Η ρήξη φάνηκε στη διάρκεια των διαπραγματεύσεων που έγιναν μεταξύ των δύο κρατών, κατά τις οποίες το Ιράν εξέφρασε την βούληση για την επιβολή τελών στη διέλευση των πλοίων από το Στενό του Ορμούζ. Η Ουάσινγκτον εναντιώθηκε σε αυτή την απαίτηση και αρχικά ο πρόεδρος Ντόναλντ Τράμπ δήλωσε ότι οι ΗΠΑ θα εισπράττουν τέλη για την παροχή ασφαλούς διέλευσης στα πλοία, μια δήλωση – που όπως συνηθίζει – γρήγορα ανακάλεσε.

Τι συζητείται για Ορμούζ

Τελικά οι συζητήσεις για τον έλεγχο του Στενού συνεχίστηκαν μεταξύ των άμεσα ενδιαφερόμενων κρατών, του Ιράν και του Ομάν και όπως μετέδωσε το Reuters οι δύο πλευρές κατέληξαν σε συμφωνία σχετικά με τις γεωγραφικές συντεταγμένες μιας ναυτιλιακής διαδρομής μέσω του Στενού του Ορμούζ και μια κοινή ανακοίνωση βρίσκεται στο στάδιο της ολοκλήρωσης, «υπό την προϋπόθεση ότι ορισμένα τρίτα μέρη δεν θα παρέμβουν», δήλωσε την Τετάρτη ο εκπρόσωπος του Υπουργείου Εξωτερικών του Ιράν, Εσμαΐλ Μπαγκάι.

Η προτεινόμενη συμφωνία μεταξύ του Ιράν και του Ομάν «θα έδινε στην Τεχεράνη τον έλεγχο των πλοίων που εισέρχονται στον Κόλπο μέσω του Στενού του Ορμούζ», δήλωσαν στο Reuters την Τετάρτη μια ανώτερη ιρανική πηγή και δύο περιφερειακοί αξιωματούχοι. Ωστόσο, φαίνεται ότι υπάρχουν ακόμα σημαντικές λεπτομέρειες που απομένει να συμφωνηθούν. Σ’ αυτές εντάσσεται το θέμα της επιβολής τελών διέλευσης των πλοίων. Πάντως, κάποιες πληροφορίες που διέρρευσαν την Τετάρτη ανέφεραν ότι στη συμφωνία προβλέπεται ότι το Στενό θα παραμείνει ανοιχτό για 60 ημέρες, χωρίς χρέωση τελών από οιαδήποτε πλευρά.

Επίσης, κατά τη διάρκεια των πρώτων 30 ημερών, τα εμπλεκόμενα μέρη θα εργαστούν για να καθαρίσουν τις νάρκες από το Στενό, κάτι που μπορεί να διαρκέσει και περισσότερο, δεδομένου ότι έχουν ποντισθεί περίπου 70 έως 100 εκρηκτικοί μηχανισμοί στο Ορμούζ. Στο διάστημα των 60 ημερών θα συνεχιστούν οι διαπραγματεύσεις μεταξύ Τεχεράνης και Μουσκάτ για να “κλείσουν” και οι τελευταίες λεπτομέρειες.

Το Ορμούζ θα είναι η αρχή 

Από δημοσιεύματα στον ξένο ηλεκτρονικό Τύπο φαίνεται ότι ένα από τα ανοιχτά θέματα μεταξύ Ιράν και Ομάν είναι το θέμα των τελών. Κάποιες ανεπιβεβαίωτες πληροφορίες αναφέρουν ότι το Ιράν ζητά τέλη μεταξύ 5% και 7% της τιμής των φορτίων από πλοία που χρησιμοποιούν το Στενό. Το Ομάν συζητά μικρότερες αμοιβές περίπου 3%, ενώ η Ουάσινγκτον σε αυτή τη φάση φέρεται ότι επιδιώκει να μην υπάρχουν καθόλου τέλη.

Αυτή η συζήτηση προκαλεί έντονο προβληματισμό στη παγκόσμια ναυτιλιακή βιομηχανία, η οποία προτρέπει τα Ηνωμένα Έθνη και τον Διεθνή Ναυτιλιακό Οργανισμό (IMO) να αντιταχθούν σε οποιαδήποτε προσπάθεια επιβολής υποχρεωτικών διοδίων ή τελών διέλευσης στο Στενό του Ορμούζ, προειδοποιώντας ότι μια τέτοια κίνηση θα διατάρασσε το παγκόσμιο εμπόριο και θα δημιουργούσε ένα επικίνδυνο προηγούμενο για άλλες στρατηγικές πλωτές οδούς.

Η ανησυχία αυτή είναι δικαιολογημένη καθώς τον περασμένο Απρίλιο ο υπουργός Οικονομικών της Ινδονησίας, Purbaya Yudhi Sadewa αντλώντας έμπνευση από τις αντίστοιχες συζητήσεις για το Στενό του Ορμούζ είχε κάνει λόγο για την επιβολή κάποιου είδους τέλους στα πλοία που διέρχονται από τα Στενά της Μαλάκκα. Τα Στενά αυτά έχουν τη μεγαλύτερη ναυτιλιακή κίνηση παγκοσμίως. Με στοιχεία του 2025 πέρασαν από εκεί περίπου 102.500 πλοία, όλων των κατηγοριών, μεταφέροντας το 25- 30% του παγκόσμιου εμπορίου. Το ίδιο έτος από το Στενό του Ορμούζ πέρασαν περίπου 30.000 πλοία, σχεδόν αποκλειστικά δεξαμενόπλοια και υγραεριοφόρα.

Πάντως, σε αυτήν τη φάση η ιδέα του υπουργού της Ινδονησίας δεν προχώρησε καθώς υπήρξαν αντιδράσεις από τα άλλα δύο εμπλεκόμενα κράτη στα Στενά της Μαλάκκα, τη Σιγκαπούρη και τη Μαλαισία. Μάλιστα, η Ινδονησία αναδιπλώθηκε με επίσημη ανακοίνωση του υπουργείου Εξωτερικών, που διαβεβαίωσε ότι η χώρα δεν πρόκειται να επιβάλει κανέναν δασμό ή τέλος. Όμως, τίποτα δεν αποκλείει το θέμα να επανέλθει στο συγκεκριμένο Στενό ή και σε άλλα φυσικά περάσματα εάν υπάρξει επιβολή τελών στο Ορμούζ.

Η επίκληση της Διεθνούς Σύμβασης των Ηνωμένων Εθνών για το Δίκαιο της Θάλασσας (UNCLOS) φαίνεται ότι δεν επαρκεί ως επιχείρημα. Φυσικά, απαγορεύεται ρητά η επιβολή τελών διέλευσης (διοδίων) σε όλα τα φυσικά θαλάσσια περάσματα και στενά διεθνούς ναυσιπλοΐας.

