Λίγα χιλιόμετρα μακρύτερα, στην πόλη Ζιμπτσίτ, σκοτώθηκαν τέσσερις άνθρωποι, ανάμεσά τους στρατιώτης και σύρος υπήκοος. Τέσσερις άμαχοι (μεταξύ των οποίων γυναίκα και παιδί) σκοτώθηκαν και άλλοι 12 τραυματίστηκαν εξαιτίας ισραηλινού πλήγματος στο Μπιντ Τζμπέιλ.

Σύμφωνα με τον πιο πρόσφατο απολογισμό του υπουργείου Υγείας του Λιβάνου, πριν από τα τελευταία πλήγματα, τουλάχιστον 380 άνθρωποι έχουν σκοτωθεί και 1.122 έχουν τραυματιστεί εξαιτίας των ισραηλινών πληγμάτων στη χώρα από τις 17 Απριλίου, όταν ανακοινώθηκε κατάπαυση του πυρός. Από την πλευρά του, το Ισραήλ έχει ανακοινώσει πως πέντε στρατιώτες του έχουν σκοτωθεί σε μάχες στον νότιο Λίβανο.

Η τραγωδία εκτυλίχτηκε χτες στην Ηλιούπολη. Τα δύο κορίτσια πήγαν στην ταράτσα 6όροφης πολυκατοικίας, κλείδωσαν την πόρτα και έπεσαν μαζί στο κενό. Το ένα κορίτσι είχε αφήσει και ένα συγκλονιστικό σημείωμα αυτοκτονίας προς τους γονείς της.

Σύμφωνα με μαρτυρία γειτόνισσας, τα δύο κορίτσια ζήτησαν από τη διαχειρίστρια τα κλειδιά της ταράτσας. «Η φίλη μου της λέει ‘εκεί που είναι τα κλειδιά, εκεί που τα βάζουμε’. Δεν πρόλαβε να κάνει πέντε βήματα και ακούει το μπαμ, πέσανε τα παιδιά από την ταράτσα. Πού να φανταστεί εκείνη τώρα γιατί και για ποιο λόγο ήθελαν τα κλειδιά. […] Δεν μπορούσε να φανταστεί αυτό το τραγικό γεγονός».

Τις στιγμές που ακολούθησαν μετά τη σοκαριστική πτώση των δύο κοριτσιών στην Ηλιούπολη πειέγραψε και κάτοικος της περιοχής. «Γύρω στις 12 ακούστηκε ένα μακρόσυρτο επιφώνημα, ένα ‘ααα’ και ένας πολύ δυνατός κρότος. Και γυρνώντας το κεφάλι βλέπω δύο κορίτσια», λέει ο κ. Στέφανος, που έχει το γραφείο του ακριβώς δίπλα, δείχνοντας το σημείο όπου έπεσαν.

Ο ίδιος πήρε το ΕΚΑΒ και την Άμεση δράση και όπως είπε το πλήρωμα του ΕΚΑΒ ήρθε γρήγορα. «Κατέβηκε και μια κυρία από τον πρώτο η οποία πλησίασε τη μία κοπέλα και είδε ότι ανέπνεε. Και μετά κατέβηκε και ο αδελφός της κοπέλας, που ευτυχώς ήταν η κοπέλα που ανέπνεε» σημείωσε.

Όπως περιγράφει, οι άνθρωποι που ήταν στο σημείο προσπαθούσαν να τους μιλούν μέχρι να έρθει το ΕΚΑΒ, «για να κρατήσει τα μάτια ανοιχτά». Παρά τα βαριά της τραύματα, η μια κοπέλα επικοινωνούσε.

Η Άγκυρα βλέπει ότι το διεθνές σύστημα μεταβάλλεται. Η μεταψυχροπολεμική κυριαρχία των Ηνωμένων Πολιτειών αμφισβητείται, η Κίνα ανεβαίνει, η Ρωσία επανέρχεται δυναμικά και η Μέση Ανατολή εισέρχεται ξανά σε περίοδο βαθιάς αναδιάταξης. Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, η Τουρκία θεωρεί ότι μπορεί να εκμεταλλευθεί την αστάθεια για να αποκτήσει αναβαθμισμένο ρόλο.

Γι’ αυτό προσπαθεί να βρίσκεται παντού. Στον πόλεμο της Ουκρανίας πούλησε μη επανδρωμένα αεροσκάφη στο Κίεβο, αλλά ταυτόχρονα δεν διέκοψε τις σχέσεις της με τη Μόσχα. Συμμετέχει στη Βορειοατλαντική Συμμαχία, αλλά αγόρασε ρωσικά αντιαεροπορικά συστήματα. Συγκρούεται πλέον ανοιχτά με το Ισραήλ μετά τη Γάζα, αλλά ταυτόχρονα αποφεύγει μία πλήρη και μη αναστρέψιμη ρήξη με το συνολικό δυτικό στρατηγικό πλαίσιο. Θέλει να εμφανιστεί ως ηγετική δύναμη του σουνιτικού κόσμου, αλλά ταυτόχρονα φοβάται μία γενικευμένη αποσταθεροποίηση του ισλαμικού χώρου που θα μπορούσε να τροφοδοτήσει ακραία δίκτυα, περιφερειακές διαλύσεις και τελικά να στραφεί και εναντίον της ίδιας.

Κι όταν η Τουρκία χρειαστεί να διαλέξει;

Στην ουσία, η Τουρκία προσπαθεί να γίνει ο αναγκαίος μεσολαβητής. Ένα κράτος που καμία μεγάλη δύναμη δεν μπορεί να αγνοήσει. Υπάρχει όμως ένα τεράστιο πρόβλημα. Τέτοιου τύπου στρατηγικές λειτουργούν κυρίως όταν οι συγκρούσεις παραμένουν περιορισμένες. Όσο υπάρχει ρευστότητα, ένας ενδιάμεσος παίκτης μπορεί να κερδίζει από όλες τις πλευρές. Όταν όμως το διεθνές σύστημα πολώνεται σκληρά, τότε οι ενδιάμεσες θέσεις στενεύουν επικίνδυνα.

Και αυτό ακριβώς είναι το μεγάλο ρίσκο της Τουρκίας σήμερα. Εάν η κρίση στη Μέση Ανατολή μετατραπεί σε γενικευμένη σύγκρουση, τότε όλοι θα ζητήσουν καθαρές τοποθετήσεις. Η Βορειοατλαντική Συμμαχία θα απαιτήσει μεγαλύτερη στρατηγική στοίχιση. Το Ισραήλ θα πιέσει τη Δύση απέναντι στην Άγκυρα. Η Ρωσία θα θελήσει να γνωρίζει εάν η Τουρκία λειτουργεί τελικά ως δυτικό πέρασμα. Και οι ίδιες οι εσωτερικές αντιφάσεις της τουρκικής κοινωνίας μπορεί να ενταθούν.

