Περισσότερες από 70.000 οικογένειες έχουν λάβει βοήθεια από τις αρχές στη Βενεζουέλα μετά την καταστροφή ενώ ακόμη, παραμένει άγνωστη η τύχη δεκάδων χιλιάδων ανθρώπων που καταπλακώθηκαν στα συντρίμμια. Βέβαια, όσο περνούν οι ώρες, οι ελπίδες για επιζώντες μειώνονται δραματικά. Στη Λα Γκουάιρα ανέσυραν ένα βρέφος από τα ερείπια του κτιρίου Nautilus στην Catia La Mar.

Διασώστες από την Κολομβία κατάφεραν να ανασύρουν ζωντανό έναν 11χρονο, έπειτα από επιχείρηση που διήρκεσε περισσότερες από έξι ώρες. «Ο Μωυσής είναι ασφαλής! Έπειτα από έξι ώρες έντονης επιχείρησης, η ομάδα USAR COL-1 από την Κολομβία διέσωσε ζωντανό τον 11χρονο που είχε παγιδευτεί κάτω από τα ερείπια στη Λα Γκουάιρα της Βενεζουέλας», ανέφερε το υπουργείο Εξωτερικών της Κολομβίας στο Χ. Δημοσίευσε μάλιστα και βίντεο που δείχνει το παιδί πάνω σε φορείο, αμέσως μετά τον απεγκλωβισμό του.

Πολλές οικογένειες στην Λα Γκουάιρα ζουν με την αγωνία των δικών τους ανθρώπων. Οι ιστορίες που έρχονται από την περιοχή ραγίζουν καρδιές. Διασώστες ζητούν σιγή, αναζητώντας κάποιο σημάδι ζωής από τον Τζόναθαν, ο οποίος καταπλακώθηκε στα ερείπια κτιρίου στην πόλη Λα Γουάιρα της Βενεζουέλας από τον διπλό σεισμό. Ο σύζυγός της Τζόναθαν Σουάρες, 36 ετών, βρίσκεται κάτω από τα ερείπια ενός πενταώροφου ξενοδοχείου στην πόλη Λα Γουάιρα, η οποία ισοπεδώθηκε από τους ισχυρούς σεισμούς.

«Ναι, είναι ζωντανός», θέλει να πιστεύει, ενώ δάκρυα τρέχουν στο πρόσωπό της. Ωστόσο, ύστερα από σχεδόν 72 ώρες, οι διασώστες δεν έχουν εντοπίσει ακόμη τον Τζόναθαν. Η Μπάρμπαρα αρνείται να πιστέψει πως ο σύζυγός της μπορεί να είναι νεκρός. Σε αυτό το σημείο, όπως και σε πολλά άλλα στη Λα Γουάιρα, τα σωστικά συνεργεία άργησαν να φθάσουν. Πολλοί κάτοικοι προσπαθούσαν ακόμη και με γυμνά χέρια να μετακινήσουν ερείπια, περιμένοντας μια βοήθεια που δεν ήρθε ποτέ.

Η τραγωδία των αγνοουμένων στην Βενεζουέλα

«Απλώς περνούσαν χωρίς να σταματήσουν», αφηγείται η Μπάρμπαρα Παλάσιος που, μαζί με συγγενείς άλλων πέντε αγνοουμένων, έστησε αυτοσχέδιο μπλόκο στον κεντρικό δρόμο. Μέλη της Πολιτικής Προστασίας, πυροσβέστες και ορισμένοι εθελοντές αναγκάστηκαν να σταματήσουν κοντά στα χαλάσματα. Πίνοντας λίγες γουλιές νερό, η Μπάρμπαρα παρακολουθεί νευρικά την επιχείρηση. Χέρι-χέρι απομακρύνονται σωροί ερειπίων, μέσω μιας αλυσίδας που έχουν σχηματίσει μερικές δεκάδες άνθρωποι.

Ο Λουίς Φλόρες αδειάζει έναν κουβά με σπασμένα πλακάκια, πέτρες και χώμα. «Είναι πολύ δύσκολο. Τα κάνουμε όλα αυτά με γυμνά χέρια», λέει ο 54χρονος καταστηματάρχης. «Ανασύραμε τέσσερις επιζώντες, συμπεριλαμβανομένου ενός μικρού κοριτσιού. Και τρεις νεκρούς», αφηγείται. «Η κυβέρνηση δεν ήταν προετοιμασμένη να ανταποκριθεί σε τέτοια καταστροφή», λέει ο Χεσούς, ένας εθελοντής που δεν θέλησε να γνωστοποιήσει το επώνυμό του.

Λίγο πριν από τις 5 το απόγευμα, ακούγονται επευφημίες για την άφιξη ενός εκσκαφέα. «Επιτέλους, ήρθαν τα μηχανήματα», λέει κάποιος. Ο εκσκαφέας ανοίγει μεγάλα περάσματα μέσα σε λίγα λεπτά. Η Μπάρμπαρα Παλάσιος περπατάει νευρικά ανάμεσα στα ερείπια, καθώς διασώστες ανταποκρίνονται στις εκκλήσεις της και αναζητούν τον σύζυγό της. «Δεν θα φύγω μέχρι να βγάλουν τον άντρα μου από εδώ», υπογραμμίζει.

Όταν μια 25μελής ομάδα του μεξικανικού στρατού, με ειδικά εκπαιδευμένα σκυλιά, έρχεται για να συμμετάσχει στην επιχείρηση, η Μπάρμπαρα μόλις που μπορεί να σταθεί στα πόδια της. Δυο σκυλιά ερευνούν την περιοχή, χωρίς όμως αποτέλεσμα. Οι στρατιώτες ζητούν από τους παρευρισκόμενους να μην κάνουν θόρυβο. Τη σιωπή διακόπτει μια ομάδα μοτοσικλετιστών που καταφθάνει κορνάροντας, μεταφέροντας νερά και δωρεές.

«Είναι κανείς εδώ; Φωνάξτε ή κάντε λίγο θόρυβο. Τώρα!», φωνάζει ένας στρατιώτης. Τρεις συνάδελφοί του προχωρούν προς τα ερείπια και σκύβουν για να ακούσουν καλύτερα. Δεν ακούγεται το παραμικρό. Πέφτει το σκοτάδι, χωρίς κάποιο σημάδι ζωής από τον Τζόναθαν. Η Μπάρμπαρα είναι «σε κατάσταση σοκ», εξηγεί η 37χρονη αδερφή της, Άλις Παλάσιος. Φαίνεται πως «δεν είναι σε θέση να αποδεχτεί την πραγματικότητα», θρηνεί.

Αποδοκιμασίες κατά της προέδρου

Συγγενείς εγκλωβισμένων στα ερείπια κτιρίου το οποίο κατέρρευσε στο Καράκας από τους ισχυρούς σεισμούς που έπληξαν τη Βενεζουέλα, αποδοκίμασαν χθες Παρασκευή την προσωρινή πρόεδρο της χώρας Ντέλσι Ροδρίγκες, σύμφωνα με δημοσιογράφο του Γαλλικού Πρακτορείου Ειδήσεων (AFP).

«Αρκετά με την πολιτική εκστρατεία εν μέσω μιας τραγωδίας όπως αυτή που βιώνουμε», φώναξαν στην Ντέλσι Ροδρίγκες, η οποία επισκεπτόταν μια εύπορη συνοικία της πρωτεύουσας κοντά σε κτίριο που κατέρρευσε την Τετάρτη, κατηγορώντας την κυβέρνηση ότι «δεν κάνει τίποτα για τον λαό».

