Ήταν Μεγάλη Δευτέρα, στις  27 Μαρτίου 1917, όταν ο αρχικομιτατζής Τοντόρ Πανίτσα εισέβαλε μαζί με πάνοπλους Βούλγαρους στρατιώτες και τον αρχαιολόγο Βλαδίμηρο Σις στη Μονή κατατρομοκρατώντας πρώτα τους μοναχούς και λεηλατώντας κατόπιν πολλές εκατοντάδες ιερά κειμήλια και χειρόγραφα (πάνω από 1200 συνολικά). Ολόκληρο το σκευοφυλάκιο και η περίφημη βιβλιοθήκη της Μονής άδειασαν.

Πάνω σε 24 μουλάρια, όπως αναφέρουν μαρτυρίες εκείνης της εποχής, φορτώθηκαν περισσότερα από 430 χειρόγραφους κώδικες (περγαμηνά και χάρτινα) του 6ου έως του 14ου αιώνα, περίπου 470 σπάνια έντυπα βιβλία και έγγραφα. Επίσης, πατριαρχικά χρυσόβουλα, σπάνια Ευαγγέλια, εικόνες και πολύτιμες Λειψανοθήκες που περιείχαν ιερά λείψανα αγίων, πλήθος από χρυσοκέντητα ιερατικά άμφια, επιτάφιους και καλύμματα Αγίας Τραπέζης, Άγια Δισκοπότηρα, σιγίλια, αρτοφόρια, δίσκοι και λαβίδες, καντήλες, εξαπτέρυγα, θυμιατά και πολύτιμοι Σταυροί αγιασμού και λιτανείας με επένδυση από χρυσό και πολύτιμους λίθους.

Πολλά αντικείμενα από αυτόν τον ιερό θησαυρό εκτίθενται σήμερα στο Εθνικό Μουσείο Ιστορίας της Βουλγαρίας στη Σόφια, ή βρίσκονται παρανόμως εκποιημένα σε ιδιωτικές συλλογές (μερικά από τα οποία, όπως το περίφημο Ευαγγέλιο 1.000 ετών, έχουν ήδη εντοπιστεί και επιστραφεί). Πριν μερικά χρόνια κάποια ελάχιστα κειμήλια επέστρεψαν στην Ελλάδα από τις ΗΠΑ, όπου είχαν πουληθεί, μετά από άοκνες προσπάθειες του μακαριστού Μητροπολίτη Δράμας κυρό Παύλο.

Δράμα: Η “παρεξηγημένη” εξέγερση

Στις 28 και 29 Σεπτεμβρίου, πριν λίγες ημέρες, συμπληρώθηκαν ακριβώς 85 χρόνια από την “παρεξηγημένη” εξέγερση της Δράμας τον Σεπτέμβριο του 1941 κατά των Βουλγάρων, την οποία οι Γερμανοί κατακτητές παρέδωσαν μαζί με όλη την Ανατολική Μακεδονία και τη Θράκη στους Βούλγαρους, οι οποίοι αμέσως ξεκίνησαν την τρίτη προσπάθειά τους μέσα στον 20^ο αιώνα να εκβουλγαρίσουν με τη βία αυτή την περιοχή.

Η απάντηση των Βούλγαρων στην πρώτη αυτή πανευρωπαϊκά  εξέγερση κατά των κατακτητών ήταν άμεση και τα αντίποινα υπερέβησαν σε σκληρότητα κάθε φαντασία. Ακολούθησε ένα ολοκαύτωμα σε όλο το νομό Δράμας, αλλά και σε γειτονικούς νομούς, με συνολικά 67 χωριά καταστραμμένα και ένα μακελειό με πολλές χιλιάδες νεκρούς μέσα σε λίγες μέρες. Αν μη τι άλλο όμως, η αντίσταση αυτή έβαλε τέλος στα όποια επιχειρήματα των Βουλγάρων “περί εθνικών και πληθυσμιακών δικαιωμάτων στην περιοχή”. Έδειξε με εκατόμβες πως είναι ακραιφνώς ελληνική, κάτι που πρέπει να γνωρίζουν κάποιοι άλλοι ανιστόρητοι γείτονες και σήμερα, αλλά και στην Αθήνα.

Η συμφωνία της ντροπής με την Βουλγαρία

Ακριβώς όμως την ίδια ημέρα τιμής της “μαύρης” αυτής επετείου, στις 29 Σεπτεμβρίου, έγινε επισήμως γνωστή και η δυσανάλογη “διπλωματική και πολιτιστική ανταλλαγή μεταξύ Ελλάδας και Βουλγαρίας”, μετά από διαπραγματεύσεις πολλών δεκαετιών, σύμφωνα με την οποία:

• η Ελλάδα θα παραδώσει στη Βουλγαρίατα οστά του Τσάρου Σαμουήλ, γνωστού από τις λυσσαλέες προσπάθειές του να καταλύσει το Βυζάντιο, που ανακαλύφθηκαν το 1965 στη Βασιλική του Αγίου Αχιλλείου στην Πρέσπα και φυλάσσονται στο Μουσείο Βυζαντινού Πολιτισμού Θεσσαλονίκης.
• η Βουλγαρία θα επιστρέψει στην Ελλάδα 48 πολύτιμα εκκλησιαστικά κειμήλια που “αφαιρέθηκαν” από τις ιερές μονές της Παναγίας Εικοσιφοίνισσας στο Παγγαίο όρος και του Τιμίου Προδρόμου στις Σέρρες κατά τη διάρκεια του Α’ Παγκοσμίου Πολέμου.

Στην ουσία πρόκειται δηλαδή για “διπλωματική και πολιτιστική ανταλλαγή” ευρημάτων από ανασκαφές σε ελληνικό έδαφος με κλεμμένα αντικείμενα ανεκτίμητης ιστορικής και θρησκευτικής αξίας επίσης από ελληνικό έδαφος και μάλιστα μόνο ενός πολύ μικρού μέρους τους. Σημειωτέον ότι αμφότερες πλευρές, σε Αθήνα και Σόφια, θεώρησαν αυτό το ελληνοβουλαγαρικό “πολιτιστικό ντηλ” «επωφελές και για τις δύο χώρες και ιστορικής σημασίας», χωρίς ποτέ το αρμόδιο υπουργείο πολιτισμού στην Αθήνα να επικοινωνήσει με τα λεηλατημένα Μοναστήρια και τις “καπελωμένες” τοπικές κοινωνίες της Ανατολικής Μακεδονίας και να λάβει υπόψη τις απόψεις τους και των αγώνες που έκαναν μέχρι τώρα για το ευαίσθητο αυτό θέμα.

Για αυτούς τους ανθρώπους – και το γράφω επειδή κατάγομαι από εκείνα τα μαρτυρικά μέρη – ό,τι είναι η κλοπή του γλυπτών του Παρθενώνα από τον Έλγιν είναι για τη Μονή Εικοσιφοίνισσας τα συλημένα ιερά κειμήλιά της από τους Βούλγαρους. Ήδη όμως ο Μητροπολίτης Δωρόθεος Δράμας – και μαζί του όλη η κοινωνία της Δράμας και των γειτονικών χωριών – σε επιστολή του προς την αρμόδια υπουργό εκφράζει τις σοβαρές επιφυλάξεις του για την ετεροβαρή ελληνοβουλγαρική συμφωνία Μενδώνη-Miloshev, με την οποία η χώρα μας ουσιαστικά θέτει υπό διαπραγμάτευση και το κατοχυρωμένο δικαίωμα κυριότητος των υπόλοιπων εκατοντάδων κειμηλίων και χειρογράφων που παραμένουν στην Βουλγαρία.

Κάτι που στην ουσία σημαίνει την παραίτηση της Ελλάδας από έναν εθνικοθρησκευτικό θησαυρό που κλάπηκε από τα Μοναστήρια της Ανατολικής Μακεδονίας σε εκείνα τα “πέτρινα χρόνια” της βουλγαρικής κατοχής, για τα οποία η Βουλγαρία δεν ζήτησε ποτέ συγγνώμη – αρκεί να δει κανείς και το σημερινό “επιθετικό” εθνικό δόγμα της γείτονος χώρας. Ακολούθησαν αντιδράσεις από τον πολιτικό κόσμο, ανάμεσα τους και του πρώην πρωθυπουργού Αντώνη Σαμαρά.

Όσο για τους κατοίκους της περιοχής, μετά την “Συμφωνία των Πρεσπών”, που έχουν αποδεχτεί ασμένως όλα τα ελληνικά κόμματα εξουσίας παρά τα όσα έλεγαν προεκλογικά, βλέπουν τώρα μια ακόμη μειοδοτική πράξη της Αθήνας. Μια εκποίηση εθνικού, πολιτιστικού και θρησκευτικού πλούτου που παρακάμπτει τις δικές τους απόψεις και την τοπική ιστορία τους.

