Αν και αυτή η κίνηση του Τσάρου Αλέξανδρου Β’ εξυπηρετούσε και ρωσικά στρατηγικά συμφέροντα, παραμένει ιστορικό γεγονός ότι η φυσική παρουσία του ρωσικού στόλου απέτρεψε τους αγγλογάλλους να παρέμβουν επίσημα υπέρ της Συνομοσπονδίας στον Εμφύλιο Πόλεμο και βοήθησε στη διατήρηση των Ηνωμένων Πολιτειών (HistoryNet). Η τότε Μεγάλη Βρετανία αντιλαμβάνονταν ότι οι πλούσιες σε φυσικούς πόρους Ηνωμένες Πολιτείες θα αναδεικνύονταν σε διεθνή ανταγωνιστή της. Γι’ αυτό, προσπάθησε να τις μετατρέψει σε δύο μικρότερα κράτη που θα έλεγχε με το γνωστό της τρόπο: Στρέφοντας το ένα εναντίον του άλλου, χορηγώντας τους δάνεια εξάρτησης, πουλώντας τους όπλα κλπ. 

Αγγλική επιρροή

Επειδή η Γηραιά Αλβιώνα δε το βάζει κάτω, αυτές οι φιλικές σχέσεις ΗΠΑ-Ρωσίας υπονομεύθηκαν σοβαρά μερικές δεκαετίες αργότερα. Η αρχή έγινε όταν το 1913 δημιουργήθηκε η αμερικανική Ομοσπονδιακή Τράπεζα με βάση το βρετανικό πρότυπο: «Η ανάγνωση των κυριότερων μετόχων της Ομοσπονδιακής Τράπεζας Αποθεμάτων το 1914 αποκαλύπτει την άμεση διασύνδεση με το Λονδίνο» (HeritageHistory).

Η επιρροή του City of London άνοιξε τις πύλες των ΗΠΑ σ΄όλες τις διαβόητες βρετανικές “λέσχες” που άρχισαν να διεισδύουν σε εκπαιδευτικά ιδρύματα, κληροδοτήματα και κυβερνητικούς φορείς. Είναι χαρακτηριστικό ότι κορυφαία αμερικανικά πανεπιστήμια (Χάρβαρντ, Γέιλ, Κολούμπια κ.α.) πρότειναν τον περιορισμό των εγγραφών φοιτητών από μειονότητες, προκειμένου να διατηρηθεί η παραδοσιακή αγγλοσαξονική προτεστάντικη κουλτούρα των πανεπιστημιουπόλεων (WASP).

Εκείνη την εποχή ξεκίνησε η μεγάλη μετάβαση που τελικά μετέτρεψε τη Ρωσία σε εχθρό των ΗΠΑ. Σήμερα, ενώ οι περισσότεροι τομείς βρετανικής επιρροής στις αμερικανικές ελίτ έχουν μειωθεί δραστικά, εκείνο που σίγουρα παραμένει είναι η εχθρότητα τους προς τη Ρωσία. 

Υπολειμματική πολιτισμική εμμονή

Αμερικανοί ερευνητές (όπως ο βραβευμένος με Πούλιτζερ δημοσιογράφος Γκρίνγουολντ) υποστηρίζουν ότι η ρωσοφοβία των ΗΠΑ κατά τη διάρκεια του 20ου αιώνα υποδαυλίστηκε σε σημαντικό βαθμό από το ότι πολλοί από τους πιο μαχητικούς αμερικανούς νεοσυντηρητικούς υπήρξαν πρόσφυγες ή απόγονοι προσφύγων από τις πρώην σοβιετικές δημοκρατίες ή χώρες σοβιετικής επιρροής (Ουκρανία, Λευκορωσία, Πολωνία, Λιθουανία κ.α.). Πολλοί εβραίοι πολιτικοί και διανοούμενοι εκδιώχθηκαν (ανάμεσα τους και οι γνωστοί pravozashchitniki), ενώ η ΕΣΣΔ θεωρούνταν σταθερά εχθρική προς το Ισραήλ, συχνά στηρίζοντας τους άραβες στους πολέμους της Μέσης Ανατολής. 

Πολλοί απ΄αυτούς τους αμερικανοεβραίους νεοσυντηρητικούς (Μπρεζίνσκι, Γούλφοβιτς, Περλ, Νούλαντ, Κέϊγκαν, Μπλίνκεν κ.α.) θεωρούν την ΕΣΣΔ και στη συνέχεια τη Ρωσία ως έναν από τους χειρότερους εχθρούς τους. Επρόκειτο για μια υπολειμματική πολιτισμική εμμονή που οι άνθρωποι αυτοί συνεχίζουν να τρέφουν από τη στιγμή που έφθασαν στις ΗΠΑ και άρχισαν να εργάζονται στο αμερικανικό κράτος εθνικής ασφάλειας.

Φονταμενταλισμός της παγκοσμιοποίησης

Άλλη σημαντική πηγή της ρωσοφοβίας είναι η παγκοσμιοποιημένη νεοφιλελεύθερη ιδεολογία που έχει κυριαρχήσει στη Δύση. Οι ρωσικές παραδοσιακές αξίες (Ορθόδοξος Χριστιανισμός, οικογενειακές αξίες, αντι-woke πεποιθήσεις) αντιπροσωπεύουν αυτό που ο νεοφιλελευθερισμός μισεί βαθιά.

Είναι ένας φονταμενταλισμός που απαιτεί την απόλυτη και χωρίς συμβιβασμούς προσήλωση στην ιδεολογία και θεμελιώδη δόγματα του. Όποιος επιλέξει να μην ακολουθήσει την ιδεολογία του, τιμωρείται και ακυρώνεται. Είναι μια αφόρητη “αίρεση” που αποδέχεται την πολλαπλότητα των ατόμων και όχι των πολιτισμών. 

Κάποιοι άλλοι ερευνητές πιστεύουν ότι ο νεοφιλελεύθερος διεθνισμός μοιράζεται ορισμένες αξίες με τον τροτσκιστικό διεθνισμό. Μετά την επικράτηση του σταλινισμού δόθηκε προτεραιότητα στην ανάπτυξη του εθνικού κομμουνισμού εντός της Ρωσίας και όχι διεθνώς, όπως προωθούσαν οι τροτσκιστές. Αναπόφευκτα, στα μάτια τους η σταλινική Σοβιετία είχε προδώσει τη διεθνιστική φύση του τροτσκιστικού κομμουνισμού. 

Η λεηλασία της Ρωσίας

Πέρα από τα γεωπολιτικά και πολιτισμικά κίνητρα, υπάρχουν και συγκεκριμένα σημαντικά οικονομικά κίνητρα. Ειδικά μετά τη τερματισμό της αποικιοκρατίας που τροφοδοτούσε τη Ευρώπη με φυσικούς πόρους που της επέτρεπαν να ευημερεί και να συνεχίζει την παντοκρατορία της, η Ευρώπη σήμερα βρίσκεται σε αναζήτηση νέων κατακτήσεων. 

Αυτή η πολιτική δεν είναι άνευ αντικειμένου. Η Ρωσία είναι παγκοσμίως η μεγαλύτερη σε έκταση χώρα και έχει τους πλουσιότερους φυσικούς πόρους (αξίας άνω των 75 τρισεκατομμυρίων δολαρίων, περίπου διπλάσια των ΗΠΑ). Εύλογα, μετά τη πτώση της Σοβιετίας αυτός ο πλούτος έγινε στόχος ξένων συμφερόντων και άρχισε να υλοποιείται συστηματικά την εποχή Γιέλτσιν: «Η λεηλασία της Ρωσίας» (WashingtonPost). 

Χαρακτηρίστηκε «Το μεγαλύτερο σκάνδαλο ξεπλύματος χρήματος στην ιστορία. Αφορούσε δεκάδες δισεκατομμύρια δολάρια κρατικής περιουσίας και οικονομικά αποθέματα. Η κλίμακα και το εύρος του ήταν πράγματι ασύλληπτα, με τους δυτικούς “μεταρρυθμιστές” να βρίσκονται στο επίκεντρο. Η λεηλασία της Ρωσίας ενορχηστρώθηκε από την Ουάσιγκτον και τον ισχυρότερο χρηματοπιστωτικό της οργανισμό, το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο» (CEPR). Με νομοθεσία που εισήγαγε στις αρχές της δεκαετίας του 2000, ο Πούτιν έβαλε τέλος στη λεηλασία που χαρακτήριζε τη δεκαετία του 1990. Δε του το συγχώρησαν ποτέ οι δυτικές νεοφιλελεύθερες ελίτ.

Reductio ad Hitlerum

Όταν οι δυτικές κυβερνήσεις και τα συμμαχικά της ΜΜΕ θέλουν να δικαιολογήσουν τον πόλεμο εναντίον μιας κυρίαρχης χώρας και την επακολουθούσα λεηλασία της, πρώτα δαιμονοποιούν τον ηγέτη της. Η προσωποποίηση της χώρας στον ηγέτη της είναι μια τυπική τεχνική προπαγάνδας. Συνεπώς, δεν προκαλεί έκπληξη το γεγονός ότι από το τέλος του Β’ΠΠ η Δύση έχει ανακαλύψει πολυάριθμους “νέους Χίτλερ”. Αυτή η τακτική είναι γνωστή ως “εις άτοπον απαγωγή στον Χίτλερ” (Reductio ad Hitlerum): Μια προσπάθεια να ακυρωθεί η θέση κάποιου με το σκεπτικό ότι την ίδια άποψη υποτίθεται ότι είχε ο Χίτλερ.

Αρχικά, κάθε Αμερικανός ηγέτης που συναλλάχθηκε με τον Πούτιν δήλωνε ότι είναι ένας αξιόπιστος, ορθολογικός ηγέτης με τον οποίο μπορούσαν να κάνουν συμφωνίες: «Ο Μπους χαρακτήρισε τον Πούτιν ως άνθρωπο ειλικρινή και αξιόπιστο» (BBC). Ο Ομπάμα συνεργάστηκε στενά μαζί του: «Ο Ομπάμα τηλεφώνησε στον Πούτιν για να τον ευχαριστήσει και να αναγνωρίσει τον σημαντικό ρόλο της Ρωσίας στην οριστικοποίηση της πυρηνικής συμφωνίας με το Ιράν» (DW). Αλλά όταν ο Πούτιν καταδίκασε τη μεταψυχροπολεμική ψευτο-συναίνεση και δυτικό επεκτατισμό και σταμάτησε οριστικά τη λεηλασία της Ρωσίας, έγινε ξαφνικά ο “νέος Χίτλερ”.

Είναι ένα προπαγανδιστικό αφήγημα που αλλάζει από τη μια μέρα στην άλλη, ταυτόχρονα αναδεικνύοντας τον αυτοαναιρητικό χαρακτήρα του. Για παράδειγμα, ενώ το 2008-2010 η Δύση ισχυριζόταν ότι ο τότε πρόεδρος του Ιράν, Αχμαντινετζάντ, ήταν ένας “νέος Χίτλερ”, πρόσφατα οι αμερικανο-ισραηλινοί προσπάθησαν να τον επανεγκαταστήσουν ως ηγέτη-μαριονέττα του Ιράν ποντάροντας στη δημόσια κριτική του κατά του θρησκευτικού καθεστώτος (NewYorkTimes). Δεν τους απασχολεί καθόλου το γεγονός ότι, σύμφωνα με την ίδια τους τη προπαγάνδα, προσπαθούσαν να επανεγκαταστήσουν έναν “νέο Χίτλερ” στο Ιράν.  

«Γιατί να το κρύψουν άλλωστε»; Παρά την κραυγαλέα υποτίμηση της νοημοσύνης των άλλων, η προπαγάνδα τους θα συνεχίσει να επιβάλλεται όσο θα συνεχίζουν να καθορίζουν το γεωπολιτικό τοπίο μέσω της οπλοποίησης της παγκόσμιας αλληλεξάρτησης. Εξάλλου, τίποτα δεν κάνει την πλύση εγκεφάλου ενός πληθυσμού ευκολότερη από το να αγνοεί την ιστορική αλήθεια και από το να μπορεί η ηγεσία του να του απαγορεύει να ακούει εναλλακτικές απόψεις για τις τρέχουσες εξελίξεις. 

Η αμερικανική κυβέρνηση έχει κλιμακώσει σημαντικά την εκστρατεία οικονομικής πίεσης μέσω της «Operation Economic Outcast», την οποία παρουσίασε ο υπουργός Οικονομικών Σκοτ Μπέσεντ στις 24 Αυγούστου. Η επιχείρηση διευρύνει τις δευτερογενείς κυρώσεις σε κρίσιμους τομείς της ιρανικής οικονομίας και αυξάνει τον κίνδυνο για εταιρείες και χρηματοπιστωτικά ιδρύματα τρίτων χωρών που συνεχίζουν να συνεργάζονται με την Τεχεράνη.

Στόχος της Ουάσιγκτον είναι να περιορίσει τις οικονομικές «οδούς διαφυγής» του καθεστώτος και να καταστήσει όλο και πιο δύσκολη τη χρηματοδότηση του πολέμου, των πυραυλικών προγραμμάτων και των δραστηριοτήτων των Φρουρών της Επανάστασης.

