Βίντεο που αναρτήθηκαν στο διαδίκτυο και σε μέσα ενημέρωσης δείχνουν μια τεράστια έκρηξη ακολουθούμενη από δευτερογενείς εκρήξεις με φλόγες προς όλες τις κατευθύνσεις, υποδεικνύοντας την παρουσία πυρομαχικών στην αποθήκη που χτυπήθηκε στο Κίεβο. Η επιδρομή προκάλεσε τεράστια πυρκαγιά και εκρήξεις, προκαλώντας παράλληλα επικρίσεις για την ύπαρξη μιας τέτοιας αποθήκης σε κατοικημένη περιοχή.

O πρόεδρος της Ουκρανίας υπενθύμισε επιπλέον την απαγόρευση αποθήκευσης πυρομαχικών κοντά σε κατοικίες, έπειτα από την νυκτερινή ρωσική επιδρομή που προκάλεσε δευτερογενείς εκρήξεις. «Υπάρχουν κανονισμοί, τα πυρομαχικά δεν μπορεί να αποθηκεύονται κοντά σε κατοικίες ή σε άλλες περιοχές κατοίκησης. Ασφαλώς, θα εξαχθούν τα αναγκαία συμπεράσματα», δήλωσε μέσω του Χ.

Έρευνα για το πλήγμα στο Κίεβο

Οι ουκρανικές αρχές, οι οποίες δεν σχολιάζουν ποτέ ζημιές που προκαλούνται σε στρατιωτικές εγκαταστάσεις, δεν έχουν παράσχει λεπτομέρειες σχετικά με τη φύση του χώρου, αλλά φαινόταν να αποθηκεύει «εκρηκτικά αντικείμενα», τόνισαν Ουκρανοί εισαγγελείς, οι οποίοι έχουν ξεκινήσει έρευνα για εγκληματική αμέλεια.

«Όσοι επέτρεψαν να συμβεί αυτό πρέπει να λογοδοτήσουν για τις αποφάσεις τους (…) Οι κανονισμοί είναι ξεκάθαροι: τα πυρομαχικά δεν μπορεί να αποθηκεύονται κοντά σε κατοικίες ή άλλες κατοικημένες περιοχές», δήλωσε ο πρόεδρος Βολοντίμιρ Ζελένσκι. Δημοσιογράφοι του Γαλλικού είδαν μια τεράστια στήλη μαύρου καπνού να υψώνεται πάνω από τα δυτικά προάστια της πρωτεύουσας, ενώ οι αρχές ανέφεραν ότι η αποθήκη συνεχίζει να φλέγεται. Να σημειωθεί ότι υπάρχουν αναφορές ότι στην αποθήκη υπήρχαν Patriot, αλλά δεν έχουν επιβεβαιωθεί.

Ένταση Τουρκίας με Κίεβο

Ο πρέσβης της Ουκρανίας στην Άγκυρα κλήθηκε στο τουρκικό υπουργείο Εξωτερικών, μετά την επίθεση σε πλοίο που διαχειρίζεται τουρκική εταιρεία στη Μαύρη Θάλασσα και την επίθεση που δέχθηκε στη συνέχεια και δεύτερο πλοίο, το οποίο είχε σταλεί για να το ρυμουλκήσει, σύμφωνα με τουρκικές διπλωματικές πηγές.

Ο πρέσβης της Ουκρανίας στην Άγκυρα, Nariman Dzhelialov, κλήθηκε στο υπουργείο Εξωτερικών μετά την επίθεση που σημειώθηκε στις 26 Αυγούστου στο υπό τουρκική διαχείριση πλοίο Lider Bordo Mavi, ανοιχτά του Τουάπσε. Η κίνηση αυτή πραγματοποιήθηκε μετά την επίθεση που δέχθηκε στις 27 Αυγούστου και το Lider Kocatepe, το οποίο είχε σταλεί για να ρυμουλκήσει το πρώτο πλοίο.

Κατά τη συνάντηση, η Τουρκία μετέφερε στην ουκρανική πλευρά την αντίδρασή της για τις επιθέσεις και υπογράμμισε ότι είναι απαραίτητο να διασφαλίζεται η ασφάλεια της ανθρώπινης ζωής, της περιουσίας, της ναυσιπλοΐας και του περιβάλλοντος στη Μαύρη Θάλασσα, σύμφωνα με τις ίδιες πηγές.

Συνάντηση Πούτιν-Ερντογάν

Στο διπλωματικό πεδίο, ο Ρώσος πρόεδρος Βλαντίμιρ Πούτιν θα συναντηθεί με τον Τούρκο πρόεδρο Ερντογάν στο περιθώριο της συνόδου κορυφής του Οργανισμού Συνεργασίας της Σαγκάης (SCO), η οποία θα πραγματοποιηθεί στο Μπισκέκ της Κιργιζίας, ανακοίνωσε το Κρεμλίνο. Σύμφωνα με τη ρωσική προεδρία, βασικά θέματα της συνάντησης θα είναι οι εξελίξεις στη Μαύρη Θάλασσα και ο πόλεμος στην Ουκρανία.

Το Κρεμλίνο δεν έδωσε περισσότερες πληροφορίες για την ακριβή ώρα της συνάντησης ούτε για τα επιμέρους ζητήματα που θα τεθούν στο τραπέζι. Περιορίστηκε να επιβεβαιώσει ότι η διμερής συνάντηση θα πραγματοποιηθεί στο περιθώριο της συνόδου, στην οποία θα συμμετάσχουν οι ηγέτες των κρατών-μελών και άλλων συμμετεχόντων χωρών του Οργανισμού.

Η συνάντηση αποκτά ιδιαίτερη σημασία λόγω των εξελίξεων στη Μαύρη Θάλασσα και της συνεχιζόμενης αναζήτησης διπλωματικών διεξόδων για τον πόλεμο στην Ουκρανία. Ωστόσο, το Κρεμλίνο δεν διευκρίνισε εάν οι δύο ηγέτες θα συζητήσουν συγκεκριμένες πρωτοβουλίες ή προτάσεις για τα ζητήματα αυτά. Ο Οργανισμός Συνεργασίας της Σαγκάης αποτελεί έναν ευρασιατικό πολιτικό, οικονομικό και οργανισμό συνεργασίας στον τομέα της ασφάλειας. Στις τάξεις του περιλαμβάνονται, μεταξύ άλλων, η Ρωσία, η Κίνα και χώρες της Κεντρικής Ασίας.

Η Τουρκία συμμετέχει στον οργανισμό ως εταίρος διαλόγου. Πούτιν και Ερντογάν έχουν πραγματοποιήσει επανειλημμένες συναντήσεις τα τελευταία χρόνια, με τις συνομιλίες τους να καλύπτουν ένα ευρύ φάσμα περιφερειακών ζητημάτων, από την ασφάλεια και την Ουκρανία έως τις διμερείς σχέσεις Ρωσίας-Τουρκίας.

Νέες κυρώσεις από Γερμανία

Την Ρωσία πρόκειται να υποδείξει ο καγκελάριος Φρίντριχ Μερτς ως υπεύθυνη για τις πρόσφατες απόπειρες επιθέσεων με drones στο αεροδρόμιο της Λειψίας, σύμφωνα με ρεπορτάζ της Welt am Sonntag και του περιοδικού Politico. Οι ίδιες πηγές αναφέρουν ότι ο καγκελάριος θα ανακοινώσει και γερμανικές «εκτεταμένες κυρώσεις» σε βάρος της Μόσχας.

Το σχέδιο της γερμανικής κυβέρνησης θα περιλαμβάνει άμεσα μέτρα εναντίον φορέων ρωσικών συμφερόντων και θα δημοσιοποιηθεί πιθανότατα έως την Τρίτη, ημέρα κατά την οποία συνεδριάζει το συμβούλιο των υπουργών Εξωτερικών της Ευρωπαϊκής Ένωσης στην Ιρλανδία και σε κάθε περίπτωση πριν από τις εκλογές στη Σαξονία-‘Ανχαλτ στις 6 Σεπτεμβρίου, όπου προηγείται το φιλορωσικό ακροδεξιό κόμμα της Εναλλακτικής για τη Γερμανία (AfD).

Όπως διευκρίνισε Γερμανός αξιωματούχος στα εν λόγω ΜΜΕ, τα οποία ανήκουν στον γερμανικό όμιλο Axel Springer, ως απάντηση στο περιστατικό με τον εντοπισμό drones με εκρηκτικά στο αεροδρόμιο της Λειψίας δεν αρκεί πλέον να απελαθούν κάποιοι Ρώσοι διπλωμάτες ή να κλείσει το “Ρωσικό Σπίτι” στο Βερολίνο, αλλά απαιτούνται αυστηρότερα μέτρα, όπως εντατικοποιημένες κυρώσεις ή ακόμη και πιο εκτεταμένες παραδόσεις όπλων στην Ουκρανία.