Τι σηματοδοτεί η συμφωνία 

Μια “λεόντεια” συμφωνία που ισοδυναμεί με άλλο ένα έγκλημα σε βάρος της Ιστορίας, της Εκκλησίας, του Πολιτισμού της περιοχής. Και αναρωτιούνται συχνά ποια είναι η διαφορά ανάμεσα στα Καλάβρυτα και το Δοξάτο, το Δίστομο και την Κορμίστα, την Κάντανο και την Χωριστή Δράμας; Και γιατί στις διαπραγματεύσεις για την είσοδο της Βουλγαρίας στην Ευρωπαϊκή Ένωση καμιά κυβέρνηση στην Αθήνα δεν σκέφτηκε να προβάλει βέτο, αν η υποψήφια χώρα δεν επέστρεφε όλα τα κλεμμένα κειμήλια και χειρόγραφα από τις Μονές της Ανατολικής Μακεδονίας; Ερωτήματα που προφανώς έχουν την απάντησή τους.

Να σημειωθεί πάντως ότι, την συμφωνία αυτή κατά το παρελθόν απέρριψαν όλες οι ελληνικές κυβερνήσεις. Εκτός τώρα, από τον κ. Μητσοτάκη, που αύριο 3 Οκτωβρίου, θέλει να κάνει με αυτό το “ντηλ” μια ακόμη  επικοινωνιακή, προεκλογική “επίθεση” μέσα στη Θεσσαλονίκη. Ξεχνώντας βέβαια με ποιο “νόμισμα” πλήρωσε στη Βόρεια Ελλάδα ο Αλέξης Τσίπρας την μειοδοτική “Συμφωνία των Πρεσπών”.

Πηγές δήλωσαν ότι οι συνομιλίες μεταξύ των δύο ηγετών θα μπορούσαν να καλύψουν τις διαπραγματεύσεις για συμφωνία ελεύθερου εμπορίου, τις οποίες ξεκίνησαν στη σύνοδο κορυφής του ΝΑΤΟ στην Άγκυρα τον Ιούλιο, καθώς και πιθανή ενεργειακή και αμυντική συνεργασία. Επίσης, ανέφεραν ότι οι υπουργοί Εμπορίου των δύο χωρών συμφώνησαν αυτή την εβδομάδα να «επιταχύνουν» τις διαπραγματεύσεις πριν από τη συνάντηση των ηγετών.

Κανένας Καναδός πρωθυπουργός δεν έχει πραγματοποιήσει τις τελευταίες δεκαετίες επίσκεψη στην Τουρκία. Οι προηγούμενες συναντήσεις με τον Ερντογάν πραγματοποιήθηκαν μόνο στο περιθώριο πολυμερών συνόδων, μεταξύ άλλων των συνόδων κορυφής του ΝΑΤΟ και της G20.

Από τότε που οι εμπορικές συνομιλίες μεταξύ Οτάβας και Ουάσινγκτον κατέρρευσαν τον Αύγουστο, ο Καναδάς επιχειρεί να μειώσει την εξάρτησή του από τις ΗΠΑ, τον μακράν μεγαλύτερο εμπορικό εταίρο του, καθώς οι εμπορικές σχέσεις των δύο χωρών επιδεινώνονται, υπό το βάρος των αμερικανικών δασμών και των απειλών προσάρτησης.

Τι επιδιώκει ο πρωθυπουργός Κάρνεϊ

Ο Κάρνεϊ επιδιώκει να διπλασιάσει το εμπόριο του Καναδά με χώρες εκτός ΗΠΑ μέσα στα επόμενα 10 χρόνια, προσεγγίζοντας νέους εμπορικούς εταίρους, όπως η Κίνα και η Ινδία, παρά τις προηγούμενες εντάσεις με αμφότερες τις χώρες. Οι δημοσκοπήσεις δείχνουν ισχυρή δημόσια στήριξη στις προσπάθειές του να προστατεύσει την καναδική οικονομία από τους αμερικανικούς δασμούς και να αποσυνδέσει τη χώρα από την οικονομική κυριαρχία των ΗΠΑ, με το ταξίδι του Κάρνεϊ στην Άγκυρα να αποτελεί το τελευταίο βήμα στην προσπάθεια διαφοροποίησης των οικονομικών συνεργασιών του Καναδά.

Αυτό συμβαίνει καθώς ο Καναδάς και η ΕΕ προετοιμάζονται να παρουσιάσουν μια ευρεία νέα εταιρική σχέση στη σύνοδο κορυφής τους στο Μόντρεαλ, η οποία ξεκινά στις 29 Οκτωβρίου, σύμφωνα με το POLITICO. Έγγραφο, το οποίο κοινοποιήθηκε στους πρεσβευτές της ΕΕ πριν από τη σύνοδο κορυφής, προβλέπει την εμβάθυνση της συνεργασίας στο ψηφιακό εμπόριο, την ενέργεια και την από κοινού στήριξη της Ουκρανίας. Καλεί επίσης στη δημιουργία αποθεμάτων κρίσιμων ορυκτών, προκειμένου να προστατευθούν οι δύο πλευρές από «διακυμάνσεις της αγοράς και γεωπολιτικές επιπτώσεις».

Η συμφωνία βασίζεται στην πρόταση που κατέθεσε τον Σεπτέμβριο η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, για τον χαρακτηρισμό του Καναδά ως «συνδεδεμένου μέλους» του ευρωπαϊκού πολιτικού και εμπορικού μπλοκ, αν και το σχέδιο κοινής δήλωσης δεν κάνει καμία αναφορά σε αυτήν.

Η πρόταση προκάλεσε ανησυχία στην Ουάσινγκτον, με τον Τραμπ να απειλεί με «πολύ βαρείς δασμούς» την ΕΕ, εάν κατέληγε στο συμπέρασμα ότι η ενισχυόμενη συμμαχία μεταξύ Οτάβας και Βρυξελλών απειλεί τα αμερικανικά συμφέροντα. Στην ομιλία της για την Κατάσταση της Ένωσης στις 15 Σεπτεμβρίου, η φον ντερ Λάιεν δήλωσε ότι οι δύο πλευρές «ενώνουν εθελοντικά τις δυνάμεις τους», υποσχόμενη μια τεχνολογική συμμαχία και στενότερη ενοποίηση των αμυντικών τους βιομηχανιών. «Θα καταστήσουμε την Αρκτική ένα εμβληματικό κοινό σχέδιο», δήλωσε, αναφερόμενη σε μια περιοχή που αναδεικνύεται σε εμπορική οδό για την οποία ανταγωνίζονται οι ΗΠΑ και η Ρωσία.

Στον πίνακα 1 αναφέρονται οι αγωνιστικές περίοδοι, στις οποίες τα τρία σωματεία συμμετείχαν τουλάχιστον στην προημιτελική φάση των Κυπέλλων Ευρώπης, στον τελικό του ευρωπαϊκού Super Cup, και στον τελικό του Παγκοσμίου Κυπέλλου Συλλόγων. Όπου στον πίνακα 1 υπάρχει παύλα, σημαίνει είτε αποκλεισμός πριν από τους «8», είτε μη συμμετοχή στις ευρωπαϊκές διοργανώσεις.

Οι μεγαλύτερες επιτυχίες της Τσέλσι, της Άρσεναλ και της Τόττεναμ στα Κύπελλα Ευρώπης και Κόσμου αναλυτικά (μέχρι και Σεπ. 2026)

Ανάλυση των στοιχείων

Η Τόττεναμ ήταν η πρώτη ομάδα του Λονδίνου που προκρίθηκε στην τετράδα ευρωπαϊκής διοργάνωσης (1962) και η πρώτη που κατέκτησε ευρωπαϊκό τρόπαιο (1963). Την πενταετία 1974-79 και την εξαετία  1985-91 κανένας από τους τρεις συλλόγους δεν προκρίθηκε στην τετράδα Κυπέλλου Ευρώπης. Το 2019 ήταν η μοναδική χρονιά που και οι τρεις μεγάλοι του Λονδίνου έπαιξαν σε ευρωπαϊκό τελικό, ενώ το 2025 συμμετείχαν και τα τρία σωματεία τουλάχιστον στα ημιτελικά ευρωπαϊκής διοργάνωσης και ήταν η μόνη χρονιά που οι δύο από τις τρεις  ομάδες κατέκτησαν ευρωπαϊκό τρόπαιο.

Μόνο η Τσέλσι έχει προκριθεί επί 4 συνεχόμενες σεζόν (2011-14) στα προημιτελικά των Κυπέλλων Ευρώπης, έναντι 3 αγωνιστικών περιόδων (1972-74) της Τόττεναμ, και επίσης 3 σεζόν της Άρσεναλ η οποία όμως το πέτυχε δύο φορές (1970-72 και 2008-10). Η χειρότερη περίοδος για την Τσέλσι στην Ευρώπη, ήταν την περίοδο 1971-94 (23 έτη), αφού δεν προκρίθηκε ούτε μία φορά στην προημιτελική φάση κάποιου Κυπέλλου Ευρώπης (!). Τα αντίστοιχα νούμερα είναι, για την Άρσεναλ 14 έτη (1955-69) και 13 έτη (1980-1993), ενώ για την Τόττεναμ επίσης 14 σεζόν (1992-2006).