Όμως, φαίνεται να υπάρχει ένα παράθυρο καθώς στο άρθρο 26 (παρ. 2) αναφέρεται πως τα παράκτια κράτη μπορούν να εισπράττουν τέλη από διερχόμενα πλοία (ακόμα και σε διεθνή στενά), αλλά αποκλειστικά ως πληρωμή για συγκεκριμένες υπηρεσίες που παρασχέθηκαν στο ίδιο το πλοίο. Και αυτό φαίνεται να επικαλείται το Ιράν δηλώνοντας ότι θα παρέχει ασφαλή διέλευση με παροχή π.χ. υπηρεσιών διάσωσης και άλλες

Ναυτιλιακές ενώσεις: Όλα θα ακριβύνουν

Σε κοινή ανοιχτή επιστολή προς τον Γενικό Γραμματέα του ΟΗΕ Αντόνιο Γκουτέρες και τον Γενικό Γραμματέα του ΙΜΟ Αρσένιο Ντομίνγκεζ, οκτώ από τους κορυφαίους ναυτιλιακούς οργανισμούς του κόσμου  δήλωσαν ότι η αρχή της ελευθερίας της ναυσιπλοΐας μέσω των διεθνών στενών δεν πρέπει να γίνει διαπραγματευτικό χαρτί στις συνεχιζόμενες περιφερειακές διαπραγματεύσεις. Η εισαγωγή υποχρεωτικών χρεώσεων για τη διέλευση ή τελών υπηρεσιών που αποτελούν διόδια κι ας μην ονομάζονται έτσι, μέσω του Στενού του Ορμούζ, θα αποτελούσε σημαντική απόκλιση από την καθιερωμένη διεθνή πρακτική», έγραψαν στην επιστολή τους.

Μεταξύ εκείνων που υπέγραψαν περιλαμβάνονται η Ένωση Ασιατικών Εφοπλιστών (ASA), η BIMCO, η Διεθνής Ένωση Κρουαζιερόπλοιων (CLIA), οι Ευρωπαίοι Εφοπλιστές (ECSA), το Διεθνές Ναυτιλιακό Επιμελητήριο (ICS), η INTERCARGO, η INTERTANKO και το Παγκόσμιο Συμβούλιο Ναυτιλίας (WSC).

Οι παραπάνω  ενώσεις υποστηρίζουν ότι τα υποχρεωτικά τέλη διέλευσης θα επεκταθούν πολύ πέρα ​​από τη ναυτιλία, αυξάνοντας τελικά το κόστος μεταφοράς σε όλες τις παγκόσμιες αλυσίδες εφοδιασμού και συμβάλλοντας σε υψηλότερες τιμές ενέργειας, πληθωρισμό και ευρύτερη οικονομική αβεβαιότητα. Πέρα από τον οικονομικό αντίκτυπο, ο κλάδος αναφέρει ότι η μεγαλύτερη ανησυχία είναι το προηγούμενο που θα μπορούσε να δημιουργήσει μια τέτοια κίνηση βάσει του διεθνούς ναυτικού δικαίου.

«Η ικανότητα των εμπορικών πλοίων να πλοηγούνται σε διεθνείς πλωτές οδούς με ασφάλεια, προβλέψιμα και χωρίς περιττά εμπόδια είναι θεμελιώδης για να παραμείνουν ανθεκτικές οι αλυσίδες εφοδιασμού, για την οικονομική σταθερότητα και την ενεργειακή ασφάλεια», αναφέρει η επιστολή. Προστίθεται ότι μόλις δημιουργηθεί προηγούμενο για υποχρεωτικές χρεώσεις σε ένα διεθνές στενό, «θα γίνεται ολοένα και πιο δύσκολο να αντισταθούμε σε παρόμοια μέτρα αλλού».

Τον Απρίλιο, ένας εκπρόσωπος του ΙΜΟ δήλωσε ότι η επιβολή διοδίων στα πλοία που διέρχονται από το Πορθμό του Ορμούζ «θα δημιουργούσε ένα επικίνδυνο προηγούμενο», σημειώνοντας ότι δεν υπάρχει διεθνής συμφωνία που να επιτρέπει τέτοιες χρεώσεις για τη διέλευση από διεθνή στενά.

«Είμαστε έτοιμοι να συνεργαστούμε με τον Διεθνή Ναυτιλιακό Οργανισμό και τα ευρύτερα Ηνωμένα Έθνη για να διασφαλίσουμε ότι οι μακροχρόνιες νομικές αρχές που διέπουν τα διεθνή στενά, οι οποίες προστατεύονται από το διεθνές δίκαιο, κυρίως μέσω της Σύμβασης των Ηνωμένων Εθνών για το Δίκαιο της Θάλασσας (UNCLOS), δεν θα αποδυναμωθούν ή θα τροποποιηθούν», έγραψαν στην επιστολή τους οι ναυτιλιακές ενώσεις.

Πέρα από μερικά μονόστηλα, δεν υπάρχουν πλέον αναφορές και ο λόγος είναι ότι όλοι έχουν σοκαριστεί από το γεγονός ότι στη γιορτή ήταν γνωστό ότι θα παρευρίσκονταν σημαντικά στελέχη του ρωσικού επιτελείου και όμως η άγνωστη -σε εμάς- γυναίκα κατάφερε να φτάσει με την βόμβα στο χώρο συγκεντρώσεως, παρά τα μέτρα ασφαλείας.

Όσον αφορά στην έκρηξη της Τετάρτης, σημειώθηκε στο αυτοκίνητο του Βλαντιμίρ Τκάτσουκ, διευθυντή εργοστασίου στην Αικατερινούπολη, 860 χλμ. ανατολικά της Μόσχας. Ο Τκάτσουκ νοσηλεύεται σε κρίσιμη κατάσταση. Δεν αναφέρονται λεπτομέρειες για τον εκρηκτικό μηχανισμό.

Ο τραυματίας ως μικροεπιχειρηματίας είχε αναπτύξει μια μονάδα παραγωγής μικρών, ατομικών, ψυχαγωγικών drone, στο εργοστάσιο Uraldronzavod. Το προϊόν του, τα φθηνά drones Upyr, αξιοποιήθηκαν στην πορεία από τον ρωσικό στρατό για άλλη χρήση και κυρίως για παρεμβολές στα ουκρανικά drones.

Ποιοι σκοτώθηκαν από την βόμβα

Στην έκρηξη στο εστιατόριο της Μόσχας, ο εκρηκτικός μηχανισμός μάλλον πυροδοτήθηκε εξ αποστάσεως. Η γυναίκα που μετέφερε τα εκρηκτικά μέσα σε κουτί τυλιγμένο ως δώρο, φέρεται να μην ήξερε τι κουβαλούσε. Σκοτώθηκε η ίδια, ο φρουρός που προσπάθησε να τη σταματήσει ως ύποπτη, ο υποστράτηγος που προαναφέρεται, ο 27χρονος επιχειρηματίας και αθλητής (χόκεϊ επί πάγου) γαμπρός του Τσάικο και ένας άγνωστος καλεσμένος. Η 25χρονη κόρη του Τσάικο, Μαρία Περέντριι, νοσηλεύεται σε κρίσιμη κατάσταση με κρανιοεγκεφαλικές κακώσεις σε μονάδα εντατικής, όπως και η ανιψιά του Ευδοκία Τσάικο, καθώς και ο πατέρας του άτυχου γαμπρού.