Η εξέλιξη αποκτά ιδιαίτερη σημασία για την ελληνική διπλωματία, καθώς η αμφισβήτηση των λιβυκών θέσεων πλέον δεν περιορίζεται μόνο στην Αθήνα και το Κάιρο, αλλά επεκτείνεται και σε δύο ακόμη γειτονικές χώρες της Μεσογείου.

Ιταλία και Τυνησία

Με επιστολή προς τον ΟΗΕ στις 26 Μαΐου 2026, η Ιταλία απέρριψε τις λιβυκές διεκδικήσεις, επισημαίνοντας ότι το εξωτερικό όριο της υφαλοκρηπίδας που προβάλλει η Τρίπολη παραβιάζει τα δικαιώματα και τα συμφέροντα της Ρώμης, όπως αυτά απορρέουν από το Δίκαιο της Θάλασσας.

Η ιταλική πλευρά επικαλείται μάλιστα την απόφαση του Διεθνούς Δικαστηρίου της Χάγης του 1985 στην υπόθεση Λιβύης-Μάλτας, υποστηρίζοντας ότι η νέα λιβυκή οριοθέτηση επιχειρεί να μετακινήσει προς βορρά τα όρια, επηρεάζοντας περιοχές ιταλικών συμφερόντων. Παράλληλα, η Ρώμη καλεί τη Λιβύη να προσέλθει σε διάλογο και διαπραγματεύσεις με τις γειτονικές χώρες, προκειμένου να επιλυθούν οι εκκρεμότητες σχετικά με τις θαλάσσιες ζώνες.

Στο ίδιο μήκος κύματος κινήθηκε και η Τυνησία, η οποία με δική της ρηματική διακοίνωση στον ΟΗΕ, τον Απρίλιο του 2026, χαρακτήρισε παράνομη και υπερβολική τη μονομερή οριοθέτηση της Λιβύης. Η Τύνιδα υποστηρίζει ότι οι λιβυκές κινήσεις έρχονται σε αντίθεση τόσο με την απόφαση του Διεθνούς Δικαστηρίου της Χάγης του 1982 για την υφαλοκρηπίδα Τυνησίας-Λιβύης, όσο και με τη συμφωνία εφαρμογής που υπέγραψαν οι δύο χώρες το 1988.

Παράλληλα, η Τυνησία απορρίπτει πλήρως τα εξωτερικά όρια της λιβυκής ΑΟΖ και καλεί την Τρίπολη σε έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο για την οριοθέτηση των θαλάσσιων ζωνών. Να σημειωθεί πως από Τούρκους αξιωματούχος η Τυνησία έχει χαρακτηριστεί κομβική για το αναθεωρητικό δόγμα της “Γαλάζιας Πατρίδας”.

Ενισχύεται η θέσης της Αθήνας

Οι εξελίξεις αυτές θεωρούνται ιδιαίτερα σημαντικές για την Αθήνα, η οποία επιδιώκει την παραπομπή της διαφοράς με τη Λιβύη στο Διεθνές Δικαστήριο της Χάγης. Την ίδια ώρα, η Ελλάδα έχει ήδη προχωρήσει σε κινήσεις επί του πεδίου, με τη χάραξη και αδειοδότηση οικοπέδων για έρευνες νοτίως της Κρήτης, επιβεβαιώνοντας έμπρακτα τις θέσεις της για τη μέση γραμμή και τα κυριαρχικά της δικαιώματα.

Το γεγονός ότι πλέον τέσσερις χώρες της Μεσογείου αμφισβητούν ανοιχτά τις μονομερείς λιβυκές διεκδικήσεις δημιουργεί νέα δεδομένα στην περιοχή και ενισχύει σημαντικά το διπλωματικό οπλοστάσιο της Ελλάδας απέναντι στο παράτυπο βάση διεθνούς δικαίου τουρκολιβυκό μνημόνιο.

Το δυστύχημα σημειώθηκε περίπου μισή ώρα μετά τα μεσάνυχτα. Σύμφωνα με τις πρώτες πληροφορίες, ο οδηγός κινούνταν στο σημείο όταν, πιθανότατα λόγω της διχάλας του δρόμου, αποπροσανατολίστηκε, έχασε τον έλεγχο του οχήματος και προσέκρουσε με σφοδρότητα σε τοιχίο.

Αμέσως μετά την πρόσκρουση, το αυτοκίνητο εξετράπη της πορείας του και τυλίχθηκε στις φλόγες, μετατρεπόμενο μέσα σε λίγα λεπτά σε μια πύρινη παγίδα.

Στο σημείο έσπευσαν ισχυρές δυνάμεις της Πυροσβεστικής με 10 πυροσβέστες και πέντε οχήματα, καθώς και εθελοντές, προκειμένου να θέσουν υπό έλεγχο τη φωτιά. Κατά τη διάρκεια της επιχείρησης εντοπίστηκε και ανασύρθηκε η σορός του οδηγού, ο οποίος είχε απανθρακωθεί.

Ασθενοφόρο του ΕΚΑΒ που έφτασε στο σημείο παρέλαβε τον άτυχο άνδρα, ωστόσο διαπιστώθηκε ότι είχε ήδη υποκύψει στα τραύματά του.

Το όχημα υπέστη ολοκληρωτική καταστροφή, μετατρεπόμενο σε μια άμορφη μάζα σιδερικών, ενώ συνεργεία επιχείρησαν για την απομάκρυνσή του από το οδόστρωμα.

Ειδικότερα ο Αλέξης Τσίπρας τόνισε σε συνέντευξή του στον Alpha: «Από το 2019 και μετά, η ελληνική οικονομία υπεραποδίδει, πάνω από τα πλεονάσματα που είναι υποχρέωση της, γύρω στα 6 δισεκατομμύρια ευρώ. Άρα λοιπόν υπάρχει δημοσιο0νομικός χώρος και υπάρχει δυνατότητα να ικανοποιηθούν πολιτικές παρεμβάσεις ενίσχυσης της κοινωνίας με ένα άλλο μείγμα πολιτικών, χωρίς να φορολογηθούν ούτε στα μεσαία, ούτε στα χαμηλά, ούτε στα υψηλά εισοδήματα».

Πηγή: protothema

Ο Λανς Σρόγερ, επί του παρόντος σύμβουλος του υπουργού Εσωτερικής Ασφάλειας, πρόκειται να διαδεχθεί τον Τοντ Λάιονς, ο οποίος είχε διοριστεί από τον Τραμπ υπηρεσιακός επικεφαλής της ICE τον Μάρτιο του 2025. Ο Λάιονς παραιτήθηκε τον Μάιο του 2026, λίγες εβδομάδες μετά την απομάκρυνση της πρώην υπουργού Εσωτερικής Ασφάλειας Κρίστι Νόεμ.

Θεωρητικά, ο διορισμός του Σρόγερ στη θέση του επικεφαλής της ICE θα πρέπει να επικυρωθεί από τη Γερουσία των ΗΠΑ. Ωστόσο, από το 2017 όλοι οι διευθυντές της ICE έχουν διοριστεί ως υπηρεσιακοί.

«Έχουν περάσει 11 χρόνια (σ.σ. από τον Δεκέμβριο του 2014) από τότε που το υπουργείο Εσωτερικής Ασφάλειας (DHS) είχε έναν διευθυντή της ICE εγκεκριμένο από τη Γερουσία», έγραψε ο υπουργός Μαρκγουέιν Μάλιν, προτρέποντας τη Γερουσία να επικυρώσει γρήγορα τον διορισμό του Λανς Σρόγερ.

Μετά την επιστροφή του στον Λευκό Οίκο, ο Τραμπ έθεσε ως ύψιστη προτεραιότητα την καταπολέμηση της παράνομης μετανάστευσης. Ωστόσο, οργανώσεις για την προάσπιση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων τονίζουν πως οι ενέργειες της κυβέρνησης παραβιάζουν τις πολιτικές ελευθερίες και δημιουργούν ένα μη ασφαλές περιβάλλον, ιδίως για τις μειονότητες.