Διότι η Τουρκία δεν είναι μία ήρεμη και σταθερή υπερδύναμη. Έχει πληθωρισμό, νομισματική ευαλωτότητα, ενεργειακή εξάρτηση, κουρδικό ζήτημα, κοινωνικές πιέσεις και ανοιχτά γεωπολιτικά μέτωπα σχεδόν παντού. Με άλλα λόγια, προσπαθεί να παίξει ρόλο μεγάλης δύναμης χωρίς να διαθέτει ακόμη το πλήρες βάθος μίας πραγματικής μεγάλης δύναμης. Και αυτό ιστορικά είναι επικίνδυνο.

Στο βάθος, η σημερινή τουρκική στρατηγική θυμίζει συχνά την τελευταία φάση της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας. Τον 19ο αιώνα, η Οθωμανική Αυτοκρατορία προσπαθούσε συνεχώς να ισορροπεί ανάμεσα στη Βρετανική Αυτοκρατορία, τη Γαλλία, τη Ρωσική Αυτοκρατορία και αργότερα τη Γερμανία. Έκανε διαρκώς ελιγμούς, αλλάζοντας συμμαχίες και εκμεταλλευόμενη τις αντιθέσεις των μεγάλων δυνάμεων για να παρατείνει την επιβίωσή της.

Για ένα διάστημα αυτό λειτούργησε. Της έδωσε χρόνο. Όμως στο τέλος, όταν το διεθνές σύστημα πολώθηκε και ξέσπασε ο Πρώτος Παγκόσμιος Πόλεμος, η αυτοκρατορία αναγκάστηκε να διαλέξει στρατόπεδο. Και τότε σχεδόν κατέρρευσε. Αυτό δεν σημαίνει ότι η σημερινή Τουρκία θα έχει την ίδια μοίρα. Η ιστορία δεν επαναλαμβάνεται μηχανικά. Υπάρχουν όμως δομικές ομοιότητες που προκαλούν εντύπωση.

Η σημερινή τουρκική πολιτική βασίζεται στην ιδέα ότι η γεωγραφία μπορεί να μετατραπεί σε μόνιμη γεωπολιτική αξία. Ότι επειδή η Τουρκία βρίσκεται ανάμεσα στην Ευρώπη, τη Ρωσία, τον Καύκασο, τη Μέση Ανατολή και τη Μεσόγειο, μπορεί διαρκώς να διαπραγματεύεται με όλους και να αποσπά οφέλη από όλες τις πλευρές.

Ο κίνδυνος ανώμαλης προσγείωσης

Μόνο που υπάρχει μία παγίδα. Όταν ένα κράτος προσπαθεί διαρκώς να ισορροπεί ανάμεσα σε αντίπαλα στρατόπεδα, να εκμεταλλεύεται όλες τις συγκρούσεις και να αντλεί δύναμη από τη γεωπολιτική του χρησιμότητα, τότε σταδιακά αρχίζει να εξαρτά την ίδια του την ισχύ από τη διατήρηση της αστάθειας.

Και εκεί ακριβώς βρίσκεται ο μεγάλος κίνδυνος για την Τουρκία. Διότι τέτοιες στρατηγικές συχνά λειτουργούν εντυπωσιακά στην αρχή. Δίνουν την αίσθηση ευελιξίας, ανεξαρτησίας και γεωπολιτικής ανόδου. Το κράτος εμφανίζεται να συνομιλεί με όλους, να αποσπά ανταλλάγματα από παντού και να μετατρέπεται σε αναγκαίο παίκτη.

Όμως ιστορικά, όταν οι μεγάλες συγκρούσεις βαθαίνουν, ο χώρος των ελιγμών αρχίζει να στενεύει. Οι μεγάλες δυνάμεις παύουν να ανέχονται τις διπλές ισορροπίες και απαιτούν καθαρές επιλογές. Και τότε ο ενδιάμεσος παίκτης κινδυνεύει να βρεθεί απομονωμένος από όλες τις πλευρές ταυτόχρονα. Διότι στην ιστορία, τα κράτη που επιχειρούν να παίζουν συνεχώς σε όλα τα ταμπλό, πολύ συχνά στο τέλος δεν ελέγχουν τη σκακιέρα αλλά συνθλίβονται από αυτήν.

Κεντρικό ρόλο στην υλοποίηση του προγράμματος είχαν το Υπουργείο Ψηφιακής Διακυβέρνησης και το Υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, με τους υπουργούς Δημήτρη Παπαστεργίου και Κυριάκο Πιερρακάκη να συντονίζουν την εφαρμογή του μέτρου, δίνοντας έμφαση στην ταχύτητα, στη διαφάνεια και στην αξιοποίηση ψηφιακών εργαλείων για την εξυπηρέτηση των δικαιούχων.

Ο βασικός στόχος του μέτρου ήταν διπλός: αφενός να στηριχθεί το διαθέσιμο εισόδημα των νοικοκυριών σε μια περίοδο αυξημένου ενεργειακού κόστους και αφετέρου να αποφευχθεί ένα νέο πληθωριστικό σοκ που θα επηρέαζε συνολικά την οικονομία και θα δημιουργούσε πιέσεις στις προβλέψεις του κρατικού προϋπολογισμού.

Το Fuel Pass III λειτούργησε έτσι ως εργαλείο άμεσης παρέμβασης σε μια περίοδο διεθνούς αβεβαιότητας, αξιοποιώντας την εμπειρία που είχε αποκτηθεί από τα αντίστοιχα μέτρα της ενεργειακής κρίσης του 2022, όταν ο πόλεμος στην Ουκρανία είχε προκαλέσει εκρηκτικές αυξήσεις στις τιμές ενέργειας.

Το πρόγραμμα διατήρησε στοχευμένα εισοδηματικά κριτήρια, με στόχο η ενίσχυση να κατευθυνθεί κυρίως σε νοικοκυριά που επηρεάζονταν περισσότερο από τις αυξήσεις στο κόστος μετακίνησης. Το εισοδηματικό όριο είχε οριστεί στις 25.000 ευρώ για άγαμους και στις 35.000 ευρώ για έγγαμους ή μέρη συμφώνου συμβίωσης, με προσαύξηση 5.000 ευρώ για κάθε εξαρτώμενο τέκνο. Για τις μονογονεϊκές οικογένειες, το όριο διαμορφώθηκε στις 39.000 ευρώ, με αντίστοιχες προσαυξήσεις ανά παιδί.

