Ειδικότερα αναφέρει μεταξύ άλλων: «Το ένταλμα αφορά την κατάρριψη αεροσκαφών της οργάνωσης “Βrothers to the Rescue” το 1996, δηλαδή των μισθοφόρων της αντικουβανικής μαφίας του Μαϊάμι, που παραβίαζαν την κυριαρχία της Κούβας με τη στήριξη των μυστικών υπηρεσιών του αμερικανικού κράτους. Η συγκεκριμένη κίνηση έρχεται να προστεθεί στην αποστολή του αεροπλανοφόρου “USS Nimitz” και στις δηλώσεις του ίδιου του Τραμπ, που προϊδεάζουν για μια στρατιωτική ιμπεριαλιστική επέμβαση. Προκλητική είναι και η αφωνία της ελληνικής κυβέρνησης και των άλλων κομμάτων του ευρωατλαντισμού, που μάλιστα παριστάνουν ότι “κόπτονται” για το Διεθνές Δίκαιο, απέναντι στις προκλητικές κινήσεις των ΗΠΑ και σε αυτά που ετοιμάζουν. Αυτές τις κρίσιμες ώρες για το λαό της Κούβας χρειάζεται να εκφραστεί η λαϊκή καταδίκη σε κάθε απόπειρα στρατιωτικής επέμβασης κατά της Κούβας και δίωξης του Ραούλ Κάστρο! Η Κούβα δεν είναι μόνη της».

ICJ και ITLOS: δύο διαφορετικές δικαιοδοτικές λογικές: Το Διεθνές Δικαστήριο της Χάγης (ICJ) αποτελεί το κατεξοχήν γενικής δικαιοδοσίας δικαστήριο του διεθνούς δικαίου. Επιλαμβάνεται, κάθε είδους διακρατικής διαφοράς, εφόσον υπάρχει συναίνεση των εμπλεκομένων κρατών. Αντίθετα, το ITLOS είναι εξειδικευμένο δικαιοδοτικό όργανο, θεσμοθετημένο στο πλαίσιο της Σύμβασης του ΟΗΕ για το Δίκαιο της Θάλασσας (UNCLOS). Η αρμοδιότητά του περιορίζεται αποκλειστικά σε ζητήματα που απορρέουν από τη Σύμβαση. Η σύγχυση εντείνεται από τη γενική αναφορά στη “Χάγη” στον δημόσιο λόγο, η οποία αφορά αποκλειστικά το ICJ, ενώ το ITLOS εδρεύει στο Αμβούργο.

Θαλάσσιες ζώνες: ποιο δικαστήριο είναι αρμόδιο; Σε θεωρητικό επίπεδο, τόσο το ICJ όσο και το ITLOS μπορούν να εξετάσουν διαφορές οριοθέτησης υφαλοκρηπίδας και ΑΟΖ. Ωστόσο, καμία δικαιοδοσία δεν ενεργοποιείται αυτομάτως. Κρίσιμη προϋπόθεση παραμένει η συναίνεση των κρατών. Χωρίς αυτήν, δεν υπάρχει διεθνής δικαιοδοσία. Στην περίπτωση Ελλάδας–Τουρκίας, η συζήτηση επικεντρώνεται κυρίως στο ICJ, το οποίο αποτελεί τον πιο καθιερωμένο μηχανισμό επίλυσης τέτοιων διαφορών. Η προσφυγή προϋποθέτει ειδική συμφωνία (συνυποσχετικό), με την οποία:

• προσδιορίζεται το αντικείμενο της διαφοράς,
• καθορίζεται το εφαρμοστέο δίκαιο,
• και ενεργοποιείται η δεσμευτική δικαιοδοσία του Δικαστηρίου.

Αντίστοιχα, το ITLOS προϋποθέτει αποδοχή της UNCLOS. Το γεγονός ότι η Τουρκία δεν είναι συμβαλλόμενο μέρος περιορίζει ουσιαστικά τη δυνατότητα απευθείας προσφυγής σε αυτό. Παράλληλα, η UNCLOS προβλέπει και εναλλακτική υποχρεωτική διαιτησία (Παράρτημα VII), ως μηχανισμό επίλυσης διαφορών όταν δεν υπάρχει συμφωνία δικαστικής υπαγωγής.

Πώς ενεργοποιείται η διεθνής δικαιοδοσία;

Σε αντίθεση με τα εσωτερικά έννομα συστήματα, το διεθνές δίκαιο δεν διαθέτει υποχρεωτική καθολική δικαιοδοσία. Κανένα κράτος δεν μπορεί να υπαχθεί σε δικαστήριο χωρίς συναίνεση. Η παραπομπή μιας διαφοράς μπορεί να γίνει μέσω τριών βασικών οδών:

• Ειδική συμφωνία (συνυποσχετικό): Τα κράτη συμφωνούν εκ των προτέρων να παραπέμψουν συγκεκριμένη διαφορά και δεσμεύονται από την απόφαση.
• Προαιρετική αποδοχή δικαιοδοσίας ICJ: Ορισμένα κράτη έχουν αποδεχθεί εκ των προτέρων τη δικαιοδοσία του Δικαστηρίου υπό προϋποθέσεις.
• Διεθνείς συνθήκες με υποχρεωτικούς μηχανισμούς επίλυσης: Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί η UNCLOS, η οποία εισάγει δεσμευτικές διαδικασίες επίλυσης διαφορών.

