Όλα ταύτα θα αρκούσαν για μία επίθεση συντριβής των Χούθι από τις τρεις δυνάμεις της Μέκκας, αν όχι από τον Αμερικανό πρόεδρο Ντόναλντ Τραμπ, που κινδυνεύει εντεύθεν να χάσει, στις ενδιάμεσες εκλογές της 3ης Νοεμβρίου, τον έλεγχο της Γερουσίας και την δυνατότητα να νομοθετεί στο Κογκρέσο τα “παλαβά μέτρα”,  όπως το προεκλογικό δώρο των 5.000 δολαρίων σε κάθε ψηφοφόρο του, εν συγκρίσει με τα πενιχρά  400 ευρώ από τον  Κυριάκο Μητσοτάκη.

Αντί όμως της αναμενομένης επεμβάσεως της Αμερικής και στο νέον πόλεμο του πετρελαίου, η άρνηση του Τραμπ ήλθε κατηγορηματική – του αρκεί η εμπλοκή  στα στενά του Ορμούζ με τους Πέρσες να εξαντλούν τα Αμερικανικά πολεμοφόδια.

Η “συμμαχία” της Μέκκας στη πράξη

Η επομένη επιλογή θα ήταν της «συμμαχίας της Μέκκας»  με την ρήτρα αμοιβαίας συνδρομής εις περίπτωσιν ξένης επιθέσεως. Κι ενώ θα περίμενε κανείς, το Πακιστάν να απειλήσει τους καμηλιέρηδες Χούθι με τα πυρηνικά του και την Τουρκία να στείλει την “ένδοξη” ορδή της “Γαλάζιας πατρίδας”, που πυρπόλησε το 1922 την «Ιζμίρ γκιαούρ» (την Ελληνική Σμύρνη), έχουμε τώρα εκκωφαντική του τάφου σιγή. Το Πακιστάν αδιαφορεί, ενώ ο Ερντογάν πάει για εκλογές, με την αντιπολίτευση στις φυλακές.

Έτσι, το διαφημισθέν δήθεν «πανίσχυρο Ισλαμικό ΝΑΤΟ της Μέκκας»(!) κατά δήλωσιν του λαλίστατου ανταποκριτή εκ Κωνσταντινουπόλεως, απεδείχθη αέρας κοπανιστός. Είχε όμως ένα αφανές αποτέλεσμα : την ενίσχυση της εγκαρδίου συνεννοήσεως  (Αντάντ) της Ελλάδος με το Ισραήλ που έφθασε ν’ αγγίξει ακόμη και την έναρξη του σχολικού έτους των «δύο αρχαιοτέρων λαών της Μεσογείου» , κατά δήλωσιν της νέας Ισραηλίτιδος  πρέσβειρας εις Αθήνας.

Ο Κούνδουρος κατέχει μια ξεχωριστή θέση στην γεωγραφία και την ταυτότητα του νησιού. Δεν είναι απλώς μια στάση για μπάνιο, είναι ο τόπος στον οποίο επιστρέφεις. Στη νοτιοδυτική πλευρά της Κέας, προστατευμένος από τους ισχυρούς βόρειους ανέμους και με τον πιο αναγνωρίσιμο όρμο του νησιού, έχει εξελιχθεί εδώ και δεκαετίες σε σημείο αναφοράς για την παραθεριστική ζωή της Τζιας.

Η καρδιά του χτυπά στην πιο δημοφιλή παραλία του νησιού, μικρότερες δαντελωτές αμμουδιές διαγράφουν την ακτογραμμή, παλιοί ανεμόμυλοι συνυπάρχουν με εντυπωσιακές πέτρινες κατοικίες. Το αποτέλεσμα είναι ένας προορισμός που δύσκολα συγχέεται με κάποιο άλλο σημείο του Αιγαίου. Ένας τόπος όπου τα καταγάλανα νερά, τα δραματικά ηλιοβασιλέματα, τα αρμυρίκια και οι ξερολιθιές συναντώνται αρμονικά και ήσυχα στο φυσικό περιβάλλον.