Η ενίσχυση διαφοροποιήθηκε ανάλογα με το όχημα και την περιοχή κατοικίας. Για αυτοκίνητα στην ηπειρωτική Ελλάδα, η επιδότηση ανήλθε σε 50 ευρώ μέσω ψηφιακής κάρτας και 40 ευρώ μέσω τραπεζικού λογαριασμού, ενώ για τις νησιωτικές περιοχές τα ποσά αυξήθηκαν στα 60 και 50 ευρώ αντίστοιχα. Για μοτοσικλέτες και μοτοποδήλατα, τα ποσά κυμάνθηκαν από 25 έως 35 ευρώ.

Το στοιχείο που ξεχώρισε στο Fuel Pass III ήταν η διευρυμένη χρήση της ψηφιακής κάρτας. Σε αντίθεση με τα προηγούμενα προγράμματα, η κάρτα δεν περιορίστηκε αποκλειστικά στην αγορά καυσίμων, αλλά μπορούσε να χρησιμοποιηθεί και για μετακινήσεις με μέσα μαζικής μεταφοράς ή ταξί, ενισχύοντας την ευελιξία των δικαιούχων και προσαρμόζοντας το μέτρο στις πραγματικές ανάγκες μετακίνησης. Το υπόλοιπο της κάρτας θα παραμείνει διαθέσιμο έως τις 31 Ιουλίου 2026, χωρίς δυνατότητα ανάληψης μετρητών.

Οι μηχανικοί του Optimus καταλήγουν σε μία κατασκευή ιδιαίτερα χαμηλού βάρους, αξιοποιώντας καινοτόμα κράματα και σύνθετα υλικά, με αισθητήρες για τον χειρισμό του, εξελιγμένους ηλεκτροκινητήρες της TESLA, όπως και συσσωρευτές. Όμως όσοι εμφανίζονται υπεραισιόδοξοι με το δίποδο ρομπότ, αδιαφορούν για το γεγονός ότι χωρίς τις περίεργες πρώτες ύλες που επιλέγονται, το ρομπότ δεν πρόκειται να υπάρξει. Πρόκειται για το ευάλωτο σημείο των επενδυτών, από την στιγμή που όλοι επιθυμούν να κατέχουν μετοχές της TESLA, αλλά δεν γνωρίζουν το παραμικρό για τις εταιρείες που παράγουν τις πρώτες ύλες για την κατασκευή του Optimus.

Στο συγκεκριμένο σημείο αναδύεται, όμως, ο χειρότερος σκόπελος για το πρόγραμμα του Elon, από την στιγμή που οι ΗΠΑ παράγουν ελάχιστα ή κανένα από τα απαιτούμενα μέταλλα, ώστε να ικανοποιηθούν οι ανάγκες της μαζικής παραγωγής. Η δομή του ρομπότ απαιτεί αλουμίνιο, μαγνήσιο και χάλυβα, ενώ οι ηλεκτροκινητήρες και οι καλωδιώσεις χαλκό, νεοδύμιον, πρασεοδύμιον, δυσπρόσιον και τέρβιον. Το σύστημα των συσσωρευτών λειτουργεί με λίθιον, νικέλιο, κοβάλτιο, μαγγάνιο, γραφίτη και πυρίτιο, με τα ηλεκτρονικά να απαιτούν πυρίτιο, ταντάλιο, ψευδάργυρο, άργυρο, χρυσό και ειδικούς ημιαγωγούς.

Ο συγκεκριμένος κατάλογος προκαλεί πονοκεφάλους από την στιγμή που ελάχιστες από τις πρώτες ύλες παράγονται στις ΗΠΑ, με τον ψευδάργυρο να προέρχεται μόνον από ανακύκλωση λόγω ανυπαρξίας ορυκτού αποθέματος. Το αλουμίνιο υπάρχει σε ποσοστό μόλις της τάξης του 1% της διεθνούς προσφοράς, ενώ το νεοδύμιον και το πρασεοδύμιον παραλαμβάνονται μόνον από το ορυχείο του Mountain Pass (εταιρεία MP MATERIALS).

Το δυσπρόσιον και το τέρβιον δεν υπάρχουν σε απόθεμα με τις ENERGY FUELS και USA RARE EARTH να αναπτύσσουν διαδικασίες παραγωγής, ενώ το νικέλιο προέρχεται μόνον από το ορυχείο Eagle στην πολιτεία του Michigan. Το κοβάλτιο παραλαμβάνεται μόνον με την μορφή παραπροϊόντος των εξορύξεων νικελίου και χαλκού, ενώ δεν υπάρχει ούτε κατά διάνοια μαγγάνιο, γραφίτης και ταντάλιο.

Χωρίς τις συγκεκριμένες πρώτες ύλες το Optimus δεν πρόκειται να υπάρξει και το μέλλον της νέας τεχνολογίας απλούστατα πρακτικά κρίνεται ανέφικτο για τις ΗΠΑ. Πρόκειται για μία κατάσταση που αφορά όλες τις αναπτυγμένες οικονομίες, από την στιγμή που η Κίνα εξορύσσει και επεξεργάζεται όλα τα συγκεκριμένα ορυκτά, ασκώντας ασφυκτικό έλεγχο, με συνέπεια μετά από μία δεκαετία οργανωμένων προσπαθειών να κρατά την κυρίαρχη θέση στην εμπορία τους. Αντίθετα μετά το 1950 και εντονότερα μετά το 1960, οι ΗΠΑ εγκαταλείπουν τις εξορύξεις, με το τελευταίο σημαντικό ορυχείο στην επικράτειά τους να εγκαταλείπεται το 1959.

Το Optimus και το ταντάλιο

Στην περίοδο που ακολουθεί, η ζήτηση κυριολεκτικά εκρήγνυται και ένα εξαιρετικό παράδειγμα αποτελεί το ταντάλιο, που περιγράφεται αναλυτικά από την αμερικανική γεωλογική επιθεώρηση (U.S. Geological Survey). Σύμφωνα με την σχετική έκθεση, το Ταντάλιο (Ta) αποδεικνύεται εύκαμπτο, παράγεται με ευχέρεια, ανθίσταται ισχυρά στην διάβρωση των οξέων και αποτελεί καλό αγωγό της θερμότητας, όπως και του ηλεκτρισμού, έχοντας υψηλό σημείο τήξης.

