Ο Φάινμπεργκ, δισεκατομμυριούχος από επενδύσεις σε πολεμικές βιομηχανίες και πρώην χρηματοδότης του Τραμπ, φέρεται να έχει αμφισβητήσει πάντως τις διαβεβαιώσεις της πολεμικής βιομηχανίας σχετικά με την πρόοδο της παραγωγής πυρομαχικών, επισημαίνοντας σημαντικές καθυστερήσεις σε κρίσιμα εξοπλιστικά προγράμματα και ότι μετέφερε αυτή τη δυσάρεστη εικόνα στον Τραμπ. Κάποια μέσα υποστηρίζουν το αντίθετο, ότι ο Χέγκσεθ είχε ενημερώσει τον Τραμπ για τα μειωμένα αποθέματα και ότι ο Φάινμπεργκ του παρουσίασε πιο ρόδινη εικόνα.

Όπως και να έχει, η επισημη εκδοχή είναι πλήρως παραπλανητική, γιατί ο Τραμπ δηλώνει πως υπάρχουν πολλά αποθέματα και όσοι γράφουν το αντίθετο είναι εχθροί των ΗΠΑ και θα υποστούν ποινικές κυρώσεις. Η εκπρόσωπος Τύπου του Λευκού Οίκου Κάρολαϊν Λέβιτ διέψευσε τα σχετικά δημοσιεύματα χαρακτηρίζοντάς τα “100% fake news” και δηλώνοντας ότι τίποτα τέτοιο δεν έλαβε χώρα στη συνάντηση στο Καμπ Ντέιβιντ. Πρόσθεσε δε ότι ο Τραμπ πιστεύει ότι η ηγεσία του υπουργείου Άμυνας «κάνει φανταστική δουλειά».

Τι φέρεται να ειπώθηκε στο Καμπ Ντέηβιντ

Ο Τραμπ ειδικότερα είπε στον Χέγκσεθ  σύμφωνα με την Washington Post «με αφήσες με την εντύπωση οτι λύθηκε το πρόβλημα με την έλλειψη πυρομαχικών, αλλά μου έρχονται αναφορές για έλλειψη πυραύλων μεγάλου βεληνεκούς και συστημάτων αεράμυνας». Ο Χέγκσεθ, που σημειωτέον δεν είναι φίλος του αναπληρωτή υπουργού Άμυνας, είπε ότι δεν ήταν δική του η πλασματική εικόνα και κατηγόρησε τον Φάινμπεργκ ότι έδωσε παραπλανητικές πληροφορίες στον Τραμπ.

«Η δυσαρέσκεια του Προέδρου των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ με την πρόοδο του πολέμου με το Ιράν ξέσπασε σε έντονη διαμάχη στο Καμπ Ντέιβιντ την περασμένη εβδομάδα, όταν ζήτησε από τον υπουργό Άμυνας Πιτ Χέγκσεθ εξηγήσεις, καθώς παραπλανήθηκε σχετικά με τη σοβαρή έλλειψη πυρομαχικών που απειλεί τώρα να περιορίσει τις στρατιωτικές δυνατότητες των ΗΠΑ εναντίον του Ιράν», αναφέρει το άρθρο.

Σύμφωνα με την εφημερίδα, ο Τραμπ ισχυρίστηκε ότι είχε θεωρήσει λήξαν το θέμα της έλλειψης πυρομαχικών, αλλά έμαθε ότι αυτή συνεχίζεται με οξύτητα και αναγκάσθηκε να εγκαταλείψει τις νέες μεγάλης κλίμακας επιθέσεις εναντίον του Ιράν που φέρεται να σχεδίαζε τις τελευταίες ημέρες.

Τι έχει “απομείνει” από πυρομαχικά

Πριν από πέντε μέρες το Πεντάγωνο ζήτησε μια πρόσθετη ενίσχυση 67 δισεκατομμύρια δολάρια από το Κογκρέσο για να καλύψει το κόστος του πολέμου με το Ιράν και για να αναπληρώσει τα αποθέματα, μερικά από τα οποία, σύμφωνα με το CNN και το Κέντρο Στρατηγικών και Διεθνών Σπουδών (CSIS), έχουν φτάσει σε κρίσιμα χαμηλά επίπεδα.

Το CSIS είχε προηγουμένως εκτιμήσει ότι οι ΗΠΑ δαπάνησαν μεταξύ 1.500 και 1.600 πυραύλους Patriot και περίπου 200 αναχαιτιστικά συστήματα Terminal High Altitude Area Defense (THAAD) κατά τη διάρκεια της αντιπαράθεσης με το Ιράν από τις 27 Φεβρουαρίου έως τις 27 Ιουλίου, αλλά οι ΗΠΑ έχουν ξοδέψει και πολλά αποθέματα στην Ουκρανία και στο Ισραήλ.

Ως αποτέλεσμα, τα αποθέματα Patriot φέρονται να έχουν μειωθεί από 2.300 σε περίπου 760-830 μονάδες και το οπλοστάσιο THAAD έχει μειωθεί από 452 σε 234-278 πυραύλους, οδηγώντας σε σημαντική έλλειψη μέσων αεράμυνας. (Σ.Σ. Η κύρια διαφορά μεταξύ των δύο αμερικανικών συστημάτων είναι ότι το THAAD είναι ένα εξειδικευμένο σύστημα για αναχαιτίσεις βαλλιστικών πυραύλων σε πολύ μεγάλο υψόμετρο εντός και εκτός ατμόσφαιρας, ενώ το Patriot (PAC-3) είναι σύστημα χαμηλότερου στρώματος για την εξουδετέρωση ευρύτερου φάσματος απειλών, όπως μαχητικά αεροσκάφη, drones και πυραύλους cruise).

Οι αμερικανικές δυνάμεις έχουν σχεδόν εξαντλήσει τα συστήματα ATACMS και τους νεότερους PrSM (Precision Strike Missile). Όσον αφορά στους πυραύλους αναχαίτισης της αεράμυνας, έχει καταναλωθεί σχεδόν το 80% των αποθεμάτων για το αντιβαλλιστικό σύστημα THAAD. Παράλληλα έχει εξαντληθεί περίπου το 50% με 65% των αποθεμάτων σε βλήματα για το σύστημα Patriot.

Πού ξοδεύτηκαν

Η ραγδαία μείωση οφείλεται κατά μεγάλο μέρος στον πόλεμο με το Ιράν που ξεκίνησε στις αρχές του 2026. Η ένταση των συγκρούσεων ξεπέρασε κάθε προηγούμενη πρόβλεψη: μόνο κατά τις πρώτες ημέρες των επιχειρήσεων χρησιμοποιήθηκαν χιλιάδες πυρομαχικά, ενώ οι ΗΠΑ χρειάστηκε να αναχαιτίσουν πάνω από 1.700 ιρανικά drones και βαλλιστικούς πυραύλους.

Ο πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ υποβάθμισε δημόσια το θέμα δηλώνοντας ότι οι ΗΠΑ διαθέτουν περισσότερα πυρομαχικά από οποιονδήποτε άλλον. Ωστόσο, αναφορές δείχνουν ότι οι στρατιωτικοί του σύμβουλοι τον πίεσαν να αποφύγει περαιτέρω κλιμάκωση με το Ιράν, ακριβώς λόγω του κινδύνου να αδειάσουν τελείως οι αποθήκες.

Το Πεντάγωνο υπέγραψε επειγόντως συμφωνίες ύψους άνω των 3 δισεκατομμυρίων δολαρίων με τις εταιρείες Lockheed Martin και Northrop Grumman για να επιταχυνθεί η παραγωγή. Σύμφωνα με αναλύσεις του Κέντρου Στρατηγικών και Διεθνών Σπουδών (CSIS), η πλήρης αποκατάσταση των αποθεμάτων στα προπολεμικά επίπεδα θα είναι μια πολυετής διαδικασία. Η αναπλήρωση των Patriot και THAAD θα απαιτήσει τουλάχιστον 3 χρόνια, ενώ οι πύραυλοι Standard (SM-3/SM-6) του Ναυτικού θα χρειαστούν περίπου 2 χρόνια. Αυτό το κενό προκαλεί έντονη ανησυχία στους Αμερικανούς επιτελείς, καθώς μειώνει την αποτρεπτική ισχύ των ΗΠΑ σε περίπτωση που ξεσπάσει μια νέα, ταυτόχρονη κρίση σε άλλα μέτωπα.

Πόσα συστήματα Patriot έχει η Ευρώπη

Στην Ευρώπη (εκτός των αμερικανικών δυνάμεων που σταθμεύουν στην ήπειρο) βρίσκονται αυτή τη στιγμή περίπου 30 έως 35 επιχειρησιακές συστοιχίες (batteries) Patriot, οι οποίες είναι μοιρασμένες σε οκτώ ευρωπαϊκές χώρες. Ο ακριβής αριθμός των πυραύλων αποτελεί απόρρητο στρατιωτικό μυστικό, ωστόσο υπολογίζεται σε μερικές χιλιάδες, με τα αποθέματα να πιέζονται έντονα λόγω των συνεχών αναγκών αναπλήρωσης.

Η Γερμανία διαθέτει το μεγαλύτερο ευρωπαϊκό οπλοστάσιο με περίπου 7 έως 9 συστοιχίες. Η Γερμανία είχε αρχικά περισσότερες, αλλά έχει ήδη παραδώσει αρκετές συστοιχίες στην Ουκρανία για την ενίσχυση της αεράμυνάς της. Στην Ουκρανία έχουν διατεθεί 6 έως 8 συστοιχίες Patriot. Λόγω της παγκόσμιας έλλειψης βλημάτων που προκάλεσε ο πόλεμος των ΗΠΑ με το Ιράν και η σύγκρουση στην Ουκρανία, για πρώτη φορά, η παραγωγή των πυραύλων Patriot (τύπου PAC-3) επεκτείνεται εκτός ΗΠΑ και ξεκινά να υλοποιείται στη Γερμανία, με εξαρτήματα να κατασκευάζονται επίσης στη Ρουμανία και την Ισπανία.

Οι σχετικές δαπάνες προσμετρώνται στο πρωτογενές αποτέλεσμα και στο δημόσιο χρέος.

Η δυνατότητα αυτή παρέχεται, σύμφωνα με σχετική ανακοίνωση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, στο πλαίσιο της διεύρυνσης του πεδίου εφαρμογής της υφιστάμενης Εθνικής Ρήτρας Διαφυγής για την άμυνα, ώστε να καλύπτει και μέτρα που ενισχύουν την ανθεκτικότητα του ευρωπαϊκού ενεργειακού συστήματος και επιταχύνουν τη μετάβαση από τα ορυκτά καύσιμα.

