειρηματιών και στελεχών του στρατού, είναι διαθέσιμα έναντι συνδρομής σε σκοτεινές «πλατφόρμες», είναι σφόδρα ανησυχητική.

Τα ερωτήματα είναι εύλογα: Η κυβέρνηση και οι υπηρεσίες που είναι επιφορτισμένες με την ασφάλεια των κρατικών λειτουργών γνωρίζουν γι’ αυτές τις διαρροές και ποια μέτρα λαμβάνουν; Υπάρχουν δικλείδες ασφαλείας και πώς παραβιάστηκαν; Πόση ασφάλεια μπορεί να νιώθει ο μέσος πολίτης, όταν ευαίσθητες πληροφορίες κυβερνητικών στελεχών γίνονται… φέιγ βολάν στο διαδίκτυο; Θα μπορούσε να πει κάποιος ότι τέτοια ερωτήματα περιττεύουν στη χώρα του Predator και των υποκλοπών από «ιδιώτες», αλλά τα θέματα εθνικής ασφάλειας απαιτούν έγκυρες, τεκμηριωμένες απαντήσεις και στοιχειώδη υπευθυνότητα. Αναμένουμε.

ΕΛΑΣ

“Το πρωτοσέλιδο δημοσίευμα του «Βήματος» της 20ης Σεπτεμβρίου, σύμφωνα με το οποίο προσωπικά στοιχεία επικοινωνίας του Πρωθυπουργού, υπουργών, κρατικών αξιωματούχων, στρατιωτικών και στελεχών των Σωμάτων Ασφαλείας εμφανίζονται διαθέσιμα μέσω πλατφορμών εμπορίας δεδομένων, αναδεικνύει ένα σοβαρό ζήτημα που υπερβαίνει την προστασία της ιδιωτικότητας και αγγίζει ευθέως την κυβερνοασφάλεια και δυνητικά, την εθνική ασφάλεια”, σχολιάζει η ΕΛΑΣ, το κόμμα του Αλέξη Τσίπρα.

“Η δυνατότητα μαζικής συγκέντρωσης και συσχέτισης αριθμών τηλεφώνου, διευθύνσεων ηλεκτρονικού ταχυδρομείου και άλλων δεδομένων προσώπων που κατέχουν κρίσιμες δημόσιες θέσεις μπορεί να αξιοποιηθεί για στοχευμένες ηλεκτρονικές απάτες, πλαστοπροσωπία και εξαπάτηση με τη χρήση προσωπικών πληροφοριών καθώς και άλλες μορφές κυβερνοεπίθεσης”, τονίζεται στην σχετική ανακοίνωση του τομέα Ψηφιακής Πολιτικής του κόμματος.

Το δημοσίευμα αναδεικνύει παράλληλα “το ευρύτερο πρόβλημα της μαζικής συλλογής και εμπορίας προσωπικών δεδομένων πολιτών από μεταπράτες δεδομένων (data brokers), μέσω πλατφορμών που σε πολλές περιπτώσεις εδρεύουν εκτός ΕΕ”, σημειώνει.

Η ΕΛΑΣ, τονίζει ότι “η κυβέρνηση και οι αρμόδιες αρχές οφείλουν να δώσουν συγκεκριμένες απαντήσεις:

Ποια εικόνα διαθέτουν σήμερα για τη συλλογή, την προέλευση, τη διακίνηση και την εμπορική διάθεση προσωπικών δεδομένων Ελλήνων πολιτών και πώς ελέγχεται στην πράξη η εφαρμογή της ευρωπαϊκής νομοθεσίας; Υπάρχει συστηματικός μηχανισμός εντοπισμού της έκθεσης δεδομένων προσώπων που κατέχουν κρίσιμες δημόσιες θέσεις; Τι ακολουθεί όταν εντοπίζεται τέτοια έκθεση;

Υπάρχουν ειδικά πρωτόκολλα προστασίας για κυβερνητικά στελέχη, στρατιωτικούς, στελέχη υπηρεσιών ασφαλείας και άλλα πρόσωπα των οποίων η ψηφιακή έκθεση μπορεί να δημιουργήσει κινδύνους για κρίσιμες λειτουργίες του κράτους; Υπάρχει συγκεκριμένος μηχανισμός συντονισμού μεταξύ της Εθνικής Αρχής Κυβερνοασφάλειας, της Αρχής Προστασίας Δεδομένων Προσωπικού Χαρακτήρα και των αρμόδιων υπηρεσιών ασφαλείας και ποιες ενέργειες έγιναν μετά τη γνωστοποίηση του συγκεκριμένου ζητήματος;

Η διαπίστωση ότι τα δεδομένα «βρίσκονται εύκολα στο Διαδίκτυο» δεν μπορεί να είναι το τέλος της συζήτησης. Πρέπει να είναι η αφετηρία της. Η προστασία των προσωπικών δεδομένων και η ψηφιακή ανθεκτικότητα του κράτους απαιτούν πρόληψη, συστηματικό εντοπισμό της έκθεσης και άμεση αντιμετώπισή της”.

«Αν δει κανείς τι συμβαίνει τώρα στην Ουκρανία, υπάρχει μια τεράστια κρίση όσον αφορά τα σιτηρά», δήλωσε, προσθέτοντας ότι ο διάδρομος των σιτηρών «έχει ουσιαστικά καταρρεύσει». Ο Γεραπετρίτης δεν διευκρίνισε, ωστόσο, σε ποια συμφωνία για τη θαλάσσια διακίνηση των σιτηρών αναφερόταν.

Η Πρωτοβουλία για τα Σιτηρά της Μαύρης Θάλασσας, με τη μεσολάβηση της Τουρκίας και των Ηνωμένων Εθνών, τερματίστηκε όταν η Ρωσία αποχώρησε από αυτήν τον Ιούλιο του 2023. Στη συνέχεια, η Ουκρανία δημιούργησε τη δική της διαδρομή εξαγωγών κατά μήκος των δυτικών ακτών της Μαύρης Θάλασσας, η οποία εξακολουθεί να χρησιμοποιείται, παρά τις επανειλημμένες επιθέσεις σε πλοία και λιμενικές υποδομές.

Ο Γεραπετρίτης προειδοποίησε επίσης ότι η διατάραξη των εξαγωγών σιτηρών θα μπορούσε να οδηγήσει σε «αύξηση των τιμών όλων των βασικών τροφίμων». Οι δηλώσεις του έγιναν μία ημέρα μετά τη δημοσιοποίηση της τελευταίας πρωτοβουλίας της Τουρκίας για τη Μαύρη Θάλασσα. Η Άγκυρα έχει διαβιβάσει στη Ρωσία και την Ουκρανία σχέδιο μνημονίου με στόχο τον τερματισμό των επιθέσεων εναντίον πολιτικών πλοίων, έπειτα από μήνες συνομιλιών με τις δύο πλευρές.

Η τουρκική πρόταση για τη ναυσιπλοΐα στη Μαύρη Θάλασσα δεν αποτελεί απλή επαναφορά της συμφωνίας για τα σιτηρά του 2022.
Τούρκος διπλωμάτης δήλωσε ότι ο μηχανισμός αντλεί στοιχεία από εκείνη την πρωτοβουλία, ωστόσο το μνημόνιο δεν έχει δοθεί στη δημοσιότητα. Παραμένουν άλυτα ζητήματα που αφορούν την επαλήθευση, τις επιθεωρήσεις, καθώς και το καθεστώς των πλοίων που θεωρείται ότι μεταφέρουν στρατιωτικό υλικό ή φορτία διπλής χρήσης.