Είναι άγνωστο πόσοι στρατιωτικοί περιλαμβάνονται στους περίπου 20 τραυματίες και πόσο βαριά είναι η κατάστασή τους. Φέρονται να τραυματίσθηκαν πάντως δύο στρατηγοί από την ηγεσία των Αεροδιαστημικών Δυνάμεων και κάποιοι πράκτορες της ρωσικής υπηρεσίας πληροφοριών που ήταν προσκεκλημένοι στη δεξίωση και νοσηλεύονται σε στρατιωτικά νοσοκομεία της Μόσχας, υπό ψευδώνυμα για λόγους ασφαλείας. Ο εκρηκτικός μηχανισμός ήταν ισχύος ανάλογης με ένα κιλό κιλού TNT και γεμάτος με μεταλλικά σφαιρίδια. Μέλη νεκρών βρέθηκαν σε απόσταση 15 μέτρων από το σημείο της έκρηξης, δηλαδή την είσοδο του ημιυπαίθριου του εστιατορίου.

Η απώλεια Ιερουσάλιμοφ

Η απώλειά του Ιερουσάλιμοφ θεωρείται βαρύ πλήγμα για το ρωσικό υπουργείο Άμυνας επειδή χαρακτηρίζεται ως “αρχιτέκτονας” των Στρατιωτικών Επικοινωνιών και υπηρετούσε ως ανώτατος αξιωματικός στη Διεύθυνση Επικοινωνιών των Ενόπλων Δυνάμεων της Ρωσικής Ομοσπονδίας. Ήταν ο άνθρωπος που επέβλεπε την ασφάλεια των κρυπτογραφημένων επικοινωνιών μεταξύ του Γενικού Επιτελείου στη Μόσχα και των διοικητών της πρώτης γραμμής στο μέτωπο. Σε έναν πόλεμο όπου οι Ουκρανοί υποκλέπτουν συνεχώς ρωσικές συχνότητες, η θέση του ήταν στρατηγικής σημασίας.

Όμως δεν ενστερνίζονται όλα τα ουκρανικά μέσα ότι ο Ιερουσάλιμοφ σκοτώθηκε στην έκρηξη της βόμβας και κάποια δεν αποκλείουν να πρόκειται για χρονική σύμπτωση. Άλλα ουκρανικά μέσα απεναντίας το θεωρούν βέβαιο και ειρωνεύονται ότι αντί να σκοτωθεί στο μέτωπο, σκοτώθηκε σε πάρτι γενέθλιων.

Ο θάνατος του γαμπρού του Τσάικο, του Δανιήλ Περέντριι, δεν ανακοινώθηκε επισήμως, αλλά προέκυψε ως συμπέρασμα από την χθεσινή διαγραφή του “λόγω θανάτου” από επιχειρηματικό μητρώο, η δε κηδεία του Ιερουσάλιμοφ έγινε σύμφωνα με ουκρανικά μέσα χθες (Τετάρτη) σε πολύ κλειστό κύκλο, σχεδόν μυστικά στο νεκροταφείο Τροεκουρόφσκι της Μόσχας. Τα μεγάλα τηλεοπτικά κανάλια της Ρωσίας υποβάθμισαν το γεγονός, γιατί θεωρείται μεγάλη αποτυχία των ρωσικών μυστικών υπηρεσιών (FSB) το γεγονός ότι η βόμβα έφτασε στην καρδιά της Μόσχας, σε ένα πάρτι όπου παρευρισκόταν η ελίτ του υπουργείου Άμυνας.

Ο Αλεξάντρ Τσάικο σύμφωνα με πληροφορίες δεν τραυματίστηκε. Ρωσικά εσωτερικά κανάλια (όπως το Novaya Ploshchad) επιβεβαίωσαν ότι είναι σώος, αναφέροντας ως άμεση απόδειξη ότι λίγη ώρα μετά την επίθεση διάβαζε και απαντούσε κανονικά στα μηνύματά του στο Telegram – χωρίς όμως αυτό να συνιστά οπωσδήποτε και απόδειξη ζωής ή μη τραυματισμού. Η εκδήλωση ήταν αποκλειστικά πάρτι για τα 55α γενέθλιά του (είχε κλείσει όλο το εστιατόριο Balzi Rossi για ιδιωτική δεξίωση).

Η αρχική παρεξήγηση ότι επρόκειτο για γαμήλια δεξίωση οφείλετο στο ότι η κόρη του στρατιωτικού εμφανιζόταν ακόμη με το στάτους της “αρραβωνιαστικιάς” (fiancée) ή είχε αλλάξει πρόσφατα το επίθετό της, με αποτέλεσμα τα μέσα ενημέρωσης να ψάχνουν αν το ζευγάρι είχε παντρευτεί πρόσφατα και αν ήταν συνδυασμός γενεθλίων και γαμήλιας δεξίωσης.

Νεκροί Ρώσοι στρατιωτικοί

Από την έναρξη του πολέμου στην Ουκρανία, αρκετοί ανώτατοι Ρώσοι στρατιωτικοί έχουν σκοτωθεί σε επιθέσεις με εκρηκτικούς μηχανισμούς εντός της ρωσικής επικράτειας, κυρίως Μόσχα. Ο Αντιστράτηγος Φανίλ Σαρβαρόφ (Fanil Sarvarov) επικεφαλής της διεύθυνσης επιχειρησιακής εκπαίδευσης του Γενικού Επιτελείου των ρωσικών ενόπλων δυνάμεων, σκοτώθηκε τον Δεκέμβριο του 2025 σε έκρηξη βόμβας που ήταν τοποθετημένη κάτω από το αυτοκίνητό του σε νότια συνοικία της Μόσχας

Ο Αντιστράτηγος Γιαροσλάβ Μοσκαλίκ (Yaroslav Moskalik) αναπληρωτής επικεφαλής της κύριας επιχειρησιακής διεύθυνσης του Γενικού Επιτελείου, σκοτώθηκε τον Απρίλιο του 2025 κοντά στη Μόσχα (στην περιοχή Μπαλασίχα) από έκρηξη παγιδευμένου αυτοκινήτου. Ο Αντιστράτηγος Ιγκόρ Κιρίλοφ (Igor Kirillov) Επικεφαλής των δυνάμεων προστασίας από πυρηνικά, χημικά και βιολογικά όπλα του ρωσικού στρατού. σκοτώθηκε τον Δεκέμβριο του 2024 έξω από πολυκατοικία στη Μόσχα, όταν εξερράγη μηχανισμός κρυμμένος σε ηλεκτρικό πατίνι.

Σε μία άλλη χαρακτηριστική επίθεση στις 20 Αυγούστου του 2022, σκοτώθηκε η Ντάρια Ντούγκινα, η κόρη του Ρώσου εθνικιστή φιλοσόφου Αλεξάντερ Ντούγκιν, σε ηλικία 29 ετών. Το αυτοκίνητό της τινάχθηκε στον αέρα από έκρηξη βόμβας κοντά στη Μόσχα, με πιθανό στόχο τον ίδιο τον πατέρα της, ο οποίος επέβαινε σε άλλο όχημα και παρακολούθησε σοκαρισμένος τον θάνατο του παιδιού του.

