Από την πλευρά του, ο Πρόεδρος και Διευθύνων Σύμβουλος του Ομίλου ΔΕΗ, Γεώργιος Στάσσης επεσήμανε: «Η σημερινή ημέρα αποτελεί ιστορικό ορόσημο για τη ΔΕΗ και μια ισχυρή ψήφο εμπιστοσύνης της ελληνικής και διεθνούς επενδυτικής κοινότητας στο όραμά μας για τη νέα ΔΕΗ. Καταδεικνύει επίσης με τον πιο ουσιαστικό τρόπο την εμπιστοσύνη της διεθνούς επενδυτικής κοινότητας στο Euronext Athens και την Ελλάδα γενικότερα. Τα κεφάλαια που αντλήσαμε μάς δίνουν τη δυνατότητα να επιταχύνουμε την επέκτασή μας στην Κεντρική και Νοτιοανατολική Ευρώπη, επενδύοντας σε κρίσιμες ενεργειακές και ψηφιακές υποδομές, πάντα με τον πελάτη στο επίκεντρο. Ευχαριστούμε θερμά τους μετόχους μας, τους επενδυτές και την ελληνική κυβέρνηση και δεσμευόμαστε να αξιοποιήσουμε αυτή την εμπιστοσύνη για να δημιουργήσουμε ακόμα μεγαλύτερη αξία για τους μετόχους μας, τους πελάτες μας και την ελληνική οικονομία και κοινωνία. Η σημερινή ημέρα δεν είναι το τέλος της διαδρομής, είναι η αρχή μιας νέας. Με πίστη στο σχέδιό μας και με τη δική σας στήριξη, όλοι μαζί οι εργαζόμενοι του Ομίλου χτίζουμε τη νέα ΔΕΗ».

Τέλος, η Πρόεδρος της Επιτροπής Κεφαλαιαγοράς Βασιλική Λαζαράκου τόνισε μεταξύ άλλων: «Η επιτυχής ολοκλήρωση της αύξησης μετοχικού κεφαλαίου της ΔΕΗ, η οποία συνοδεύτηκε με την  μεγαλύτερη προσφορά κεφαλαίων στην ιστορία του ελληνικού χρηματιστηρίου, επιβεβαιώνει την αυξημένη εμπιστοσύνη των διεθνών επενδυτών στις προοπτικές της ελληνικής οικονομίας και ταυτόχρονα αναδεικνύει τις σημαντικές δυνατότητες χρηματοδότησης που προσφέρει πλέον η Euronext Athens. Η Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς, θα συνεχίσει να εργάζεται για τη διασφάλιση ενός σύγχρονου, αξιόπιστου και πλήρως εναρμονισμένου με τα ευρωπαϊκά πρότυπα θεσμικού πλαισίου το οποίο στηρίζει και ενισχύει την ανάπτυξη της ελληνικής κεφαλαιαγοράς».

Σχετικά με την Euronext
Η Euronext είναι η κορυφαία ευρωπαϊκή υποδομή κεφαλαιαγορών, και καλύπτει ολόκληρη όλο το φάσμα δραστηριοτήτων των κεφαλαιαγορών, από την εισαγωγή, τη διαπραγμάτευση, την εκκαθάριση και τον διακανονισμό, έως λύσεις για εκδότριες και επενδυτές. Η Euronext διαχειρίζεται την MTS, μία από τις κορυφαίες ηλεκτρονικές αγορές τίτλων σταθερού εισοδήματος στην Ευρώπη, και τη Nord Pool, την ευρωπαϊκή αγορά ενέργειας. Επίσης, παρέχει υπηρεσίες εκκαθάρισης και διακανονισμού μέσω της Euronext Clearing και των κεντρικών αποθετηρίων Euronext Securities σε Δανία, Ιταλία, Νορβηγία και Πορτογαλία. Τον Νοέμβριο του 2025, η Euronext απέκτησε πλειοψηφικό μερίδιο στο Χρηματιστήριο Αθηνών (ATHEX), ενισχύοντας το πανευρωπαϊκό της αποτύπωμα, επεκτείνοντας περαιτέρω την πλήρως ολοκληρωμένη υποδομή αγοράς του, με την προσθήκη ενός χρηματιστηρίου, ενός κεντρικού αποθετηρίου (CSD) και ενός οίκου εκκαθάρισης.
Από τον Μάρτιο του 2026, οι ρυθμιζόμενες αγορές της Euronext σε Βέλγιο, Γαλλία, Ελλάδα, Ιρλανδία, Ιταλία, Ολλανδία, Νορβηγία και Πορτογαλία φιλοξενούν πάνω από 1.800 εισηγμένες εταιρείες με κεφαλαιοποίηση 7 τρισεκατομμυρίων ευρώ, διαθέτει ισχυρή παρουσία σε εταιρείες υψηλής κεφαλαιοποίησης (blue-chip) και αποτελεί το μεγαλύτερο παγκόσμιο κέντρο για εισαγωγές ομολογιακών τίτλων και επενδυτικών κεφαλαίων. Με ένα διαφοροποιημένο εγχώριο και διεθνές πελατολόγιο, η Euronext διαχειρίζεται το 29% της ευρωπαϊκής διαφανούς διαπραγμάτευσης μετοχών (lit equity trading). Τα προϊόντα της περιλαμβάνουν μετοχές, συνάλλαγμα (FX), ETFs, ομόλογα, παράγωγα, εμπορεύματα και δείκτες.

Το 2010 η κινεζική οικονομία συνιστά την περισσότερο εξαρτημένη μεταξύ των μεγάλων του κόσμου από τα ορυκτά καύσιμα, αλλά το 2025 αποδεικνύει πως αποτελεί τον μεγαλύτερο παραγωγό και καταναλωτή ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές, με το κινεζικό κράτος να αναδεικνύεται στο πρώτο “εξηλεκτρισμένο” στην υδρόγειο.

Αν και ο άνθρακας εξακολουθεί να αποτελεί μία κύρια πηγή παραγωγής ενέργειας στην χώρα και σε απόλυτους όρους παραμένει η μεγαλύτερη καταναλώτρια ορυκτών καυσίμων, το μεγαλύτερο μέρος της ανάπτυξης στην δυναμικότητα παραγωγής ενέργειας προέρχεται από ανανεώσιμες πηγές. Μάλιστα, το 2025 οι νέες εγκαταστάσεις ηλιακών συλλεκτών με βάση το επιδοτούμενο πρόγραμμα “Ηλιακά Στέγης” προσθέτουν 130 GW στο δίκτυο, με προοπτική έως το 2030 οι νέες εγκαταστάσεις να αποδίδουν περισσότερα από 630 GW.

Κρίσιμα στοιχεία αποτελούν η κυριαρχία του Πεκίνου στο 75% της παγκόσμιας παραγωγής συσσωρευτών ιόντων λιθίου και στο 90% της ανάλογης μαγνητών νεοδυμίου που αξιοποιούνται στους κινητήρες. Ταυτόχρονα οι κινεζικές εταιρείες κυριαρχούν στην παραγωγή ηλιακών συλλεκτών, ανεμογεννητριών, εξοπλισμού δικτύων, ηλεκτρικών αυτοκινήτων και μη επανδρωμένων οχημάτων (drones). Η συγκεκριμένη εξέλιξη πηγάζει από την επί δεκαετίες εφαρμογή βιομηχανικής πολιτικής, παραγωγής κλίμακος και μειώσεων κόστους με συνέπεια τα ηλεκτρονικά προϊόντα και αγαθά να διοχετεύονται στην αγορά με κατά 99% χαμηλότερο κόστος σε σχέση με το 1990.

Η απόκλιση μεταξύ ΗΠΑ και Κίνας

Η Κίνα ακολουθεί μία ανοδική τροχιά καλύτερη από οποιονδήποτε άλλο και το δέκατο πέμπτο πενταετές πρόγραμμα που ανακοινώνεται το 2026 επικεντρώνεται σε ακόμα μεγαλύτερες επενδύσεις στην ηλεκτρονική αποθήκη, διασφαλίζοντας πως δεν πρόκειται να υπάρξει καμία υπαναχώρηση στην παραγωγική δυναμικότητα. Από την άλλη πλευρά δεν εμφανίζεται να αντιδρά στις συνεχείς μειώσεις των τιμών των εταιρειών της που αγωνίζονται να διατηρήσουν τα επίπεδα ζήτησης για τα προϊόντα τους και στις κραυγές της Δύσης για την “υπερβάλλουσα παραγωγή” της.

Από την άλλη πλευρά οι Αμερικανοί εδραιώνουν την θέση τους με την ιδιότητα του μεγαλύτερου πετρελαϊκού κράτους και το 2018 υπερβαίνουν την παραγωγή της Σαουδικής Αραβίας, αντλώντας σε ημερήσια βάση 13,5 εκατομμύρια βαρέλια αργού πετρελαίου. Η ενεργειακή στρατηγική του Τραμπ επικεντρώνεται στις εξαγωγές υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG), αργού πετρελαίου, άνθρακα και πυρηνικών σταθμών, υποχωρώντας δραστικά από τις ανανεώσιμες πηγές.