Σε 32 από τις 71 αγωνιστικές περιόδους (1955-2026), καμία από τις τρεις ομάδες δεν προκρίθηκε στους «8» κάποιου ευρωπαϊκού Κυπέλλου (ποσοστό 45,07% – 32/71), δηλαδή πιο συχνά από ένα στα τρία χρόνια στην οκτάδα των ευρωπαϊκών διοργανώσεων δεν συμμετέχει, την ίδια σεζόν, κανένα από τα τρία μεγαλύτερα κλαμπ του Λονδίνου.

Η μεγαλύτερη περίοδος αναμονής για την κατάκτηση ευρωπαϊκού τροπαίου ήταν για την Τσέλσι 16 σεζόν (1955-1971), για τους «κανονιέρηδες» της Άρσεναλ 15 χρόνια (1955-1970), ενώ για τους «πετεινούς» της Τόττεναμ μόλις 8 έτη (1955-1963). Το 2021 ήταν η πιο επιτυχημένη διεθνώς χρονιά της Τσέλσι, αφού κέρδισε τον τίτλο της πρωταθλήτριας Ευρώπης, της πρωταθλήτριας Κόσμου, αλλά και το τρόπαιο του ευρωπαϊκού Super Cup.

Σύγκριση των διεθνών επιτυχιών

Οι καλύτερες επιδόσεις των τριών σωματείων στα ευρωπαϊκά Κύπελλα και στο Διηπειρωτικό Κύπελλο/ Παγκόσμιο Κύπελλο Συλλόγων, αναφέρονται συνοπτικά στον πίνακα 2.

Οι μεγαλύτερες διεθνείς επιτυχίες των Τσέλσι, Άρσεναλ και Τόττεναμ συνοπτικά  

Η Τσέλσι έχει κερδίσει περισσότερους ευρωπαϊκούς τίτλους (8) από ότι οι άλλες δύο ομάδες μαζί. Η Τόττεναμ, ενώ έχει συμμετάσχει μόλις 3 φορές στους «8» του Κυπέλλου Πρωταθλητριών (έναντι 12 της Τσέλσι και 10 της Άρσεναλ), έχει κατακτήσει διπλάσια ευρωπαϊκά Κύπελλα σε σχέση με την Άρσεναλ (4 έναντι 2). Οι «μπλε» του Λονδίνου είναι επίσης ο μόνος σύλλογος της πρωτεύουσας που έχει κατακτήσει Champions League (2), οι μόνοι που έχουν αναδειχθεί πρωταθλητές Κόσμου (2 φορές), αλλά και το μόνο λονδρέζικο σωματείο με συμμετοχή σε τελικό Παγκοσμίου Κυπέλλου Συλλόγων (3 συμμετοχές).

Η Τσέλσι προηγείται και στις δώδεκα (12) κατηγορίες (!), όπως αυτές αναφέρονται στον πίνακα 2, και μάλιστα σε αρκετές από αυτές με σημαντική διαφορά. Η Άρσεναλ προηγείται της Τόττεναμ σε 9 από τις 12 κατηγορίες (η Τόττεναμ υπερτερεί μόνο στις προκρίσεις στους «4» των Κυπέλλων Ευρώπης, και στις κατακτήσεις ευρωπαϊκών και διεθνών τροπαίων). Ακόμη, η Τσέλσι έχει υπερδιπλάσιες συμμετοχές σε τελικούς από την Τόττεναμ (15 έναντι 7), και πενταπλάσια διεθνή τρόπαια από την Άρσεναλ (10 έναντι 2).

Στους ευρωπαϊκούς τελικούς, οι «μπλε» έχουν ποσοστό επιτυχίας 66,6% (8/12), η Τόττεναμ 57,1% (4/7), ενώ η σχετική επίδοση της Άρσεναλ  είναι εξαιρετικά κακή, αν όχι τραγική, 22,2% (2/9). Είναι αξιοσημείωτο, ότι από τους 4 χαμένους τελικούς Ευρώπης της Τσέλσι, οι 3 είναι στο Super Cup (!). Όσον αφορά το ποσοστό επιτυχίας σε ευρωπαϊκούς και παγκόσμιους τελικούς συνολικά, η Τσέλσι έχει 10 κατακτήσεις σε σύνολο 15 ευρωπαϊκών και παγκόσμιων τελικών (66,6% – 10/15), δηλαδή πάλι πάνω από 65%.

Παρά το γεγονός ότι η Άρσεναλ προηγείται με διαφορά μεταξύ των ομάδων του Λονδίνου στις κατακτήσεις πρωταθλημάτων Αγγλίας (με 14, έναντι 6 της Τσέλσι και μόλις 2 της Τόττεναμ), και είναι πρώτη στην Αγγλία στις κατακτήσεις του Κυπέλλου (με 14 – η Τσέλσι και η Τόττεναμ έχουν κερδίσει από 8 τρόπαια η κάθε μία), είναι εντούτοις ο μόνος από τους τρεις συλλόγους, που έχει κερδίσει όχι μόνο τους λιγότερους διεθνείς τίτλους, αλλά και πολύ λιγότερους από τους μισούς ευρωπαϊκούς τελικούς στους οποίους έχει συμμετάσχει.

• Φάση Α1: Αποκλεισμός της δεξιάς λωρίδας και της Λωρίδα Έκτακτης Ανάγκης (ΛΕΑ) από το 127,6ο χλμ. έως και το 131,7ο χλμ., με την κυκλοφορία να διεξάγεται από την αριστερή λωρίδα.
• Φάση Α2: Αποκλεισμός της δεξιάς λωρίδας και της ΛΕΑ από το 131ο χλμ. έως και το 133,8ο χλμ., με την κυκλοφορία να διεξάγεται από την αριστερή λωρίδα.
• Φάση Β1: Αποκλεισμός της αριστερής λωρίδας από το 127,6ο χλμ. έως και το 131,7ο χλμ. με την κυκλοφορία να διεξάγεται από τη δεξιά λωρίδα.
• Φάση Β2: Αποκλεισμός της αριστερής λωρίδας το 131ο χλμ. έως και το 133,8ο χλμ., με την κυκλοφορία να διεξάγεται από τη δεξιά λωρίδα.

Σημειώνεται ότι, οι εργασίες θα πραγματοποιούνται Δευτέρα με Παρασκευή από τις 07:00 έως και τις 20:00 και Σάββατο από τις 07:00 έως και τις 17:00. Σε περίπτωση ταχύτερης ολοκλήρωσης των εργασιών, η κυκλοφορία θα αποκατασταθεί νωρίτερα από τον προγραμματισμένο χρόνο.

Η Νέα Οδός έχει λάβει όλα τα απαραίτητα μέτρα για την ασφάλεια και εξυπηρέτηση των οδηγών, ενώ σχετικές προσωρινές σημάνσεις θα τοποθετηθούν με στόχο την πλήρη ενημέρωση όλων των οδηγών. Η Νέα Οδός ευχαριστεί για την κατανόηση και εφιστά την προσοχή των οδηγών καθώς οι τελευταίοι οφείλουν να συμμορφώνονται πλήρως με τη σχετική σήμανση.

Ιδιαίτερα σημαντικό στοιχείο της φετινής διοργάνωσης ήταν η προσέλευση οικογενειών όχι μόνο από την Καλλιθέα, αλλά και από όμορους Δήμους και την ευρύτερη περιοχή, γεγονός που επιβεβαιώνει ότι το Kallithea Family Sports Park αποκτά σταδιακά έναν ευρύτερο, υπερτοπικό χαρακτήρα.

Ένα πάρκο για όλους

Για δύο ημέρες, δεκάδες αθλητικές και ψυχαγωγικές δραστηριότητες έδωσαν τη δυνατότητα στα παιδιά να γνωρίσουν διαφορετικά αθλήματα μέσα από το παιχνίδι και στις οικογένειες να περάσουν μαζί ένα ολόκληρο διήμερο άθλησης. Ποδόσφαιρο, μπάσκετ, αθλητικές δοκιμασίες, δραστηριότητες για μικρότερα παιδιά, δράσεις συμπερίληψης και πολλές ακόμη επιλογές συνέθεσαν ένα μεγάλο αθλητικό πάρκο, ανοιχτό σε όλους.

Βασική αρχή της διοργάνωσης παρέμεινε και φέτος η ελεύθερη πρόσβαση: η είσοδος και η συμμετοχή σε όλες τις δραστηριότητες ήταν δωρεάν, δίνοντας τη δυνατότητα σε κάθε οικογένεια να συμμετάσχει χωρίς οικονομικό περιορισμό.Μια μεγάλη συλλογική προσπάθεια.

Πίσω από την επιτυχία της διοργάνωσης βρίσκεται μια μεγάλη οργανωτική προσπάθεια. Ο Δήμος Καλλιθέας εκφράζει τις θερμές του ευχαριστίες στη Διεύθυνση Άθλησης και το σύνολο των εργαζομένων και συνεργατών της, καθώς και σε όλους τους εργαζόμενους του Δήμου που συνέβαλαν στην άρτια διεξαγωγή του.