Σύμφωνα με το δημοσίευμα, η Τουρκία επιδιώκει να ενταχθεί στην αμυντική συμφωνία μεταξύ Σαουδικής Αραβίας και Πακιστάν, ενώ οι συνομιλίες για πιθανή συμμετοχή της Άγκυρας βρίσκονται σε προχωρημένο στάδιο, σύμφωνα με πηγές που επικαλείται το Bloomberg. Η συμφωνία Σαουδικής Αραβίας-Πακιστάν, που υπεγράφη τον Σεπτέμβριο του 2025, προβλέπει ότι οποιαδήποτε «επίθεση» εναντίον της μίας χώρας θα θεωρείται επίθεση εναντίον και της άλλης.

Μια πιθανή συμμετοχή της Τουρκίας θα δημιουργούσε ένα νέο τρίγωνο αμυντικής συνεργασίας μεταξύ Άγκυρας, Ριάντ και Ισλαμαμπάντ, με σημαντικές γεωπολιτικές προεκτάσεις στη Μέση Ανατολή, τη Νότια Ασία και πέρα από αυτές. Η Τουρκία επιδιώκει την ένταξη της στο αμυντικό σύμφωνο Σαουδικής Αραβίας-Πακιστάν, αλλά δεν έχει μέχρι στιγμής πραγματοποιηθεί λόγω ενστάσεων της Σαουδικής Αραβίας.

Η αυριανή συνάντηση Ερντογάν-Σαλμάν-Πακιστανού πρωθυπουργού αναμένεται, επομένως, με ιδιαίτερο ενδιαφέρον, καθώς μπορεί να δείξει εάν η συζήτηση για μια διευρυμένη στρατηγική συνεργασία περνά στο επόμενο στάδιο. Να σημειωθεί ότι το Πακιστάν κατέχει ατομικά όπλα, μεσολαβεί στην αντιπαράθεση ΗΠΑ-Ιράν και αποτελεί παραδοσιακό σύμμαχο της Τουρκίας.

Μαθητές και μαθήτριες σε 62 περιοχές ανά την Ελλάδα, από τη Μήλο έως το Διδυμότειχο, συμμετείχαν ενεργά σε όλα τα στάδια του προγράμματος, προσεγγίζοντας με ενδιαφέρον ζητήματα που σχετίζονται με τη διαχείριση των χρημάτων. Οι συμμετέχοντες/ουσες μαθητές/τριες δήλωσαν ότι κατανόησαν βασικές οικονομικές έννοιες που πριν δυσκολεύονταν να προσδιορίσουν, όπως ο τόκος, ο πληθωρισμός, ο προϋπολογισμός και η αποταμίευση, αντιλαμβανόμενοι/ες τον τρόπο με τον οποίο αυτές επηρεάζουν τις καθημερινές οικονομικές αποφάσεις. Αντίστοιχα, εξοικειώθηκαν με τους τρόπους διαχείρισης χρημάτων, καθώς και με την ασφαλή πλοήγηση σε εργαλεία e-banking.

Ιδιαίτερα σημαντικό στοιχείο του προγράμματος αποτέλεσε η ενεργός συμμετοχή των στελεχών της Πειραιώς ως μεντόρων. Μέσα από 146 ζωντανές ομαδικές συνεδρίες, τα στελέχη της Τράπεζας μοιράστηκαν γνώσεις, εμπειρίες και πρακτικά παραδείγματα από τον χώρο της οικονομίας και των χρηματοοικονομικών υπηρεσιών, μετατρέποντας τη θεωρητική γνώση σε βιωματική εμπειρία μάθησης. Η ουσιαστική διάδραση που αναπτύχθηκε με τους μαθητές και τις μαθήτριες, αποτυπώνεται και στις περισσότερες από 640 ερωτήσεις που απαντήθηκαν κατά τη διάρκεια των συνεδριών, επιβεβαιώνοντας τόσο το έντονο ενδιαφέρον των νέων όσο και τη σημασία της άμεσης επαφής τους με επαγγελματίες που μπορούν να λειτουργούν ως πρότυπα και πηγή έμπνευσης. Η ενεργός συμβολή των στελεχών της Πειραιώς ως μεντόρων ενίσχυσε ουσιαστικά τον αντίκτυπο του προγράμματος, αναδεικνύοντας τη δύναμη της διαγενεακής μάθησης και της εθελοντικής προσφοράς γνώσης.

Μέσα από τις συναντήσεις με τους μέντορες της Πειραιώς, οι μαθητές και οι μαθήτριες συνέδεσαν βασικές έννοιες, όπως η αποταμίευση, ο προγραμματισμός και η υπεύθυνη διαχείριση χρημάτων, με πραγματικές καταστάσεις της καθημερινότητας.

Παράλληλα, σύμφωνα με τους εκπαιδευτικούς, το πρόγραμμα ανταποκρίθηκε στις ανάγκες της ηλικιακής ομάδας, δίνοντας στα παιδιά τη δυνατότητα να μετατρέψουν τη θεωρία σε πράξη, υιοθετώντας πιο συνειδητές οικονομικές συμπεριφορές.

Το «Youth’s Financial Literacy» επιβεβαίωσε ότι οι μαθητές και οι μαθήτριες μπορούν να εξοικειωθούν με σύνθετες οικονομικές έννοιες, όταν τους δίνεται ο χώρος να τις συνδέσουν με τη δική τους καθημερινότητα. Το πρόγραμμα συνεχίζεται και την επόμενη σχολική χρονιά 2026-2027, με στόχο να δώσει σε ακόμη περισσότερα παιδιά τα εφόδια για να λαμβάνουν πιο ενημερωμένες αποφάσεις, να αναπτύσσουν την κριτική τους σκέψη και να αποκτούν μεγαλύτερη αυτοπεποίθηση απέναντι στις οικονομικές προκλήσεις της ζωής.

Το Πανεπιστήμιο Keele, που αριθμεί 77 χρόνια ακαδημαϊκής παράδοσης, διαθέτει μια Σχολή Ιατρικής που λειτουργεί για περισσότερο από 20 χρόνια και κατατάσσεται στα κορυφαία πέντε προγράμματα Ιατρικής της Αγγλίας (Guardian University Guide 2026). Η εκπαιδευτική της φιλοσοφία μεταφέρεται τώρα στην Αθήνα, μέσα από ένα εξαετές πρόγραμμα σπουδών σχεδιασμένο για το ελληνικό κλινικό και ακαδημαϊκό περιβάλλον.

Η εκπαιδευτική διαδρομή δεν αποτελείται από αποσπασματικά μαθήματα. Οι βασικές συγκλίνουσες επιστήμες, ανατομία, παθοφυσιολογία, κλινική σημειολογία και τεκμηριωμένη ιατρική συνδέονται σε μία σπειροειδή πορεία, όπου η ιατρική σκέψη οικοδομείται σταδιακά μέσα από κλινικά περιστατικά, μικρές ομάδες και προσομοίωση. Στον πυρήνα της, μεταξύ άλλων, βρίσκεται η έρευνα – επιδημιολογία, βιοστατιστική, ιατρική πληροφορική – και η διασύνδεση της Ιατρικής με τη Βιοηθική, το Δίκαιο και την τεχνητή νοημοσύνη, ακριβώς επειδή ο γιατρός του αύριο δεν θα ασκεί ιατρική σε απομόνωση, αλλά σε διεπιστημονική βάση. Στον πυρήνα της εκπαιδευτικής προσέγγισης βρίσκεται η μάθηση βασισμένη σε προβλήματα (Problem-Based Learning – PBL), μέσα από την ανάλυση κλινικών περιστατικών και την ανάπτυξη κλινικής συλλογιστικής, κριτικής σκέψης και τεκμηριωμένης λήψης αποφάσεων.