Οι τελευταίες συνιστούν τεχνολογίες που καταλήγουν θύματα ενός μάλλον πολιτιστικού πολέμου στις ΗΠΑ και συσχετίζονται περισσότερο με το κλίμα, παρά με την ανάγκη βιομηχανικής ανταγωνιστικότητας. Ο “μεγάλος, υπέροχος προϋπολογισμός” του Αμερικανού προέδρου καταργεί τις φορολογικές απαλλαγές στις εγκαταστάσεις ηλιακών συλλεκτών και ανεμογεννητριών, προσθέτοντας περιορισμούς που δυσχεραίνουν τις πιστοποιήσεις συσσωρευτών.

Το αποτέλεσμα καταλήγει στον Λευκό Οίκο να απαιτεί από την παγκόσμια κοινότητα να αγοράσει πηγές ενέργειας του ΧΧ αιώνα, όταν το Πεκίνο προσφέρει ενεργειακές υποδομές του επόμενου αιώνα, με την προσφορά του να κρίνεται ιδιαίτερα ελκυστική από τις αναδυόμενες αγορές. Οι ανεμογεννήτριες και οι ηλιακοί συλλέκτες δεν εξαρτώνται από τις ευμετάβλητες τιμές των ορυκτών ενεργειακών αγαθών, όπως και τα επόμενης γενεάς συστήματα συσσωρευτών για αποθήκευση ενέργειας, ο εξοπλισμός δικτύων, τα έξυπνα ηλεκτρικά αυτοκίνητα, τα προηγμένα μη επανδρωμένα αεροσκάφη (drones), που όλα εξάγονται με συνεχώς απομειούμενο κόστος, λόγω παραγωγής με οικονομίες κλίμακας.

Αντίθετα οι ΗΠΑ κατευθύνουν τις εξαγωγές τους στον κόσμο των αναδυόμενων αγορών με μεγάλη έμφαση στα ορυκτά καύσιμα, στα αεροσκάφη και τα αγροτικά προϊόντα, με τις κυβερνήσεις από την Νοτιοανατολική Ασία και την Λατινική Αμερική έως την Αφρική να αναγκάζονται να συμπεριφερθούν αμυντικά. Πρόκειται για λελογισμένες κινήσεις από την στιγμή που κατά το 2025 η ισχυρή κυβέρνηση Τραμπ απειλεί με δασμούς, οπότε συναινούν σε αγορές ορυκτών καυσίμων, για να αποφύγουν κυρώσεις. Όμως κατά το 2026, μετά και από τις αδυναμίες των ΗΠΑ στην σύγκρουσή τους με το Ιράν, μετακινούνται από το πεδίο του ελέγχου και περιορισμού ζημιών προς τον μακροπρόθεσμο σχεδιασμό δημιουργίας υποδομών για την νέα εποχή.

Οι υπολογισμοί ευνοούν την Κίνα

Οι σχετικοί υπολογισμοί στον συγκεκριμένο τομέα ευνοούν με εντεινόμενο ρυθμό τις προσφορές του Πεκίνου και ήδη οι κινεζικές εξαγωγές σε εξοπλισμό ανανεώσιμων πηγών υπερβαίνουν σε αξία τις εξαγωγές των ΗΠΑ σε ορυκτά καύσιμα. Υπάρχουν αδιαμφισβήτητα κάποια μειονεκτήματα στην προσαρμογή στις προδιαγραφές της κινεζικής ηλεκτρονικής αποθήκης, με κυριότερα τους κινδύνους κυβερνοασφάλειας και την μείωση των ευκαιριών για τις άλλες χώρες να δημιουργήσουν τις δικές τους ηλεκτροτεχνικές βιομηχανίες. 

Όμως πολλοί προτιμούν να αξιοποιούν τα οφέλη από τις χαμηλού κόστους εισαγωγές τους από την Κίνα, όπως ακριβώς προ δεκαετίας προτιμούν τον τηλεπικοινωνιακό εξοπλισμό της Huawei. Δεν πρόκειται για γεωπολιτική επιλογή, αλλά μάλλον ούτε δυαδική, για την επιλογή μεταξύ ενός αμυντικού εταίρου ή ενός παρόχου τηλεπικοινωνιακού και ηλεκτρονικού  εξοπλισμού, οπότε στρέφονται προς το Πεκίνο, χωρίς κάποια δραματική μεταβολή των σχέσεων τους με τις ΗΠΑ.    

Οι σωρευτικές συνέπειες πάντως έχουν ένα γεωπολιτικό σημείο καμπής, από την στιγμή που το αυξανόμενο μερίδιο στην παραγωγή ενέργειας του κόσμου, τις μεταφορές και τα βιομηχανικά συστήματα δομούνται σε κινεζικές βάσεις, αποφέροντας στο Πεκίνο εμπορικά οφέλη και επιρροή. Η τελευταία δεν προσφέρεται από την ήπια ισχύ της Κίνας που ούτως ή άλλως συναντά εμπόδια, από την στιγμή που σε πολλές από τις συγκεκριμένες χώρες δεν αντιμετωπίζεται ιδιαίτερα ευνοϊκά και δεν αποδίδει. 

Οι ΗΠΑ δεν έπονται απλώς σε διεθνές επίπεδο…

Στις ΗΠΑ το ηλεκτρικό δίκτυο κυριολεκτικά αποστραγγίζεται από την απότομη αύξηση της ζήτησης από επανερχόμενες επιχειρήσεις, τον εξηλεκτρισμό, και τις γιγαντιαίες επεκτάσεις, αλλά και τον πολλαπλασιασμό των κέντρων δεδομένων. Οι καταναλώσεις ισχύος προβλέπεται να αυξάνονται με ρυθμό της τάσης του 6% σε ετήσια βάση έως το 2030, μετά από μία δεκαετία μηδενικής αύξησης και το δίκτυο αγωνίζεται απεγνωσμένα να συμβαδίσει με την ζήτηση.

Οι αναμονές διασυνδέσεων φθάνουν στις βασικές αγορές κατά μέσο όρο μία οκταετία, οι γηρασμένες υποδομές απαιτούν επειγόντως εκσυγχρονισμό και αντικαταστάσεις, ενώ και οι αντιδράσεις των τοπικών κοινωνιών ακυρώνουν σε πολλές πολιτείες προγράμματα κατασκευής καινοτόμων κέντρων δεδομένων. 

Αν και η χώρα παράγει αρκετό φυσικό αέριο για να καλύπτει τις αυξανόμενες ανάγκες της επικράτειας, οι συνδυασμένου κύκλου στρόβιλοι αντιμετωπίζουν μακροχρόνιες αναμονές εκτέλεσης παραγγελιών από του σχετικούς προμηθευτές, ενώ και οι πυρηνικοί σταθμοί απαιτούν έως και μία δεκαετία για να λειτουργήσουν. Μερικοί μεγάλοι βιομηχανικοί χρήστες, όπως οι  εταιρείες που προσφέρουν τεράστια χωρητικότητα αποθήκευσης και επεξεργασίας δεδομένων, συμπεριλαμβανομένης της τεχνητής νοημοσύνης (ΑΙ) έχουν την δυνατότητα να παρακάμπτουν τις στενωπούς του δικτύου.

Αναπτύσσουν γεννήτριες φυσικού αερίου χωρίς μετρητές, υπογράφουν συμβάσεις άμεσης αγοράς ισχύος ή συμβόλαια ενεργοποίησης αδρανών πυρηνικών σταθμών. Όμως η ταχύτερη και μικρότερου κόστους σε νέα παραγωγική δυναμικότητα σε μεγάλη κλίμακα, ήτοι ηλιακοί συλλέκτες και μονάδες συσσωρευτών για την αποθήκευση που ολοκληρώνονται σε ένα μόλις δεκαοκτάμηνο, παρεμποδίζονται από την κυβέρνηση, εκχωρώντας με τις συγκεκριμένες διαδικασίες το πλεονέκτημα της καμπύλης κόστους στην Κίνα.

Παράλληλα, η ΔΕΗ ενισχύει τη συνεργασία της με την ΕΟΚ στηρίζοντας τις Εθνικές Ομάδες 3×3 ανδρών και γυναικών, ενώ, δημιουργείται φέτος για πρώτη φορά η επαγγελματική ομάδα ΔΕΗ Team Athina, με στόχο την ανάπτυξη του ελληνικού 3×3 και την παρουσία της Ελλάδας στη διεθνή σκηνή του αθλήματος.

Με κεντρικό μήνυμα ΔΕΗ Power Up the Game, η ΔΕΗ ενισχύει  πρωτοβουλίες που προάγουν την άθληση, την ένταξη της νέας γενιάς στον αθλητισμό και την επαφή με το σύγχρονο, δυναμικό πρόσωπο του μπάσκετ.

Ο Πρόεδρος της Ελληνικής Ομοσπονδίας Καλαθοσφαίρισης, κ. Ευάγγελος Λιόλιος, δήλωσε: «Η επέκταση της κοινής πορείας μας με τη ΔΕΗ δίνει νέα ενέργεια στο όραμά μας για την ανάπτυξη του 3×3 σε όλη την Ελλάδα. Μέσα από αυτή τη στρατηγική σύμπραξη, το άθλημα αποκτά ακόμη μεγαλύτερη αναγνωρισιμότητα και ισχυρότερη παρουσία στη νέα γενιά. Με τη σταθερή στήριξη της ΔΕΗ, το 3×3 εξελίσσεται σε έναν θεσμό με πανελλαδική απήχηση και ισχυρή δυναμική για το μέλλον του ελληνικού μπάσκετ, τόσο στην Ελλάδα όσο και το εξωτερικό».