Ιδιαίτερες ευχαριστίες απευθύνονται στους αθλητικούς συλλόγους, τους φορείς, τους εθελοντές, τους χορηγούς και τους υποστηρικτές που βοήθησαν καθοριστικά. Το μεγαλύτερο όμως «ευχαριστώ» ανήκει στις χιλιάδες οικογένειες που ανταποκρίθηκαν στο κάλεσμα.

Δηλώσεις για τη διοργάνωση

Κώστας Ασκούνης (Δήμαρχος Καλλιθέας): «Η εικόνα χιλιάδων παιδιών και οικογενειών να συμμετέχουν στο 2ο Kallithea Family Sports Park είναι για εμάς η μεγαλύτερη ικανοποίηση. Η παρουσία κόσμου και από τους όμορους Δήμους δείχνει ότι η διοργάνωση αποκτά πλέον μια δυναμική που ξεπερνά τα όρια της πόλης μας. Θέλουμε μια Καλλιθέα ανοιχτή και ζωντανή, που επενδύει στον αθλητισμό και δημιουργεί δράσεις για όλους. Ευχαριστώ την Περιφέρεια Αττικής, τους εργαζόμενους και όλους όσοι εργάστηκαν για αυτή τη γιορτή».

Γεώργιος Χ. Μαργωμένος (Αντιδήμαρχος Παιδικής Αγωγής και Άθλησης): «Όταν ξεκινήσαμε να σχεδιάζουμε το 2ο Kallithea Family Sports Park, θέλαμε να κάνουμε ένα ακόμη βήμα μπροστά. Το ότι ξεπεράσαμε τις προσδοκίες μας και ότι το Family Sports Park αποκτά έναν υπερτοπικό χαρακτήρα, μας δημιουργεί ακόμη μεγαλύτερη ευθύνη για τη συνέχεια. Το Family Sports Park αρχίζει πλέον να γίνεται θεσμός και αυτό είναι η μεγαλύτερη επιβράβευσή μας».

Το 2ο Kallithea Family Sports Park ολοκληρώθηκε αφήνοντας πίσω του χιλιάδες χαμόγελα και το ραντεβού ανανεώνεται ήδη για το 3ο Kallithea Family Sports Park!

«Δεχτήκαμε σήμερα διπλό χτύπημα», ανέφερε χαρακτηριστικά, σχολιάζοντας την τοποθέτηση της κ. φον ντερ Λάιεν, για την οποία είπε: «Δεν ξέρω ποια Ευρώπη εκπροσωπεί». Ο κ. Σαμαράς αναφέρει ότι «τα πράγματα έχουν γίνει πολύ χειρότερα από το φιάσκο των Πρεσπών» και έκανε λόγο για «βουβή» παρακολούθηση των εξελίξεων από την ελληνική πλευρά. Παράλληλα, αναφέρθηκε στην υποδοχή από τη Βουλγαρία των οστών του Σαμουήλ, σημειώνοντας ότι για τους Βούλγαρους η επιστροφή τους έχει ιδιαίτερη εθνική σημασία. Όπως ανέφερε, πρόκειται για έναν εθνικό πόθο που διαρκούσε για περισσότερα από 100 χρόνια.

Ο πρώην πρωθυπουργός συνέκρινε την εξέλιξη αυτή με την επιστροφή στην Ελλάδα των οστών του Μεγάλου Αλεξάνδρου, ενώ άσκησε κριτική και για την επιστροφή στην Ελλάδα μόλις 48 εκκλησιαστικών κειμηλίων από τα χιλιάδες που είχαν αφαιρεθεί από τις βουλγαρικές δυνάμεις κατά τον Α΄ Παγκόσμιο Πόλεμο από περιοχές της Βόρειας Ελλάδας. «Ως Πρωθυπουργός είχα απαιτήσει να μας επιστρέψουν όλα τα κλεμμένα», είπε ο Σαμαράς, για να καταλήξει: «Εμείς, δυστυχώς, σήμερα σαλπίζουμε υποχώρηση με πανηγυρισμούς».

Ο Μαρινάκης δεν είπε λέξη για την Λάιεν

Απαντώντας στις συγκεκριμένες τοποθετήσεις, ο κυβερνητικός εκπρόσωπος Παύλος Μαρινάκης υπογράμμισε ότι η ευρωπαϊκή πορεία της Βόρειας Μακεδονίας περνά μέσα από την Ελλάδα και προϋποθέτει τον πλήρη σεβασμό όσων έχουν συμφωνηθεί.

«Ο δρόμος της Βόρειας Μακεδονίας προς την Ευρώπη περνάει μέσα από Ελλάδα και προϋποθέτει απαρέγκλιτο σεβασμό των συμφωνηθέντων. Η χώρα μας έχει αποδείξει ότι πράττει πάντοτε όσα απαιτούνται για την προάσπιση των εθνικών μας συμφερόντων. Θα συνεχίσει να θέτει τα σχετικά ζητήματα και στα ευρωπαϊκά όργανα», ανέφερε χωρίς να πει λέξη για την τοποθέτηση της προέδρου της Κομισιόν. Στη συνέχεια επέλεξε να επικρίνει τον Αλέξη Τσίπρα και σε όσους στήριξαν τη Συμφωνία των Πρεσπών.

Στην δήλωση της, η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής επανέλαβε τη στήριξή της στην ευρωπαϊκή προοπτική της Βόρειας Μακεδονίας. «Το μήνυμά μου είναι σαφές – ανήκετε μαζί μας, στο τραπέζι της Ευρωπαϊκής Eνωσης», δήλωσε η πρόεδρος της Κομισιόν κατά την κοινή συνέντευξη Τύπου με τον Χρίστιαν Μίτσκοσκι.

Αναφερόμενη στη Συμφωνία των Πρεσπών, η φον ντερ Λάιεν τη χαρακτήρισε στιγμή πολιτικού θάρρους, επισημαίνοντας ότι αποτέλεσε το βήμα που άνοιξε τον δρόμο για την ένταξη της Βόρειας Μακεδονίας στο ΝΑΤΟ. Η ίδια υποστήριξε ακόμη ότι η χώρα τηρεί τις δεσμεύσεις της και ότι η θέση της βρίσκεται στο τραπέζι της Ευρωπαϊκής Ένωσης, κάνοντας στη συνέχεια ειδική αναφορά στην ταυτότητα και τη γλώσσα της. «Καλωσορίζουμε τη Βόρεια Μακεδονία, με την ταυτότητα και τη γλώσσα της. Πιστεύουμε ότι ο μακεδονικός πολιτισμός και η μακεδονική γλώσσα μπορούν μόνο να κάνουν την Ενωσή μας πλουσιότερη», ανέφερε η Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν.

Το ΠΑΣΟΚ για τα κειμήλια

“Η κυβέρνηση πανηγυρίζει για την επιστροφή 48 κειμηλίων, που ήταν προϊόν πολεμικής λεηλασίας, αλλά αποφεύγει να δεσμευτεί συγκεκριμένα για τη διεκδίκηση όλων των υπόλοιπων κλεμμένων θησαυρών και χειρόγραφων. Η Συμφωνία μεταξύ της Υπουργού Πολιτισμού της Ελλάδας και του Υπουργού Πολιτισμού της Βουλγαρίας δεν έχει δημοσιοποιηθεί και δεν έχει κατατεθεί στη Βουλή και στην πραγματικότητα κανείς δεν γνωρίζει τα περιεχόμενό της. Τα κειμήλια που επιστρέφουν στην Ελλάδα από τη Βουλγαρία είναι σαφώς καλοδεχούμενα, οι πανηγυρισμοί, όμως, δεν υποκαθιστούν τις απαντήσεις για όσα παραμένουν εκεί. Ούτε μπορεί η κυβέρνηση να παρουσιάζει την επιστροφή ελάχιστων κειμηλίων από τα χιλιάδες ως θρίαμβο και τη συνολική διεκδίκηση ως «μαξιμαλισμό».

Στη σημερινή τελετή, ο Πρωθυπουργός επέλεξε να αναφερθεί σε «μαξιμαλιστικές απαιτήσεις» του παρελθόντος. Οφείλει να εξηγήσει ποιες ακριβώς απαιτήσεις θεωρεί μαξιμαλιστικές. Την επιστροφή όλων όσων κλάπηκαν από τις Μονές και τους ναούς της Ανατολικής Μακεδονίας; Την επιμονή των τοπικών κοινωνιών και της Εκκλησίας να αποκατασταθεί στο σύνολό της αυτή η ιστορική αδικία όπως όριζε η Συνθήκη του Νεϊγύ;

Παράλληλα, αναφερόμενος στην επιστροφή των Γλυπτών του Παρθενώνα σημείωσε πως «οφείλουμε όλοι να επανεκτιμήσουμε παλιές δοξασίες και βεβαιότητες». Ποιες ακριβώς εννοεί; Και τι συνεπάγεται αυτή η επανεκτίμηση για τις ελληνικές διεκδικήσεις; Σε ένα τόσο σοβαρό ζήτημα, οι αόριστες διατυπώσεις απαιτούν συγκεκριμένες εξηγήσεις.