Παρά το γεγονός ότι βρίσκεται τόσο κοντά στην Αθήνα, δίνει στον επισκέπτη την αίσθηση ότι βρίσκεται πολύ μακριά από την καθημερινότητα. Ο Κούνδουρος βασίζεται σε πράγματα απλά και διαχρονικά. Η αίσθηση ότι ο χρόνος κυλά πιο αργά, η ζωή που περιστρέφεται γύρω από την παραλία, χαλαρή ατμόσφαιρα, ένα πλήρες σκηνικό διακοπών με επίκεντρο τη θάλασσα.

Η περιοχή προσφέρει επιλογές για διαμονή, οργανωμένη παραλία, φαγητό, ποτό & wellness, επιτρέποντας στον επισκέπτη να περάσει μεγάλο μέρος της ημέρας χωρίς να μετακινηθεί. Καθώς το τελευταίο φως πέφτει πάνω στις πλαγιές, η παραλία σιγά σιγά αδειάζει, γίνεται εύκολα αντιληπτό γιατί τόσοι άνθρωποι εξακολουθούν να επιστρέφουν…

Το βίντεο έχει δημοσιευθεί στο κανάλι του Θεόφιλου Μπάμπουλη Point Of View GR στο Youtube. Σκοπός του καναλιού είναι να αναδείξει το φυσικό κάλλος και τα αξιοθέατα του τόπου μας και του κόσμου.

Είναι σαφές πως η Άγκυρα, η οποία χρησιμοποιεί τα κατεχόμενα ως βάση για την υλοποίηση των επιδιώξεων της στην περιοχή, ενισχύει το καθεστώς της αποσχιστικής οντότητας. Προσπαθεί συστηματικά την αναβάθμιση του κατοχικού καθεστώτος. Είναι δε προφανές από τις διάφορες κινήσεις και του εγκάθετου της, πως στόχος είναι η εξίσωση με την Κυπριακή Δημοκρατία. Αυτή την προσέγγιση υιοθετεί στην εν εξελίξει διαδικασία στο Κυπριακό ο Τουφάν Έρχιουρμαν, ακολουθώντας εν πολλοίς το δρόμο προκατόχων του.

Οι αντιδράσεις του τις τελευταίες ημέρες επιβεβαιώνουν πως ο στόχος του είναι η αναβάθμιση του κατοχικού καθεστώτος, ζητώντας και τη συναίνεση της Κυπριακής Δημοκρατίας! Το θέτει και το απαιτεί. Διαφορετικά δεν συνεργάζεται. Γι’ αυτό και ο Έρχιουρμαν αντιδρά, ενοχλείται, θυμώνει όταν η Κυπριακή Δημοκρατία παρεμβαίνει και ακυρώνει κινήσεις της τουρκικής πλευράς. Θέλει να προχωρεί απρόσκοπτα στις επιδιώξεις του, με την ανοχή της Λευκωσίας!

Τι έθεσε στη συνάντηση

Ο εγκάθετος της Άγκυρας κατά τη τελευταία συνάντηση με τον Πρόεδρο Χριστοδουλίδη, σύμφωνα με τον Χασάν Χαστουρέρ στην τουρκοκυπριακή εφημερίδα “Κίπρις”, ήταν ενοχλημένος και προκύπτει πως δεν ήταν καθόλου συνεργάσιμος. Ο κατοχικός ηγέτης έκανε λόγο για επιθέσεις «εναντίον του τουρκοκυπριακού λαού, υπό την αιγίδα του Χριστοδουλίδη». Αναφέρθηκε και σε παραδείγματα:

• Το γεγονός ότι, «τα όσα έζησαν οι Τουρκοκύπριοι, παραλείπονται από τις συζητήσεις για τους αγνοουμένους και τα εγκλήματα πολέμου (!) στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο».
• Η ακύρωση μουσικών εκδηλώσεων υπό πιέσεις.
  – Η παρεμπόδιση διεξαγωγής του ποδοσφαιρικού προγράμματος της Barcelona για παιδιά στο βορρά.
• Οι προσπάθειες να καταστεί η επιτροπή ακίνητης περιουσίας (TMK) αναποτελεσματική.
• Η στάση παρεμπόδισης των επαφών του διαπραγματευτή, Mehmet Dana με ξένους διπλωματικούς εκπροσώπους.