H ICE έχει επικριθεί έντονα για βάναυσες τακτικές. Στη διάρκεια διαδηλώσεων τον Ιανουάριο στη Μινεσότα, ομοσπονδιακοί πράκτορες πυροβόλησαν και σκότωσαν δύο Αμερικανούς πολίτες, τον Άλεξ Πρέτι και τη Ρενέ Γκουντ. Ο θάνατός τους είχε πυροδοτήσει οργισμένες αντιδράσεις σε ολόκληρη τη χώρα.

Πηγή: ΑΠΕ:ΜΠΕ

Εκρήξεις ακούστηκαν στην περιοχή Σιρίκ του νότιου Ιράν, με την κρατική ραδιοτηλεόραση (IRIB) να αναφέρει πως επλήγη πύργος τηλεπικοινωνιών, επικαλούμενη πληροφορίες από Ιρανό στρατιωτικό αξιωματούχο. Μετέδωσε επίσης πως βλήματα έπληξαν χωριό στο νησί Κεσμ, χωρίς να υπάρχουν πληροφορίες για θύματα.

Όπως αναφέρει η ανακοίνωση της CENTCOM, μετά τα χθεσινά αμερικανικά πλήγματα, σε αντίποινα για την ιρανική επίθεση στο φορτηγό πλοίο Ever Lovely, «το Ιράν είχε την ευκαιρία να τιμήσει τη συμφωνία για κατάπαυση του πυρός, αλλά επέλεξε να μην το κάνει», υπογραμμίζοντας πως ιρανικές δυνάμεις έπληξαν με drone-καμικάζι το υπό σημαία Παναμά τάνκερ Kiku, το οποίο έπλεε κοντά στα Στενά του Ορμούζ μεταφέροντας περισσότερα από δύο εκατομμύρια βαρέλια αργού πετρελαίου.

Τα ξημερώματα της Κυριακής, οι Φρουροί της Επανάστασης του Ιράν ανακοίνωσαν πως εκτόξευσαν πυραύλους και drones εναντίον αμερικανικών στρατιωτικών εγκαταστάσεων στο Κουβέιτ και στο Μπαχρέιν, σε αντίποινα για τις νέες αμερικανικές επιθέσεις στη χώρα τους. «Η παραβίαση της εκεχειρίας έρχεται σε αντίθεση με το άρθρο 1 του Μνημονίου Συνεννόησης (MoU) του Ισλαμαμπάντ και θα οδηγήσει στην πλήρη διακοπή όλων των διπλωματικών διαδικασιών», ανέφερε η ανακοίνωση, σύμφωνα με το δίκτυο Press TV.

Οι Φρουροί της Επανάστασης ισχυρίζονται πως «κατέστρεψαν οκτώ σημαντικές εγκαταστάσεις των αμερικανικών ενόπλων δυνάμεων στη βάση Αλί αλ Σάλεμ του Κουβέιτ και στη βάση του 5ου Στόλου στο λιμάνι Σαλμάν του Μπαχρέιν». «Κάθε εχθρική επίθεση, ανεξαρτήτως προσχήματος, ακόμη και εναντίον ασήμαντων στόχων (…) θα λάβει αμείλικτη απάντηση», υπογραμμίζεται στην ανακοίνωση.

Στο Κουβέιτ, οι ένοπλες δυνάμεις επιβεβαίωσαν τις επιθέσεις με πυραύλους και μη επανδρωμένα αεροσκάφη. Στο Μπαχρέιν ήχησαν σειρήνες για αεροπορική επιδρομή και οι αρχές κάλεσαν τους κατοίκους να διατηρήσουν την ψυχραιμία τους και να αναζητήσουν ασφαλή καταφύγια.

Αλληλοκατηγορίες Τραμπ-Ιράν

Απειλές κατά του Ιράν εξαπέλυσε ο Ντόναλντ Τραμπ στον απόηχο των νέων αμερικανικών επιθέσεων εναντίον της Ισλαμικής Δημοκρατίας. «Αμερικανικά αεροσκάφη έπληξαν μόλις αποθήκες ιρανικών πυραύλων και drones, καθώς και θέσεις παράκτιων ραντάρ, για την εκ νέου παραβίαση της συμφωνίας κατάπαυσης του πυρός» μεταξύ Ουάσινγκτον και Τεχεράνης, ανέφερε ο Τραμπ σε ανάρτησή του στην πλατφόρμα Truth Social.

«Μπορεί να έρθει κάποια στιγμή (…) που θα αναγκαστούμε να ολοκληρώσουμε στρατιωτικά το έργο που ξεκινήσαμε με μεγάλη επιτυχία», συμπλήρωσε ο πρόεδρος των ΗΠΑ, διαμηνύοντας πως «εάν συμβεί αυτό, η Ισλαμική Δημοκρατία του Ιράν δεν θα υπάρχει πλέον».

Το Ιράν δήλωσε σήμερα ότι αεροπορικά πλήγματα των ΗΠΑ έθεσαν στο στόχαστρο εγκαταστάσεις παρακολούθησης και επιτήρησης στις νότιες ακτές της χώρας, αποκαλώντας τις επιθέσεις παραβίαση της ενδιάμεσης συμφωνίας που έχει σκοπό να θέσει τέρμα στον τετράμηνο πόλεμο μεταξύ των δύο χωρών. “Αυτές οι στυγνές επιθέσεις… δείχνουν πως οι ΗΠΑ δεν δίνουν την ελάχιστη αξία και αξιοπιστία στις δεσμεύσεις τους και ότι η αθέτηση υποσχέσεων είναι μέρος της φύσης τους”, ανέφερε σε μια ανακοίνωση το υπουργείο Εξωτερικών.

Ένταση στον Λίβανο 

Στο άλλο μέτωπο της σύγκρουσης, ο ηγέτης της φιλοϊρανικής-παραστρατιωτικής οργάνωσης Χεζμπολάχ χαρακτήρισε «μεγάλο λάθος» τη συμφωνία που υπογράφηκε από τον Λίβανο και το Ισραήλ, με τη μεσολάβηση των ΗΠΑ. «Η συμφωνία-πλαίσιο της Ουάσιγκτον είναι ταπεινωτική, επαίσχυντη και αντιπροσωπεύει απεμπόληση της εθνικής κυριαρχίας», δήλωσε ο Ναΐμ Κάσεμ, κατηγορώντας την κυβέρνηση του Λιβάνου ότι «νομιμοποιεί» με αυτόν τον τρόπο την κατοχή εδαφών της χώρας. Ο πρόεδρος του Λιβάνου Ζοζέφ Αούν επικοινώνησε τηλεφωνικά με τον Τραμπ και τον διαβεβαίωσε πως η Βηρυτός «θα αναλάβει τις ευθύνες της» σε ό,τι αφορά την εφαρμογή της συμφωνίας.

Ο πρωθυπουργός του Ισραήλ Μπενιαμίν Νετανιάχου χαιρέτισε τη συμφωνία-πλαίσιο, χαρακτηρίζοντάς την «πλήγμα» για το Ιράν και τη Χεζμπολάχ. «Καταλήξαμε σε μια ιστορική συμφωνία για το κράτος του Ισραήλ, μετά τις απευθείας διαπραγματεύσεις» με τον Λίβανο, δήλωσε ο Νετανιάχου κατά τη διάρκεια ενημέρωσης εκπροσώπων του Τύπου. «Αυτό είναι ένα πλήγμα που καταφέραμε στο Ιράν και στη Χεζμπολάχ», τόνισε.