Για το ΠΑΣΟΚ-Κίνημα Αλλαγής, η θέση είναι σαφής. Διεκδικούμε την επιστροφή όλων των κλεμμένων κειμηλίων και χειρογράφων. Η αποκατάσταση αυτής της ιστορικής αδικίας αποτελεί αυτονόητη υποχρέωση της ελληνικής Πολιτείας, η οποία οφείλει να τη διεκδικεί με συνέπεια, επιστημονική τεκμηρίωση και αξιοποίηση κάθε πρόσφορου διπλωματικού, νομικού και θεσμικού μέσου. Ζητάμε σαφείς απαντήσεις για την επιλογή των 48 κειμηλίων, τη διεκδίκηση των υπολοίπων, την επιστημονική τεκμηρίωση της συμφωνίας και τις προεκτάσεις της παράδοσης των λειψάνων του Τσάρου Σαμουήλ.

Η κυβέρνηση οφείλει να δημοσιοποιήσει τους όρους της συμφωνίας, να αποσαφηνίσει το καθεστώς της αμοιβαίας «κατάθεσης» και αν μέσω αυτού έχει αναγνωρίσει την κυριότητα των κλαπέντων στην Βουλγαρία και να παρουσιάσει συγκεκριμένο σχέδιο και χρονοδιάγραμμα για τη διεκδίκηση όλων κειμηλίων. Η γενική εξαγγελία συνέχισης των διαπραγματεύσεων δεν αρκεί. Αφού ο ίδιος ο Πρωθυπουργός αναγνωρίζει ότι τα ιστορικά κειμήλια δεν μπορούν να αντιμετωπίζονται ως πολεμικά λάφυρα, η αρχή αυτή πρέπει να ισχύει για το σύνολό τους. Η ιστορική δικαιοσύνη δεν εξαντλείται σε 48 κειμήλια και κυρίως η διεκδίκησή της δεν χρειάζεται πιστοποιητικό μετριοπάθειας από τον κ. Μητσοτάκη”.

Οι δηλώσεις Συρίγου

Στο μεταξύ έχει προηγηθεί πολιτική αντιπαράθεση και για τις δηλώσεις του βουλευτή της ΝΔ και καθηγητή Άγγελου Συρίγου, που δήλωσε πως η Αθήνα «υποχώρησε» στα δύο περιστατικά στην Κάσο, το 2024, όταν τουρκικά πολεμικά πλοία εμφανίστηκαν στην περιοχή κατά τη διάρκεια των ερευνών βυθού. Ο κυβερνητικός εκπρόσωπος, Παύλος Μαρινάκης, επιχείρησε να υποβιβάσει τις δηλώσεις του βουλευτή της Νέας Δημοκρατίας, λέγοντας ότι «καμία υποχώρηση δεν υπήρξε». Απέδωσε όσα είπε ο κ. Συρίγος σε «προσωπικές εκτιμήσεις».

Οι δηλώσεις του Άγγελου Συρίγου εκθέτουν την κυβέρνηση, σχολιάζει σε ανακοίνωσή του ο εκπρόσωπος Τύπου του ΠΑΣΟΚ, Κώστας Τσουκαλάς, τονίζοντας πως ακυρώνουν μονομιάς τα κυβερνητικά αφηγήματα περί ευθύνης της Κύπρου για τη μη πόντιση του καλωδίου.

Έντονη ήταν και η αντίδραση από την ΕΛΑΣ του Αλέξη Τσίπρα, που καλεί την κυβέρνηση «επιτέλους» να αντιδράσει, κάνοντας παράλληλα λόγο για νέες τουρκικές προκλήσεις.  Επισημαίνει πως «λίγες ώρες μετά το “άδειασμα” του κ. Συρίγου στον Πρωθυπουργό και τον Υπουργό Εξωτερικών με το περιβόητο “υποχωρήσαμε δύο φορές στην Κάσο”, η Τουρκία επανέρχεται εμφατικά στο αναθεωρητικό της αφήγημα, απαιτώντας να χορηγήσει άδεια, κατά παράβαση του διεθνούς δικαίου, για την πόντιση του καλωδίου. Παράλληλα, σήμερα, στην 66η επέτειο ανεξαρτησίας της Κυπριακής Δημοκρατίας, η Τουρκία επανέρχεται στα παράνομα διχοτομικά της σχέδια, τα οποία παραβιάζουν κατάφωρα το διεθνές δίκαιο και τα ψηφίσματα του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ».

“Νίκη”

Σχολιάζοντας τις δηλώσεις του Συρίγου, πρόεδρος της “Νίκης” Δημήτρης Νατσιός ήταν ξεκάθαρος: «Η λέξη “υποχώρηση” είναι πάρα πολύ βαριά για τα εθνικά θέματα. Όταν μιλάμε εμείς για κατευνασμό μέσα στη Βουλή, αυτό ακριβώς εννοούμε. Στην Κάσο το Πολεμικό Ναυτικό αποχώρησε. Αν ήμουν εγώ, θα έλεγα “δεν φεύγετε”. Και πυρ θα άνοιγα αν οι Τούρκοι παραβίαζαν τα χωρικά μας ύδατα. Γιατί το έχουμε το Πολεμικό Ναυτικό; Η ιστορία του Ελληνισμού είναι πάντοτε να αντιστέκεται όταν προσβάλλεται».

Όσο για την επίσκεψη του Αλέξη Τσίπρα στο Άγιον Όρος, ο πρόεδρος της ΝΙΚΗΣ σημείωσε πως «δεν πείθει κανέναν» και αναφέρθηκε στην «προδοσία των Πρεσπών». Για το ενδεχόμενο συνεργασιών με Αντώνη Σαμαρά, Α. Λατινοπούλου και Μ. Καρυστιανού, ο πρόεδρος της ΝΙΚΗΣ υπενθύμισε την καταστατική αρχή του Κινήματος: «δεν συνεργαζόμαστε με ανθρώπους που υπέγραψαν μνημόνια. Άρα με τον κ. Σαμαρά ούτε συζήτηση. Η κυρία Λατινοπούλου δεν ταιριάζει στο στιλ μας. Όσον αφορά την κ. Καρυστιανού, μας αδικεί όταν μας αποκαλεί συστημικούς».

Η εμφάνιση του “food fatigue” σχετίζεται με βιολογικούς και ψυχολογικούς μηχανισμούς. Ο ανθρώπινος εγκέφαλος είναι “προγραμματισμένος” να αναζητά ποικιλία, καθώς αυτή εξασφαλίζει την πρόσληψη διαφορετικών θρεπτικών συστατικών. Η συνεχής κατανάλωση των ίδιων τροφίμων οδηγεί σε μείωση της διέγερσης των αισθήσεων (γεύση, άρωμα, υφή), γεγονός που κάνει το φαγητό λιγότερο ελκυστικό στην καθημερινότητα. Παράλληλα, η μονοτονία ενισχύει την επιθυμία για διαφορετικά τρόφιμα, τα οποία συνήθως είναι πλούσια σε ζάχαρη, λιπαρά ή αλάτι. Αυτό μπορεί να οδηγήσει σε αυξημένη κατανάλωση λιγότερο θρεπτικών επιλογών, ειδικά σε περιόδους κόπωσης ή στρες.

Το “food fatigue” εμφανίζεται συχνότερα όταν ακολουθούμε αυστηρές ή περιοριστικές δίαιτες. Δίαιτες που βασίζονται σε συγκεκριμένα “επιτρεπόμενα” τρόφιμα ή αποκλείουν ολόκληρες ομάδες τροφίμων, αυξάνουν τη μονοτονία και την αίσθηση στέρησης. Η περιοριστική προσέγγιση συχνά οδηγεί σε έναν φαύλο κύκλο: αρχική συμμόρφωση, σταδιακή κόπωση, έντονη επιθυμία για απαγορευμένα τρόφιμα και τελικά υπερκατανάλωση ή εγκατάλειψη της δίαιτας. Έτσι, ενώ ο στόχος είναι η βελτίωση της διατροφής, το αποτέλεσμα συνήθως μπορεί να είναι το αντίθετο.

Food fatigue: Η ψυχολογική διάσταση

Η διατροφή δεν είναι μόνο μια βιολογική διαδικασία, αλλά και μια εμπειρία που συνδέεται με την ευχαρίστηση, την κοινωνικότητα και το συναίσθημα. Η έλλειψη ποικιλίας μπορεί να μειώσει την ικανοποίηση από το φαγητό και να δημιουργήσει αρνητικά συναισθήματα, όπως απογοήτευση ή πλήξη. Σύμφωνα με τη θεωρία της ηδονικής πείνας (hedonic hunger), οι άνθρωποι τείνουν να αναζητούν τρόφιμα που προσφέρουν ευχαρίστηση, ακόμη και όταν δεν υπάρχει βιολογική ανάγκη. Όταν η καθημερινή διατροφή στερείται ποικιλίας και απόλαυσης, η επιθυμία για “απολαυστικά” τρόφιμα ενισχύεται, γεγονός που μπορεί να δυσκολέψει τον έλεγχο της πρόσληψης.