Οι επιπτώσεις είναι ήδη ορατές στην αγορά πετρελαίου. Οι εξαγωγές ιρανικού αργού προς την Κίνα, τον σημαντικότερο αγοραστή του Ιράν, έχουν μειωθεί δραστικά. Σύμφωνα με νεότερα στοιχεία του Reuters, οι ιρανικές αποστολές προς την Κίνα υποχώρησαν τον Σεπτέμβριο στις περίπου 590.000 βαρέλια ημερησίως, το χαμηλότερο επίπεδο από τον Ιανουάριο του 2023.

Την ίδια στιγμή, κινεζικά ανεξάρτητα διυλιστήρια στράφηκαν περισσότερο σε ιρακινό και καταριανό πετρέλαιο, καθώς ο αμερικανικός ναυτικός αποκλεισμός περιορίζει την πρόσβαση στο ιρανικό αργό. Και αυτό παρότι τα φορτία γίνονται τρομερά ακριβότερα, πέραν των απωλειών.

Η Ουάσιγκτον θεωρεί ότι η εξέλιξη αυτή αυξάνει δραματικά το κόστος για την Τεχεράνη. Η αμερικανική στρατηγική, ωστόσο, αντιμετωπίζει ένα δύσκολο ερώτημα: πόσο οικονομικό πόνο χρειάζεται να υποστεί ένα κράτος προτού αποφασίσει ότι είναι προτιμότερη μια συμφωνία από τη συνέχιση της σύγκρουσης; Και ακόμη σημαντικότερο, υπάρχει πραγματικά σήμερα μια συμφωνία που το Ιράν θα θεωρούσε αρκετά ελκυστική ώστε να αλλάξει στάση;

Η συμφωνία του Ιουνίου

Το προηγούμενο παράδειγμα δεν είναι ιδιαίτερα ενθαρρυντικό για την αμερικανική στρατηγική. Στις 17 Ιουνίου ΗΠΑ και Ιράν υπέγραψαν ένα προσωρινό μνημόνιο που προέβλεπε τον τερματισμό των στρατιωτικών επιχειρήσεων και τη συνέχιση των διαπραγματεύσεων για μια οριστική συμφωνία μέσα σε διάστημα έως 60 ημερών.

Το κείμενο προέβλεπε, μεταξύ άλλων, την άρση του αμερικανικού ναυτικού αποκλεισμού, την αποκατάσταση της εμπορικής ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ και την προετοιμασία ενός σχεδίου τουλάχιστον 300 δισ. δολαρίων για την ανοικοδόμηση και οικονομική ανάπτυξη του Ιράν.

Η συμφωνία αυτή δεν αποτέλεσε οριστική ειρηνευτική διευθέτηση, αλλά ένα πλαίσιο για την επίτευξή της. Η ουσία, ωστόσο, παραμένει. Η Τεχεράνη είχε μπροστά της ένα πακέτο σημαντικών οικονομικών κινήτρων, ενώ η Ουάσιγκτον προσέφερε συγκεκριμένο δρόμο προς την αποκλιμάκωση. Παρ’ όλα αυτά, η διαδικασία κατέρρευσε και η αντιπαράθεση επανήλθε.

Αν ένα πλαίσιο που περιλαμβάνει άμεση αποκλιμάκωση, άρση περιορισμών και προοπτική τεράστιων επενδύσεων δεν κατόρθωσε να οδηγήσει σε διαρκή συμφωνία, δεν είναι αυτονόητο ότι ακόμη περισσότερες κυρώσεις, χωρίς αντίστοιχο νέο κίνητρο, θα επιτύχουν καλύτερο αποτέλεσμα.

Η Τεχεράνη δεν είναι ενιαία

Ένας ακόμη παράγοντας που περιπλέκει την αμερικανική στρατηγική είναι η εσωτερική ισορροπία εξουσίας στο Ιράν. Ο πρόεδρος Μασούντ Πεζεσκιάν έχει αφήσει να εννοηθεί ότι η χώρα δεν μπορεί να συνεχίσει έναν πόλεμο επ’ αόριστον και έχει υπερασπιστεί την προηγούμενη συμφωνία απέναντι στους σκληροπυρηνικούς επικριτές της. Αυτό μπορεί να αποτελεί ένδειξη ότι ένα τμήμα της ιρανικής ηγεσίας αναζητά τρόπο αποκλιμάκωσης.

Την ίδια στιγμή, όμως, το Συμβούλιο Εθνικής Ασφαλείας αποτελεί πεδίο όπου η επιρροή των Φρουρών της Επανάστασης και των σκληροπυρηνικών παραμένει καθοριστική. Ο διορισμός του πρώην διοικητή των Φρουρών της Επανάστασης Μοχσέν Ρεζάι στη θέση του γραμματέα του Συμβουλίου προσθέτει ένα διαφορετικό μήνυμα. Η στάση του απέναντι στα Στενά του Ορμούζ και στις απειλές κατά των περιφερειακών αντιπάλων του Ιράν δείχνει ότι μέσα στην ιρανική ηγεσία υπάρχουν ισχυρές δυνάμεις που δεν θεωρούν την υποχώρηση μονόδρομο.

Το πρόβλημα των συμμάχων

Η Ουάσιγκτον δεν πιέζει μόνο την Τεχεράνη. Πιέζει και τις χώρες που εξακολουθούν να συναλλάσσονται μαζί της, κυρίως την Κίνα, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, την Τουρκία και άλλους περιφερειακούς εμπορικούς εταίρους. Ο Μπέσεντ έχει προειδοποιήσει ότι οι ΗΠΑ είναι έτοιμες να αποκλείσουν από το αμερικανικό χρηματοπιστωτικό σύστημα όσους διευκολύνουν οικονομικές συναλλαγές με το ιρανικό καθεστώς.

Όμως η πίεση προς τους τρίτους μπορεί να έχει και αντίστροφο αποτέλεσμα. Όσο περισσότερο η Ουάσιγκτον ζητά από χώρες όπως η Σαουδική Αραβία και τα ΗΑΕ να συμμετάσχουν στην οικονομική απομόνωση του Ιράν, τόσο περισσότερο αυξάνεται ο κίνδυνος να γίνουν οι ίδιες στόχος ιρανικών αντιποίνων. Το Στενό του Ορμούζ παραμένει κρίσιμο σημείο για το παγκόσμιο εμπόριο πετρελαίου και η ασφάλεια της ναυσιπλοΐας αποτελεί κοινό συμφέρον, αλλά και σημαντικό μοχλό πίεσης για την Τεχεράνη.

Η εικόνα, επομένως, είναι πιο σύνθετη από μια απλή εξίσωση «οικονομική κατάρρευση = συμφωνία». Η ιρανική οικονομία πράγματι πιέζεται έντονα, οι εξαγωγές πετρελαίου έχουν περιοριστεί και η Ουάσιγκτον αυξάνει διαρκώς το κόστος για όσους βοηθούν την Τεχεράνη να παρακάμπτει τις κυρώσεις.

Αυτό όμως δεν αποτελεί από μόνο του απόδειξη ότι το Ιράν είναι έτοιμο να υπογράψει. Για να αλλάξει η στάση της Τεχεράνης, η οικονομική πίεση πρέπει να συνοδεύεται από έναν αξιόπιστο και εφαρμόσιμο δρόμο προς την αποκλιμάκωση. Μέχρι στιγμής, η Ουάσιγκτον προσφέρει κυρίως περισσότερη πίεση και ζητά από το Ιράν να υποχωρήσει χωρίς να έχει παρουσιάσει ένα εξίσου συγκεκριμένο νέο αντάλλαγμα.

Το κρίσιμο τεστ θα είναι αν οι άνθρωποι που πραγματικά διαμορφώνουν την πολιτική ασφαλείας του Ιράν αρχίσουν να θεωρούν το κόστος της συνέχισης της αντιπαράθεσης μεγαλύτερο από το κόστος ενός συμβιβασμού. Αν αυτό δεν συμβεί, η οικονομική ασφυξία μπορεί να αποδυναμώνει το Ιράν χωρίς να το οδηγεί στην παράδοση που επιδιώκει η Ουάσιγκτον.

«Προτείνω η Ουκρανία να αποκτήσει έναν νέο ηγέτη που να μπορεί να καταλήξει σε συμφωνία. Για κάποιον λόγο, ο Ζελένσκι δεν καταλήγει ποτέ σε συμφωνίες», δήλωσε και πρόσθεσε: «Νομίζω ότι ήρθε η ώρα η Ουκρανία να αποκτήσει νέο πρόεδρο».

Ο Τραμπ συνέδεσε την κριτική του με τα ουκρανικά πλήγματα στις ρωσικές ενεργειακές εγκαταστάσεις, λέγοντας ότι το Κίεβο αγνόησε τις αμερικανικές συστάσεις να μην επιτίθεται σε διυλιστήρια.

Trump on Ukraine War:

Zelensky wants to make problems for the world. He wants to make problems for our farmers by hitting Russian refineries. https://t.co/yJSdGcSY5R

— Clash Report (@clashreport) October 10, 2026

«Τους είπαμε: “Μπορείτε να κάνετε ό,τι θέλετε στη Ρωσία, μην χτυπάτε τα διυλιστήρια, γιατί αυτό δημιουργεί παγκόσμιο πρόβλημα”», ανέφερε.

Ο ίδιος υποστήριξε ότι τα πλήγματα στα ρωσικά διυλιστήρια περιορίζουν την προσφορά ντίζελ, επιβαρύνοντας τους αγρότες και τους κτηνοτρόφους των ΗΠΑ.

«Θέλει να δημιουργήσει προβλήματα στους αγρότες μας, στους κτηνοτρόφους μας με το ντίζελ, επειδή η Ρωσία προμηθεύει μεγάλο μέρος του ντίζελ σε όλο τον κόσμο», υποστήριξε, απευθύνοντας στον Ζελένσκι την προειδοποίηση: «Καλύτερα να σταματήσει».

Πώς φτάσαμε στο ενεργειακό deal Τραμπ-Πούτιν

Ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ, αποφάσισε να προχωρήσει στη σύναψη συμφωνίας με τη Ρωσία για την προμήθεια ντίζελ, από τη στιγμή που ο Ουκρανός πρόεδρος Βολοντίμιρ Ζελένσκι αγνόησε «μισή ντουζίνα αμερικανικά αιτήματα» να σταματήσει τις επιθέσεις σε ρωσικά διυλιστήρια πετρελαίου, δήλωσε στο Axios Αμερικανός αξιωματούχος που έχει άμεση γνώση της υπόθεσης.

Η συμφωνία του Ντόναλντ Τραμπ με τον Βλαντίμιρ Πούτιν πυροδότησε μια νέα κρίση στις σχέσεις με την Ουκρανία και απειλεί να εκτροχιάσει τη νέα προσπάθεια της αμερικανικής κυβέρνησης για την επίτευξη συμφωνίας με στόχο τον τερματισμό του πολέμου. «Ο Ζελένσκι δεν αντιλαμβάνεται σωστά την κατάσταση. Συνεχίζοντας να πλήττει τα διυλιστήρια, υπονομεύει την καλή θέληση που έχει οικοδομήσει με τον Τραμπ τους τελευταίους έξι μήνες» δήλωσε ο Αμερικανός αξιωματούχος.

Σε συνέντευξή που παραχώρησε στο Axios μετά την ανακοίνωση της συμφωνίας, ο Ζελένσκι δήλωσε ότι αιφνιδιάστηκε από την εξέλιξη, την οποία χαρακτήρισε «άδικη και ανέντιμη», καθώς και αδικαιολόγητο δώρο προς τον Πούτιν. Ο Ουκρανός πρόεδρος ανέφερε ότι θα υποστήριζε τη χαλάρωση των κυρώσεων στη ρωσική ενέργεια, εφόσον γινόταν στο πλαίσιο μιας συμφωνίας για παύση των επιθέσεων σε ενεργειακές υποδομές στην Ουκρανία και στη Ρωσία κατά τη διάρκεια του χειμώνα.

«Αν το τίμημα είναι η εκεχειρία στην ενέργεια, αυτή η διαπραγμάτευση είναι καλή», είπε ο Ζελένσκι. Υποστήριξε, ωστόσο, ότι ο Τραμπ θα είχε πιθανότατα ανακοινώσει μια τέτοια επιτυχία, αν ο Πούτιν είχε συμφωνήσει σε κάτι τέτοιο. «Τι πήρε [ο Τραμπ]; Ότι θα έχει περισσότερο ντίζελ; Για ποιον; Περισσότερο ρωσικό ντίζελ για τους Αμερικανούς; Δείχνει αδυναμία του κόσμου», σημείωσε ο Ζελένσκι.

Ο Ζελένσκι παρομοίασε τη σημερινή συμφωνία με τη σύνοδο κορυφής Τραμπ-Πούτιν στο Άνκοριτζ πέρυσι, η οποία έληξε με τον Αμερικανό πρόεδρο να αποδέχεται πολλές από τις ρωσικές απαιτήσεις για τον πόλεμο στην Ουκρανία, χωρίς να λάβει τίποτα σε αντάλλαγμα. «Μοιάζει με Αλάσκα νούμερο 2», είπε.