Από την πλευρά του, ο ακροδεξιός υπουργός Εθνικής Ασφαλείας του Ισραήλ Ιταμάρ Μπεν-Γκβιρ κατήγγειλε ως «μέγα λάθος» τη συμφωνία. Όπως δήλωσε, η λιβανική κυβέρνηση έχει υπουργούς της Χεζμπολάχ και «δεν μπορούμε να εμπιστευτούμε τον Λίβανο για να κατασχέσει τα όπλα» αυτής της οργάνωσης, τα οποία «μόνο οι στρατιώτες» του Ισραήλ θα καταστρέψουν.

Ο ισραηλινός στρατός δήλωσε σήμερα ότι σκότωσε μαχητές της Χεζμπολάχ που ήταν οπλισμένοι με αντιαρματικές ρουκέτες και έπληξε εκτοξευτή ρουκετών στην περιοχή της Ναμπατίγε του νοτίου Λιβάνου προκειμένου να απομακρύνει απειλές στους στρατιώτες του. Ο ισραηλινός στρατός ανέφερε ότι έπληξε τη δομή από την οποία επιχειρούσαν οι μαχητές και διέλυσε εκτοξευτή ρουκετών που αποτελούσε απειλή.

Ο ισραηλινός στρατός δήλωσε επίσης ότι δυνάμεις του σκότωσαν αρκετούς ένοπλους μαχητές στη ζώνη ασφαλείας στη νότια Συρία χθες Σάββατο. Ο ισραηλινός στρατός ανέφερε ότι θα συνεχίσει να επιχειρεί στην περιοχή προκειμένου να απομακρύνει απειλές στους Ισραηλινούς αμάχους και στους στρατιώτες του.

“Η περιοχή Κρασνοντάρ ήταν ο στόχος μαζικής επίθεσης εχθρικών drones. Στο Σλαβιάνσκ στο Κουμπάν, πολλές κατοικίες υπέστησαν ζημιές από την πτώση θραυσμάτων αυτών των drones. Δυστυχώς, ένας άνθρωπος σκοτώθηκε”, έγραψε στο Telegram ο Κοντράτιεφ, ο οποίος έκανε επίσης λόγο για έναν τραυματία σε άλλο σημείο.

“Πυρκαγιά ξέσπασε επίσης σε διυλιστήριο πετρελαίου της πόλης και μία γραμμή μεταφοράς ηλεκτρικού ρεύματος καθώς και ένας αγωγός αερίου υπέστησαν ζημιές. Οι ειδικές και επιχειρησιακές υπηρεσίες επεμβαίνουν αυτήν τη στιγμή στο σημείο”, πρόσθεσε. Το διυλιστήριο στο Σλαβιάνσκ στο Κουμπάν είναι ένα από τα μεγαλύτερα στη νότια Ρωσία και ανήκει στον όμιλο “Slaviansk EKO”. Βρίσκεται κοντά στην χερσόνησο της υπό ρωσική κατοχή Κριμαίας και έχει ήδη τεθεί κατ΄επανάληψη στο στόχαστρο επιθέσεων από την Ουκρανία.

Η Ουκρανία έχει εντείνει τους τελευταίους μήνες τα πλήγματά της στο ρωσικό έδαφος, μερικές φορές πολύ μακριά από τα σύνορα, στοχοθετώντας ιδίως υποδομές μεταφορών και αποθήκευσης υδρογονανθράκων στην προσπάθεια να αδυνατίσει την ικανότητα της Μόσχας να χρηματοδοτεί την πολεμική προσπάθειά της. Στις 18 Ιουνίου, επίθεση με ουκρανικά drones έπληξε διυλιστήριο στη Μόσχα, με αποτέλεσμα να ξεσπάσει πυρκαγιά.

Τραυματίες στο Κίεβο

Τουλάχιστον δύο άνθρωποι τραυματίστηκαν σε ρωσική επίθεση εναντίον του Κιέβου που σημειώθηκε τη νύχτα του Σαββάτου προς Κυριακή, όπως ανακοίνωσε ο επικεφαλής της στρατιωτικής διοίκησης της πρωτεύουσας Τιμούρ Τκατσένκο.

Οι ουκρανικές ένοπλες δυνάμεις ανακοίνωσαν τις πρώτες πρωινές ώρες σήμερα επίθεση με βαλλιστικούς πυραύλους εναντίον του Κιέβου. Δημοσιογράφοι του Γαλλικού Πρακτορείου Ειδήσεων (AFP) ανέφεραν εκρήξεις και λάμψεις στον ουρανό της ουκρανικής πρωτεύουσας, όπου ενεργοποιήθηκαν συστήματα αντιαεροπορικής άμυνας.

Χθες, Σάββατο, δύο άνθρωποι σκοτώθηκαν από ρωσικά πλήγματα στις περιφέρειες Ντνιπροπετρόφσκ (νοτιοανατολικά) και Σούμι (βόρεια).

Δύο άνθρωποι σκοτώθηκαν επίσης σε ουκρανικές επιθέσεις στις ρωσικές πόλεις Βόλγκογκραντ (νοτιοδυτικά) και Μπέλγκοροντ (δυτικά), και ένας τρίτος στη Χορλίβκα (σε υπό ρωσικό έλεγχο τμήμα της περιφέρειας Ντονέτσκ της Ουκρανίας).

Οι ρωσικές ένοπλες δυνάμεις σφυροκοπούν σχεδόν καθημερινά την Ουκρανία από τον Φεβρουάριο του 2022, όταν ξεκίνησε η επίθεση της Ρωσίας στη γειτονική της χώρα. Ο πόλεμος εξελίχθηκε στη φονικότερη σύγκρουση στην Ευρώπη μετά τον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο, ενώ οι διπλωματικές προσπάθειες με στόχο την επίτευξη ειρηνευτικής συμφωνίας έχουν βαλτώσει.

Η Ουκρανία έχει εντείνει επίσης τους τελευταίους μήνες τα πλήγματά της, τα οποία χαρακτηρίζει αντίποινα, κατά της Ρωσίας και των περιοχών που τελούν υπό την κατοχή της Μόσχας.

Πηγή: ΑΠΕ:ΜΠΕ

Η μοναδική σοβαρή πολιτική – οικονομική εκκρεμότητα που υπάρχει μπροστά στον Μητσοτάκη είναι τα 10 δισ. ευρώ του Ταμείου Ανάκαμψης που πρέπει να απορροφηθούν ως το τέλος του 2026, διαφορετικά τα έργα πρέπει να εκτελεστούν με κονδύλια του κρατικού προϋπολογισμού, κάτι που θα προκαλέσει έκτακτη και σοβαρή δημοσιονομική επιβάρυνση με πολιτικό κόστος. Συνεπώς οι αναθέσεις πρέπει να τρέξουν ταχύτατα και να δημιουργήσουν οφέλη στο πελατειακό σύστημα “εξαγοράς” ψήφων την κατάλληλη στιγμή. 

Ούτως ή άλλως, ο Μητσοτάκης έχοντας ξεπουλήσει σχεδόν όλη την κρατική περιουσία στα Funds, ξέρει πως παραδίδοντας “καμένη γη” στους μνηστήρες της εξουσίας, δεν τον συμφέρει να κυβερνήσει για τρίτη θητεία, ούτε να παραμείνει εκτεθειμένος και απολογούμενος μέχρι την Άνοιξη του 2027.