Οι βασικές του χρήσεις σε μορφή μεταλλικού κονιάματος εστιάζονται στις ειδικές ηλεκτρονικές συσκευές και ειδικά στους πυκνωτές, που χρησιμοποιούνται στα φορητά τηλέφωνα, στους υπολογιστές, στα ηλεκτρονικά αυτοκινήτων ή στις συσκευές απεικόνισης. Σε κράματα με άλλα μέταλλα αξιοποιείται για καρβίδια εργαλείων, για μεταλλουργικό εξοπλισμό και για την παραγωγή υπερκραμάτων στους αεροπορικούς κινητήρες.

Οι ΗΠΑ εξαρτώνται κατά 100% από τις εισαγωγές του συγκεκριμένου μετάλλου, που κρίνεται από τα πλέον σημαντικά για την κατασκευή εξελιγμένων αεριοστροβίλων και ηλεκτρονικών, με την ζήτηση να αυξάνεται συνεχώς. Στην περίοδο 2023-2024, η ζήτηση στις ΗΠΑ αυξάνεται κατά 75%, με συνέπεια η χώρα να αναγκασθεί να αποκτήσει σχεδόν το 50% της διεθνούς παραγωγής τανταλίου. Η κατάσταση εξελίσσεται απελπιστικά και η Δύση οφείλει να αντιδράσει άμεσα, αλλά στις εξορύξεις τα πάντα απαιτούν τον χρόνο τους.

Όταν η ζήτηση απογειώνεται χωρίς ανάλογη αύξηση της προσφοράς, οι τιμές εκτινάσσονται, με την τιμή του τανταλίου ανά λίβρα να φθάνει το 2025 τα $100 και η τιμή του εισαγόμενου τανταλίτη, του ανεπεξέργαστου ορυκτού να φθάνει τα $836.000 ανά τόνο. Ο κύριος όγκος του ορυκτού εντοπίζεται στο Κονγκό και στην Ρουάντα και, όπως το αργό πετρέλαιο μετά το 1900, ένα μεγάλο μέρος της αμερικανικής διπλωματικής προσπάθειας εστιάζεται στην διασφάλιση των προμηθειών των πολύτιμων μετάλλων.

Οι ανάγκες ερμηνεύουν και τις κινήσεις του Αμερικανού προέδρου, που κατά τα άλλα κομπορρημονεί για το γεγονός ότι επιτυγχάνει την ειρηνική διευθέτηση των διαφορών μεταξύ των δύο χωρών. Η επίσης επιτυχημένη εμπλοκή του στην Βενεζουέλα με την απαγωγή του προέδρου της, πραγματοποιείται σύμφωνα με τα ΜΜΕ για τον έλεγχο του βαρέος αργού πετρελαίου της χώρας. Όμως, το ζωτικό κίνητρο εστιάζεται στο κολτάν της χώρας, ένα ορυκτό νιοβίου και τανταλίου, με την Βενεζουέλα να διαθέτει μερικά από τα μεγαλύτερα αποθέματα.

Οι αναλυτές εστιάζονται στα συγκεκριμένα μέταλλα, αντιλαμβανόμενοι πως αποτελούν πηγές προβολής ισχύος και, εάν κάποια χώρα επιθυμεί να επικρατήσει στον αγώνα για την Τεχνητή Νοημοσύνη (ΑΙ), οφείλει να διασφαλίσει απρόσκοπτες προσβάσεις. Όμως ήδη η Κίνα ελέγχει τους μεγαλύτερους όγκους παραγωγής, οπότε οι υπόλοιποι αγωνίζονται να αποκτήσουν οποιουσδήποτε έχουν μείνει αδιάθετοι.

Η δήλωση του γαλάζιου βουλευτή Δημήτρη Καιρίδη, που μόνο για φιλορωσισμό δεν μπορεί να κατηγορηθεί, περί «δυσφορίας των Ευρωπαίων» για την Ουκρανία, είναι άκρως χαρακτηριστική. Οι δε ειρηνευτικές διεργασίες παραμένουν αβέβαιες και η ουκρανική κοινωνία δείχνει ολοένα περισσότερο εξαντλημένη από έναν πόλεμο χωρίς ορατό τέλος. Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, κάθε νέο σκάνδαλο αποκτά πολύ μεγαλύτερη πολιτική βαρύτητα και επιπτώσεις. Πόσο μάλλον αν αναφερόμαστε σε σκάνδαλα για τα οποία κατηγορείται το πρώην δεξί χέρι του προέδρου και σε καταγγελίες που εκτοξεύει η άλλοτε “φωνή” του.

Οι καταγγελίες της Ιουλίας Μέντελ

Η Ιουλία Μέντελ, που υπήρξε επί δύο χρόνια εκπρόσωπος Τύπου του Ζελένσκι, επέλεξε να μιλήσει δημόσια σε συνέντευξή της στον Αμερικανό Τάκερ Κάρλσον, την “φωνή” του κινήματος MAGA (είναι πλέον σε σύγκρουση με τον Τραμπ, έπειτα από τον πόλεμο στο Ιράν). Οι τοποθετήσεις της προκάλεσαν αίσθηση, όχι μόνο λόγω του περιεχομένου τους, αλλά και επειδή προέρχονται από πρόσωπο που γνώριζε εκ των έσω τη λειτουργία της ουκρανικής προεδρίας.

Η Μέντελ περιέγραψε ένα περιβάλλον ολοένα πιο ελεγχόμενο και συγκεντρωτικό, υποστηρίζοντας ότι ο Ζελένσκι μεταμορφώθηκε σταδιακά από πολιτικός “outsider” σε ηγέτη, με έντονα χαρακτηριστικά μετασοβιετικής εξουσίας (αυταρχισμός, διαφθορά, κτλ). Παράλληλα, άφησε αιχμές για την επιρροή του στενού προεδρικού κύκλου και ειδικά για τον ρόλο του Αντρίι Γερμάκ, ο οποίος θεωρείται από πολλούς ο ισχυρότερος άνθρωπος γύρω από τον πρόεδρο. Ο Γερμάκ βρίσκεται σε στενό κλοιό και αντιμετωπίζει πλέον διώξεις για το πολύκροτο σκάνδαλο διαφθοράς του ενεργειακού τομέα.