Η συμμόρφωση σε ένα διατροφικό πλάνο αποτελεί βασικό παράγοντα επιτυχίας. Ωστόσο, το “food fatigue” μπορεί να την επηρεάσει σημαντικά. Έρευνες έχουν δείξει ότι η ποικιλία στη διατροφή σχετίζεται με καλύτερη μακροπρόθεσμη προσκόλληση σε υγιεινά πρότυπα. Όταν η διατροφή γίνεται μονότονη: μειώνεται η διάθεση και το κίνητρο, αυξάνονται οι “παρεκκλίσεις”, ενισχύεται η πιθανότητα εγκατάλειψης. Αυτό καταδεικνύει ότι η επιτυχία μιας διατροφικής παρέμβασης δεν εξαρτάται μόνο από τη θεωρητική της αξία, αλλά και από το πόσο εφαρμόσιμη και ευχάριστη είναι στην πράξη.

Αντιμετώπιση 

Η αντιμετώπιση του “food fatigue” δεν απαιτεί ριζικές αλλαγές, αλλά στρατηγικές που ενισχύουν την ποικιλία και την ευχαρίστηση:

• Εναλλαγή τροφίμων: Η κατανάλωση διαφορετικών τροφίμων από όλες τις ομάδες εξασφαλίζει όχι μόνο θρεπτική επάρκεια αλλά και γευστικό ενδιαφέρον.
• Διαφορετικοί τρόποι μαγειρέματος: Το ίδιο τρόφιμο μπορεί να αποκτήσει εντελώς διαφορετικό χαρακτήρα όταν αλλάζει ο τρόπος παρασκευής (π.χ. ψητό, βραστό, σοτέ)
• Χρήση καρυκευμάτων και μπαχαρικών: Η προσθήκη αρωματικών στοιχείων μπορεί να ανανεώσει ακόμα και τα πιο απλά γεύματα χωρίς θερμιδική επιβάρυνση.
• Ευέλικτη διατροφική προσέγγιση: Η αποφυγή αυστηρών κανόνων και η υιοθέτηση μιας πιο ισορροπημένης στάσης μειώνει την ψυχολογική πίεση και ενισχύει τη βιωσιμότητα.
• Ενσωμάτωση αγαπημένων τροφίμων: Η περιστασιακή κατανάλωση λιγότερο “υγιεινών” επιλογών μπορεί να λειτουργήσει προστατευτικά απέναντι στην υπερφαγία.
• Προγραμματισμός γευμάτων: Ο εβδομαδιαίος σχεδιασμός με ποικιλία επιλογών βοηθά στη μείωση της μονοτονίας και στη διατήρηση του ενδιαφέροντος.

Το “food fatigue” είναι μια φυσιολογική αντίδραση στη μονοτονία της διατροφής και μπορεί να επηρεάσει σημαντικά τη συνέπεια σε ένα υγιεινό πλάνο. Η ποικιλία, η ευελιξία και η απόλαυση του φαγητού αποτελούν βασικά στοιχεία για τη μακροπρόθεσμη επιτυχία. Μια διατροφή δεν χρειάζεται να είναι τέλεια για να είναι αποτελεσματική, χρειάζεται να είναι βιώσιμη.

Η Δέσποινα Μαυρίδου είναι διαιτολόγος-διατροφολόγος
Σε συνεργασία με το medNutrition

Ειδικότερα αναμένονται κατά τόπους ισχυρές βροχές και καταιγίδες προβλέπονται στην Κρήτη έως νωρίς το απόγευμα (κόκκινη προειδοποίηση) και από από αργά το απόγευμα σήμερα και έως το πρωί της Κυριακής κατά διαστήματα (πορτοκαλί προειδοποίηση). Όσον αφορά στα Δωδεκάνησα (τα νοτιότερα τμήματα) από σήμερα το μεσημέρι έως και το μεσημέρι της Κυριακής θα σημειωθούν ισχυρές βροχές (πορτοκαλί προειδοποίηση).

/

Προβλήματα και Καταστροφές στην Κρήτη

Τα σοβαρότερα προβλήματα καταγράφηκαν κατά τη διάρκεια της νύχτας στην Ιεράπετρα, κυρίως στα Φέρμα και τον Μακρύ Γιαλό. Oι δυνάμεις της Πυροσβεστικής χρειάστηκε να απεγκλωβίσουν 23 άτομα και να τα μεταφέρουν σε ασφαλή σημεία. Προβλήματα καταγράφηκαν επίσης στην Αγία Φωτιά, τον Κουτσουρά και τα Φλαμουριανά του δήμου Αγίου Νικολάου. Στα Φλαμουριανά, μεγάλοι όγκοι νερού παρέσυραν φερτά υλικά και τα μετέφεραν στο οδικό δίκτυο, με συνεργεία να επιχειρούν για την απομάκρυνσή τους και την αποκατάσταση της κυκλοφορίας.

Ισχυρά ήταν τα φαινόμενα και στον Μυλοπόταμο, με τα Ζωνιανά και άλλες ορεινές περιοχές να αντιμετωπίζουν προβλήματα από τις έντονες βροχοπτώσεις. Στα Ζωνιανά η κατάσταση είναι πλέον καλύτερη από χθες, αλλά χρειάσθηκε να μεταφερθούν πολλά άτομα από την Πυροσβεστική σε ασφαλή σημεία λόγω της ανόδου της στάθμης των υδάτων.

Στην περιοχή έχουν καταγραφεί επίσης σοβαρές ζημιές σε δρόμους και υποδομές, ενώ η πρόσβαση σε ποιμνιοστάσια έχει καταστεί δύσκολη και έχουν κλείσει πολλοί δρόμοι. Στην Περιφερειακή Ενότητα Ρεθύμνης, σύμφωνα με τη νεότερη ενημέρωση της Αστυνομίας, αποκαταστάθηκε η κυκλοφορία στις επαρχιακές οδούς Κράνα-Ζωνιανά και Αξός-Ζωνιανά, ενώ παραμένει κλειστή η επαρχιακή οδό Βισταγή-Πλατάνια του δήμου Αμαρίου. Έντονα τα προβλήματα και στην Περιφερειακή Ενότητα Ηρακλείου, όπου η κυκλοφορία έχει διακοπεί σε σημεία με ιρλανδικές διαβάσεις.

Βράχος έπεσε πάνω σε αυτοκίνητο

Παραλίγο τραγωδία, όταν σημειώθηκε κατολίσθηση στα Φέρμα και πιο συγκεκριμένα στην έξοδο προς Ιεράπετρα. Ο τεράστιος βράχος αποκολλήθηκε και έπεσε σε αυτοκίνητο την ώρα που περνούσε από το σημείο, νωρίτερα σήμερα (03/10) το μεσημέρι Από θαύμα δεν υπήρξαν θύματα, καθώς δεν τραυματίστηκε ο οδηγός του αυτοκινήτου ή άλλοι επιβαίνοντες. Στο σημείο έσπευσε και η Πυροσβεστική για την διαχείριση του περιστατικού. Στο όχημα σημειώθηκαν υλικές ζημιές.

Οι συνεχείς βροχοπτώσεις έχουν δημιουργήσει προβλήματα στο οδικό δίκτυο, με νερά και φερτά υλικά να κάνουν δύσκολη ή ακόμη και επικίνδυνη την κυκλοφορία σε ορισμένα σημεία. Μέχρι το πρωί του Σαββάτου, η Πυροσβεστική είχε δεχθεί περισσότερες από 31 κλήσεις για αντλήσεις νερών και απεγκλωβισμούς πολιτών, ενώ οι επιχειρήσεις συνεχίζονται όπου υπάρχει ανάγκη.

Η αντιπεριφερειάρχης Ρεθύμνου, Μαίρη Λιονή, περιέγραψε στην ΚΡΗΤΗ TV την τεράστια πίεση που δέχονται Μυλοπόταμος και Αμάρι, λέγοντας χαρακτηριστικά ότι «τα μηχανήματά μας δεν προλαβαίνουν», καθώς τα συνεργεία βρίσκονται στους δρόμους επί τρία συνεχόμενα 24ωρα. Προβλήματα καταγράφονται από τα Λιβάδια και τα Ζωνιανά μέχρι την Αξό, ενώ κυκλοφορίες έχουν διακοπεί και σε σημεία του Αμαρίου.

Κακοκαιρία: Σε Red Code μέχρι την Κυριακή

Η Περιφέρεια Κρήτης παραμένει σε κατάσταση κινητοποίησης Red Code έως και την Κυριακή 4 Οκτωβρίου, με τις δυνάμεις της Πυροσβεστικής να βρίσκονται σε αυξημένη ετοιμότητα σε ολόκληρο το νησί. Σε επιφυλακή βρίσκονται και οι υπόλοιπες αρμόδιες υπηρεσίες, με ιδιαίτερη προσοχή στις περιοχές όπου έχουν ήδη σημειωθεί πλημμύρες και μεγάλες συγκεντρώσεις νερού.