Η Άγκυρα προωθεί συμφωνία στη ναυσιπλοΐα

Ο υπουργός Εξωτερικών Χακάν Φιντάν είχε θέσει το ζήτημα της ασφάλειας της ναυσιπλοΐας στη Μαύρη Θάλασσα τόσο στη Μόσχα όσο και στο Κίεβο, πριν ακόμη εμφανιστεί το γραπτό σχέδιο. Μετά τις συνομιλίες του Ιουλίου με τον Ουκρανό υπουργό Εξωτερικών Αντρίι Σιμπίχα, ο Φιντάν δήλωσε ότι η Τουρκία είχε συζητήσει και με τις δύο κυβερνήσεις το θέμα της ναυσιπλοΐας στη Μαύρη Θάλασσα και υποστήριξε ότι οι θαλάσσιοι και ενεργειακοί στόχοι θα μπορούσαν να παραμείνουν εκτός των εχθροπραξιών ακόμη και χωρίς μια συνολική κατάπαυση του πυρός.

Ως παράδειγμα ανέφερε την προηγούμενη συμφωνία για τα σιτηρά, η οποία είχε επιτρέψει τη συνέχιση του εμπορίου μέσω μιας περιορισμένης συμφωνίας, παρά τη συνέχιση του πολέμου. Τον Αύγουστο, ο Φιντάν δήλωσε ότι η Τουρκία είχε προτείνει μορατόριουμ στις επιθέσεις στη θάλασσα. Μέχρι τις 15 Σεπτεμβρίου, ανέφερε ότι η Άγκυρα είχε λάβει απαντήσεις από τις δύο πλευρές και επεξεργαζόταν τις θέσεις τους.

Το γραπτό μνημόνιο που δημοσιοποιήθηκε στις 17 Σεπτεμβρίου επισημοποίησε αυτή τη διαδικασία, σε μια περίοδο κατά την οποία οι επιθέσεις εναντίον εμπορικών πλοίων κλιμακώνονταν. Το τουρκικό υπουργείο Εξωτερικών είχε ήδη χαρακτηρίσει την πολιτική ναυσιπλοΐα ως προτεραιότητα, μετά την επίθεση τον Ιούνιο σε πλοίο μεταφοράς ξηρού φορτίου τουρκικής ιδιοκτησίας, στα ανοικτά του ουκρανικού λιμανιού Τσορνομόρσκ.

Αυξάνεται το κόστος της ασφάλισης

Οι κίνδυνοι έχουν ήδη αρχίσει να αποτυπώνονται στο κόστος των θαλάσσιων μεταφορών. Η Επιτροπή Πολεμικών Κινδύνων του Λονδίνου διεύρυνε τη ζώνη υψηλού κινδύνου στη Μαύρη Θάλασσα, πέρα από τα ρωσικά και ουκρανικά παράκτια ύδατα, μετά τις επιθέσεις εναντίον εμπορικών πλοίων, λιμανιών και ενεργειακών υποδομών.

Η αναθεωρημένη ζώνη καλύπτει πλέον μεγαλύτερο τμήμα της λεκάνης της Μαύρης Θάλασσας, εξαιρώντας ωστόσο τα χωρικά ύδατα της Τουρκίας, της Ρουμανίας, της Βουλγαρίας και της Γεωργίας. Τα ασφάλιστρα πολεμικού κινδύνου έχουν αυξηθεί σημαντικά, ανεβάζοντας το κόστος των μεταφορών σε μια θάλασσα-κλειδί για τις εξαγωγές σιτηρών και τη μεταφορά πετρελαίου.

Το εξαγωγικό δίκτυο της Ουκρανίας έχει επίσης αντιμετωπίσει επανειλημμένες διαταραχές. Οι επιθέσεις στις λιμενικές υποδομές, αλλά και τα προβλήματα συμφόρησης στις εναλλακτικές διαδρομές, έχουν προκαλέσει καθυστερήσεις στις μετακινήσεις των πλοίων και έχουν περιπλέξει τις εξαγωγές σιτηρών κατά τη διάρκεια του καλοκαιριού.

Ο Γεραπετρίτης δεν αναφέρθηκε στην τουρκική πρόταση για το μνημόνιο κατά την ομιλία του στο Τορόντο, ενώ η Αθήνα δεν έχει εκφράσει δημοσίως τη στήριξή της στην πρωτοβουλία. Η προειδοποίησή του διατυπώθηκε την ώρα που η Άγκυρα επιχειρούσε να μετατρέψει μήνες συνομιλιών με τη Ρωσία και την Ουκρανία σε ένα γραπτό πλαίσιο για την προστασία της πολιτικής ναυσιπλοΐας.

Το κρίσιμο ζήτημα για τα σιτηρά

Ερώτημα παραμένει ο τρόπος με τον οποίο θα ελέγχονται τα πλοία. Μια ενδεχόμενη συμφωνία θα πρέπει να προβλέπει έναν σαφή μηχανισμό ώστε να διακρίνονται τα εμπορικά πλοία από εκείνα που ενδέχεται να μεταφέρουν στρατιωτικό υλικό, ενώ παράλληλα να διασφαλίζεται η ελεύθερη ναυσιπλοΐα που ζητά η Ουκρανία.

Ο τρόπος με τον οποίο θα εφαρμοστεί αυτός ο μηχανισμός θα επηρεάσει την ασφάλεια των πλοίων, το κόστος των ασφαλίσεων και τη δυνατότητα συνέχισης των εξαγωγών σιτηρών, ανάλογα και με την πορεία του πολέμου.

Το ζήτημα είναι πολύ σοβαρό που ακόμα και το Ελεγκτικό Συνέδριο με πρόσφατο (Απρίλιος 2026) πόρισμα το επισημαίνει: Στο Κτηματολόγιο έχουν δηλωθεί 3,45 εκατομμύρια δικαιώματα άγνωστης ιδιοκτησίας, αριθμός που αναιρεί τη πλήρη απεικόνιση του ιδιοκτησιακού καθεστώτος της χώρας και επιτρέπει στους οικοπεδοφάγους να καταπατούν ακίνητα χωρίς αντίσταση.

Το Ελεγκτικό Συνέδριο προειδοποιεί για ουσιώδη κίνδυνο καταπάτησης και υφαρπαγής ακίνητης περιουσίας με τη μέθοδο κτήσης της κυριότητας δια χρησικτησίας, που υπονομεύει την ασφάλεια των συναλλαγών και μπορεί να προκαλέσει έκρηξη δικαστικών διενέξεων για τα επόμενα χρόνια. Αυτό είναι ένα μήνυμα του Ελεγκτικού Συνεδρίου. προς τη Πολιτεία για να λάβει προληπτικά και κατασταλτικά μέτρα για την επίλυση του σοβαρού αυτού προβλήματος χωρίς όμως καμιά ανταπόκριση από τη κυβέρνηση μέχρι τώρα, παρά τις σωρείες των καταγγελιών και δημοσιευμάτων για δυσλειτουργίες στο Κτηματολόγιο.