Ο επί χρόνια πρώην συνεργάτης του Ζελένσκι, Τιμούρ Μίντιχ, διέφυγε από τη χώρα “σαν τον κλέφτη” για να αποφύγει τη σύλληψη για σκάνδαλα και κατέφυγε στο Ισραήλ. Καθώς είναι Εβραίος δεν αντιμετωπίζει κίνδυνο έκδοσης, γιατί το Ισραήλ δεν εκδίδει Εβραίους. Οι ισχυρισμοί της Μέντελ –υποστήριξε ότι ο Ζελένσκι «ευδοκιμεί» από τον πόλεμο, γι’ αυτό και δεν έχει καμία σπουδή να τον τερματίσει– δεν συνοδεύονταν πάντοτε από αποδείξεις, γεγονός που επέτρεψε στους επικριτές της να τους αμφισβητήσουν.

Επιπλέον, η επιλογή του Κάρλσον ως πλατφόρμας έδωσε αφορμή σε ουκρανικούς και δυτικούς κύκλους να χαρακτηρίσουν τη συνέντευξη πολιτικά υποκινούμενη, δεδομένου ότι ο Αμερικανός δημοσιογράφος θεωρείται από πολλούς ιδιαίτερα ευνοϊκός προς τη ρωσική οπτική. Θυμόμαστε, ήταν ο δημοσιογράφος που είχε επιλέξει να πάρει συνέντευξη από τον Ρώσο πρόεδρο, τον Φεβρουάριο 2024. Ωστόσο, οι παρεμβάσεις της Μέντελ βρήκαν σημαντική απήχηση και στην Ουκρανία και διεθνώς. Μάλιστα, δεν είναι η μόνη τέως συνεργάτης του Ζελένσκι που τον επικρίνει. Για διαφθορά και αυταρχισμό τον κατηγορεί και ο πρώην σύμβουλος της ουκρανικής προεδρίας, Ολέξι Αρέστοβιτς, που έχει εξελιχθεί σε επικριτή του Ζελένσκι και επειδή φοβάται για τη ζωή του ζει πλέον στο εξωτερικό.

Η Energoatom και ο κύκλος του Ζελένσκι

Το σημαντικότερο στοιχείο που ενίσχυσε τη δημόσια συζήτηση ήταν οι εξελίξεις γύρω από την έρευνα της NABU, της ουκρανικής υπηρεσίας καταπολέμησης της διαφθοράς, που χρηματοδοτείται και ελέγχεται από τους Δυτικούς κι όχι από την προεδρία. Οι αρχές ανακοίνωσαν την επέκταση της έρευνας για ξέπλυμα χρήματος εκατοντάδων εκατομμυρίων, στο πλαίσιο της υπόθεσης που συνδέεται με τον ενεργειακό τομέα και ειδικότερα με την Energoatom.

Η έρευνα αφορά πρόσωπα που θεωρούνται στενοί συνεργάτες ή πρώην σύμμαχοι του Ζελένσκι. Ανάμεσά τους εμφανίζεται και ο αντ’ αυτού Αντρίι Γερμάκ, πρώην επικεφαλής του προεδρικού γραφείου και μία από τις πιο επιδραστικές φυσιογνωμίες του ουκρανικού καθεστώτος εξουσίας τα τελευταία χρόνια. Ο Γερμάκ ήταν επικεφαλής της διαπραγματευτικής ομάδας για το Ουκρανικό. Οι εισαγγελείς εξετάζουν καταγγελίες για ξέπλυμα χρήματος, παράνομες αγοραπωλησίες ακινήτων και υπεξαίρεση κεφαλαίων που συνδέονται με κρατικές συμβάσεις. Η NABU υποστηρίζει ότι διαθέτει επαρκή αποδεικτικά στοιχεία, ενώ ο διευθυντής της υπηρεσίας επέμεινε πως η έρευνα δεν πρέπει να πολιτικοποιηθεί.

Το πρόβλημα για τον Ζελένσκι είναι ότι, ακόμη κι αν ο ίδιος δεν διωχθεί, η υπόθεση τον ακουμπά, αφού αφορά τους πιο στενούς συνεργάτες του. Αυτό δημιουργεί πολιτική φθορά σε μια περίοδο κατά την οποία ο Ουκρανός πρόεδρος επιχειρεί να διατηρήσει τη δυτική υποστήριξη και στο πρόσωπό του και στην Ουκρανία. Να θυμίσουμε πως η απόπειρα του Κιέβου να ελέγξει τις υπηρεσίες καταπολέμησης της διαφθοράς NABU και SAP (με την κατηγορία της… ρωσικής επιρροής!) είχε προκαλέσει μεγάλες διαδηλώσεις διαμαρτυρίας και την καταδίκη των Ευρωπαίων υποστηρικτών του Κιέβου, με αποτέλεσμα ο Ζελένσκι να πάρει πίσω το επίμαχο νομοσχέδιο.

Η διαφθορά υπαρξιακό πρόβλημα

Ακόμη πιο ανησυχητικά για το Κίεβο είναι τα ευρήματα των τελευταίων κοινωνιολογικών ερευνών. Σύμφωνα με δημοσκόπηση του Διεθνούς Ινστιτούτου Κοινωνιολογίας του Κιέβου, περισσότεροι Ουκρανοί θεωρούν σήμερα τη διαφθορά μεγαλύτερη απειλή για το μέλλον της χώρας, από ό,τι τη ρωσική στρατιωτική απειλή! Το εύρημα αυτό είναι πολιτικά εκρηκτικό. Σε μια χώρα που βρίσκεται σε πόλεμο και έχει υποστεί τεράστιες απώλειες, η μετατόπιση της κοινωνικής ανησυχίας από τον εξωτερικό εχθρό προς την εσωτερική σήψη, δείχνει βαθιά κρίση εμπιστοσύνης προς το κράτος.

Η ίδια έρευνα κατέγραψε και υποχώρηση της εμπιστοσύνης προς τον Ζελένσκι, αν και η πλειοψηφία εξακολουθεί να δηλώνει ότι τον στηρίζει. Ωστόσο, η πτώση των ποσοστών του συνδέεται άμεσα με παράπονα για την διαφθορά, και τις ανεκπλήρωτες υποσχέσεις του για την διαχείριση του πολέμου. Ο Ζελένσκι, ο οποίος ήταν ηθοποιός και όχι επαγγελματίας πολιτικός, βγήκε αξιοποιώντας την λαϊκή αντίδραση για την διαφθορά και υποσχόμενος ότι θα τερματίσει τον πόλεμο στον Ντονμπάς.