Οι επενδύσεις που θα περιλαμβάνονται

Οι επενδύσεις για την ενεργειακή ανθεκτικότητα θα περιλαμβάνουν έργα αποθήκευσης ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές, εξοικονόμησης ενέργειας, ενεργειακής αναβάθμισης κτιρίων, καθώς και έργα υποδομών που συμβάλλουν στην ενίσχυση της ενεργειακής ανθεκτικότητας της χώρας.

Η εξειδίκευση των επενδύσεων θα γίνει το επόμενο διάστημα, σε συνεργασία με τα συναρμόδια Υπουργεία.

Ωστόσο, μέχρι σήμερα η πορεία του κόμματος δεν επιβεβαιώνει τις αρχικές προσδοκίες. Αντί να καταγράφεται σταδιακή πολιτική εδραίωση, οργανωτική ενίσχυση και προσέλκυση νέων στελεχών, το τελευταίο διάστημα χαρακτηρίζεται από συνεχείς αποχωρήσεις, δημόσιες αιχμές και περιορισμένη δημοσκοπική απήχηση. Όλα αυτά, ενώ η Μαρία Καρυστιανού και η Μαρία Γρατσία εξακολουθούν να διατυπώνουν ιδιαίτερα υψηλές πολιτικές φιλοδοξίες, κάνοντας ακόμη και λόγο για στόχο αυτοδυναμίας.

Τα ερωτήματα που προκύπτουν είναι πολλά. Για ποιον λόγο η «Ελπίδα για τη Δημοκρατία» εμφανίζει πτωτική πορεία στις δημοσκοπήσεις; Τι οδηγεί διαρκώς στελέχη, τόσο από την κεντρική οργάνωση όσο και από τις περιφερειακές δομές, στην έξοδο; Και γιατί σχεδόν κάθε αποχώρηση συνοδεύεται από δημόσιες καταγγελίες για τον τρόπο λειτουργίας του κόμματος;

Ίσως οι ίδιες οι ανακοινώσεις όσων εγκατέλειψαν το εγχείρημα να αποτελούν την πιο χαρακτηριστική απάντηση. Μέχρι σήμερα, οι εξηγήσεις που δόθηκαν από την ηγεσία ή τον στενό κομματικό πυρήνα δεν φαίνεται να ανέκοψαν το κύμα αποχωρήσεων. Αντίθετα, κάθε νέο κύμα εξόδων συνοδεύεται από αντίστοιχες επικρίσεις, ενώ ο αριθμός των πρώην στελεχών που επιλέγουν να απομακρυνθούν συνεχώς αυξάνεται. Η πιο πρόσφατη εξέλιξη ήταν η κοινή παρέμβαση 22 πρώην στελεχών, η οποία επανέφερε στο προσκήνιο τις ίδιες καταγγελίες και άνοιξε ξανά τη συζήτηση για τη λειτουργία του κόμματος.

Κόμμα Καρυστιανού: Παρέμβαση 22 πρώην στελεχών

Η σημαντικότερη έως σήμερα δημόσια τοποθέτηση προήλθε από 22 πρώην στελέχη της «Ελπίδας για τη Δημοκρατία», τα οποία επιχείρησαν να εξηγήσουν τόσο τους λόγους της αποχώρησής τους όσο και τους λόγους για τους οποίους, σύμφωνα με τη δική τους εκτίμηση, το πολιτικό εγχείρημα δεν εξελίχθηκε όπως αρχικά είχαν προσδοκήσει.

Στην κοινή ανακοίνωσή τους δεν περιορίζονται σε γενικές διαπιστώσεις, αλλά αναπτύσσουν συγκεκριμένα επιχειρήματα σχετικά με τα αίτια που, όπως υποστηρίζουν, οδήγησαν το κόμμα τόσο γρήγορα σε κρίση.

Όπως αναφέρουν, η αποχώρησή τους δεν συνδέεται με προσωπικές αντιπαραθέσεις ή διαφωνίες γύρω από πρόσωπα και αξιώματα, αλλά αποτελεί συνέπεια ενός μοντέλου λειτουργίας που, κατά την άποψή τους, κυριάρχησε ήδη από τα πρώτα στάδια της ίδρυσης του κόμματος.

Οι ίδιοι περιγράφουν μια οργανωτική δομή στην οποία οι βασικές αποφάσεις λαμβάνονταν από έναν περιορισμένο κύκλο προσώπων, αφήνοντας αιχμές προς τη Μαρία Καρυστιανού και τη Μαρία Γρατσία. Υποστηρίζουν ότι οι συλλογικές διαδικασίες δεν λειτούργησαν ουσιαστικά, ότι απουσίαζαν θεσμοθετημένοι δημοκρατικοί μηχανισμοί και ότι δεν υπήρχε η απαιτούμενη διαφάνεια στη λήψη αποφάσεων.

Ιδιαίτερη αναφορά κάνουν και στη μη συγκρότηση εσωκομματικών θεσμών που θα επέτρεπαν ουσιαστική συμμετοχή των μελών. Παράλληλα, κάνουν λόγο για απαξίωση στελεχών, έλλειψη πραγματικού διαλόγου και επιλογές που, όπως υποστηρίζουν, οδήγησαν στην απομάκρυνση ανθρώπων οι οποίοι είχαν στηρίξει εξαρχής το εγχείρημα.

Το στοιχείο που αποκτά ιδιαίτερη σημασία, πάντως, είναι ότι οι συγκεκριμένες καταγγελίες δεν εμφανίζονται για πρώτη φορά. Αντίθετα, επαναλαμβάνουν σε μεγάλο βαθμό όσα έχουν καταγγείλει και άλλα πρώην στελέχη το τελευταίο διάστημα. Συγκεντρωτική λειτουργία, περιορισμένη διαφάνεια, απουσία δημοκρατικών διαδικασιών, υποβάθμιση του ρόλου των οργάνων και των μελών, αλλά και έλλειψη ολοκληρωμένου καταστατικού και προγραμματικού πλαισίου αποτελούν τα βασικά σημεία που επανέρχονται σχεδόν σε κάθε νέα αποχώρηση, ενισχύοντας τα ερωτήματα για τον τρόπο λειτουργίας της «Ελπίδας για τη Δημοκρατία».

«Η Ελπίδα πεθαίνει τελευταία, αλλά πεθαίνει»

Ιδιαίτερα αιχμηρή ήταν και η δημόσια παρέμβαση του Θανάση Αυγερινού, ο οποίος αναδημοσίευσε την ανακοίνωση των 22 πρώην στελεχών, συνοδεύοντάς την με προσωπικό σχόλιο. Ο πρώην διευθυντής του Γραφείου Τύπου του κόμματος υποστήριξε ότι έχει έρθει η στιγμή να γίνει μια συνολική αποτίμηση των επιλογών που έγιναν, διερωτώμενος γιατί το μεγαλύτερο μέρος του κινήματος που δημιουργήθηκε μετά την τραγωδία των Τεμπών δεν εντάχθηκε τελικά στην «Ελπίδα για τη Δημοκρατία». Χαρακτηριστικά έγραψε ότι «η Ελπίδα πεθαίνει τελευταία, αλλά πεθαίνει», αφήνοντας να εννοηθεί πως το εγχείρημα βρίσκεται πλέον σε πορεία αποδόμησης και απέχει σημαντικά από τις προσδοκίες που το συνόδευσαν κατά την ίδρυσή του.

«Κάποιοι ονειρεύονται βουλευτικά έδρανα»

Σε μεταγενέστερη ανάρτησή του, ο Θανάσης Αυγερινός δημοσίευσε και δηλώσεις του Τάκη Κοτσόργιου, ο οποίος επίσης αποχώρησε από το κόμμα. Ο δημοσιογράφος ανέφερε ότι ο αγωνιστής ψαράς από το Μεσολόγγι αποτυπώνει με απλό τρόπο το βασικό διακύβευμα. Σύμφωνα με όσα παρέθεσε, από τη μία πλευρά υπάρχουν όσοι επιδιώκουν μια δημοκρατία με ουσιαστική συμμετοχή των πολιτών και των μελών ενός κινήματος στη λήψη αποφάσεων, με στόχο την αντιμετώπιση των σοβαρών προβλημάτων της χώρας και την οικοδόμηση μιας ανεξάρτητης και αξιοπρεπούς Ελλάδας. Από την άλλη, όπως υποστηρίζει, υπάρχουν εκείνοι που ενδιαφέρονται κυρίως για την κατάκτηση βουλευτικών εδράνων και εγκλωβίζονται σε εσωτερικές αντιπαραθέσεις και συνωμοσιολογικές λογικές, οι οποίες, κατά την άποψή του, απέχουν από τις αρχικές αξίες του εγχειρήματος.

Οι πηγές διευκρίνισαν ότι η Ουάσινγκτον δεν έθεσε επισήμως τη μείωση των εισαγωγών ρωσικού πετρελαίου, ως προϋπόθεση για την άρση του χαρακτηρισμού της Συρίας ως κράτους που υποστηρίζει την τρομοκρατία. Ωστόσο, σύμφωνα με Αμερικανό αξιωματούχο και πρόσωπο που είχε ενημερωθεί για τις διαπραγματεύσεις, οι ΗΠΑ ζήτησαν από τη Δαμασκό σχετική δέσμευση και έλαβαν διαβεβαιώσεις ότι οι εισαγωγές από τη Ρωσία θα περιοριστούν σημαντικά.

Παρότι ο Λευκός Οίκος υποστήριξε ότι δεν υπάρχει άμεση σύνδεση ανάμεσα στην άρση του χαρακτηρισμού και στη μείωση των εισαγωγών ρωσικού πετρελαίου, συριακή πηγή ανέφερε ότι Αμερικανοί αξιωματούχοι διαμήνυσαν στη Δαμασκό πως η πλήρης διακοπή των αγορών ρωσικού πετρελαίου θα μπορούσε να διευκολύνει και να επιταχύνει τη διαδικασία.

Από την πλευρά της, η συριακή κυβέρνηση υποστήριξε ότι η άρση του χαρακτηρισμού θα της επέτρεπε να διευρύνει τις ενεργειακές επιλογές της και να δημιουργήσει ένα πιο διαφοροποιημένο δίκτυο προμηθευτών. Σήμερα, η δυνατότητα της χώρας να προμηθεύεται πετρέλαιο από άλλες αγορές παραμένει περιορισμένη, παρά την άρση των περισσότερων δυτικών κυρώσεων.