Από το Υποθηκοφυλακείο στο Κτηματολόγιο

Πριν την ολοκλήρωση του Εθνικού Κτηματολογίου, η απεικόνιση της ακίνητης περιουσίας, η διασφάλιση της και η ασφάλεια των συναλλαγών βασίζονταν στο σύστημα των Υποθηκοφυλακείων με αναφορά στις μερίδες των φυσικών και νομικών προσώπων και όχι στο ίδιο το ακίνητο. Η ασφάλεια και η προστασία της ακίνητης ιδιοκτησίας γίνονταν με εγγραφή στο βιβλίο μετεγγραφών του οικείου για το ακίνητο Υποθηκοφυλακείου των μεταβιβαστικών ή αναγνωριστικών της κυριότητας δημοσίων εγγράφων και δικαστικών αποφάσεων.

Η έρευνα των τίτλων ιδιοκτησίας απαιτούσε επίμονη έρευνα από δικηγόρο στα βιβλία του Υποθηκοφυλακείου μέχρι να προσδιοριστεί ο πρωτότυπος τρόπος κτήσεως της κυριότητας επί του ακινήτου, που λόγω της δυσκολίας του αποκαλείτο “probatio diabolica”.

Πλέον, με την ολοκλήρωση του Εθνικού Κτηματολογίου και τη κατάργηση των Υποθηκοφυλακείων με συγχώνευση στα κτηματολογικά γραφεία, χωρίς τα αρχεία των Υποθηκοφυλακείων να έχουν ψηφιοποιηθεί ώστε να είναι προσβάσιμα για έρευνα, η κυριότητα ενός ακινήτου βρίσκεται βάσει του ΚΑΕΚ (Κωδικός Αριθμός Εθνικού Κτηματολογίου) ή στο όνομα του φερόμενου ιδιοκτήτη χωρίς αναφορά στο πρωτότυπο τρόπο κτήσεως της κυριότητας σε αυτό. Έτσι ο οικοπεδοφάγος, εφόσον πρόλαβε και πήρε ΚΑΕΚ στο όνομά του γίνεται με την άδεια της Πολιτείας κύριος του ακινήτου και άσε τον πραγματικό ιδιοκτήτη να τρέχει στα δικαστήρια.

Οι καταπατήσεις  γίνονται σε δημόσια και ιδιωτικά ακίνητα, με τη διαφορά ότι, κανείς δεν μπορεί να γίνει κύριος δημοσίου ακινήτου με τακτική ή έκτακτη χρησικτησία. Είναι όμως γεγονός ότι το Δημόσιο δεν έχει καταγράψει το σύνολο της ακίνητης περιουσίας του στην οποία καθημερινά προστίθενται και άλλα ακίνητα. Το Δημόσιο από τα καταπατημένα ακίνητά του έχει προσδιορίσει ποια μπορεί να εξαγοραστούν με συγκεκριμένο τίμημα που καταβάλλεται σε μηνιαίες δόσεις. Από τα 90.000 καταπατημένα ακίνητα, έχουν υποβληθεί μόνο 12.000 αιτήσεις εξαγοράς. Κατόπιν  τούτου το Δημόσιο παράτεινε για ένα χρόνο τη προθεσμία για την υποβολή των αιτήσεων εξαγοράς.

Ο Χακάν Φιντάν, ο άνθρωπος των “ειδικών αποστολών” από την εποχή κατά την οποία ήταν επικεφαλής της ΜΙΤ, ανέλαβε να χρησιμοποιήσει τη νέα και τελευταία πρωτοβουλία του Γενικού Γραμματέα (αφού αποχωρεί φέτος από τη θέση του στον ΟΗΕ), για να ενεργοποιήσει το σχέδιο Β’ της Τουρκίας. Σχέδιο, που αφορά την αναβάθμιση της αποσχιστικής οντότητας.

Αυτό το σχέδιο θέλουν να προχωρήσει μέσα από την αποτυχία της νέας προσπάθειας. Ακόμη και νέα άτυπη Πενταμερή Διάσκεψη να πραγματοποιηθεί, δηλαδή, ο στόχος της Τουρκίας είναι αυτή να αποτύχει. Με την πρόσφατη τοποθέτηση του ο Αντόνιο Γκουτέρες, που έβγαλε από το πρόγραμμα της εβδομάδας την πραγματοποίηση κοινής συνάντησής του με τον Πρόεδρο Χριστοδουλίδη και τον κατοχικό ηγέτη, Τουφάν Έρχιουρμαν, και τη σύγκληση άτυπης Πενταμερούς Διάσκεψης, διευκολύνει (άθελα του) τους τουρκικούς σχεδιασμούς.

Το τουρκικό αφήγημα για την “έλλειψη κοινού εδάφους” δημιουργεί τις προϋποθέσεις για να υπάρξει βαθμηδόν μετακίνηση από τις αποφάσεις των Ηνωμένων Εθνών. Επιδιώκουν την απομάκρυνση από τη βάση των διαπραγματεύσεων. Σε αυτή τη φάση, αυτό γίνεται.

Αναβολή της συνάντησης για το Κυπριακό

Ο Αντόνιο Γκουτέρες, απαντώντας σε ερώτηση, στη διάρκεια συνέντευξης Τύπου, ενόψει της έναρξης των εργασιών της Γενικής Συνέλευσης των Ηνωμένων Εθνών, είπε πως δεν προγραμματίζει συναντήσεις, σημειώνοντας ότι «υπάρχει ακόμη αρκετή δουλειά που πρέπει να γίνει».

Η τοποθέτηση του Γενικού Γραμματέα του Διεθνούς Οργανισμού, είναι αποτέλεσμα της ενημέρωσης που έχει από την Προσωπική Απεσταλμένη του στο Κυπριακό, Μαρία Άνχελα Ολγκίν αλλά και από συνεργάτες του στην Κύπρο. Κυρίως, όμως, από την ενημέρωση που έχει από την κ. Ολγκίν, με την οποία επικοινώνησε προ ημερών τηλεφωνικά.

Προφανώς και δεν έχουν προχωρήσει οι συζητήσεις στην Κύπρο και δεν έγιναν βήματα προς αυτή την κατεύθυνση. Τούτο, όμως, είναι αποτέλεσμα της στάσης της κατοχικής πλευράς, την οποία βίωσε και ο ίδιος ο Γενικός Γραμματέας, όταν επισκέφθηκε την Κύπρο και πρότεινε, για παράδειγμα, τη διάνοιξη δυο οδοφραγμάτων, Αθηένου-Αγλαντζιάς και Μιας Μηλιάς. Η πρότασή του απορρίφθηκε από την τουρκική πλευρά, τον κ. Έρχιουρμαν. Και αντί, κάποιοι στα Ηνωμένα Έθνη, να σταθούν στο θέμα αυτό, τη εν γένει στάση της κατοχικής δύναμης, ασχολούνται με την Μπαρτσελόνα!

Η περίπτωση της καθόδου των ακαδημιών της Μπαρτσελόνα στα κατεχόμενα, αλλά και των φεστιβάλ που προγραμματίζονταν στα κατεχόμενα συνδέονται, όπως συναφώς επιβεβαιώνεται στην πράξη, με το σχέδιο αναβάθμισης της αποσχιστικής οντότητας. Στην αντίπερα όχθη, η Λευκωσία διά του Προέδρου Χριστοδουλίδη, ακόμη και την υστάτη πριν την αναχώρηση για τη Νέα Υόρκη στιγμή, κατέθεσε ιδέες με στόχο να ξεκλειδώσει τη διαδικασία και να αποφευχθεί το αδιέξοδο.