Ορισμένοι αναλυτές εκτιμούν ότι το πρόβλημα είναι δομικό. Η διαφθορά στην Ουκρανία δεν αντιμετωπίζεται ως παρέκκλιση, αλλά ως μέρος του ίδιου του συστήματος εξουσίας, το οποίο διαδέχτηκε την σοβιετική περίοδο. Ιδιαίτερη αίσθηση προκάλεσαν οι ηχογραφημένες συνομιλίες που συνδέονται με το σκάνδαλο των ενεργειακών συμβάσεων. Ορισμένα από τα εμπλεκόμενα πρόσωπα φέρονται να συζητούσαν την καθυστέρηση έργων προστασίας ενεργειακών εγκαταστάσεων, προκειμένου να μεγιστοποιηθούν οικονομικά οφέλη από παράνομες προμήθειες.

Οι ενεργειακές υποδομές της Ουκρανίας αποτελούν βασικό στόχο των ρωσικών βομβαρδισμών και εκατομμύρια πολίτες έχουν βρεθεί χωρίς ηλεκτρικό ρεύμα εξαιτίας των επιθέσεων. Η εντύπωση ότι κάποιοι κερδοσκοπούσαν πάνω σε αυτή την κατάσταση προκάλεσε εθνικό σκάνδαλο. Η διαφθορά της ουκρανικής ελίτ δημιουργεί επιπλέον επικοινωνιακές δυσκολίες για το Κίεβο στο εξωτερικό. Το σκάνδαλο αυτό ήρθε ως συνέχεια άλλων σκανδάλων, όπως σκάνδαλα υπεξαίρεσης κονδυλίων για στρατιωτικό εξοπλισμό, ακόμα και υπερτιμολογήσεις για προμήθεια τροφίμων, εν μέσω πολέμου, όπου άλλοι σκοτώνονται στην πρώτη γραμμή και άλλοι πλουτίζουν ασύστολα!

Η φθορά του Ζελένσκι

Ο Ζελένσκι εξακολουθεί να διαθέτει πολιτικό κεφάλαιο, κυρίως λόγω της στάσης του κατά την έναρξη της ρωσικής εισβολής. Μετατράπηκε σε σημείο αναφοράς για τη Δύση και δεν είναι διόλου τυχαίο ότι έκτοτε σχεδόν ποτέ δεν αποχωρίζεται την ενδυματολογική επιλογή του που παραπέμπει σε στρατιωτική περιβολή. Διεθνή δημοσιεύματα αναφέρουν ότι η επιλογή του να μην φορέσει κοστούμι είχε εξοργίσει τον Τραμπ!

Πάντως, ο χρόνος λειτουργεί διαφορετικά σε έναν παρατεταμένο πόλεμο. Η αρχική συσπείρωση υποχωρεί και επανέρχονται στην επιφάνεια τα διαχρονικά προβλήματα της ουκρανικής πολιτικής ζωής. Η κόπωση της κοινωνίας, οι μεγάλες απώλειες στο μέτωπο, η οικονομική πίεση και η αίσθηση ατιμωρησίας για τις ελίτ συνθέτουν ένα ιδιαίτερα εύφλεκτο μείγμα, εν μέσω φαινομένων όπως οι εκτεταμένες λιποταξίες, οι επιθέσεις σε στρατολόγους, ακόμα και καταγγελίες για υποσιτισμένους στρατιώτες στο μέτωπο!

Παρά τις δυσκολίες, πάντως, οι περισσότερες δημοσκοπήσεις δείχνουν ότι η ουκρανική κοινωνία δεν έχει χάσει την ελπίδα της. Η πλειονότητα των πολιτών εξακολουθεί να πιστεύει πως η χώρα μπορεί σε βάθος χρόνου να εξελιχθεί σε ένα ευημερούν ευρωπαϊκό κράτος. Η διάχυτη εντύπωση, όμως, ότι κυριαρχούν τα δίκτυα διαφθοράς, μετατρέπει αυτή την ελπίδα σε ελπίδα χωρίς αντίκρισμα. Για τον Ζελένσκι, η υπόθεση αυτή πιθανότατα θα εξελιχθεί στη μεγαλύτερη δοκιμασία της προεδρίας του. Διότι, σε τελική ανάλυση, η αντοχή ενός κράτους δεν κρίνεται μόνο στο πεδίο της μάχης, αλλά και από την εμπιστοσύνη που εμπνέει στους ίδιους τους πολίτες του…

Ο Νίκος Δένδιας, παρά τις προσδοκίες που είχαν δημιουργηθεί, δεν δείχνει διατεθειμένος να κάνει άμεσα κάποια κίνηση. Παρά την πρόκληση από τον Άδωνι Γεωργιάδη, που είχε την επίνευση του Μητσοτάκη, στο Προσυνέδριο της Θεσσαλονίκης ο υπουργός Αμύνης, περιορίστηκε να δηλώσει την πίστη του στον πρωθυπουργό και στην ενότητα για την διεκδίκηση της τρίτης τετραετίας. Είχε άλλωστε να δικαιολογήσει και πώς ένα οπλισμένο drone βρέθηκε στην Λευκάδα – λέγοντας στην αρχή ότι ήταν έξω από τα χωρικά ύδατα της χώρας!

Σε παρόμοιο μήκος κύματος, λένε άνθρωποι στο περιβάλλον του, θα κινηθεί και στην ομιλία του στο Συνέδριο. Το να εμφανιστούν σε ρόλο δελφίνου υπουργοί, όπως ο Βασίλης Κικίλιας, δεν μπορεί να αποκλειστεί. Ο Άδωνις μπορεί να εμφανίζεται σαν λαγός, αλλά παρότι θα είναι υποψήφιος σε ενδεχόμενη αποχώρηση του Μητσοτάκη, ξέρει ότι δεν έχει ελπίδες. 

Θα παραμείνει η ΝΔ βασικός φορέας της Δεξιάς;

Το βασικό ζητούμενο πάντως δεν είναι εάν θα επικρατήσει εσωκομματικά ο Μητσοτάκης, αλλά εάν η ΝΔ θα συνεχίσει να είναι ο βασικός φορέας της δεξιάς παράταξης, ή εάν την αντικαταστήσει ένα νέο κόμμα υπό τον Αντώνη Σαμαρά, με την στήριξη του Κώστα Καραμανλή. Μία αντιπαράθεση του Δένδια, την οποία ο Κυριάκος επεδίωξε, θα λειτουργούσε συνεκτικά για τη ΝΔ. Άλλωστε το επιχείρημα των καραμανλικών βουλευτών είναι να παραμείνουν για να επαναφέρουν την ΝΔ στις εργοστασιακές ρυθμίσεις μετά την αποχώρηση του Μητσοτάκη. Ευσεβείς πόθοι…