Το πρόγραμμα, το πρώτο στην Ελλάδα που σχεδιάστηκε και υποβάλλεται εξ αρχής σύμφωνα με τα νέα, αυστηρά πρότυπα ποιότητας της Εθνικής Αρχής Ανώτατης Εκπαίδευσης, στηρίζεται σε μία ηγετική ακαδημαϊκή ομάδα προσωπικοτήτων με διεθνές αποτύπωμα, η οποία απαρτίζεται από τους: Καθηγητή Οδυσσέα Ζώρα, Πρύτανη του Πανεπιστημίου, Καθηγητή Κωνσταντίνο Σιμόπουλο, Κοσμήτορα της Ιατρικής Σχολής, Καθηγητή Γεώργιο Χρούσο, Πρόεδρο της Συμβουλευτικής Επιτροπής, και Καθηγητή Κωνσταντίνο Γουργουλιάνη, Αντιπρόεδρο της Συμβουλευτικής Επιτροπής της Ιατρικής Σχολής.

Την ηγετική αυτή ομάδα πλαισιώνει ισχυρή διεπιστημονική ομάδα, που συνδυάζει έμπειρους ακαδημαϊκούς, ενεργούς κλινικούς ιατρούς, ερευνητές, δυναμικούς εκπαιδευτές και επαγγελματίες από κρίσιμα συναφή πεδία των επιστημών υγείας. Εξατομικευμένες ακαδημαϊκές και κλινικές διαδρομές – με έμφαση στην τοποθέτηση του τελικού έτους – επιτρέπουν σε κάθε φοιτητή να διαμορφώσει τον δικό του επιστημονικό ή κλινικό προσανατολισμό.

Η υλοποίηση του προγράμματος αποτυπώνεται σε μια μεγάλης κλίμακας επένδυση σε ένα προηγμένο οικοσύστημα ιατρικής εκπαίδευσης, το οποίο συνδυάζει ψηφιακή ανατομία, τρισδιάστατη εκτύπωση ανατομικών μοντέλων, εμβυθιστική και υψηλής πιστότητας κλινική προσομοίωση, εξειδικευμένα εργαστήρια κλινικών δεξιοτήτων και σύγχρονες υποδομές βιοϊατρικής εκπαίδευσης και έρευνας. Ωστόσο η τεχνολογία δεν είναι ο σκοπός – είναι το μέσο. Η κλινική εκπαίδευση δεν σχεδιάζεται γύρω από ένα νοσοκομείο ενός ομίλου. Αναπτύσσεται σε ένα πολυεπίπεδο δίκτυο δημόσιων και ιδιωτικών νοσοκομείων, δομών πρωτοβάθμιας φροντίδας, κοινοτικών υπηρεσιών και περιβαλλόντων αποκατάστασης – γιατί ο ιατρός που θα αποφοιτήσει από αυτό το πρόγραμμα δεν θα γνωρίζει μόνο την οξεία νοσοκομειακή εικόνα της νόσου. Θα κατανοεί την πλήρη διαδρομή του ασθενούς: από την πρόληψη και την πρωτοβάθμια φροντίδα έως τη χρόνια νόσο, την πολυνοσηρότητα και την αποκατάσταση. Είναι ο ιατρός που μπορεί να λειτουργήσει παντού.

Από αυτήν τη φιλοσοφία προκύπτει και η επιλογή μας: numerus clausus. Ο πρώτος κύκλος σπουδών θα υποδεχθεί ακριβώς 50 φοιτητές – με πιο προσωπική, πιο εποπτευόμενη και πιο ουσιαστική μαθησιακή εμπειρία για τον καθένα. Μια επιλογή που δεν είναι διοικητικός περιορισμός – είναι δήλωση αξιών. Η εισαγωγή στο πρόγραμμα σπουδών απαιτεί αξιολόγηση σε πολλαπλά επίπεδα: ακαδημαϊκά κριτήρια, δομημένη συνέντευξη που εξετάζει κλινική σκέψη, ηθική ωριμότητα και ικανότητα απόφασης υπό πίεση. Το πρόγραμμα που παρουσιάζεται σήμερα σε νέες και νέους που ενδιαφέρονται για σπουδές Ιατρικής είναι επιστέγασμα συστηματικής συνεργασίας με τον πυρήνα της ακαδημαϊκής ομάδας του μητρικού πανεπιστημίου, με τα υψηλότερα standards διασφάλισης ακαδημαϊκής ποιότητας. Ένα Πανεπιστήμιο διεθνούς κύρους δεν δίνει την ακαδημαϊκή του έγκριση για να λειτουργήσει εκτός Ηνωμένου Βασιλείου εύκολα – και αυτή η εμπιστοσύνη δεν διεκδικείται. Κερδίζεται. Το Πανεπιστήμιο Keele προσφέρει κάτι πολύ περισσότερο από ένα νέο πρόγραμμα στο ελληνικό πανεπιστημιακό τοπίο. Φέρνει ένα νέο πρότυπο για τις σπουδές Ιατρικής του μέλλοντος.

Σύμφωνα με το Γαλλικό Πρακτορείο, που επικαλείται επίσης τα κρατικά μέσα ενημέρωσης της χώρας, μια βόμβα εξερράγη σε ένα λεωφορείο κοντά στη συριακή πρωτεύουσα.

Μετά την πτώση του καθεστώτος του Μπασάρ αλ Άσαντ τον Δεκέμβριο του 2024, το κενό εξουσίας και οι ανακατατάξεις στη Συρία δημιούργησαν νέες προκλήσεις ασφαλείας, όπως την ανασυγκρότηση εξτρεμιστικών ομάδων που πραγματοποιούν τρομοκρατικές επιθέσεις, χωρίς οι ισλαμιστές της Δαμασκού να μπορούν να επιβληθούν. Χαρακτηριστικό παράδειγμα, η βομβιστική επίθεση αυτοκτονίας στον ελληνορθόδοξο Ναό του Προφήτη Ηλία, η οποία προκάλεσε δεκάδες θανάτους και τραυματισμούς.

Άλλο περιστατικό έγινε στις 7 Ιουλίου 2026, όπου δύο βόμβες εξερράγησαν στη Δαμασκό, κοντά στο ξενοδοχείο Four Seasons όπου διέμενε ο Γάλλος πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν. Από τις εκρήξεις τραυματίστηκαν τουλάχιστον 18 άνθρωποι. Ο Μακρόν ήταν ασφαλής καθώς βρισκόταν στο προεδρικό μέγαρο, στην συνάντηση με τον Αχμέντ αλ-Σαραά, τον Σύρο μεταβατικό(;) πρόεδρο.