Η δικονομία ενώπιον ICJ και ITLOS: Παρά τις θεσμικές τους διαφορές, τα δύο δικαστήρια ακολουθούν παρόμοια δικονομική δομή.
Η διαδικασία ξεκινά με την κατάθεση προσφυγής ή συνυποσχετικού. Ακολουθεί συχνά το στάδιο των προκαταρκτικών ενστάσεων, όπου τίθεται ζήτημα δικαιοδοσίας ή παραδεκτού.

Στη συνέχεια εξελίσσεται η γραπτή διαδικασία με εκτενή υπομνήματα (memorials και counter-memorials), τα οποία περιλαμβάνουν νομική επιχειρηματολογία, γεωγραφικά δεδομένα, ιστορικά στοιχεία και χαρτογραφικό υλικό. Ακολουθούν οι προφορικές ακροάσεις, όπου οι διάδικες πλευρές παρουσιάζουν δημόσια τις θέσεις τους ενώπιον του δικαστηρίου. Η διαδικασία ολοκληρώνεται με τη διάσκεψη των δικαστών και την έκδοση απόφασης κατά πλειοψηφία, η οποία είναι δεσμευτική για τα εμπλεκόμενα κράτη.

Εκτέλεση αποφάσεων. Το όριο του διεθνούς δικαίου: Κομβικό χαρακτηριστικό του διεθνούς συστήματος είναι η απουσία μηχανισμού αναγκαστικής εκτέλεσης αντίστοιχου με τα εθνικά δικαστήρια. Η συμμόρφωση των κρατών βασίζεται κυρίως,
στο διεθνές κύρος των δικαστικών αποφάσεων, την πολιτική και διπλωματική πίεση, καθώς και τη θεσμική νομιμοποίηση που παράγεται από τη δικαιοδοτική κρίση.

Ελληνοτουρκικό – νομικό ζήτημα με έντονο πολιτικό φορτίο

Στο πλαίσιο των ελληνοτουρκικών διαφορών, το κεντρικό νομικό αντικείμενο αφορά την οριοθέτηση υφαλοκρηπίδας και ΑΟΖ. Ωστόσο, η δυσκολία δεν είναι πρωτίστως νομική, αλλά πολιτική. Η Ελλάδα αντιμετωπίζει τη διαφορά ως ζήτημα καθαρής οριοθέτησης θαλασσίων ζωνών βάσει του διεθνούς δικαίου της θάλασσας. Αντιθέτως, η Τουρκία συχνά εντάσσει ευρύτερες παραμέτρους, αμφισβητώντας την ίδια τη φύση και το εύρος των ελληνικών κυριαρχικών δικαιωμάτων. Αυτή η διαφοροποίηση οδηγεί σε θεμελιώδη ασυμφωνία ως προς το αντικείμενο της διαφοράς, γεγονός που καθιστά εξαιρετικά δύσκολη τη σύνταξη ενός κοινού συνυποσχετικού για προσφυγή στο ICJ/ Χάγη.

Εν κατακλείδι, το διεθνές δίκαιο της θάλασσας λειτουργεί αποκλειστικά στη βάση της κρατικής συναίνεσης. Το ICJ και το ITLOS αποτελούν τους δύο βασικούς θεσμικούς πυλώνες του συστήματος, αλλά η αρμοδιότητά τους ενεργοποιείται μόνο όταν τα κράτη το επιλέξουν ρητά. Στην περίπτωση Ελλάδας-Τουρκίας, η “Χάγη” παραμένει το κύριο σημείο αναφοράς στον δημόσιο λόγο. Ωστόσο, η δικαστική επίλυση προϋποθέτει προηγούμενη πολιτική συμφωνία όχι μόνο ως προς το δίκαιο που θα εφαρμοστεί, αλλά κυρίως ως προς το ίδιο το αντικείμενο της διαφοράς. Η απουσία τέτοιας συμφωνίας, σε συνδυασμό με την ένταση των γεωπολιτικών αναφορών στην Ανατολική Μεσόγειο και εν όψει νόμου για τη Γαλάζια Πατρίδα/Mavi Vatan, καθιστούν την προοπτική δικαστικής επίλυσης εξαιρετικά σύνθετη, παρά τη σαφή νομική της δομή.

«Θα συνεχίσουμε να παρέχουμε την πιο ενεργή στήριξη στον αδελφό κουβανέζικο λαό στη διάρκεια αυτής της εξαιρετικά δύσκολης περιόδου», δήλωσε στους δημοσιογράφους η εκπρόσωπος του ρωσικού υπουργείου Εξωτερικών Μαρία Ζαχάροβα.

«Επαναλαμβάνουμε την πλήρη αλληλεγγύη μας με την Κούβα και καταδικάζουμε κατηγορηματικά οποιεσδήποτε απόπειρες χονδροειδούς ανάμιξης στις εσωτερικές υποθέσεις ενός κυρίαρχου κράτους, εκφοβισμού και χρήσης παράνομων μονομερών περιοριστικών μέτρων, απειλών και εκβιασμού».