Άλλωστε το σημερινό ευρωπαϊκό περιβάλλον με τις μεγάλες χώρες επικίνδυνα υπερχρεωμένες και ηγεσίες υπάκουες στο διευθυντήριο να στηρίζουν τυφλά τον πόλεμο με τη Ρωσία στο γήπεδο της Ουκρανίας, ήδη έχει μεγάλο δημοσιονομικό κόστος για όλους. Και η πρωταγωνίστρια τριάδα Μακρόν, Μέρτς και του προσφάτως αποβληθέντα Στάρμερ διαλύεται, έχοντας προκαλέσει την οργή των κοινωνιών τους.

Σκάνδαλα και εκλογές

Ένας ακόμη λόγος για πρόωρες εκλογές, είναι και η σκυταλοδρομία των σκανδάλων που συνεχίζεται χωρίς διακοπή. Είχαμε τις δωροδοκίες σε πολεοδομίες μεγέθους ΟΠΕΚΕΠΕ και πρωταγωνιστές έξι άτομα που εμπλέκονται, με επικεφαλής τον Θύμιο Μπακογιάννη γενικό γραμματέα Χωροταξικού Σχεδιασμού (!) και δύο συγγενείς του. Ακολούθησε το ευρωπαϊκό ένταλμα σύλληψης για τον Δημήτρη Αβραμόπουλο από τις Βελγικές αρχές για εμπλοκή του στο σκάνδαλο Qatargate.

Και πριν καν η υπόθεση της ασυλίας του κριθεί από την Βουλή ώστε στη συνέχεια να αποφανθούν οι αρμόδιες εισαγγελικές Αρχές της χώρας μας για την έκδοση του, ο πρώην Επίτροπος έσπευσε να προσφύγει στον Άρειο Πάγο, επιχειρώντας να καταστήσει άκυρο το επίμαχο ένταλμα, ώστε να αποφύγει την ψηφοφορία στη Βουλή, κάτι που θα έφερνε την ηγεσία της ΝΔ και τους βουλευτές της σε πολύ δύσκολη θέση. 

Ένας ακόμα γρίφος στους υπολογισμούς του Μαξίμου αφορά τους βουλευτές και πολιτευτές της ΝΔ που μπορεί να ακολουθήσουν το κόμμα Σαμαρά, καθώς οι υπολογισμοί πως με 25% για τη ΝΔ, οι μισοί σημερινοί βουλευτές δεν θα εκλεγούν. Ο Μητσοτάκης αναζητά τρόπο να υποχρεώσει τους φυγάδες να εμφανιστούν, για να έχει χρόνο να διαχειριστεί το όποιο κόστος και να το μετατρέψει σε όφελος. Όμως, ο Σαμαράς δεν βιάζεται και σε καμία περίπτωση δεν επιθυμεί να κατηγορηθεί για επανάληψη της πτώσης του πατέρα Μητσοτάκη.

Από την “άνοιξη” της πιστωτικής ευφορίας μετά την είσοδο της χώρας στο ευρώ, με πρωταγωνιστές το αρπακτικό-τοκογλυφικό τραπεζικό κεφάλαιο, σε συνδυασμό με την έλλειψη επενδυτικής παιδείας του ελληνικού λαού, που οδήγησε σε μεγάλη υπερχρέωσή του, εισήλθαμε στον “βαρύ χειμώνα”, μετά την ουσιαστική πτώχευση της χώρας το 2010, όπου μειώθηκε βιαίως η αγοραστική δύναμη της πλειοψηφίας των Ελλήνων, με την εξτρεμιστική οικονομική πολιτική της εσωτερικής υποτίμησης, που επιλέχθηκε από τους μνημονιακούς κηδεμόνες. 

Πρόκειται, δηλαδή, για ένα τεράστιο κοινωνικοοικονομικό ζήτημα, με χιλιάδες ανθρώπους εγκλωβισμένους σε δυσανάλογο τραπεζικό δανεισμό, που πραγματοποιήθηκε πριν την χρεοκοπία της χώρας και την κάθετη πτώση του ΑΕΠ. Οι ευθύνες της κυβέρνησης της ΝΔ, που κυβερνά την χώρα από το 2019, μετά την έξοδο από τον μνημονιακό οδοστρωτήρα, είναι τεράστιες. Προτίμησε να αφήσει το θέμα να γιγαντωθεί, ως εσωτερικός “καρκίνος” στην οικονομία και κοινωνία, προκειμένου να εξυπηρετήσει τα συμφέροντα των δανειστών, που αποτελούν ένα σύμπλεγμα, που αλληλοδιαπλέκεται, μεταξύ του αναξιόπιστου ελληνικού τραπεζικού συστήματος και των διαφόρων Funds, δυναμιτίζοντας έτσι την κοινωνική συνοχή και το μέλλον της ελληνικής οικονομίας.

Έτσι, δεκαέξι χρόνια από την οιονεί χρεοκοπία της χώρας το 2010, η πλειοψηφία των δανειοληπτών συνεχίζει να καθεύδει στα έγκατα του Άδη, εξαιτίας της επιβληθείσας τραπεζικής ασυδοσίας. Πιθανόν, να πρόκειται για το μεγαλύτερο οικονομικό έγκλημα στην σύγχρονη ελληνική ιστορία. Όταν ήρθε η ώρα της χρεοκοπίας το 2010, για την οποία σημαντικότατη ευθύνη είχαν οι ίδιες οι Τράπεζες με την προηγούμενη δεκαετή τους συμπεριφορά, και η χώρα εισήλθε στις μνημονιακές προσκρούστειες πρακτικές, το μόνο που έγινε ήταν η ενίσχυση του τραπεζικού συστήματος με τρεις γενναίες κεφαλαιοποιήσεις, με πολλά δις ευρώ και τα οποία προστέθηκαν στο δημόσιο χρέος στις πλάτες του ελληνικού λαού, χωρίς καμία επίπτωση ή τιμωρία στους υπεύθυνους. 

Κόκκινα δάνεια: Τί έπρεπε να γίνει

Το τι έπρεπε να γίνει για το θέμα αυτό, το καταδεικνύουν οι πολιτικές που εφαρμόστηκαν ενδεικτικά στις ΗΠΑ και την Ισλανδία, εκείνη την περίοδο της μεγάλης καπιταλιστικής κρίσης των τοξικών ομολόγων του 2008. Καμία δεν επέτρεψε το πρόβλημα των κόκκινων δανείων να μετατραπεί σε οικονομική και κοινωνική “γάγγραινα”, που δεκαέξι χρόνια μετά την είσοδο της Ελλάδος στον μνημονιακό “ζουρλομανδύα” αποτελεί ακόμα ένα εν εξελίξει ενεργό οικονομικό και κοινωνικό έγκλημα.

Οι ΗΠΑ το 2008, με αστραπιαίες διαδικασίες κρατικοποίησαν μία από τις μεγαλύτερες παγκόσμιες τράπεζες, τη Citibank και, αφού την εκκαθάρισαν από τα τοξικά ομόλογα και δάνειά της, στη συνέχεια, ως γνήσια καπιταλιστική χώρα, την παρέδωσαν στους ιδιώτες, με σημαντικό όφελος, όμως, για την οικονομία και το τραπεζικό σύστημα τους.

Από την άλλη, η Ισλανδία, η οποία πτώχευσε το 2010, εφάρμοσε την σπουδαία ορθολογική, κοινωνική και δίκαιη λύση με άριστα αποτελέσματα, αυτή του κουρέματος όλων των ληφθέντων έως τότε δανείων από τους πολίτες (κόκκινων και πράσινων), σε ποσοστό 30% έως 70%, με βάση την πτώση των τιμών των ακινήτων και της οικονομίας γενικότερα, σε συνδυασμό με την οικονομική δύναμη των δανειοληπτών. Αυτό είχε ως συνέπεια την παροχή οξυγόνου στην κοινωνία, αλλά και στην οικονομία, η οποία κατάφερε να βγει από τη κρίση και την χρεοκοπία. 