Το ρωσικό πετρέλαιο στην Συρία

Οι ρωσικές εξαγωγές πετρελαίου προς τη Συρία αυξήθηκαν φέτος κατά 75%, φτάνοντας περίπου τα 60.000 βαρέλια ημερησίως, σύμφωνα με στοιχεία που εξέτασε το Reuters. Αν και η ποσότητα αυτή αντιστοιχεί σε μικρό μέρος των συνολικών ρωσικών εξαγωγών, έχει καταστήσει τη Μόσχα τον κυρίαρχο προμηθευτή αργού πετρελαίου της Συρίας. «Η Συρία εξαρτάται σήμερα από το ρωσικό πετρέλαιο από ανάγκη και όχι από επιλογή», ανέφερε η συριακή πηγή, σημειώνοντας ότι η Δαμασκός ζητεί επανειλημμένα από την Ουάσινγκτον να προχωρήσει στην άρση του χαρακτηρισμού, ώστε να μπορεί να προμηθεύεται πετρέλαιο από άλλες χώρες.

Ωστόσο, η αντικατάσταση του ρωσικού αργού δεν μπορεί να γίνει άμεσα, χωρίς κινδύνους για την ενεργειακή ασφάλεια της χώρας. Σύρος αναλυτής εκτίμησε ότι μια απότομη διακοπή των ρωσικών προμηθειών θα μπορούσε να προκαλέσει ελλείψεις καυσίμων, ή να αυξήσει σημαντικά το κόστος των εισαγωγών.

Όπως επισήμανε, η μακροπρόθεσμη επίδραση μιας τέτοιας αλλαγής θα εξαρτηθεί από το αν η Ουάσινγκτον θα συνοδεύσει την πίεση προς τη Δαμασκό με συγκεκριμένες εναλλακτικές λύσεις και νέες δυνατότητες ενεργειακού εφοδιασμού. Σύμφωνα με τον ίδιο, οι Ηνωμένες Πολιτείες στρέφουν πλέον την προσοχή τους, όχι μόνο στην πολιτική, αλλά και στην οικονομική παρουσία της Ρωσίας στη Συρία, επιδιώκοντας να περιορίσουν τα δίκτυα μέσω των οποίων η Μόσχα διατήρησε την επιρροή της στη χώρα, ακόμη και μετά την απώλεια του πολιτικού της ερείσματος, του καθεστώτος Άσαντ.

Αμερικανός αξιωματούχος του υπουργείου Εξωτερικών δήλωσε ότι η Ουάσινγκτον ενθαρρύνει τη Συρία να συνεργαστεί με αξιόπιστους εταίρους, ιδιαίτερα με αμερικανικές επιχειρήσεις, στο πλαίσιο της ανοικοδόμησης της χώρας. Παράλληλα, οι ΗΠΑ αναμένουν από τη Δαμασκό να συμμορφωθεί με τις αμερικανικές κυρώσεις που έχουν επιβληθεί στη Ρωσία.

Η απόφαση Τραμπ

Αξιωματούχος του ενεργειακού τομέα δήλωσε στο Reuters ότι επίκειται μια ριζική αλλαγή στον τρόπο με τον οποίο η Συρία καλύπτει τις ενεργειακές της ανάγκες, χωρίς όμως να δώσει συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα, ή να αναφέρει πιθανούς νέους προμηθευτές. Παράλληλα, έχουν αρχίσει να διαμορφώνονται νέες συνεργασίες στον ενεργειακό τομέα. Η γαλλική εταιρεία TotalEnergies συζήτησε τον περασμένο μήνα με Σύρους αξιωματούχους το ενδεχόμενο ανάληψης υπεράκτιων ερευνών, ενώ τον Ιούνιο η Συρία υπέγραψε συμφωνία με τις εταιρείες ConocoPhillips και Novaterra για την επανεκκίνηση της παραγωγής φυσικού αερίου.

Η αφαίρεση της Συρίας από τον κατάλογο των κρατών που υποστηρίζουν την τρομοκρατία αποτελεί πλέον το τελευταίο σημαντικό εμπόδιο στις σχέσεις της με τις Ηνωμένες Πολιτείες. Η Συρία βρίσκεται στον συγκεκριμένο κατάλογο από το 1979 και είναι σήμερα μία από τις τέσσερις χώρες που εξακολουθούν να περιλαμβάνονται σε αυτόν, μαζί με την Κούβα, το Ιράν και τη Βόρεια Κορέα.

Στις 8 Ιουλίου, ο πρόεδρος Τραμπ ενημέρωσε το Κογκρέσο για την πρόθεσή του να αφαιρέσει τη Συρία από τον κατάλογο, ενεργοποιώντας την προβλεπόμενη περίοδο κοινοποίησης των 45 ημερών. Για να ολοκληρωθεί η διαδικασία, ο Αμερικανός πρόεδρος πρέπει να πιστοποιήσει ότι η Συρία δεν έχει υποστηρίξει πράξεις διεθνούς τρομοκρατίας κατά τους προηγούμενους έξι μήνες και ότι έχει δεσμευθεί πως δεν θα το πράξει στο μέλλον.

Μετά την απομάκρυνση του Άσαντ, η νέα συριακή κυβέρνηση έχει διαβεβαιώσει ότι η χώρα δεν θα αποτελέσει ξανά απειλή για την περιφερειακή ή τη διεθνή ασφάλεια. Η Δαμασκός έχει ενταχθεί στον, υπό την ηγεσία των ΗΠΑ, διεθνή συνασπισμό κατά του DAES (ISIS) και ανακοινώνει τακτικά επιχειρήσεις εναντίον δικτύων λαθρεμπορίας όπλων στα σύνορά της με το Ιράκ και τον Λίβανο.

Η στρατηγική των ΗΠΑ

Η προσπάθεια περιορισμού της ενεργειακής εξάρτησης της Συρίας από τη Ρωσία εντάσσεται σε μια ευρύτερη αμερικανική στρατηγική για τη μείωση της ρωσικής επιρροής στη χώρα. Αν και η Μόσχα δεν περιλαμβανόταν στις αρχικές προϋποθέσεις που έθεσε η Ουάσινγκτον για τη χαλάρωση των κυρώσεων, οι ΗΠΑ έχουν πλέον καταστήσει σαφές ότι επιθυμούν η Δαμασκός να απομακρυνθεί σταδιακά από τη Ρωσία.

Το αμερικανικό Κογκρέσο έχει ήδη ζητήσει από το Πεντάγωνο να εξετάσει τρόπους περιορισμού της ρωσικής επιρροής στη Συρία και να αξιολογήσει τις δυνατότητες αποχώρησης των ρωσικών δυνάμεων από τη ναυτική βάση της Ταρτούς και την αεροπορική βάση Χμεϊμίμ. Τον Ιούλιο, το Reuters μετέδωσε ότι τμήμα της ρωσικής ναυτικής εγκατάστασης στην Ταρτούς αναμένεται να μετατραπεί σε εμπορικό και διαμετακομιστικό κέντρο.

Η πιθανή μείωση των εισαγωγών ρωσικού πετρελαίου, επομένως, δεν αφορά μόνο την ενεργειακή πολιτική της Συρίας. Αποτελεί μέρος μιας ευρύτερης γεωπολιτικής αναδιάταξης, κατά την οποία η Δαμασκός επιχειρεί να ενισχύσει τους δεσμούς της με τη Δύση, ενώ η Ουάσινγκτον επιδιώκει να περιορίσει σταδιακά τα οικονομικά, ενεργειακά και στρατιωτικά ερείσματα της Ρωσίας στη χώρα.

Το ΔΗΚΟ, μετά τις τελευταίες βουλευτικές εκλογές του Μαΐου, είναι το μόνο από τα κόμματα, τα οποία στηρίζουν την κυβέρνηση, το οποίο είναι κοινοβουλευτικό και προφανώς και ήταν αναμενόμενη η ενίσχυση της παρουσίας του στο κυβερνητικό σχήμα. Υπενθυμίζεται ότι ΕΔΕΚ και ΔΗΠΑ έμειναν εκτός κοινοβουλίου.

Την ίδια ώρα, επί της ουσίας και σε σχέση με την υλοποίηση του κυβερνητικού προγράμματος, που είναι και το μείζον, προφανώς και θα αυξηθούν οι στροφές του μηχανισμού και θα ενισχυθούν οι προσπάθειες. Οι πολίτες θέλουν να βλέπουν τα έργα, τις εξαγγελίες, τις πολιτικές να υλοποιούνται. Να επηρεάζουν θετικά την καθημερινότητα τους.

Τι επιδιώκει ο Νίκος Χριστοδουλίδης

Είναι γνωστό πως ακόμη και πριν ανακοινωθούν οι αλλαγές στο κυβερνητικό σχήμα, υπήρξαν από τη δεξιά πολυκατοικία παρεμβάσεις, με “ηχηρό” τρόπο, ώστε να αποφευχθούν διορισμοί από το χώρο του ΔΗΣΥ. Οι παρεμβάσεις στρέφονταν τόσο προς την κυβέρνηση, τον ίδιο τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας, αλλά και προς στελέχη, μέλη, τα ονόματα των οποίων συζητούνταν.

Εκ του αποτελέσματος φάνηκε πως στην περίπτωση της κ. Τίνας Παύλου, που τοποθετήθηκε στο Υφυπουργείο Κοινωνικής Πρόνοιας, οι… ηχηρές προειδοποιήσεις δεν έπιασαν τόπο. Υπενθυμίζεται πως η κ. Παύλου στις τελευταίες εκλογές ήταν αριστίνδην υποψήφια του ΔΗΣΥ ενώ μετεκλογικά είχε διορισθεί από την Πρόεδρο του κόμματος, Αννίτα Δημητρίου, στη σκιώδη κυβέρνηση του κόμματος της αντιπολίτευσης.