Η Ζαχάροβα δεν έκανε γνωστές λεπτομέρειες για την υποστήριξη που θα παράσχει η Ρωσία, όμως δήλωσε πως οι Ηνωμένες Πολιτείες δείχνουν «τη μισαλλοδοξία τους προς οποιαδήποτε μορφή διαφωνίας και μια κυνική εφαρμογή του αναβιώσαντος Δόγματος Μονρόε».

Η Ζαχάροβα διέψευσε δημοσίευμα του ειδησεογραφικού ιστότοπου Axios ότι η Κούβα έχει παραλάβει από τη Ρωσία και το Ιράν περισσότερα από 300 μη επανδρωμένα αεροσκάφη για να επιτεθεί ενδεχομένως σε αμερικανικά συμφέροντα, χαρακτηρίζοντας το σχετικό άρθρο «κατασκεύασμα στο πλαίσιο πολέμου πληροφοριών και προπαγάνδας».

Ουκρανία

Τις «προσπάθειες για την εξεύρεση λύσης» στον πόλεμο στην Ουκρανία συζήτησαν ο Βλαντίμιρ Πούτιν και ο Σι Τζινπίγκ κατά την διάρκεια της επίσκεψης του Ρώσου προέδρου στο Πεκίνο, ανακοίνωσε το Κρεμλίνο.

«Η Κίνα είναι έτοιμη να βοηθήσει στην επίτευξη ειρηνευτικής συμφωνίας», δήλωσε στους δημοσιογράφους ο εκπρόσωπος του Κρεμλίνου Ντμίτρι Πεσκόφ.

Το Κρεμλίνο διέψευσε επίσης τις πληροφορίες σύμφωνα με τις οποίες ο κινεζικός στρατός εκπαίδευσε μυστικά ρώσους στρατιώτες ⁠ορισμένοι από τους οποίου στάλθηκαν στο μέτωπο. «Πολλή fake ενημέρωση δημοσιεύεται στα δυτικά μέσα», είπε σχετικά με αυτό ο Πεσκόφ.

Δυτικά μέσα ενημέρωσης όπως το Reuters και η Die Welt, επικαλούμενα «πληροφορίες μυστικών υπηρεσιών», δημοσίευσαν τις τελευταίες ημέρες ρεπορτάζ για εκατοντάδες ρώσους στρατιώτες που πήγαν προ εξαμήνου σε έξι διαφορετικές στρατιωτικές εγκαταστάσεις της Κίνας σε προγράμματα εκπαίδευσης του Λαϊκού Απελευθερωτικού Στρατού.

Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ, Reuters

Επίσης ο Κυριάκος Χαρακίδης,  πρώην βουλευτής (είχε εκλεγεί στη Δράμα με «Το Ποτάμι» από τον Ιανουάριο του 2015 μέχρι το Σεπτέμβριο του ίδιου έτους) και δήμαρχος στης πόλης, Ο Λεονάρδος Χατζηανδρέου, είχε εκλεγεί με το ΠΑΣΟΚ στις Κυκλάδες και ήταν δήμαρχος Αγίας Παρασκευής για τρεις τετραετίες (1982-1994). Μεταξύ αυτών και ο επιχειρηματίας Γιώργος Βερνίκος, η δικηγόρος και υποψήφια με το ΜεΡΑ25, Εύη Αμπάζη και ο δημοσιογράφος Βαγγέλης Τριάντης.

Η πλήρης λίστα:
Αδαμοπούλου Αγγελική, Δικηγόρος, πρώην Βουλευτής ΜέΡΑ25

Αντωνοπούλου Ρένα, Γιατρός, πρώην Γενική Διευθύντρια Ιατρικής Υπηρεσίας ΙΚΑ

Αμπάζη Εύα, Δικηγόρος, πρώην υποψήφια Βουλευτής ΜέΡΑ25

Βαξεβανέρη Όλγα, Επίκουρη Καθηγήτρια Πανεπιστημίου Δυτικής Αττικής

Βεζυράκης Δημήτρης, πρώην Πρόεδρος Συνδέσμου Κοινωνικών Λειτουργών

Βερνίκος Γιώργος, Επιχειρηματίας, μέλος Οικονομικής & Κοινωνικής Επιτροπής

Γέροντας Αποστόλης, Καθηγητής Νομικής

Γεωργιόπουλος Δημήτρης, πρώην Διευθυντής Εθνικής Ασφαλιστικής

Δεκαβάλας Γιάννης, πρώην Δήμαρχος Σύρου

Δημητρόπουλος Ανδρέας, Καθηγητής Συνταγματικού Δικαίου ΕΚΠΑ

Διαμαντίδης Ιωάννης, Δικηγόρος, ΑμεΑ

Ζακολίκος Χρήστος, Δικηγόρος

Κατσαρός Αλέξης, πρώην Γενικός Διευθυντής Υπουργείου Παιδείας, Πρωτοψάλτης Μητροπόλεως Αθηνών