Να σημειωθεί ότι οι ισλαμιστές που έριξαν τον Άσαντ προέρχονται από την HTS, τo συριακό παρακλάδι της Αλ Κάιντα και ο μεταβατικός (;) πρόεδρος της χώρας ήταν επικηρυγμένος από τις ΗΠΑ ως τρομοκράτης. Πλέον ΗΠΑ, ΕΕ, αραβικά κράτη, υποστηρίζουν το ισλαμικό καθεστώς της Δαμασκού, παρά το τζιχαντιστικό του παρελθόν, αλλά και τις πολλαπλές συγκρούσεις με Αλαουίτες, Κούρδους, Χριστιανούς και Δρούζους, τις κυριότερες μειονότητες που αποτελούν το συριακό “μωσαϊκό”.

Οι κυβερνητικές δυνάμεις έχουν εμπλακεί σε φρικτά εγκλήματα, όπως εκτελέσεις αμάχων και βασανιστήρια για τα οποία η Δαμασκός έχει υποσχεθεί ότι οι δράστες θα λογοδοτήσουν, χωρίς όμως να έχουν γίνει σοβαρά βήματα σε αυτήν την κατεύθυνση.

Σφαγή από επίθεση των Χούθι

Στο άλλο θερμό μέτωπο της Μέσης Ανατολής, τουλάχιστον 58 μέλη των κυβερνητικών δυνάμεων της Υεμένης σκοτώθηκαν σήμερα στις επιθέσεις με μη επανδρωμένα αεροσκάφη και πυραύλους που εξαπέλυσαν οι φιλοϊρανοί-σιίτες αντάρτες Χούθι, τις αιματηρότερες από το 2022, όταν οι δύο πλευρές συμφώνησαν στην κατάπαυση του πυρός.

Οι ένοπλες δυνάμεις θα απαντήσουν σε αυτήν την επίθεση «την κατάλληλη ώρα και στο κατάλληλο μέρος», προειδοποίησε ο υπουργός Άμυνας της υεμενίτικης κυβέρνησης, που είναι αναγνωρισμένη από τη διεθνή κοινότητα, αλλά ασκεί περιορισμένο έλεγχο την χώρα.

Οι Χούθι, ανέφεραν ότι εξαπέλυσαν τα πλήγματα σε αντίποινα για την πρόσφατη ενίσχυση, όπως λένε, των υεμενίτικων δυνάμεων που στηρίζονται από τη Σαουδική Αραβία. Μια στρατιωτική πηγή είπε στο Γαλλικό Πρακτορείο ότι οι νεκροί είναι 58 και οι τραυματίες «δεκάδες». Ο προηγούμενος απολογισμός έκανε λόγο για 38 νεκρούς και 29 τραυματίες.

Οι αντάρτες Χούθι της Υεμένης πραγματοποιούν συνεχείς επιθέσεις με πυραύλους και drones εναντίον εμπορικών πλοίων στην Ερυθρά Θάλασσα και στον Κόλπο του Άντεν. Τελευταίος στόχος τους δεξαμενόπλοια της Σαουδικής Αραβίας, στην οποία ανακοίνωσαν ναυτικό αποκλεισμό. Οι Χούθι έχουν πραγματοποιήσει επιθέσεις και κατά του Ισραήλ, όχι όμως τελευταία κατά αμερικανικών στόχων. Ο Ντόναλντ Τραμπ έχει μείνει μέχρι στιγμής εκτός της αντιπαράθεσης με τους Χούθι, τους οποίος είχε βομβαρδίσει με σφοδρότητα στην δεύτερη θητεία του, αν και τους έχει προειδοποιήσει με βαριά πλήγματα.

Οι Χούθι σε μία από τις πιο θεαματικές τους επιθέσεις, σκότωσαν τον επί χρόνια πρόεδρο της Υεμένης, Άλι Αμπντάλα Σάλεχ (Ali Abdullah Saleh), στις 4 Δεκεμβρίου του 2017, έναν άλλοτε σύμμαχο τους, που πήγε να προσεγγίσει την Σαουδική Αραβία. Πληροφορίες αναφέρουν ότι το σουνιτικό βασίλειο ετοιμάζει μεγάλη επίθεση κατά των Χούθι.

Το σαουδαραβικό υπουργείο Άμυνας ανακοίνωσε την Πέμπτη ότι 14 χώρες, μεταξύ των οποίων η Τουρκία, το Πακιστάν, η Αίγυπτος, το Σουδάν και το Τζιμπουτί, υπέγραψαν κοινή δήλωση υπέρ μιας πολυεθνικής δύναμης θαλάσσιας άμυνας. Όμως, η Σαουδική Αραβία ήρθε σε ρήξη με την πάλαι ποτέ σύμμαχο της, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, τα οποία στηρίζουν το Νότιο Μεταβατικό Συμβούλιο, το οποίο διεκδικεί της απόσχιση της Νότιας Υεμένης. Τα Εμιράτα υποχρεώθηκαν να αποσύρουν τις δυνάμεις τους, κατ’ απαίτηση του Ριάντ.

Να σημειωθεί ότι η Νότια Υεμένη υπήρξε Λαϊκή Δημοκρατία, από το 1967 έως το 1990 και ήταν το μοναδικό κομμουνιστικό κράτος στον αραβικό κόσμο! Αυτός που επανένωσε την χώρα το 1990 ήταν ο πρόεδρος Σάλεχ, που σκότωσαν σχεδόν 30 χρόνια μετά οι Χούθι.

Η μετοχή διαπραγματεύεται με έκπτωση (discount) σε σύγκριση με τις ομοειδείς εταιρείες του κλάδου, παρά τα ισχυρά θεμελιώδη μεγέθη του Ομίλου. Βάσει του θετικού σεναρίου (upside scenario), η τιμή της μετοχής εκτιμάται ότι μπορεί να προσεγγίσει τα €70, υποδηλώνοντας ακόμη μεγαλύτερο περιθώριο ανόδου, ιδίως σε περίπτωση ταχύτερης ωρίμανσης των νέων παραχωρήσεων και περαιτέρω ανάπτυξης του χαρτοφυλακίου έργων.

Στη συνολική αποτίμηση της ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ, οι οδικές παραχωρήσεις αντιπροσωπεύουν περίπου το 64% βάσει του μοντέλου Sum-of-the-Parts (SoTP), ενώ η κατασκευαστική δραστηριότητα αντιστοιχεί στο 23%. Οι δραστηριότητες αυτές προσφέρουν μακροχρόνιες, προστατευμένες από τον πληθωρισμό ταμειακές ροές και υψηλό βαθμό προβλεψιμότητας. Ταυτόχρονα, κατά τη UBS, η τρέχουσα αποτίμηση δεν αντανακλά πλήρως τη μελλοντική αξία των παραχωρήσεων της Αττικής Οδού και της Εγνατίας Οδού.