Η Γενική Διευθύντρια Εταιρικών Σχέσεων και Επικοινωνίας του Ομίλου ΔΕΗ, κα Σοφία Δήμτσα, δήλωσε σχετικά: «Στη ΔΕΗ χαιρόμαστε ιδιαίτερα  που συνεχίζουμε για τέταρτη συνεχή χρονιά τη συνεργασία μας με την ΕΟΚ συμβάλλοντας από κοινού στην ανάπτυξη του 3×3 στην Ελλάδα. Μέσα από το ΔΕΗ 3×3 Street Basketball, το 3×3 Schools powered by ΔΕΗ, καθώς και τη στήριξη της ΔΕΗ στις Εθνικές Ομάδες 3×3 ανδρών και γυναικών και τη ΔΕΗ Team Athina, η ΔΕΗ  φέρνει την ενέργεια του αθλητισμού πιο κοντά στη νέα γενιά και συμβάλει καθοριστικά στην περαιτέρω διάδοση και τη δυναμική ανάπτυξη του 3×3». 

Νέοι προορισμοί και ακόμη περισσότερη δράση για το 2026

Από τον Μάιο έως τον Αύγουστο, το τουρνουά ΔΕΗ 3×3 Street Basketball θα ταξιδέψει συνολικά σε 6 πόλεις, μετατρέποντας κεντρικά σημεία πόλεων σε ζωντανά γήπεδα, γεμάτα παλμό, ενέργεια και αγωνιστικό πνεύμα. Το πρώτο τζάμπολ του ΔΕΗ 3×3 Street Basketball για το 2026 θα δοθεί στη Θεσσαλονίκη  στις 30-31 Μαΐου, ενώ, ο αγώνας θα συνεχιστεί στο Ναύπλιο στις 13 -14 Ιουνίου, στην Ξάνθη στις 27-28 Ιουνίου, στο Κιάτο στις 10-12 Ιουλίου και στη Ρόδο στις 18-19 Ιουλίου. Η φετινή διοργάνωση του ΔΕΗ 3×3 Street Basketball θα ολοκληρωθεί στην Αθήνα στις 31 Ιουλίου με 2 Αυγούστου.

Οι Εθνικές Ομάδες 3x3 και η ΔΕΗ Team Athina στο διεθνές προσκήνιο με τη στήριξη της ΔΕΗ

Η ΔΕΗ επενδύει στην ανάπτυξη του ελληνικού 3×3 μέσα από τη στήριξη των Εθνικών Ομάδων 3×3 ανδρών και γυναικών U21, U23 και Open (23+). Βασικός στόχος των Εθνικών Ομάδων 3×3 είναι η συνεχής βελτίωση της θέσης της Ελλάδας στην παγκόσμια κατάταξη της FIBA, με τελικό ορόσημο την πρόκριση στους Ολυμπιακούς Αγώνες του Los Angeles 2028.

Παράλληλα, η ΔΕΗ στηρίζει και την ΔΕΗ Team Athina, την επαγγελματική ομάδα 3×3 ανδρών και γυναικών που δημιουργήθηκε για πρώτη φορά φέτος, με σκοπό να αποτελέσει τη βάση της Εθνικής Ομάδας 3×3. Η ΔΕΗ Team Athina θα ανακοινωθεί επίσημα στην έναρξη του φετινού ΔΕΗ 3×3 Street Basketball στη Θεσσαλονίκη, όπου και θα πραγματοποιήσει την πρώτη της εμφάνιση, ενώ πρόκειται να αγωνιστεί και σε επόμενες διοργανώσεις ΔΕΗ 3×3 Street Basketball μέσα στο καλοκαίρι.

Μέσα από την στήριξη των Εθνικών Ομάδων 3×3 και της ΔΕΗ Team Athina, η ΔΕΗ συμβάλλει ουσιαστικά στην ανάπτυξη και ενδυνάμωση του ελληνικού 3×3, στην ενίσχυση νέων αθλητών και αθλητριών  και στην περαιτέρω καθιέρωση της χώρας στη διεθνή σκηνή του αθλήματος.

3×3 Schools powered by ΔΕΗ: Φέρνοντας το 3×3 σε κάθε σχολικό προαύλιο

Πέρα από το ΔΕΗ 3×3 Street Basketball, η ΔΕΗ και η Ελληνική Ομοσπονδία Καλαθοσφαίρισης (ΕΟΚ) συνεχίζουν για τέταρτη συνεχή χρονιά την πρωτοβουλία 3×3 Schools powered by ΔΕΗ, συστήνοντας  το συναρπαστικό Ολυμπιακό άθλημα του 3×3 σε χιλιάδες μαθητές σε όλη τη χώρα.

Στα πλαίσια τη δράσης, η ΔΕΗ με την Ελληνική Ομοσπονδία Καλαθοσφαίρισης (ΕΟΚ) ταξιδεύουν για το 2026 σε είκοσι πόλεις της Ελλάδας, δίνοντας την ευκαιρία σε μαθητές δημοτικού και γυμνασίου να γνωρίσουν το μπάσκετ, να αναπτύξουν το πνεύμα του υγιούς αθλητισμού και της ευγενούς άμιλλας και να αποκομίσουν πολύτιμα οφέλη για τη σωματική, ψυχική και κοινωνική τους διάπλαση. Η πρώτη φάση του ΔΕΗ 3×3 Schools powered by ΔΕΗ για τη φετινή χρονιά ολοκληρώθηκε πρόσφατα, περνώντας από το Γύθειο, την Αρεόπολη, τη Σαλαμίνα, την Κυπαρισσία, τα Φιλιατρά, τη Ρόδο, την Κηφισιά (Πολιτεία), την Κοζάνη, την Τζια και την Ηλιούπολη, μετατρέποντας τα σχολικά προαύλια σε χώρους άθλησης, συμμετοχής και παιχνιδιού.

3x3: από τους δρόμους στους Ολυμπιακούς Αγώνες

 Το 3×3 αποτελεί το πιο διαδεδομένο ομαδικό «άθλημα του δρόμου» στον κόσμο και παίζεται με δύο αντίπαλες ομάδες των τριών παικτών, σε μία μπασκέτα, στο μισό γήπεδο. Νικήτρια είναι η ομάδα που προηγείται όταν συμπληρωθεί ένα δεκάλεπτο παιχνιδιού ή όποια φτάσει πρώτη στους 21 πόντους.

Το 3×3 ανεβαίνει συνεχώς, όπως φαίνεται από την ανταπόκριση των αθλητών, των σωματείων, του ευρύτερου αθλητικού κοινού, όσο και από την άνοδο της χώρας και των εθνικών μας ομάδων στην κατάταξη της FIBΑ. Ενδεικτική της δυναμικής που αποκτά η Ελλάδα στο 3×3 είναι η ανάληψη του FIBA 3×3 Europe Cup 2027 από την Αθήνα. Από τις 16 έως τις 19 Σεπτεμβρίου, η Πλατεία Συντάγματος θα φιλοξενήσει τις κορυφαίες εθνικές ομάδες της Ευρώπης σε ένα σκηνικό με φόντο την Ακρόπολη, μετατρέποντας το ιστορικό κέντρο της πρωτεύουσας σε σημείο συνάντησης για τους φίλους του μπάσκετ από όλη την Ευρώπη.

Περισσότερες πληροφορίες στην επίσημη ιστοσελίδα της ΕΟΚ: www.basket.gr

Για χρόνια, πολιτικοί αναλυτές, αλλά και στελέχη του ευρύτερου προοδευτικού χώρου, θεωρούσαν ότι ο Τσίπρας είχε καταλήξει στο συμπέρασμα πως χωρίς σοβαρή διείσδυση στο κέντρο, δεν μπορεί να υπάρξει προοπτική να κερδίσει τον Μητσοτάκη. Η ίδια η πολιτική κυριαρχία της ΝΔ βασίστηκε ακριβώς σε αυτό: Στην κατάκτηση του μεσαίου χώρου και στη δημιουργία μιας εικόνας πολιτικής κανονικότητας.

Αντί λοιπόν να επιχειρήσει ένα άνοιγμα προς τους μετριοπαθείς ψηφοφόρους, ο Τσίπρας φαίνεται να επιλέγει ξανά τη γλώσσα της ιδεολογικής πόλωσης. Όχι ένα “στρογγυλεμένο” κόμμα, αλλά ένα κόμμα με γωνίες. Με σαφή αριστερή ταυτότητα, έντονη αντιδεξιά ρητορική και διάθεση σύγκρουσης. Αυτό όμως δημιουργεί ένα θεμελιώδες πολιτικό πρόβλημα: Χαρίζει εκ νέου το κέντρο στον Μητσοτάκη, όπως ακριβώς έκανε και το 2019, αλλά και το 2023. Επί της ουσίας υιοθετεί την συνταγή αποτυχίας των προηγούμενων ετών.