Κοσκινάς Κώστας, Ομότιμος Καθηγητής Παντείου Πανεπιστημίου

Κυβέλου – Χιωτίνη Στέλλα, Καθηγήτρια Παντείου Πανεπιστημίου

Λάγιου Πέγκυ, Μουσικός Παραγωγός

Λέκκας Θεμιστοκλής, πρώην Πρύτανης Πανεπιστημίου Αιγαίου

Μπιτσαξής Πάνος, Δικηγόρος, πρώην Γενικός Γραμματέας Αθλητισμού

Μπορμπουδάκη Λένα, πρώην Διοικήτρια Υγειονομικής Περιφέρειας Κρήτης

Ροτζιώκος Γιάννης, Γιατρός

Ρώτας Βασίλης, Γιατρός

Τηλελής Γιώργος, Αντιστράτηγος Αστυνομίας ε.α.

Τριανταφυλλόπουλος Ανδρέας, πρώην Βουλευτής Αχαΐας

Τριάντης Βαγγέλης, Δημοσιογράφος

Φωτίου Στέφανος, Εμπειρογνώμονας ΟΗΕ για τη Βιώσιμη Ανάπτυξη

Χαρακίδης Κυριάκος, πρώην Βουλευτής «Το Ποτάμι»

Χατζηανδρέου Λεονάρδος, πρώην Βουλευτής, πρώην Δήμαρχος Αγίας Παρασκευής

Χατζηιακώβου Βασίλης, Πρόεδρος Συλλόγου Εκδοτών

Χρονόπουλος Δημήτρης, Πρέσβης επί τιμή

Η κυβέρνηση του Ηνωμένου Βασιλείου δήλωσε ότι χαλάρωσε τις κυρώσεις στις εισαγωγές ρωσικού καυσίμου αεροσκαφών και ντίζελ που διυλίζεται σε τρίτες χώρες (κυρίως Ινδίας και Τουρκίας), λόγω της ανόδου των τιμών των καυσίμων μετά την έναρξη του πολέμου κατά του Ιράν . Η απόφαση τέθηκε σε ισχύ από χθες και θα “ισχύει επ΄αόριστον” σύμφωνα με το βρετανικό υπουργείο Εμπορίου και “θα επανεξετάζεται περιοδικά”.

Η κυβέρνηση εξέδωσε επίσης προσωρινή άδεια που χαλαρώνει τις κυρώσεις στο υγροποιημένο φυσικό αέριο που προέρχεται από ορισμένα ρωσικά εργοστάσια.

Η απόφαση των Βρετανών ουσιαστικά ακολουθεί την απόφαση των ΗΠΑ να απαλλάξει από κυρώσεις  ρωσικά φορτία πετρελαίου που έχουν ήδη φορτωθεί μέχρι συγκεκριμένες ημερομηνίες. Η Ευρωπαϊκή Ένωση επέκρινε την ανανέωση αυτής της απαλλαγής από τις ΗΠΑ προ διημέρου, στη συνάντηση των υπουργών Οικονομικών της Ομάδας των Επτά (G7) στην οποία συμμετείχε και το Ηνωμένο Βασίλειο.

Ο επίτροπος οικονομίας της ΕΕ Βάλντις Ντομπρόβσκις δήλωσε ότι δεν είναι η κατάλληλη στιγμή για να «μειωθεί η πίεση στη Ρωσία», αλλά ο υπουργός Οικονομικών του Ηνωμένου Βασιλείου Νταν Τόμλινσον δήλωσε ότι οι αλλαγές είναι «για περιορισμένο χρονικό διάστημα και για ένα πολύ συγκεκριμένο ζήτημα». Το Ηνωμένο Βασίλειο είναι ένας από τους ισχυρότερους συμμάχους της Ουκρανίας από το 2022 και η κυβέρνηση επιμένει ότι οι κυρώσεις του κατά της Ρωσίας παραμένουν από τις πιο αυστηρές στον κόσμο. Η Κέμι Μπάντενοχ, ηγέτης του Συντηρητικού Κόμματος της αντιπολίτευσης, καταδίκασε την κίνηση. «Μετά από 18 μήνες «αντίστασης στον Πούτιν», η κυβέρνηση των Εργατικών εξέδωσε αθόρυβα άδεια που επιτρέπει τις εισαγωγές ρωσικού πετρελαίου που διυλίζεται σε τρίτες χώρες», έγραψε στο X.

Σύμφωνα με τις πληροφορίες, η απόφαση της Exxon Mobil συνδέεται κυρίως με τα περιορισμένα γεωλογικά δεδομένα, τα οποία δεν δικαιολογούν επιπλέον δαπανηρές έρευνες σε μια περιοχή με μεγάλα θαλάσσια βάθη και υψηλές τεχνικές δυσκολίες.

Το ενδιαφέρον πλέον φαίνεται να μετατοπίζεται σε άλλες περιοχές, όπως νοτιοδυτικά της Κρήτης και Ιόνιο, όπου υπάρχει μεγαλύτερη πιθανότητα εντοπισμού αξιοποιήσιμων κοιτασμάτων και οι επενδύσεις είναι πιο ελκυστικές.