Στο διά ταύτα: Ο Νίκος Χριστοδουλίδης με τις αλλαγές που ανακοίνωσε ενίσχυσε περισσότερο το κεντροδεξιό προφίλ της κυβέρνησής του. Το σχήμα αυτό, όπως διαμορφώθηκε από τις ανακοινώσεις της περασμένης Τρίτης, θα οδηγήσει την παρούσα κυβέρνηση στις προεδρικές εκλογές του Φεβρουαρίου 2028. Ο Νίκος Χριστοδουλίδης θα πράξει αυτό που έκανε το 2023. Επειδή δεν είχε δικό του κόμμα, όπως δεν έχει ούτε και σήμερα, επέλεξε την πορεία του ιδίου – τώρα και των υπουργών του – προς τους πολίτες. Δεκαεννιά μήνες πριν τις προεδρικές εκλογές, όλοι προετοιμάζονται. Ιδιαίτερα στον ΔΗΣΥ δεν κρύβονται.

Από τη μία έχουμε την ομάδα των χερσαίων δυνάμεων που επιδιώκουν να μετατρέψουν μεγάλα κομμάτια των εγγύς υδάτων σε γαλάζιο έδαφος και από την άλλη έχουμε τις Ναυτικές Δυνάμεις που μάχονται να επιτύχουν την ανάσχεση αυτής της γεωπολιτικής επιχωμάτωσης και να κρατήσουν τα εγγύς ύδατα κομμάτι των ωκεανών και όχι προέκταση της στεριάς.

Και κατά την άποψη του γράφοντος αυτή η επική μονομαχία θα κριθεί, εν πολλοίς, σε δύο σημεία του πλανήτη. Το ένα είναι οι σινικές θάλασσες και οι προεκτάσεις τους στον Ειρηνικό. Και το άλλο είναι το Αιγαίο. Συγκεκριμένα, τυχόν επιτυχία της Τουρκίας να επιβάλει τη “Γαλάζια Πατρίδα”, έστω και ντε φάκτο, δια της αδράνειας και πολύ περισσότερο δια της άτυπης συνεργασίας της Ελλάδας μέσω κάποιου “συμβιβασμού”, θα αποτελέσει δυνάμει συντριπτικό πλήγμα στη γεωστρατηγική των Ναυτικών Δυνάμεων, κυρίως φυσικά των Ηνωμένων Πολιτειών, με απρόβλεπτες αρνητικές συνέπειες ως προς τη θέση και τον ρόλο της Ελλάδας στη δυτική γεωπολιτική αρχιτεκτονική.

Κινεζική κατά αμερικανικής στρατηγικής

Αναλυτικότερα, η δημόσια συζήτηση γύρω από την άνοδο της Κίνας επικεντρώνεται σχεδόν αποκλειστικά στην ταχύτατη ανάπτυξη του Κινεζικού Ναυτικού και στην υποτιθέμενη επιδίωξη του Πεκίνου να αναλάβει τον ρόλο που διαδραμάτισαν άλλοτε η Βρετανική Αυτοκρατορία και αργότερα οι Ηνωμένες Πολιτείες ως κυρίαρχες Ναυτικές Δυνάμεις. Η ερμηνεία αυτή, όσο διαδεδομένη και αν είναι, ενδέχεται να βασίζεται σε μια λανθασμένη ιστορική αναλογία. Αντί να εξετάζεται η κινεζική στρατηγική μέσα από το δικό της γεωιστορικό πλαίσιο, ερμηνεύεται με βάση τα πρότυπα της δυτικής ναυτικής ιστορίας.

Η υπόθεση του παρόντος άρθρου είναι διαφορετική. Η Κίνα πιθανότατα δεν επιδιώκει να μετατραπεί σε μια νέα παγκόσμια ναυτική αυτοκρατορία δυτικού τύπου αλλά να επιδιώξει τη δημιουργία ενός εκτεταμένου θαλασσοχερσαίου χώρου απόλυτης στρατηγικής κυριαρχίας γύρω από την κινεζική επικράτεια. Με άλλα λόγια, δεν επιχειρεί πρωτίστως να κυριαρχήσει στους ωκεανούς αλλά προσπαθεί να μετατρέψει μεγάλα τμήματα των εγγύς θαλασσών της σε “γαλάζιο έδαφος”, δηλαδή σε λειτουργική προέκταση της χερσαίας ισχύος της. Ή, υπό μία έννοια, να ενώσει το έδαφός της με μια μεγάλη “ωκεάνια λίμνη” σε έναν χώρο, αποκλειστικής και αναντίρρητης κυριαρχίας.

Η δυνητική αυτή αλλαγή εδράζεται πάνω στις μεταλλάξεις στη γεωγραφία της στρατιωτικής ισχύος τα τελευταία χρόνια. Για πρώτη φορά στην ιστορία, ένα εκτεταμένο χερσαία εδραζόμενο πλέγμα αισθητήρων, πυραυλικών συστημάτων, μη επανδρωμένων μέσων και δικτύων διοίκησης και ελέγχου μπορεί να ασκεί αποφασιστική στρατιωτική επιρροή σε τεράστιες θαλάσσιες εκτάσεις. Το αποτέλεσμα είναι ότι οι εγγύς θάλασσες παύουν να λειτουργούν ως προέκταση των ωκεανών και αρχίζουν να μετατρέπονται σε προέκταση της χερσαίας επικράτειας.

Αυτό ακριβώς φαίνεται να επιδιώκει η Κίνα. Το εντυπωσιακά αναπτυσσόμενο κινεζικό ναυτικό δεν πρέπει να ιδωθεί ως ένας ανεξάρτητος στόλος “βαθέων κυανών υδάτων” αλλά ως τμήμα μιας ενιαίας θαλασσοχερσαίας αρχιτεκτονικής ισχύος, στην οποία το ναυτικό, η αεροπορία, οι αντιπλοϊκοί βαλλιστικοί πύραυλοι, τα υπερ – υπερηχητικά βλήματα αερολίσθησης (HGV), τα δίκτυα αισθητήρων και οι διαστημικές υποδομές λειτουργούν ως ένα ολοκληρωμένο σύστημα – συστημάτων (system – of – systems).

Ο στόχος της Κίνας

Στόχος του δεν είναι απλώς η νίκη σε μια δυνητική μεγα – ναυμαχία με το Ναυτικό των Ηνωμένων Πολιτειών, αλλά η δημιουργία ενός περιβάλλοντος στο οποίο η στρατιωτική παρουσία και δράση κάθε άλλης Δύναμης, συμπεριλαμβανομένων των Ηνωμένων Πολιτειών, να καθίσταται εξαιρετικά επισφαλής. Με άλλα λόγια, επιδιώκεται η δημιουργία μιας εικόνας αναντίρρητης κινεζικής κυριαρχίας σε ένα μεγάλο κομμάτι του Ειρηνικού, η οποία θα επιτρέψει την άτυπη ενοποίηση αυτής της θαλάσσιας έκτασης με τη στεριά σε έναν και ενιαίο χώρο αδιαίρετης κινεζικής κυριαρχίας.

Εάν αυτή η ανάγνωση είναι ορθή, τότε η σημαντικότερη γεωστρατηγική μεταβολή της εποχής μας δεν είναι η άνοδος μιας νέας μεγάλης Ναυτικής Δύναμης, δηλαδή της Κίνας, αλλά η σταδιακή αντικατάσταση της λογικής του “ανοικτού ωκεανού” από τη λογική του “γαλάζιου εδάφους” και των “ωκεάνιων λιμνών”. Υπό μία έννοια θα μπορούσαμε να πούμε ότι αναφερόμαστε σε έναν πιθανό νέο κόσμο όπου θα έχουμε υβριδικές υπερ – ηπείρους αποτελούμενες από “καφέ και γαλάζιο έδαφος” και συρρικνωμένους ωκεανούς.

Υπό αυτήν την έννοια, η ελληνοτουρκική αντιπαράθεση αποκτά μια διάσταση που υπερβαίνει κατά πολύ τα όρια της Ανατολικής Μεσογείου και θα παίξει σημαντικό ρόλο στη διαμόρφωση του μελλοντικού διεθνούς συστήματος.

Η Τουρκία και το Αιγαίο

Συγκεκριμένα, εάν η Τουρκία κατορθώσει να επιβάλει, έστω και de facto, την αντίληψη ότι μεγάλα ελληνικά νησιά μπορούν να απωλέσουν ουσιώδη κυριαρχικά δικαιώματα λόγω της εγγύτητάς τους προς τη μικρασιατική ακτή, θα δημιουργηθεί ένα εξαιρετικά σημαντικό διεθνές προηγούμενο. Και το προηγούμενο αυτό θα είναι ιδιαίτερα βαρύνουσας σημασίας, καθώς θα έχει διαμορφωθεί όχι στην περιφέρεια της διεθνούς τάξης αλλά στο εσωτερικό του ΝΑΤΟ και εις βάρος ενός κράτους – μέλους της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Συγκεκριμένα, η Κίνα θα μπορεί να ενισχύσει την επιχειρηματολογία της υπέρ της μετατροπής μεγάλων τμημάτων του δυτικού Ειρηνικού σε ζώνες σχεδόν αποκλειστικού στρατηγικού ελέγχου. Η Ρωσία θα μπορεί να προβάλει με ακόμη μεγαλύτερη αυτοπεποίθηση τις διεκδικήσεις της στην Αρκτική, υποστηρίζοντας ότι οι υποθαλάσσιες γεωλογικές δομές αποτελούν φυσική προέκταση της σιβηρικής υφαλοκρηπίδας. Παράλληλα, και άλλες αναθεωρητικές δυνάμεις θα αποκτήσουν ισχυρότερα επιχειρήματα για τη διεύρυνση των θαλάσσιων διεκδικήσεών τους.

Να θυμηθούμε ότι ξεκινώντας από την Διακήρυξη του Σαντιάγο πολλές χώρες στο παρελθόν ανακήρυξαν μονομερώς χωρικά ύδατα σε τεράστιες θαλάσσιες ζώνες, θεωρώντας ότι οι περιορισμοί σε αυτά ήταν αποικιακό κατάλοιπο. Εν τέλει, μετά από δεκαετίες ζυμώσεων και συγκρούσεων, προέκυψε η Αποκλειστική Οικονομική Ζώνη των 200 ναυτικών μιλίων ως συμβιβασμός μεταξύ των χωρών που επεδίωκαν απεριόριστο βάθος στα χωρικά τους ύδατα και των Ναυτικών Δυνάμεων που ήθελαν τη διατήρηση των ωκεανών ως χώρο απόλυτης ελεύθερης δράσης τους.