Οι Αρχές ζητούν από τους πολίτες να περιορίζουν τις άσκοπες μετακινήσεις στις περιοχές όπου τα φαινόμενα είναι έντονα και να ακολουθούν τις οδηγίες του 112, καθώς η κατάσταση μπορεί να αλλάξει γρήγορα από μία νέα ισχυρή βροχόπτωση.

Σταδιακή αποκατάσταση των δρομολογίων

Σταδιακή αποκατάσταση των ακτοπλοϊκών δρομολογίων από τα λιμάνια της Αττικής αναμένεται από το απόγευμα του Σαββάτου 3 Οκτωβρίου, καθώς οι δυσμενείς καιρικές συνθήκες παρουσιάζουν εξασθένηση. Από το λιμάνι του Πειραιά, μετά τις 16:00 αναμένεται να αρχίσει σταδιακά η αναχώρηση των πλοίων που παρέμεναν δεμένα λόγω των ισχυρών ανέμων, ενώ κανονικά προγραμματίζεται να εκτελεστούν και τα βραδινά δρομολόγια προς την Κρήτη.

Ήδη η Fast Ferries ανακοίνωσε ότι, μετά τη λήξη του απαγορευτικού απόπλου τις απογευματινές ώρες, το σημερινό δρομολόγιο του «Διονύσιος Σολωμός» από Πειραιά προς Σέριφο, Σίφνο, Κίμωλο, Φολέγανδρο, Σίκινο, Ίο και Θήρα θα εκτελεστεί με νέα ώρα αναχώρησης στις 17:45, αντί της αρχικά προγραμματισμένης 14:45.

Από το λιμάνι της Ραφήνας, το “Θεολόγος Π.” αναμένεται να αναχωρήσει στις 17:30, ενώ προς το παρόν παραμένει αδιευκρίνιστο εάν θα πραγματοποιηθούν τα προγραμματισμένα δρομολόγια από το λιμάνι του Λαυρίου.

Οι επιβάτες που πρόκειται να ταξιδέψουν, καλούνται πριν από την αναχώρησή τους, να επικοινωνούν με τα κατά τόπους λιμεναρχεία, τις ακτοπλοϊκές εταιρείες και τα τουριστικά πρακτορεία, καθώς ενδέχεται να υπάρξουν τροποποιήσεις στα δρομολόγια ανάλογα με την εξέλιξη των καιρικών συνθηκών

Η τοποθέτηση του Προέδρου της Άμεσης Προσαρμογής, Φειδία Παναγιώτου, εντός και εκτός του Εθνικού Συμβουλίου, ακούστηκε ως αντίλαλος του κ. Αβέρωφ Νεοφύτου. Κι αυτό, γιατί επανέλαβε αυτά που συχνά-πυκνά αναφέρει ο τέως Πρόεδρος του ΔΗΣΥ για το Κυπριακό. Ο ηγέτης της Άμεσης Προσαρμογής, ανέφερε ότι «φαίνεται πως θα είναι ίσως ο μόνος Πρόεδρος (ο Νίκος Χριστοδουλίδης)  που να μην κατάφερε να φέρει το Κυπριακό σε διαπραγματεύσεις». Και κατέληξε λέγοντας ότι «οι πολιτικές μας (;) δεν δουλεύουν όπως φαίνεται».

Τελικά ποιος φταίει για το Κυπριακό;

Αν και δεν θα πρέπει να αναλύονται τοποθετήσεις, που ακούγονται ως αντίλαλοι, μπορούμε να το γενικεύσουμε. Και να το γενικεύσουμε καθώς καλλιεργείται εδώ και δεκαετίες ένα αφήγημα που στοχεύει την ελληνική πλευρά. Ότι, δηλαδή, την ευθύνη για την μη πρόοδο, τη μη λύση, έχει η Λευκωσία και όχι η κατοχική δύναμη. Πρόκειται για ένα σύνδρομο που έχει και πολιτική διάσταση. Υπό την έννοια ότι το Κυπριακό χρησιμοποιείται και ως εσωτερικό εργαλείο πολιτικής. Υπάρχει στο εσωτερικό, σε κόμματα και κοινωνία, ένα μικρό πολιτικό ρεύμα,  που θεωρεί πώς πρέπει να γίνουν αποδεκτοί όροι, οι οποίοι τίθενται από την αντίπερα όχθη, καθώς δεν υπάρχει «άλλη επιλογή».

Είναι η ίδια σχολή σκέψης, που κάποτε υμνούσε τον ισλαμοφασίστα Ερντογάν και ήθελαν μερικοί από αυτούς, να ενταχθούν και στην αυλή του, ενώ σήμερα θεωρούν τον εγκάθετο του, Τουφάν Έρχιουρμαν, ως ηγέτη της λύσης.  Τι δεν βλέπουν; Τι δεν καταλαβαίνουν;

Εν τω μεταξύ, ο Έρχιουρμαν…

Στη Νέα Υόρκη, ο Τουφάν Έρχιουρμαν αρνήθηκε την πραγματοποίηση κοινής συνάντησης με τον Γενικό Γραμματέα των Ηνωμένων Εθνών και τον Πρόεδρο Χριστοδουλίδη. Το πρότεινε ο τελευταίος αλλά κατηγορείται από την κατοχική πλευρά και τους οπαδούς της όποιας λύσης ότι δεν… θέλει λύση. Ακούστηκε, επίσης, ότι κακώς το πρότεινε καθώς έφερε σε δύσκολη θέση τον κ. Τουφάν! Υπενθυμίζεται ότι αρχικά ο Έρχιουρμαν απέφυγε να πει ότι ήταν πρόταση Χριστοδουλίδη η συνάντηση.

Όταν τούτο το ανέφερε η Ολγκίν, έσπευσε να υποδείξει ότι «δεν ήταν κατάλληλη η στιγμή». Πότε θα είναι «κατάλληλη η στιγμή»; Όταν θα το αποφασίσει η Άγκυρα. Μπορεί κανείς να αντιληφθεί τις δυσκολίες που αντιμετωπίζει ο κατοχικός ηγέτης και τις εξαρτήσεις που έχει από την Άγκυρα. Αλλά αυτό δεν σημαίνει ότι θα στηρίζεται σε βάρος της δικής μας πλευράς.

Οι εκφραστές της άποψης, η οποία υποστηρίζει ότι δεν φταίνε οι Τούρκοι αλλά οι Ελληνοκύπριοι, έχουν ως αφετηρία μια ιδεολογική προσέγγιση στο Κυπριακό, που όχι σκοπίμως, εκφράζει, στο τέλος, τον τουρκικό εθνικισμό. Αυτό αφορά όσους προσεγγίζουν το θέμα πολιτικά και εντοπίζονται, ειρήσθω εν παρόδω, σε διάφορά κόμματα. Υπάρχουν κι άλλοι που δεν ξεκινούν από πολιτική αφετηρία. Στην περίπτωση αυτή χρειάζεται ανάλυση ειδικού.

ΥΓ.:  Για τα εσωκομματικά στον Δημοκρατικό Συναγερμό επειδή όλα περιστρέφονται γύρω από την καρέκλα, πρέπει να αναφερθεί πώς η εκλογή δισ. της κ. Αννίτας Δημητρίου στην Προεδρία της Βουλής έγινε διά του κ. Αβέρωφ Νεοφύτου.

Η ανάπτυξη αυτή συνεχίστηκε ακόμη και μετά τις καταγγελίες των τουρκικών αρχών ότι ορισμένα κεφάλαια χρησιμοποιούνταν για χειραγώγηση της αγοράς. Η κρίση παρέσυρε τις μετοχές σε πτωτική αγορά με τον βασικό χρηματιστηριακό δείκτη να καταγράφει τον Σεπτέμβριο τον χειρότερο μήνα του από το 2008. Το Reuters παρουσιάζει τα βασικά στοιχεία της κρίσης και τις πιθανές εξελίξεις:

Πώς ξεκίνησε η έκρηξη των funds;

Η Τουρκία διατηρεί αυστηρή νομισματική πολιτική, με στόχο την αποκλιμάκωση του πληθωρισμού και την ενθάρρυνση της αποταμίευσης σε τουρκικές λίρες. Αυτό ενίσχυσε το ενδιαφέρον για επενδυτικά κεφάλαια που προσέφεραν αποδόσεις υψηλότερες από τον πληθωρισμό και τα επιτόκια των εγχώριων καταθέσεων. Ορισμένα από τα επενδυτικά κεφάλαια είχαν συγκεντρωμένες τοποθετήσεις σε μία μόνο μετοχή ή σε ένα συγκεκριμένο περιουσιακό στοιχείο, ενώ άλλα διέθεταν μόλις λίγους επενδυτές.