Τι θα γίνει με το ΠΑΣΟΚ

Το μεγαλύτερο ίσως στοίχημα για τον Τσίπρα ήταν και είναι να αποσπάσει ψηφοφόρους. Εκεί βρίσκεται η κρίσιμη δεξαμενή. Αυτοί οι ψηφοφόροι πιθανότατα θα σκέφτονταν μια «μετακόμιση» προς ένα νέο κόμμα Τσίπρα, εάν αυτό εξέπεμπε καθαρά σοσιαλδημοκρατικά χαρακτηριστικά και μία κουλτούρα πολιτικής σύνθεσης. Εάν δηλαδή έδινε την αίσθηση ότι εκφράζει αυθεντικά τον χώρο του κέντρου και της ευρωπαϊκής Κεντροαριστεράς.

Τώρα όμως τα δεδομένα αλλάζουν. Όταν το νέο αφήγημα μοιάζει περισσότερο με επιστροφή στον παλιό ΣΥΡΙΖΑ, παρά με υπέρβασή του, υπάρχει η άποψη ότι ο μέσος ψηφοφόρος του ΠΑΣΟΚ δύσκολα θα εγκαταλείψει τελικώς την Χαριλάου Τρικούπη. Και αυτό γιατί δεν αναζητά μία πιο «καθαρή» Αριστερά, αλλά μία πιο αξιόπιστη και θεσμική προοδευτική πρόταση.

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον έχει και η επιλογή Τσίπρα να στοχεύσει πολιτικά το ΠΑΣΟΚ, ήδη από την πρώτη φάση του νέου εγχειρήματος. Αντί να αφήσει ανοιχτές γέφυρες για πιθανές μελλοντικές συνεργασίες, επιλέγει μία στρατηγική ευθείας αντιπαράθεσης. Πρόκειται για μία τακτική που μπορεί να συσπειρώνει το πιο σκληρό αριστερό ακροατήριο, αλλά ταυτόχρονα δυσκολεύει σοβαρά κάθε προοπτική μετεκλογικής συνεργασίας.

Πάντως, οι πρώτες δημοσκοπήσεις δείχνουν μία πίεση προς το ΠΑΣΟΚ, αλλά είναι ακόμα νωρίς για σαφή συμπεράσματα. Θυμίζουμε ότι το ΠΑΣΟΚ, ακόμα και στα πιο δύσκολα χρόνια του μνημονίου (όπου εξαϋλώθηκε) διατηρούσε ερείσματα στην Τοπική Αυτοδιοίκηση, στα Επιμελητήρια, σε συνδικαλιστικές ενώσεις, στον αντίποδα του ΣΥΡΙΖΑ.

Μία πολιτική “εμμονή” με την Αριστερά;

Ίσως το πιο ενδιαφέρον πολιτικό συμπέρασμα αφορά την ίδια την προσωπική διαδρομή του Τσίπρα. Για ένα διάστημα φάνηκε πως είχε αποφασίσει να μετακινηθεί σε έναν πιο πραγματιστικό, ευρωπαϊκό και κεντροαριστερό λόγο. Όμως πλέον δίνει την εντύπωση ενός πολιτικού που επιστρέφει διαρκώς στην ανάγκη να αποδείξει ότι παραμένει αυθεντικά αριστερός.

Σε βαθμό που γεννάται ένα εύλογο ερώτημα: Προσπαθεί να πείσει την κοινωνία ή τον ίδιο του τον εαυτό; Η διαρκής ανάγκη ιδεολογικής επιβεβαίωσης δείχνει να λειτουργεί σχεδόν ως πολιτικό απωθημένο. Σαν να μην μπορεί ποτέ να αποδεσμευτεί πλήρως από την ανάγκη αναγνώρισης από τον σκληρό πυρήνα της Αριστεράς, ακόμη κι αν αυτό περιορίζει τη δυνατότητά του να χτίσει ένα πραγματικά πλειοψηφικό ρεύμα.

Τι δείχνει νέα δημοσκόπηση

Δεύτερη δύναμη – στην έρευνα της Real Polls για το Protagon που προαναφέραμε –  στην πρόθεση ψήφου εμφανίζεται το κόμμα του Αλέξη Τσίπρα με 14,1%, ενώ ακολουθεί η «Ελπίδα για τη Δημοκρατία» της Μαρίας Καρυστιανού με 11,4%. Τα δύο νέα κόμματα συγκεντρώνουν αθροιστικά 25,5%, επιβεβαιώνοντας ότι η αντιπολίτευση εισέρχεται σε νέα φάση κατακερματισμού, αλλά και αναζήτησης νέων πόλων.

Το ΠΑΣΟΚ καταγράφει απώλειες, υποχωρώντας από το 10,4% στο 8,6% στην πρόθεση ψήφου. Η φθορά είναι ακόμη εντονότερη στην πρόβλεψη εκλογικού αποτελέσματος, όπου χάνει το διψήφιο ποσοστό και πέφτει στο 9,4%. Το κόμμα Τσίπρα φαίνεται να απορροφά αναποφάσιστους ψηφοφόρους του κεντροαριστερού χώρου, πλήττοντας ευθέως το αφήγημα του ΠΑΣΟΚ ως βασικής εναλλακτικής απέναντι στη ΝΔ.

Ακόμη πιο πιεστική είναι η εικόνα για τον ΣΥΡΙΖΑ, ο οποίος υποχωρεί στο 1,2%, αλλά και για το ΜέΡΑ25 που πέφτει στο 1,5%. Η Real Polls καταγράφει έτσι μια σχεδόν πλήρη μεταφορά της ηγεμονίας στον χώρο της αριστερής αντιπολίτευσης προς τον Τσίπρα. Δεν είναι διόλου τυχαίες οι επιθέσεις του ΠΑΣΟΚ, με το “καλημέρα” του νέου κόμματος, με την Χαριλάου Τρικούπη να μιλά ακόμα για αγκαλιά της ΕΛΑΣ «με τα συμφέροντα και την διαπλοκή».

Καρφί από Μητσοτάκη

Τις εξελίξεις στον χώρο της αντιπολίτευσης – και ειδικά τα νέα κόμματα του Τσίπρα και της Καρυστιανού που παρουσιάστηκαν τις προηγούμενες ημέρες– σχολίασε ο Κυριάκος Μητσοτάκης από το συνέδριο του ygeiamou.gr με θέμα «Η Υγεία σε έναν Μεταβαλλόμενο Κόσμο: Ανθεκτικότητα, Πρόσβαση, Εμπιστοσύνη». Για το όνομα ΕΛΑΣ του κόμματος Τσίπρα είπε αρχικά χιουμοριστικά: «Τι να πω για το όνομα. Φαντάζομαι το ΕΑΜ το άφησε για τον κ. Πολάκη».

«Υπάρχει ένας κοινός τόπος σε όλη την αντιπολίτευση και σε όλα τα κόμματα που δημιουργούνται. Να φύγει ο Μητσοτάκης από πρωθυπουργός. Αυτό δεν συνιστά εναλλακτική πολιτική πρόταση. Αυτό είναι και το δομικό πρόβλημα της αντιπολίτευσης», ανέφερε ο πρωθυπουργός.

Ερωτηθείς για το κόμμα του Τσίπρα σημείωσε: «Σέβομαι όλους τους αντιπάλους μου. Ο κ. Τσίπρας υπήρξε πρωθυπουργός, κρίθηκε ως πρωθυπουργός. Υπήρξε αρχηγός της αντιπολίτευσης, κρίθηκε και γι’ αυτό στις εκλογές του 2023. Θα κριθεί και τώρα ως αρχηγός ενός κόμματος που δεν έχει δώσει κανένα αποτύπωμα, αν θα είναι ο ΣΥΡΙΖΑ με νέο ΑΦΜ». Κατά τον κ. Μητσοτάκη, η χθεσινή εκδήλωση στο Θησείο έμοιαζε περισσότερο με «θεαματική βουτιά στο παρελθόν, παρά μια συζήτηση για το μέλλον».

Για το κόμμα της Μαρίας Καρυστιανού, ο πρωθυπουργός απάντησε ότι σέβεται την κ. Καρυστιανού ως πρόσωπο, αλλά πως «τώρα που μπήκε στην πολιτική αρένα θα κριθεί για τις θέσεις της».

Στα κρίσιμα αυτά υπαρξιακά ερωτήματα απαντά το πολυαναμενόμενο βιβλίο – ορόσημο του Μιχάλη Σάλλα με τίτλο «ΤΙ ΠΗΓΕ ΛΑΘΟΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ- και τι θα μπορούσε να διορθωθεί», που αναμένεται να κυκλοφορήσει από την AΘΕNS BOOKSTORE PUBLICATIONS στις 3 Ιουνίου σε όλα τα βιβλιοπωλεία.

O πολύπειρος τραπεζίτης και καθηγητής μέσα από τη δική του βιωματική ματιά ακτινοσκοπεί την ιστορία των τελευταίων 50 ετών, τον κύκλο των χαμένων ευκαιριών, τις ατολμίες και τις αστοχίες των κυβερνήσεων, τις αυταπάτες και τις χαμένες ελπίδες της κοινωνίας και εν τέλει τα στρατηγικά λάθη που οδήγησαν την Ελλάδα στην δεύτερη ταχύτητα της Ευρωζώνης.