Οι τουρκικές μεθοδεύσεις

Είναι προφανές ότι η Άγκυρα δεν θεωρεί πως βρίσκεται κοντά στην υλοποίηση της πολιτικής της για αναγνώριση της αποσχιστικής οντότητας. Προβαίνει, ωστόσο, σε κινήσεις προς αυτή την κατεύθυνση και γίνονται σαφή βήματα. Οι πληροφορίες αναφέρουν ότι στην Άγκυρα θεωρούν πως είναι πιο εφικτός ο στόχος της προώθησης μιας μορφής “ταϊβανοποίησης” των κατεχομένων.

Αυτό το μοντέλο του “μη αναγνωρισμένου κράτους” συνδυάζεται και με ενέργειες που οδηγούν στην ενσωμάτωση των κατεχομένων περιοχών στην Τουρκία. Πρόκειται για δυο παράλληλες πορείες από τον ίδιο σχεδιαστή. Ως προς τη δομή και λειτουργία του παράνομου μορφώματος, αλλά και την εξάρτησή του από την Τουρκία, είναι ξεκάθαρο πως αυτά αφορούν τη συνταγή προσάρτησης (ως προς την λειτουργία του “κράτους” γίνεται βαθμηδόν εναρμόνισή του με το τουρκικό κράτος).

Ταυτόχρονα το μόρφωμα της αποσχιστικής οντότητας, με τουρκικές πλάτες, έχει όλο και πιο αυξημένες διεθνείς σχέσεις σε επιχειρήσεις, εμπόριο και τουρισμό. Και αυτές οι σχέσεις θα ενισχύονται συνεχώς. Γι’ αυτό το λόγο η κατοχική πλευρά εδώ και χρόνια ροκανίζει τη βάση της λύσης. Θέλει να φέρει όλους τους παίκτες ενώπιον διλημμάτων και στο τέλος να τους εξαναγκάσει σε αλλαγή πλεύσης.

Πρόκειται για ένα σχεδιασμό, που ετοιμάζεται από καιρό και στοχεύει στη δημιουργία προϋποθέσεων για εδραίωση μιας κατάστασης “μη λύσης” στο Κυπριακό, η οποία όμως μετά από ένα νέο αδιέξοδο θα διαμορφώνει νέες συνθήκες για το καθεστώς των Τουρκοκυπρίων. Αυτός ο στόχος συνοδεύεται με κινήσεις, που ήδη γίνονται για αναβάθμιση του κατοχικού καθεστώτος.

Άλλωστε η αξίωση για το καθεστώς της αποσχιστικής οντότητας μετά από ένα αδιέξοδο, έχει τεθεί και από τον εγκάθετο της Άγκυρας, όπως το έπραξαν και οι προκάτοχοί του. Αυτό που προωθούν για την επόμενη μέρα, είναι να υπάρξει αναγνώριση ενός καθεστώτος των Τουρκοκυπρίων. Μπορεί να μην αφορά την πλήρη αναγνώριση σε πρώτη φάση, το γνωστό acknowledgement, αλλά αυτός είναι ο στρατηγικός στόχος.

Ο άμεσος στόχος της Άγκυρας είναι η παρουσία και η βαθμηδόν αναβάθμιση του καθεστώτος της αποσχιστικής οντότητας, πρωτίστως, στον Οργανισμό Τουρκικών Κρατών (ΟΤΚ). Είναι πεδίο στο οποίο η Άγκυρα ασκεί μεγάλη επιρροή, αν και δεν φαίνεται να έχει εύκολο έργο. Είναι σαφές πως η κατοχική Τουρκία επιδιώκει διά της αναγνώρισης τ/κ οντότητας να προωθηθεί βαθμηδόν η εξίσωση με την Κυπριακή Δημοκρατία. Είναι προφανές πως εάν αυτό πετύχει, θα διαμορφωθεί ένα σκηνικό δύο οντοτήτων στο νησί. Κι αυτό θα είναι και η λύση για την Τουρκία.

Απέτυχαν ο Γραμματέας και η απεσταλμένη

Η σημερινή εικόνα του Κυπριακού οφείλεται σε μια σειρά από παράγοντες. Πρώτο, οφείλεται στην Τουρκία και την πολιτική της στην Κύπρο. Μια πολιτική, που εντάσσει το Κυπριακό στις γεωπολιτικές της επιδιώξεις. Με βάση τα σημερινά δεδομένα, η Άγκυρα δεν έχει λόγο να προβεί σε κάποια κίνηση, εκτός κι εάν ικανοποιηθεί πλήρως.

Δεύτερον, ο Γενικός Γραμματέας των Ηνωμένων Εθνών επένδυσε στο Κυπριακό, με στόχο να αποχωρήσει από τη θέση του, έχοντας σημειώσει μια διεθνή επιτυχία. Δεν τα κατάφερε, παρά την προσπάθεια του. Τρίτον, η Προσωπική Απεσταλμένη του Γ.Γ. του ΟΗΕ, Μαρία Άνχελα Ολγκίν, απέτυχε στην αποστολή της. Ως απεσταλμένη λειτούργησε περισσότερο ως μερικής απασχόλησης.

Την ίδια ώρα, είχε έντονες απόψεις πριν ακούσει καν τι θα της πουν οι εμπλεκόμενοι. Είναι της λογικής πως για να διευκολυνθεί η διαδικασία πρέπει η Λευκωσία να είναι γενναιόδωρη. Η κατοχική δύναμη είναι από αυτήν στο απυρόβλητο. Θα αποχωρήσει από τη θέση της μαζί με τον Γενικό Γραμματέα, ο οποίος και τη διόρισε.

«Αν η Ελλάδα προχωρήσει σε παράτολμες ενέργειες, η ισχύς της Τουρκίας είναι γνωστή», ανέφερε χαρακτηριστικά, προσθέτοντας ότι οι τουρκικές ένοπλες δυνάμεις και η ακτοφυλακή βρίσκονται σε καθεστώς αυξημένης εγρήγορσης και πλήρους ετοιμότητας.

Ο Τούρκος υπουργός έκλεισε τις δηλώσεις του εκφράζοντας την ελπίδα «να πράξουν ό,τι απαιτεί η ειρήνη και η ηρεμία», αποτρέποντας οποιαδήποτε λανθασμένη κίνηση από την ελληνική πλευρά.

Πίεση για αποστρατικοποίηση

Ο Τούρκος υπουργός Εξωτερικών επανέλαβε ακόμη την πάγια θέση της Άγκυρας σχετικά με τη στρατιωτικοποίηση ελληνικών νησιών. «Δεν σημαίνει ότι δεν λαμβάνουμε σοβαρά υπόψη τις υφιστάμενες απειλές. Η θέση μας είναι σαφής. Καταρχάς, μέχρι να επιλυθούν τα ζητήματα στο Αιγαίο, δηλαδή το θέμα της υφαλοκρηπίδας, η θέση μας είναι ξεκάθαρη», σημείωσε.