Όμως, η φύση της ΑΟΖ παραμένει ρευστή και δυναμική. Υπό μία έννοια θα μπορούσαμε να πούμε ότι η ΑΟΖ είναι ουσιαστικά χωρικά ύδατα εν υπνώσει και εύκολα μπορεί να εξελιχθεί σε κάτι τέτοιο αν αλλάξουν τα διεθνή δεδομένα. Και η τουρκική “Γαλάζια Πατρίδα” απειλεί να τα αλλάξει. Συνεπώς η Ελλάδα δεν υπερασπίζεται μόνο τα δικά της κυριαρχικά δικαιώματα. Βρίσκεται στο σημείο όπου συγκρούονται δύο διαφορετικά γεωστρατηγικά παραδείγματα.

Για να το πούμε όσο πιο ξεκάθαρα γίνεται, το Αιγαίο εξελίσσεται σε ένα από τα σημαντικότερα γεωστρατηγικά εργαστήρια του πλανήτη. Εδώ ενδέχεται να δοκιμαστεί αν η λογική του “γαλάζιου εδάφους” μπορεί να αποκτήσει πολιτική και νομική νομιμοποίηση. Η έκβαση της αντιπαράθεσης δεν θα επηρεάσει μόνο τις ελληνοτουρκικές σχέσεις αλλά θα  επηρεάσει την εξέλιξη του Δικαίου της Θάλασσας και τη μελλοντική ισορροπία μεταξύ χερσαίων και ναυτικών δυνάμεων.

Αυτό σημαίνει ότι η αντίσταση στις παρανοϊκές αξιώσεις της Τουρκίας στο Αιγαίο, πέραν από αναγκαία και (υπό φυσιολογικές συνθήκες…) αυτονόητη ενέργεια αυτοάμυνας, συνδέεται και με τη διατήρηση ενός ευρύτερου γεωστρατηγικού παραδείγματος (paradigm) το οποίο αποτελεί κομβικό στοιχείο της γεωπολιτικής ταυτότητας των Ναυτικών Δυνάμεων και ιδιαίτερα των Ηνωμένων Πολιτειών. Αντιστρόφως, μια πολιτική κατευνασμού απέναντι στην τουρκική αναθεωρητική στρατηγική δεν συνεπάγεται μόνον γεωπολιτικό αυτοχειριασμό της Ελλάδας αλλά δημιουργεί και έναν δυνητικό καταλύτη για τη σταδιακή νομιμοποίηση μιας ευρύτερης τάσης εδαφοποίησης της θάλασσας, η οποία θα μπορούσε να μεταβάλει ριζικά τη δομή της παγκόσμιας ναυτικής τάξης εις βάρος ζωτικών συμφερόντων των Ναυτικών Δυνάμεων.

Η Ελλάδα και η ήττα των ναυτικών δυνάμεων

Και εδώ προκύπτει το ερώτημα αν ισχύουν όλα τα παραπάνω γιατί οι Ηνωμένες Πολιτείες δεν παρεμβαίνουν υπέρ της Ελλάδας και κατά της Τουρκίας; Μια αρχική απάντηση θα μπορούσε να είναι γιατί, πολύ απλά, το διεθνές σύστημα δεν λειτουργεί έτσι. Οι παθητικοί δρώντες που περιμένουν επιβράβευση λόγω της παθητικότητάς τους και της συμβιβαστικής τους διάθεσης χάριν της “καλής γειτονίας” σπανίως, έως ποτέ, στηρίζονται. Επίσης, η αμερικανική στρατηγική χαρακτηρίζεται πολλάκις από έλλειψη χρονικού βάθους και μακρόπνοου σχεδιασμού.

Έτσι, εν προκειμένω, στην προσπάθειά της η Ουάσινγκτον να διατηρήσει την Τουρκία στο δυτικό άρμα, συχνά αντιμετωπίζει τις ελληνοτουρκικές διαφορές ως μια άμεση διμερή περιφερειακή εκκρεμότητα που απαιτεί εκατέρωθεν συμβιβασμούς και μετά βλέπουμε. Πρόκειται φυσικά για μια τραγικά μυωπική προσέγγιση η οποία θυσιάζει τη μακροπρόθεσμη στρατηγική για το βραχυπρόθεσμο τακτικό όφελος. Αλλά συμβαίνει.

Ανεχόμενη ή πιέζοντας για λύσεις που υπονομεύουν τα κυριαρχικά δικαιώματα των ελληνικών νησιών, η Δύση ουσιαστικά πριονίζει το κλαδί πάνω στο οποίο κάθεται. Νομιμοποιεί το ισχυρότερο νομικό και πολιτικό επιχείρημα που χρειάζονται η Κίνα και η Ρωσία για να εκδιώξουν το Αμερικανικό Ναυτικό από τις δικές τους ζωτικές ζώνες, καταφέρνοντας πλήγμα στο παγκόσμιο δόγμα της ελευθερίας των θαλασσών.

Η “Γαλάζια Πατρίδα”

Συμπερασματικά, η ελληνική εξωτερική και αμυντική πολιτική δεν μπορεί να εγκλωβίζεται στην αναμονή μιας “γεωπολιτικής επιφοίτησης” της Ουάσινγκτον, ούτε να αναζητά την ασφάλειά της σε “συμβιβαστικές” λύσεις κατευνασμού που μακροπρόθεσμα θα νομιμοποιούσαν το αναθεωρητικό δόγμα της “Γαλάζιας Πατρίδας”. Στο σύγχρονo άναρχο διεθνές σύστημα, η στρατηγική επιβίωση δεν επαφίεται στην επίκληση του αφηρημένου δικαίου, αλλά στην ικανότητα επιβολής του κόστους.

Η Ελλάδα οφείλει να ορθώσει αυτόνομο ανάστημα, μετατρέποντας το Αιγαίο σε έναν χώρο αναντίρρητης ελληνικής κυριαρχίας. Αυτό απαιτεί τη ριζική αναθεώρηση της αμυντικής μας αρχιτεκτονικής μέσω της αξιοποίησης της νησιωτικής γεωγραφίας ως ενός ενιαίου, αβύθιστου, δικτύου Άρνησης Πρόσβασης (A2/AD), βασισμένου σε μαζικά, χαμηλού κόστους μη επανδρωμένα συστήματα, προηγμένο παράκτιο πυροβολικό, πολλαπλά δίκτυα αισθητήρων, υπόγειες υποδομές, αποκεντρωτικά μοντέλα διοίκησης και ελέγχου κλπ.

Παράλληλα, η επίτευξη μιας εικόνας ελληνικής αναντίρρητης κυριαρχίας στο Αιγαίο πρέπει να πλαισιωθεί από ένα επιθετικό, στρατηγικό μάρκετινγκ στα κέντρα εξουσίας της Ουάσινγκτον και των πρωτευουσών άλλων κρίσιμων χωρών. Το μήνυμά μας προς τη Δύση πρέπει να είναι ότι η προάσπιση των κυριαρχικών δικαιωμάτων των ελληνικών νησιών δεν αποτελεί μια τοπική, διμερή εκκρεμότητα, αλλά το ζωτικό ανάχωμα που εμποδίζει την Κίνα και τη Ρωσία να ανατρέψουν το παγκόσμιο δόγμα της ελευθερίας των θαλασσών. Αν η Ελλάδα δεν επιβάλλει την ισχύ της στο αρχιπέλαγος, η ήττα δεν θα είναι μόνο ελληνική, αλλά θα σηματοδοτήσει την απαρχή της παγκόσμιας γεωπολιτικής συρρίκνωσης των Ναυτικών Δυνάμεων.

Για δεκαετίες, η αμερικανική ναυτική στρατηγική δεν είχε ως αντικείμενο την άμεση κυριαρχία σε κάθε στρατηγικό θαλάσσιο πέρασμα. Το ζητούμενο ήταν η διασφάλιση της ελεύθερης, ασφαλούς και προβλέψιμης ροής του παγκόσμιου εμπορίου. Η αποτροπή μιας εχθρικής δύναμης από το να αποκτήσει εκβιαστική ισχύ αποτελούσε μέσο για την επίτευξη αυτού του στόχου και όχι αυτοτελή στρατηγικό σκοπό.

Η Ουάσιγκτον, όπως όλα δείχνουν, τείνει να αντιμετωπίσει την αποδυνάμωση του Ιράν ως στρατηγικό στόχο καθαυτό, ακόμη και εάν αυτό καθιστά δυσκολότερη την επίτευξη του πραγματικού αμερικανικού συμφέροντος, της σταθερότητας στον Περσικό Κόλπο.

Η γεωγραφία δεν αλλάζει με στρατιωτικές επιχειρήσεις

Το Ιράν δεν μπορεί να απομακρυνθεί από τον χάρτη! Διαθέτει εκατοντάδες χιλιόμετρα ακτογραμμής κατά μήκος του Στενού του Ορμούζ και, ανεξάρτητα από το ποια κυβέρνηση βρίσκεται στην εξουσία στην Τεχεράνη, θα εξακολουθεί να αποτελεί παράκτιο κράτος, με συγκεκριμένα δικαιώματα και δυνατότητες επιρροής.

Η γεωγραφία δεν ανατρέπεται με αεροπορικές επιδρομές, ούτε με πολιτικές δηλώσεις, όπως ατυχώς συνηθίζει ο πρόεδρος Τραμπ. Και φυσικά η στρατηγική οφείλει να προσαρμόζεται στη γεωγραφία και όχι να προσπαθεί να την αγνοήσει. Αυτό σημαίνει ότι οποιαδήποτε βιώσιμη αρχιτεκτονική ασφάλειας στον Περσικό Κόλπο θα πρέπει να λαμβάνει υπόψη τον ρόλο του Ιράν, είτε αυτό αρέσει, είτε όχι στις Ηνωμένες Πολιτείες – ή στους περιφερειακούς συμμάχους τους οι, οποίοι τελικά το αντιλαμβάνονται πολύ καλά.

Η πραγματική επιδίωξη της Τεχεράνης

Το να μιλάμε για το Ιράν αν θα αποκτήσει το δικαίωμα να εισπράττει διόδια διέλευσης, ή τέλη για ναυτιλιακές υπηρεσίες συνιστά μία μυωπική προσέγγιση. Η Τεχεράνη φαίνεται να επιδιώκει κάτι πολύ σημαντικότερο από ένα πρόσθετο οικονομικό όφελος. Εκτιμάται ότι στρατηγικός στόχος της είναι να μετατρέψει την επιρροή που απέκτησε κατά τη διάρκεια της κρίσης και του πολέμου σε έναν μόνιμο θεσμικό και πολιτικό ρόλο, στη διαχείριση ενός από τα σημαντικότερα θαλάσσια περάσματα του κόσμου.