Το οικόπεδο «Δυτικά της Κρήτης» είναι πιθανόν να ενταχθεί σε ένα πακέτο με άλλα ανενεργά ή εγκαταλελειμμένα οικόπεδα, ώστε να προσφερθεί σε διεθνείς επενδυτές ως ένα πιο ελκυστικό πακέτο. Πρόκειται κυρίως για οικόπεδα, στα οποία οι έρευνες αποδείχθηκαν οικονομικά ασύμφορες ή δύσκολες.

Παράλληλα, στην ίδια ανακοίνωση σημειώνεται ότι «έχει πολύ ενδιαφέρον ότι ο πρώην υπουργός αναρωτήθηκε με νόημα γιατί δεν τον κάλεσε από μόνος του ο Εισαγγελέας για την υπόθεση της παρακολούθησης του και χαρακτήρισε την τοποθέτηση του διοικητή της ΕΥΠ και τα ήξεις αφήξεις του στην χθεσινή συνεδρίαση της Επιτροπής Θεσμών ως μη ικανοποιητικά».

Σχετικά με τη στάση μελών του υπουργικού συμβουλίου, το ΠΑΣΟΚ αναφέρει ότι ο κ. Βορίδης «όπως και άλλοι συνάδελφοι του στο υπουργικό συμβούλιο-στόχοι του predator, αναμετρήθηκαν με το καθήκον τους απέναντι στην αλήθεια, στο δημόσιο συμφέρον, στην εθνική ασφάλεια αλλά και απέναντι στην ιστορία της Παράταξης τους και επέλεξαν προς χάριν της καρέκλας τους να μείνουν βουβοί», προσθέτοντας πως «και αυτή η σιωπή είναι ενοχική, κ. Βορίδη».

Στον αντίποδα, το κόμμα παραθέτει τις ενέργειες του προέδρου του Νίκου Ανδρουλάκη, επισημαίνοντας: «Δεν θέλουμε να τον “αναστατώσουμε” αλλά με μια τέτοια μηνυτήρια αναφορά ο Νίκος Ανδρουλάκης που δεν έβαλε το δημοκρατικό καθήκον του στην άκρη, πέτυχε την καταδίκη 4 κατηγορουμένων, την κατάρριψη ως αντισυνταγματικού του νόμου Τσιάρα στο Συμβούλιο της Επικρατείας και την αποκάλυψη του σκανδάλου».

Η ανακοίνωση εκδόθηκε με αφορμή τις δηλώσεις του πρώην υπουργού Μάκη Βορίδη, οι οποίες, σύμφωνα με το ΠΑΣΟΚ, πάνε «σε άλλο επίπεδο τον εμπαιγμό έναντι των πολιτών»: «Να πω ότι μου ήρθε αυτό το χαρτί, πάρτε και μια μήνυση κατά αγνώστων δραστών γιατί κάποιος μου έκανε αυτό το κακό πράγμα. Η μήνυση κατά αγνώστων, όπως ξέρουμε, ουσιαστικά πάει σε ένα αρχείο αγνώστων δραστών και ανασύρεται όταν υπάρξουν κάποια στοιχεία».

Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ

Η Ινδία και τα ΗΑΕ διατηρούσαν ανέκαθεν πολύ στενές σχέσεις και την τελευταία δεκαετία οι δύο χώρες έχουν αναπτύξει μια συνεκτική και ισχυρή στρατηγική συνεργασία εξαιτίας πολλών παραγόντων. Τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, τα οποία παλαιότερα θεωρούνταν απόλυτα ευθυγραμμισμένα με την πολιτική και τη στρατηγική της γειτονικής τους Σαουδικής Αραβίας, έχουν αναπτύξει ορισμένες διαφωνίες με την πάροδο του χρόνου και έχουν δει τα συμφέροντά τους να αποκλίνουν από εκείνα των Σαουδαράβων.

Επιπλέον, επιδιώκουν να αρθρώσουν ένα ανεξάρτητο πλαίσιο ασφάλειας και θεωρούν την Ινδία μια περιφερειακή δύναμη που διαθέτει τόσο πυρηνική, όσο και συμβατική στρατιωτική ισχύ, ως έναν φυσικό σύμμαχο, που μπορεί να εγγυηθεί την ασφάλεια και την ευημερία τους μακροπρόθεσμα.

Από την άλλη πλευρά, η Ινδία έχει επίσης σταθεί σταθερά στο πλευρό των ΗΑΕ σε διπλωματικό επίπεδο, κάτι που αποτυπώθηκε με τη σαφή και κατηγορηματική καταδίκη της επίθεσης κατά των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων (χωρίς να κατονομασθεί το Ιράν), καθώς και στη στήριξή της σε σχετικά ψηφίσματα καταδίκης. Η συμφωνία ασφαλείας μεταξύ Σαουδικής Αραβίας και Πακιστάν το 2025 προκάλεσε προβληματισμό στο Άμπου Ντάμπι σχετικά με την ανάγκη στενότερης σύμπλευσης με ένα κράτος που μπορεί να του προσφέρει στρατηγικό βάθος και ισορροπία. Αυτή η νέα δυναμική στη συνεργασία Ινδίας-ΗΑΕ πρέπει να εξεταστεί σε αυτά τα συμφραζόμενα.