Αντιδρά η ΕΕ

Αντιδράσεις στην Ευρώπη προκαλεί η συμφωνία. Η Ευρωπαϊκή Ένωση, η Γερμανία και η Βρετανία ξεκαθαρίζουν ότι δεν σκοπεύουν να ακολουθήσουν την Ουάσινγκτον και θα συνεχίσουν τις κυρώσεις κατά της Ρωσίας. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έστειλε ξεκάθαρο μήνυμα ότι δεν πρόκειται να αλλάξει την ενεργειακή της πολιτική λόγω της συμφωνίας Τραμπ – Πούτιν. «Η Ευρώπη γνωρίζει πολύ καλά το κρυφό κόστος που συνδέεται με την υπερβολική εξάρτηση από τους ρωσικούς υδρογονάνθρακες. Και δεν επιθυμεί να τροφοδοτεί τον πόλεμο της Ρωσίας κατά της Ουκρανίας», δήλωσε εκπρόσωπος της Κομισιόν.

Η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει μειώσει σημαντικά την εξάρτησή της από τα ρωσικά καύσιμα μετά την έναρξη του πολέμου στην Ουκρανία και, σύμφωνα με τον εκπρόσωπο, «θα συνεχίσει αποφασιστικά να το κάνει». Παράλληλα, η Κομισιόν επανέλαβε την ανάγκη να υπάρξει κατάπαυση του πυρός, ώστε να προστατευτούν οι ενεργειακές εγκαταστάσεις στην Ουκρανία και τη Ρωσία, αλλά και να διασφαλιστεί ο παγκόσμιος εφοδιασμός τροφίμων.

Η Γερμανία επιμένει στις κυρώσεις

Στο ίδιο μήκος κύματος κινείται και η Γερμανία, η οποία ξεκαθαρίζει ότι η απόφαση των ΗΠΑ δεν επηρεάζει τη δική της στάση. Ο εκπρόσωπος της γερμανικής κυβέρνησης, Στέφαν Κορνέλιους, ανέφερε ότι το Βερολίνο έχει ενημερωθεί για την αμερικανική απόφαση, αλλά θα συνεχίσει να εφαρμόζει τις κυρώσεις κατά της Ρωσίας.

Μάλιστα, η γερμανική κυβέρνηση εξετάζει μαζί με τους Ευρωπαίους εταίρους της το ενδεχόμενο επιβολής νέων περιοριστικών μέτρων στη Μόσχα. Παράλληλα, επανέλαβε ότι θα συνεχίσει να στηρίζει την Ουκρανία και τις προσπάθειες για μια ειρηνευτική συμφωνία. Η στάση της Γερμανίας έχει ιδιαίτερη σημασία, καθώς για πολλά χρόνια η χώρα στηριζόταν σε μεγάλο βαθμό στις εισαγωγές ρωσικού φυσικού αερίου και άλλων ενεργειακών προϊόντων.

Η Βρετανία 

Ανάλογη είναι η αντίδραση και του Λονδίνου, που δηλώνει αποφασισμένο να συνεχίσει τόσο τη στήριξη προς την Ουκρανία όσο και τις κυρώσεις κατά της Ρωσίας. «Η θέση του Ηνωμένου Βασιλείου δεν θα μπορούσε να είναι σαφέστερη», αναφέρει η βρετανική κυβέρνηση σε επίσημη ανακοίνωσή της.

Το Λονδίνο ξεκαθαρίζει ότι θα εξακολουθήσει να συνεργάζεται με τους συμμάχους του, ώστε η Ουκρανία να λαμβάνει τη στρατιωτική και οικονομική βοήθεια που χρειάζεται για να αμυνθεί. Παράλληλα, τονίζει ότι θα διατηρήσει την οικονομική πίεση στη Μόσχα μέσω των αυστηρών κυρώσεων που έχει επιβάλει.

Η βρετανική κυβέρνηση υποστηρίζει ότι η Ουκρανία έχει δείξει επανειλημμένα πως επιθυμεί την ειρήνη, ενώ κατηγορεί τη Ρωσία ότι απορρίπτει προτάσεις για κατάπαυση του πυρός και συνεχίζει τις επιθέσεις σε αμάχους και ενεργειακές υποδομές. «Η Ρωσία θα μπορούσε να τερματίσει αυτόν τον πόλεμο σήμερα», επισημαίνει στην ανακοίνωσή της.

Πάντως, παρά τη διαφωνία με την αμερικανική απόφαση για το ρωσικό ντίζελ, η Βρετανία διευκρινίζει ότι εξακολουθεί να στηρίζει τις προσπάθειες των ΗΠΑ για μια δίκαιη και διαρκή ειρήνη στην Ουκρανία. Το Λονδίνο τονίζει επίσης ότι παρακολουθεί στενά τις εξελίξεις στις αγορές ενέργειας και συνεργάζεται με άλλες χώρες για να διασφαλιστεί η επάρκεια καυσίμων.

Τι λένε αναλυτές

Ο Νταν Πίκερινγκ, ιδρυτής και επικεφαλής επενδύσεων της Pickering Energy Partners, εκτίμησε ότι το deal αφορά ενδεχομένως αύξηση της προσφοράς κατά 5% έως 6% μέχρι το τέλος του έτους. «Είναι χρήσιμο, αλλά δεν αλλάζει ουσιαστικά τα δεδομένα για την παγκόσμια αγορά ντίζελ», ανέφερε στο CNN.

Ο ίδιος στάθηκε και στον τρόπο με τον οποίο παρουσιάστηκαν οι ποσότητες από τον Τραμπ. Όπως παρατήρησε, υπάρχει λόγος που ο Αμερικανός πρόεδρος επέλεξε να μιλήσει για τόνους αντί για βαρέλια: Ο αριθμός ακούγεται μεγαλύτερος στο ευρύ κοινό. Κατά την εκτίμησή του, πρόκειται περισσότερο για πολιτική κίνηση παρά για μια εξέλιξη ικανή να ανατρέψει τις συνθήκες στην αγορά.

Η αμφιβολία των αναλυτών δεν περιορίζεται στην επίδραση που θα μπορούσε να έχει η συμφωνία στις τιμές. Αφορά και το κατά πόσο η Μόσχα είναι πράγματι σε θέση να διαθέσει τις συγκεκριμένες ποσότητες. Η Ρωσία είχε απαγορεύσει τις εξαγωγές ντίζελ στις αρχές Ιουλίου, καθώς τα ουκρανικά πλήγματα με drones σε διυλιστήρια είχαν προκαλέσει σοβαρά προβλήματα στην παραγωγή και ελλείψεις καυσίμων στο εσωτερικό της χώρας. Η απαγόρευση, η οποία παρατάθηκε τον περασμένο μήνα, αφαίρεσε από την παγκόσμια αγορά περίπου 800.000 βαρέλια ημερησίως, σύμφωνα με το CNN. Οι απώλειες αυτές ήρθαν να προστεθούν στις πιέσεις που είχε ήδη προκαλέσει στην ενεργειακή αγορά ο πόλεμος των ΗΠΑ με το Ιράν.

Για να υλοποιηθεί, επομένως, η συμφωνία που ανακοίνωσε ο Τραμπ, η Ρωσία θα πρέπει όχι μόνο να ανατρέψει τους περιορισμούς στις εξαγωγές της, αλλά και να διαθέτει επαρκή παραγωγική δυνατότητα σε μια περίοδο κατά την οποία τα διυλιστήριά της εξακολουθούν να αποτελούν στόχο ουκρανικών επιθέσεων.

Ο Γκρέγκορι Μπρου, αναλυτής της Eurasia Group για θέματα ενέργειας, κλίματος και φυσικών πόρων, περιέγραψε την ενδεχόμενη επίδραση της συμφωνίας ως ένα προσωρινό «μπάλωμα». Ακόμη κι αν ο Πούτιν παραδώσει το ντίζελ, εκτίμησε, η κίνηση δεν θα αποτελέσει κάτι περισσότερο από μια βραχυπρόθεσμη λύση. Ο ίδιος εξέφρασε και την υποψία ότι ο Ρώσος πρόεδρος ενδέχεται να περιμένει ως αντάλλαγμα τη διακοπή των ουκρανικών επιθέσεων στα διυλιστήρια. Πρόκειται, πάντως, για εκτίμηση του αναλυτή και όχι για επιβεβαιωμένο όρο της συμφωνίας.

Παρά τις επιφυλάξεις, η αγορά αντέδρασε αρχικά θετικά στην ανακοίνωση, με τα συμβόλαια μελλοντικής εκπλήρωσης του ντίζελ να υποχωρούν περίπου 4% στο κλείσιμο της Παρασκευής. Η βραχυπρόθεσμη αυτή αντίδραση, ωστόσο, δεν απαντά στο ερώτημα αν οι τιμές θα παραμείνουν χαμηλότερες.

Πέρα από την αποτελεσματικότητα της συμφωνίας στην αγορά καυσίμων, Αμερικανοί πρώην αξιωματούχοι επισημαίνουν και μια δεύτερη, πολιτικά πιο ευαίσθητη διάσταση: το μήνυμα που στέλνει η Ουάσιγκτον για τις κυρώσεις σε βάρος της Ρωσίας. Ο Ρίτσαρντ Νέφιου, πρώην υψηλόβαθμος αξιωματούχος του Στέιτ Ντιπάρτμεντ αρμόδιος για την πολιτική κυρώσεων, προειδοποίησε μέσω CNN ότι η ζημιά στο ευρύτερο καθεστώς περιορισμών μπορεί να είναι ιδιαίτερα σημαντική. Το ερώτημα που θέτει είναι πώς θα μπορούν οι ΗΠΑ να ζητούν από άλλες χώρες να τηρούν τις κυρώσεις, όταν οι ίδιες επικαλούνται μια οικονομική ανάγκη για να δικαιολογήσουν τη χαλάρωσή τους.

Το δε CNN καταγράφει μια εικόνα αρκετά διαφορετική από εκείνη που επιχείρησε να παρουσιάσει ο Λευκός Οίκος: ακόμη κι αν ο Πούτιν τηρήσει όσα υποσχέθηκε, η πρόσθετη προσφορά ντίζελ ενδέχεται να αποδειχθεί πολύ μικρή για να προκαλέσει ουσιαστική και διαρκή αποκλιμάκωση των τιμών.

Το αίτημα Τραμπ στον Ζελένσκι

Οι ουκρανικές επιθέσεις σε ρωσικά διυλιστήρια πετρελαίου τους τελευταίους μήνες ήταν ιδιαίτερα αποτελεσματικές και προκάλεσαν ενεργειακή κρίση στη Ρωσία. Σε απάντηση, η Ρωσία επέβαλε απαγόρευση στις εξαγωγές ντίζελ, ασκώντας ακόμη μεγαλύτερη πίεση στις διεθνείς αγορές του καυσίμου, οι οποίες ήδη δοκιμάζονται από τον πόλεμο στο Ιράν.

Ο Βολοντίμιρ Ζελένσκι είχε δηλώσει στον Ντόναλντ Τραμπ και στους απεσταλμένους του, Στιβ Γουίτκοφ και Τζάρεντ Κούσνερ, ότι ήταν διατεθειμένος να σταματήσει τις επιθέσεις στα ρωσικά διυλιστήρια, εφόσον η Ρωσία σταματούσε τις επιθέσεις στους ουκρανικούς σταθμούς παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας.

Σύμφωνα με τον Αμερικανό αξιωματούχο, ο Τραμπ ήθελε η Ουκρανία να σταματήσει μονομερώς τις επιθέσεις στα ρωσικά διυλιστήρια, καθώς αυτές συνέβαλλαν στις υψηλές τιμές της βενζίνης στις ΗΠΑ. Ο ίδιος αξιωματούχος ανέφερε ότι ο Τραμπ δεν θεωρούσε τις επιθέσεις στα διυλιστήρια ισοδύναμες με τις ρωσικές επιθέσεις στο ηλεκτρικό δίκτυο της Ουκρανίας.

Τι συνέβη στις συνομιλίες

Κατά τη διάρκεια των οκτάωρων διαπραγματεύσεων την Παρασκευή στο Μαϊάμι, ο Γουίτκοφ και ο Κούσνερ ενημέρωσαν την ουκρανική διαπραγματευτική ομάδα ότι ο πρόεδρος αναμενόταν να συνομιλήσει με τον Πούτιν και να άρει τις κυρώσεις στις ρωσικές εξαγωγές ντίζελ.

Στην ουκρανική πλευρά μεταφέρθηκε ότι ο Τραμπ αποφάσισε να προχωρήσει στη συμφωνία, επειδή η Ουκρανία αγνόησε επανειλημμένα τα αιτήματα για διακοπή των επιθέσεων στα ρωσικά διυλιστήρια, οι οποίες επηρέαζαν άμεσα τους Αμερικανούς καταναλωτές.