Αυτό εξηγεί γιατί η ιρανική επιχειρηματολογία δεν περιορίζεται σε ζητήματα οικονομικής αποζημίωσης. Αντιθέτως, δίνει ιδιαίτερη έμφαση σε έννοιες όπως η κυριαρχία, οι ναυτιλιακές διαδρομές, η ρύθμιση της κυκλοφορίας, η εποπτεία και οι μηχανισμοί διοίκησης της ναυσιπλοΐας.

Το βασικό διακύβευμα για την Τεχεράνη είναι η κατοχύρωση ενός θεσμοθετημένου ρόλου στη διαχείριση του Στενού και κατ’ επέκταση, μια διαρκή πολιτική επιρροή στην περιφερειακή αρχιτεκτονική ασφάλειας. Με απλά λόγια το πραγματικό διακύβευμα μετατοπίζεται από τα έσοδα στην εξουσία!

Ακριβώς γι’ αυτόν τον λόγο, οποιαδήποτε συμφωνία δεν θα πρέπει να αξιολογηθεί αποκλειστικά με οικονομικά, ή τεχνικά κριτήρια. Η ουσιαστική της σημασία θα κριθεί από το αν μεταβάλλει, και σε ποιο βαθμό, την ισορροπία ισχύος και τη θεσμική αρχιτεκτονική ασφαλείας στον Περσικό Κόλπο.

Το μάθημα του Αϊζενχάουερ

Η κρίση του Σουέζ το 1956 προσφέρει ένα εξαιρετικά επίκαιρο ιστορικό προηγούμενο. Όταν η Βρετανία, η Γαλλία και το Ισραήλ επιχείρησαν να ανατρέψουν στρατιωτικά τον έλεγχο του καναλιού που είχε εθνικοποιήσει ο Γκαμάλ Αμπντέλ Νάσερ, ο πρόεδρος Ντουάιτ Αϊζενχάουερ αρνήθηκε να ταυτίσει τα αμερικανικά συμφέροντα με τις επιδιώξεις των συμμάχων του.

Αντιλήφθηκε ότι το πραγματικό διακύβευμα δεν ήταν ποιος ύψωνε τη σημαία πάνω από το Σουέζ, αλλά αν το κανάλι θα παρέμενε ανοικτό για τη διεθνή ναυσιπλοΐα. Επέλεξε τη σταθερότητα, αντί της επίδειξης ισχύος και τη λειτουργικότητα αντί του συμβολισμού και η ιστορία τον δικαίωσε.

Η στρατηγική δεν είναι διαγωνισμός κύρους

Εάν μια συμφωνία με το Ομάν μπορεί να διασφαλίσει την ασφαλή διέλευση των εμπορικών πλοίων, η Ουάσιγκτον δεν θα πρέπει να την απορρίψει μόνο και μόνο επειδή αναγνωρίζει ότι το Ιράν διαθέτει, ως παράκτιο κράτος, ορισμένες αρμοδιότητες, ή δυνατότητες διαχείρισης της κυκλοφορίας στα χωρικά του ύδατα.

Η εναλλακτική θα ήταν να θυσιαστεί η ουσία στον βωμό του συμβολισμού. Αν προτιμηθεί η εικόνα της αδιαμφισβήτητης αμερικανικής κυριαρχίας από την πραγματική ασφάλεια της παγκόσμιας ναυσιπλοΐας αυτό δεν αποτελεί στρατηγική νίκη, αλλά στρατηγική αυταπάτη. Και αυτό θα είναι το δεύτερο μεγαλύτερο λάθος της αμερικανικής εξωτερικής πολιτική μετά την έναρξη αυτού του πολέμου.

Το πραγματικό δίλημμα με το Ορμούζ

Η συζήτηση για το Στενό του Ορμούζ δεν αφορά μόνο τη διαχείριση μιας κρίσιμης θαλάσσιας οδού. Στην πραγματικότητα, αφορά δύο εντελώς διαφορετικά μοντέλα ασφάλειας για τον Περσικό Κόλπο. Το πρώτο είναι το μοντέλο που κυριάρχησε μετά το τέλος του Ψυχρού Πολέμου. Η ασφάλεια της περιοχής εξασφαλίζεται κυρίως από την ισχυρή και διαρκή στρατιωτική παρουσία εξωτερικών δυνάμεων, με προεξάρχουσες τις ΗΠΑ. Η ελεύθερη ναυσιπλοΐα θεωρείται προϊόν της αμερικανικής ναυτικής υπεροχής και της δυνατότητας άμεσης στρατιωτικής επέμβασης όταν απειλείται.

Το δεύτερο μοντέλο στηρίζεται σε μια διαφορετική παραδοχή. Η μακροπρόθεσμη σταθερότητα δεν μπορεί να επιβληθεί αποκλειστικά από εξωτερικούς παράγοντες, αλλά απαιτεί μια περιφερειακή αρχιτεκτονική ασφάλειας με την συμμετοχή όλων των παρακτίων κρατών του Κόλπου, συμπεριλαμβανομένου του Ιράν.

Η γεωγραφία επιβάλλει αυτή την πραγματικότητα. Το Ιράν είναι μόνιμος γεωπολιτικός παράγοντας, με εκτεταμένη ακτογραμμή κατά μήκος του Στενού του Ορμούζ, με στρατιωτικές δυνατότητες και άμεσο ενδιαφέρον για την ασφάλεια των θαλάσσιων οδών. Η αγνόηση αυτού του δεδομένου δεν το αναιρεί. Αντίθετα, το μετατρέπει σε διαρκή πηγή κρίσης.

Από την άλλη μεριά να ξεκαθαρίσουμε ότι αυτό δεν σημαίνει ότι η διεθνής κοινότητα οφείλει να αποδεχθεί κάθε ιρανική διεκδίκηση, ή να παραβλέψει ενέργειες που παραβιάζουν το διεθνές δίκαιο. Σημαίνει όμως ότι η απομόνωση ενός βασικού περιφερειακού δρώντα δεν συνιστά βιώσιμη στρατηγική για την οικοδόμηση σταθερής τάξης ασφαλείας.

Η πρόκληση για τις ΗΠΑ λοιπόν δεν είναι να επιλέξουν ανάμεσα στην αποχώρηση και στη διαρκή στρατιωτική κυριαρχία. Είναι να διευκολύνουν τη μετάβαση σε ένα ισορροπημένο σύστημα περιφερειακής ασφάλειας, όπου η ελευθερία της ναυσιπλοΐας θα αποτελεί κοινό συμφέρον όλων των κρατών της περιοχής και όχι αποκλειστική ευθύνη μιας εξωτερικής δύναμης. Και για τον λόγο αυτό χαρακτηρίστηκε ανοησία η δήλωση του Τραμπ για τέλη στα πλοία 20% στην αξία του φορτίου για να διασφαλίζει η Αμερική την… ασφαλή ναυσιπλοΐα. Δήλωση βέβαια που ην απέσυρε μετά από λίγες ώρες.

Διαπιστώσεις – Συμπεράσματα

Οι μεγάλες δυνάμεις κρίνονται από την ικανότητά τους να ιεραρχούν σωστά τα συμφέροντά τους. Όταν ο σκοπός γίνεται η αποδυνάμωση ενός αντιπάλου αντί της προστασίας του ίδιου του εθνικού συμφέροντος, η στρατηγική αρχίζει να υπηρετεί την ιδεολογία και όχι την πραγματικότητα.

Το Στενό του Ορμούζ δεν είναι το έπαθλο ενός γεωπολιτικού ανταγωνισμού. Είναι η σημαντικότερη ενεργειακή αρτηρία του πλανήτη. Το πραγματικό αμερικανικό συμφέρον δεν είναι να αποκλείσει το Ιράν από μια γεωγραφία που δεν μπορεί να αλλάξει. Είναι να διασφαλίσει ότι η παγκόσμια οικονομία δεν θα γίνει όμηρος μιας διαρκούς σύγκρουσης για το ποιος θα εμφανίζεται ως κυρίαρχος σε αυτήν. Και για αυτό ευελπιστούμε να είναι ακριβείς οι δημοσιογραφικές αναφορές που έφθαναν την ώρα που ολοκληρώναμε αυτήν την ανάλυση για επίτευξη συμφωνίας για το Στενό. Και η Ουάσιγκτον θα πρέπει να την στηρίξει.

Ο Αϊζενχάουερ το είχε κατανοήσει πριν από εβδομήντα χρόνια στην Κρίση του Σουέζ. Το ερώτημα είναι αν η Διοίκηση Τραμπ είναι διατεθειμένη να διδαχθεί από εκείνη την εμπειρία, ή αν θα συνεχίσει να συγχέει την επίδειξη ισχύος με τη στρατηγική σωφροσύνη.
Η ιστορία των διεθνών σχέσεων δείχνει ότι οι σταθερότερες περιφερειακές τάξεις ασφαλείας δεν οικοδομήθηκαν όταν αποκλείστηκε η ισχυρότερη αναθεωρητική δύναμη, αλλά όταν βρέθηκε ένας τρόπος να ενταχθεί σε ένα σύστημα κανόνων που περιόριζε τη συμπεριφορά της, χωρίς να αγνοεί τη γεωπολιτική πραγματικότητα!

Ας πάρουμε, όμως, τα πράγματα από την αρχή. Ο πρώτος “πράσινος” νόμος “περί των γενομένων εις τα δένδρα και άλλες φυτείες, φθορών” αφορούσε ζημιές σε δένδρα και πολυετείς φυτείες, όπως οι αμπελώνες με πρόβλεψη για κοπές δένδρων, αποφλοίωση (σ.σ. γινόταν συνήθως για την κατασκευή φελλών) και βλάβες κατά το μπόλιασμα των δένδρων ή των φυτών.

Σε αυτές τις περιπτώσεις ο ιδιοκτήτης δικαιούτο αποζημίωσης από τον Δήμο, που έπρεπε να καταβληθεί εντός 50 ημερών. Εξαιρούντο της αποζημίωσης από τον Δήμο οι ζημιές που προκαλούνταν από ζώα, καθώς υπεύθυνος θεωρείτο ο βοσκός. Εάν περνούσαν οι 50 μέρες, ο δικαιούχος μπορούσε να στείλει δύναμη χωροφυλάκων για να εισπράξει το ποσό-χρήματα που ο Δήμος είχε δικαίωμα να συγκεντρώσει με έκτακτο έρανο όλων των φορολογούμενων πολιτών.