Κύρια αποτελέσματα της επίσκεψης στα Εμιράτα

Η επίσκεψη συνέβαλε στην εξασφάλιση επένδυσης ύψους 5 δισεκατομμυρίων δολαρίων ΗΠΑ, δηλαδή άνω των 47.000 INR, στην Ινδία. Για πρώτη φορά, σημαντικό μέρος της επένδυσης, ύψους 3 δισεκατομμυρίων δολαρίων, κατευθύνθηκε στον τραπεζικό τομέα της Ινδίας. Η επίσκεψη έδωσε επίσης σημαντική ώθηση στις προσπάθειες της Ινδίας για ενίσχυση της ενεργειακής της ασφάλειας. Οι δύο πλευρές υπέγραψαν τη Συμφωνία Στρατηγικής Συνεργασίας μεταξύ της Indian Strategic Petroleum Reserves Limited και της Abu Dhabi National Oil Company (ADNOC), βάσει της οποίας τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα θα αυξήσουν τη συμμετοχή τους στα Στρατηγικά Πετρελαϊκά Αποθέματα της Ινδίας στα 30 εκατομμύρια βαρέλια. Οι δύο χώρες συμφώνησαν επίσης να συνεργαστούν για τη δημιουργία στρατηγικών αποθεμάτων φυσικού αερίου στην Ινδία.

Επιπλέον, επισημοποιήθηκε ξεχωριστή συμφωνία μεταξύ της Indian Oil Corporation (IOCL) και της ADNOC για μακροπρόθεσμες προμήθειες υγραερίου (LPG). Και οι δύο πλευρές αναγνώρισαν τον ρόλο των ΗΑΕ ως διαχρονικού εταίρου στην ενεργειακή ασφάλεια της Ινδίας, συμπεριλαμβανομένων των προμηθειών αργού πετρελαίου, LNG και LPG. Συμφώνησαν να προωθήσουν νέες πρωτοβουλίες για μια ολοκληρωμένη ενεργειακή συνεργασία στο μέλλον. Τα ΗΑΕ, που σήμερα προμηθεύουν την Ινδία με περίπου πεντέμισι εκατομμύρια βαρέλια, θα εργαστούν προς την κατεύθυνση αύξησης αυτής της ποσότητας στα 30 εκατομμύρια βαρέλια.

Η συνεργασία στον τομέα της ασφάλειας προχώρησε επίσης προς τη σωστή κατεύθυνση. Η επίσκεψη συνοδεύτηκε από την υπογραφή ενός Πλαισίου Στρατηγικής Αμυντικής Συνεργασίας μεταξύ των δύο χωρών – ένα καίριο βήμα για τη θεσμοθέτηση της αμυντικής τους σύμπραξης. Στο πλαίσιο αυτό, η Ινδία και τα ΗΑΕ συμφώνησαν να εμβαθύνουν τη συνεργασία τους στην αμυντική βιομηχανία, να συνεργαστούν στην καινοτομία και στις προηγμένες τεχνολογίες, να εντατικοποιήσουν την εκπαίδευση και τις κοινές ασκήσεις και να ενισχύσουν τη θαλάσσια ασφάλεια, την κυβερνοάμυνα και τις ασφαλείς επικοινωνίες και ανταλλαγές πληροφοριών.

Υπογράφηκαν επίσης δύο Μνημόνια Κατανόησης μεταξύ της Cochin Shipyard Limited και της Drydocks World του Ντουμπάι — το ένα για τη δημιουργία Κέντρου Επισκευής Πλοίων στο Vadinar, συμπεριλαμβανομένων υπεράκτιων κατασκευών· και το άλλο, μια τριμερής συμφωνία με το Centre of Excellence in Maritime and Shipbuilding, με έμφαση στην ανάπτυξη δεξιοτήτων στην επισκευή πλοίων κάτι που θα συντελέσει στην ανάδειξη της Ινδίας ως κόμβου ναυτιλιακών επαγγελματιών.

Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι η πολιτική της Ινδίας για τη Δυτική Ασία έχει υποστεί σημαντικό μετασχηματισμό υπό τον Πρωθυπουργό Μόντι. Και τα ΗΑΕ έχουν εξελιχθεί σε κεντρικό πυλώνα αυτής της πολιτικής, κάτι που αντικατοπτρίζεται και στις δηλώσεις του Ινδού Πρωθυπουργού, ο οποίος εξήρε την ηγεσία των Εμιράτων. Ο Μόντι επανεπιβεβαίωσε τη σταθερή υποστήριξη της Ινδίας προς τα ΗΑΕ, τονίζοντας ότι το Νέο Δελχί στέκεται “ώμο με ώμο” με το Άμπου Ντάμπι εν μέσω της αυξανόμενης περιφερειακής αστάθειας στη Δυτική Ασία. Περιέγραψε επίσης τα ΗΑΕ ως το “δεύτερο σπίτι” του και ευχαρίστησε την εμιρατινή πλευρά για τη θερμή υποδοχή, συμπεριλαμβανομένης της συνοδείας από αεροσκάφη της Πολεμικής Αεροπορίας των ΗΑΕ κατά την άφιξή του.