«Δεν είμαστε υπέρ της δημιουργίας έντασης. Δεν αποδεχόμαστε σε καμία περίπτωση τη στρατιωτικοποίηση των νησιών που έχουν αποστρατιωτικοποιημένο καθεστώς», κατέληξε.

Αυτή δεν είναι η πρώτη φορά που η Άγκυρα επιχειρεί να δημιουργήσει ένα κλίμα έντασης με την Αθήνα βάζοντας στο τραπέζι το θέμα της αποστρατικοποίησης των νησιών.

Τις τελευταίες ημέρες με αφορμή και την παρουσία του πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη στο Καστελόριζο τόσο το υπουργείο Εξωτερικών όσο και το υπουργείο Άμυνας της Τουρκίας εξέδωσαν ανακοινώσεις υποστηρίζοντας ότι η αποστρατικοποίηση των ελληνικών νησιών προβλέπεται από τις διεθνείς συνθήκες.

Την κυβέρνηση εκπροσώπησε στην κηδεία ο υπουργός Εσωτερικών, Θόδωρος Λιβάνιος. Απών από την κηδεία της Μαργαρίτας Παπανδρέου ήταν ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ, Νίκος Ανδρουλάκης, ο οποίος, σύμφωνα με συνεργάτες του, βρίσκεται εκτός Αθηνών για προσωπικούς λόγους. Ο κ. Ανδρουλάκης επικοινώνησε με τον Γιώργο Παπανδρέου την Παρασκευή, για να του εκφράσει τα συλλυπητήριά του.

Στεφάνια έστειλαν μεταξύ άλλων οι Νικήτας Κακλαμάνης, Νίκος Ανδρουλάκης, Χάρης Δούκας, ΣΥΡΙΖΑ, Θανάσης Κοντογιώργης υφυπουργός παρά τω πρωθυπουργώ, Οικογένεια Θανάση Τσούρα, Ένωση Γυναικών Ελλάδος, Γιάννης Παναγόπουλος, πρόεδρος ΓΣΕΕ. Η σορός της Μαργαρίτας Παπανδρέου θα αποτεφρωθεί στις εγκαταστάσεις της Ριτσώνας, σε στενό οικογενειακό κύκλο

Ο επικήδειος του Γιώργου Παπανδρέου

«Εκ μέρους όλης της οικογένειάς μας, σας ευχαριστώ θερμά που είστε σήμερα εδώ. Η μάνα μας, η Μαργαρίτα, δεν γεννήθηκε Ελληνίδα. Έγινε Ελληνίδα. Αγάπησε βαθιά την Ελλάδα, την υπηρέτησε και αγωνίστηκε γι’ αυτήν. Πάνω απ’ όλα, συνδέθηκε με τις Ελληνίδες, που την υιοθέτησαν, την αγκάλιασαν και στάθηκαν δίπλα της στους κοινούς αγώνες για την ισότητα, την αξιοπρέπεια, την απελευθέρωση και την ειρήνη. Αν μας παρακολουθεί σήμερα, είμαι βέβαιος πως χαμογελά.

Για τη συγκινητική συμπαράσταση προς την οικογένειά μας και για τα τόσα μηνύματα αγάπης και σεβασμού προς την ίδια και τους αγώνες της Μηνύματα από την Ελλάδα και από όλον τον κόσμο, ιδιαίτερα από τις γυναίκες στην Κύπρο, την Τουρκία και τη Μέση Ανατολή, με τις οποίες πορεύτηκε για την ειρήνη. Σε αυτή τη λιτή τελετή, όπως η ίδια θα ήθελε, θα ακούσουμε δύο λόγια από μέλη της οικογενειας μας και από ανθρώπους αγωνίστηκαν μαζί της.

Θα ήθελα να καλέσω πρώτα, εκ μέρους του ΠΑΣΟΚ, την Άννα Διαμαντοπούλου και στη συνέχεια τη στενή της φίλη και συνοδοιπόρο, Φωτεινή Σιανού. Σας ευχαριστώ που είστε μαζί μας για να αποχαιρετήσουμε τη Μαργαρίτα μας».

Διαμαντοπούλου: «Μαργαρίτα σου οφείλουμε πολλά, καλό ταξίδι»

«Μια πολύ ψηλή, ξανθιά, όμορφη γυναίκα. Μια τυπική Αμερικανίδα. Η γυναίκα του Πρωθυπουργού της Ελλάδας. Και όμως, αυτή η γυναίκα γυρίζει ολόκληρη τη χώρα. Πηγαίνει στις μεγάλες πόλεις, στις γειτονιές, στα χωριά, στους αγροτικούς οικισμούς. Κάθεται γύρω από τραπέζια με αγρότισσες, εργάτριες, επαγγελματίες, επιστήμονες, νοικοκυρές. Με γυναίκες από κάθε κοινωνική τάξη και κάθε γενιά. Τις ακούει και τους μιλά. Τις καλεί να οργανωθούν, να διεκδικήσουν, να πάρουν τη ζωή τους στα χέρια τους.

Μία από αυτές τις γυναίκες ήμουν κι εγώ. Είναι πολλές από τις γυναίκες που βρίσκονται σήμερα εδώ. Είναι όλες εκείνες που αυτές τις ημέρες κατέκλυσαν τα μέσα ενημέρωσης με τις προσωπικές τους αναμνήσεις.

Εκ μέρους του ΠΑΣΟΚ και του Προέδρου Νίκου Ανδρουλακη, αποχαιρετούμε σήμερα τη Μαργαρίτα Παπανδρέου. Τη γυναίκα που άφησε τη σφραγίδα της στη μεγαλύτερη αλλαγή που έγινε ποτέ στη χώρα για τις γυναίκες και, επομένως, για ολόκληρη την ελληνική κοινωνία.

Η Ελλάδα έβγαινε τότε από μια σκοτεινή περίοδο δικτατορίας και προσπαθούσε να καλύψει μέσα σε λίγα χρόνια όσα είχαν αλλάξει στην Ευρώπη τις προηγούμενες δεκαετίες.

Η Μαργαρίτα Παπανδρέου, πλαισιωμένη από μερικές από τις σημαντικότερες γυναίκες της εποχής, ιδρύει και οργανώνει την Ένωση Γυναικών Ελλάδας. Στην Αθήνα, στις πόλεις, στα χωριά. Μια οργάνωση που έμελλε να αποκτήσει σαράντα χιλιάδες μέλη και να αφήσει βαθύ αποτύπωμα στην πολιτική και κοινωνική ζωή της χώρας.
Δεν ήταν μια κλειστή οργάνωση διανοουμένων ή φεμινιστριών. Ήταν μια λαϊκή γυναικεία οργάνωση που ένωσε διαφορετικές γενιές.

Νέες γυναίκες που ξεκινούσαν τη ζωή τους. Γυναίκες σαράντα και πενήντα ετών με οικογένεια και δουλειά. Μεγαλύτερες γυναίκες που είχαν δώσει μόνες τους δύσκολους προσωπικούς αγώνες.

Γιατί τότε ο αγώνας κάθε γυναίκας ήταν ακόμη ένας αγώνας για τα αυτονόητα: αν θα σπουδάσει, αν θα εργαστεί, πώς θα παντρευτεί, αν θέλει και πότε θα αποκτήσει παιδιά. Η Ένωση Γυναικών Ελλάδας μετέφερε στην ελληνική πολιτική σκηνή και στο ΠΑΣΟΚ τα μεγάλα ζητήματα του ευρωπαϊκού και αμερικανικού φεμινιστικού κινήματος. Το ΠΑΣΟΚ δέχθηκε μια ισχυρή ένεση φεμινισμού, μαχητικότητας και διεκδίκησης.