Οι συγκεκριμένες πηγές πάντως δεν έδωσαν λεπτομέρειες σχετικά με τα μέτρα που θα ανακοινώσει ο κ. Μερτς ή με το σε ποιο βαθμό το Βερολίνο θα καταστήσει υπεύθυνους για τα drones μεμονωμένους ρωσικούς παράγοντες ή συνολικά τη ρωσική κυβέρνηση. Διευκρίνισαν επίσης ότι η γερμανική πλευρά προετοιμάζεται και για τιμωρητικά μέτρα από την Μόσχα.

Η κυβέρνηση απέφυγε πάντως να σχολιάσει τα δημοσιεύματα και εκπρόσωπός της περιορίστηκε να δηλώσει στο Politico ότι «η καγκελαρία δεν εμπλέκεται σε εικασίες και το μόνο που έχει σημασία είναι ο επίσημος καταλογισμός που κάνει η ομοσπονδιακή κυβέρνηση κατά την κρίση της και αφού ζυγίσει όλα τα αποτελέσματα της έρευνας».

Η αποτυχημένη επίθεση στο αεροδρόμιο της Λειψίας, όπου ένα από τα drones με εκρηκτικά βρέθηκε ανάμεσα σε ουκρανικά μεταγωγικά αεροσκάφη Antonov, έχει προκαλέσει την έντονη αντίδραση της γερμανικής κυβέρνησης, με τον καγκελάριο να υπόσχεται την περασμένη εβδομάδα σε υψηλούς τόνους ότι οι υπεύθυνοι «θα το πληρώσουν». Η Wall Street μετέδωσε επίσης ότι και οι αξιολογήσεις των αμερικανικών μυστικών υπηρεσιών συνδέουν άμεσα τη Ρωσία με την απόπειρα επίθεσης.

Σημαντικό ρόλο θεωρείται επίσης ότι διαδραμάτισε και η ανακάλυψη υπόγειας κρύπτης με όπλα και πυρομαχικά δίπλα σε λίμνη κοντά στο Βερολίνο, υπόθεση η οποία θεωρείται εξαιρετικά σοβαρή και ερευνάται από την Ομοσπονδιακή Εισαγγελία με την υποψία της «προετοιμασίας σοβαρής πράξης βίας εναντίον του κράτους».

Αυτά όμως συνεχίζουν τις καθημερινές εισβολές τους και μάλιστα ανάγκασαν πολιτικά αεροπλάνα να μεταβάλουν πορεία για να αποφύγουν σύγκρουση, όπως πρόσφατα στην Αλεξανδρούπολη.

Σε άλλες χώρες, με κυβερνήσεις που σέβονται τον εναέριο χώρο, η interception θα εξανάγκαζε το εχθρικό ΜΕΑ ν’ αλλάξει πορεία ή θα το κατέρριπτε. Εδώ, λόγω συμμετοχής της Ελλάδος στο ΝΑΤΟ, ισχύει το «μπάτε σκύλοι αλέστε», χάριν της… «συμμαχίας» και των «ειρηνικών σχέσεων», που βεβαίως είναι έννοιες ανύπαρκτες με την Τουρκία (Πογκρόμ 1955, «Αττίλας» 1974, Ίμια 1996, Έβρος 2020, …Ταραγμένα νερά 2024-26).

Όταν όμως αγνώστου προελεύσεως ΜΕΑ προ έτους κατευθύνοντο προς την Τουρκία, κατερρίφθησαν παραχρήμα, αλλά κι αυτά που εισβάλλουν στον ελληνικό εναέριο χώρο δεν είναι πάντοτε βεβαίας προελεύσεως.
Εν τούτοις, «αναχαιτίζονται» πανάκριβα από F-16 και δεν αποκρούονται, όπως θα επέβαλλε η αεράμυνα κι η εθνική μας αξιοπρέπεια.

Πρόσφατο είναι το μυστικό ταξίδι του Αμερικανού διευθυντού της CIA, John Radcliffe, στη Μόσχα, που προειδοποίησε τον πρόεδρο Πούτιν να μην κλιμακώσει τις συγκρούσεις με τους συμμάχους του ΝΑΤΟ είτε να συνεργασθεί με τις ΗΠΑ, για να τελειώσει ο πόλεμος με το Ιράν στα στενά του Ορμούζ.

Άγνωστον ποίον απ’ τα δύο ή και τα δύο, αλλά γνωστόν ότι, αν απειλείται η Λιθουανία από τη Ρωσσία, δεν είναι το ίδιο με την Ελλάδα από την Τουρκία. Δύο μέτρα και δύο σταθμά. Η απειλή όμως δεν έχει πάντα ταυτότητα, αλλ’ αντιμετωπίζεται απ’ τον απειλούμενο ως φόβος διά παν ενδεχόμενο, κατά το άρθρο 51 της ιδρυτικής συμβάσεως των Ηνωμένων Εθνών, με άμυνα.

ΜΕΑ και Αιγαίο

Ούτε είναι λογικόν το Τουρκικό Υπουργείο «Άμυνας» να ζητεί την αποτροπή εγκαταστάσεως ΜΕΑ στη Ρόδο κι απ’ την άλλη να συγχαίρει την Ελλάδα που απέσυρε τα «Πάτριοτ» από την Κάρπαθο στη Σούδα. Η στρατιωτική άμυνα είναι καθήκον κι η επίθεση δικαιολογημένη μόνον προλαμβάνει τον εχθρό, όπως της Ισραηλινής Αεροπορίας κατά της εγκαταστάσεως Τουρκικού ραντάρ στο Συριακό αεροδρόμιο Αμπού Ζαχούρ εις απόστασιν 70 χλμ. από την Αλεξανδρέττα.

Τέλος, αποτελεί στρατηγική αντίφαση από τη μία πλευρά να δαπανά η Ελλάς 3 δισ. ευρώ για την αγορά του αντιαεροπορικού «θόλου» εναντίον και ΜΕΑ κι από την άλλη να τ’ αφήνει ελεύθερα να αλωνίζουν πάνω από τα νησιά του Αιγαίου, ενώ μπορεί να τα καταρρίπτει με απλά αντιαεροπορικά.

Σύμφωνα με δημοσίευμα του Euronews, την πρώτη θέση ως προς τον αριθμό των αιτήσεων κατέλαβε η Ελλάδα, με 310.920 αιτήσεις. Ακολούθησε η Γερμανία, με 217.627 αιτήσεις. Μεταξύ των χωρών που δέχθηκαν μεγάλο αριθμό αιτήσεων, η Γερμανία είχε το υψηλότερο ποσοστό απορρίψεων, καθώς το 21,1% των αιτήσεων απορρίφθηκε. Το ποσοστό αυτό είναι αισθητά υψηλότερο από τον μέσο όρο των απορρίψεων στην Τουρκία, που ήταν 14,6%.

Σένγκεν: Υψηλά ποσοστά απορρίψεων στη Δανία και τη Γερμανία

Μια ακόμη χώρα που ξεχωρίζει στον κατάλογο είναι η Δανία. Από τις 44.253 αιτήσεις που υποβλήθηκαν στη Δανία, απορρίφθηκε το 19,19%. Παρά τον σχετικά μικρό αριθμό αιτήσεων, το ποσοστό απόρριψης ήταν κοντά σε εκείνο της Γερμανίας.

Παρόμοια εικόνα καταγράφηκε και στην Ουγγαρία: από τις 35.605 αιτήσεις, το ποσοστό απόρριψης ανήλθε στο 18,14%.
Η Γαλλία (143.379 αιτήσεις, 15,23% απορρίψεις) και η Ιταλία (79.470 αιτήσεις, 14,77% απορρίψεις) καταγράφηκαν στην κατηγορία των χωρών με μεσαία ποσοστά απορρίψεων.

Αντίθετα, η Ολλανδία (9,0%), η Βουλγαρία (10,1%), η Ισπανία και η Ρουμανία (αμφότερες 7,4%) ξεχώρισαν για τα χαμηλά ποσοστά απορρίψεων. Το χαμηλότερο ποσοστό απορρίψεων καταγράφηκε στην Πορτογαλία, με μόλις 3,5%. Ωστόσο, ο αριθμός των αιτήσεων προς την Πορτογαλία ήταν μόλις 3.921, ο χαμηλότερος μεταξύ των χωρών που περιλαμβάνονται στον κατάλογο.