Το βιβλίο δεν αποτελεί μια απλή καταγραφή γεγονότων ούτε καταφεύγει σε εύκολα συμπεράσματα. Αντίθετα, επιχειρεί με εντυπωσιακή τεκμηρίωση μια συνολική ερμηνεία της ελληνικής διαδρομής από το 1970 έως το 2025 αναδεικνύοντας τις διαχρονικές αδυναμίες που συσσωρεύτηκαν μέσα σε δεκαετίες πολιτικών επιλογών. Η χαμηλή ανταγωνιστικότητα, η περιορισμένη παραγωγική βάση, το πελατειακό κράτος, η υπερκατανάλωση με δανεικά, η αδύναμη θεσμική συγκρότηση και η εξάρτηση από τον κρατικό δανεισμό παρουσιάζονται ως βασικοί παράγοντες που οδήγησαν τη χώρα στην κατάρρευση.

Παρουσιάζει και αναλύει τις οικονομικές πολιτικές που ακολούθησαν διαχρονικά οι ελληνικές κυβερνήσεις μετά τη Μεταπολίτευση και στον τρόπο με τον οποίο τα κόμματα εξουσίας διαμόρφωσαν το οικονομικό μοντέλο της χώρας. Το βιβλίο ξεκινά με την οικονομική κατάσταση της Ελλάδας, τη δεκαετία του 1970, παρουσιάζοντας και την Έκθεση Αβέρωφ του 1981, η οποία αναδεικνύει τα τεράστια διαρθρωτικά προβλήματα της οικονομίας. Εξετάζει επίσης στη συνέχεια πώς η περίοδος της κρατικής επέκτασης και της αναδιανομής της δεκαετίας του 1980 συνέβαλε στη βελτίωση του βιοτικού επιπέδου αλλά ταυτόχρονα παγίωσε μια οικονομία που βασιζόταν όλο και περισσότερο στον δανεισμό και την κατανάλωση. Αναλύει επίσης τη δεκαετία του 1990 ως περίοδο εκσυγχρονισμού και ευρωπαϊκής προσαρμογής αλλά και ως περίοδο όπου δεν υλοποιήθηκαν οι βαθιές παραγωγικές αλλαγές που απαιτούσε η ένταξη στην ΟΝΕ.

Η δεκαετία του 2000 παρουσιάζεται ως η περίοδος της μεγάλης ψευδαίσθησης. Η φθηνή χρηματοδότηση, η πιστωτική επέκταση, η έκρηξη της κατανάλωσης και η επίπλαστη αίσθηση ευημερίας δημιούργησαν την εντύπωση μιας οικονομίας που συγκλίνει με την Ευρώπη. Το βιβλίο υποστηρίζει όμως ότι η Ελλάδα πέτυχε μόνο ονομαστική σύγκλιση και όχι πραγματική παραγωγική σύγκλιση. Η είσοδος στο ευρώ πραγματοποιήθηκε χωρίς την αναγκαία παραγωγική προετοιμασία και χωρίς ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας, γεγονός που οδήγησε σταδιακά στη διεύρυνση των ανισορροπιών.

Ένα από τα πιο εντυπωσιακά σημεία του βιβλίου αφορά την περίοδο της κρίσης χρέους και των μνημονίων. Ο συγγραφέας υποστηρίζει ότι η Ελλάδα βρέθηκε αντιμέτωπη με μια εξαιρετικά σοβαρή κρίση αλλά ταυτόχρονα επιμένει ότι υπήρχαν εναλλακτικές πολιτικές και δυνατότητες αποφυγής της ακραίας κατάρρευσης που τελικά ακολούθησε. Μέσα από οικονομικά δεδομένα, πολιτικές αποφάσεις και διεθνή παραδείγματα αναλύεται γιατί η χώρα δεν κατάφερε να διαπραγματευτεί αποτελεσματικά με την Τρόικα και γιατί υιοθετήθηκαν πολιτικές που οδήγησαν σε βαθιά ύφεση, κοινωνική αποδιάρθρωση και τεράστιο οικονομικό κόστος.

Το βιβλίο υποστηρίζει ότι σημαντικό μέρος του κόστους των μνημονίων οφείλεται σε προχειρότητα και λανθασμένους χειρισμούς της Τρόϊκα αλλά και ελλείψεις της ελληνικής πλευράς.

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει επίσης η θεωρία των «Τεσσάρων Ελλάδων», που αναπτύσσεται, μία από τις πιο πρωτότυπες αναλύσεις της ελληνικής κοινωνίας. Ο συγγραφέας υποστηρίζει ότι η χώρα δεν λειτουργεί ως μία ενιαία κοινωνική και οικονομική πραγματικότητα αλλά ως τέσσερις διαφορετικές Ελλάδες που συνυπάρχουν, συγκρούονται και επηρεάζουν τις πολιτικές επιλογές, την ανάπτυξη και τη λειτουργία των θεσμών. Η Ελλάδα του βιοπορισμού, η Ελλάδα της κρατικής προστασίας, η Ελλάδα της ανταγωνιστικότητας, της εξωστρέφειας και της δημιουργίας και τέλος η Ελλάδα της διαπλοκής, των παρεμβάσεων στους θεσμούς και του τρόπου διανομής του πλούτου. Μέσα από αυτή την οπτική επιχειρεί να εξηγήσει γιατί η Ελλάδα δυσκολεύεται διαχρονικά να αποκτήσει σταθερό παραγωγικό και θεσμικό προσανατολισμό.

Όμως το ΤΙ ΠΗΓΕ ΛΑΘΟΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ δεν αρκείται στην καταγραφή των όσων δεν έγιναν. Προτείνει λύσεις για την Ελλάδα του 2040 με στόχο την εθνική ανασυγκρότηση, την ενίσχυση των θεσμών, την τεχνολογική αναβάθμιση, την ενεργειακή στρατηγική, τη θαλάσσια οικονομία, τη δημογραφική πολιτική και την ενίσχυση της περιφέρειας. Μέσα από την ανάλυση των λαθών και των χαμένων ευκαιριών προσφέρει μια τολμηρή απόπειρα να ανοίξει ξανά η συζήτηση για το μέλλον της χώρας σε μια εποχή μεγάλων γεωπολιτικών και τεχνολογικών ανατροπών.

Το βιβλίο του Μιχάλη Σάλλα, είναι βέβαιο ότι θα προκαλέσει συζήτηση, δημόσιο διάλογο, αλλά και ουσιαστικό προβληματισμό για το παρελθόν, το παρόν και το μέλλον της Ελλάδας.

Πληροφορίες για την έκδοση

Σελίδες: 586
Μαλακό Εξώφυλλο
Διαστάσεις: 24*17
Τιμή: 26 Ε
ISBN: 978-618-5730-05-5
Ημέρα κυκλοφορίας: 3.6.2026
Διαθέσιμο για προπαραγγελίες

Ο Μιχάλης Σάλλας
Ο Μιχάλης Σάλλας είναι Έλληνας οικονοµολόγος, τραπεζίτης και επιχειρηµατίας, µε µακρά πορεία στον χρηµατοπιστωτικό, ακαδηµαϊκό και επιχειρηµατικό χώρο. Γεννήθηκε το 1950 στο Ηράκλειο Κρήτης και σπούδασε Οικονοµικές Επιστήµες στο Πανεπιστήµιο Αθηνών. Συνέχισε τις µεταπτυχιακές του σπουδές στη Γερµανία, λαµβάνοντας διδακτορικό δίπλωµα στην Οικονοµετρία και τη Θεωρία Πρόγνωσης από το Πανεπιστήµιο της Χαϊδελβέργης. Εργάστηκε ως επιστηµονικός συνεργάτης στο Ινστιτούτο ∆ιεθνούς Συγκριτικής Στατιστικής του ίδιου Πανεπιστηµίου. Ως καθηγητής δίδαξε Οικονοµετρία, Στατιστική και Οικονοµικά Μαθηµατικά στο Πάντειο Πανεπιστήµιο, από το οποίο παραιτήθηκε το 1997. Παράλληλα, κατά τη δεκαετία του 1980, ανέλαβε σηµαντικές δηµόσιες θέσεις, µεταξύ των οποίων Γενικός Γραµµατέας του Υπουργείου Εµπορίου, ∆ιοικητής της ΕΤΒΑ, Πρόεδρος της Επιτροπής Κεφαλαιαγοράς, καθώς και Πρόεδρος της Επιτροπής Εκσυγχρονισµού του Ελληνικού Τραπεζικού Συστήµατος. Το 1991 ηγήθηκε οµάδας Ελλήνων επιχειρηµατιών που εξαγόρασε την Τράπεζα Πειραιώς από το ∆ηµόσιο. Υπό την ηγεσία του, η τράπεζα εξελίχθηκε σε έναν από τους µεγαλύτερους χρηµατοπιστωτικούς οργανισµούς της Ελλάδας και της Νοτιοανατολικής Ευρώπης, µέσω εξαγορών, συγχωνεύσεων και τεχνολογικών καινοτοµιών. ∆ιετέλεσε Πρόεδρος του Οµίλου Πειραιώς επί 25 χρόνια και αργότερα ανακηρύχθηκε Επίτιµος Πρόεδρος. Σήµερα δραστηριοποιείται επιχειρηµατικά µέσω του Lyktos Group στους τοµείς της ενέργειας, των µεταλλευµάτων και των φαρµακευτικών πρώτων υλών, ενώ συνδέθηκε, την περίοδο 2017-2022, ως µέτοχος µε την αναπτυξιακή πορεία της Παγκρήτιας Τράπεζας, υποστηρίζοντας πρωτοβουλίες ενίσχυσης της ελληνικής περιφερειακής τραπεζικής. Παρεµβαίνει συχνά στον δηµόσιο διάλογο για ζητήµατα οικονοµίας, ανάπτυξης και τραπεζικού συστήµατος.