Τα ξένα funds

Στη χώρα μας όμως, αφού αφέθηκε το θέμα στον αυτόματο πιλότο με συνέπεια να μετατραπεί σε οικονομική γάγγραινα, εισήλθαν και τα ξένα funds, αδιαφανούς προελεύσεως και λειτουργίας, όπου εμπλέκονται κερδοσκοπικά κεφάλαια, αλλά και μέλη των διοικήσεων των τραπεζών και ένας κύκλος αρπακτικών γύρω τους (ενδεικτική περίπτωση ήταν ο βουλευτής της ΝΔ, Πάτσης κλπ.).

Είναι χαρακτηριστικό, ότι πολλά από αυτά τα δάνεια που δεν είχαν εγγυήσεις, πωλήθηκαν σε αξία με 10-15% της τιμής του δανείου, με τεράστιες απώλειες των τραπεζών, που θα μπορούσαν τουλάχιστον να εισπράξουν, εάν πραγματοποιούσαν οι ίδιες γενναίες ρυθμίσεις και κουρέματα έως και 50-70% των δανείων (δεδομένου ότι τα πώλησαν σε εξευτελιστικές τιμές στα funds), και παράλληλα δημιουργήθηκαν μηχανισμοί συντριβής και εξαθλίωσης των δανειοληπτών και εξαΰλωσης των κατοικιών τους από τα funds, που θρασύτατα ζητούν όχι μόνο το κεφάλαιο, αλλά και τους ληστρικούς τόκους, ενώ έχουν πληρώσει μόλις του 10 ή 15% του αρχικού κεφαλαίου και τις περισσότερες φορές με δάνεια από τις ίδιες τις πωλήτριες Τράπεζες!

Και όχι μόνο αυτό, αλλά οι πωλήσεις των δανείων από τις τράπεζες στα funds έγιναν με το νόμο 3156/2003, που αφορούσε τιτλοποιήσεις πράσινων δανείων για περαιτέρω δανεισμό αυτών και όχι με το νόμο 4354/2015, που αφορούσε αμιγώς τα κόκκινα δάνεια. Ο λόγος, που εφάρμοσαν οι τράπεζες το παλιό νομικό πλαίσιο ήταν για να αποφύγουν τις υποχρεώσεις, που προέβλεπε ο νόμος 4354/2015, ήτοι αφενός να αποστείλουν εξώδικη πρόσκληση στο δανειολήπτη πριν την πώληση του δανείου του στο ξένο funds, για να διακανονίσει την οφειλή του και αφετέρου να μην καταβάλουν τον προβλεπόμενο φόρο για τις εκχωρήσεις των δανείων.

Για να αποφύγουν αυτές τις προϋποθέσεις οι ελληνικές Τράπεζες και το συνολικά διαπλεκόμενο σύστημα funds-εταιρειών διαχείρισης κατέφυγαν στον προηγούμενο νόμο, που ναι μεν δεν προέβλεπε τις παραπάνω υποχρεώσεις, πλην όμως γνώριζαν ότι αυτός ο νόμος δεν έδιδε δικαίωμα διενέργειας δικαστικών ενεργειών στις servicers, όπως για μεγάλο διάστημα κρίθηκε από πολλές αποφάσεις με αποκορύφωμα την υπ’ αριθμ. 822/2022 απόφαση του Αρείου Πάγου, που είχε δημιουργήσει ένα σοβαρό νομικό ανάχωμα έναντι της αυθαιρεσίας των ανεξέλεγκτων servicers.

Δυστυχώς, όμως, με απόφαση της Ολομελείας του Άρειου Πάγου, κρίθηκε τελικώς, ότι έχουν την δυνατότητα οι servicers να έχουν νομιμοποίηση σε δικαστικές πράξεις πλειστηριασμών ως εκπρόσωποι των funds με έδρα το εξωτερικό, δεχόμενη τη σωρευτική εφαρμογή των δύο ανωτέρω νόμων. Η ανάγνωση της αποφάσεως αυτή δείχνει, το πολιτικό καθαρά σκεπτικό της πλειοψηφίας της ολομέλειας, που μετατράπηκε σε χορηγό των επιθετικών και ανεξέλεγκτων servicers, πλήττοντας καίρια το κύρος της δικαιοσύνης στη συνείδηση του ελληνικού λαού. Κατ’ ελάχιστον την τιμή της νομικής επιστήμης διέσωσε η εξαιρετική αιτιολογία της μειοψηφίας της Ολομέλειας, η οποία μάλιστα είναι τόσο ισχυρά τεκμηριωμένη, που καταλαμβάνει το μεγαλύτερο μέρος του κειμένου της αποφάσεως και αποτελεί οδηγό για ανατροπή αυτής στο μέλλον, μέσω άλλης σύνθεσης.

Η ιδιοκτησία στην Ελλάδα

Το φαινόμενο των κόκκινων δανείων δεν είναι απλώς ένα οικονομικό ζήτημα, αλλά αγγίζει έναν από τους πιο βασικούς πυλώνες της ελληνικής κοινωνίας, που είναι η ιδιοκατοίκηση, η οποία ανήρχετο σε ποσοστό 70% περίπου, όταν στις χώρες της Δυτικής Ευρώπης, το αντίστοιχο ποσοστό είναι στο 25%. Πέραν της οικονομικής διαστάσεως υπάρχουν και άλλες σοβαρές παράμετροι, που αφορούν την εσωτερική συνοχή και τη συγκρότηση της ελληνικής κοινωνίας και του δημοκρατικού πολιτεύματος στη χώρα. 

Η Ελλάδα, από τη συγκρότησή της ως νεότερο Κράτος, μετά την Επανάσταση του 1821, λόγω ιδιαιτεροτήτων συγκροτήθηκε σε μεγάλο βαθμό με βάση την μικρο-ιδιοκτητική μορφή παραγωγής, αποτελώντας αυτή βασική κοινωνική δομή στην οποία θεμελιώθηκε η παραγωγή του πρωτογενούς τομέα, η βιοτεχνία και το εμπόριο, το ελεύθερο επάγγελμα και η αυτοαπασχόληση.

Ο χαρακτήρας αυτός, προσδιορίστηκε από τον μεγάλο ιστορικό Νίκο Σβορώνο, ο οποίος εύστοχα αναφέρει ότι μια από τις κεντρικές κατευθυντήριες γραμμές της εξέλιξης του Νέου Ελληνισμού, είναι η απουσία των καθαρών γραμμών στην διάρθρωση των κοινωνικών και πολιτικών δομών. Βασικός πυρήνας αυτής της ρευστότητας των κοινωνικών και πολιτικών δομών είναι αναμφισβήτητα η διάσπαρτη, μικροΐδιοκτησία, η οποία έχει μεν κάποιες αρνητικές συνέπειες σε ό,τι αφορά την ορθολογική ανάπτυξη, πλην όμως, αποτελεί βάση της δημοκρατικής και κοινωνικής συνείδησης και της αυτονομίας των πολιτών απέναντι σε κάθε μορφή εξουσίας. 

Πως μπορεί να επιλυθεί το ζήτημα

Το ζήτημα των κόκκινων δανείων αποτελεί πλέον μείζον εθνικό θέμα. Οι δημοκρατικές και προοδευτικές πολιτικές δυνάμεις της αντιπολίτευσης οφείλουν να προτείνουν και να εφαρμόσουν ως λύση αυτού του ακανθώδους προβλήματος την υποχρεωτική ρύθμιση των κόκκινων δανείων με βάση την “αναλογική εφαρμογή” του θεσμού της ρήτρας προτεραιότητας του δανειολήπτη ως εξής: 

Για τα μεν παραχωρηθέντα ήδη κόκκινα δάνεια των funds από τις ελληνικές τράπεζες, να υποχρεωθούν οι servicers να καταθέσουν γραπτή πρόταση ρύθμισης προς κάθε δανειολήπτη στο ύψος των χρημάτων που αγόρασαν τα δάνεια από τις Τράπεζες, πλέον των εξόδων που πραγματοποίησαν ως σήμερα για τη διαχείριση τους, συν ένα λογικό κέρδος τους, που θα αντιστοιχεί στο 2% με 20%, ανάλογα με το ύψος του δανείου.