Σε κάθε περίπτωση ο Κυριάκος ελέγχει τους εκλεγμένους συνέδρους και θα αναδείξει τα επόμενα όργανα της αρεσκείας του για την περίπτωση που τα χρειαστεί, εφόσον στο σύντομο μέλλον μετά τις εκλογές τεθεί θέμα ηγεσίας. Οι βασικοί που παίζουν το παιχνίδι των εσωκομματικών συσχετισμών και συγκεντρώνουν κουπόνια για τις υποψηφιότητες και για την εκλογή μελών της Κεντρικής Επιτροπής είναι ο Παύλος Μαρινάκης, ο Κωστής Χατζηδάκης και ο Γρηγόρης Δημητριάδης – ο οποίος με την deliveri συνέντευξη στην Real News, επανεμφανίστηκε στα εσωκομματικά και πολιτικά πράγματα. Πάντως ο Δημητριάδης δεν λειτουργεί αντιπαραθετικά, αλλά συμπληρωματικά με τον θείο του – χωρίς να σημαίνει ότι ταυτίζονται. Στο παιχνίδι είναι με δικούς του ανθρώπους ο Δένδιας, αλλά δίχως μεγάλη επιρροή. 

Εν τω μεταξύ όπως όλα δείχνουν ο Μητσοτάκης θα ελέγχει απόλυτα και την Κοινοβουλευτική Ομάδα που θα προκύψει από τις εκλογές και η οποία θα αριθμεί τους μισούς από τους τωρινούς βουλευτές.  Όλα αυτά συναρτώνται με την προοπτική των εκλογών, από τις οποίες θα προκύψει ένα νέο κατακερματισμένο πολιτικό τοπίο.

Τα τρία νέα κόμματα Καρυστιανού, Τσίπρα, Σαμαρά θα ρευστοποιήσουν περαιτέρω τους, μεταξύ των κομμάτων, συσχετισμούς. Η ΝΔ υπό τον Μητσοτάκη (με ένα ποσοστό περί το 20% στο πιο ευνοϊκό σενάριο) θα είναι μέρος του κατακερματισμένου τοπίου και το βασικό πρόβλημα στον σχηματισμό κυβέρνησης, αφού κανείς δεν συνεργάζεται μαζί του. Η οριστική αποκρυστάλλωση του νέου πολιτικού σκηνικού θα γίνει με τις επαναληπτικές εκλογές, όταν οι πολίτες θα αποφασίσουν ποια κόμματα θα επικρατήσουν και θα εκφράσουν την υπό αναδιάταξη Κεντροαριστερά και Κεντροδεξιά. 

Ανοικτός ο χρόνος των εκλογών

Το να παραμείνει ο Κυριάκος πρωθυπουργός μετά τις εκλογές είναι εξαιρετικά δύσκολο (αν και δεν μπορεί να αποκλειστεί). Σε κάθε περίπτωση, όμως, χρειάζεται ένα πλήρως ελεγχόμενο κόμμα για να καλύψει τα νώτα του μετά την αποχώρησή του από την πρωθυπουργία, είτε για να κρατήσει ο ίδιος την ηγεσία της ΝΔ, είτε για να την κληροδοτήσει σε κάποιον δικό του. 

Σε αυτό το ευρύτερο πλαίσιο είναι ανοικτός ο χρόνος των εκλογών. Ο Μητσοτάκης άφησε να εννοηθεί ότι θα τις προκηρύξει μετά την ΔΕΘ και άρχισαν να κυκλοφορούν ημερομηνίες, αρχικά 11 Οκτωβρίου και στην συνέχεια 4 Οκτωβρίου και 27 Σεπτεμβρίου. Ωστόσο η οριστική απόφαση δεν έχει ληφθεί. Εν πολλοίς θα εξαρτηθεί από το εάν θα συνεχιστεί η πτωτική πορεία της ΝΔ. Οι τελευταίες δημοσκοπήσεις (MRB, ALCO, Metron Analysis) έδειξαν τη ΝΔ στην ζώνη του 21% με 23%, στην πρόθεση ψήφου.

Τα σκάνδαλα θα επανέλθουν στο προσκήνιο – αναμένεται κι άλλη δικογραφία του ΟΠΕΚΕΠΕ, που μεταξύ άλλων θα περιλαμβάνει πρώην υπουργούς, όπως και εξελίξεις στις υποκλοπές – και η ακρίβεια εντείνεται. Η κατάσταση για την κυβέρνηση θα επιδεινωθεί. Το περίπου ένα δισ. που μοίρασε σε επιδόματα ο Κυριάκος μετά το ξέσπασμα του πολέμου στο Ιράν, όπως και η φιέστα με τον Μακρόν, δεν ανέκοψαν την υποχώρηση. 

Μέσα σε αυτό το πλαίσιο δεν έχει λόγο να αφήσει την εξουσία, εκτός εάν το κάνει για να προλάβει την πλήρη κατάρρευση. Η εικόνα όμως θα ξεκαθαρίσει τους επόμενους μήνες, όταν θα φανεί και τι ποσοστά αποσπούν και τι δυναμική δημιουργούν τα νέα κόμματα όταν κατέβουν στο πεδίο. Προς το παρόν μετριέται η προσδοκία.

Ένα απίθανο σενάριο

Πάντως έχουν αρχίσει και κυκλοφορούν σενάρια σύμφωνα με τα οποία ο Μητσοτάκης θα οδηγήσει σε δεύτερες και τρίτες εκλογές. Αυτό όμως προϋποθέτει ότι η ΝΔ δεν θα είναι απλώς πρώτη, αλλά με μεγάλη διαφορά, ώστε να μπορεί να επιβάλλει τις εξελίξεις. Κάτι που υποστηρίζουν οι κατευθυνόμενες μετρήσεις, είναι όμως εξαιρετικά αμφίβολο. Επίσης μετά τις πρώτες εκλογές δεν θα είναι πλέον κυβέρνηση. Το παιχνίδι θα παίζεται με άλλους όρους και με πολλούς πρωταγωνιστές. 