Το προσωπικό έγινε πολιτικό. Η βία, η κακοποίηση και η ανισότητα μέσα στο σπίτι έπαψαν να θεωρούνται ιδιωτικές υποθέσεις. Ο οικογενειακός προγραμματισμός έγινε κοινωνικό και πολιτικό ζήτημα. Δημιουργήθηκαν γυναικείοι συνεταιρισμοί σε ολόκληρη την Ελλάδα, ώστε ακόμη και οι πιο ευάλωτες γυναίκες να μπορούν να συμμετέχουν συλλογικά και να αποκτούν το δικό τους εισόδημα.

Η συμμετοχή στην πολιτική δεν αντιμετωπίστηκε απλώς ως δικαίωμα, αλλά και ως ευθύνη. Δημιουργήθηκαν Τομέας Ισότητας και επιτροπές ισότητας μέσα στο κόμμα, νομαρχιακές και δημοτικές επιτροπές σε ολόκληρη τη χώρα. Γυναίκες έγιναν νομάρχες, μπήκαν στα ψηφοδέλτια, στις οργανώσεις, στα κέντρα λήψης αποφάσεων.
Μια μικρή επανάσταση συντελέστηκε μέσα στο κόμμα και από εκεί μεταφέρθηκε στην κοινωνία.

Το νέο Οικογενειακό Δίκαιο κατάργησε την προίκα, καθιέρωσε την ισότητα των συζύγων και την κοινή γονική μέριμνα και έδωσε στη γυναίκα το δικαίωμα να διατηρεί το επώνυμό της. Κατοχυρώθηκαν η ίση αμοιβή και η ισότητα στην εργασία, οι γονικές άδειες, η προστασία της εγκύου και το δικαίωμα της γυναίκας να αποφασίζει για το σώμα της.

Δεν άλλαξαν απλώς κάποιοι νόμοι. Άλλαξε η θέση της γυναίκας στην οικογένεια, στην εργασία και στην κοινωνία.

Γι’ αυτό επιμένω: ήταν η μεγαλύτερη αλλαγή που έγινε ποτέ, από την ίδρυση του ελληνικού κράτους, για τις γυναίκες.

Και σε αυτή την αλλαγή η συμβολή της Μαργαρίτας Παπανδρέου ήταν καθοριστική. Πόσο εύκολο ήταν για μια Αμερικανίδα εκείνης της εποχής να βρίσκεται δίπλα σε έναν από τους σημαντικότερους πολιτικούς και διανοουμένους της εποχής του και να διατηρεί τη δική της αυτονομία, τη δική της φωνή; Καθόλου εύκολο.Πόσο εύκολο ήταν να ταξιδεύει στα χωριά, να συνομιλεί με αγρότισσες, εργάτριες και νοικοκυρές, να φέρνει κοντά γυναίκες που μέχρι τότε δεν είχαν βγει από το σπίτι τους; Καθόλου εύκολο.

Οι αντιδράσεις και οι επιθέσεις ήταν πολλές, έντονες και συχνά χυδαίες. Η ζωή της υπήρξε λαμπερή και συγκλονιστική, αλλά και πολύ δύσκολη. Πέρασε μέσα από τη δικτατορία, τη Μεταπολίτευση, τις μεγάλες νίκες και τις δραματικές ήττες, τις ευτυχισμένες και τις πιο οδυνηρές στιγμές. Και τις αντιμετώπισε πάντοτε με απαράμιλλη αξιοπρέπεια.

Στη δική μου πορεία στην Ευρώπη συνάντησα πολλές φορές το όνομά της σε αναφορές για την πρωτοπορία του φεμινιστικού και του ειρηνιστικού κινήματος.

Η Μάργκοτ Βάλστρεμ, πρώην υπουργός Εξωτερικών της Σουηδίας και η πρώτη που θεσμοθέτησε τη φεμινιστική εξωτερική πολιτική, είχε αναφέρει δημόσια τη Μαργαρίτα Παπανδρέου ως μία από τις προδρόμους της. Για τη WINPEACE και για την προσπάθεια οικοδόμησης της ελληνοτουρκικής φιλίας μέσα από τις γυναικείες οργανώσεις.

Η Μαργαρίτα δεν σταμάτησε ποτέ να σκέφτεται και να πρωτοπορεί. Συνέχισε με ιδέες για την ειρήνη, την οικολογία και τον ρόλο των γυναικών. Τα γραπτά και τα κείμενά της αξίζει να συγκεντρωθούν και να μελετηθούν.

Σήμερα επέλεξα να αποχαιρετήσω τη Μαργαρίτα Παπανδρέου γι’ αυτό που η ίδια ήταν. Γιατί τα σαράντα χρόνια της ζωής της με τον Ανδρέα Παπανδρέου θα μπορούσαν να γίνουν ένα συναρπαστικό βιβλίο. Αυτή, όμως, είναι μια άλλη ιστορία.

Σήμερα μιλούμε για τη Μαργαρίτα.

Οι γυναίκες και οι άνδρες που συμμετείχαμε, μέσα από το ΠΑΣΟΚ και την ΕΓΕ, σε εκείνη τη μεγάλη Αλλαγή γνωρίζουμε τι σήμαινε. Άλλαξε τον καθένα και την καθεμία από εμάς. Έβαλε τις βάσεις ώστε οι νεότερες γυναίκες να θεωρούν σήμερα αυτονόητα πολλά από εκείνα για τα οποία εμείς χρειάστηκε να αγωνιστούμε.
Ο αγώνας, όμως, δεν έχει ολοκληρωθεί. Έχουν γίνει μεγάλα βήματα, αλλά απέχουμε ακόμη πολύ από τη στιγμή που θα μπορούμε να πούμε ότι η ισότητα έχει πραγματικά επιτευχθεί. Η νέα γενιά οφείλει να συνεχίσει.

Αποχαιρετούμε σήμερα τη Μαργαρίτα. Τη Μαργαρίτα της μεγάλης Αλλαγής για τις γυναίκες της Ελλάδας.

Και μπορώ κι εγώ να πω: «Ήμουν εκεί».

Και αυτό το «εκεί» φέρει ανεξίτηλη τη δική της σφραγίδα.

Θέλω, τέλος, να απευθυνθώ στα παιδιά της. Στον Γιώργο, όχι σήμερα ως πρώην Πρωθυπουργό, αλλά ως γιο της Μαργαρίτας. Στον Νίκο, όχι ως ευρωβουλευτή, αλλά ως γιο της Μαργαρίτας. Στον σπουδαίο καθηγητή Αντρίκο, ως γιο της Μαργαρίτας. Και στη μοναχοκόρη της, τη Σοφία. Αλλά και σε όλα τα εγγόνια και τα δισέγγονά της.
Δεν μπορώ να φανταστώ πόσο περήφανοι είστε και πόσο βαθιά σας επηρέασε και σας καθοδήγησε η παρουσία μιας τόσο σημαντικής μητέρας, γιαγιάς και προγιαγιάς.
Μαργαρίτα, σου οφείλουμε πολλά».