H AΘens Bookstore Publications
H AΘens Bookstore Publications ιδρύθηκε το 2018 και μέσα σε ελάχιστο διάστημα διακρίθηκε για την ποιότητα και την επιτυχία των εκδόσεών της. Μεταξύ άλλων εξασφάλισε τα εκδοτικά δικαιώματα για την Ελλάδα και την Κύπρο των αυτοβιογραφιών του Barack Obama, της Michelle Οbama, του Μάθιου Πέρρι, της Μπρίτνεϊ Σπίαρς, των βιογραφιών του Οικουμενικού Πατριάρχη Βαρθολομαίου, της δικαστού Ρουθ Μπέιντερ Γκινσγμπεργκ, του στάρ του NBA Λούκα Ντόντσιτε, της δημοφιλούς σειράς του Netflix Stranger Things, της κοινής έκδοσης του Bruce Springsteen και Barack Obama, του κορυφαίου συγγραφέα αστυνομικών διηγημάτων Don Winslow καθώς και του βραβευμένου με Pulitzer έργου των δημοσιογράφων των NYT Megan Τwohey and Jodi Kantor She Said – Κάποια Μίλησε, που πυροδότησε το κίνημα #ΜΕΤΟΟ, καθώς και άλλα δημοφιλή έργα.
Η ΑΘens Bookstore Publications είναι μέλος του ΟΣΔΕΛ και της Ένωσης Ελληνικού Βιβλίου ενώ ο Ιδρυτής της Γιώργος Μουρούτης είναι μέλος του Δ.Σ. του Ελληνικού ιδρύματος Βιβλίου και Πολιτισμού.

Πηγές του Υπουργείου Εθνικής Άμυνας απάντησαν σε αυστηρό τόνο, διαμηνύοντας ότι «η Ελλάδα ασκεί τα κυριαρχικά της δικαιώματα με πλήρη προσήλωση στο Διεθνές Δίκαιο και δεν αποδέχεται αναθεωρητικές προσεγγίσεις και αυθαίρετες προσεγγίσεις που επιχειρούν να μετατρέψουν μονομερείς ερμηνείες σε πολιτικά τετελεσμένα».

«Σε μια περίοδο αυξημένων διεθνών προκλήσεων και διαρκών εστιών αστάθειας, δηλώσεις που αναπαράγουν αβάσιμες και έωλες νομικά θέσεις δεν ενισχύουν την περιφερειακή ασφάλεια, ούτε υπηρετούν τη σταθερότητα στην Ανατολική Μεσόγειο», τονίζουν οι ίδιες πηγές.

Και διαμηνύουν ότι «οι Ελληνικές Ένοπλες Δυνάμεις διατηρούν αδιάλειπτα υψηλό επίπεδο επιχειρησιακής ετοιμότητας και αποτρεπτικής ισχύος, προασπίζοντας με συνέπεια την εθνική κυριαρχία και την εθνική ασφάλεια».

Ο Γκιουλέρ στις δηλώσεις του αναφέρθηκε μεταξύ άλλων στο κρίσιμο γεωπολιτικό περιβάλλον σημειώνοντας ότι η Άγκυρα παρακολουθεί τις εξελίξεις και υπερασπίζεται «με μεγάλη αποφασιστικότητα τα δικαιώματα και τα συμφέροντα της χώρας».

Στο πλαίσιο αυτό, όπως είπε μεταξύ των πιο ευαίσθητων ζητημάτων των πολιτικών ασφαλείας για την Τουρκία «συγκαταλέγονται και τα ζητήματα που αφορούν την προστασία των δικαιωμάτων και συμφερόντων μας, ιδιαίτερα στη “Γαλάζια” και την “Ουράνια Πατρίδα” μας».

Διαμηνύοντας ότι η Τουρκία δεν θα παραμείνει αδιάφορη «σε καμία πρωτοβουλία που στοχοποιεί τα δικαιώματα και τα συμφέροντά μας» ο Γκιουλέρ υποστήριξε ότι η Άγκυρα «σε όλα τα ζητήματα που σχετίζονται με την περιοχή, πρωτίστως το Αιγαίο, την Ανατολική Μεσόγειο και την Κύπρο, ενεργεί με μια αντίληψη προσηλωμένη στο διεθνές δίκαιο, υπέρ της ειρήνης και της σταθερότητας, η οποία προτάσσει την επίλυση των προβλημάτων μέσω του διαλόγου».

Σημείωσε ωστόσο ότι «αυτή η προσέγγιση δεν σημαίνει με κανέναν τρόπο ότι θα κάνουμε συμβιβασμούς στα εθνικά μας δικαιώματα και συμφέροντα. Αυτά στο Αιγαίο Πέλαγος, την Ανατολική Μεσόγειο και την Κύπρο βασίζονται σε ιστορικούς, νομικούς και θεμιτούς λόγους. Σε αυτό το πλαίσιο, θα ήθελα να τονίσω για άλλη μια φορά ότι δεν δεχόμαστε μαξιμαλιστικές πρωτοβουλίες που αποσκοπούν στη δημιουργία τετελεσμένων και που αντιβαίνουν στο πνεύμα των διεθνών συμφωνιών».

Ο Γκιουλέρ αναφέρθηκε στα ελληνικά νησιά λέγοντας ότι αυτά «θα έπρεπε να τελούν υπό αποστρατιωτικοποιημένο καθεστώς, γιατί ο εξοπλισμός τους δεν συνάδει με τις σχέσεις καλής γειτονίας, το πνεύμα της συμμαχίας και το διεθνές δίκαιο».

Και συνέχισε λέγοντας ότι «θα πρέπει να είναι απολύτως σαφές ότι δεν θα παραμείνουμε αδιάφοροι σε καμία προσπάθεια που θίγει τα κυριαρχικά μας δικαιώματα, την ασφάλειά μας και τα νόμιμα δικαιώματα και συμφέροντά μας στις θάλασσές μας».

Ο Γκιουλέρ έστειλε μήνυμα ότι οι Τουρκικές Ένοπλες Δυνάμεις «με την υψηλή επιχειρησιακή ικανότητα, τα σύγχρονα οπλικά συστήματα, την ισχυρή δομή του προσωπικού τους και την εμπειρία τους στο πεδίο, διαθέτουν τη δύναμη και την αποφασιστικότητα να εξουδετερώσουν κάθε είδους απειλή που στρέφεται κατά της χώρας μας».

Αναφερόμενος στην Κύπρο επέμεινε στις πάγιες θέσεις της Τουρκίας ότι ως εγγυήτρια χώρα, θα συνεχίσει να στέκεται στο πλευρό των «αδελφών της», Τουρκοκυπρίων «και να προστατεύει την ασφάλεια και τα δικαιώματά τους».

«Καταγράφεται μία άνευ προηγουμένου δραστηριότητα του ΝΑΤΟ στα δυτικά σύνορα. Η συμμαχία επεκτείνει τις πρωτοβουλίες της λέγοντας ότι θέλει να αναχαιτίσει την ρωσική επιθετικότητα και στρατιωτικοποιεί όλη την Ευρώπη».

Η νέα τοποθέτηση του Τραμπ για το Ομάν ήρθε κατά τη διάρκεια συνεδρίασης του υπουργικού συμβουλίου και ανέβασε κατακόρυφα τους τόνους στην ήδη εκρηκτική περιοχή. Ο Αμερικανός πρόεδρος ξεκαθάρισε ότι τα Στενά του Ορμούζ «θα είναι ανοιχτά για όλους» και ότι «κανείς δεν θα το ελέγχει», τονίζοντας όμως ταυτόχρονα πως οι ΗΠΑ «θα το επιβλέπουν». Και σαν να μην έφτανε αυτό, επανήλθε με ακόμη πιο σκληρή γλώσσα λέγοντας: «Το Ομάν θα συμπεριφερθεί όπως όλοι οι άλλοι. Σε διαφορετική περίπτωση θα πρέπει να τους ανατινάξουμε, το καταλαβαίνουν αυτό».

Οι δηλώσεις έγιναν μετά από πληροφορίες ότι Ιράν και Ομάν συζητούν σχέδιο κοινής διαχείρισης των Στενών του Ορμούζ, ενός από τα πιο κρίσιμα περάσματα πετρελαίου στον κόσμο. Ο Τραμπ εμφανίστηκε κάθετα αντίθετος σε ένα τέτοιο ενδεχόμενο και ξεκαθάρισε ότι δεν θα αποδεχόταν ποτέ μια τέτοια συμφωνία ως μέρος ειρηνευτικών διαπραγματεύσεων.