Ουκρανός αξιωματούχος υποστήριξε ότι, κατά τη διάρκεια των συνομιλιών, ο Γουίτκοφ και ο Κούσνερ απείλησαν πως ο Τραμπ θα μπορούσε να διακόψει την πρόσβαση της Ουκρανίας στις αμερικανικές υπηρεσίες πληροφοριών, εάν συνέχιζε να αγνοεί τα αιτήματά του. Ο Αμερικανός αξιωματούχος αρνήθηκε ότι διατυπώθηκε τέτοια απειλή. Ανέφερε ότι οι δύο απεσταλμένοι τόνισαν στους Ουκρανούς πως οι ΗΠΑ αποτελούν ισχυρό εταίρο της χώρας, παρέχοντάς της πυρομαχικά και πληροφορίες. Για τον λόγο αυτό, υποστήριξαν, η Ουκρανία δεν θα έπρεπε να προβαίνει σε ενέργειες που πλήττουν τους Αμερικανούς καταναλωτές.

Σύμφωνα με τον αξιωματούχο, η νέα κρίση γύρω από τη συμφωνία για το ντίζελ ξέσπασε αφού οι Αμερικανοί διαμεσολαβητές είχαν πραγματοποιήσει εποικοδομητικές συνομιλίες με Ουκρανούς και Ευρωπαίους διπλωμάτες στο Μαϊάμι την Παρασκευή. Κύριος στόχος των συνομιλιών ήταν η οριστικοποίηση των εγγυήσεων ασφαλείας που θα παρείχαν στην Ουκρανία οι ΗΠΑ, η Ευρώπη και το ΝΑΤΟ στο πλαίσιο μιας συμφωνίας για τον τερματισμό του πολέμου. Συζητήθηκαν επίσης νέες προτάσεις για εδαφικές διευθετήσεις.

Ο Γουίτκοφ και ο Κούσνερ παρουσίασαν ένα πακέτο μέτρων για τη μεταπολεμική Ουκρανία, το οποίο περιλάμβανε τρόπους χρηματοδότησης της ανοικοδόμησης και ανασυγκρότησης του ουκρανικού στρατού, καθώς και προτάσεις για την αντιμετώπιση των δημοσιονομικών ελλειμμάτων που έχουν προκύψει εξαιτίας του πολέμου. Οι συμμετέχοντες συζήτησαν επίσης έναν οδικό χάρτη για την ένταξη της Ουκρανίας στην ΕΕ και τη μελλοντική σχέση της χώρας με το ΝΑΤΟ μετά τη λήξη του πολέμου.

Επιπλέον, οι δύο Αμερικανοί απεσταλμένοι έθεσαν το ενδεχόμενο δημιουργίας ενός μεταπολεμικού πλαισίου ασφαλείας μεταξύ Ευρώπης και Ρωσίας, το οποίο θα μπορούσε να είναι αποδεκτό και από τις δύο πλευρές. Ο Γουίτκοφ και ο Κούσνερ ενημέρωσαν τους Ουκρανούς και τους Ευρωπαίους για πιθανές ενεργειακές συμφωνίες με τη Ρωσία, οι οποίες, σύμφωνα με την αμερικανική πλευρά, θα μπορούσαν να μειώσουν τις τιμές της ενέργειας και να οδηγήσουν τη Μόσχα σε παραχωρήσεις στις ειρηνευτικές διαπραγματεύσεις.

Ο Αμερικανός αξιωματούχος ανέφερε στο Axios ότι οι δύο απεσταλμένοι εξετάζουν το ενδεχόμενο να επισκεφθούν τη Μόσχα και το Κίεβο την επόμενη εβδομάδα, προκειμένου να συζητήσουν τις προτάσεις για την ειρήνη. Ωστόσο, παραμένει ασαφές πώς θα επηρεάσει τα σχέδιά τους η έντονη αντιπαράθεση που ξέσπασε την Παρασκευή.

«Ο Πούτιν πλήττει σκληρά την Ουκρανία, αλλά πιστεύουμε ότι είναι ανοιχτός σε συζήτηση για τον τερματισμό του πολέμου. Θέλουμε να εργαστούμε πάνω σε μια νέα πρόταση που θα είναι αρκετά καλή για εκείνον, ώστε να τον πείσουμε να σταματήσει» δήλωσε ο Αμερικανός αξιωματούχος.

Ωστόσο, στη διάρκεια τηλεφωνικής συνομιλίας διάρκειας 90 λεπτών με τον Τραμπ, ο Πούτιν αρνήθηκε να δεσμευτεί ότι θα επαναλάβει τις ειρηνευτικές συνομιλίες με την Ουκρανία, σύμφωνα με όσα δήλωσε στους δημοσιογράφους ο σύμβουλός του για θέματα εξωτερικής πολιτικής, Γιούρι Ουσάκοφ.

Ο Ουσάκοφ ανέφερε ότι οι ουκρανικές επιθέσεις στη Μόσχα και σε άλλες πόλεις κατά τη διάρκεια των ρωσικών βουλευτικών εκλογών «ματαίωσαν τη δυνατότητα άμεσης επανέναρξης της διαπραγματευτικής διαδικασίας». «Ο πρόεδρος είπε ότι θα εξετάσουμε πότε θα μπορούσαν να επαναληφθούν αυτές οι διαπραγματεύσεις» πρόσθεσε ο Ουσάκοφ.

Σύμφωνα με τις εκθέσεις του ΕΟΔΥ από τον Ιανουάριο του 2025 μέχρι σήμερα σημειώθηκαν 94 θάνατοι από COVID-19 και 170 θάνατοι από γρίπη. Το στέλεχος του ιού της γρίπης που μόλυνε τον ασθενή που νοσηλεύεται σε ΜΕΘ καλύπτεται από το φετινό τριδύναμο εμβόλιο, όμως ο ασθενής μολύνθηκε προτού εμβολιασθεί. Υπενθυμιζεται ότι για να παραγάγει αντισώματα ο οργανισμός “χρειάζεται” περίπου δύο εβδομάδες μετά τον εμβολιασμό και ότι η γρίπη “κορυφώνεται” Γενάρη με Φλεβάρη.

Η ανοσοποίηση από το εμβόλιο δεν είναι απόλυτη αλλά στις περισσότερες περιπτώσεις διασφαλίζει ότι ακόμα και αν ένας εμβολιασμένος νοσήσει, θα ασθενήσει ελαφρύτερα απ’ ό,τι αν δεν ειχε εμβολιασθεί καθόλου. Τα αντισώματα που παράγονται από το κοινό τριδύναμο εμβόλιο, κρατάνε 3-4 μήνες -που σημαινει ότι αν κάποιος το κάνει αύριο το πρωί, στα μέσα Ιανουαρίου θα έχει σχετικά λίγα αντισώματα, γι΄ αυτό και παλιά γίνονταν δύο εμβολιασμοί, ένας το φθινόπωρο και ένας στο καταχείμωνο.

Το λεγόμενο “ενισχυμένο” τριδύναμο  εμβόλιο, που περιέχει μεγαλύτερη ποσότητα ιού, προκαλεί εντονότερη ανοσολογική αντίδραση και τα αντισώματα κρατούν ίσως και έξι μήνες. Τόσο κρατούν και τα αντισώματα από το τρίτο διαθέσιμο τύπο εμβολίου, εκείνον που περιέχει και μια ανοσοδιεγερτική ουσία για παραγωγή περισσότερων αντισωμάτων.

Τα είδη των εμβολίων

Στα “κλασικά” εμβόλια η σύνθεσή τους είναι συνολικά 45 mcg αντιγόνων για τα τρία στελέχη του ιού της γρίπης που προβλέπεται να κυκλοφορήσουν φέτος στο βόρειο ημισφαίριο ( 15 mcg + 15 mcg + 15 mcg για κάθε στέλεχος). Στα ενισχυμένα, η ποσότητα είναι πολύ μεγαλύτερη: 60 mcg για κάθε στέλεχος. Το κοινό εμβόλιο χορηγείται δωρεάν χωρίς ιατρικής συνταγή. Για τα ενισχυμένα απαιτείται συνταγή, αλλά χορηγούνται κι αυτά δωρεάν.

Όλα τα εμβόλια, είτε κοινά είτε ενισχυμένα, είναι τριδύναμα φέτος, επειδή σχεδιάστηκαν κατά τριών στελεχών της γρίπης -πέρσι υπήρχε και τέταρτο στέλεχος οπότε κυκλοφορούσε και τετραδύναμο εμβόλιο, όμως επειδή στόχευε σε στέλεχος που δεν ανιχνεύθηκε πουθενά, φέτος το τέταρτο στέλεχος αφαιρέθηκε.

Εκτός από το “συμβατικό” εμβόλιο, που το έκαναν πέρσι γύρω στα δύο εκατομμύρια άτομα, υπάρχουν και τα ενισχυμένα -πέρσι χορηγήθηκαν σε 800.000 άτομα γιατί τόσες παρτίδες είχαν εισαχθεί ή γιατί τόσα επέλεξε ο κόσμος και οι γιατροί. Τα ενισχυμένα εμβόλια δεν χορηγούνται στη διάρκεια εγκυμοσύνης.

Προορίζονται κυρίως για άτομα σε ανοσοκαταστολή ή για τους άνω των 65, επειδή από μια ηλικία και μετά το ανοσοποιητικό του ανθρώπου αποδυναμώνεται. Αυτά τα εμβόλια περιέχουν υπερτριπλάσια ποσότητα αντιγόνων του ιού σε σύγκριση με τα κοινά εμβόλια, και έτσι ο οργανισμός “κινητοποιείται” περισσότερο στην παραγωγή αντισωμάτων. Και αυτά τα εμβόλια πάντως πάντως χρειάζονται περίπου δύο εβδομάδες για να δράσουν, δηλαδή για να προλάβει το σώμα να παράξει επαρκή αντισώματα. Δεκαπέντε μέρες “χρειάζονται” και οι τρεις τύποι εμβολίων.

Οι διαφορές των δύο τύπων ενισχυμένων

Υπάρχουν δύο τύποι ενισχυμένων εμβολίων. Αυτοί διεγείρουν το ανοσοποιητικό με διαφορετικό τρόπο. Ο ένας τύπος είναι του εμβολίου Υψηλής Δόσης (High-Dose) και περιέχει 60 mcg ανά στέλεχος αντί για 15 mcg των συμβατικών. Στοχεύει στο να διεγείρει περισσότερο τον οργανισμό με την μεγάλη ποσότητα του αντιγόνου. Ο άλλος τύπος εμβολίου ενισχύει επειδή περιέχει ανοσοδιεγερτική ή ανοσοενσχυτική ουσία. Αυτός ο τύπος περιέχει μεν ίση ποσότητα αντιγόνων με τα κοινά εμβόλια (δηλαδή μόνο 15 mcg αντιγόνων ανά στέλεχος), αλλά περιέχει και μία ουσία που διεγείρει το ανοσοποιητικό για να αντιδράσει πιο έντονα.

Η ουσία έχει “βαφτιστεί” MF59 και πρόκειται για ένα μίγμα φυσικών ελαίων. Η ονομασία προήλθε από την φράση Microfluidized Formulation (Μικρορευστοποιημένη Σύνθεση) και από τον αριθμό της κλινικής δοκιμής που την ανέπτυξε κατά την δεκαετία της δεκαετίας του ΄90. Η κύρια δραστική ουσία είναι το σκουαλένιο, το οποίο παράγεται και από το ανθρώπινο σώμα (από το ήπαρ και τους σμηγματογόνους αδένες).

H Kuwait Airways ανακοίνωσε ότι ακύρωσε πτήσεις προς και από το αεροδρόμιο του Ριάντ στη Σαουδική Αραβία περιγράφοντας κατάστασης ασφάλειας. Οι αεροπορικές εταιρίες, Etihad Airways και Qatar Airways ακύρωσαν πολλές πτήσεις μεταξύ κεντρικών προορισμών και του Ριάντ, με μερικές ακυρώσεις να παρατείνονται μέχρι την Δευτέρα.

Footage from Saudi Arabia’s King Khalid International Airport in Riyadh showing destroyed parked civilian airliner following Houthi ballistic missile attack from Yemen. https://t.co/mqv2ptksyw

— Emeka Gift Official (@EmekaGift100) October 8, 2026

Η έκρηξη ακολούθησε επιθέσεις που έγιναν νωρίτερα μέσα στην εβδομάδα κατά του αεροδρομίου στο Ριάντ, με συνέπεια τον θάνατο τεσσάρων ανθρώπων, τον τραυματισμό αρκετών άλλων, αλλά και την καταστροφή αεροσκάφους της Saudia, ενώ μία στήλη καπνού είχε υψωθεί πάνω από το αεροδρόμιο.

Σαουδαραβική στρατιωτική επιχείρηση μεγάλης κλίμακας κατά των Χούθι

Ταυτοχρόνως, σε νέα φάση κλιμάκωσης εισέρχεται η σύγκρουση στην Υεμένη, καθώς η στρατιωτική συμμαχία υπό τη Σαουδική Αραβία ανακοίνωσε την έναρξη εκτεταμένων επιχειρήσεων εναντίον των Χούθι, με δεκάδες στρατιωτικές εγκαταστάσεις να βρίσκονται στο στόχαστρο.

Σύμφωνα με ανακοίνωση που εκδόθηκε την Παρασκευή (9/10), οι δυνάμεις της συμμαχίας πραγματοποίησαν πλήγματα εναντίον 136 στρατιωτικών στόχων σε περιοχές που ελέγχονται από το κίνημα Ανσαραλά, το οποίο διατηρεί στενούς δεσμούς με το Ιράν.