Κάποια από αυτά τα κεφάλαια πραγματοποιούσαν συναλλαγές σε μετοχές μικρής κεφαλαιοποίησης που είχαν εισαχθεί πρόσφατα στο χρηματιστήριο. Η περιορισμένη ρευστότητα αυτών των μετοχών επέτρεπε στις τιμές να μεταβάλλονται απότομα, γεγονός που με τη σειρά του ενίσχυε τις ημερήσιες αποδόσεις των κεφαλαίων που τις διακρατούσαν.

Τον Νοέμβριο του 2025, Τούρκοι αξιωματούχοι προειδοποίησαν για χειραγώγηση της αγοράς μέσω επενδυτικών κεφαλαίων.
«Γνωρίζουμε ότι αυτές οι χειραγωγήσεις πραγματοποιούνται ιδιαίτερα μέσω ορισμένων κεφαλαίων», δήλωσε ο υπουργός Οικονομικών Μεχμέτ Σιμσέκ, προσθέτοντας ότι θα αντιμετωπιστούν τα κενά στο ρυθμιστικό πλαίσιο.

Ο Ομέρ Γκιουνούλ, τότε πρόεδρος του Συμβουλίου Κεφαλαιαγοράς της Τουρκίας (SPK), δήλωσε ότι οι ρυθμιστικές αρχές παρακολουθούσαν κεφάλαια που χρησιμοποιούνταν για την παράκαμψη των κανόνων και προειδοποίησε ότι οι διαχειριστές τους θα μπορούσαν να αντιμετωπίσουν κυρώσεις, μεταξύ των οποίων και η ανάκληση των αδειών τους.

Δύο εταιρείες διαχείρισης στο επίκεντρο της κρίσης

Δύο εταιρείες διαχείρισης περιουσιακών στοιχείων, η Tera Portföy και η Pusula Portföy, βρίσκονται στο επίκεντρο της αναταραχής, καθώς είχαν επεκταθεί με ταχύτατους ρυθμούς πριν από την κρίση. Οι Tera και Pusula δεν απάντησαν στα αιτήματα του Reuters για σχολιασμό.

Σύμφωνα με στοιχεία του Συμβουλίου Κεφαλαιαγοράς, το συνολικό ενεργητικό του κλάδου διαχείρισης χαρτοφυλακίων στην Τουρκία αυξήθηκε στα 329 ΔΙΣ. δολάρια τον Αύγουστο του 2026, από 246 ΔΙΣ. δολάρια έναν χρόνο νωρίτερα. Το υπό διαχείριση ενεργητικό της Tera αυξήθηκε περισσότερο από δέκα φορές, στα 14,3 δισ. δολάρια, κατά την ίδια περίοδο, ενώ το ενεργητικό της Pusula αυξήθηκε κατά 13 φορές, στα 13,2 δισ. δολάρια, καθώς ολοένα περισσότεροι επενδυτές τοποθετούσαν τα χρήματά τους στις δύο εταιρείες.

Στα τέλη Αυγούστου, η Tera βρισκόταν στην έκτη θέση και η Pusula στην όγδοη μεταξύ των εταιρειών διαχείρισης χαρτοφυλακίων στην Τουρκία. Καθεμία κατείχε μερίδιο άνω του 4% του συνολικού υπό διαχείριση ενεργητικού, γεγονός που τις καθιστούσε τις μεγαλύτερες μη τραπεζικές εταιρείες του κλάδου.

Σωρευτική απόδοση 15.000%

Ορισμένα επενδυτικά κεφάλαια κατέγραψαν εντυπωσιακές αυξήσεις τόσο στο ενεργητικό τους όσο και στον αριθμό των επενδυτών τους. Το hedge fund (το επενδυτικό κεφάλαιο υψηλού κινδύνου) της Tera κατέγραψε απόδοση 747% σε όρους τουρκικής λίρας μεταξύ Ιανουαρίου και Ιουλίου 2025, όταν είχε λιγότερους από 200 επενδυτές. Αφού τον Ιούλιο έγινε διαθέσιμο σε ευρύτερη επενδυτική βάση, η σωρευτική του απόδοση εκτοξεύθηκε σε πάνω από 15.000% σε όρους τουρκικής λίρας έως τον Σεπτέμβριο.

Το TLY προσέλκυσε 102.616 επενδυτές και το ενεργητικό του αυξήθηκε στα 5 Δισ. δολάρια, καθιστώντας το το μεγαλύτερο από τα κεφάλαια που τέθηκαν υπό εκκαθάριση. Ακολούθησε το TP2, το αμοιβαίο κεφάλαιο χρηματαγοράς της Tera, με ενεργητικό 4,6 Δισ. δολαρίων και περίπου 167.000 επενδυτές. Το TP2 προσέφερε στους επενδυτές απόδοση 123% κατά την ίδια περίοδο, όταν ο πληθωρισμός ανερχόταν στο 60%.

Ποιοι έχουν εμπλακεί στην κρίση

Οι ρυθμιστικές αρχές έχουν διευρύνει την έρευνά τους για ύποπτη χειραγώγηση της αγοράς, τόσο στις μετοχές όσο και στα επενδυτικά κεφάλαια. Ο υπουργός Δικαιοσύνης Ακίν Γκιουρλέκ δήλωσε ότι ο αριθμός των υπόπτων είχε αυξηθεί στους 217, εκ των οποίων 56 είχαν προφυλακιστεί εν αναμονή της δίκης τους.

Η Φατμά Μπετούλ Σαγιάν Καγιά, αντιπρόεδρος του κυβερνώντος κόμματος AKP παραιτήθηκε από τις κομματικές της θέσεις, μετά από καταγγελία της αντιπολίτευσης ότι η ίδια και ο σύζυγός της είχαν αποκομίσει σημαντικά κέρδη από συναλλαγές στις μετοχές της Özata Denizcilik πριν από την εκδήλωση της αναταραχής. Οι συγκεκριμένες μετοχές αποτελούν μέρος μιας ευρύτερης έρευνας για χειραγώγηση της αγοράς.

Μεταξύ εκείνων που έχουν προφυλακιστεί για το σκάνδαλο των funds περιλαμβάνονται ανώτερα στελέχη που συνδέονται με τις Tera και Pusula. Ο Ερκάν Κιλιμτζί, πρώην υποδιοικητής της Κεντρικής Τράπεζας της Τουρκίας, ο οποίος αργότερα έγινε στέλεχος της Tera, προφυλακίστηκε επίσης, σύμφωνα με το τηλεοπτικό δίκτυο NTV. Ο Κιλιμτζί είχε γράψει σε ανάρτησή του στο LinkedIn, πριν από την προφυλάκισή του, ότι ήταν ατυχές το γεγονός ότι το όνομά του ενεπλάκη στις καταγγελίες, λόγω της υψηλόβαθμης θέσης που κατείχε στην Tera για τρεις μήνες.

Σκάνδαλο funds: Τι θα ακολουθήσει

Ο βασικός δείκτης του Χρηματιστηρίου της Κωνσταντινούπολης έκλεισε την Πέμπτη με άνοδο 2,5%, καθώς τέθηκαν σε ισχύ εκτεταμένες αλλαγές στη σύνθεσή του, με την αφαίρεση μετοχών που εμπλέκονται στην κρίση. Σύμφωνα με το Reuters, το SPK ανακοίνωσε ότι η εκκαθάριση των κεφαλαίων θα διαρκέσει 6 μήνες. Οι επενδυτές σε ορισμένα κεφάλαια, με καθαρές επενδύσεις κάτω του 1 εκατ. τουρκικών λιρών (20.396 δολάρια), θα λάβουν πλήρη αποζημίωση. Όσοι έχουν επενδύσει 1 εκατ. τουρκικές λίρες ή περισσότερο θα λάβουν ενδιάμεση καταβολή ύψους 1 εκατ. λιρών.

Το Ταμείο Ασφάλισης Καταθέσεων Ταμιευτηρίου της Τουρκίας (TMSF) έχει ανοίξει λογαριασμούς για επενδυτές που επιδιώκουν να επιστρέψουν ποσά τα οποία οι αρχές χαρακτηρίζουν ως «υπερβολικά κέρδη» από την πώληση μεριδίων των κεφαλαίων. Οι αναλυτές της JPMorgan δήλωσαν ότι η αναταραχή στον κλάδο των επενδυτικών κεφαλαίων δημιουργεί «σημαντικούς καθοδικούς κινδύνους» για την πρόβλεψή τους σχετικά με την ανάπτυξη του τουρκικού ΑΕΠ το 2026, η οποία ανέρχεται στο 3%. Σύμφωνα πάντα με το Reuters, παραμένει ασαφές πόσο θα είναι το συνολικό ύψος των ζημιών για τους επενδυτές.

Το ενδιαφέρον στρέφεται πλέον στις τιμές στις οποίες τα περιουσιακά στοιχεία των κεφαλαίων μπορούν να μετατραπούν σε μετρητά, καθώς πολλά κεφάλαια διαθέτουν μετοχές με περιορισμένη εμπορευσιμότητα, γεγονός που ενδέχεται να περιπλέξει τη διαδικασία.