Η ωρίμανση των πρόσφατων επενδύσεων αναμένεται να οδηγήσει σε σημαντική ενίσχυση των λειτουργικών κερδών (EBITDA) και των ελεύθερων ταμειακών ροών τα επόμενα χρόνια. Η UBS προβλέπει μέσο ετήσιο ρυθμό ανάπτυξης (CAGR) των κερδών ανά μετοχή (EPS) περίπου 16% για την ερχόμενη πενταετία, δηλαδή διπλασιασμό των EPS έως το 2030 σε σύγκριση με το 2025. Με ανεκτέλεστο υπόλοιπο έργων περίπου €9 δισ. και νέες ευκαιρίες ύψους €8-10 δισ., η μετοχή διατηρεί σημαντικά περιθώρια ανοδικής αναθεώρησης της αποτίμησής της.

Η έκθεση αναφέρει ότι η ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ έχει μετασχηματιστεί από παραδοσιακό κατασκευαστικό όμιλο σε ολοκληρωμένο διαχειριστή υποδομών (infrastructure operator).

Με το Visa Click to Pay οι πελάτες της Πειραιώς απολαμβάνουν:

• ταχύτερη ολοκλήρωση online αγορών,
• αυξημένη ασφάλεια μέσω της τεχνολογίας tokenization,
• εύκολη χρήση σε υπολογιστή, κινητό και tablet.

Η ενεργοποίηση του Visa Click to Pay πραγματοποιείται πολύ απλά μέσω του Piraeus e-banking ή της εφαρμογής Piraeus app. Στη συνέχεια, κατά την ολοκλήρωση μιας αγοράς σε συμμετέχοντα ηλεκτρονικά καταστήματα, οι πελάτες αναγνωρίζονται μέσω του email τους, επιλέγουν την κάρτα Visa που επιθυμούν να χρησιμοποιήσουν και ολοκληρώνουν τη συναλλαγή τους χωρίς να χρειάζεται να καταχωρούν εκ νέου τα στοιχεία της.

Το Visa Click to Pay αξιοποιεί την τεχνολογία tokenization, η οποία αντικαθιστά τα στοιχεία της κάρτας με ένα μοναδικό κρυπτογραφημένο ψηφιακό αναγνωριστικό (token), συμβάλλοντας στην προστασία των συναλλαγών και των δεδομένων πληρωμής του πελάτη.

Όπως δήλωσε ο Γιάννης Γραμματικός, Head of Retail Bank Products της Πειραιώς: «Στην Πειραιώς επενδύουμε διαρκώς σε λύσεις που αναβαθμίζουν την καθημερινή τραπεζική εμπειρία των πελατών μας. Με το Visa Click to Pay προσφέρουμε έναν ακόμη πιο γρήγορο, εύκολο και ασφαλή τρόπο πραγματοποίησης ηλεκτρονικών αγορών, ανταποκρινόμενοι στις σύγχρονες ανάγκες των καταναλωτών και ενισχύοντας περαιτέρω το ψηφιακό μας οικοσύστημα».

«Οι καταναλωτές αναμένουν πλέον οι online πληρωμές να είναι τόσο εύκολες και άμεσες όσο και οι φυσικές αγορές τους. Με το Visa Click to Pay προσφέρουμε μια πιο απλή, γρήγορη και ασφαλή εμπειρία checkout, ενισχύοντας την εμπιστοσύνη στις ψηφιακές συναλλαγές. Χαιρόμαστε ιδιαίτερα για τη συνεργασία μας με την Πειραιώς, μέσα από την οποία φέρνουμε αυτή την εμπειρία σε ακόμη περισσότερους καταναλωτές», δήλωσε ο Νίκος Πετράκης, Country Manager της Visa στην Ελλάδα.

Συγκεκριμένα: Ένα σημαντικό έργο, που ξεκίνησε το 2017 ως κυπριακό, εξελίχθηκε σε ελλαδικό και κυπριακό, και από το 2023 έγινε κατά πλειοψηφία (76%) ελλαδικό, περνά πλέον σε ξένα χέρια. Το Ελληνικό Δημόσιο αντικαθίσταται από τη Meridiam, που έχει μεν τη στήριξη της φίλης Γαλλίας, αλλά αποτελεί ιδιωτική εταιρία με διεθνή εξάπλωση. Ουδείς γνωρίζει ποιοι άλλοι επενδυτές θα εισέλθουν, άμεσα ή έμμεσα, στη Meridiam ή στην GSI, τι συμφέροντα θα εξυπηρετούν και τι επιδιώξεις θα έχουν τα επόμενα χρόνια.

Παρά τις επανειλημμένες διαβεβαιώσεις του πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη και των υπουργών Εξωτερικών και Ενέργειας, Γιώργου Γεραπετρίτη και Σταύρου Παπασταύρου, η κυβέρνηση δεν κατάφερε να αναστρέψει την κατάσταση που επέβαλε το Τουρκικό Ναυτικό στη θαλάσσια περιοχή Κάσου-Καρπάθου. Το ιταλικό ερευνητικό σκάφος Ievoli Relume, που είχε μισθωθεί από τον ΑΔΜΗΕ, εκδιώχθηκε και ουδέποτε επανέλαβε τις έρευνες που είχε προγραμματιστεί να ολοκληρωθούν το Δεκέμβριο του 2025.

Η πλειοψηφική μετοχική είσοδος της Meridiam αποτελεί το επιστέγασμα διακριτικών κινήσεων του προέδρου της Γαλλίας, Εμμανουέλ Μακρόν, και όχι της ελληνικής πλευράς. Ο Μακρόν είχε ενημερώσει σχετικά τον Μητσοτάκη, κατά τις συνομιλίες τους στην Αθήνα τον περασμένο Απρίλιο, και από τότε όλες οι πρωτοβουλίες ανήκαν στον Παρίσι. Το “σχέδιο Μακρόν” προέβλεπε, ως βασικότατο κορμό του, τη μίσθωση ερευνητικού σκάφους μόνον από τη Nexans. Ωστόσο, η γαλλική εταιρεία επικαλέστηκε διάφορες δικαιολογίες, κυρίως τεχνικής φύσεως, ώστε να μην αναλάβει μόνη της μια τόσο μεγάλη ευθύνη. Τώρα, το τελικό πακέτο προβλέπει τριμερή συνεργασία των ΑΔΜΗΕ, GSI και Nexans και απομένει να διευκρινιστεί αν η, εκ νέου, μίσθωση θα είναι, επίσης, τριμερής.

Ο πρωθυπουργός πρέπει να απαντήσει τι θα συμβεί, όταν το ερευνητικό σκάφος επανέλθει –όπως ελπίζεται– στην Κάσο. Σε περίπτωση που παρέμβει πάλι, προκλητικά, το Τουρκικό Ναυτικό, οι ενδεδειγμένοι χειρισμοί θα γίνουν από την κυβέρνηση και το Πολεμικό Ναυτικό, ή θα ενεργήσουν η Meridiam και οι μισθωτές του ερευνητικού σκάφους, συνομιλώντας και με την Άγκυρα;

Το ιστορικό με την Τουρκία

Ο πρόεδρος της Τουρκίας, Ταγίπ Ερντογάν, έχει διακηρύξει, χωρίς ουσιαστική ελληνική αντίκρουση, ότι κανένα ενεργειακό σχέδιο δεν πρόκειται να προχωρήσει στην Ανατολική Μεσόγειο, χωρίς τη σύμφωνη γνώμη, ή και ανάμιξη της Άγκυρας. Η δήλωσή του δεν έχει κανένα νομικό αντίκρισμα (σύμφωνα με το Διεθνές Δίκαιο, η πόντιση καλωδίων είναι απολύτως ελεύθερη), αλλά πολλές ιδιωτικές εταιρείες τη λαμβάνουν υπόψη.