Aποχαιρετισμός του Νίκου Παπανδρέου

Με ιστορίες από το παρελθόν, από όταν ο ίδιος ήταν δέκα ετών το βράδυ της Χούντας αλλά και τις συμβουλές που του είχε δώσει σε προσωπικές του στιγμές, αποχαιρέτησε τη μητέρα του Μαργαρίτα Παπανδρέου, ο γιος της Νίκος Παπανδρέου.

Παράλληλα γνωστοποίησε ότι οι στάχτες της Μαργαρίτας Παπανδρέου μετά την τελετή αποτέφρωσης σε στενό οικογενειακό κύκλο στη Ριτσώνα θα σκορπιστούν «στην αγαπημένη σου θάλασσα του Αιγαίου».

Ο τελευταίος σου χορός – τα κύματα. Goodbye, dear Margaret. Rest in peace» έκλεισε τον αποχαιρετισμό του ο Νίκος Παπανδρέου.

Συγκίνησε ο γιος της, Αντρίκος

«Θέλω να μιλήσω στη Μαργαρίτα, στη μαμά μας» είπε στον συγκινητικό επικήδειο για τη μητέρα του, Μαργαρίτα Παπανδρέου, ο γιος της Αντρίκος Παπανδρέου.

«Μαμά μας έμαθες να αγαπάμε, να αντέχουμε να αναγνωρίζουμε τα λάθη μας, να στεκόμαστε δίπλα τους άλλους και να μην ξεχνάμε τι έχει αξία στη ζωή. Πάνω από όλα μας έμαθες να αγαπάμε τη ζωή και να νοιαζόμαστε βαθιά για τους άλλους ανθρώπους και αυτό θα προσπαθήσουμε να κρατήσουμε ζωντανό μέσα μας» συνέχισε.

Κατέληξε, δε, λέγοντας «ακόμα δεν ξέρουμε πως κατάφερνες να δώσεις τόσα σε τόσους ανθρώπους και συγχρόνως να κάνεις εμάς να νιώθουμε ότι τα έχουμε όλα. Σε ευχαριστούμε μαμά, σε αγαπώ».

Μία άγνωστη ιστορία

Ο Γιώργος Π. Αποστολόπουλος Αντιδήμαρχος Δήμου Αθηναίων και αν. Μέλος ΚΠΕ ΠΑΣΟΚ, γράφει: “Το 2008 και ενώ είχα ήδη εκλεγεί Διαμερισματικός Σύμβουλος στο Δήμο Αθηναίων με το ΠΑΣΟΚ, δύο αγαπημένες φίλες, η Αμαλία Σκέπερς και η αείμνηστη Μπέγκυ Γκαργκάσουλα, μου γνώρισαν τη Μαργαρίτα Παπανδρέου.

Ήταν η «γιορτή της γυναίκας» και με είχαν καλέσει στην ταβέρνα «Δούρειος Ίππος» που βρισκόταν στην οδό Κωλέττη στα Εξάρχεια.
Δεν με προειδοποίησαν για την παρουσία της αλλά μου είχαν αναγγείλει ότι επιφύλασσαν μια μικρή έκπληξη. Μόλις έφτασα και τις χαιρέτησα, πήγα να κάτσω και με σταμάτησαν. Μου είπαν να τις ακολουθήσω. Με οδήγησαν στο βάθος του μαγαζιού. Εκεί ξαφνικά βλέπω μπροστά μου τη Μαργαρίτα. Αιφνιδιάστηκα! Περισσότερο μάλιστα όταν με σύστησαν σε αυτήν ως τον πιο δραστήριο αιρετό του Δήμου και ως «Τσίπρα» του ΠΑΣΟΚ, ο οποίος τότε ήταν επικεφαλής της Δημοτικής Παράταξης «Ανοιχτή Πόλη». Ένιωσα κάπως άβολα. «Δεν είμαι Τσίπρας» μονολόγησα.

Η Μαργαρίτα ωστόσο μόλις ξεκίνησα να τις εκθέτω τις απόψεις μου για τα θέματα του Δήμου και του ΠΑΣΟΚ, είπε κάτι αλησμόνητο: «Δεν θα σε φωνάζω «Τσίπρα», θα σε λέω «Τρίτση» γιατί οι ιδέες σου μου θυμίζουν τον Αντώνη! Εκεί συγκινήθηκα, την υπερευχαρίστησα και ακολούθησε μία συζήτηση εφ´ όλης της ύλης.

Από τότε οι επαφές μας έγιναν συχνές. Με καλούσε στο σπίτι της στην Αλμυρή Κορινθίας για ατέλειωτες πολιτικές συζητήσεις. Πολλές φορές πήγαινα με την Αμαλία, άλλες μόνος και κάποιες μαζί με δραστήρια νεώτερα μέλη του ΠΑΣΟΚ που θεωρούσα ότι άξιζε να γνωρίσει.

Συχνά πιάναμε συζητήσεις για το σχεδιασμό του opengov, την περιβαλλοντική πολιτική, το θεσμό «Κάθε Μέρα Πολίτης» και διάφορες καινοτόμες ιδέες. Δεν δίσταζα μάλιστα να προειδοποιήσω για μελλοντικούς πολιτικούς κινδύνους που δυστυχώς σήμερα επιβεβαιώνονται. Στα εκτός πολιτικής είχα την ευκαιρία να εξερευνήσω το βυθό μπροστά στο σπίτι αλλά και την περίφημη πηγή στο Κοκκώσι με τα σπάνια είδη υποβρύχιας ζωής.

Λίγο πριν τις Δημοτικές εκλογές του 2010 πληροφορήθηκα πως είχε εκφράσει την άποψη ότι θα μπορούσα να είμαι υποψήφιος Δήμαρχος Αθηναίων. Θυμάμαι καλά εκείνες τις ημέρες αλλά και τις νύχτες. Βρισκόμουν στο Καστελλόριζο όπου τις πέρασα με ένα τηλέφωνο στο χέρι… Ενδεχομένως αυτός να ήταν ένας από τους λόγους για τους οποίους όταν εκλέχθηκα ως Δημοτικός Σύμβουλος με το Γιώργο Καμίνη, αντιμετωπίστηκα από αυτόν με άδικη πολιτική καχυποψία.

Αργότερα έγινα Πρόεδρος του Κέντρου Υποδοχής και Αλληλεγγύης για τους άστεγους (ΚΥΑΔΑ) και Αντιδήμαρχος. Τότε, το Φθινόπωρο του 2013, σε μία γιορτή της στην Αλμυρή εκφώνησε παρουσία δεκάδων καλεσμένων και πολιτικών του ΠΑΣΟΚ ένα λόγο αφιερωμένο στις δράσεις που οργάνωνα και μου παρέδωσε αυτό το τιμητικό έγγραφο που δημοσιοποιώ σήμερα και φέρει την υπογραφή της. Ήταν μία πολύ ξεχωριστή στιγμή!

Την εποχή που ενημερώθηκα σχετικά με την πρόθεση ίδρυσης του ΚΙΔΗΣΟ, κατέβηκα βιαστικά πριν την Πρωτοχρονιά του 2015 στην Αλμυρή. Εξέθεσα την άποψη ότι είναι λάθος κίνηση και πως μελλοντικά η συγκυρία θα ευνοούσε και πάλι το Γιώργο εάν παρέμενε στο ΠΑΣΟΚ. Εντούτοις η απόφαση είχε ήδη ληφθεί..