Παράλληλα, ο Αμερικανός πρόεδρος επέμεινε ότι το Ιράν βρίσκεται υπό τεράστια πίεση και ουσιαστικά δεν έχει άλλη επιλογή από το να συμφωνήσει με τις αμερικανικές απαιτήσεις. «Θέλουν πολύ να καταλήξουν σε συμφωνία. μέχρι στιγμής, δεν έχουν φτάσει εκεί», είπε χαρακτηριστικά, προσθέτοντας ότι οι ΗΠΑ «δεν είμαστε ικανοποιημένοι, αλλά θα είμαστε. Είτε θα είμαστε (ικανοποιημένοι) είτε θα πρέπει απλώς να τελειώσουμε τη δουλειά».

Ο Τραμπ έδειξε επίσης πως προτεραιότητά του είναι να εμποδίσει το Ιράν να αποκτήσει πυρηνικά όπλα, ακόμη κι αν αυτό προκαλέσει αναταράξεις στις διεθνείς αγορές ενέργειας. Όταν ρωτήθηκε για πιθανές αυξήσεις στις τιμές της βενζίνης, εμφανίστηκε αδιάφορος, λέγοντας ότι οι ΗΠΑ διαθέτουν τεράστια ενεργειακά αποθέματα και πως «Αυτές οι τιμές θα πέσουν γρήγορα». Την ίδια ώρα, ξεκαθάρισε ότι δεν πρόκειται να δεχθεί καμία συμφωνία στην οποία το Ιράν θα μπορούσε να παραδώσει το εμπλουτισμένο ουράνιο που διαθέτει σε χώρες όπως η Ρωσία ή η Κίνα, θέλοντας να κλείσει κάθε πιθανό «παράθυρο» διαφυγής για την Τεχεράνη.

Πιο ήπιους τόνους κράτησε ο υπουργός Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο, ο οποίος εμφανίστηκε συγκρατημένα αισιόδοξος για την πορεία των συνομιλιών. «Νομίζω πως έχει σημειωθεί κάποια πρόοδος και κάποιο ενδιαφέρον», ανέφερε, τονίζοντας πως οι επόμενες ώρες και ημέρες θα είναι καθοριστικές.

Ο ίδιος ο Τραμπ πάντως έδειξε να μην ανησυχεί ιδιαίτερα ούτε για τις πολιτικές επιπτώσεις στο εσωτερικό των ΗΠΑ ενόψει των ενδιάμεσων εκλογών του Νοεμβρίου. Αν και παραδέχθηκε ότι η σκληρή στάση απέναντι στο Ιράν ίσως του δώσει πολιτική ώθηση, εμφανίστηκε χαλαρός, την ώρα που αναλυτές εκτιμούν πως οι Ρεπουμπλικάνοι μπορεί να βρεθούν αντιμέτωποι με δύσκολες μάχες για τον έλεγχο του Κογκρέσου.

Το μνημόνιο κατανόησης

Σύμφωνα με την ιρανική κρατική τηλεόραση, το μνημόνιο αυτό προβλέπει πως Ιράν θα αποκαθιστούσε την κυκλοφορία των εμπορικών πλοίων στα Στενά του Ορμούζ στα προπολεμικά επίπεδα, ενώ οι ΗΠΑ θα απέσυραν τις αμερικανικές δυνάμεις από την περιφέρεια του Ιράν και θα ήραν τον ναυτικό αποκλεισμό στην Τεχεράνη.

Να σημειωθεί πως και η Τεχεράνη, πριν την διάψευση των ΗΠΑ, είχε ξεκαθαρίσει πως το πλαίσιο του λεγόμενου «Μνημονίου του Ισλαμαμπάντ» δεν έχει ακόμη οριστικοποιηθεί και ότι δεν πρόκειται να εφαρμοστεί καμία πρόβλεψη χωρίς «απτή επαλήθευση» από την ιρανική πλευρά.

Σύμφωνα με τις πληροφορίες που μεταδίδουν ιρανικά κρατικά μέσα, το επίκεντρο της συμφωνίας αφορά κυρίως τη ναυσιπλοΐα στα Στενά του Ορμούζ, αλλά και τη στρατιωτική παρουσία των ΗΠΑ στην περιοχή. Το προσχέδιο προβλέπει:

• Την αποχώρηση αμερικανικών στρατιωτικών δυνάμεων από περιοχές γύρω από το Ιράν.
• Την άρση του ναυτικού αποκλεισμού των Στενών του Ορμούζ από το Πολεμικό Ναυτικό των ΗΠΑ.
• Τη δέσμευση της Τεχεράνης να αποκαταστήσει την εμπορική ναυσιπλοΐα στα προπολεμικά επίπεδα μέσα σε έναν μήνα.
• Την εξαίρεση στρατιωτικών πλοίων από τη συμφωνία, σύμφωνα με τα ιρανικά μέσα.
• Την κοινή διαχείριση της ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ από Ιράν και Ομάν.
• Την πιθανότητα επικύρωσης της συμφωνίας μέσω δεσμευτικής απόφασης του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ, εφόσον υπάρξει οριστική συμφωνία μέσα στις επόμενες 60 ημέρες.

Το υπό διαμόρφωση μνημόνιο κατανόησης ανάμεσα στις ΗΠΑ και το Ιράν αποτελεί προϊόν έμμεσων επαφών που άρχισαν μετά τον πόλεμο, με το Πακιστάν να αναλαμβάνει καθοριστικό ρόλο ως διαμεσολαβητής ανάμεσα στην Τεχεράνη και την Ουάσιγκτον. Παράλληλα, οι τιμές του αργού στις ΗΠΑ συνεχίζουν την πτώση τους, διαμορφούμενες κάτω από τα 89 δολάρια ανά βαρέλι.

Έκτακτη σύσκεψη στον Λευκό Οίκο

Ο Ντόναλντ Τραμπ συγκαλεί σήμερα έκτακτη συνεδρίαση του υπουργικού συμβουλίου με επίκεντρο τις διαπραγματεύσεις με το Ιράν. Αμερικανοί αξιωματούχοι εκφράζουν την πεποίθηση ότι μια συμφωνία βρίσκεται κοντά, ωστόσο προειδοποιούν πως, αν οι συνομιλίες αποτύχουν, δεν αποκλείονται στρατιωτικά πλήγματα.

Ο Τραμπ δηλώνει αισιόδοξος ότι επίκειται συμφωνία η οποία θα οδηγήσει στην επαναλειτουργία των Στενών του Ορμούζ, αν και στο πυρηνικό ζήτημα εξακολουθούν να υπάρχουν σημαντικές διαφωνίες. Χτες ο Τραμπ συγκάλεσε σύσκεψη στο Καμπ Ντέιβιντ, η οποία όμως ακυρώθηκε λόγω κακοκαιρίας.

Σκοπός των ΗΠΑ και του Ισραήλ συνεχίζει να είναι να ανατρέψουν και να σπείρουν τη διχόνοια εντός της Ισλαμικής Δημοκρατίας, δήλωσε σήμερα το ιρανικό υπουργείο Πληροφοριών. «Ο εχθρός επιδιώκει τώρα με άλλα μέσα τον στόχο ανατροπής και διχασμού της χώρας, τον οποίο δήλωσε ανοικτά στην αρχή του πολέμου αλλά δεν κατάφερε να επιτύχει με στρατιωτική επίθεση», έγραψε σε ανακοίνωση το υπουργείο, η οποία μεταδόθηκε από τα ιρανικά μέσα ενημέρωσης.

Χρονικό έντασης 

Το Ιράν κατηγόρησε χθες τις ΗΠΑ ότι παραβίασαν την κατάπαυση του πυρός, έπειτα από τα αμερικανικά νυχτερινά πλήγματα στο νότιο τμήμα της χώρας, ενώ στον Λίβανο, βομβαρδισμοί του Ισραήλ σκότωσαν πάνω από τριάντα ανθρώπους, σύμφωνα με τις αρχές. Οι δηλώσεις περί προόδου στις συνομιλίες τις τελευταίες ημέρες έδωσαν τη θέση τους σε πολεμική ρητορική, μολονότι τα όπλα είχαν σχεδόν σιγήσει από την 8η Απριλίου, χωρίς πάντως ο de facto ιρανικός αποκλεισμός των Στενών του Ορμούζ να έχει αρθεί, κάτι που διατηρεί στα ύψη τις τιμές του πετρελαίου.

«Ο αμερικανικός τρομοκρατικός στρατός, συνεχίζοντας τις παράνομες και αδικαιολόγητες ενέργειές του μετά την κατάπαυση του πυρός (…) διέπραξε κατά τη διάρκεια των τελευταίων 48 ωρών κατάφωρη παραβίαση της ανακωχής στην περιφέρεια Ορμουζγκάν», ανέφερε το ιρανικό υπουργείο Εξωτερικών, χωρίς περισσότερες λεπτομέρειες για τη φύση της παραβίασης. Προειδοποίησε ότι «η Ισλαμική Δημοκρατία δεν θα αφήσει καμιά μοχθηρή ενέργεια χωρίς ανταπόδοση».

Το μεικτό διοικητήριο των αμερικανικών ενόπλων δυνάμεων που είναι αρμόδιο για τη Μέση Ανατολή (CENTCOM, “κεντρική διοίκηση”) ανακοίνωσε προχθές Δευτέρα ότι έπληξε «εγκαταστάσεις εκτόξευσης πυραύλων και σκάφη που προσπαθούσαν να ποντίσουν νάρκες» στο νότιο Ιράν.