Ενοχλούνται και αντιδρούν στα κατεχόμενα, επειδή η Κυπριακή Δημοκρατία παρεμβαίνει και ακυρώνει διεθνείς εκδηλώσεις, που οργανώνονται από το παράνομο καθεστώς, που εγκαθίδρυσε η κατοχική δύναμη. Ενοχλούνται επειδή διώκονται σφετεριστές ελληνοκυπριακών περιουσιών  καθώς, όπως λένε, “επηρεάζεται η οικονομία” τους. Ενοχλούνται επειδή επανήλθε το θέμα των ενταλμάτων για τις δολοφονίες του Τάσου Ισαάκ και του Σολωμού Σολωμού. Ενοχλούνται γιατί υπενθυμίζεται η κατοχή και η παρανομία στο Κυπριακό.

Οι Ελληνοκύπριοι, λένε στα κατεχόμενα, είναι… κακοί, αρνητικοί, επειδή δεν τούς αφήνουν ούτε καλλιτεχνικές εκδηλώσεις, φεστιβάλ, να κάνουν, ούτε και να φιλοξενήσουν ή να συμμετάσχουν σε διεθνείς αθλητικές δράσεις. Με τις παρεμβάσεις τους οι Ελληνοκύπριοι, λένε, μέχρι και τη φημισμένη Μπαρτσελόνα ανάγκασαν να ακυρώσει το καμπ, που σχεδίαζε στα κατεχόμενα!

Είναι σαφές πως δεν πρόκειται να αντιμετωπισθούν αυτές οι εκδηλώσεις διαφορετικά από ό,τι πρέπει. Ορθά το υπουργείο Εξωτερικών “σηκώνει γη και ουρανό” και ματαιώνει τις δράσεις αυτές. Γιατί δεν είναι τέχνη, αθλητισμός, είναι πολιτική αυτό που κάνουν οι αξιωματούχοι της αποσχιστικής οντότητας και επιχειρούν να αξιοποιήσουν το καθετί για την αναβάθμιση του κατοχικού καθεστώτος.

Και την πίτα γερή και τον σκύλο χορτάτο!

Κι όλα αυτά που γίνονται από μέρους της Κυπριακής Δημοκρατίας δεν έχουν σχέση με τις πρωτοβουλίες στο Κυπριακό. Είναι, ωστόσο, σαφές πως σε μια περίοδο συζητήσεων στο Κυπριακό, η διέξοδος δεν είναι ο κατευνασμός. Η προσέγγιση αυτή δοκιμάσθηκε στο παρελθόν και αντί άλλου αποτελέσματος το καθεστώς της Άγκυρας έχει αποθρασυνθεί. Δεν μπορεί να αφήνονται να πραγματοποιούνται  δράσεις, που συνδέονται με την ανάδειξη της αποσχιστικής οντότητας και την εδραίωση της. Εάν όλα αυτά που προσπαθούν να οργανώσουν ακυρώνονται, θα αισθανθούν και την πίεση. Θα πρέπει να αντιληφθούν πως χωρίς συμφωνία αυτές οι δραστηριότητες θα εμποδίζονται.

Άλλωστε, εάν όλα αυτά γίνονται ανενόχλητα, γιατί να θέλουν λύση; Εάν ξεπουλούν ελληνοκυπριακές περιουσίες, συμμετέχουν σε διεθνή φόρουμ, τι θα τους λείπει; Η διεθνής αναγνώριση. Θα είναι, όμως, με όλα αυτά, μια “Ταϊβάν”. Αυτό δεν επιδιώκει χρόνια η κατοχική Τουρκία; Με την χαλάρωση, κάνοντας τα στραβά μάτια για να γίνονται εκδηλώσεις στα κατεχόμενα από την αποσχιστική οντότητα, απομακρύνεται και η επίτευξη συμφωνίας. Δεν θα έχουν λόγο να θέλουν λύση.

Την ίδια ώρα, είναι σαφές πως ασχολούμαστε με ξεπερασμένα εργαλεία πολιτικής. Πενήντα δυο χρόνια μετά, Μέτρα Οικοδόμησης Εμπιστοσύνης, επανέρχονται συχνά- πυκνά όπως την ασπιρίνη για τον πονοκέφαλο. Με ασπιρίνη- και μάλιστα ληγμένη- δεν προσφέρεται θεραπεία. Επί της ουσίας είναι τεχνητή διέξοδος σε ένα αδιέξοδο, που δεν μπορεί να ανατραπεί με όρους και προσεγγίσεις προηγούμενων εποχών. Πρόκειται για προσπάθεια, που γίνεται επειδή δεν δέχεται η κατοχική πλευρά να συζητήσει την ουσία του Κυπριακού.

Για να έχουν ουσία τα ΜΟΕ πρέπει να συμβάλουν, διά της υλοποίησης τους, στην άρση των κατοχικών δεδομένων και όχι στην κανονικοποίησή τους. Να φέρνουν πιο κοντά τη λύση. Ποια λύση; Αυτή που δεν θα νομιμοποιεί πλήρως ή μερικώς τα αποτελέσματα της εισβολής και της συνεχιζόμενης κατοχής.

Αυτή ακριβώς η αορατότητα είναι μέρος του σκοπού της. Αυτά τα συστήματα είναι συνήθως γρήγορα, βολικά και δίνουν την αίσθηση της ασφάλειας. Σε αντίθεση με έναν κωδικό πρόσβασης, δεν μπορείτε να ξεχάσετε το πρόσωπό σας. Αυτό όμως δεν σημαίνει ότι δεν έχουν ρίσκο.

Τα βιομετρικά στοιχεία εμπίπτουν σε δύο ευρείες οικογένειες: Τα φυσιολογικά (αποτυπώματα, πρόσωπα, ίριδες, ακόμη και μοτίβα της βάσης των νυχιών) και τα συμπεριφορικά (πώς περπατάτε ή πληκτρολογείτε, ο ρυθμός τής ομιλίας σας, η γωνία που κρατάτε το τηλέφωνό σας). Και οι δύο μορφές χρησιμοποιούνται ήδη ευρέως. Απλώς μπορεί να μην το συνειδητοποιείτε. Πολλές Τράπεζες και έμποροι λιανικής παρακολουθούν τώρα πώς αλληλεπιδράτε με τη συσκευή σας, από τα περάσματα του δακτύλου, τα πατήματα και το σκρολάρισμα, μέχρι τη γωνία που κρατάτε το τηλέφωνό σας και την πίεση του αγγίγματός σας.

Εάν κάποιος άλλος πάρει το ξεκλείδωτο τηλέφωνό σας και προσπαθήσει να αποκτήσει πρόσβαση στην τραπεζική σας εφαρμογή, αυτό μπορεί να ενεργοποιήσει αυτόματα μια ειδοποίηση απάτης. Σύμφωνα μάλιστα με έρευνες, είναι δυνατό να συμπεράνουμε το όνομα και τη μητρική γλώσσα ενός χρήστη από τα μοτίβα χρονισμού των χτυπημάτων του στο πληκτρολόγιο!

Τα φυσιολογικά και συμπεριφορικά βιομετρικά συστήματα που περιλαμβάνουν την ανάλυση βάδισης χρησιμοποιούνται ήδη για σκοπούς ασφάλειας και επιτήρησης, από την πρόσβαση σε χώρους εκδηλώσεων έως την ανίχνευση δυνητικά ύποπτης συμπεριφοράς. Μπορείτε να φοράτε μάσκα, να σηκώσετε μια κουκούλα, να αποφύγετε να κοιτάξετε μια κάμερα, αλλά δεν μπορείτε εύκολα να αλλάξετε τον τρόπο που περπατάτε.

Βιομετρική τεχνολογία

Οι αρχές της Κίνας χρησιμοποιούν αυτή την τεχνολογία για σχεδόν μια δεκαετία. Και το 2023, η Ομάδα Βιομετρικής και Ιατροδικαστικής Ηθικής του Ηνωμένου Βασιλείου επισήμανε την αναγνώριση βάδισης για ηθική καθοδήγηση. Αυτό είναι συνήθως ένα σημάδι ότι η επιχειρησιακή χρήση δεν είναι μακριά.

Μια σειρά από άλλες βιομετρικές τεχνολογίες, που κυμαίνονται από την υφή του δέρματος και το σχήμα του αυτιού μέχρι τις μικροεκφράσεις και τα μοτίβα λαβής του χεριού, ερευνώνται ενεργά για χρήση στο κοντινό μέλλον. Αλλά ακόμη και η μυρωδιά του σώματος και τα αποτυπώματα της αναπνοής είναι πιο προχωρημένα από ό,τι θα μπορούσε να υποδηλώσει η καινοτομία τους.