Η γραπτή αυτή πρόταση θα είναι προαπαιτούμενο για τη διενέργεια οποιαδήποτε δικαστικής ενέργειας σε βάρος εκείνων των δανειοληπτών, που δεν θα ανταποκριθούν σε μια τέτοια ρύθμιση. Στα, δε, τυχόν νέα παραχωρούμενα δάνεια σε funds να θεσμοθετηθεί η αρχή της “ρήτρας προτεραιότητας” του δανειολήπτη, έτσι ώστε να δίδεται η δυνατότητα στους δανειολήπτες να αγοράσουν αυτοί τα δάνεια στην τιμή της πωλήσεως από τα δάνεια προς τα Funds ή από τις μεταβιβάσεις αυτών από funds σε funds. 

Αυτή η πρόταση με ανάλογη λεπτομερή επεξεργασία μπορεί να λύσει ολιστικά το ακανθώδες θέμα των κόκκινων δανείων, στην κατάσταση που αφέθηκε αυτό έως σήμερα, επ’ ωφελεία της κοινωνίας, αλλά και της ελληνικής οικονομίας. Κάτι τέτοιο μπορεί να αποτελέσει ένα βασικό χτύπημα του παρασιτισμού, ο οποίος αποτελεί το “ιερό δισκοπότηρο” των εκπροσώπων της οικονομικής ολιγαρχίας και μία εκ των βασικών αιτιών για τα φαινόμενο του εκτεταμένου κλεπτοκρατισμού, αλλά και των ιδιότυπων φαινομένων μιθριδατισμού, σε μεγάλα τμήματα της ελληνικής κοινωνίας. 

Η αλήθεια είναι πως αποστολή του ρωσικού στρατού ήταν να καταλάβει το Κίεβο, να ανατρέψει το δυτικόφιλο καθεστώς που είχε εγκαθιδρυθεί εκεί μετά το 2014 και να επιβάλει ένα φιλορωσικό. Γι’ αυτό και οι Ρώσοι απέφυγαν πλήρως να εξουδετερώσουν προκαταβολικά την όποια αντίσταση, βομβαρδίζοντας συστηματικά κέντρα διοίκησης και βάσεις του ουκρανικού στρατού. Δεν ήθελαν τότε να δημιουργήσουν ένα ψυχολογικό ρήγμα με τον ουκρανικό πληθυσμό, προσδοκώντας σ’ ένα φιλορωσικό καθεστώς.

Η εισβολή είχε τον χαρακτήρα ενός “πολέμου ελιγμών”, αλλά συνάντησε μεγαλύτερη αντίσταση απ’ όσο είχε υπολογίσει το Κρεμλίνο. Παρόλα αυτά, οι Ρώσοι κατάφεραν να ελέγξουν περιοχές στην ανατολική και νότια Ουκρανία. Έφθασαν, μάλιστα, στα προάστια του Κιέβου. Επιδιώκοντας να καταστήσει την Ουκρανία μία χώρα με μικρό στρατό και μη εχθρική προς τη Ρωσία, το Κρεμλίνο απέσυρε τις δυνάμεις του από τα προάστια του Κιέβου, ως κίνηση καλής θέλησης στο πλαίσιο των διαπραγματεύσεων για την ειρήνη που πραγματοποιήθηκαν την άνοιξη 2022 στην Κωνσταντινούπολη.

Για μία ακόμα φορά, η Μόσχα παραπλανήθηκε. Είχε παραπλανηθεί με τις Συμφωνίες του Μίνσκ 1 και 2, όπως αποκάλυψαν οι Μέρκελ και Ολάντ, παραπλανήθηκε και την άνοιξη 2022, όταν ο τότε Βρετανός πρωθυπουργός Μπόρις Τζόνσον πίεσε τον Ζελένσκι να τινάξει στον αέρα την συμφωνία που είχε επιτευχθεί στην Κωνσταντινούπολη. Με τη βοήθεια της Δύσης, μάλιστα, ο ουκρανικός στρατός κατάφερε το 2022 να αντεπιτεθεί με πολύ περισσότερες –λόγω επιστράτευσης– δυνάμεις από τους Ρώσους και να ανακαταλάβει μεγάλες περιοχές και στην ανατολική και στη νότια Ουκρανία.

Την κατάσταση τότε έσωσε για τη Ρωσία, ο στρατηγός Σουροβίκιν που ανέλαβε τη διοίκηση στην πιο κρίσιμη στιγμή. Επέτυχε την ανασύνταξη των ρωσικών δυνάμεων και απέκρουσε τη μεγάλη ουκρανική αντεπίθεση το καλοκαίρι 2023 στην περιοχή της Ζαπορόζιε. Από τότε και με τη βοήθεια μίας μερικής εθελοντικής επιστράτευσης (με συμβόλαια) ο ρωσικός στρατός ανέλαβε την πρωτοβουλία κι άρχισε να ξανακερδίζει έδαφος, τώρα πλέον, όμως, με πολύ αργό ρυθμό. Η αιτία είναι ότι λόγω και της ολοένα και μεγαλύτερης συμμετοχής των drones, ο πόλεμος μετατράπηκε σε πόλεμο θέσεων και εκατέρωθεν φθοράς.

Δυσαρέσκεια στην Ρωσία 

Από την πρώτη στιγμή η Δύση στάθηκε ενεργά στο πλευρό του Κιέβου σ’ όλα τα επίπεδα (διπλωματική και οικονομική βοήθεια, επιχειρησιακές πληροφορίες, οπλικά συστήματα και στρατιωτικούς συμβούλους). Ακόμα και η κυβέρνηση Μπάιντεν, όμως, που πρωτοστατούσε στην επιβολή πρωτοφανών κυρώσεων στη Ρωσία, επιδιώκοντας να γονατίσει την οικονομία της και να αποσταθεροποιήσει το καθεστώς Πούτιν, ήταν προσεκτική στο ποια οπλικά συστήματα έδινε στους Ουκρανούς.

Δεν τους έδινε π.χ. πυραύλους ικανούς να πλήξουν στόχους στο εσωτερικό της Ρωσίας, φοβούμενη ότι θα προκαλούσε μία αντίδραση εκ μέρους της Μόσχας, που θα μπορούσε να οδηγήσει σε πυρηνική σύγκρουση. Από την πλευρά του, το Κρεμλίνο χρησιμοποιούσε γενικόλογες απειλές, αποφεύγοντας, όμως, να καθορίσει συγκεκριμένα τις κόκκινες γραμμές του. Αυτό είχε ως αποτέλεσμα, η Δύση σταδιακά να κάνει τα βήματα που λόγω φόβου δεν έκανε εξαρχής.