Ο εκπρόσωπος της συμμαχίας, συνταγματάρχης Νούρι αλ Μάλκι, ανέφερε μέσω της πλατφόρμας Χ ότι οι επιχειρήσεις επικεντρώνονται στην εξουδετέρωση των στρατιωτικών δυνατοτήτων των ανταρτών, με ιδιαίτερη έμφαση στις υποδομές βαλλιστικών πυραύλων.

Παράλληλα, υποστήριξε ότι παρέχεται συνεχής αεροπορική υποστήριξη στις δυνάμεις της διεθνώς αναγνωρισμένης κυβέρνησης της Υεμένης, την οποία στηρίζει το Ριάν

Η Φρειδερίκη όμως – η Φρίκη που έλεγε η μάνα μου – ήταν η εξαίρεση! Και βέβαια ζήσαμε το Πολυχρόνιον του Κωνσταντίνου, λίγο πριν την χούντα, το οποίο δημιούργησε θέμα στην Ιερά Σύνοδο αφού η βασιλομήτωρ Φρειδερίκη επέμενε να μνημονεύεται και εκείνη, μετά την Άννα Μαρία, ως βασίλισσα-μητέρα! Έτσι το ιερόν κείμενο διαμορφώθηκε πάνω-κάτω ως εξής:

Πολυχρόνιον ποιήσαι Κύριος ο Θεός τον ευσεβέστατον βασιλέα ημών Κωνσταντίνον, συν τη ευσεβεστάτη βασιλίσση ημών Άννη Μαρία (δοτική κ. Ράλλη!) συν τη ευσεβεστάτη βασιλίσση μητρί Φρειδερίκη (κι άλλη δοτική, η πρόθεση συν βλέπετε)! Εδώ, στο όνομα της Φρειδερίκης ο χορωδός έπρεπε να ανέβει τρεις κλίμακες σ’ ένα συμβολικό κρεσέντο. Έπειτα οι τόνοι χαμήλωναν…Κύριε φύλαττε αυτούς εις πολλά έτη (τρις). Την τρίτη όμως φορά το “εις πολλά έτη” ανέβαινε πάλι σ’ ένα θρίαμβευτικό finale. Μια κορώνα βασιλική κυριολεκτικά.

Αντιλαμβάνεστε ότι είχε γίνει με τις προσθήκες τόσων ονομάτων αρκετά σχοινοτενές το κείμενο και για αυτό οι ψάλτες αγωνιζόντουσαν απελπισμένα να το πούνε σωστά. Η μουσική του, απόλυτα δυτικότροπη και καθόλου βυζαντινή, ταίριαζε περισσότερο σε βαρύτονους όπερας παρά στους κλασικούς ψαλμωδούς της ανατολικής εκκλησίας.

Έχω την εντύπωση ότι στην μητρόπολη, η κυριακάτικη λειτουργία της οποίας αναμεταδιδόταν από το ραδιόφωνο σε όλη την επικράτεια της Ελλάδος Ελλήνων Χριστιανών (ή, στο παρεκκλήσιο των ανακτόρων) υπήρχε μία μικρή χορωδία ειδικά για να ψάλλει το “πολυχρόνιον” σωστά και να ικανοποιείται έτσι η ματαιοδοξία των εστεμμένων… τι πάω και θυμάμαι Διονύση μου…

Βίσση, αντί για Φρειδερίκη!

ΥΓ. Τώρα, αντί για Φρειδερίκες και τέως βασιλιάδες, έχουμε σέξι γριές σαν την κυρία Βίσση και τον τέως της. Αλλά και εγκλήματα σε διυλιστήρια και νεκρούς εργάτες, που δεν αναφέρουν καν τα δελτία ειδήσεων. Δεν χωράνε, προέχουν το ιατρείο της Καρνεάδου και τα σκάνδαλα της συναυλίας.

Αλλά και οι ανελέητες δηλώσεις της αμελέτητης Μελέτη ή του τελευταίου, τηλεοπτικού μαϊντανού που θα γίνει, λέει, υποψήφιος βουλευτής για να σώσει κι αυτός την πατρίδα, (δηλαδή τον παραπαίοντα πρωθυπουργό)… Όλα κι όλα. Τα εγχώρια ΜΜΕ σέβονται την πλουραλιστική ενημέρωση. Ο tempora, Ω μόρτες ρε μάγκα Χαριτόπουλε. Πολυχρόνιε πια στην αθανασία σου. Μαζί με τους καπετάνιους και τους απροσκύνητους. Από την άλλη… Δεν βαριέστε, όπως θα έλεγε κι ο ίδιος, δουλίτσα να γίνει

Στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο η στρατηγική αυτή που ονομάζεται Cordon Sanitaire, η ζώνη προστασίας, έχει πολλάκις παραβιαστεί, καθώς το Ευρωπαϊκό Λαϊκό Κόμμα (ΕΛΚ) προκειμένου να διατηρήσει τον ρόλο του ρυθμιστή των πλειοψηφιών στην τρέχουσα κοινοβουλευτική περίοδο 2024-2029 στηρίζεται παρασκηνιακά κατά περίπτωση σε δύο από τις τρεις Alt Right ευρωομάδες. Στο μεταναστευτικό, είναι σαφής η ιδεολογική μετατόπιση του ΕΛΚ προς τα δεξιά. Επιπλέον, το ΕΛΚ και οι ακροδεξιές παρατάξεις έχουν συμμαχήσει επανειλημμένα για να αποδυναμώσουν ή να καθυστερήσουν περιβαλλοντικούς κανόνες της ΕΕ.

Ο νεοφιλελευθερισμός όχι μόνο τρέφει την Alt-Right αλλά, όπως έγραψα σε προηγούμενο άρθρο μου, γι’ αυτά τα κόμματα επιφυλάσσει το ρόλο που έπαιξαν ιστορικά τα σοσιαλδημοκρατικά κόμματα που υποτάχθηκαν στη λογική των αγορών και στήριξαν ως δεκανίκι τα κόμματα του κεφαλαίου και της δεξιάς ελίτ. Τελικά ο ρόλος τους είναι να λειτουργούν ως αμορτισέρ απορρόφησης των κοινωνικών κραδασμών. Είναι αυτονόητο ότι το κεφάλαιο προτιμά τους ναζί και τους φασίστες από τους αριστερούς και τους κομμουνιστές. 

Προς τι η υπερπροβολή

Η εκλογή του «αντισυστημικού» δισεκατομμυριούχου Ντόναλντ Τραμπ, με όρους βαθιά καπιταλιστικούς και ιμπεριαλιστικούς, είναι η περίτρανη εξέλιξη όπου το αμορτισέρ μετατράπηκε σε κινητήρα… Δεν λέω ότι ο Τραμπ είναι ναζί, αλλά εκφράζει έναν έντονο εθνικισμό ιμπεριαλιστικού τύπου και στο εσωτερικό λειτουργεί με αυξανόμενη περιφρόνηση των δημοκρατικών θεσμών και διογκούμενο αυταρχισμό.

Τα κόμματα της εναλλακτικής δεξιάς έχουν και μια άλλη κρίσιμη χρησιμότητα στο σύστημα και στις δεξιές ελίτ. Η μιντιακή υπερπροβολή τους και του κινδύνου που αυτά εκπροσωπούν για το δημοκρατικό πολίτευμα σχετίζεται  με την κάλυψη της αυθαιρεσίας και του αυξανόμενου αυταρχισμού των κυβερνήσεων. Η προβολή σκίνχεντς ή βλοσυρών τύπων που εκπροσωπούν τα κόμματα αυτά κατά βάθος προσβλέπουν στο να τρομοκρατήσουν και να ποδηγετήσουν τους φιλήσυχους πολίτες και να κρύψουν για παράδειγμα τη μετατροπή της ευρωπαϊκής οικονομίας σε πολεμική και τις προετοιμασίες για πόλεμο. 

Είναι πρωτοφανές το παράδοξο ότι η επικυρίαρχη κυβερνητική ιδεολογία στην Ευρώπη είναι ρωσοφοβική και υπέρ του πολέμου και τα κόμματα της άκρας δεξιάς κατά …

Η σύγχυση ως πολιτική χειραγώγησης

Σε κάθε περίπτωση η υπερπροβολή της αναμφίβολα επικίνδυνης επέλασης αυτών των κομμάτων κρύβεται η εγκατάσταση της σύγχυσης στο εκλογικό σώμα και μια πληθώρα πολιτικών σκοπιμοτήτων και κυρίως η με κάθε τρόπο διατήρηση της δεξιάς ηγεμονίας στο χώρο των ιδεών. 

Έτσι, οι συστημικές δυνάμεις της συντήρησης και του κεφαλαίου αποφεύγουν στη δημόσια σφαίρα τη συζήτηση για το ποιος και τι φταίει για την άνοδο της ακροδεξιάς. Δηλαδή, αποκρύπτεται η πραγματική αιτία που είναι η αποσάθρωση των μεσαίων κοινωνικών στρωμάτων, οι ακραίες νεοφιλελεύθερες πολιτικές που μεγεθύνουν τις κοινωνικές ανισότητες εκθετικά, η απονεύρωση των δημοκρατικών θεσμών και η συνεχής διολίσθηση των κυβερνήσεων στον αυταρχισμό. 

Μια άλλη σκοπιμότητα που εξυπηρετείται από την υπερπροβολή των φασιζόντων αυτών κομμάτων είναι η έμμεση αλλά ισχυρή προβολή του διλήμματος «γιατί η Αριστερά δεν έχει πειστικό αφήγημα τέτοιο που να την κάνει κυβερνητική, με αποτέλεσμα τα μη προνομιούχα στρώματα να στρέφονται στην ακροδεξιά, όπως για παράδειγμα τη Γαλλία με τη Μαρίν Λεπέν;» . Ακόμη δεν έχει διατυπωθεί ευθέως το θεώρημα ότι φταίει η Αριστερά για την άνοδο της ακροδεξιάς και όχι οι νεοφιλελεύθερες κυβερνήσεις, όμως είναι προφανές ότι η Αριστερά ευθύνεται για το συνεχώς διευρυνόμενο πολιτικό κενό. 

Αμήχανη η Αριστερά…

Δεν υπάρχει αμφιβολία πως η Αριστερά, ιδιαίτερα μετά την κατάρρευση του πάλαι ποτέ υπαρκτού σοσιαλισμού που επέτρεψε την ασυδοσία των ΗΠΑ και την παγκοσμιοποίηση των αγορών, ήταν δραματικά αμήχανη απέναντι στις ραγδαίες γεωοικονομικές εξελίξεις. Τα οικολογικά και τα αντιπαγκοσμιοποιητικά κινήματα δεν μπόρεσαν να διατυπώσουν πειστικά εναλλακτικά κυβερνητικά σχέδια. Κυρίως γιατί κάθε ανατρεπτική πρόταση σκόνταφτε στον ατσάλινο τοίχο του καπιταλισμού.  

Κάπως έτσι, η φυσικότητα του καπιταλισμού κατοχυρώθηκε ως έσχατος ορίζοντας της πραγματικότητας (Σλαβόι Ζίζεκ). Σήμερα, φαίνεται η σχέση κοινωνίας και αγοράς-τραπεζών να είναι το τρέχον μέτωπο Αριστεράς-Δεξιάς. Η πόλωση διογκώνεται και αποκτά θολά χαρακτηριστικά… Παρ΄ όλα αυτά, η δημοκρατία μάλλον είναι ακόμα ικανή να συμβάλλει στην ανάπτυξη της αγοράς προς την κατεύθυνση που η κοινωνία επιθυμεί (Ζαν-Πολ Φιτουσί)… 

Μέσα σε αυτό το πλαίσιο οι διεκδικήσεις της Aριστεράς υποχώρησαν στον δικαιωματισμό και σε μια ιδεοληπτική αντίληψη της πολυπολιτισμικότητας και εγκαταλείποντας τα κοινωνικά οικονομικά αιτήματα. Το κενό αυτό ήρθαν να καλύψουν αυθόρμητα κινήματα υπερφαλαγγίζοντας  τις οργανωτικές δομές των αριστερών κομμάτων, όπως το κίνημα La nuit debout  που ξεκίνησε το 2016 στη Γαλλία και έσβησε με τον covid και μετεξελίχθηκε ως Gilets Jaunes (Κίτρινα Γιλέκα) κατοχυρώνοντας ένα αναρχοαριστερό χώρο στους δρόμους και τις γειτονιές… που είναι πολύ πιθανό να συγκρουστεί με τις ομάδες των ναζί…

Πίσω από τον Κασιδιάρη και η θέση Τσίπρα 

Η έξοδος του Ηλία Κασιδιάρη από τη φυλακή και η προοπτική της καθόδου του στις προσεχείς εκλογές που υπερπροβλήθηκε από τα συστημικά μέσα. Η δημόσια συζήτηση για το αν μπορεί ή όχι να συμμετάσχει στις εκλογές αποπροσανατολίζει τους προοδευτικούς ψηφοφόρους και εν τέλει λειτουργεί υπέρ της «σταθερότητας» του μητσοτακικού συστήματος, υπερκαλύπτοντας με έναν τεράστιο φερετζέ τις υποκλοπές, το pretador και τη μετωπική ταξική πολιτική που εφαρμόζει.