Αυτό που κάποτε έμοιαζε με επιστημονική φαντασία είναι τώρα ενσωματωμένο στην καθημερινή μας ζωή. Δεν μπορούμε πάντα να βλέπουμε αυτήν την τεχνολογία και δεν μπορούμε πάντα να εξαιρεθούμε. Αλλά το να γνωρίζουμε ότι υπάρχει είναι το πρώτο βήμα για να καταλάβουμε πόσα από τον εαυτό μας μοιραζόμαστε ήδη.

Το σήμα της νίκης κρύβει ευπάθεια

Τον Απρίλιο του 2026, ο ειδικός σε θέματα χρηματοοικονομικής ασφάλειας Λι Τσανγκ έδειξε στους Κινέζους τηλεθεατές πώς τα εργαλεία τεχνητής νοημοσύνης θα μπορούσαν να εξαγάγουν τα αποτυπώματα μιας διασημότητας από μια selfie.

Ο ένοχος; Το κλασικό σήμα “V” με τα δάχτυλα, με τα μαξιλαράκια των δακτύλων στραμμένα κατευθείαν στον φακό. Αυτό βασίστηκε σε εργασία του Εθνικού Ινστιτούτου Πληροφορικής της Ιαπωνίας, η οποία το 2017 έδειξε ότι χρησιμοποιήσιμα δακτυλικά αποτυπώματα θα μπορούσαν να αφαιρεθούν από φωτογραφίες που τραβήχτηκαν από απόσταση έως και τριών μέτρων. Και η τεχνολογία των καμερών των τηλεφώνων έχει γίνει ακόμα καλύτερη από τότε.

Στο Ηνωμένο Βασίλειο, η αστυνομία έχει προχωρήσει σε τουλάχιστον δύο συλλήψεις με βάση δακτυλικά αποτυπώματα που ελήφθησαν από φωτογραφίες: μία από μια εικόνα στο WhatsApp ενός χεριού που κρατούσε χάπια ecstasy, και η άλλη όταν ένας έμπορος ναρκωτικών ταυτοποιήθηκε από μια φωτογραφία του στην οποία κρατούσε ένα κομμάτι τυρί.

Αυτή η τεχνολογία μπορεί να λειτουργήσει και προς την άλλη κατεύθυνση. Στην κινεζική πόλη Χανγκτσού τον Ιούλιο του 2025, εγκληματίες φέρεται να προσπάθησαν να ξεκλειδώσουν μια έξυπνη πόρτα χρησιμοποιώντας μια φωτογραφία που ο ιδιοκτήτης του σπιτιού είχε δημοσιεύσει στο διαδίκτυο με τα δάχτυλά του ορατά. Η προσπάθεια απέτυχε, αλλά η πρόθεση ήταν ξεκάθαρη.

Αν και αυτού του είδους η στοχευμένη, τεχνικά απαιτητική επίθεση είναι ακόμα ασυνήθιστη, υπάρχουν ορισμένες προφυλάξεις που μπορούμε να πάρουμε καθώς η χρήση της βιομετρικής τεχνολογίας εξελίσσεται.

Πώς να προστατευτείτε

Πρώτον, να είστε επιλεκτικοί σχετικά με το πότε συμφωνείτε να μοιράζεστε βιομετρικά δεδομένα. Τα περισσότερα σύγχρονα έξυπνα τηλέφωνα αποθηκεύουν βιομετρικά πρότυπα σε ένα ασφαλές τσιπ που δεν φεύγει ποτέ από τη συσκευή. Αλλά οι εφαρμογές τρίτων και τα συστήματα του χώρου εργασίας σπάνια προσφέρουν την ίδια εγγύηση. Τον Ιούλιο του 2024, ο αμερικανικός τεχνολογικός γίγαντας Meta πλήρωσε στην πολιτεία του Τέξας 1,4 δισεκατομμύρια δολάρια αφού εκτέλεσε αναγνώριση προσώπου σε χρήστες χωρίς συγκατάθεση. Αυτό ακολούθησε έναν διακανονισμό ομαδικής αγωγής με τη μητρική εταιρεία του TikTok, ByteDance, στο Ιλινόις για 92 εκατομμύρια δολάρια για παρόμοιες κατηγορίες.

Επομένως, προσπαθήστε να παρακολουθείτε ποιες εφαρμογές έχουν πρόσβαση στην κάμερα και το μικρόφωνό σας. Τόσο στο iOS όσο και στο Android, αυτό διαρκεί περίπου δύο λεπτά. Και μην χρησιμοποιείτε τα βιομετρικά στοιχεία ως το μοναδικό επίπεδο ασφάλειας. Βεβαιωθείτε ότι υπάρχει ένα δεύτερο βήμα.

Βιομετρική τεχνολογία: Τρία πιθανά αδύναμα σημεία

Φωνή: Αυτό είναι πιθανώς το πιο επιπόλαια παραδομένο βιομετρικό στοιχείο

Η κλωνοποίηση φωνής με τεχνητή νοημοσύνη απαιτεί μόνο δευτερόλεπτα ήχου για να δημιουργήσει ένα πειστικό αντίγραφο και χρησιμοποιείται σε κλήσεις απάτης που υποδύονται μέλη της οικογένειας.

Αυτή είναι μια πολύ πιο ρεαλιστική και τρομακτική εκδοχή της απάτης εικονικής απαγωγής που υπάρχει εδώ και χρόνια. Η καθιέρωση μιας συνθηματικής λέξης με τους πιο κοντινούς σας ανθρώπους για οποιοδήποτε απροσδόκητο οικονομικό αίτημα είναι μια απλή και υποτιμημένη άμυνα.

Μάτια: Η αναγνώριση της ίριδας θεωρείται ισχυρή

Αυτός ο έγχρωμος μυς του ματιού έχει περίπου 250 μετρήσιμα χαρακτηριστικά –πολύ περισσότερα από ένα δακτυλικό αποτύπωμα– και παραμένει σταθερός καθ’ όλη τη διάρκεια της ζωής σας. Αλλά η σιωπηλή επέκταση των δεδομένων παρακολούθησης ματιών που συλλέγονται μέσω ακουστικών VR, για παράδειγμα, περνά απαρατήρητη. Ελέγξτε τις ρυθμίσεις απορρήτου σε οποιαδήποτε συσκευή VR χρησιμοποιείτε και έχετε υπόψη σας ότι τα δεδομένα αυτά αντιμετωπίζονται όλο και περισσότερο ως εμπορικό περιουσιακό στοιχείο από τις πλατφόρμες που τα συλλέγουν.

Δακτυλικά αποτυπώματα: Χρειάζεται ιδιαίτερη προσοχή

Πέρα από το να είστε προσεκτικοί με το τι δείχνετε στην κάμερα, να γνωρίζετε πού έχετε καταχωρήσει το δακτυλικό σας αποτύπωμα. Τα συστήματα πρόσβασης στον χώρο εργασίας και τα τερματικά πληρωμών διαφέρουν ευρέως ως προς τον τρόπο αποθήκευσης και προστασίας των δεδομένων και σε αντίθεση με το τηλέφωνό σας, δεν υποχρεούνται νομικά να σας το πουν.

Τίποτα από αυτά δεν σημαίνει ότι τα βιομετρικά συστήματα είναι κακόβουλα. Τις περισσότερες φορές είναι πιο ασφαλή από τους κωδικούς πρόσβασης τους οποίους αντικαθιστούν. Το ερώτημα δεν είναι αν θα ασχοληθούμε με αυτά τα συστήματα, αλλά αν ασχολούμαστε με τα μάτια μας ανοιχτά – μάτια που, φυσικά, ήδη σκανάρονται τακτικά.

ΠΗΓΗ: www.theconversation.com
Σε συνεργασία με το womanidol

Ο όρος clean eating

Αρχικά, να εξηγήσω τι είναι το clean eating και τι εννοούμε όταν αναφερόμαστε σε αυτό. Με το clean eating αναφερόμαστε συνήθως σε μια διατροφική προσέγγιση που δίνει έμφαση στην κατανάλωση τροφών στην πιο φυσική και λιγότερο επεξεργασμένη μορφή τους. Αυτό σημαίνει ότι επιλέγεις τρόφιμα όπως: Φρέσκα φρούτα και λαχανικά. Δημητριακά ολικής άλεσης. Όσπρια και ξηρούς καρπούς. Πηγές άπαχης πρωτεΐνης. Τρόφιμα χωρίς πρόσθετα, συντηρητικά ή τεχνητά συστατικά.