Άλλες για πολιτικούς λόγους συναίνεσης με την Άγκυρα και άλλες, αν και διαφωνούν, «για να έχουν το κεφάλι τους ήσυχο» και να μην διακινδυνεύσουν ανατροπή των οικονομικών πλάνων τους από το Τουρκικό Ναυτικό. Τον Απρίλιο φέτος, το ολλανδικό πλοίο Maasvliet (μισθωμένο από εταιρεία των ΗΠΑ) έλαβε άδειες, από τις αρχές της Ελλάδας και της Αιγύπτου, για την απλή ανέλκυση (όχι πόντιση) του παλαιού υποθαλάσσιου τηλεπικοινωνιακού καλωδίου Νοτιοανατολικής Ασίας-Μέσης Ανατολής-Δυτικής Ευρώπης.

Μετά από παρακολούθησή του από τουρκικό UAV και παρέμβαση της φρεγάτας Goksu, το Maasvliet αναγκάστηκε να αποχωρήσει από τις θαλάσσιες περιοχές πλησίον της ελληνικής υφαλοκρηπίδας και εντός δυνητικής AOZ. Έκτοτε, δεν επέστρεψε και δεν έχει απαντηθεί το ερώτημα, αν τα υπουργεία Εξωτερικών της Ολλανδίας και των ΗΠΑ αξιολογούν, τελικά, ως έγκυρες τις άδειες της Ελλάδας, ή της Τουρκίας.

Εκτός από το ολλανδο-αμερικανικό περιστατικό, υπήρξαν και άλλα δύο. Τον περασμένο Ιούνιο, η Vodafone δεν διευκρίνισε απολύτως στο υπουργείο Εξωτερικών και στο Πολεμικό Ναυτικό αν ένα δικό της έργο θα βασιζόταν αποκλειστικά σε ελληνικές ερευνητικές άδειες, ή όχι. Επιπλέον, προ δεκαημέρου, ερευνητικό πλοίο που ενεργούσε για λογαριασμό της Cosmote ενοχλήθηκε, μέσω ασυρμάτου, από τουρκικό περιπολικό σκάφος. Το ερευνητικό σκάφος, αντί της ευθείας απάντησης ότι κινείται βάσει ελληνικών αδειών, ζήτησε διευκρινίσεις από την τουρκική πλευρά. Τα τρία αυτά περιστατικά, μαζί με την προϊστορία της Κάσου, δεν επιτρέπουν αισιοδοξία για τη στάση των Meridiam και Nexans.

Παράλειψη Ισραήλ;

Είτε εκ λάθους είτε σκόπιμα (θα διαπιστωθεί από τα νομικά κείμενα), η ανακοίνωση του Μαξίμου αναφέρεται μόνο στη διασύνδεση Ελλάδας-Κύπρου, ξεχνώντας το τρίτο σκέλος του έργου: Το Ισραήλ! Περίεργη παράλειψη, αν ληφθεί υπόψη ότι η ανάλογη συμφωνία Ελλάδας-Ισραήλ χρονολογείται από τον Αύγουστο του 2013 (πριν από το GSI) και ότι ο πρωθυπουργός Μπενιαμίν Νετανιάχου έχει περιγράψει πολλές φορές τη σημασία του έργου για τη χώρα του.

Ως τώρα, η εταιρία GSI (η “Ηλεκτρική Διασύνδεση Ελλάδας-Κύπρου-Ισραήλ, Μονοπρόσωπη Α.Ε.”) ελεγχόταν κατά 100% από τον ΑΔΜΗΕ, στον οποίο μέτοχοι ήταν κατά 51% η ΑΔΜΗΕ Συμμετοχών Α.Ε., κατά 25% η ΔΕΣ ΑΔΜΗΕ Α.Ε. (με μετοχική παρουσία του Ελληνικού Δημοσίου σε αμφότερες) και κατά 24% η κινεζική State Grid Europe. Προφανώς, η ελληνική πλευρά δεν θα διαθέτει στο μέλλον σημαντικά περιθώρια παρέμβασης. Γιατί η πλειοψηφούσα Meridiam θα έχει συμφέρον διαβουλεύσεων με το ισχυρό Πεκίνο και όχι την ασθενή Αθήνα.

Η έλευση της Meridiam τερματίζει τη φημολογία περί επένδυσης της αμερικανικής DFC στον GSI και παρέμβασης των ΗΠΑ στην Τουρκία για άρση των εμποδίων στην Κάσο. Η DFC είχε αποστείλει «Επιστολή Προθέσεως» από το Μάϊο του 2024, χωρίς η κυβέρνηση να αξιοποιήσει ποτέ αυτό το πλεονέκτημα. Επιπλέον, αποδεικνύονται έωλα όσα είχε μεταφέρει ο Παπασταύρου στον Μητσοτάκη (βάσει υποτιθέμενων εκμυστηρεύσεων του Νο. 2 της Αμερικανικής Πρεσβείας, Τζόσουα Χακ) για εσωτερική έκθεση του Στέητ Ντηπάρτμεντ, υπέρ της Ελλάδας, όσον αφορά το καλώδιο.

Η ως τώρα πορεία του έργου GSI έχει ορισμένες σκιές που θα πρέπει να απαντηθούν:

• Πρώτον, η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία συνεχίζει τις έρευνές της για το πώς χρησιμοποιήθηκαν οι χρηματοδοτήσεις της ΕΕ («Έργο Κοινού Ενδιαφέροντος»-PCI).
• Δεύτερον, η κυβέρνηση ουδέποτε απάντησε στο ερώτημα τι συνέβη με τις χρηματικές ποινές αναστολής των ερευνών του Ievoli Relume. Για κάθε ημέρα αναστολής εργασιών, η ποινή σε βάρος της Αθήνας ήταν $ 149.000 και η επιπλέον κύρωση για μακρόχρονη αποχώρηση και επιστροφή του πλοίου στη συγκεκριμένη θαλάσσια όδευση ήταν $ 1.400.000.
• Τρίτον, ο Παπασταύρου είχε ανακοινώσει πέρυσι την πρόθεση ανάθεσης νέων οικονομικών και τεχνικών μελετών για την επανέναρξη του GSI, χωρίς έκτοτε να δοθούν άλλα στοιχεία.

Εκτός από τα προαναφερθέντα δέκα προβλήματα και ερωτήματα, πρέπει να ληφθεί υπόψη ότι, όσο γρήγορα κι αν κινηθούν οι νέοι επενδυτές, οι βυθομετρικές έρευνες θα χρειαστούν 20 περίπου μήνες. Κοινώς, ο δρόμος είναι μακρύς. Και να σκεφτεί κανείς ότι οι νέες έρευνες είναι απλώς επιβεβαιωτικές εκείνων του δευτέρου εξαμήνου του 2014, επί Σαμαρά-Βενιζέλου, στις οποίες η Τουρκία δεν είχε αντιδράσει.