Επιπλέον, η ΝΔ ευνοείται με δύο ακόμη τρόπους. Πρώτον, ο Κασιδιάρης καταλαμβάνοντας το άκρο της δεξιάς «σπρώχνει» εξ αντανακλάσεως τον Μητσοτάκη προς το κέντρο, αποκρύπτοντας τον νεοφιλελεύθερο αυταρχισμό του. Δεύτερον λειτουργεί ως ανάχωμα στο αναμενόμενο κόμμα Σαμαρά. 

Δεν είναι τυχαίο που ο πρόεδρος της ΕΛΑΣ ζήτησε από την κυβέρνηση να ξεκαθαρίσει άμεσα τη θέση της σχετικά με το ενδεχόμενο πολιτικής επανεμφάνισης του Κασιδιάρη. Τόνισε ότι η καταδίκη της Χρυσής Αυγής αφορούσε εγκληματικές πράξεις και όχι πολιτικές ιδέες, σημειώνοντας ότι ο Κασιδιάρης φυλακίστηκε ως εγκληματίας για δολοφονίες, όπως του Παύλου Φύσσα και του Σαχζάτ Λουκμάν. Άλλωστε, το 2023 ο ΣΥΡΙΖΑ είχε καταθέσει δική του τροπολογία για τον αποκλεισμό των καταδικασμένων, κατηγορώντας την κυβέρνηση για θεσμικό ερασιτεχνισμό και ψηφοθηρία.

Ενώ τα ελληνικά κοινοβουλευτικά κόμματα καταφεύγουν στη γενικευμένη διαπίστωση πως η ενίσχυση των ακροδεξιών κομμάτων είναι ένα ευρωπαϊκό φαινόμενο πετώντας την μπάλα στην κερκίδα, ο πρόεδρος της ΕΛΑΣ, Αλέξης Τσίπρας στη συνέντευξή του στο γαλλικό περιοδικό Marianne μιλώντας για τη Γαλλία, είπε πως «μια νίκη της ακροδεξιάς στις επόμενες εκλογές θα αποτελούσε ισχυρό πλήγμα στην καρδιά της Ευρώπης. Θα υπονόμευε τη συνοχή της. Αυτός είναι, κατά τη γνώμη μου, ο κυριότερος κίνδυνος […] Η Ιστορία δείχνει ότι η ακροδεξιά είναι η πιο συστημική δύναμη που υπάρχει.

Ας μην ξεχνάμε ότι ο Χίτλερ έφτασε στην εξουσία με τη στήριξη συγκεκριμένων οικονομικών συμφερόντων στη Γερμανία. Σήμερα, η ακροδεξιά ενδύεται έναν αντισυστημικό μανδύα για να προσελκύσει την ψήφο των λαϊκών τάξεων. Αν όμως αναλάβει την εξουσία, θα αποκαλύψει γρήγορα τον πραγματικό της χαρακτήρα ως δύναμης υπεράσπισης του συστήματος». Και κατέληξε: «Η Αριστερά, λοιπόν, πρέπει να είναι έτοιμη να αποτελέσει την εναλλακτική, χωρίς να χάσει την πυξίδα της: τις αξίες της και την υπεράσπιση των συμφερόντων των λαϊκών τάξεων απέναντι στη χρηματοπιστωτική ολιγαρχία».

Με μια λακωνική δήλωση, στην οποία ξεχώρισαν το «Too bad» («Είναι κρίμα») και η αναφορά του στην Κίμπερλι σε παρελθοντικό χρόνο, ο Ντόναλντ Τραμπ σχολίασε τις καταγγελίες σε βάρος της Αμερικανίδας πρέσβειρας στην Ελλάδα. «Λυπάμαι γι’ αυτό. Είναι κρίμα. Δεν ξέρω, είναι πρέσβειρα. Μόλις άκουσα κάποια πράγματα σχετικά με αυτό, δεν γνωρίζω πολλά, αλλά ήταν πάντα πολύ ευγενική». Αυτή ήταν η πλήρης απάντηση του Αμερικανού προέδρου όταν κλήθηκε να σχολιάσει την υπόθεση.

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζουν δύο σημεία της δήλωσής του. Το πρώτο είναι η έκφραση «Too bad» («Είναι κρίμα»), με την οποία ο Τραμπ εξέφρασε τη λύπη του για την κατάσταση, χωρίς να προχωρήσει σε υπεράσπιση της πρέσβειρας. Το δεύτερο είναι η επιλογή του παρελθοντικού χρόνου στη φράση «She was always very nice» («Ήταν πάντα πολύ ευγενική»).

Ο Αμερικανός πρόεδρος δεν είπε «είναι», αλλά «ήταν», μια γλωσσική λεπτομέρεια που μπορεί να προκαλέσει συζητήσεις για τον τόνο της τοποθέτησής του, χωρίς ωστόσο να αποτελεί από μόνη της ένδειξη ότι έχει αλλάξει η στάση του απέναντί της. Παράλληλα, ο Τραμπ έσπευσε να διευκρινίσει ότι δεν έχει πλήρη εικόνα των καταγγελιών, αποφεύγοντας να πάρει θέση για την ουσία τους.

Η παρέμβαση Βανς για την Γκιλφόιλ

Πριν από τη δήλωση Τραμπ, για την υπόθεση είχε τοποθετηθεί ο αντιπρόεδρος των ΗΠΑ, Τζέι Ντι Βανς, ο οποίος ρωτήθηκε για τις καταγγελίες σχετικά με την ενδεχόμενη παροχή πρόσβασης σε κυβερνητικούς αξιωματούχους έναντι οικονομικών ανταλλαγμάτων.

Αρχικά, ο Βανς ξεκαθάρισε ότι δεν εγκρίνει τέτοιες πρακτικές, επισημαίνοντας ότι δεν θεωρεί αποδεκτό να προσφέρει κάποιος πρόσβαση σε υψηλόβαθμα κυβερνητικά στελέχη έναντι χρημάτων. Ωστόσο, όταν αναφέρθηκε συγκεκριμένα στην Γκίλφοϊλ, την οποία γνωρίζει προσωπικά εδώ και χρόνια, υπογράμμισε ότι δεν πρέπει να εξάγονται συμπεράσματα πριν εξακριβωθούν τα γεγονότα.

«Πρόκειται για καταγγελίες και αυτό που λέω πάντα είναι ότι δεν δικάζουμε ανθρώπους στο δικαστήριο της κοινής γνώμης, αλλά σε δικαστήριο», δήλωσε. «Έχω δει ότι ο Έρικ Ντίτερς έχει διατυπώσει κατηγορίες εναντίον της Κίμπερλι Γκίλφοϊλ, την οποία γνωρίζω εδώ και πολύ καιρό», πρόσθεσε.

Ο Αμερικανός αντιπρόεδρος απέρριψε το ενδεχόμενο να θεωρηθεί κάποιος ένοχος αποκλειστικά με βάση φερόμενες συνομιλίες ή την εκδοχή ενός προσώπου. «Δεν μπορείς να παίρνεις μηνύματα που φέρεται να αντάλλαξαν κάποιοι άνθρωποι ή την ιστορία ενός προσώπου και να λες ότι, εξαιτίας αυτών, η Κίμπερλι Γκίλφοϊλ είναι ένοχη. Θεωρώ ότι αυτό είναι παράλογο», ανέφερε.

Ο Βανς κατέληξε τονίζοντας την ανάγκη να αποκαλυφθεί η αλήθεια, αφήνοντας παράλληλα ανοιχτό το ζήτημα της απόδοσης ευθυνών. «Ας δούμε ποια είναι τα πραγματικά γεγονότα. Ας δούμε ποια είναι η αλήθεια. Και προφανώς, εάν έχει συμβεί κάτι κακό, τότε οι υπεύθυνοι πρέπει να υποστούν τις συνέπειες».

Πληθώρα δημοσιευμάτων για Γκιλφόιλ

Η υπόθεση έχει προκαλέσει ερωτήματα και στην άλλη πλευρά του Ατλαντικού. Σύμφωνα με τον Guardian, ο υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ, Μάρκο Ρούμπιο, δέχθηκε πιέσεις να τοποθετηθεί για τις καταγγελίες, χωρίς να τις σχολιάσει επί της ουσίας, έχοντας προηγουμένως υπερασπιστεί το έργο της Αμερικανίδας πρέσβειρας.

Από την πλευρά του, το Associated Press μετέδωσε δηλώσεις του αντιπροέδρου των ΗΠΑ, Τζέι Ντι Βανς, ο οποίος τάχθηκε κατά της πώλησης πρόσβασης σε κυβερνητικούς αξιωματούχους, χωρίς ωστόσο να υιοθετήσει τις συγκεκριμένες καταγγελίες σε βάρος της Γκιλφόιλ.

Παράλληλα, η γαλλική Le Monde αναφέρθηκε σε καταγγελίες για πιέσεις προς κυβερνήσεις των Βαλκανίων με στόχο την προώθηση αμερικανικού υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG). Η βρετανική Daily Mail, από την άλλη, δημοσίευσε πρόσθετους ισχυρισμούς σχετικά με πολυτελή ταξίδια, ιδιωτικά αεροσκάφη, σαμπάνιες, ακριβά δείπνα και τη στενή σχέση της πρέσβειρας με τον λομπίστα Χρήστο Μαραφάτσο. Στις 8 Οκτωβρίου, η Daily Mail ανέφερε, επικαλούμενη πηγές, ότι είχε ξεκινήσει επίσημη έρευνα από τον Γενικό Επιθεωρητή του Στέιτ Ντιπάρτμεντ. Η αρμόδια υπηρεσία, ωστόσο, δεν επιβεβαίωσε ούτε διέψευσε την ύπαρξη έρευνας.

Το σύνολο αυτών των δημοσιευμάτων έχει μετατρέψει την Κίμπερλι Γκιλφόιλ σε πρόσωπο αναφοράς για επικριτές του Ντόναλντ Τραμπ, οι οποίοι τη συνδέουν με το πολιτικό μοντέλο που εκπροσωπεί ο Αμερικανός πρόεδρος. Οι καταγγελίες, πάντως, παραμένουν ισχυρισμοί που δεν πρέπει να συγχέονται με αποδεδειγμένα γεγονότα.

Την ίδια στιγμή, προκαλεί εντύπωση η περιορισμένη έκταση που έχει λάβει η σχετική συζήτηση στην Ελλάδα. Παρά τη διεθνή δημοσιότητα και τα ερωτήματα που έχουν τεθεί, η υπόθεση δεν φαίνεται να έχει προκαλέσει αντίστοιχη δημόσια αντιπαράθεση στην Αθήνα.

Αντιδράσεις για την δημόσια εκτέλεση

Την ίδια στιγμή, έντονη συζήτηση έχει ανοίξει στις ΗΠΑ η απόφαση του Πενταγώνου να καταστήσει δημόσια και να μεταδώσει μέσω live streaming την εκτέλεση με εκτελεστικό απόσπασμα του Νιντάλ Μαλίκ Χασάν, του πρώην ταγματάρχη του αμερικανικού στρατού που καταδικάστηκε σε θάνατο για τη μαζική επίθεση στο Φορτ Χουντ του Τέξας το 2009.

Η εκτέλεση έχει προγραμματιστεί για τις 3 Δεκεμβρίου στο Φορτ Χουντ, στην ίδια στρατιωτική βάση, όπου ο Χασάν σκότωσε 13 ανθρώπους και τραυμάτισε άλλους 32. Ο ο υπουργός Πολέμου των ΗΠΑ, Πιτ Χέγκσεθ, δήλωσε ότι το κοινό θα έχει τη δυνατότητα να την παρακολουθήσει, υποστηρίζοντας ότι οι πολίτες πρέπει να αντιληφθούν πως υπάρχουν «σοβαρές συνέπειες» για τέτοιου είδους πράξεις. Το Πεντάγωνο επιβεβαίωσε στη συνέχεια ότι ο σχεδιασμός προβλέπει ζωντανή διαδικτυακή μετάδοση.

Εφόσον πραγματοποιηθεί όπως έχει ανακοινωθεί, θα πρόκειται για την πρώτη στρατιωτική εκτέλεση στις ΗΠΑ από το 1961, την πρώτη εκτέλεση στρατιωτικού με εκτελεστικό απόσπασμα από τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο και την πρώτη δημόσια εκτέλεση στη χώρα εδώ και περίπου 90 χρόνια.

Η επιλογή να μεταδοθεί η εκτέλεση έχει προκαλέσει αντιδράσεις που ξεπερνούν τις κομματικές γραμμές, ακόμη και μεταξύ πολιτικών που δηλώνουν ότι συμφωνούν με τη θανατική ποινή για τον Χασάν. Ο Ρεπουμπλικανός γερουσιαστής, Τομ Τίλις, τόνισε ότι ο καταδικασμένος πρέπει να αντιμετωπίσει τη θανατική ποινή, ωστόσο, χαρακτήρισε τη δημόσια μετάδοση «πέρα από αηδιαστική», επισημαίνοντας ότι οι δημόσιες εκτελέσεις παραπέμπουν σε χώρες όπως το Ιράν και το Αφγανιστάν και «δεν πρέπει να συμβαίνουν στην Αμερική».