Παράλληλα, πιθανόν να αποφεύγεις ή να περιορίζεις τρόφιμα όπως επεξεργασμένα σνακ, ζάχαρη, έτοιμα γεύματα ή προϊόντα με “χημικά” συστατικά. Από επιστημονικής πλευράς, η αυξημένη κατανάλωση ανεπεξέργαστων τροφών συνδέεται με καλύτερη υγεία, καθώς σου προσφέρουν περισσότερα θρεπτικά συστατικά και λιγότερα πρόσθετα. Ωστόσο, είναι σημαντικό να κατανοήσεις ότι ο όρος clean eating δεν έχει έναν αυστηρό επιστημονικό ορισμό. Συχνά διαμορφώνεται μέσα από τάσεις, προσωπικές πεποιθήσεις και διατροφικούς “κανόνες” που δεν βασίζονται πάντα σε τεκμηριωμένα δεδομένα. Και θα αναρωτιέσαι, πού είναι το πρόβλημα με αυτό;!

Πότε το clean eating γίνεται προβληματικό

Το σημείο καμπής εμφανίζεται όταν η επιθυμία σου για υγιεινή διατροφή μετατρέπεται σε ανάγκη για τον απόλυτο έλεγχο. Αν αρχίζεις να αντιμετωπίζεις τη διατροφή σου με αυστηρούς κανόνες και μηδενική ευελιξία, τότε η κατάσταση μπορεί να γίνει προβληματική. Για παράδειγμα, αν: Χωρίζεις τις τροφές σε “απόλυτα καλές” και  “απόλυτα κακές”. Νιώθεις ότι δεν επιτρέπεται καμία απόκλιση από το πλάνο σου. Αποφεύγεις τρόφιμα χωρίς να υπάρχει ιατρικός λόγος.

Ακολουθείς κανόνες που γίνονται όλο και πιο περιοριστικοί, τότε η διατροφή παύει να εξυπηρετεί την υγεία σου και αρχίζει να περιορίζει την καθημερινότητά σου. Η επιστημονική βιβλιογραφία περιγράφει μια κατάσταση που σχετίζεται με αυτή τη συμπεριφορά, γνωστή ως Ορθορεξία. Πρόκειται για μια μη επίσημα διαγνωσμένη διαταραχή, αλλά αναγνωρισμένη σε ερευνητικό επίπεδο, όπου η εμμονή με την “καθαρή” διατροφή επηρεάζει αρνητικά την ψυχική και κοινωνική λειτουργικότητα.

Σχέση με το διατροφικό άγχος

Το διατροφικό άγχος εμφανίζεται όταν η σκέψη γύρω από το φαγητό δεν είναι ουδέτερη ή ευχάριστη, αλλά φορτισμένη με ανησυχία, φόβο ή ενοχές. Αντί να επιλέγεις τι θα φας με βάση την πείνα, την απόλαυση ή τις ανάγκες σου, καθοδηγείσαι από κανόνες και περιορισμούς.

Μπορεί να έχεις παρατηρήσει ότι: Σκέφτεσαι συνεχώς τι είναι “σωστό” να φας. Αγχώνεσαι όταν δεν έχεις πρόσβαση σε “καθαρές” επιλογές. Προγραμματίζεις τη μέρα σου γύρω από το φαγητό. Αυτός ο τύπος άγχους δεν σχετίζεται με πραγματικό κίνδυνο, αλλά με την αντίληψη ότι η απόκλιση από τους κανόνες σου μπορεί να έχει αρνητικές συνέπειες. Στην ουσία, η διατροφή μετατρέπεται από μέσο φροντίδας σε πηγή στρες.

Ψυχολογικές επιπτώσεις

Όταν το clean eating γίνεται άκαμπτο, μπορεί να επηρεάσει σημαντικά την ψυχολογική σου κατάσταση. Η συνεχής προσπάθεια για “τέλεια” διατροφή συχνά συνοδεύεται από: Έντονο άγχος και υπερανάλυση επιλογών. Τελειομανία και ανάγκη για έλεγχο. Ενοχές ή ντροπή όταν “παραβιάζεις” τους κανόνες.

Μείωση της ευχαρίστησης από το φαγητό. Χαμηλή αυτοεκτίμηση όταν δεν ανταποκρίνεσαι στα πρότυπα. Επιπλέον, μπορεί να επηρεαστούν και οι κοινωνικές σου σχέσεις. Αν αποφεύγεις εξόδους, οικογενειακά τραπέζια ή κοινωνικές εκδηλώσεις επειδή δεν μπορείς να ελέγξεις το φαγητό, τότε η διατροφή αρχίζει να περιορίζει τη ζωή σου. Από νευροψυχολογική σκοπιά, η συνεχής ενασχόληση με κανόνες ενεργοποιεί μηχανισμούς στρες στον εγκέφαλο, αυξάνοντας την κορτιζόλη και ενισχύοντας έναν φαύλο κύκλο άγχους και ελέγχου.

Σημάδια υπερβολής

Είναι σημαντικό να μπορείς να αναγνωρίσεις πότε η προσπάθεια για υγιεινή διατροφή έχει περάσει από την ισορροπία στην υπερβολή. Συχνά, αυτό φαίνεται μέσα από μικρές καθημερινές συμπεριφορές που σταδιακά γίνονται πιο έντονες και επηρεάζουν την ψυχολογία και την καθημερινότητά σου. Μπορεί να παρατηρείς ότι αφιερώνεις υπερβολικό χρόνο στον προγραμματισμό των γευμάτων σου, ότι διαβάζεις ετικέτες και συστατικά ή ότι αποκλείεις ολοένα και περισσότερες τροφές και ομάδες τροφών χωρίς να υπάρχει κάποιος ιατρικός λόγος.

Παράλληλα, ίσως νιώθεις έντονη ενοχή όταν καταναλώνεις κάτι που θεωρείς “απαγορευμένο”, ενώ η εικόνα που έχεις για τον εαυτό σου επηρεάζεται άμεσα από το τι τρως μέσα στη μέρα. Σε αρκετές περιπτώσεις, εμφανίζεται δυσκολία στο να φας αυθόρμητα ή να συμμετέχεις άνετα σε κοινωνικές περιστάσεις που περιλαμβάνουν φαγητό, καθώς υπάρχει ανάγκη για απόλυτο έλεγχο.

Όταν το φαγητό αρχίζει να καταλαμβάνει μεγάλο μέρος της σκέψης σου και να επηρεάζει τη διάθεση, τις επιλογές και την κοινωνική σου ζωή, τότε είναι πιθανό η ισορροπία να έχει χαθεί. Αν αναγνωρίζεις αρκετά από αυτά τα σημάδια στον εαυτό σου, αξίζει να το δεις ως μια ένδειξη ότι χρειάζεται να επαναπροσδιορίσεις τη σχέση σου με τη διατροφή και να δώσεις περισσότερο χώρο στην ευελιξία και την ψυχική ευεξία.

Ισορροπημένη προσέγγιση

Η υγιεινή διατροφή δεν είναι θέμα τελειότητας αλλά ισορροπίας και ευελιξίας. Αν θέλεις πραγματικά να φροντίσεις τον εαυτό σου, χρειάζεται να δώσεις χώρο τόσο στη θρεπτική αξία όσο και στην απόλαυση. Μια πιο ισορροπημένη προσέγγιση στη διατροφή βασίζεται στην ευελιξία και όχι στην τελειότητα. Αυτό σημαίνει ότι μπορείς να επιλέγεις θρεπτικές τροφές τις περισσότερες φορές, χωρίς όμως να πιέζεις τον εαυτό σου να ακολουθεί αυστηρούς κανόνες καθημερινά. Είναι σημαντικό να αποφεύγεις τη λογική του “όλα ή τίποτα”, όπου μια λιγότερο θρεπτική επιλογή θεωρείται αποτυχία ή λόγος ενοχής.

Είναι σημαντικό να αποφεύγεις να δαιμονοποιείς συγκεκριμένα τρόφιμα, καθώς κανένα τρόφιμο από μόνο του δεν καθορίζει την υγεία σου συνολικά. Μια υγιής σχέση με το φαγητό περιλαμβάνει επίσης την ικανότητα να απολαμβάνεις κοινωνικές περιστάσεις χωρίς άγχος ή περιορισμούς, επιτρέποντας στον εαυτό σου μεγαλύτερη ευελιξία όταν βρίσκεσαι με φίλους ή οικογένεια. Εξίσου σημαντικό είναι να μάθεις να ακούς τα φυσικά σήματα πείνας και κορεσμού του σώματός σου, αντί να βασίζεσαι αποκλειστικά σε εξωτερικούς κανόνες και “πρέπει” .