Ορισμένες προκλήσεις για την Ινδία παραμένουν…

Αρκετοί μελετητές έχουν υποστηρίξει ότι η υπογραφή του Μνημονίου Κατανόησης μεταξύ Ινδίας και ΗΑΕ για τα Στρατηγικά Πετρελαϊκά Αποθέματα (SPR) μπορεί να αποδειχθεί καθοριστική και να βοηθήσει την Ινδία να διασφαλίσει την ενεργειακή της ασφάλεια μακροπρόθεσμα. Το πετρέλαιο είναι εξαιρετικά κρίσιμο για μια αναπτυσσόμενη χώρα, όπως η Ινδία, όχι μόνο για τον τομέα των μεταφορών, αλλά και για τη συνολική οικονομική της ανάπτυξη.

Η πρόσφατη κρίση κατέδειξε πώς ο αποκλεισμός ενός μόνο διαδρόμου μπορεί να θέσει σε κίνδυνο το όραμα της Ινδίας να γίνει “Viksit Bharat” έως το 2047 (Ανεπτυγμένη Ινδία-το όραμα της χώρας), καθώς η ομαλή και έγκαιρη προμήθεια πετρελαίου είναι πρωτεύουσας σημασίας για τη λειτουργία της αναπτυξιακής της μηχανής. Αν και αυτή η επίσκεψη του Πρωθυπουργού θα φέρει τις σχέσεις μεταξύ των δύο κρατών σε νέο επίπεδο, δεν θα έχει άμεσο αντίκτυπο στην ενεργειακή ασφάλεια της Ινδίας βραχυπρόθεσμα.

Ο λόγος είναι ότι η ενεργειακή ασφάλεια είναι ένα εξαιρετικά σύνθετο ζήτημα και εξαρτάται από πολλούς παράγοντες, όπως η διπλωματία, η διαφοροποίηση των πηγών ενεργειακού εφοδιασμού, η ισχυρή ναυτική παρουσία στις θαλάσσιες οδούς από όπου προέρχονται το πετρέλαιο και το φυσικό αέριο, καθώς και η έγκαιρη μεταφορά αγαθών. Επομένως, χρειάζεται ακόμη δουλειά μέχρι η Ινδία να θωρακιστεί σε παρόμοιους ενεργειακούς κραδασμούς στο μέλλον. Ωστόσο, αυτή η επίσκεψη συμβάλλει στην ενίσχυση του οράματος SAGAR της Ινδίας και προωθεί την πολιτική της πολυευθυγράμμισης σε μια εποχή όπου ο κόσμος βρίσκεται σε μεγάλη αναταραχή.

Το άρθρο γράφτηκε για το slpress

Ο Dr Pavan Chaurasia, είναι Ερευνητής (Research Fellow) στο India Foundation

Όπως τονίζεται, η λειτουργική συνεργασία με εταιρείες που υποστηρίζουν κρίσιμα οπλικά συστήματα είναι αναγκαία, ιδιαίτερα λόγω του μεγάλου αριθμού γερμανικής προέλευσης εξοπλιστικών μέσων που διαθέτει η χώρα. Ωστόσο, υπογραμμίζεται ότι η ανάπτυξη στρατηγικής εταιρικής σχέσης δεν μπορεί να αποσυνδέεται από την ανάγκη αντιμετώπισης προβλημάτων που έχουν ανακύψει από αντισυμβατική συμπεριφορά γερμανικών αμυντικών εταιρειών έναντι του Ελληνικού Δημοσίου.

Στην ερώτηση γίνεται αναφορά σε καθυστερήσεις παραδόσεων, μη πλήρη υλοποίηση συμβατικών υποχρεώσεων, εκκρεμείς βιομηχανικές και υποστηρικτικές υποχρεώσεις, καθώς και άλλες οικονομικές ή συμβατικές διαφορές από τις οποίες ενδέχεται να απορρέουν αξιώσεις αποζημίωσης υπέρ του Ελληνικού Δημοσίου ή ελληνικών αμυντικών βιομηχανιών.
Παράλληλα ζητούνται απαντήσεις για το ύψος των απαιτήσεων του Δημοσίου και των ΕΑΣ και ΕΑΒ, για ενδεχόμενες ανταπαιτήσεις των γερμανικών εταιρειών, για το αν έχουν συγκροτηθεί επιτροπές διαπραγμάτευσης, καθώς και για το αν εξετάζονται διαδικασίες συμβιβασμού ή συμψηφισμού στο πλαίσιο νέων συμφωνιών αμυντικής συνεργασίας.

Ιδού η πλήρης ερώτηση

Η πρόσφατη ανακοίνωση του Υπουργείου Εξωτερικών σχετικά με την περαιτέρω εμβάθυνση της στρατηγικής συνεργασίας Ελλάδας – Γερμανίας, συμπεριλαμβανομένου και του τομέα της άμυνας και της αμυντικής βιομηχανίας, επαναφέρει στο προσκήνιο το ζήτημα των εκκρεμών συμβατικών και οικονομικών απαιτήσεων του Ελληνικού Δημοσίου έναντι γερμανικών αμυντικών εταιρειών που συμμετείχαν ή συμμετέχουν σε σημαντικά εξοπλιστικά προγράμματα των Ελληνικών Ενόπλων Δυνάμεων.