Ξέρουμε ποιοι τα καίνε

Μερικά χρόνια αργότερα, κρίθηκε αναγκαίο η προστασία των δασών να επεκταθεί και στις περιπτώσεις εμπρησμού. Και τότε φάνηκε, ξεκάθαρα, η ισχυρή επιρροή συμφερόντων στη πολιτική ζωή του 19ου αιώνα. Αφορμή για την έκδοση του νόμου ήταν μια μεγάλη, καταστροφική πυρκαγιά, που εκδηλώθηκε τις πρώτες μέρες του Αυγούστου του 1861, στην περιοχή του Τατοΐου. Η φωτιά κατάκαψε, για τέσσερις μέρες, δένδρα, αγρούς, μελίσσια και σπίτια.

«Αφού επί τέσσαρας ημέρας η κατά το χωριόν Τατόι πυρκαϊά κατέκαυσε δένδρα και αγρούς και μελίσσια και τινάς οικίας και καλύβια, εσβέσθη τέλος πάντων, τη βοηθεία των πυροσβεστών και άλλων στρατιωτών καθώς και πολλών χωρικών συνδραμόντων», έγραφε στις 5 Αυγούστου η εφημερίδα “Αθηνά”, σημειώνοντας ότι οι ζημιές υπολογιζόταν πως ξεπερνούσαν το ένα εκατομμύριο δραχμές, τεράστιο ποσό για την εποχή εκεἰνη.

Την ίδια μέρα η κυβέρνηση του Αθανάσιου Μιαούλη καταθέτει στη Βουλή νομοσχέδιο “περί απαγορεύσεως πυράς εις το δάσος”, το οποίο συζητήθηκε με τη διαδικασία του κατεπείγοντος. Ο εισηγητής υπουργός Οικονομικών Ε. Σίμος μιλώντας στη Βουλή κατά την κατάθεση του νομοσχεδίου ήταν  ξεκάθαρος για τις αιτίες των εμπρησμών.

«Ουδείς εξ υμών αγνοεί τ’ αληθή αίτια, ένεκα των οποίων ως επί το πολύ λαμβάνουσι χώραν εν ώρα θέρους εμπρησμοί, καταστρέφοντες αλληλοδιαδόχως τα ωραιώτερα και χρησιμώτερα της επικρατείας δάση», είπε, προσθέτοντας: «Ποιμένες τινές δια την αναβλάστησιν ολίγου χόρτου και πολλοί των γεωργών για ν’ ανοίξωσι μικράν έκτασιν γης προς καλλιέργειαν βάλλουσι πυρ».

Συνεχίζοντας ανέφερε – ορθώς – ότι για να αντιμετωπιστεί αυτό το φαινόμενο πρέπει να εμποδισθεί ο σκοπός για τον οποίο βάζουν φωτιές, δηλαδή η βόσκηση ή καλλιέργεια (σ.σ. πολλά χρόνια αργότερα θα προστεθεί ως κίνητρο και η οικοδόμηση) και παρουσίασε τις αρχικές διατάξεις του νομοσχεδίου. Σε αυτές προβλεπόταν ρητά ότι απαγορευόταν για 10 χρόνια να χρησιμοποιηθεί η καμένη δασική έκταση ως βοσκοτόπι, ή για καλλιέργεια.

Είναι προφανές ότι μια τέτοια απαγόρευση, που κατά τον 20ο αιώνα θα μπορούσε να επεκταθεί και στην οικοδόμηση καμένων εκτάσεων, θα είχε διασώσει πολλά δάση, αφού αφαιρούσε σημαντικά κίνητρα εμπρησμού, κυρίως γαιοκτημόνων, που είχαν, είτε μεγάλες καλλιέργειες, είτε είχαν ισχυρά κτηνοτροφικά συμφέροντα σε πολλές περιοχές.

Οι αντιδράσεις

Ωστόσο, με την κατάθεση του νομοσχεδίου φάνηκαν οι πρώτες αντιδράσεις. Ορισμένες εφημερίδες, με καυστική αρθρογραφία, κατέκριναν την κυβέρνηση για προχειρότητα, υποστηρίζοντας ότι το νομοσχέδιο συντάχθηκε «εν τη ζάλη της πυρκαγιάς που κατέστρεψε εν των καλλιτέρων δασών της πρωτευούσης». Η ίδια κριτική έγινε από βουλευτές και γερουσιαστές σε τοποθετήσεις τους στις συνεδριάσεις των δύο νομοθετικών Σωμάτων της εποχής, τη Βουλή και τη Γερουσία.

Από τη άλλη πλευρά, ο εισηγητής υπουργός Οικονομικών Ε. Σίμος αρνήθηκε την μομφή, λέγοντας ότι το νομοσχέδιο δεν είναι πρόχειρο και προϊόν θυμού, «αλλά απόρροια μακράς σκέψεως»  και αποτέλεσμα συνεργασίας των καλύτερων νομομαθών. Όμως, οι αντιδράσεις, ενδεχομένως και πολλαπλές παρασκηνιακές πιέσεις για την απαγόρευση εκμετάλλευσης της καμένης έκτασης, έφεραν αποτέλεσμα.

Φωτογραφικές απαλλαγές όσων είχαν συμφέροντα

Κατά τη συζήτηση στη Βουλή ο υπουργός Οικονομικών “απάλυνε” την παραπάνω διάταξη αποδεχόμενος τροπολογία, που επέτρεπε την αξιοποίηση καμένων ιδιωτικών δασών για καλλιέργεια με άδεια της αρμόδιας αρχής, η οποία όπως φαίνεται δεν ήταν και δύσκολο να εξασφαλιστεί…

Στη Γερουσία η διάταξη “χαλάρωσε” ακόμα περισσότερο με την προσθήκη ότι η εξαίρεση θα δινόταν εάν ο ιδιοκτήτης δεν κρινόταν ως υπαίτιος του εμπρησμού, ανεξάρτητα εάν διαπιστωνόταν να ευθύνεται για τη φωτιά κάποιος εργαζόμενος σε αυτόν, ή συγγενής του… Με άλλο άρθρο, αρχικά, ο ιδιοκτήτης καθίστατο υπεύθυνος εμπρησμού, ακόμα και εάν αυτός είχε προκληθεί από συγγενή του ή εργαζόμενο σε αυτόν. Αυτό το άρθρο απαλείφθηκε εντελώς.

Έτσι, διαμορφώθηκε το τελικό κείμενο του νόμου, ο οποίος φέρει σφραγίδα με ημερομηνία 10 Αυγούστου 1861 και έχει την υπογραφή της Αμαλίας, που εκτελούσε χρέη αντιβασίλισσας λόγω απουσίας του Όθωνα. Την επόμενη μέρα ο νόμος ΧΠ’ “Περί εμπρησμού των δασών” δημοσιεύθηκε στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως. Πολύ πιο “χαλαρός” απ’ όσο προβλεπόταν αρχικά! Χάριν των συμφερόντων μεγαλοτσιφλικάδων της εποχής…

Ο Αμπντούλ Ελ Σαγιέντ έκανε εκστρατεία κατά της επιρροής των μεγάλων δωρητών και των φιλοϊσραηλινών οργανώσεων στην αμερικανική πολιτική. Τον Νοέμβριο θα βρεθεί αντιμέτωπος με τον Ρεπουμπλικάνο Μάικ Ρότζερς, ο οποίος στηρίζεται από τον Τραμπ, για μία έδρα στο Μίσιγκαν. Την έδρα αυτή κατείχαν μέχρι τώρα οι Δημοκρατικοί, όμως ο γερουσιαστής Γκάρι Πίτερς ανακοίνωσε ότι δεν θα επιδιώξει την επανεκλογή του. Το Μίσιγκαν θεωρείται αμφίρροπη Πολιτεία, την οποία είχε κερδίσει ο Τραμπ στις εκλογές του 2024..

Ο Αμπντούλ Ελ Σαγιέντ κάλεσε όλες τις συνιστώσες του κόμματος «να ενωθούν» για να νικήσουν τους Ρεπουμπλικάνους τον Νοέμβριο. «Αυτό είναι το βασικό: να οικοδομήσουμε ένα κίνημα για να ανακτήσουμε τη δημοκρατία μας, ώστε να τεθεί στην υπηρεσία των ανθρώπων που αξίζουν απολύτως τα καλύτερα που μπορεί να προσφέρει η Αμερική», είπε σε συνέντευξη Τύπου που παραχώρησε στο Ντιτρόιτ.

Στηρίχθηκε από πολλές προσωπικότητες της αριστερής πτέρυγας και του προοδευτικού κινήματος των Δημοκρατικών, όπως οι Μπέρνι Σάντερς και Αλεξάντρια Οκάσιο-Κορτές. Η νίκη του ίσως δείχνει ότι η αριστερή πτέρυγα του κόμματος μπορεί να κερδίσει περισσότερες έδρες απ’ όσες κατέχουν σήμερα οι Δημοκρατικοί στη Γερουσία. Οι υποστηρικτές του λένε ότι η κινητοποίηση της προοδευτικής βάσης γύρω από την υποψηφιότητά του μπορεί να επιτρέψει μια επιτυχία χωρίς την υποστήριξη του «παραδοσιακού» δικτύου των μεγάλων δωρητών του κόμματος.

Η Χέιλι Στίβενς, πρώην σύμβουλος της κυβέρνησης του Μπαράκ Ομπάμα σε θέματα αυτοκινητοβιομηχανίας και βουλευτής της περιφέρειας του Ντιτρόιτ από το 2019, επικέντρωσε την εκστρατεία της στην εκβιομηχάνιση της Πολιτείας. Στηρίχθηκε από πολλά ηγετικά στελέχη των Δημοκρατικών, όπως ο Τσακ Σούμερ και η κυβερνήτρια του Μίσιγκαν Γκρέτσεν Γουίτμερ.

Ισραήλ κατά Σαγιέντ 

Οι δύο υποψήφιοι είχαν διαμετρικά αντίθετες θέσεις σε ό,τι αφορά την αμερικανική υποστήριξη στο Ισραήλ. Η Στίβενς τασσόταν υπέρ της συνέχισης της βοήθειας των ΗΠΑ στο Ισραήλ και απέρριπτε τις κατηγορίες περί γενοκτονίας στη Γάζα. Ο Ελ Σαγιέντ ζητά από την πλευρά του να τερματιστεί η αμερικανική βοήθεια στο Ισραήλ και επιτέθηκε στην επιρροή που ασκεί η οργάνωση Aipac, χρηματοδοτώντας φιλοϊσραηλινούς υποψηφίους τόσο των Δημοκρατικών όσο και των Ρεπουμπλικάνων. Λέει επίσης ότι αντιτίθεται στην ύπαρξη του Ισραήλ ως αποκλειστικά εβραϊκού κράτους.