Καθώς δε ο Μητσοτάκης είναι που δημιουργεί το αδιέξοδο, αναπτύσσονται ξανά σενάρια για την ενδεχόμενη μετακίνησή του σε ευρωπαϊκό πόστο. Το σενάριο συνδέεται με αντίστοιχη μεταπήδηση του Εμμανουέλ Μακρόν στην προεδρία της Κομισιόν και παράλληλη μετακίνηση της Ούρσουλα Φον Ντερ Λάιεν στην εσωτερική πολιτική σκηνή της Γερμανίας. Μόνο που το σενάριο έχει πολλές προϋποθέσεις και θα εκτυλιχθεί του χρόνου τον Μάρτιο. Είναι αμφίβολο εάν ο Μητσοτάκης αντέξει μέχρι τότε…

Οι Field Officers λειτουργούν ως το πρώτο σημείο καθοδήγησης για ασθενείς και συνοδούς, προσφέροντας άμεση ενημέρωση και πρακτική βοήθεια σε μια σειρά ζητημάτων που συχνά δημιουργούν σύγχυση στους πολίτες. Ο ρόλος τους είναι να διευκολύνουν την πλοήγηση μέσα στις δομές υγείας και να διευκολύνουν τους πολίτες στην κατανόηση των διαδικασιών και στη σωστή δρομολόγηση των αιτημάτων τους, όπως τον εντοπισμό του σωστού τμήματος και την κατανόηση των διοικητικών διαδικασιών. Οι Field Officers συνιστούν ένα ακόμη διαθέσιμο κανάλι εξυπηρέτησης για τους πολίτες, στο πλαίσιο των υπηρεσιών που παρέχει το 1566. Με φυσική παρουσία στους χώρους των νοσηλευτικών ιδρυμάτων, φέρνουν την φιλοσοφία και την λειτουργία του 1566, εκεί όπου υπάρχει άμεση ανάγκη.

Καθημερινά, οι Field Officers υποδέχονται τους πολίτες στους νοσοκομειακούς χώρους, παρέχουν γενικές πληροφορίες για τις διαθέσιμες υπηρεσίες και κατευθύνουν τους ασθενείς προς τα κατάλληλα τμήματα. Επιπλέον, παρέχουν ενημέρωση και καθοδήγηση στους πολίτες σχετικά με παραπεμπτικά και ραντεβού, βοηθώντας τους να κατανοήσουν τα προβλεπόμενα βήματα και πού πρέπει να απευθυνθούν.

Παράλληλα, η λειτουργία των Field Officers λειτουργεί υποστηρικτικά και προς το νοσοκομειακό προσωπικό, καθώς απορροφούν μεγάλο μέρος των καθημερινών ερωτημάτων και αναγκών ενημέρωσης. Με τον τρόπο αυτό συμβάλλουν στην αποσυμφόρηση βασικών σημείων εξυπηρέτησης, διευκολύνουν την επικοινωνία μεταξύ πολιτών και υπηρεσιών και επιτρέπουν στο ιατρικό και διοικητικό προσωπικό να επικεντρώνεται περισσότερο στα κύρια καθήκοντα του.

Σήμερα, οι Field Officers έχουν τοποθετηθεί σε δεκάδες νοσοκομεία σε όλη την χώρα, τόσο στην Αττική όσο και στην περιφέρεια, καλύπτοντας πανεπιστημιακά, ογκολογικά, παιδιατρικά και άλλα εξειδικευμένα τμήματα. Η παρουσία των Field Officers σε μεγάλα νοσοκομεία αποτελεί μια πρακτική παρέμβαση για την βελτίωση της εξυπηρέτησης στα δημόσια νοσοκομεία, προσφέροντας στους πολίτες ένα πιο ξεκάθαρο και υποστηρικτικό πλαίσιο κατά την διάρκεια της επίσκεψης τους.

Η υλοποίηση της συγκεκριμένη δράσης χρηματοδοτείται από πόρους του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας “Ελλάδα 2.0”.

Πηγή: ΑΠΕ:ΜΠΕ

Εξειδικευμένο Εκπαιδευτικό Σεμινάριο με θέμα “Parametric Insurance”

Τετάρτη, 3 Ιουνίου 2026 | 11:00 – 15:00

Το σεμινάριο εστιάζει στις σύγχρονες πρακτικές του Parametric Insurance και στις τεχνικές παραμετροποίησης του ασφαλιστικού κινδύνου. Παρουσιάζονται ζητήματα αξιολόγησης και μέτρησης του κινδύνου, υπολογισμού της ζημίας και ενεργοποίησης των διαδικασιών αποζημίωσης, μέσα από τη διεθνή εμπειρία και τις πλέον σύγχρονες ασφαλιστικές εφαρμογές.

• Σε συνεργασία με την International Underwriting Association της Αγγλίας

Εξειδικευμένο Εκπαιδευτικό Σεμινάριο με θέμα “ Newly Emerging Risks and Insurance”

 Πέμπτη, 25 Ιουνίου 2026 | 11:00 – 17:00

Το σεμινάριο αναλύει επιλεγμένους νεοαναδυόμενους ασφαλιστικούς κινδύνους και τις επιδράσεις τους στην ασφάλιση, καθώς και στην εξέλιξη της ασφαλιστικής και αντασφαλιστικής τεχνικής. Ενδεικτικά, μεταξύ αυτών, αναλύονται οι σύγχρονοι γεωπολιτικοί κίνδυνοι και οι κίνδυνοι πολέμου και συρράξεων, οι αντίστοιχοι τεχνολογικοί και οι προκύπτοντες από misuse της τεχνητής νοημοσύνης, AI, οι απειλές στην ασφάλεια του κυβερνοχώρου, cyber threats, καθώς και οι κίνδυνοι NatCats.

Τα δύο σεμινάρια θα πραγματοποιηθούν στην Αίθουσα Εκδηλώσεων της ΕΑΕΕ (Ξενοφώντος 10, 3ος όροφος) και θα διεξαχθούν στην αγγλική γλώσσα.

Η θεματολογία τους ανταποκρίνεται στις σύγχρονες εξελίξεις και ανάγκες της ασφαλιστικής αγοράς και απευθύνεται κυρίως σε στελέχη ασφαλιστικών επιχειρήσεων και επιχειρήσεων ασφαλιστικής διαμεσολάβησης από τους τομείς Underwriting, Αποζημιώσεων, Risk Management και Αντασφαλίσεων, στους κλάδους Περιουσίας, Ευθύνης, Ζωής και Υγείας. Παράλληλα, ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζουν και για επαγγελματίες της ασφαλιστικής διαμεσολάβησης όλων των βαθμίδων.

Περισσότερες πληροφορίες σχετικά με τη θεματολογία, τους διεθνείς εισηγητές, τα δίδακτρα και την εκπτωτική πολιτική, παρέχονται από τη Γραμματεία Εκπαίδευσης του ΕΙΑΣ (210 – 9219660 & 684, eiasinfo@eias.gr) και στο www.eias.gr, που οι ενδιαφερόμενοι μπορούν να υποβάλουν και την αίτηση συμμετοχής τους.