Τέλος, χρειάζεται να θυμάσαι ότι η υγεία είναι πολυπαραγοντική και δεν εξαρτάται μόνο από το τι τρως, αλλά και από παράγοντες όπως ο ύπνος, η σωματική δραστηριότητα, το στρες, η ψυχική υγεία και η συνολική ποιότητα ζωής σου. Επιστημονικά δεδομένα δείχνουν ότι τα πιο βιώσιμα διατροφικά πρότυπα είναι αυτά που μπορούν να διατηρηθούν μακροπρόθεσμα χωρίς ψυχολογική επιβάρυνση. Η αυστηρότητα μπορεί να φέρει προσωρινά αποτελέσματα, αλλά συχνά οδηγεί σε εξάντληση και εγκατάλειψη.

Κλείνοντας

Το clean eating μπορεί να είναι ένα χρήσιμο πλαίσιο για να βελτιώσεις τη διατροφή σου, όμως όταν μετατρέπεται σε κανόνα που σε περιορίζει, το πλαίσιο αυτό αλλάζει. Αν η διατροφή σου προκαλεί περισσότερο άγχος παρά ευεξία, τότε είναι σημαντικό να επανεξετάσεις τη σχέση σου με το φαγητό.

Θυμήσου, η πραγματική υγεία βρίσκεται στην ισορροπία, όχι στην τελειότητα. Το φαγητό δεν είναι μόνο θρεπτικά συστατικά — είναι και απόλαυση, σύνδεση και ποιότητα ζωής. Όταν καταφέρεις να τα συνδυάσεις αυτά, τότε βρίσκεσαι πραγματικά σε ένα υγιές διατροφικό μονοπάτι.

Η Σταμουλία Κοκκοβού είναι διαιτολόγος-διατροφολόγος

Σε συνεργασία με το medNutrition

Προσπάθειες καταβάλλονται για τον απεγκλωβισμό τους, ωστόσο οι συνθήκες δεν επιτρέπουν τον εντοπισμό των εισόδων του τούνελ. Σύμφωνα με το Ερυθρό Σταυρό, έως και 93.000 επιζώντες έχουν πληγεί από την καταστροφή. Οι πιθανότητες ανεύρεσης επιζώντων μειώνονται δραματικά, ενώ τα σωστικά συνεργεία πασχίζουν να φθάσουν στις περιοχές της καταστροφής, όπου οι συνθήκες δυσχεραίνουν την αποστολή πόσιμου νερού και προμηθειών.

Από την άλλη πλευρά των συνόρων, στο Θιβέτ, η βροχή, ο αποκλεισμός δρόμων, η μορφολογία του εδάφους και ο κίνδυνος νέων πλημμυρών δυσχεραίνουν το έργο των σωστικών συνεργείων. Η ζώνη της καταστροφής στο Θιβέτ είναι αποκλεισμένη για τους ξένους δημοσιογράφους και οι πληροφορίες προέρχονται αποκλειστικά από τα κρατικά μέσα ενημέρωσης της Κίνας.

Τόσο στο Θιβέτ όσο και στο Νεπάλ ο χείμαρρος του πάγου και της λάσπης έχει οδηγήσει στον σχηματισμό τεράστιων λιμνών που κινδυνεύουν να υπερχειλίσουν ή να υποχωρήσουν απειλώντας με νέα καταστροφή τις περιοχές και θέτοντας σε κίνδυνο όποιες προσπάθειες διάσωσης και αρωγής.

Με τον Γιανναρά τα πράγματα είναι διαφορετικά. Η επίδρασή του υπήρξε τεράστια, αλλά διάχυτη. Το λεξιλόγιό του πέρασε σε πολλούς, οι προβληματισμοί του έγιναν κοινός τόπος, οι διακρίσεις του χρησιμοποιούνται ακόμη και από ανθρώπους που δεν τον έχουν διαβάσει. Αλλά σπάνια ακούμε: “αυτό το γνωρίζουμε επειδή το έδειξε ο Γιανναράς“. Δεν άφησε πίσω του ένα παράδειγμα πάνω στο οποίο να μπορεί να οικοδομηθεί μια σχολή.

Γιατί; Η εύκολη απάντηση είναι ότι υπήρξε περισσότερο φιλόσοφος και συνθετικός στοχαστής παρά συστηματικός θεολόγος ή ιστορικός. Αυτό είναι αληθινό, αλλά δεν αρκεί. Το βαθύτερο πρόβλημα βρίσκεται αλλού. Ο Γιανναράς έφθασε σε μια εξαιρετικά ριζοσπαστική διάγνωση, αλλά δεν είχε το σθένος να φθάσει μέχρι τις τελευταίες συνέπειές της.

Ο ίδιος περιέγραψε δύο κόσμους που δεν διαφέρουν απλώς σε επιμέρους απόψεις. Από τη μια το πρόσωπο και από την άλλη το άτομο. Από τη μια η κοινωνία και από την άλλη ο ατομοκεντρισμός. Από τη μια η αλήθεια ως τρόπος υπάρξεως και σχέση, από την άλλη η αλήθεια ως αντικειμενική κατοχή και ιδεολογική βεβαιότητα. Από τη μια η Εκκλησία ως γεγονός κοινωνίας, από την άλλη η θρησκεία ως ατομική ηθική και μεταφυσική εξασφάλιση. Αν όμως όλα αυτά είναι αληθινά, τότε δεν έχουμε δύο απόψεις μέσα στον ίδιο πολιτισμό. Έχουμε δύο διαφορετικές ανθρωπολογίες, δύο διαφορετικές γνωσιολογίες, τελικά δύο διαφορετικούς τρόπους υπάρξεως. Και κάπου εκεί ο Γιανναράς σταμάτησε.

Δεν κατέβηκε από το λεωφορείο. Συνέχισε να συνομιλεί με τον κόσμο που ο ίδιος είχε περιγράψει ως ριζικά διαφορετικό. Συνέχισε να αναζητά στη δυτική φιλοσοφία τον μεγάλο συνομιλητή του. Ο Χάιντεγκερ παρέμενε παρών. Η νεωτερικότητα παρέμενε παρούσα. Η δυτική διανόηση παρέμενε το πεδίο στο οποίο έπρεπε να τεθεί το ορθόδοξο ερώτημα. Και εδώ αποκτά ιδιαίτερο συμβολισμό η επί δεκαετίες παρουσία του στην “Καθημερινή”. Το ερώτημα δεν είναι πώς η “Καθημερινή” χωρούσε τον Γιανναρά. Μια μεγάλη αστική εφημερίδα μπορεί κάλλιστα να φιλοξενεί έναν “αιρετικό” διανοούμενο. Μπορεί μάλιστα να τον χρειάζεται. Η παρουσία μιας αντισυμβατικής φωνής επιβεβαιώνει την πολυφωνία της χωρίς να απειλεί αναγκαστικά τις θεμελιώδεις παραδοχές της.

Γιανναράς και “Καθημερινή”

Το πραγματικό ερώτημα είναι το αντίστροφο: Πώς χωρούσε ο Γιανναράς τον εαυτό του επί δεκαετίες στην “Καθημερινή”; Πώς ένας στοχαστής που περιέγραφε τον νεωτερικό τρόπο ως ανθρωπολογικά και πολιτισμικά διαφορετικό από τον εκκλησιαστικό τρόπο μπορούσε να παραμένει επί δεκαετίες οργανικός συνομιλητής ενός από τα χαρακτηριστικότερα μέσα της ελληνικής αστικής νεωτερικότητας;

Δεν πρόκειται για το αν έπρεπε να γράφει ή να μη γράφει σε μια συγκεκριμένη εφημερίδα. Η “Καθημερινή” εδώ είναι περισσότερο σύμβολο παρά κατηγόρημα. Το ζήτημα είναι ότι ο Γιανναράς δεν αποδέχθηκε υπαρξιακά όλο το κόστος της δικής του διανοητικής διαπίστωσης. Έλεγε ότι βρισκόμαστε απέναντι σε άλλον πολιτισμό, αλλά εξακολουθούσε να του μιλά σαν να μπορούσε να τον πείσει.

Εδώ ακριβώς βρίσκεται η τεράστια διαφορά με τον Ιωάννη Ρωμανίδη. Ο Ρωμανίδης δεν ενδιαφέρθηκε να γίνει αποδεκτός από το παράδειγμα που απέρριπτε. Και γι’ αυτό μπορούσε να γίνει ενοχλητικός, απόλυτος, μερικές φορές υπερβολικός. Αλλά ακριβώς αυτή η αποφασιστικότητα τού επέτρεψε να κάνει κάτι που ο Γιανναράς δεν έκανε. Να ορίσει σύνορα.