Αναμφίβολα, η λειτουργική συνεργασία με εταιρείες που υποστηρίζουν κρίσιμα οπλικά συστήματα των Ενόπλων Δυνάμεων είναι αναγκαία, ιδίως λόγω του μεγάλου αριθμού γερμανικής προέλευσης εξοπλιστικών μέσων που διαθέτει η χώρα μας και των αυξημένων αναγκών υποστήριξης, συντήρησης και εκσυγχρονισμού τους.

Ωστόσο, η ανάπτυξη στρατηγικής εταιρικής σχέσης δεν μπορεί να αποσυνδέεται από την ανάγκη αντιμετώπισης προβλημάτων που έχουν ανακύψει από την αντισυμβατική συμπεριφορά γερμανικών αμυντικών εταιρειών έναντι του Ελληνικού Δημοσίου στο πλαίσιο εξοπλιστικών συμβάσεων προηγούμενων ετών.

Οι σχετικές εκκρεμότητες αφορούν, μεταξύ άλλων, καθυστερήσεις παραδόσεων, μη πλήρη υλοποίηση συμβατικών υποχρεώσεων, εκκρεμείς βιομηχανικές και υποστηρικτικές υποχρεώσεις, καθώς και άλλες οικονομικές ή συμβατικές διαφορές, από τις οποίες ενδέχεται να απορρέουν αξιώσεις αποζημίωσης υπέρ του Ελληνικού Δημοσίου ή ελληνικών αμυντικών βιομηχανιών.

Παράλληλα, εύλογα ερωτήματα προκύπτουν και ως προς τυχόν απαιτήσεις ή οικονομικές εκκρεμότητες που ενδέχεται να υφίστανται υπέρ των υπό δημόσιο έλεγχο αμυντικών βιομηχανιών, όπως τα Ελληνικά Αμυντικά Συστήματα (ΕΑΣ) και η Ελληνική Αεροπορική Βιομηχανία (ΕΑΒ).

Επιπλέον, δεδομένου ότι η κυβέρνηση προωθεί νέα πεδία συνεργασίας με γερμανικές αμυντικές εταιρείες, είναι αναγκαίο να αποσαφηνιστεί αν οι εκκρεμότητες του παρελθόντος έχουν καταγραφεί, διεκδικούνται ενεργά και αποτελούν αντικείμενο θεσμικής διαπραγμάτευσης ή αν εξετάζονται σχήματα συμψηφισμών και διευθετήσεων χωρίς πλήρη ενημέρωση της Βουλής.

Κατόπιν αυτών,

ΕΡΩΤΑΤΑΙ Ο κ. ΥΠΟΥΡΓΟΣ:

1. Ποιες εκκρεμείς απαιτήσεις ή αξιώσεις διατηρεί σήμερα το Ελληνικό Δημόσιο έναντι των εταιρειών Rheinmetall και KNDS, ανά σύμβαση ή εξοπλιστικό πρόγραμμα, και ποιο είναι το ύψος τους ανά κατηγορία συμβατικής εκκρεμότητας ή αντισυμβατικής συμπεριφοράς;

2. Υφίστανται αντίστοιχες απαιτήσεις ή οικονομικές εκκρεμότητες υπέρ των Ελληνικών Αμυντικών Συστημάτων (ΕΑΣ) ή της Ελληνικής Αεροπορικής Βιομηχανίας (ΕΑΒ); Αν ναι, ποιο είναι το ύψος τους, από ποιες συμβάσεις απορρέουν και ποια είναι η αιτία τους;

3. Έχουν οριστεί από τις ανωτέρω γερμανικές εταιρείες φυσικά ή νομικά πρόσωπα ως εκπρόσωποι ή διαπραγματευτές τους στις σχετικές συζητήσεις με το Ελληνικό Δημόσιο και ποιοι είναι αυτοί;

. Έχουν υποβληθεί από τις ανωτέρω εταιρείες ανταπαιτήσεις έναντι του Ελληνικού Δημοσίου ή ελληνικών αμυντικών βιομηχανιών; Αν ναι, ποιο είναι το ύψος τους, ποιες συμβάσεις αφορούν και ποια είναι η βάση τους;

5. Έχουν συγκροτηθεί από πλευράς Ελληνικού Δημοσίου επιτροπές ή ομάδες διαπραγμάτευσης για τη διαχείριση των σχετικών εκκρεμοτήτων; Έχουν ξεκινήσει σχετικές διαπραγματεύσεις και ποιο είναι το στάδιο ή η πρόοδος των διαδικασιών αυτών;

6. Εξετάζεται στο πλαίσιο των εν εξελίξει συζητήσεων ή νέων συμφωνιών αμυντικής συνεργασίας με γερμανικές εταιρείες ή με τη γερμανική κυβέρνηση οποιαδήποτε μορφή συμβιβασμού, συμψηφισμού ή διευθέτησης απαιτήσεων του Ελληνικού Δημοσίου;