Το γεγονός, μάλιστα, πως οι κατά καιρούς ρωσικές απειλές έμεναν στα λόγια, δημιούργησε στη Δύση την εντύπωση πως μπορεί να προχωρήσει σε επιθετικές κινήσεις που η ίδια θεωρούσε στην αρχή απαγορευμένες. Κάπως έτσι φτάσαμε σήμερα οι Ουκρανοί να προκαλούν επώδυνα πλήγματα σε διυλιστήρια, αποθήκες, πολεμικές βιομηχανίες και χημικά εργοστάσια βαθιά στο εσωτερικό της Ρωσίας. Σ’ αυτό αναμφίβολα συνέβαλε και η εξέλιξη της τεχνολογίας των drones, αλλά το βασικό είναι ότι σταδιακά εξατμίστηκε ο φόβος της Δύσης για σκληρά ρωσικά αντίποινα που θα την έθεταν ενώπιον επώδυνων διλημμάτων. Με άλλα λόγια, αυτά τα χρόνια έλαβε χώρα μία διολίσθηση σε βάρος της Ρωσίας.

Μπορεί οι ρωσικές δυνάμεις στο έδαφος να προελαύνουν, έστω και με αργό ρυθμό, αλλά οι συνεχείς ουκρανικές επιθέσεις με drones και δυτικούς πυραύλους, της προκαλούν αιμορραγία και σοβαρά προβλήματα στον εφοδιασμό του στρατού, αλλά και του πληθυσμού ειδικά στην Κριμαία και στην περιοχή της Ζαπαρόζιε. Υπενθυμίζω ότι ο Πούτιν απέφυγε την επιστράτευση –προτίμησε μισθοφόρους που κοστίζουν μεγάλα ποσά στον προϋπολογισμό– με σκοπό να μην προκαλέσει δυσαρέσκεια, ειδικά στα αστικά στρώματα των μεγάλων πόλεων. Με άλλα λόγια, επεδίωξε ο πόλεμος να μείνει μακριά από τη ρωσική επικράτεια, αλλά αυτό δεν ισχύει εδώ και αρκετό καιρό. Οι ουκρανικές επιθέσεις έχουν μετατρέψει τον πόλεμο σε πρόβλημα και για τους περισσότερους Ρώσους.

Ο Ζελένσκι δεν κρύβει ότι σκοπός του είναι να οξύνει τη δυσαρέσκεια στη Ρωσία, με σκοπό να υποχρεώσει το Κρεμλίνο να αποδεχθεί κατάπαυση του πυρός και διαπραγματεύσεις με βάση τους δυτικούς όρους. Το ίδιο επιδιώκουν και οι Ευρωπαίοι σύμμαχοί του. Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι ο πόλεμος προκαλεί κοινωνική δυσαρέσκεια, αλλά κατά κανόνα προς την αντίθετη κατεύθυνση. Προφανώς, υπάρχουν κι αυτοί που θέλουν να τελειώσει ο πόλεμος, αδιαφορώντας για τους όρους. Αυτή, όμως, είναι μία μειονότητα. Στη μεγάλη πλειονότητά τους οι Ρώσοι είναι δυσαρεστημένοι με τον Πούτιν, επειδή δεν κάνει ό,τι απαιτείται για να κερδίσει τον πόλεμο. Κατά έναν τρόπο, θεωρούν ότι η Ρωσία πολεμάει μόνο με το ένα χέρι, όχι και με τα δύο και γι’ αυτό παρατείνεται ο πόλεμος! Αυτή είναι η κύρια αιτία που έχει πέσει η δημοτικότητα του Ρώσου προέδρου, αν κι ακόμα παραμένει υψηλή.

Τραμπ και Ουκρανία

Στο σημείο αυτό είναι αναγκαίο να εισαγάγουμε στη συζήτηση τον παράγοντα Τραμπ. Η επανεκλογή του το Νοέμβριο 2024 τροφοδότησε προσδοκίες στη Μόσχα. Αυτές οι προσδοκίες ενισχύθηκαν από τις κινήσεις του το πρώτο εξάμηνο του 2025 και κορυφώθηκαν με τη συνάντηση κορυφής στο Άνκορατζ της Αλάσκας. Εκεί Τραμπ και Πούτιν συμφώνησαν και σε μία φόρμουλα για τον τερματισμό του πολέμου στην Ουκρανία. Η αλήθεια είναι ότι ο Τραμπ διαφοροποιήθηκε από την αντιρωσική ρητορική, πίεσε τους Ευρωπαίους, αμφισβήτησε εμμέσως το ΝΑΤΟ και σταμάτησε την παροχή χρημάτων και οπλικών συστημάτων στο Κίεβο. Δεν σταμάτησε, ωστόσο, ούτε την παροχή επιχειρησιακών πληροφοριών, ούτε απέσυρε τους Αμερικανούς στρατιωτικούς συμβούλους και τις βάσεις της CIA. Αν και προσπάθησε, λοιπόν, να αυτοπροβληθεί σαν τρίτος μεσολαβητής, στην πραγματικότητα οι ΗΠΑ παρέμειναν εμπλεκόμενο μέρος στον πόλεμο.

“Αγοράζοντας” τοις μετρητοίς το λεγόμενο “πνεύμα του Άνκορατζ”, ο Πούτιν αντιμετώπισε τον Αμερικανό ομόλογό του όχι μόνο σαν… ανεξάρτητο μεσολαβητή, αλλά και σαν αυτόν που θα αλλάξει ριζικά το πλαίσιο των διμερών σχέσεων. Εκτός των άλλων (δρομολόγηση φιλόδοξων οικονομικών και ενεργειακών συνεργασιών) θεώρησε πως θα εγγυηθεί, μέσω μίας ευρύτερης αρχιτεκτονικής ασφαλείας, την εθνική ασφάλεια της Ρωσίας. Στο πλαίσιο αυτό, το Κρεμλίνο έκανε ένα μεγάλο συμβιβασμό.

Τον Ιούνιο 2024 είχε θέσει ως βασικό όρο για μία συμφωνία ειρήνευσης, η Ουκρανία να μετατραπεί σ’ ένα κράτος-μαξιλάρι μεταξύ Ρωσίας και ΝΑΤΟ, το οποίο δεν θα ήταν εχθρικό προς τη Ρωσία. Αυτό το νόημα είχε ο όρος περί “αποναζιστικοποίησης”. Στο Άνκορατζ εγκατέλειψε αυτόν τον όρο και έθεσε μόνο τον όρο το Κίεβο να εγκαταλείψει την οχυρωμένη βιομηχανική περιοχή του Ντονμπάς που παρέμενε υπό ουκρανικό έλεγχο (Κωνσταντινίβκα-Κραματόρσκ-Σλαβιάνσκ) και βεβαίως να αναγνωρίσει την εδαφική πραγματικότητα που είχε διαμορφωθεί από τις μάχες.

Η συνέχεια είναι γνωστή. Έχοντας πίσω του την Ευρώπη, ο Ζελένσκι απέρριψε τον ρωσικό όρο, με αποτέλεσμα η όποια διπλωματική διαδικασία να βαλτώσει, λόγω και της κρίσης στον Κόλπο. Ο Πούτιν, όμως, δείχνει να έχει αγκιστρωθεί στο λεγόμενο “πνεύμα του Άνκορατζ”, παρότι είναι ηλίου φαεινότερο ότι ακόμα κι αν αυτό υπήρξε ποτέ, έχει εδώ και καιρό εκπνεύσει. Και η τελευταία σύνοδος κορυφής των G7 το κατέστησε εξόφθαλμο. Ο Τραμπ υπέγραψε τα συμπεράσματα, τα οποία είναι ασύμβατα με το “πνεύμα του Άνκορατζ”.

Το κρίσιμο ερώτημα είναι γιατί παρόλα αυτά, ο Πούτιν δεν κάνει ό,τι χρειάζεται για να τελειώσει αυτόν τον πόλεμο με τους ρωσικούς όρους. Γιατί δεν χρησιμοποιεί, έστω και καθυστερημένα, όλες τις συμβατικές δυνατότητες για να κάμψει το Κίεβο; Την απάντηση θα προσπαθήσω να δώσω στο επόμενο άρθρο μου.