Δεν είπε απλώς ότι η δυτική θεολογία δίνει διαφορετικές απαντήσεις. Είπε ότι ξεκινά από διαφορετικές προϋποθέσεις. Δεν επιχείρησε απλώς να δώσει καλύτερη απάντηση στις ερωτήσεις της σχολαστικής θεολογίας. Αμφισβήτησε τις ίδιες τις ερωτήσεις. Έθεσε απέναντί τους την εμπειρική θεολογία, την κάθαρση, τον φωτισμό και τη θέωση, την εμπειρία των Προφητών, των Αποστόλων και των Πατέρων, τη Ρωμηοσύνη ως ιστορικό και εκκλησιαστικό κόσμο. Με τον Ρωμανίδη μπορεί κάποιος να διαφωνήσει σφόδρα. Δεν μπορεί όμως εύκολα να αναρωτηθεί από πού ξεκινά.

Τι ορίζει η Σχολή

Και ακριβώς αυτό χρειάζεται μια σχολή. Πρώτες αρχές. Ο π. Γεώργιος Μεταλληνός προχώρησε με διαφορετικό τρόπο. Πήρε μεγάλο μέρος αυτής της ρήξης και το κατέβασε στο πεδίο της ιστορίας. Εκεί όπου ο Γιανναράς μπορούσε να μιλά για ελληνικό και δυτικό τρόπο, ο Μεταλληνός αναζητούσε το ιστορικό ίχνος. Ρωμηοσύνη, Φραγκοκρατία, Τουρκοκρατία, κοινότητες, εκκλησιαστικοί θεσμοί, κράτος, αυτοκέφαλο, βαυαρική Αντιβασιλεία, δυτικές επιδράσεις.

Γι’ αυτό ο Μεταλληνός έγινε σημείο αναφοράς. Δεν άφησε απλώς ισχυρές διατυπώσεις. Άφησε έναν τρόπο να πηγαίνεις από τη θέση στην πηγή και από την πηγή πίσω στην ερμηνεία. Ο μητροπολίτης Ιερόθεος Βλάχος έκανε το τρίτο βήμα. Συστηματοποίησε σε ένα τεράστιο και αναγνωρίσιμο corpus την πατερική και ησυχαστική θεολογία, τη θεραπευτική μέθοδο της Εκκλησίας, τη σχέση κάθαρσης, φωτισμού και θέοσης, τη διάκριση νου και λογικής και την εμπειρική γνώση του Θεού. Δεν άφησε απλώς ιδέες. Άφησε χάρτη. Γι’ αυτό και η διαφορά μεταξύ των τεσσάρων είναι τελικά αποκαλυπτική:

• Ο Ρωμανίδης άφησε παράδειγμα.
• Ο Μεταλληνός άφησε μέθοδο, ιστορική τεκμηρίωση και συνέχεια.
• Ο Ιερόθεος Βλάχος άφησε συστηματοποίηση.
• Ο Γιανναράς άφησε ένα εξαιρετικά ισχυρό λεξιλόγιο κριτικής.
• Αλλά το λεξιλόγιο δεν αρκεί για να γεννηθεί σχολή.

Το ίδιο πρόβλημα διακρίνεται σήμερα, ίσως ακόμη καθαρότερα, στον π. Νικόλαο Λουδοβίκο. Ο Λουδοβίκος είναι εξαιρετικά καλλιεργημένος, γνωρίζει βαθιά τη δυτική φιλοσοφία και θεολογία και διαθέτει σπάνια ικανότητα συνθέσεως. Κριτικάρει τη νεωτερικότητα, την ψυχανάλυση, τον ατομοκεντρισμό, τις δυτικές θεολογικές κατηγορίες. Αλλά και πάλι ο δυτικός κόσμος παραμένει ο μεγάλος συνομιλητής του. Διαρκώς συνομιλεί μαζί του. Και ακριβώς εδώ βρίσκεται το πρόβλημα…

Ωστόσο, η πετρελαϊκή βιομηχανία της χώρας υποφέρει εδώ και καιρό από υποεπένδυση, ετοιμόρροπες υποδομές και αυστηρές κυρώσεις. Και πολλές μεγάλες πετρελαϊκές εταιρείες — όπως η ConocoPhillips και η ExxonMobil — εγκατέλειψαν τη Βενεζουέλα όταν ο πρώην Πρόεδρος Ούγκο Τσάβες εθνικοποίησε τα περιουσιακά τους στοιχεία πριν από σχεδόν δύο δεκαετίες, καθιστώντας τες επιφυλακτικές στο να δραστηριοποιηθούν στη χώρα. Η Chevron ήταν η μόνη μεγάλη αμερικανική εταιρεία που διατήρησε την παρουσία της στη Βενεζουέλα.

Τον Ιανουάριο, αμερικανικές στρατιωτικές δυνάμεις συνέλαβαν τον διάδοχο του Τσάβες, Νικολάς Μαδούρο, με αποτέλεσμα η πρώην Αντιπρόεδρος Ροντρίγκεζ να αναλάβει την εξουσία. Η Ροντρίγκεζ και η κυβέρνηση Τραμπ επιδίωξαν τη συνεργασία, μεταξύ άλλων και στον τομέα της ενέργειας.

Έκτοτε, ο κ. Τραμπ έχει ενθαρρύνει τις αμερικανικές εταιρείες να επιστρέψουν στη Βενεζουέλα, συναντώντας στελέχη μεγάλων εταιρειών πετρελαίου και φυσικού αερίου για να τους παρουσιάσει τα τεράστια αποθέματα πετρελαίου της χώρας. Το Υπουργείο Οικονομικών των ΗΠΑ χαλάρωσε τις κυρώσεις κατά της πετρελαϊκής βιομηχανίας της Βενεζουέλας, ενώ η Ροντρίγκεζ υπέγραψε νομοθεσία που επιτρέπει σε ιδιωτικές εταιρείες να διαχειρίζονται την εξόρυξη πετρελαίου. Ορισμένες εταιρείες έχουν εκδηλώσει ενδιαφέρον, με την ανεξάρτητη Hunt Oil Company να φέρεται να υπέγραψε συμφωνία νωρίτερα αυτόν τον μήνα με την κρατική Petróleos de Venezuela, S.A.

Άλλες εκφράζουν κάποιες επιφυλάξεις, επισημαίνοντας το ταραγμένο ιστορικό της πετρελαϊκής βιομηχανίας της Βενεζουέλας. Κατά τη διάρκεια εκδήλωσης στον Λευκό Οίκο νωρίτερα φέτος, ο Διευθύνων Σύμβουλος της ExxonMobil, Ντάρεν Γουντς, δήλωσε ότι «υπάρχει μια ευκαιρία στη Βενεζουέλα», αλλά χαρακτήρισε τη χώρα «ανεπίδεκτη επενδύσεων» έως ότου γίνουν αλλαγές στο νομικό και οικονομικό σύστημά της. Σημείωσε ότι τα περιουσιακά στοιχεία της ExxonMobil στη Βενεζουέλα υπέστησαν δύο διαφορετικά κύματα εθνικοποίησης, τη δεκαετία του 1970 και τη δεκαετία του 2000.

«Μας έχουν κατασχέσει τα περιουσιακά στοιχεία εκεί δύο φορές», δήλωσε ο Γουντς τον Ιανουάριο, πριν η Βενεζουέλα ψηφίσει τις μεταρρυθμίσεις στην πετρελαϊκή της βιομηχανία. «Το να εισέλθουμε για τρίτη φορά θα απαιτούσε ορισμένες πολύ σημαντικές αλλαγές από αυτά που έχουμε δει ιστορικά εδώ και από την κατάσταση που επικρατεί αυτή τη στιγμή».

Πανηγυρίζει ο Τραμπ

Ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ χαρακτήρισε μέσω Truth Social τη συμφωνία αυτή τη «μεγαλύτερη στην παγκόσμια ιστορία», διαβεβαιώνοντας πως «υπερδιπλασιάζει» –κατ’ αυτόν– τα πετρελαϊκά αποθέματα των ΗΠΑ. Ανέφερε ακόμη ότι η συμφωνία κλείστηκε «σε στενή συνεργασία» με την υπηρεσιακή πρόεδρο της Βενεζουέλας Ντέλσι Ροδρίγκες και όμιλο «ιδιωτικών εταιρειών». Το Καράκας επιβεβαίωσε πως υπέγραψε «ιστορική» πετρελαϊκή συμφωνία με την Ουάσιγκτον, με την κ. Ροδρίγκες να τονίζει πως «ευχαριστεί θερμά» τον Αμερικανό ομόλογό της Ντόναλντ Τραμπ, με ανακοίνωση που δημοσιοποίησε μέσω Telegram.