Στο Μίσιγκαν, που αριθμεί μια μεγάλη αραβική κοινότητα και όπου η Aipac επένδυσε περισσότερα από 30 εκατομμύρια δολάρια στην εκστρατεία της Χέιλι Στίβενς, το θέμα της στήριξης στο Ισραήλ έπαιξε σημαντικό ρόλο. Τις δύο τελευταίες εβδομάδες οι υποψήφιοι πέρασαν σε προσωπικές επιθέσεις. Ο Ελ Σαγιέντ χαρακτήρισε την αντίπαλό του «τη λιγότερο ικανή» υποψήφια, ενώ η Χέιλι Στίβενς τον κατηγόρησε ότι χρησιμοποιεί τους Αμερικανούς Εβραίους σαν αποδιοπομπαίους τράγους.

Απέναντι στον Ρεπουμπλικάνο Μάικ Ρότζερς, ο Αμπντούλ Ελ Σαγιέντ λέει ότι ένας υποψήφιος που κινητοποιεί τη βάση θα έχει περισσότερες πιθανότητες να κινητοποιήσει και τους νέους ψηφοφόρους και εκείνους των λαϊκών τάξεων. Όμως θα χρειαστεί και τους πιο μετριοπαθείς Δημοκρατικούς, που ενδέχεται να επιλέξουν να μείνουν στο σπίτι τους αντί να ψηφίσουν έναν υποψήφιο με αντιλήψεις πολύ διαφορετικές από τις δικές τους.

Απίστευτο περιστατικό με Δημοκρατικό υποψήφιο

Στη σύλληψη του Κίριλ Μπάσιν, υποψηφίου των Δημοκρατικών για το Κογκρέσο στη Χαβάη και στελέχους της ΛΟΑΤΚΙ κοινότητας, προχώρησαν οι Αρχές έπειτα από επεισόδιο σε πολυσύχναστη παραλία, όπου φέρεται να απείλησε λουόμενους και να ενεπλάκη σε βίαιη συμπλοκή, όπως αναφέρει η New York Post.

Ο 40χρονος καταγράφηκε σε βίντεο να βρίσκεται με τα εσώρουχά του στην παραλία Κεαγουακάπου, στο νότιο Κιχέι, να φωνάζει και να απειλεί ανθρώπους που ξεκουράζονταν στην ακτή. Σύμφωνα με τις αναφορές, το επεισόδιο άρχισε όταν ένας 61χρονος τού ζήτησε να χαμηλώσει τη μουσική που έπαιζε δυνατά. Στο βίντεο ο Μπάσιν φαίνεται να πλησιάζει μια ομάδα ανθρώπων και να διαπληκτίζεται μαζί τους, προτού απομακρυνθεί λέγοντας: «Του είπα ότι, αν θέλει να πάει στο νοσοκομείο, να έρθει εδώ».

Λίγο αργότερα ήρθε αντιμέτωπος με έναν μεγαλόσωμο άνδρα με τατουάζ. Ο υποψήφιος φέρεται να επιχείρησε να τον χτυπήσει με καρέκλα παραλίας, όμως πριν προλάβει να ολοκληρώσει την κίνησή του, δέχθηκε ισχυρή γροθιά στο πρόσωπο και έπεσε αναίσθητος. Ο άνδρας που τον χτύπησε άρχισε να τρίβει το στέρνο του μέχρι να ανακτήσει τις αισθήσεις του. Όταν ο Μπάσιν συνήλθε, ακολούθησε νέα λεκτική αντιπαράθεση, με τον 40χρονο να απειλεί ότι ο άλλος άνδρας θα καταλήξει στη φυλακή. Στη συνέχεια κινήθηκε ξανά προς το μέρος του, φωνάζοντας και προκαλώντας τον, χωρίς ωστόσο να ξεσπάσει δεύτερη συμπλοκή.

Οι καταγγελίες για όπλο και μαχαίρι

Μάρτυρες υποστήριξαν ότι ο Μπάσιν είπε στους παρευρισκόμενους πως είχε όπλο, ενώ στη συνέχεια φέρεται να έβγαλε μαχαίρι και να απείλησε τον άνδρα με τον οποίο είχε προηγουμένως συγκρουστεί. Κατά τις ίδιες πληροφορίες, πέταξε το μαχαίρι στη θάλασσα, όμως οι αστυνομικοί το εντόπισαν και το περισυνέλεξαν. Ο 40χρονος συνελήφθη και αντιμετωπίζει δύο κατηγορίες για τρομοκρατική απειλή πρώτου βαθμού. Η εγγύησή του ορίστηκε στο 1 εκατομμύριο δολάρια.

Ο Μπάσιν διεκδικεί το χρίσμα απέναντι στη βουλευτή Τζιλ Τοκούντα στη 2η εκλογική περιφέρεια της Χαβάης. Δεν είναι, πάντως, η πρώτη φορά που βρίσκεται αντιμέτωπος με τον νόμο. Τον Μάιο φέρεται να εισέβαλε σε κυβερνητικό κτίριο και να απείλησε με όπλο δύο υπαλλήλους της κομητείας Μάουι.

Μετά το περιστατικό στο Γουαϊλούκου, φέρεται να διέφυγε από το κτίριο, αλλά συνελήφθη λίγο αργότερα και τότε επίσης κατηγορήθηκε για τρομοκρατική απειλή πρώτου βαθμού. Η νέα υπόθεση, αυτή τη φορά σε παραλία γεμάτη κόσμο, έρχεται να επιβαρύνει ακόμη περισσότερο την εικόνα του ενόψει της εκλογικής αναμέτρησης. Παραμένει παράδοξο που ακόμα δεν έχει εκδιωχθεί από το Δημοκρατικό Κόμμα.

Σύμφωνα με μελέτη του ΕΚΠΑ, οι πυρκαγιές αποτελούν μεγάλης κλίμακας διαταραχές που μεταβάλλουν δραματικά το τοπίο καθώς και τις παραμέτρους των οικοσυστημάτων. Ως συνέπεια, αποσταθεροποιούνται οι λειτουργικές σχέσεις μεταξύ των οργανισμών και επέρχονται μεταβολές στη δομή και τη σύνθεση των φυτικών και ζωικών βιοκοινοτήτων. Οι πληθυσμοί ζώων και φυτών υφίστανται απότομη και ραγδαία μείωση ενώ οι αλλαγές του εδάφους μετά από μία πυρκαγιά συνεχίζουν να επηρεάζουν τους οργανισμούς καιρό μετά το γεγονός.

Την ίδια στιγμή, οι επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής γίνονται όλο και πιο εμφανείς στα ζώα που περιθάλπει η ΑΝΙΜΑ. Κάθε καλοκαίρι, εκατοντάδες άγρια ζώα φτάνουν στις εγκαταστάσεις της με εγκαύματα, σοβαρή αφυδάτωση και εξάντληση από τον καύσωνα. Καθώς τα ακραία καιρικά φαινόμενα εντείνονται, ο ρόλος της ΑΝΙΜΑ γίνεται πιο κρίσιμος καθώς προσφέρει άμεση φροντίδα στην άγρια ζωή που πλήττεται από την κλιματική κρίση.

Η Μαρία Ξυτάκη, Group Corporate Affairs, Communications and ESG Senior Manager του Ομίλου Επιχειρήσεων Σαρακάκη δήλωσε σχετικά: «Ως Όμιλος Επιχειρήσεων Σαρακάκη, με γνώμονα τη θεμελιώδη αρχή και δέσμευσή μας να είμαστε ωφέλιμοι στην κοινωνία και το περιβάλλον, αναλαμβάνουμε την κάλυψη μέρους των οικονομικών αναγκών της ΑΝΙΜΑ η οποία κάθε χρόνο δέχεται όλο και περισσότερα ζώα για περίθαλψη, ιδιαίτερα τους καλοκαιρινούς μήνες, καθιστώντας το έργο των φροντιστών και των κτηνιάτρων ολοένα και πιο απαιτητικό. Η ΑΝΙΜΑ έχει γίνει σημείο αναφοράς για τη φροντίδα της άγριας ζωής και έτσι χιλιάδες πολίτες απευθύνονται σε αυτήν για πληροφορίες και καθοδήγηση. Η έρευνα είναι αναγκαία για την κατανόηση των προβλημάτων της άγριας ζωής και της κατάστασής της στην Ελλάδα, απαιτώντας ολοένα και αυξανόμενους πόρους. Στόχος μας είναι να συμβάλλουμε ουσιαστικά στην επανάκαμψη της λειτουργίας των οικοσυστημάτων υποστηρίζοντας το έργο των εθελοντών, των κτηνιάτρων, των βιολόγων, των δασολόγων και των ειδικών επιστημόνων της ΑΝΙΜΑ που αποτελούν την Επιστημονική Επιτροπή του φορέα.»

Η συγκεκριμένη δράση του Ομίλου Επιχειρήσεων Σαρακάκη συνδέεται άμεσα με τους Παγκόσμιους Στόχους Βιώσιμης Ανάπτυξης των Ηνωμένων Εθνών: Στόχος 11: Βιώσιμες Πόλεις και Κοινότητες, Στόχος 13: Δράση για το Κλίμα, Στόχος 14: Ζωή στη Στεριά

Η Μαρία Γανωτή, Πρόεδρος της ΑΝΙΜΑ, σε ευχαριστήρια επιστολή της δήλωσε: «Ο Σύλλογος Προστασίας και Περίθαλψης Άγριας Ζωής ΑΝΙΜΑ ευχαριστεί θερμά τον Όμιλο Επιχειρήσεων Σαρακάκη για την εκ νέου στήριξη του έργου μας. Η συμβολή σας στη διάσωση και περίθαλψη της ελληνικής φύσης και πανίδας μέσω της ενίσχυσης του φορέα μας, είναι πολύτιμη και σας είμαστε ευγνώμονες. Η συμπαράστασή σας μας δίνει δύναμη να συνεχίσουμε σε μία δύσκολη περίοδο όπως αυτή με τους καύσωνες και τις δασικές πυρκαγιές.»