Στο ίδιο μήκος κύματος, ο Ρεπουμπλικανός βουλευτής, Όστιν Σκοτ, μέλος της Επιτροπής Ενόπλων Δυνάμεων της Βουλής, δήλωσε ότι υποστηρίζει την επιβολή της θανατικής ποινής, αλλά όχι τη μετατροπή της σε ζωντανό θέαμα, σημειώνοντας ότι η μετάδοση εκτελέσεων είναι πρακτική που χρησιμοποιούν τζιχαντιστικές οργανώσεις.

Ο Ρεπουμπλικανός γερουσιαστής, Τζον Κέρτις, προειδοποίησε επίσης ότι «η μετάδοση ενός θανάτου μας υποβαθμίζει», υποστηρίζοντας ότι μια κοινωνία διαβρώνεται όταν οι εκτελέσεις αρχίζουν να αντιμετωπίζονται ως μορφή θεάματος. Ακόμη και ο αντιπρόεδρος των ΗΠΑ, Τζέι Ντι Βανς, κράτησε αποστάσεις από την ιδέα του live streaming. Δήλωσε ότι δεν πρόκειται να το παρακολουθήσει εφόσον πραγματοποιηθεί και εξέφρασε αμφιβολίες για το αν τελικά η μετάδοση θα γίνει όπως έχει ανακοινωθεί.

«Snuff film» για τους Δημοκρατικούς

Ακόμη εντονότερες ήταν οι αντιδράσεις από Δημοκρατικούς στο Κογκρέσο. Ο γερουσιαστής Ρούμπεν Γκαγιέγκο, βετεράνος των Πεζοναυτών, υποστήριξε ότι η κυβέρνηση μπορεί να αποδώσει δικαιοσύνη στα θύματα «χωρίς να δημιουργήσει ένα snuff film», ενώ η γερουσιαστής Πάτι Μάρεϊ ζήτησε να εγκαταλειφθεί το σχέδιο, κάνοντας λόγο για «γκροτέσκο δημόσιο θέαμα».

Ο Δημοκρατικός Άνταμ Σμιθ, ο κορυφαίος Δημοκρατικός στην Επιτροπή Ενόπλων Δυνάμεων της Βουλής, χαρακτήρισε το σχέδιο «ανησυχητικό» και υποστήριξε ότι μετατρέπει το αμερικανικό σύστημα Δικαιοσύνης σε θέαμα. «Είμαστε δημοκρατική χώρα και πρέπει να αντιμετωπίζουμε σοβαρά το κράτος δικαίου, όχι να το μετατρέπουμε σε σόου», ανέφερε.

Ο γερουσιαστής Κρις Μέρφι χρησιμοποίησε ακόμη σκληρότερη γλώσσα, χαρακτηρίζοντας μια δημόσια εκτέλεση «μεσαιωνική» και διερωτώμενος αν οι ΗΠΑ μιμούνται τις εικόνες εκτελέσεων που έχουν δημοσιοποιήσει τρομοκρατικές οργανώσεις. Η Χίλαρι Κλίντον χαρακτήρισε επίσης την ιδέα «βάρβαρη» και «ανάξια της αξιοπρέπειας της χώρας», καλώντας σε αντίδραση απέναντι στον σχεδιασμό του Πενταγώνου.

Η αντίδραση δεν περιορίζεται στην πολιτική σκηνή. Ο αρχιεπίσκοπος της Οκλαχόμα Σίτι, Πολ Κόουκλι, πρόεδρος της Διάσκεψης Καθολικών Επισκόπων των ΗΠΑ, χαρακτήρισε τη σχεδιαζόμενη δημόσια εκτέλεση «βάρβαρη προώθηση μιας κουλτούρας θανάτου» και ζήτησε να επανεξεταστεί η απόφαση. Ο ίδιος ξεκαθάρισε ότι τα εγκλήματα του Χασάν δεν μπορούν να δικαιολογηθούν, υποστήριξε όμως ότι η δημόσια θανάτωσή του θα επιβαρύνει περαιτέρω «τον ηθικό ιστό» της αμερικανικής κοινωνίας.

Επιφυλάξεις ακόμη και από επιζώντα της επίθεσης

Ιδιαίτερο βάρος έχει και η τοποθέτηση του Αλόνζο Λάνσφορντ, πρώην λοχία του αμερικανικού στρατού και επιζώντα της επίθεσης του 2009, ο οποίος είχε δεχθεί επτά πυροβολισμούς από τον Χασάν. Ο Λάνσφορντ είπε στο BBC ότι θεωρεί το εκτελεστικό απόσπασμα αρμόζουσα μέθοδο για τον δράστη και σκοπεύει να βρίσκεται εκεί όταν εκτελεστεί. Έθεσε, ωστόσο, σαφή διαχωριστική γραμμή ως προς τη μετάδοση της διαδικασίας στο ευρύ κοινό.

Όπως είπε, η εκτέλεση «δεν είναι κάτι που πρέπει να βλέπει κανείς για λόγους ψυχαγωγίας», προσθέτοντας ότι ο ίδιος δεν συμφωνεί με την πλήρη και χωρίς περιορισμούς μετάδοσή της.

Υπάρχουν και υποστηρικτές

Δεν είναι πάντως όλες οι αντιδράσεις αρνητικές. Ο Ρεπουμπλικανός βουλευτής, Άντι Όγκλες, τάχθηκε ανοιχτά υπέρ του σχεδίου, γράφοντας ότι η δημόσια εκτέλεση είναι αυτό που «αξίζει» στον Χασάν και προσθέτοντας: «Θα παρακολουθούμε». Η κυβέρνηση Τραμπ παρουσιάζει την εκτέλεση ως επίδειξη αυστηρής εφαρμογής της ποινής που επιβλήθηκε στον Χασάν το 2013. Ο ίδιος ο Τραμπ, όταν ρωτήθηκε εάν εγκρίνει τη ζωντανή μετάδοση, απάντησε ότι την εγκρίνει.

Το επίμαχο σημείο της δημόσιας συζήτησης στις ΗΠΑ δεν είναι πλέον μόνο η θανατική ποινή του Χασάν, αλλά η απόφαση να μετατραπεί η εκτέλεσή του σε γεγονός διαθέσιμο για μαζική παρακολούθηση. Οι επικριτές της επιλογής προειδοποιούν ότι η εικόνα μπορεί να χρησιμοποιηθεί ως προπαγανδιστικό υλικό από εξτρεμιστικές οργανώσεις και ότι εξαλείφει τη γραμμή ανάμεσα στην εκτέλεση μιας δικαστικής απόφασης και στη δημόσια επίδειξη κρατικής βίας. Η εκτέλεση παραμένει προγραμματισμένη για τις 3 Δεκεμβρίου, αν και ενδεχόμενες νομικές κινήσεις του Χασάν θα μπορούσαν να επηρεάσουν το χρονοδιάγραμμα.

Όπως αναφέρει η εκτελεστική επιτροπή, οι συνθήκες αυτές δεν επιτρέπουν τη διαμόρφωση κατάλληλου περιβάλλοντος για τη διεξαγωγή εκλογών και υπονομεύουν τις εγγυήσεις για την ασφάλεια των ψηφοφόρων, των υποψηφίων και των εργαζομένων που συμμετέχουν στην εκλογική διαδικασία.

Παράλληλα, έκανε λόγο για «συνεχιζόμενη επέκταση των εποικισμών, νέες αρπαγές γης, κατεδαφίσεις κατοικιών Παλαιστινίων και επιθέσεις σε ισλαμικούς και χριστιανικούς ιερούς τόπους, ιδίως στην Ιερουσαλήμ και τη Χεβρώνα, καθώς και στα σημεία ελέγχου, σε περιορισμούς στις μετακινήσεις και σε πολλά μέτρα που υπονομεύουν την παλαιστινιακή οικονομία». Ως σημαντικό εμπόδιο προσδιόρισε επίσης «την παρακράτηση από το Ισραήλ των παλαιστινιακών φορολογικών εσόδων, τα οποία πλησιάζουν τα 7 δισ. δολάρια».

Στη Λωρίδα της Γάζας, που παραμένει σε κατάσταση ανθρωπιστικής καταστροφής και κατακερματισμού, αναφέρονται και ανυπέρβλητα πρακτικά προβλήματα, όπως η αδυναμία εισαγωγής βασικών εκλογικών υλικών (κάλπες, ψηφοδέλτια, μελάνη), καθιστώντας αδύνατη τη διεξαγωγή καθολικής ψηφοφορίας.

Τα εσωτερικά των Παλαιστινίων

Πέρα από τα αντικειμενικά εμπόδια που επιβάλλει στην ουσία το Ισραήλ, πολιτικοί αναλυτές επισημαίνουν και σοβαρούς εσωτερικούς παράγοντες. Ο Μαχμούντ Αμπάς (90 ετών πλέον) εξελέγη το 2005 και κυβερνά έκτοτε με προεδρικά διατάγματα, χωρίς να έχουν διεξαχθεί βουλευτικές εκλογές από το 2006. Αναλυτές αναφέρουν ότι μάλλον η πολιτική ηγεσία των Παλαιστινίων στη Δυτική Όχθη (γιατί στην Γάζα δεν είχε εξουσία η Φατάχ του Αμπάς), φοβόταν μια νέα εκλογική κατάρρευση ή περαιτέρω διάβρωση της ήδη μειωμένης δημοτικότητάς της.

Η Φατάχ αντιμετωπίζει παράλληλα έντονες εσωτερικές προκλήσεις από αντίπαλους συνασπισμούς (όπως του κεντροδεξιού Μοχάμεντ Νταχλάν που από μέλος της Φατάχ και εχθρός της Χαμάς, τώρα συνεργάζεται με την ηγεσία της δεύτερης), οπότε ο Αμπάς είχε έναν λόγο παραπάνω να αποφύγει την “άμεση” προσφυγή στις κάλπες.

Πολλές παλαιστινιακές παρατάξεις (συμπεριλαμβανομένης της Χαμάς και του Λαϊκού Μετώπου), που δεν μετέχουν στην κυβέρνηση, είχαν ζητήσει τη μετάθεση των εκλογών κατά τη διάρκεια πρόσφατων συνομιλιών που έγιναν στο Κάιρο, ώστε να προηγηθεί ένας εθνικός διάλογος για τη γεφύρωση του ιστορικού διχασμού και τη διαμόρφωση ενός ενιαίου μετώπου. Ομως όπως φαίνεται οι αποστάσεις είναι αγεφύρωτες στην κορυφή και αναβάλλεται επί εικοσι χρόνια κάτι απόλυτα βασικό για τον παλαιστινιακό λαό -η αντιπροσώπευσή του δεν είναι μόνον θέμα δημοκρατίας, αλλά και επιβίωσης στα εδάφη του και αναβάθμισης του λόγου του στην διεθνή σκακιέρα.

Η αναβολή στερεί από το παλαιστινιακό πολιτικό σύστημα την ευκαιρία να ανανεώσει τη δημοκρατική του νομιμότητα μετά από 20 χρόνια. Χώρες όπως η Γαλλία, που είχαν αναγνωρίσει το παλαιστινιακό κράτος το 2025, πίεζαν έντονα για τη διεξαγωγή εκλογών, θεωρώντας τες απαραίτητες για τη διεθνή αξιοπιστία και τη διακυβέρνηση των εδαφών. Η αναβολή αυτή αποδυναμώνει τη διπλωματική θέση της Παλαιστινιακής Αρχής αλλά και της Παλαιστίνης γενικότερα.

Οι προηγούμενες εκλογές και πώς ακυρώθηκαν

Στις εκλογές που διεξήχθησαν στις 25 Ιανουαρίου 2006, τις δεύτερες και τελευταίες βουλευτικές εκλογές που έγιναν ποτέ στα παλαιστινιακά εδάφη (Δυτική Όχθη και Λωρίδα της Γάζας). για την διεκδίκηση των 132 εδρών, πρώτη δύναμη αναδείχθηκε η Χαμάς , με 74 έδρες. Η Φατάχ (το κόμμα που ελέγχει την περιοχή και σήμερα) έχασε την εξουσία και το κόμμα του Μαχμούντ Αμπάς περιορίστηκε στη δεύτερη θέση και στις 45 έδρες.

Οι υπόλοιπες 13 έδρες μοιράστηκαν σε μικρότερα αριστερά και ανεξάρτητα κόμματα (το Λαϊκό Μέτωπο PFLP πήρε 3 έδρες). Ομως αν και εκλέχθηκαν 132 αντιπρόσωποι, το Κοινοβούλιο αυτό δεν λειτούργησε ποτέ. Η νίκη της Χαμάς θορύβησε. Έγιναν άμεσες συλλήψεις πολλών βουλευτών της από το Ισραήλ και, τελικά, η περιοχή οδηγήθηκε στον αιματηρό παλαιστινιακό εμφύλιο του 2007.

Μετά τη βίαιη διάσπαση (όπου η Χαμάς κατέλαβε τη Γάζα και η Φατάχ κράτησε τη Δυτική Όχθη), ο Πρόεδρος Μαχμούντ Αμπάς ανέστειλε τη λειτουργία του Κοινοβουλίου. Οι βουλευτές του 2006 παρέμειναν τυπικά στη θέση τους χωρίς να συνεδριάζουν, μέχρι που το 2018 ο Αμπάς διέλυσε επίσημα το Κοινοβούλιο με δικαστική απόφαση, και έκτοτε κυβερνά αποκλειστικά με δικά του προεδρικά διατάγματα διορίζοντας και όλους τους “υπουργούς” από το περιβάλλον του.

Τα στοιχεία αντλήθηκαν από την επίσημη ιστοσελίδα της Παγκόσμιας Ομοσπονδίας Κλασικού Αθλητισμού (World Athletics, πρώην IAAF), την ιστοσελίδα olympics.com της Διεθνούς Ολυμπιακής Επιτροπής (ΔΟΕ), και τη wikipedia. Ο πίνακας 1 καταγράφει τις θέσεις της Ελλάδας στα επιμέρους αγωνίσματα στίβου στις τρεις μεγάλες παγκόσμιες διοργανώσεις.

Πίνακας 1

ΣΕ ΠΟΙΕΣ ΘΕΣΕΙΣ ΒΡΙΣΚΕΤΑΙ Η ΕΛΛΑΔΑ ΣΤΑ ΕΠΙΜΕΡΟΥΣ ΑΓΩΝΙΣΜΑΤΑ ΣΤΙΒΟΥ, ΜΕ ΒΑΣΗ ΤΑ ΧΡΥΣΑ ΜΕΤΑΛΛΙΑ, ΣΤΟΥΣ ΟΛΥΜΠΙΑΚΟΥΣ ΑΓΩΝΕΣ (Ο.Α.) ΚΑΙ ΣΤΑ ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΠΡΩΤΑΘΛΗΜΑΤΑ (Π.Π.) ΑΝΟΙΚΤΟΥ ΚΑΙ ΚΛΕΙΣΤΟΥ ΣΤΙΒΟΥ (μέχρι 30 Σεπ. 2026) – ΑΝΔΡΕΣ (Α) & ΓΥΝΑΙΚΕΣ (Γ)
δ.δ. = δεν διεξάγεται

Η Ελλάδα στους αγώνες στίβου

Την καλύτερη συνολική επίδοση, δηλαδή και στις τρεις διοργανώσεις, εμφανίζουν κατά σειρά το άλμα εις μήκος, το άλμα επί κοντώ, και τα 200 μέτρα. Στους Ολυμπιακούς Αγώνες η Ελλάδα κατέκτησε μετάλλιο σε 14 από τα 26 εν ισχύει αγωνίσματα (53,8%% – 14/26) – που είναι πολύ καλή αναλογία για το πληθυσμιακό της μέγεθος, στο Παγκόσμιο Πρωτάθλημα ανοικτού στίβου σε 9 από τα 25 εν ισχύει αγωνίσματα (36% – 9/25), ενώ στο Παγκόσμιο Πρωτάθλημα κλειστού στίβου σε 5 από τα 14 εν ισχύει αγωνίσματα (35,7% – 5/14) – σε 6 αγωνίσματα με τα 200μ. που καταργήθηκαν στον κλειστό από τη διοργάνωση του 2006.

Η Ελλάδα ακόμη δεν έχει κατακτήσει θέση στην πρώτη τριάδα στις σκυταλοδρομίες, στα 1.500 μ, στο στηπλ, στα 5 και 10 χλμ., στη σφυροβολία, στο έπταθλο και στο δέκαθλο. Στους Ολυμπιακούς Αγώνες η Ελλάδα είναι στην πρώτη εικοσάδα, σε άνδρες και γυναίκες μαζί, σε 11 από τα 14 αγωνίσματα στα οποία κατέκτησε μετάλλιο, ενώ σε 5 αγωνίσματα είναι στην πρώτη δεκάδα. Στο Παγκόσμιο Πρωτάθλημα ανοικτού είναι στις είκοσι πρώτες χώρες σε 8 από τα 9 αγωνίσματα που κέρδισε μετάλλιο (κι εδώ σε 5 αγωνίσματα βρίσκεται στην πρώτη δεκάδα).

Στο Παγκόσμιο Πρωτάθλημα κλειστού είναι στις είκοσι πρώτες χώρες και στα 6 αγωνίσματα που κατέκτησε μετάλλιο (στα 4 από αυτά βρίσκεται στην πρώτη δεκάδα). Στα περισσότερα αγωνίσματα η Ελλάδα έχει υποχωρήσει τα τελευταία χρόνια, 1-2 θέσεις στην κατάταξη των χρυσών μεταλλίων. Οι θέσεις της Ελλάδας στις τρεις μεγάλες παγκόσμιες διοργανώσεις στον κλασικό αθλητισμό, με βάση τα χρυσά μετάλλια, είναι:

• 23η στους Ολυμπιακούς Αγώνες (19η στο σύνολο των μεταλλίων),
• 31η στο Παγκόσμιο Ανοικτού (24η στο σύνολο των μεταλλίων), και
• 24η (μέχρι το 2025 ήταν 21η) στο Παγκόσμιο Κλειστού.

Προκαλεί εντύπωση ότι οι καλύτερες επιδόσεις της Ελλάδας είναι στους Ολυμπιακούς Αγώνες, όπου ο ανταγωνισμός είναι εξ΄ ορισμού ο μεγαλύτερος από κάθε άλλη διοργάνωση. Συνυπολογίζοντας το γεγονός ότι ο κλασικός αθλητισμός είναι ίσως το μόνο άθλημα όπου όλες ή σχεδόν όλες οι χώρες του κόσμου έχουν κάτι καλό να επιδείξουν, άρα ο ανταγωνισμός είναι πάρα πολύ υψηλός, οι παραπάνω επιδόσεις της Ελλάδας είναι αρκετά ικανοποιητικές.

Κάτοχοι μεταλλίων ανά αγώνισμα

Στον πίνακα 2, αναφέρονται όλοι οι Έλληνες αθλητές και αθλήτριες που έχουν κατακτήσει ολυμπιακό ή παγκόσμιο μετάλλιο. Με έντονα γράμματα (bold) είναι τα ονόματα των αθλητών και αθλητριών που αναδείχθηκαν χρυσοί ολυμπιονίκες ή/και πρωταθλητές κόσμου.

Πίνακας 2

ΠΟΙΟΙ ΕΛΛΗΝΕΣ ΑΘΛΗΤΕΣ/ΑΘΛΗΤΡΙΕΣ ΣΤΙΒΟΥ ΚΑΙ ΣΕ ΠΟΙΑ ΑΓΩΝΙΣΜΑΤΑ ΚΑΤΕΚΤΗΣΑΝ ΧΡΥΣΟ ΜΕΤΑΛΛΙΟ Η΄ ΜΕΤΑΛΛΙΟ ΣΤΙΣ ΜΕΓΑΛΕΣ ΔΙΟΡΓΑΝΩΣΕΙΣ
ΑΝΔΡΕΣ (Α) & ΓΥΝΑΙΚΕΣ (Γ)
με έντονα γράμματα (bold) είναι τα ονόματα των αθλητών/ αθλητριών που αναδείχθηκαν χρυσοί ολυμπιονίκες ή/και πρωταθλητές κόσμου
αργ. = αργυρό, χάλ. = χάλκινο, δ.δ. = δεν διεξάγεται

Μετάλλια

Συνολικά, 14 αθλητές και 9 αθλήτριες έχουν κατακτήσει ολυμπιακό μετάλλιο στον κλασικό αθλητισμό με βάση τα αγωνίσματα που υφίστανται σήμερα. Στο Παγκόσμιο Πρωτάθλημα ανοικτού στίβου 5 άνδρες και 10 γυναίκες, ενώ στο Παγκόσμιο Πρωτάθλημα κλειστού στίβου 7 αθλητές και 5 αθλήτριες.

Οι περισσότεροι αθλητές/ αθλήτριες με μετάλλιο στο ίδιο αγώνισμα στην ίδια διοργάνωση, είναι στο άλμα επί κοντώ (5) και στη δισκοβολία (4) στους Ολυμπιακούς Αγώνες. Το αγώνισμα με τους περισσότερους μεταλλιούχους συνολικά στις τρεις διοργανώσεις είναι το άλμα επί κοντώ (6 – άνδρες 5, γυναίκες 1), και ακολουθούν η δισκοβολία (5 – άνδρες 3, γυναίκες 2) και το άλμα εις τριπλούν (επίσης 5 – άνδρες 1, γυναίκες 4).

Στον πίνακα 2, αρκετοί από τους αναγραφόμενους αθλητές/ αθλήτριες έχουν κερδίσει πάνω από ένα μετάλλιο στην ίδια διοργάνωση. Τα περισσότερα μετάλλια στο ίδιο αγώνισμα στην ίδια διοργάνωση κατέκτησαν, η Μ. Μανιάνι στον ακοντισμό (2 μετάλλια στους Ολυμπιακούς Αγώνες και 3 στο Παγκόσμιο), το ίδιο η Α. Κελεσίδου στη δισκοβολία (2 μετάλλια στους Ολυμπιακούς Αγώνες και 3 στο Παγκόσμιο), ο Κ. Γκατσιούδης στον ακοντισμό στο Παγκόσμιο (3), η Κ. Θάνου στα 100 μ. στο Παγκόσμιο ανοικτού (3), ο Ε. Καραλής στο άλμα επί κοντώ στο Παγκόσμιο κλειστού στίβου (3 μετάλλια), ο Μ. Τεντόγλου (από 2 σε κάθε μία από τις τρεις διοργανώσεις), η Κ. Στεφανίδη στο άλμα επί κοντώ, τόσο στο Παγκόσμιο ανοικτού, όσο και στο Παγκόσμιο κλειστού (από 2 μετάλλια), η Χ. Δεβετζή στο άλμα εις τριπλούν στο Παγκόσμιο κλειστού (2), και ο Λ. Παπακώστας στο άλμα εις ύψος στο Παγκόσμιο κλειστού (επίσης 2).

Μόνο ο Μ. Τεντόγλου, η Κ. Στεφανίδη, και ο Ε. Καραλής έχουν κερδίσει μετάλλιο και στις τρεις παγκόσμιες διοργανώσεις. Όμως, στο Παγκόσμιο κλειστού η μικρότερη απόσταση δεν είναι ο αγώνας των 100μ αλλά των 60μ., οπότε στην κατηγορία αυτή μπαίνει και η Κ. Θάνου, μαζί με τους τρεις προαναφερθέντες. Ο Μ. Τεντόγλου είναι ο μόνος Έλληνας αθλητής που κατέκτησε το χρυσό και στις τρεις διοργανώσεις. Ακολουθούν ο Κ. Κεντέρης και η Κ. Στεφανίδη με χρυσό μετάλλιο σε δύο διοργανώσεις (Ολυμπιακοί Αγώνες και Παγκόσμιο Πρωτάθλημα Ανοικτού).

Παρακάτω αναφέρονται οι Έλληνες αθλητές (5) και αθλήτριες (5) με τα περισσότερα μετάλλια στο σύνολο των τριών διοργανώσεων:

Μ. Τεντόγλου 6 (τα 5 από αυτά χρυσά)
Κ. Στεφανίδη 5 (τα 2 από αυτά χρυσά)
Μ. Μανιάνι 5 (τα 2 από αυτά χρυσά)
Κ. Θάνου 5 (το 1 από αυτά χρυσό)
Ε. Καραλής 5 (κανένα χρυσό)
Α. Κελεσίδου 5 (κανένα χρυσό)
Γ. Γκατσιούδης 3 (κανένα χρυσό)
Χ. Δεβετζή 3 (κανένα χρυσό)
Κ. Κεντέρης 2 (όλα χρυσά)
Λ. Παπακώστας 2 (κανένα χρυσό)

Και οι δέκα (10) αθλητές/ αθλήτριες είναι είτε στις ταχύτητες (2) είτε στα άλματα (5) είτε στις ρίψεις (3). Από τους 10 μεγαλύτερους σύγχρονους Έλληνες αθλητές και αθλήτριες στον κλασικό αθλητισμό, μόνο οι 5 έχουν κατακτήσει την πρώτη θέση σε παγκόσμια διοργάνωση.

Ειδική μνεία πρέπει να γίνει στον Κώστα Τσικλητήρα, ο οποίος είναι ο μοναδικός Έλληνας αθλητής στίβου που έχει κερδίσει 4 μετάλλια (1908 & 1912) μόνο στους Ολυμπιακούς Αγώνες (!) – εκείνη την εποχή δεν διεξάγονταν παγκόσμια πρωταθλήματα στον στίβο – στο άλμα εις μήκος χωρίς φόρα και στο άλμα εις ύψος χωρίς φόρα, τα οποία όμως πλέον εδώ και 114 έτη δεν υφίστανται στο ολυμπιακό πρόγραμμα, ούτε στις άλλες μεγάλες διοργανώσεις. Στα υπόλοιπα αθλήματα, μόνο ο Πύρρος Δήμας στην άρση βαρών έχει κατακτήσει 4 ολυμπιακά μετάλλια και μάλιστα τα 3 είναι χρυσά, καθιστώντας τον τον πιο επιτυχημένο Έλληνα αθλητή στην ιστορία των Ολυμπιακών Αγώνων σε όλα τα σπορ.