Η Τεχεράνη δεν επιβεβαίωσε επισήμως την πληροφορία αυτή. Ωστόσο, κρατικά μέσα ενημέρωσης μετέδωσαν πως ακούστηκαν ισχυρές εκρήξεις στην Μπαντάρ Αμπάς (νότια), όπου βρίσκεται λιμάνι στρατηγικής σημασίας, κι ότι διενεργείτο έρευνα για να εξακριβωθούν τα αίτια.

Από την πλευρά τους, οι Φρουροί της Επανάστασης-ο ιδεολογικός στρατός του Ιράν-έκαναν γνωστό ότι κατέρριψαν αμερικανικό μη επανδρωμένο εναέριο όχημα κι ότι άνοιξαν πυρ εναντίον άλλων αεροσκαφών που αποπειράθηκαν να παρεισφρήσουν στον ιρανικό εναέριο χώρο, χωρίς να διευκρινίσουν πότε ακριβώς.

Όμως, ούτε και στην παρούσα φάση, ο πρωθυπουργός απέφυγε λάθη και παραλείψεις. Πρώτα απ’ όλα, ο Μητσοτάκης απλώς σχολίασε – σαν τυχαία διερχόμενος παρατηρητής – ότι «η Τουρκία στο παρελθόν έχει χρησιμοποιήσει έντονα αναθεωρητική ρητορική». Χωρίς να υπογραμμίσει, ως όφειλε, στο βρετανικό και διεθνές κοινό των Financial Times το στοιχειώδες ότι η Άγκυρα, πέραν της «ρητορικής», προχωρεί και σε «πράξεις». Με κορυφαία παραδείγματα την εισβολή και επί 52 χρόνια κατοχή της μισής Κύπρου και τη διαρκή αμφισβήτηση της κυριαρχίας και δικαιωμάτων της Ελλάδας σε νησιά του Αιγαίου και τμήματα του εναερίου χώρου και των χωρικών της υδάτων.

Το δεύτερο σημαντικότατο λάθος του Μητσοτάκη, το οποία αποκτά ιδιαίτερη σημασία ενόψει του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου της 18ης-19ης Ιουνίου που θα εξετάσει τις μελλοντικές σχέσεις της Ουκρανίας με την ΕΕ, είναι ότι δεν απέκλεισε – κατηγορηματικά και εκ των προτέρων – το ενδεχόμενο μιας μορφής «μερικής ένταξης» της εμπόλεμης χώρας. Δήλωσε μόνον, αμήχανα, ότι «δεν είμαι έτοιμος να σχολιάσω δημόσια αυτές τις ιδέες».

Τα δύο λάθη για Τουρκία-Ουκρανία

Όμως, κι αν δεχθούμε ότι υπάρχουν σήμερα πολλές ουσιαστικές διαφορές μεταξύ της υποψηφιότητας της Ουκρανίας στο ΝΑΤΟ (που απορρίφθηκε) και στην ΕΕ (που αναπτύσσει, επειγόντως, τις δικές της αμυντικές δομές), δεν γνωρίζει ο πρωθυπουργός ότι οι ιδέες «μερικής ένταξης» και «ειδικής σχέσης» αποτελούν ωρολογιακή βόμβα για τα ελληνικά συμφέροντα; Πρόκειται για την πάγια – από τα μέσα της δεκαετίας του ’90 – κρυφή επιδίωξη της Τουρκίας, καθώς η «μερική» ή «ειδική» σχέση θα προσφέρει μέγιστα οικονομικά πλεονεκτήματα στην ίδια (και σε ορισμένους εταίρους μας), χωρίς καμία δέσμευση σε θέματα καλών γειτονικών σχέσεων και εξωτερικής ή αμυντικής πολιτικής.

Για τη δε Ουκρανία, η «μερική σχέση» θα αποκτούσε κυρίως πολιτική και κερδοσκοπική σημασία, αφού ήδη υποστηρίζεται (ορθώς) αμυντικά και οικονομικά από τους “27” με ήπιους όρους και αιρεσιμότητες. Επομένως, η «μερική σχέση» του Κιέβου θα αποτελέσει άριστο προηγούμενο για την «ειδική σχέση» της Άγκυρας που θα έχει νέα επιχειρήματα, για να τη διεκδικήσει.

Οι δύο παραλείψεις του Μητσοτάκη συμπίπτουν αφενός με τις πληροφορίες για το επικείμενο τουρκικό νομοσχέδιο της “Γαλάζιας Πατρίδας”, το οποίο σωστά η κυβέρνηση δεν σχολιάζει δημοσίως, καθώς δεν πρέπει να πέσει στην παγίδα να απαντά σε απλές διαρροές. Αφετέρου συμπίπτουν – με πρόσφατο και το ζήτημα του ουκρανικού ναυτικού drone στη Λευκάδα – με τον αυξανόμενο προβληματισμό πολλών πεπειραμένων στελεχών της Διπλωματικής Υπηρεσίας και των Ενόπλων Δυνάμεων ως προς την ανάπτυξη των σχέσεων Ουκρανίας-Τουρκίας και τη σημασία τους για την Ελλάδα.

Σε αυτό το πλαίσιο διπλωματικού και αμυντικού προβληματισμού, γίνεται η ρεαλιστική παραδοχή ότι η Ελλάδα δεν έχει εναλλακτική επιλογή ως προς τη στήριξη του Κιέβου. Για τους πολλούς μήνες ή έτη που θα συνεχίζονται οι εχθροπραξίες ή μια εύθραυστη ανακωχή, καμία ελληνική κυβέρνηση δεν θα μπορούσε να δεχθεί τη λογική των στρατιωτικών εισβολών και της παραβίασης του Διεθνούς Δικαίου, παρά την απογοήτευση της Αθήνας για την ολοένα θερμότερη σχέση Άγκυρας-Κιέβου. Την ίδια ώρα, αρκετές διαβαθμισμένες πληροφορίες και πολλές ενδείξεις οδηγούν στο συμπέρασμα πως η ουκρανο-τουρκική συμπόρευση θα εντείνεται, όσο οι εξελίξεις πλησιάζουν προς μία εκεχειρία ή μεσοπρόθεσμη ειρήνευση.

Το Κίεβο εμπαίζει την Αθήνα 

Μέσα σε αυτό το νέο σκηνικό, η Ελλάδα δεν θα έχει να περιμένει πολλά, εφόσον θα βρίσκονται, στα σημερινά τους αξιώματα, ο πρόεδρος, Βολοντίμιρ Ζελένσκι, και ο υπουργός Εξωτερικών, Αντρέι Σίμπιχα. Ο πρώτος ενέπαιξε, εν ψυχρώ, τον Μητσοτάκη. Έδωσαν τα χέρια και αντάλλασσαν ασπασμούς, το Νοέμβριο του 2025, για τη συμπαραγωγή ναυτικών drones στην Ελλάδα μέχρι που έγινε σαφές, τον Απρίλιο φέτος, ότι η χρήση τους από τις ημέτερες Ένοπλες Δυνάμεις και η εξαγωγή τους σε τρίτες χώρες θα απαιτούσαν την προηγούμενη έγκριση του Κιέβου.

Προφανέστατα, για να μην πληγούν τα τουρκικά συμφέροντα. Ο δεύτερος, ο Σίμπιχα, δεν έχει απαντήσει, από τις 12 Μαΐου, στο αίτημα-ικεσία του Έλληνα ομολόγου του, Γιώργου Γεραπετρίτη, να συζητήσουν τηλεφωνικά το ζήτημα του επικίνδυνου drone στη Λευκάδα. Αξιόπιστες πηγές επισημαίνουν ότι, επιπλέον της υφιστάμενης συνεργασίας στα UAVs και την αεράμυνα, το Κίεβο και η Άγκυρα δίνουν τώρα έμφαση στα ναυτικά drones.

Ταυτόχρονα, η Ελλάδα θα κληθεί, στο πλαίσιο της Συμμαχίας των Προθύμων, να συναινέσει, ή διαφωνήσει έναντι της κοινής αντίληψης του Κιέβου και του Λονδίνου (ενδεχομένως και του Παρισιού) ότι η Τουρκία θα έχει πρωταγωνιστικό ρόλο στις εγγυήσεις ασφαλείας για την Ουκρανία. Ειδικά, όσον αφορά τη Μαύρη Θάλασσα και νοτιότερα, ως τα Στενά. Ακόμα και αξιωματούχοι του Κιέβου που δεν είναι γνωστοί για φιλικές σχέσεις με την Άγκυρα, υποστηρίζουν την εδραίωση ενός άξονα ασφαλείας από τις ουκρανικές ακτές ως τη Μεσόγειο.

Αντίθετα, χωρίς να αντιλαμβάνονται τη νέα πραγματικότητα, ο πρωθυπουργός και οι εξωκοινοβουλευτικοί υπουργοί του, εκτός από την αυταπάτη συμπαραγωγής ναυτικών drones, οραματίζονται, αφελώς, ελληνική διαχείριση των λιμενικών εγκαταστάσεων στην Οδησσό, μεγάλες ενεργειακές συμφωνίες και συμμετοχή σε συμβόλαια ανοικοδόμησης. Ωστόσο, με την εξαίρεση ορισμένων κινήσεων της ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ και της θυγατρικής της Τράπεζας Πειραιώς στο Κίεβο, όλα αυτά έχουν εισέλθει στη σφαίρα της φαντασίας.