Όταν παραιτήθηκε ο Καμίνης και ανέλαβα τη θέση του ως Δήμαρχος Αθηναίων για σύντομο χρονικό διάστημα σαν πλειοψηφών Δημοτικός Σύμβουλος, την ενημέρωσα αμέσως και χάρηκε πάρα πολύ. Σε αρκετές ακόμα στιγμές που αφορούσαν την υποψηφιότητά μου στις Βουλευτικές εκλογές, τις υποψηφιότητες ως Προέδρου της Φώφης και του Γιώργου ή και του Νίκου στην Ευρωβουλή, η παρουσία της φώτιζε τις στιγμές. Ωστόσο η αγάπη της για τον Ανδρέα ξεπερνούσε τα πάντα και θα λάμπει για πάντα…

Υπάρχουν πολλά ακόμα που θα μπορούσα να αναφέρω για τη Μαργαρίτα και για τα γεγονότα εκείνης της περιόδου αλλά η παρακαταθήκη του εγγράφου που μου αφιέρωσε θα έχει πάντα μία ξεχωριστή σημασία. Κουράγιο στο Γιώργο, στο Νίκο, στον Αντρίκο, στη Σοφία και σε όλους τους δικούς της…”.

Η πρόσβαση στην Καλυψώ μπορεί να γίνει είτε με συνδυασμό οδήγησης και πεζοπορίας είτε μέσω πεζοπορικής διαδρομής από την πλευρά του Κόκκινου Νερού. Όποια διαδρομή και αν επιλέξει κανείς, το ενδιαφέρον βρίσκεται στην ίδια την εξερεύνηση. Η πορεία μέσα στη φύση, ανάμεσα σε βράχια και πυκνή βλάστηση, δημιουργεί την αίσθηση ότι απομακρύνεσαι σταδιακά από τον κόσμο και μπαίνεις σε ένα καλά κρυμμένο κομμάτι του Κισσάβου.

Το νερό αποτελεί τον μόνιμο πρωταγωνιστή του τοπίου και έχει διαμορφώσει με το πέρασμα του χρόνου τις φυσικές κοιλότητες και τις βάθρες που συναντώνται μέσα στο φαράγγι.

Οι εντυπωσιακές βάθρες

Ένα από τα στοιχεία που κάνουν την Καλυψώ ιδιαίτερη είναι οι φυσικές βάθρες με το νερό, που σχηματίζονται ανάμεσα στους βράχους. Πρόκειται για μικρές φυσικές πισίνες μέσα στο φαράγγι, οι οποίες αποτελούν ένα από τα πιο χαρακτηριστικά σημεία της περιοχής. Το φυσικό περιβάλλον γύρω τους, σε συνδυασμό με το νερό και τους βράχους, δημιουργεί ένα σκηνικό ιδανικό για μια καλοκαιρινή εξόρμηση στη φύση.

Οι βάθρες είναι επίσης ο λόγος που η Καλυψώ δεν έχει ενδιαφέρον μόνο για τους λάτρεις της πεζοπορίας. Αποτελούν σημεία όπου μπορεί κανείς να σταματήσει, να δροσιστεί και να απολαύσει για λίγο την ηρεμία του φαραγγιού.

Ο καταρράκτης της Καλυψούς

Στο φαράγγι βρίσκεται και ο καταρράκτης της Καλυψούςς, ένα από τα πιο χαρακτηριστικά φυσικά αξιοθέατα της περιοχής. Η εικόνα του όμως αλλάζει σημαντικά ανάλογα με την εποχή. Τους μήνες που οι βροχοπτώσεις είναι περισσότερες, το νερό δημιουργεί έναν εντυπωσιακό καταρράκτη. Το καλοκαίρι, αντίθετα, η ροή περιορίζεται σημαντικά.

Κατά την επίσκεψή μας τον Αύγουστο, ο καταρράκτης δεν είχε νερό. Οι βάθρες όμως εξακολουθούσαν να συγκρατούν νερό, διατηρώντας το χαρακτηριστικό υδάτινο στοιχείο του φαραγγιού. Και αυτή ακριβώς η εποχικότητα είναι που κάνει την Καλυψώ ενδιαφέρουσα. Το ίδιο τοπίο μπορεί να παρουσιάζει εντελώς διαφορετική εικόνα μέσα στη χρονιά.

Το φαράγγι της Καλυψούς είναι ένας από εκείνους τους προορισμούς που αποδεικνύουν ότι η Ελλάδα έχει πολλά περισσότερα να προσφέρει πέρα από τις γνωστές παραλίες και τα δημοφιλή αξιοθέατα. Η πυκνή φύση, η πεζοπορική διαδρομή, οι ιαματικές βάθρες, ο καταρράκτης και η ιδιαίτερη καλοκαιρινή εικόνα συνθέτουν ένα τοπίο που αξίζει να ανακαλύψει κανείς.

Και ακόμη και όταν ο καταρράκτης στερεύει μέσα στο καλοκαίρι, η Καλυψώ δεν χάνει τον χαρακτήρα της. Οι βάθρες, το νερό και το άγριο φυσικό περιβάλλον παραμένουν εκεί, προσφέροντας μια διαφορετική εμπειρία εξερεύνησης στις ανατολικές παρυφές του Κισσάβου

Δείτε εδώ το βίντεο:

Το βίντεο δημοσιεύθηκε σήμερα στο κανάλι του Θεόφιλου Μπάμπουλη Point Of View GR στο YouTube.

Ο πρωθυπουργός προαναγγέλλει συγκεκριμένες παρεμβάσεις στην αγορά του πετρελαίου θέρμανσης, σε συνεργασία με τα διυλιστήρια, ώστε η αρχική τιμή διάθεσης να παραμείνει κάτω από το όριο των 1,75 ευρώ ανά λίτρο. Παράλληλα, κάνει γνωστό ότι το επίδομα θέρμανσης θα αυξηθεί οριζόντια, ενώ η επιδότηση στο diesel θα συνεχιστεί καθ’ όλη τη διάρκεια του Οκτωβρίου.

«Τις επόμενες ημέρες θα ανακοινώσουμε μια σημαντική παρέμβαση της κυβέρνησης και των διυλιστηρίων για το πετρέλαιο θέρμανσης, ώστε η τιμή εκκίνησης να διαμορφωθεί κάτω από τα 1,75 ευρώ το λίτρο, χαμηλότερα από το επίπεδο στο οποίο έκλεισε η περσινή περίοδος. Παράλληλα, προχωράμε σε οριζόντια αύξηση του επιδόματος θέρμανσης, όχι μόνο για όσους χρησιμοποιούν πετρέλαιο, αλλά και για τα νοικοκυριά που θερμαίνονται με άλλες μορφές ενέργειας. Η μεγαλύτερη ενίσχυση κατευθύνεται παγίως στις περιοχές όπου οι ανάγκες είναι αυξημένες λόγω των κλιματικών συνθηκών. Επίσης, επεκτείνουμε την επιδότηση στο diesel για όλον τον Οκτώβριο», επισημαίνει ενώ από τη νέα του παρέμβαση δεν λείπουν και τα πολιτικά μηνύματα.

Ολόκληρη η ανάρτηση του Πρωθυπουργού: