Αρκετοί επίδοξοι πολιτευτές ή αφελείς ρομαντικοί, ίσως πλανεμένοι στην αρχή, “είδαν φως και μπήκαν”. Τώρα ορισμένοι μάλλον δεν βλέπουν αρκετό φως και έχουν αρχίσει να βγαίνουν (ίσως δεν τους δόθηκαν εγκαίρως από το στενό κονκλάβιο πόστα, εγγυήσεις και αρμοδιότητες). Ωστόσο, υπενθυμίζουμε ότι πριν την ίδρυση του κόμματος είχαμε ήδη επισημάνει σαφώς ότι δεν επρόκειτο περί “κινήματος”, αλλά περί ενός ακόμα πολλά ή λίγα υποσχόμενου κόμματος. Θυμίζουμε λοιπόν τι είχαμε σημειώσει (SLpress.gr, 11/01/26) αναφορικά με “της Μαρίας την ποδιά όπου σφάζονταν παλικάρια…”

Πολλοί απλοϊκά σκεπτόμενοι άνθρωποι  πιστεύουν πως η ηγετική ιδιότητα εμπεριέχεται στο πρόσωπο, στη φυσιογνωμία, στο ψυχοπολιτικό προφίλ, στην ίδια τελικά την προσωπικότητα του ηγέτη, είτε αυτός εμφανίζεται σαν βασιλιάς, είτε ως ελέω λαού και εκλογών αρχηγός, που οφείλει βέβαια να δημιουργήσει ο ίδιος τις συνθήκες που θα του ανοίξουν το δρόμο για την ηγεσία.

Όμως, στην πραγματικότητα, η ηγετική ιδιότητα και η όποια ισχύς ή αδυναμία του ηγέτη, προκύπτουν πάντα από τη σχέση του με τους άλλους (την αγάπη ή τον φόβο που εμπνέει, τα συμφέροντα, τις επιδιώξεις κλπ. του κόσμου, δηλαδή της ομάδας, της φυλής, του λαού κλπ.). Προκύπτουν συνεπώς, από μια σχέση ανάμεσα στους ανθρώπους που αναζητούν μια ηγετική φυσιογνωμία για να εκφραστούν πολιτικά και ενδεχομένως να επικρατήσουν των αντιπάλων τους.

Ο ηγέτης

Ο ηγέτης καθίσταται ηγέτης μόνο εξαιτίας του γεγονότος ότι τα συμφέροντα, τα οράματα, οι αγωνίες και οι προλήψεις εκατομμυρίων ανθρώπων αντανακλώνται στο πρόσωπό του κι αυτός έχει την πραγματική δυνατότητα να λειτουργήσει απέναντί τους σαν ο διαμορφωτικός-συνθετικός καθρέπτης που χρειάζονται. Όταν οι σχέσεις αυτές μεταβληθούν από τις εξελίξεις ή αποκτήσουν ρωγμές, τότε ο ηγέτης αποδομείται εκ των πραγμάτων. Άλλοτε μετατρέπεται ταχύτατα σε μια ταλαίπωρη και αμφισβητήσιμου κύρους μετριότητα, συνεπώς, παραμερίζεται ως “ανεπαρκής”. Άλλοτε εξορίζεται, αμφισβητείται ή και δολοφονείται ως επικίνδυνος για τα συμφέροντα κάποιων άλλων ισχυρών.

Η σημερινή καταρρέουσα ελληνική κοινωνία ή μάλλον ένα σημαντικό τμήμα της, που είναι αηδιασμένο από την πολύπλευρη, πολιτική, οικονομική, πολιτισμική και δημογραφική κρίση της χώρας, από την μαφιοποίηση του καθεστώτος, καθώς και από την ανικανότητα του κοινοβουλευτικού συστήματος να διαχειριστεί τις τύχες και τα πεπρωμένα του ελληνικού λαού, ψάχνει εναγωνίως: α) τις ιστορικές πηγές της κακοδαιμονίας και β) κάποιες διεξόδους στα χρόνια, όλο και πιο επείγοντα προβλήματα, η λύση των οποίων συνδέεται με την επιβίωση των λαϊκών στρωμάτων και την πραγματική υπαρξιακή αγωνία τους.  

Η ιδεολογική μετάλλαξη της Αριστεράς και η ένταξή της στο μετανεωτερικό, κοινωνιακό (και όχι πλέον κοινωνικό-ταξικό) αφήγημα του ατομοκεντρικού δικαιωματισμού, κοσμοπολιτισμού και εθνομηδενισμού συνέβαλε στη σταδιακή αύξηση του ποσοστού των πολιτών που σε όλο το δυτικό κόσμο αποστασιοποιήθηκαν από τις παραδοσιακές, δημοκρατικές διαδικασίες των εκλογών και προτίμησαν την ιδιώτευση. Έτσι, ο περιβόητος “καημός της Ρωμιοσύνης”, ως συλλογική συνείδηση, κοντεύει να γίνει “παιχνίδι στα χέρια των μεγάλων παιδιών”. Έχει, λοιπόν, μεταφερθεί στην τρέχουσα συζήτηση περί του ιστορικά αναγκαίου, σχεδόν μεσσιανικού ηγετικού προφίλ που “μας έλλειψε”, ή που μας χρειάζεται, για να συμπληρωθεί η ημιτελής επανάσταση του 1821 και το συλλογικό όραμα της ανεξαρτησίας, κοινωνικής δικαιοσύνης και  πολιτικής ελευθερίας.

Συνοπτικά, με ευθύνη των Μεγάλων Δυνάμεων και των κοτζαμπάσηδων που κατά την εθνικοαπελευθερωτική επανάσταση έβαλαν τα ταξικά συμφέροντά τους πάνω από τα λαϊκά και τα εθνικά, μας έλειψε –όπως λέει το αφήγημα– ένας ηγέτης του διαμετρήματος του Καποδίστρια. Στην ομώνυμη ταινία που έσπασε ταμεία και έχει ενοχλήσει τους γνωστούς, βλαχοκοσμοπολίτικους, εθνομηδενιστικούς κύκλους), ο Σμαραγδής δείχνει ότι ο “Μπαρμπα-Γιάννης” του φτωχού ελληνικού λαού, θυσιάστηκε χωρίς να ολοκληρώσει το πολιτικό του πρόγραμμα.

Τι απαιτούν οι καιροί

Σχεδόν δύο αιώνες μετά, τίθεται πάλι το ερώτημα που αφορά πλέον το παρόν και το μέλλον της ελληνικής κοινωνίας: Ποιος έχει σήμερα το συγκινησιακά φορτισμένο “αντισυστημικό” ηγετικό προφίλ και ταυτόχρονα την επιμονή και τα επικοινωνιακά χαρίσματα που απαιτούν οι σημερινές ιστορικές περιστάσεις, για να εμπνεύσει τον ενθουσιασμό και να πλαισιώσει τον συλλογικό εαυτό του πολιτισμικά εξαντλημένου, πολιτικά και κοινωνικά διχασμένου και απογοητευμένου ελληνικού λαού; Ποιος μπορεί να δώσει ελπίδα για ένα καλύτερο αύριο και αξιοπρέπεια στην καθημερινότητα της ρημαγμένης ελληνικής κοινωνίας;

Ποιος δηλώνει απερίφραστα την άρνησή του να συμβιβαστεί με το κατεστημένο πολιτικό σύστημα και την άδικη δικαιοσύνη του; Ποιος διαθέτει την αμεσότητα της έκφρασης κατά την εκφορά ενός λόγου πολιτικού, τουλάχιστον ως προς το όραμα της αποκατάστασης της δημοκρατίας, παρά τις όποιες ελλείψεις ή ανεπάρκειές του στα επιμέρους ζητήματα; Μα προφανώς, η Καρυστιανού, που ως μητέρα αδικοχαμένου παιδιού ενσαρκώνει στη συνείδηση εκατομμυρίων Ελλήνων την κραυγή της απόγνωσης, τη δήλωση “δεν έχω οξυγόνο”, την απόφασή της να διορθώσει τα πράγματα.

Θα έλεγε, λοιπόν, κανείς πως γύρω από την εμβληματική, “μητρική” φυσιογνωμία της Καρυστιανού, που εκφράζει το αίτημα δικαιοσύνης εκ μέρους του “κινήματος των Τεμπών”, οι περιστάσεις είναι ιδιαιτέρως ευνοϊκές για την ανάπτυξη ενός παλλαϊκού κινήματος για τη δικαιοσύνη και τη δημοκρατία. Κατά μείζονα λόγο, επειδή το υπαρξιακής σημασίας κίνημα του αγροτικού και κτηνοτροφικού κόσμου αγωνίζεται για το αυτονόητο δικαίωμά του να παράγει εγχώρια τρόφιμα και να μην καταστρέφεται από τις πολιτικές της ΕΕ που πριμοδοτούν τις εισαγωγές τροφίμων από τη Λατινική Αμερική, αλλά και την εντομοφαγία.

Η αβεβαιότητα για το μέλλον των ευρωπαϊκών λαών ενισχύεται από την πολεμική αντιρωσική υστερία με όρους πολιτικοστρατιωτικούς και πολιτισμικούς που θυμίζουν έντονα και αποτελούν προεκτάσεις της ιστορικής, δυτικοευρωπαϊκής εχθρότητας κατά της βυζαντινής αυτοκρατορίας. Διότι, χρήματα για την επιδότηση του καθεστώτος Ζελένσκι προφανώς βρίσκονται. Οι ηγεμονεύουσες αστικές τάξεις της Ευρώπης, άλλωστε, είναι τόσο στραμμένες στη στρατιωτική ενοποίηση της ΕΕ, που δηλώνουν ότι στην Ευρώπη σήμερα “δεν μιλάει ο Μπετόβεν ή ο Μπαχ, αλλά τα όπλα”!

Αντίθετα, οι επιδοτήσεις της εγχώριας αγροτικής παραγωγής, όταν δεν τρώγονται από τις συμμορίες των διαφόρων ΟΠΕΚΕΠΕ, αποτελούν ένα βάρος που “δεν αντέχουν οι προϋπολογισμοί”! Έτσι, στην Ελλάδα, η κυβέρνηση όχι μόνο σφάζει τα κοπάδια με το πρόσχημα της ευλογιάς, αλλά και προσπαθεί με κάθε τρόπο να απομονώσει κοινωνικά τους αγωνιζόμενους αγρότες, να τους διασπάσει, επιδοτώντας επιλεκτικά ορισμένες περιφέρειες, να τους τρομοκρατήσει με διώξεις και πρόστιμα.

Κεφάλαιο Καρυστιανού: Κίνημα ή κόμμα

Ωστόσο, το “κίνημα των Τεμπών”, μέχρι σήμερα τουλάχιστον, δεν φάνηκε να συν-κινείται (κυριολεκτικά και μεταφορικά) με το αγροτοκτηνοτροφικό κίνημα. Προφανώς, παρά τις κινηματικές εξαγγελίες του, τείνει μονόπλευρα στην ίδρυση του κόμματος Καρυστιανού. Προς αυτήν την κατεύθυνση εξάλλου ωθούν συστηματικά τον αντι-συστημικό του δυναμισμό, όχι μόνο όλα τα παραδοσιακά συστημικά μέσα (δημοσιογραφικά και πολιτικά), αλλά και οι διάφοροι “συνομιλητές” και οι “σοφοί σύμβουλοι” της Καρυστιανού.

Όλοι εκείνοι δηλαδή που δεν την θέλουν καθόλου λαοπρόβλητη “Κυρά Μαρία” (στην προέκταση του “Μπαρμπα-Γιάννη” Καποδίστρια), αλλά ηγετική φυσιογνωμία ενός νέου κόμματος που θα επιτρέψει στους ίδιους να “τρουπώσουν” στο σύστημα που καταγγέλλουν. Αρχικά, ως βουλευτές. Ίσως, ποιος ξέρει, αργότερα, και ως υπουργοί… Κάποιος μάλιστα από τους υποψήφιους παρατρεχάμενους που αλληλοσπρώχνονται στους διαδρόμους, δήλωσε πως η Καρυστιανού είναι “από μηχανής Θεός”… Για όλους αυτούς τους δήθεν αντισυστημικούς, “ιδεαλιστές” και πραγματιστές, “δεξιούς” και “αριστερούς”, η Καρυστιανού είναι το όχημα για την εκπλήρωση  των προσωπικών τους φιλοδοξιών. Σε αυτές τις συνθήκες, αντί μιας λαοφιλούς “Κυρά Μαρίας” στο πλαίσιο ενός παλλαϊκού κινήματος αμφισβήτησης, το εγχείρημα κινδυνεύει να καταλήξει σε μια ακόμα πολιτικά “κουτσή Μαρία” του Κοινοβουλίου…

Όπως ξέρουμε από την ιστορία, η εμπιστοσύνη και η υποστήριξη που δείχνει το πλήθος είναι δίκοπο μαχαίρι. Οι άνθρωποι όσο δύσκολα γοητεύονται, τόσο εύκολα απογοητεύονται. Η ιδεολογική και πολιτική ανομοιογένεια ενός εν δυνάμει κοινωνικού κινήματος για τη δικαιοσύνη, αντί να κινητοποιήσει τη λαϊκή βάση του και να συντονιστεί με τα ζωντανά κοινωνικά κινήματα “από τα κάτω”, μετατρέπεται εκ των άνω και όπως-όπως σε κόμμα. Αυτό θα καταστήσει το νέο κόμμα εσωτερικά ασταθές και θνησιγενές. Θα πρόκειται για κόμμα, στο οποίο οι πολίτες, ως ψηφοφόροι πλέον, θα αναθέτουν την “σωτηρία” ή έστω την επίλυση των προβλημάτων τους.

Κάτι που σε τελευταία ανάλυση θα λειτουργήσει στο δημοκρατικό πατριωτικό χώρο διχαστικά και εκτονωτικά – κάπως όπως το “αριστερό” εγχείρημα γύρω από τον αμερικανόφερτο Κασσελάκη ή τον κεντροαριστερό Θεοδωράκη με το “Ποτάμι” του. Άλλωστε, το πρόβλημα επιλογής των στελεχών του υπό κόμματος παραμένει ακανθώδες: Πως και μέσα από ποιες διαδικασίες θα επιλεγούν οι πολιτικά “άφθαρτοι” που θα διαμορφώσουν το πρόγραμμα του νέου κόμματος; Και τι θα περιέχει άραγε αυτό το πρόγραμμα;

Το ασαφέστατο πολιτικό στίγμα του υπό διαμόρφωση σχηματισμού, με τις αερολογίες “περί φροντίδας” στις ευπαθείς ομάδες, αλλά και η επίμονη σιωπή γύρω από τα θέματα που ενέχουν συγκρουσιακή κοινωνιοπολιτική δυναμική. Τέτοια θέματα είναι π.χ. το αίτημα της μείωσης άμεσων και έμμεσων φόρων, της αύξησης της παραγωγής και της εξασφάλισης της διατροφικής επάρκειας, ενδεχομένως με μέτρα προστατευτισμού, της βελτίωσης των μισθών και της κατάργησης κάθε μορφής εντατικοποίησης της απλήρωτης εργασίας, το πρόβλημα της λαθρομετανάστευσης, το ζήτημα των σχέσεων της χώρας με ΝΑΤΟ και ΕΕ κλπ.

Η σιωπή επιτρέπει στη ρητορική της κάθαρσης να ακουστεί από χιλιάδες ανθρώπους χωρίς “παράσιτα”! Ωστόσο, η Καρυστιανού θα έκανε μεγάλο λάθος αν υπερτιμούσε τις κοσμοπλημμύρες για το θέμα των Τεμπών ή τα ποσοστά που της δίνουν οι δημοσκοπήσεις. Δεν αποτελούν ασφαλές πολιτικό έρεισμα. Ούτε ένα μαζικό κίνημα διαμαρτυρίας θα αρκούσε προφανώς από μόνο του για να επιλύσει συσσωρευμένα προβλήματα. Ωστόσο, μια παλλαϊκή κινητοποίηση που θα έβαζε φρένο στους σχεδιασμούς του καθεστώτος ή θα το ανέτρεπε, θα ήταν ένα πρώτο βήμα για τη ριζική αλλαγή πορείας επί του σημερινού καταστροφικού μονόδρομου. Το κόμμα της μοιάζει δυστυχώς να κινείται προς την αντίθετη κατεύθυνση.   

“Ο αριθμός των θανάτων ανήλθε σε 1450, γυναίκες, άνδρες και παιδιά που έχασαν τη ζωή τους μετά την πιο βάναυση φυσική καταστροφή που έχει υποστεί ποτέ η χώρα μας στην ιστορία της. Ο αριθμός των κτιρίων που υπέστησαν ζημιές ή κατέρρευσαν ανέρχεται σε 774, από τα οποία 189 κατέρρευσαν ολοσχερώς”, διευκρίνισε. Σύμφωνα με τα Ηνωμένα Έθνη, ο αριθμός των αγνοουμένων υπολογίζεται περίπου σε 50.000.

Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ

«Σήμερα, είχαμε μια ισχυρή καταιγίδα με κεραυνούς, οι οποίοι έπληξαν απευθείας τον χώρο πάρκου. Ως συνέπεια, αρκετοί άνθρωποι τραυματίστηκαν», ανέφερε στο Facebook το πάρκο Tosselilla Sommarland. Οι τοπικές υγειονομικές αρχές διευκρίνισαν κατόπιν πως μια γυναίκα ηλικίας 45 ετών νοσηλεύεται με «σοβαρά τραύματα».

Άλλα δύο άτομα διακομίσθηκαν στο νοσοκομείο με ασθενοφόρο, ενώ σε δύο ενήλικες και πέντε παιδιά παρασχέθηκαν οι πρώτες βοήθειες επί τόπου λόγω της σχετικής ελαφρότητας των τραυμάτων τους.

Η κρατική τηλεόραση SVT μετέδωσε πως το πάρκο αναψυχής ανέμενε την καταιγίδα και είχε διασφαλίσει πως δεν θα υπήρχαν επισκέπτες στις εγκαταστάσεις του ή στις πισίνες του υδάτινου πάρκου του. Εντούτοις, ο κεραυνός χτύπησε ένα δέντρο και κλαδιά έπεσαν πάνω σε μια ομάδα ανθρώπων που περνούσε τυχαία από το σημείο. Η μετεωρολογική υπηρεσία της Σουηδίας είχε εκδώσει έκτακτο δελτίο για καταιγίδες και ισχυρές βροχοπτώσεις σε μεγάλο μέρος του νότου της χώρας.

Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ και svd.se

Ο Χαμενεΐ δήλωσε ότι η Δικαιοσύνη θα πρέπει να βασιστεί σε προηγούμενες οδηγίες για τη διερεύνηση εγκλημάτων που διαπράχθηκαν κατά τη διάρκεια του προηγούμενου πολέμου και να συνεχίσει να επιδιώκει την απόδοση ευθυνών, «μέχρι να εκδοθεί απόφαση και η εκτέλεσή της να ανατεθεί σε αρμόδια μέρη».

Υποστήριξε επίσης ότι οι δηλώσεις που έκαναν Αμερικανοί και Ισραηλινοί αξιωματούχοι ενισχύουν τη νομική υπόθεση. «Οι ομολογίες, ακόμη και η αναίσχυντη καυχησιολογία ορισμένων Αμερικανών και Σιωνιστών ηγετών του εχθρού για αυτά τα εγκλήματα, ισοδυναμούν με παραδοχή ενοχής», δήλωσε χαρακτηριστικά, προσθέτοντας ότι τέτοια σχόλια «έθεσαν τις κατάλληλες βάσεις για την αποκατάσταση των παραβιασμένων δικαιωμάτων του έθνους».

Από την πλευρά του, ο Ντόναλντ Τραμπ επέστρεψε στις απειλές του κατά του Ιράν. Σε σημερινή ανάρτησή του στην πλατφόρμα του, Truth Social, ο Αμερικανός πρόεδρος ανέφερε ότι οι ΗΠΑ «χτύπησαν ιρανικές εγκαταστάσεις αποθήκευσης πυραύλων και μη επανδρωμένων αεροσκαφών, καθώς και παράκτιες εγκαταστάσεις ραντάρ, για παραβίαση της Συμφωνίας Εκεχειρίας, ΞΑΝΑ!»

Προειδοποίησε δε ότι θα φτάσει ένα σημείο όπου οι ΗΠΑ ενδέχεται να μην είναι πλέον σε θέση να επιδείξουν λογική «και θα αναγκαστούν να ολοκληρώσουν στρατιωτικά το έργο». «Αν συμβεί αυτό, η Ισλαμική Δημοκρατία του Ιράν δεν θα υπάρχει πλέον!», απείλησε για μια ακόμη φορά την Τεχεράνη ο Τραμπ.

Το Ιράν προειδοποιεί για το Ορμούζ

Προειδοποιητικό μήνυμα αναφορικά με τη διαχείριση των Στενών του Ορμούζ έστειλε ο υπουργός Εξωτερικών του Ιράν, Αμπάς Αραγτσί. Συγκεκριμένα, ο επικεφαλής της ιρανικής διπλωματίες προειδοποίησε πως οποιαδήποτε παρέμβαση στα Στενά του Ορμούζ από τρίτες χώρες, εκτός του πλαισίου που προβλέπει το πρωτόκολλο συνεννόησης με τις ΗΠΑ, θα οδηγήσει σε νέα κλιμάκωση της έντασης στην περιοχή. Η δήλωσή του έρχεται μετά από τρεις ημέρες αναζωπύρωσης των εχθροπραξιών, ενώ Ιράν και ΗΠΑ αλληλοκατηγορούνται για παραβιάσεις της εκεχειρίας που προβλέπεται στο πρωτόκολλο συμφωνίας της 17ης Ιουνίου σχετικά με τον έλεγχο στα Στενά του Ορμούζ.

Ο Αμπάς Αραγτσί υπογράμμισε ότι «κανένας άλλος οργανισμός και καμία άλλη χώρα», πέραν του Ιράν, δεν είναι υπεύθυνοι για τη διαχείριση των Στενών του Ορμούζ. Κατά τη διάρκεια επίσημης επίσκεψής του στη Βαγδάτη, προειδοποίησε ότι κάθε παρέμβαση στη διαχείριση των Στενών, εκτός όσων προβλέπονται από το πρωτόκολλο συνεννόησης, θα προκαλέσει καθυστερήσεις στην πλήρη επαναλειτουργία τους και θα εντείνει περαιτέρω την κρίση, όπως –όπως είπε– αποδείχθηκε τις δύο τελευταίες νύχτες.

Την ίδια ώρα, οι Φρουροί της Επανάστασης ανακοίνωσαν ότι έχουν ληφθεί πρόσθετα μέτρα για τον έλεγχο της ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ, προειδοποιώντας πως από εδώ και στο εξής κάθε πλοίο που παραβιάζει τους κανόνες θα αντιμετωπίζεται με αυξημένη αυστηρότητα.

Ο Ιρανός υπουργός Εξωτερικών τάχθηκε επίσης υπέρ της δημιουργίας ενός περιφερειακού πλαισίου ασφάλειας, στο οποίο θα συμμετέχουν όλες οι χώρες της περιοχής, χωρίς την παρουσία ή την παρέμβαση εξωτερικών δυνάμεων.

Απειλές από ΗΠΑ

Από την πλευρά του, ο πρέσβης των ΗΠΑ στα Ηνωμένα Έθνη, Μάικ Γουόλτς, δήλωσε την Κυριακή ότι η Ουάσιγκτον θα καταστρέψει τις υποδομές του Ιράν για τον έλεγχο του Στενού του Ορμούζ, «εάν χρειαστεί».

«Αν το ιρανικό καθεστώς πιστεύει έστω και για ένα δευτερόλεπτο ότι ο πρόεδρος Τραμπ πρόκειται να παρακολουθεί αμέτοχος, να παραμένει θεατής, ενώ το Ιράν συνεχίζει να επιτίθεται στη διεθνή ναυτιλία χωρίς απάντηση, ή στις βάσεις μας χωρίς απάντηση, κάνει οικτρό λάθος, και το είδε αυτό ξεκάθαρα τις τελευταίες νύχτες», δήλωσε ο Γουόλτς σε συνέντευξή του στο Fox News.

«Θα συνεχίσουμε, στρατιωτικά εάν χρειαστεί, να εξαρθρώνουμε τις υποδομές τους τις οποίες προσπαθούν να χρησιμοποιήσουν για να ελέγξουν, παράνομα, μια διεθνή θαλάσσια οδό», πρόσθεσε. Ο απεσταλμένος των ΗΠΑ στον ΟΗΕ υπογράμμισε επίσης ότι δεν είναι μόνο η Ουάσιγκτον που έχει πρόβλημα με τον έλεγχο του Ιράν πάνω στη θαλάσσια οδό, αλλά «ολόκληρη η διεθνής κοινότητα».

Το Ιράν δήλωσε σήμερα ότι αεροπορικά πλήγματα των ΗΠΑ έθεσαν στο στόχαστρο εγκαταστάσεις παρακολούθησης και επιτήρησης στις νότιες ακτές της χώρας, αποκαλώντας τις επιθέσεις παραβίαση της ενδιάμεσης συμφωνίας που έχει σκοπό να θέσει τέρμα στον τετράμηνο πόλεμο μεταξύ των δύο χωρών. “Αυτές οι στυγνές επιθέσεις… δείχνουν πως οι ΗΠΑ δεν δίνουν την ελάχιστη αξία και αξιοπιστία στις δεσμεύσεις τους και ότι η αθέτηση υποσχέσεων είναι μέρος της φύσης τους”, ανέφερε σε μια ανακοίνωση το υπουργείο Εξωτερικών.

Τραβούν το σχοινί οι ΗΠΑ

Νέο κύμα επιθέσεων εναντίον του Ιράν εξαπέλυσαν οι ΗΠΑ τη νύχτα του Σαββάτου προς Κυριακή, ενώ σε αντίποινα οι Φρουροί της Επανάστασης έπληξαν αμερικανικές στρατιωτικές εγκαταστάσεις-βάσεις σε Κουβέιτ και Μπαχρέιν. Οι δύο πλευρές αλληλοκατηγορούνται για παραβίαση της εύθραυστης εκεχειρίας που υπεγράφη στις 17 Ιουνίου, με τον Ντόναλντ Τραμπ να απειλεί με αφανισμό την Ισλαμική Δημοκρατία.

Αμερικανικά μαχητικά αεροσκάφη έπληξαν αργά το βράδυ του Σαββάτου, δέκα τοποθεσίες στο Ιράν, βάζοντας στο στόχαστρο στρατιωτικές υποδομές επιτήρησης, συστήματα επικοινωνιών, εγκαταστάσεις αντιαεροπορικής άμυνας, αποθήκες drones (μη επανδρώμενων) και δυνατότητες ναρκοθέτησης, σύμφωνα με την ενημέρωση από το διοικητήριο των αμερικανικών ενόπλων δυνάμεων που είναι αρμόδιο για την περιοχή της Μέσης Ανατολής (U.S. Central Command ή CENTCOM).

Εκρήξεις ακούστηκαν στην περιοχή Σιρίκ του νότιου Ιράν, με την κρατική ραδιοτηλεόραση (IRIB) να αναφέρει πως επλήγη πύργος τηλεπικοινωνιών, επικαλούμενη πληροφορίες από Ιρανό στρατιωτικό αξιωματούχο. Μετέδωσε επίσης πως βλήματα έπληξαν χωριό στο νησί Κεσμ, χωρίς να υπάρχουν πληροφορίες για θύματα.

Όπως αναφέρει η ανακοίνωση της CENTCOM, μετά τα χθεσινά αμερικανικά πλήγματα, σε αντίποινα για την ιρανική επίθεση στο φορτηγό πλοίο Ever Lovely, «το Ιράν είχε την ευκαιρία να τιμήσει τη συμφωνία για κατάπαυση του πυρός, αλλά επέλεξε να μην το κάνει», υπογραμμίζοντας πως ιρανικές δυνάμεις έπληξαν με drone-καμικάζι το υπό σημαία Παναμά τάνκερ Kiku, το οποίο έπλεε κοντά στα Στενά του Ορμούζ μεταφέροντας περισσότερα από δύο εκατομμύρια βαρέλια αργού πετρελαίου.

Τα ξημερώματα της Κυριακής, οι Φρουροί της Επανάστασης του Ιράν ανακοίνωσαν πως εκτόξευσαν πυραύλους και drones εναντίον αμερικανικών στρατιωτικών εγκαταστάσεων στο Κουβέιτ και στο Μπαχρέιν, σε αντίποινα για τις νέες αμερικανικές επιθέσεις στη χώρα τους. «Η παραβίαση της εκεχειρίας έρχεται σε αντίθεση με το άρθρο 1 του Μνημονίου Συνεννόησης (MoU) του Ισλαμαμπάντ και θα οδηγήσει στην πλήρη διακοπή όλων των διπλωματικών διαδικασιών», ανέφερε η ανακοίνωση, σύμφωνα με το δίκτυο Press TV.

Οι Φρουροί της Επανάστασης ισχυρίζονται πως «κατέστρεψαν οκτώ σημαντικές εγκαταστάσεις των αμερικανικών ενόπλων δυνάμεων στη βάση Αλί αλ Σάλεμ του Κουβέιτ και στη βάση του 5ου Στόλου στο λιμάνι Σαλμάν του Μπαχρέιν». «Κάθε εχθρική επίθεση, ανεξαρτήτως προσχήματος, ακόμη και εναντίον ασήμαντων στόχων (…) θα λάβει αμείλικτη απάντηση», υπογραμμίζεται στην ανακοίνωση.

Στο Κουβέιτ, οι ένοπλες δυνάμεις επιβεβαίωσαν τις επιθέσεις με πυραύλους και μη επανδρωμένα αεροσκάφη. Στο Μπαχρέιν ήχησαν σειρήνες για αεροπορική επιδρομή και οι αρχές κάλεσαν τους κατοίκους να διατηρήσουν την ψυχραιμία τους και να αναζητήσουν ασφαλή καταφύγια.

Το υπουργείο Εξωτερικών του Μπαχρέιν καταδίκασε τις επιθέσεις ως μία εσκεμμένη και κατ’ επανάληψη παραβίαση της κυριαρχίας και της ασφάλειας της χώρας και κάλεσε το Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ να πραγματοποιήσει έκτακτη συνεδρίαση για να καταστήσει υπόλογο το Ιράν.

Από την πλευρά του, το Κουβέιτ καταδίκασε την “κατάφωρη παραβίαση” της κυριαρχίας του έπειτα από πλήγματα σήμερα “την αυγή” εναντίον του εδάφους του, λέγοντας ότι “θέτουν σε κίνδυνο” τις πρωτοβουλίες που αποσκοπούν στον τερματισμό του πολέμου στη Μέση Ανατολή.

Το υπουργείο Εξωτερικών κατήγγειλε σε ανακοίνωση που εξέδωσε τις “απεχθείς και επαναλαμβανόμενες επιθέσεις του Ιράν (…) η τελευταία από τις οποίες [πραγματοποιήθηκε] την αυγή [σήμερα]”. Το μικρό εμιράτο του Κόλπου είχε κάνει λόγο νωρίτερα για πυρά “εχθρικών πυραύλων και drones” που είχαν στόχο το έδαφός του.

Ένταση στον Λίβανο 

Στο άλλο μέτωπο της σύγκρουσης, ο ηγέτης της φιλοϊρανικής-παραστρατιωτικής οργάνωσης Χεζμπολάχ χαρακτήρισε «μεγάλο λάθος» τη συμφωνία που υπογράφηκε από τον Λίβανο και το Ισραήλ, με τη μεσολάβηση των ΗΠΑ. «Η συμφωνία-πλαίσιο της Ουάσιγκτον είναι ταπεινωτική, επαίσχυντη και αντιπροσωπεύει απεμπόληση της εθνικής κυριαρχίας», δήλωσε ο Ναΐμ Κάσεμ, κατηγορώντας την κυβέρνηση του Λιβάνου ότι «νομιμοποιεί» με αυτόν τον τρόπο την κατοχή εδαφών της χώρας. Ο πρόεδρος του Λιβάνου Ζοζέφ Αούν επικοινώνησε τηλεφωνικά με τον Τραμπ και τον διαβεβαίωσε πως η Βηρυτός «θα αναλάβει τις ευθύνες της» σε ό,τι αφορά την εφαρμογή της συμφωνίας.

Ο πρωθυπουργός του Ισραήλ Μπενιαμίν Νετανιάχου χαιρέτισε τη συμφωνία-πλαίσιο, χαρακτηρίζοντάς την «πλήγμα» για το Ιράν και τη Χεζμπολάχ. «Καταλήξαμε σε μια ιστορική συμφωνία για το κράτος του Ισραήλ, μετά τις απευθείας διαπραγματεύσεις» με τον Λίβανο, δήλωσε ο Νετανιάχου κατά τη διάρκεια ενημέρωσης εκπροσώπων του Τύπου. «Αυτό είναι ένα πλήγμα που καταφέραμε στο Ιράν και στη Χεζμπολάχ», τόνισε.

Από την πλευρά του, ο ακροδεξιός υπουργός Εθνικής Ασφαλείας του Ισραήλ Ιταμάρ Μπεν-Γκβιρ κατήγγειλε ως «μέγα λάθος» τη συμφωνία. Όπως δήλωσε, η λιβανική κυβέρνηση έχει υπουργούς της Χεζμπολάχ και «δεν μπορούμε να εμπιστευτούμε τον Λίβανο για να κατασχέσει τα όπλα» αυτής της οργάνωσης, τα οποία «μόνο οι στρατιώτες» του Ισραήλ θα καταστρέψουν.

Ο ισραηλινός στρατός δήλωσε σήμερα ότι σκότωσε μαχητές της Χεζμπολάχ που ήταν οπλισμένοι με αντιαρματικές ρουκέτες και έπληξε εκτοξευτή ρουκετών στην περιοχή της Ναμπατίγε του νοτίου Λιβάνου προκειμένου να απομακρύνει απειλές στους στρατιώτες του. Ο ισραηλινός στρατός ανέφερε ότι έπληξε τη δομή από την οποία επιχειρούσαν οι μαχητές και διέλυσε εκτοξευτή ρουκετών που αποτελούσε απειλή.

Ο ισραηλινός στρατός δήλωσε επίσης ότι δυνάμεις του σκότωσαν αρκετούς ένοπλους μαχητές στη ζώνη ασφαλείας στη νότια Συρία χθες Σάββατο. Ο ισραηλινός στρατός ανέφερε ότι θα συνεχίσει να επιχειρεί στην περιοχή προκειμένου να απομακρύνει απειλές στους Ισραηλινούς αμάχους και στους στρατιώτες του.

“Βλέπουμε τα προβλήματα. Τα αναγνωρίζουμε και τα διευθετούμε. Ωστόσο θα εγγυηθούμε αναμφίβολα την ασφάλεια της χώρας και των πολιτών μας”, δήλωσε ο Πούτιν στο συνέδριο του κόμματός του. “Αναμφίβολα θα αντιμετωπίσουμε όλες τις προκλήσεις, συμπεριλαμβανομένων των τρομοκρατικών επιθέσεων στο έδαφος και στις υποδομές μας».

«Δεν μπορούν να επιφέρουν ήττα στο πεδιο της μάχης, οπότε επιχείρησαν και επιχειρούν να αποσταθεροποιήσουν την πολιτική ζωή μας και να σπείρουν εσωτερική αναταραχή. Όμως και αυτή η προσπάθεια απέτυχε», ανέφερε. Μεταξύ άλλων, ο Ρώσος πρόεδρος ανέφερε ότι τα τελευταία 25 χρόνια υπήρξαν πολλές καθοριστικές και ιστορικές εξελίξεις, ωστόσο το σημαντικότερο, όπως είπε, ήταν η ενίσχυση της συνοχής της ρωσικής κοινωνίας.

Ο Ρώσος πρόεδρος έκανε τις δηλώσεις αυτές λίγες ώρες μετά την μαζική επίθεση με ουκρανικά μη επανδρωμένα αεροσκάφη στην περιοχή του Κρασνοντάρ, στη νοτιοδυτική Ρωσία, κατά την οποία ένας άνθρωπος σκοτώθηκε και πυρκαγιά προκλήθηκε στο μεγάλο διυλιστήριο Σλαβιάνσκ επί του Κουμπάν. Η χερσόνησος της Κριμαία τέθηκε την Παρασκευή σε “κατάσταση έκτακτης ανάγκης” εξαιτίας των πληγμάτων που το Κίεβο διεξάγει κατά κύματα, τα οποία ανάγκασαν τις αρχές να αναστείλουν την πώληση καυσίμων στους ιδιώτες και να επιβάλλουν διακοπές ρεύματος.

«Θα το επαναλάβω: η Ρωσία μπορεί να είναι μόνο μια ισχυρή και ανεξάρτητη δύναμη· διαφορετικά, δεν θα υπάρχει καθόλου Ρωσία», πρόσθεσε ο πρόεδρος της ρωσικής ομοσπονδίας.

Το άρθρο 101 του Τουρκικού Συντάγματος προβλέπει ότι ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας εκλέγεται απευθείας από τον λαό για πενταετή θητεία και ότι κανένα πρόσωπο δεν μπορεί να εκλεγεί περισσότερο από δύο φορές στο ανώτατο πολιτειακό αξίωμα. Η διάταξη αυτή ενσωματώθηκε στο πλαίσιο της μετάβασης της Τουρκίας από το κοινοβουλευτικό στο προεδρικό σύστημα και αποσκοπεί θεωρητικά στη διασφάλιση της εναλλαγής στην εξουσία.

Υπό την κρατούσα συνταγματική ερμηνεία, ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν βρίσκεται ήδη στη δεύτερη προεδρική του θητεία στο νέο σύστημα διακυβέρνησης που εγκαινιάστηκε μετά το δημοψήφισμα του 2017. Ως εκ τούτου, το άρθρο 101 συνιστά το βασικό συνταγματικό εμπόδιο για μια νέα υποψηφιότητα μετά το 2028 (για το άρθρο 116 ως μηχανισμός πολιτικής ανανέωσης, βλ. επαλήθευση της αρθρογραφίας εδώ:

Η πολιτική δυναμική στην Τουρκία εισέρχεται σε φάση επιταχυνόμενης αναδιάταξης, όπου η κοινοβουλευτική αριθμητική αποκτά στρατηγική σημασία. Στο επίκεντρο βρίσκονται ο Ερντογάν, ο Ντεβλέτ Μπαχτσελί και το Εθνικιστικό κόμμα Milliyetçi Hareket Partisi (MHP), βλ. και εδώ:

Η συνταγματική εξαίρεση και η αναθεώρηση

Το ίδιο το Σύνταγμα, ωστόσο, προβλέπει μία σημαντική εξαίρεση. Σύμφωνα με το άρθρο 116, η Μεγάλη Τουρκική Εθνοσυνέλευση δύναται να αποφασίσει την προκήρυξη πρόωρων εκλογών με αυξημένη πλειοψηφία. Εάν η σχετική απόφαση ληφθεί κατά τη διάρκεια της δεύτερης προεδρικής θητείας, τότε ο εν ενεργεία Πρόεδρος αποκτά δικαίωμα νέας υποψηφιότητας.

Η συγκεκριμένη πρόβλεψη σχεδιάστηκε για την αντιμετώπιση πιθανών θεσμικών αδιεξόδων μεταξύ Προεδρίας και Κοινοβουλίου. Στην πράξη, όμως, δημιουργεί μία απολύτως συνταγματική δίοδο για την εκ νέου διεκδίκηση της προεδρίας από πρόσωπο που έχει ήδη συμπληρώσει δύο θητείες. Για τον λόγο αυτό, αρκετοί Τούρκοι συνταγματολόγοι και πολιτικοί αναλυτές θεωρούν ότι η προσφυγή σε πρόωρες εκλογές αποτελεί σήμερα το πιθανότερο σενάριο για τη διατήρηση της πολιτικής κυριαρχίας του Ερντογάν και μετά το 2028. Η συγκεκριμένη επιλογή παρουσιάζει το πλεονέκτημα ότι δεν απαιτεί αλλαγή του Συντάγματος, ούτε ανοίγει μία ευρύτερη πολιτική συζήτηση περί αναθεώρησης του πολιτεύματος.

Η δεύτερη οδός διέρχεται από το άρθρο 175, το οποίο ρυθμίζει τη διαδικασία αναθεώρησης του Συντάγματος. Η διάταξη προβλέπει ότι οι συνταγματικές τροποποιήσεις μπορούν να εγκριθούν με αυξημένες κοινοβουλευτικές πλειοψηφίες. Με 360 ψήφους επί συνόλου 600 βουλευτών η αναθεώρηση δύναται να τεθεί σε δημοψήφισμα, ενώ με 400 ψήφους μπορεί να ολοκληρωθεί κοινοβουλευτικά.

Ιδιαίτερη σημασία έχει το γεγονός ότι οι διατάξεις περί προεδρικών θητειών δεν συγκαταλέγονται στις μη αναθεωρήσιμες διατάξεις του Συντάγματος. Το άρθρο 4 προστατεύει αποκλειστικά τα άρθρα 1, 2 και 3 που αφορούν τον δημοκρατικό, κοσμικό και ενιαίο χαρακτήρα του τουρκικού κράτους, όχι όμως και το άρθρο 101. Κατά συνέπεια, από νομική άποψη δεν υπάρχει κανένα συνταγματικό κώλυμα για:

• την αύξηση του ανώτατου αριθμού θητειών,
• την κατάργηση του περιορισμού των δύο θητειών
• ή ακόμη και την εισαγωγή ειδικής μεταβατικής διάταξης που θα επιτρέπει στον νυν Πρόεδρο να διεκδικήσει νέα θητεία.

Το πραγματικό πρόβλημα για την κυβέρνηση δεν είναι η ύπαρξη συνταγματικών εργαλείων, αλλά η δυνατότητα ενεργοποίησής τους. Η κυβερνητική συμμαχία AKP-MHP δεν διαθέτει σήμερα από μόνη της τις απαιτούμενες κοινοβουλευτικές δυνάμεις για την επίτευξη των ορίων που θέτει το άρθρο 175.

Συνεπώς, οποιαδήποτε αναθεωρητική πρωτοβουλία θα απαιτούσε είτε πολιτικές συναινέσεις με τμήματα της αντιπολίτευσης, πχ το CHP του Κιλιτσντάρογλου, είτε μεταβολές στους σημερινούς κοινοβουλευτικούς συσχετισμούς. Αντίθετα, η επιλογή των πρόωρων εκλογών εμφανίζεται πολιτικά ευκολότερη και ενδεχομένως πιο ρεαλιστική, εφόσον διαμορφωθούν οι κατάλληλες συνθήκες στο εσωτερικό της τουρκικής πολιτικής σκηνής.

Πέρα από το Σύνταγμα

Η συζήτηση για το 2028 δεν αφορά μόνο το πρόσωπο του Ερντογάν. Αφορά τον ίδιο τον χαρακτήρα του τουρκικού πολιτικού συστήματος και τη δυνατότητα αναπαραγωγής της υφιστάμενης εξουσίας μέσω θεσμικών μηχανισμών που προβλέπονται από το Σύνταγμα. Υπό το σημερινό καθεστώς, δύο δρόμοι παραμένουν ανοιχτοί: η ενεργοποίηση του άρθρου 116 μέσω πρόωρων εκλογών ή η αναθεώρηση του άρθρου 101 με βάση τη διαδικασία του άρθρου 175.

Και στις δύο περιπτώσεις, η έκβαση δεν θα κριθεί στα νομικά εγχειρίδια, αλλά στους πολιτικούς συσχετισμούς που θα διαμορφωθούν στην Άγκυρα κατά τα επόμενα δύο χρόνια. Ακριβώς γι’ αυτόν τον λόγο, η συζήτηση περί τρίτης υποψηφιότητας Ερντογάν δεν είναι μια συζήτηση για το μέλλον ενός πολιτικού προσώπου, αλλά για τη μελλοντική φυσιογνωμία της Τουρκίας και τη σταθερότητα του θεσμικού της συστήματος.

Μετά την κατ’ ιδίαν συνάντηση των δύο Υπουργών στο Υπουργείο Εθνικής Άμυνας, θα πραγματοποιηθούν διευρυμένες συνομιλίες μεταξύ των δύο Αντιπροσωπειών.

Στο πλαίσιο των ανωτέρω συναντήσεων, θα συζητηθούν θέματα ενίσχυσης της διμερούς αμυντικής συνεργασίας Ελλάδας και Αλβανίας, καθώς επίσης περιφερειακά και διεθνή ζητήματα Άμυνας και Ασφάλειας.

Σύμφωνα με το κείμενο της επιστολής που βρίσκεται στο στάδιο συλλογής υπογραφών, οι βουλευτές θα ζητήσουν από την ηγεσία της Βουλής των Αντιπροσώπων να είναι έτοιμη να ασκήσει τις εξουσίες που της δίνει ο νόμος, ώστε να αποτρέψει οποιαδήποτε απόφαση επανένταξης της Τουρκίας στο πρόγραμμα των F-35, εφόσον δεν έχει προηγουμένως επιλυθεί το ζήτημα των ρωσικών S-400 και των κυρώσεων CAATSA.

Τα περιθώρια αντίδρασης που διαθέτει το Κογκρέσο προβλέπονται στον Νόμο περί Ελέγχου των Εξαγωγών Όπλων, ο οποίος δίνει στους βουλευτές και στους γερουσιαστές τη δυνατότητα να επιχειρήσουν να μπλοκάρουν τη συναλλαγή μέσω ενός κοινού ψηφίσματος αποδοκιμασίας. Το join resolution of dissaprroval, όπως ονομάζεται, αποτελεί το επίσημο νομοθετικό εργαλείο που έχουν στη διάθεσή τους οι νομοθέτες μετά την επίσημη κοινοποίηση της προτεινόμενης πώλησης από την κυβέρνηση.

Η επιστολή πρόκειται να αποσταλεί στον ηγέτη της ρεπουμπλικανικής πλειοψηφίας στη Βουλή των Αντιπροσώπων, Στιβ Σκαλίζ, και στον ηγέτη της δημοκρατικής μειοψηφίας, Χακίμ Τζέφρις. Στο κείμενο επισημαίνεται ότι η κυβέρνηση Τραμπ δεν μπορεί να παρακάμψει τις δεσμεύσεις που απορρέουν από την αμερικανική νομοθεσία όσο η Τουρκία εξακολουθεί να κατέχει το ρωσικό αντιαεροπορικό σύστημα S-400.

Η νέα κίνηση στην Βουλή των Αντιπροσώπων έρχεται στον απόηχο των δηλώσεων που έκανε ο πρόεδρος Τραμπ στον Λευκό Οίκο, κατά τη συνάντησή του με τον γενικό γραμματέα του ΝΑΤΟ Μαρκ Ρούτε. Ερωτηθείς από δημοσιογράφο αν προτίθεται να μεταβεί στην Τουρκία με μια «μεγάλη τσάντα δώρων», σε αναφορά στο αίτημα της ‘Αγκυρας για την απόκτηση των κινητήρων της General Electric και των μαχητικών F-35, ο Αμερικανός πρόεδρος απάντησε καταφατικά. Στην επιστολή σημειώνεται ότι οι δηλώσεις αυτές έγιναν ενόψει της Συνόδου Κορυφής του ΝΑΤΟ στην ‘Αγκυρα, στις 7 και 8 Ιουλίου.

Οι συντάκτες της επιστολής επικαλούνται και τη δήλωση του αντιπροέδρου Τζέι Ντι Βανς, ο οποίος ανέφερε ότι βρίσκεται ήδη σε εξέλιξη επίσημη διαδικασία επανεξέτασης για το πώς θα μπορούσε μια πιθανή πώληση να προχωρήσει νομικά. Όπως αναφέρεται στο κείμενο, ο κ. Βανς σημείωσε ότι «ο Πιτ Χέγκσεθ και ολόκληρη η ομάδα εξετάζουν το ζήτημα αυτή τη στιγμή».

Η Τουρκία απομακρύνθηκε από το πρόγραμμα των F-35 το 2019, μετά την απόφασή της να προμηθευτεί το ρωσικής κατασκευής αντιαεροπορικό σύστημα S-400. Η Ουάσιγκτον είχε κρίνει ότι η παρουσία του συγκεκριμένου συστήματος σε χώρα μέλος του ΝΑΤΟ δημιουργούσε κίνδυνο για ευαίσθητες πληροφορίες που σχετίζονται με τις δυνατότητες του αμερικανικού μαχητικού.

Στην επιστολή υπενθυμίζεται ότι τον Δεκέμβριο του 2020 το ίδιο το Στέιτ Ντιπάρτμεντ της πρώτης κυβέρνησης Τραμπ επέβαλε κυρώσεις στην Προεδρία Αμυντικών Βιομηχανιών της Τουρκίας, βάσει του άρθρου 231 του νόμου CAATSA, δηλαδή του νόμου για την αντιμετώπιση των αντιπάλων της Αμερικής μέσω κυρώσεων. Η απόφαση αυτή, όπως σημειώνεται, δεν έχει ανακληθεί και εξακολουθεί να ισχύει.

Το νομικό επιχείρημα της επιστολής είναι ότι η αγορά των S-400 από την Τουρκία αποτέλεσε σημαντική συναλλαγή με οντότητα που δρα για λογαριασμό του αμυντικού τομέα ή του τομέα πληροφοριών της Ρωσίας. Οι βουλευτές τονίζουν ότι δεν υπάρχει δημόσια διαθέσιμο στοιχείο που να δείχνει ότι η Τουρκία έχει απομακρύνει το σύστημα, ότι το έχει αποσύρει από επιχειρησιακή χρήση ή ότι έχει αντιμετωπίσει την αιτία που οδήγησε αρχικά στην επιβολή των κυρώσεων.

Πέρα από τις κυρώσεις CAATSA, η επιστολή επικαλείται και τον Νόμο περί Εθνικής ‘Αμυνας (προϋπολογισμός Πενταγώνου) για το οικονομικό έτος 2020, ο οποίος απαγορεύει τη μεταφορά F-35 στην Τουρκία εκτός εάν η ‘Αγκυρα δεν έχει πλέον στην κατοχή της το σύστημα S-400, παράσχει διαβεβαιώσεις ότι δεν θα επιδιώξει ξανά την απόκτησή του και επιβεβαιώσει ότι δεν έχει αποδεχθεί πρόσθετες παραδόσεις που σχετίζονται με τους S-400 ή με άλλο σύστημα που θα μπορούσε να θέσει σε κίνδυνο αμερικανικά αμυντικά συστήματα.

Στο ίδιο πλαίσιο, οι βουλευτές αναφέρονται στην ακρόαση της Επιτροπής Εξωτερικών Υποθέσεων της Βουλής, στις 3 Ιουνίου 2026, κατά την οποία, όπως σημειώνουν, ο υπουργός Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο αναγνώρισε ότι η κυβέρνηση δεσμεύεται από τον νόμο να διατηρήσει τις κυρώσεις κατά της Τουρκίας και δεν μπορεί να επανεντάξει την ‘Αγκυρα στο πρόγραμμα των F-35.

Με την πρωτοβουλία αυτή, η κ. Τίτους επιδιώκει την έγκαιρη κινητοποίηση του Κογκρέσου απέναντι σε πιθανή προσπάθεια της κυβέρνησης Τραμπ να ανοίξει ξανά τον δρόμο για την Τουρκία στο πρόγραμμα των F-35. Το μήνυμα της επιστολής είναι ότι οποιαδήποτε τέτοια κίνηση δεν μπορεί να εξεταστεί μόνο ως ζήτημα αμυντικής πολιτικής, αλλά και ως θέμα συμμόρφωσης με δεσμευτική αμερικανική νομοθεσία.

Το θεσμικό φρένο του Κογκρέσου στις πωλήσεις όπλων

Όταν ο Λευκός Οίκος αποφασίζει να προχωρήσει σε μια μεγάλη πώληση όπλων, το Κογκρέσο δεν περιορίζεται στην έκδοση δηλώσεων ανησυχίας. Με βάση τον Νόμο περί Ελέγχου των Εξαγωγών Όπλων, οι βουλευτές και οι γερουσιαστές μπορούν να επιχειρήσουν να μπλοκάρουν τη συναλλαγή μέσω ενός κοινού ψηφίσματος αποδοκιμασίας, Πρόκειται για το επίσημο νομοθετικό εργαλείο που έχουν στη διάθεσή τους μετά την επίσημη κοινοποίηση της προτεινόμενης πώλησης από την κυβέρνηση.

Ωστόσο, πρόκειται για έναν μηχανισμό που είναι δύσκολος να παράγει αποτελέσματα στην πράξη. Από τη στιγμή που η κυβέρνηση αποστέλλει την επίσημη κοινοποίηση στο Κογκρέσο, ξεκινά ένα περιορισμένο χρονικό παράθυρο ελέγχου, συνήθως 30 ή 15 ημερών για συμμάχους στο ΝΑΤΟ και ορισμένους στενούς εταίρους των Ηνωμένων Πολιτειών. Σε αυτό το διάστημα, τα μέλη του Κογκρέσου μπορούν να καταθέσουν ψήφισμα με το οποίο δηλώνουν ότι η πώληση δεν πρέπει να προχωρήσει.

Το ψήφισμα δεν παράγει από μόνο του δεσμευτικό αποτέλεσμα. Για να σταματήσει την πώληση, πρέπει να εγκριθεί με την ίδια διατύπωση τόσο από τη Βουλή των Αντιπροσώπων όσο και από τη Γερουσία και στη συνέχεια είτε να υπογραφεί από τον πρόεδρο είτε να παρακάμψει ένα ενδεχόμενο προεδρικό βέτο. Αυτό σημαίνει ότι μια απλή πλειοψηφία μπορεί να αρκεί για να σταλεί ένα πολιτικό μήνυμα, αλλά δεν αρκεί για να μπλοκάρει μια κυβέρνηση που είναι αποφασισμένη να προχωρήσει. Σε μια τέτοια περίπτωση, το Κογκρέσο θα χρειαζόταν πλειοψηφία δύο τρίτων και στα δύο σώματα για να ανατρέψει το βέτο.

Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ

Παράλληλα δύο ακόμη άτομα μεταφέρθηκαν σε νοσοκομεία και συγκεκριμένα , ένας στο “Σωτηρία” με αναπνευστικά προβλήματα και ο δεύτερος στον “Ερυθρό Σταυρό” καθώς τραυματίστηκαν στην προσπάθειά τους να απομακρυνθούν από το χώρο της πυρκαγιάς. Η φωτιά εκδηλώθηκε σήμερα λίγο πριν τις 12.00 σε ισόγειο ξενοδοχείου επί της οδού Δώρου, στην Ομόνοια με τους ένοικους να απομακρύνονται στο πλαίσιο προληπτικής εκκένωσης που πραγματοποιήθηκε. Όπως έγινε γνωστό από την Πυροσβεστική, η πυρκαγιά έσβησε σε χρονικό διάστημα μισής ώρας χωρίς να επεκταθεί σε άλλους ορόφους, αλλά το κτίριο γέμισε κάπνα. Στο σημείο επιχείρησαν 25 πυροσβέστες, με 7 οχήματα εκ των οποίων ένα ειδικό βραχιονοφόρο όχημα και ένα ειδικό κλιμακοφόρο όχημα. Το Ανακριτικό Κλιμάκιο Αντιμετώπισης Εγκλημάτων Εμπρησμού Αττικής διερευνά τα αίτια της πυρκαγιάς.