Σύμφωνα με την ίδια, η συμφωνία προβλέπει την «ανάπτυξη 17 στρατηγικών κοιτασμάτων», που περιέχουν δυνητικά ως και «65 δισεκατομμύρια βαρέλια πετρελαίου», και θα έχει αποτέλεσμα «επένδυση 100 και πλέον δισεκατομμυρίων δολαρίων» στη χώρα και «φορολογικά έσοδα υψηλότερα από 209 δισεκατομμύρια για το κράτος».

«Για τον λαό της Βενεζουέλας, η συμφωνία αυτή θα προσελκύσει σχεδόν 100 δισεκατομμύρια δολάρια σε ιδιωτικές επενδύσεις, θα υποστηρίξει χιλιάδες καλοπληρωμένες θέσεις εργασίας και θα ευνοήσει την ανοικοδόμηση της οικονομίας» της χώρας της Λατινικής Αμερικής, ανέφερε εξάλλου ο υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ Μάρκο Ρούμπιο μέσω X. Η Βενεζουέλα διαθέτει τα μεγαλύτερα επιβεβαιωμένα αποθέματα πετρελαίου στον πλανήτη — υπολογίζεται πως ξεπερνούν τα 303 δισεκατομμύρια βαρέλια. Όμως η παραγωγή της παραμένει συγκριτικά περιορισμένη το τρέχον διάστημα.

Παράλληλα, τα αμερικανικά στρατηγικά αποθέματα (“strategic petroleum reserve”, SPR) έχουν υποχωρήσει στο χαμηλότερο επίπεδο από τον Νοέμβριο του 1982, κατά δεδομένα της αμερικανικής υπηρεσίας πληροφόρησης για την ενέργεια (EIA). Η Ουάσιγκτον δεσμεύτηκε να αποδεσμεύσει προοδευτικά 172 εκατομμύρια βαρέλια από τα 415 εκατ. που διέθετε στα SPR στα τέλη Φεβρουαρίου, προκειμένου να αμβλυνθούν τα προβλήματα εξαιτίας της διατάραξης του εφοδιασμού και της ανόδου των τιμών του πετρελαίου έπειτα από το ξέσπασμα του πολέμου σε εξέλιξη στη Μέση Ανατολή.

Αμερικανικός έλεγχος

Μετά την αιματηρή αμερικανική στρατιωτική επιχείρηση στις αρχές της χρονιάς που οδήγησε στην αιχμαλώτιση του μέχρι τότε προέδρου της Βενεζουέλας Νικολάς Μαδούρο, ο Ντόναλντ Τραμπ επιδιώκει να εντατικοποιηθεί εκ νέου η αξιοποίηση των αποθεμάτων πετρελαίου και αερίου της χώρας αυτής, υπό δική του πατρονία.

Η κυβέρνηση των ΗΠΑ προσπαθεί τελευταία να πιέσει αμερικανικές εταιρείες να δραστηριοποιηθούν στο κράτος της Λατινικής Αμερικής, ωστόσο τα αποτελέσματα είναι πενιχρά, καθώς θα απαιτούνταν πολύ βαριές επενδύσεις για την αποκατάσταση των πετρελαϊκών υποδομών της χώρας και για να εντατικοποιηθεί η εξόρυξη μαύρου χρυσού. Δισταγμούς προκαλούν επίσης οι κρατικοποιήσεις που είχαν κάνει κυβερνήσεις της Βενεζουέλας στο παρελθόν. Είχαν γίνει ιδίως δυο εθνικοποιήσεις που έπληξαν την ExxonMobil.

«Το κυριότερο πρόβλημα στη Βενεζουέλα» είναι «η ασφάλεια», σχολίασε μιλώντας στο Γαλλικό Πρακτορείο ο Τζον Κίλνταφ, αναλυτής της Again Capital. Κατά την άποψή του, η Ουάσιγκτον πιθανόν επιδιώξει να δημιουργήσει «ένα είδος κρατικής ζώνης όπου θα μπορούν να εγκατασταθούν αμερικανικές εταιρείες, να ασκούν τις δραστηριότητές τους χωρίς να υφίστανται συνέπειες» και να «εξαλείψει τον πολιτικό κίνδυνο που συνοδεύει συνήθως τις επενδύσεις στη Βενεζουέλα».

Σύμφωνα με τον Χόρχε Πινιόν, ερευνητή στο Ινστιτούτο Ενέργειας του πανεπιστημίου του Τέξας στο Όστιν, εξακολουθούν ακόμη να υπάρχουν αρκετές «σκοτεινά σημεία», ιδιαίτερα όσον αφορά τον κίνδυνο κάποια μελλοντική κυβέρνηση της Βενεζουέλας να αλλάξει απρόσμενα τους «κανόνες του παιγνιδιού», θέτοντας υπό αμφισβήτηση οποιαδήποτε συμφωνία που υπογράφεται σήμερα. Για τον ίδιο, οι πετρελαϊκοί κολοσσοί χρειάζονται «σταθερότητα» και εγγυήσεις για τις πελώριες επενδύσεις που κάνουν, όπως σημείωσε σε δηλώσεις του στο AFP.

Το sell-off έχει διεθνείς διαστάσεις, σύμφωνα με το Reuters. Η απόδοση του αμερικανικού 30ετούς Treasury έφθασε έως το 5,34%, στα υψηλότερα επίπεδα από το 2007, ενώ το 10ετές κινείται κοντά στο 4,6%, με το 5% να αποτελεί πλέον κρίσιμο ψυχολογικό όριο. Στη Γαλλία οι αντίστοιχοι τίτλοι βρίσκονται κοντά στο 4,9%, και στη Βρετανία γύρω στο 5,9%!

Οι ΗΠΑ βγάζουν την ουρά τους απ’ έξω!

Και όμως, Γαλλία και Βρετανία κλιμακώνουν την πίεση στη Ρωσία πρωταγωνιστώντας στην πολεμική και οικονομική βοήθεια στο καθεστώς του Ζελένσκι παρά τις προειδοποιήσεις της Μόσχας ότι κινδυνεύουν να γίνουν πολεμικοί στόχοι.  Αυτό είχε σαν αποτέλεσμα ο υφυπουργός Άμυνας των ΗΠΑ Έλμπριτζ Κόλμπι που έφτασε την Πέμπτη στις Βρυξέλες να ενημερώσει τους συμμάχους, ότι η Ουάσιγκτον θέλει να επιταχύνει την μεταβίβαση της ευθύνης για τη συμβατική άμυνα στους ίδιους τους Ευρωπαίους!

Μήνυμα που από πολλούς ερμηνεύτηκε πως σε άμεση σύγκρουση με τη Ρωσία, οι ΗΠΑ είναι εκτός! Κατά συνέπεια ο Μακρόν με την Γαλλική οικονομία να έχει χρέος 115% του ΑΕΠ ή 3,5 τρισεκατομμύρια ευρώ και ο Μπέρναμ με την Βρετανική οικονομία να σπάει το φράγμα του 100% του ΑΕΠ ή 3 τρισεκατομμύρια λίρες, δεν μπορούν να ποντάρουν διαρκώς και εκ του ασφαλούς σε άμεσο πόλεμο με τη Ρωσία, υπολογίζοντας πως στα δύσκολα θα επέμβουν οι ΗΠΑ.

Και αυτό το πολεμικό παραλήρημα έχει αρχίσει να γίνεται αντιληπτό στους πολίτες των χωρών τους, αναδεικνύοντας σε όλες τις δημοσκοπήσεις, στην μεν Γαλλία να διεκδικούν την προεδρία της χώρας η ακροδεξιά Λεπέν με τον αριστεριστή Μελανσόν που τάραξε τα νερά προτείνοντας ολική διαγραφή του Γαλλικού χρέους, στη δε Βρετανία να σαρώνει στις δημοσκοπήσεις ο ακροδεξιός Φάρατζ. Παρόμοιο είναι το κλίμα και στη Γερμανία.

Όσο για την Ελλάδα δεν υπάρχει λόγος ανησυχίας. Τα έχει φροντίσει όλα ο Μητσοτάκης που δανείζεται κλέβοντας τους Έλληνες πολίτες.  Άλλωστε όταν σκάσει η φούσκα, αυτός θα είναι ασφαλής εκτός εξουσίας.