Ο Έρχιουρμαν φέρεται να ρώτησε: «Ποιο από αυτά δημιουργεί εμπιστοσύνη; Ποιο φέρνει τις δύο κοινότητες πιο κοντά;» και διερωτήθηκε, «πώς μπορούμε να οικοδομήσουμε ένα κοινό μέλλον, όταν μετατρέπουμε ακόμη και τη συμμετοχή των παιδιών στον αθλητισμό, σε πολιτικό πεδίο μάχης;». Η απάντηση του Χριστοδουλίδη σε αυτά τα ερωτήματα ήταν η αναμενόμενη. Υπενθύμισε τις ευκαιρίες που προσφέρει η «κρατική υπόσταση», δηλαδή η Κυπριακή Δημοκρατία.

Όλα αυτά, βέβαια, τα οποία αναφέρει ο εγκάθετος της Άγκυρας έχουν προπαγανδιστικό χαρακτήρα. Ο  Έρχιουρμαν, ο οποίος κάνει λόγο για «διάβρωση της εμπιστοσύνης», δεν απαντά ούτε καν σε μηνύματα του Προέδρου, ο οποίος έσπευσε, μετά το πολύνεκρο ναυάγιο, να δηλώσει πως θα βοηθήσει στις προσπάθειες διάσωσης των ανθρώπων, που βρέθηκαν στο σκάφος. Ο Έρχιουρμαν, χωρίς να απαντά απευθείας, απέρριψε τη βοήθεια.

Πρέπει να σημειωθεί ότι ο εγκάθετος της Άγκυρας αποφεύγει να ανταποκριθεί σε επικοινωνίες και με άλλους πολιτικούς κομματικούς ηγέτες των ελευθέρων περιοχών. Αυτό καθορίζει εν πολλοίς και τη στάση του έναντι της ελληνοκυπριακής πλευράς και των Ελληνοκυπρίων.

Ροκανίζοντας τον χρόνο

Την ίδια ώρα είναι σαφές πως ο κατοχικός ηγέτης υιοθετεί σε τακτικό επίπεδο μια λογική ροκανίσματος του χρόνου, προτάσσοντας διάφορες δικαιολογίες και θέτοντας ζητήματα, που δεν αφορούν την ουσία. Είναι σαφές πως δεν έχει λάβει το πράσινο φως από την Άγκυρα για να ξεκινήσει συζητήσεις. Χωρίς αυτό να σημαίνει ότι αυτά που υποστηρίζει δεν τα πιστεύει. Είναι σαφές πως η απόφαση της κατοχικής πλευράς είναι πως δεν θέλει να προχωρήσει η νέα – τελευταία για τον απερχόμενο Γενικό Γραμματέα των Ηνωμένων Εθνών – προσπάθεια στο Κυπριακό.

Η Τουρκία κράτα αποστάσεις από τις διεργασίες του Κυπριακού, καθώς όπως είναι πρόδηλο δεν ευνοεί εξελίξεις. Είναι σαφές πως δεν θεωρεί ότι έχει “κίνητρο” να προβεί σε κινήσεις, ή έστω να μπει σε συζητήσεις. Η Άγκυρα εντάσσοντας πάντα στο Κυπριακό στις γεωπολιτικές της επιδιώξεις και σχεδιασμούς, φαίνεται πως κρίνει ότι δεν επηρεάζεται από τη μη λύση. Αυτό το γεγονός, του άλυτου δηλαδή Κυπριακού ζητήματος, φαίνεται πως δεν επηρεάζονται σχεδιασμοί κι άλλων μεγάλων παικτών, που δρουν στην περιοχή μας. Αυτό το σκηνικό λειτουργεί σε βάρος του Κυπριακού και της Κύπρου.

Αυτή η στάση, λοιπόν, εκ των πραγμάτων επηρεάζει και τις διεργασίες που βρίσκονται σε εξέλιξη στο Κυπριακό και φαίνεται κατά τις συναντήσεις του Προέδρου Χριστοδουλίδη με τον Τουφάν Έρχιουρμαν. Ο τελευταίος λειτουργεί έχοντας υπόψη του ένα δεδομένο: Ότι η Άγκυρα δεν του έκανε σινιάλο για να κάνει έστω και ένα βήμα στο Κυπριακό. Ως αποτέλεσμα τούτο ακολουθεί τακτική ροκανίσματος του χρόνου.

Και όχι μόνο ροκανίζει το χρόνο, αλλά με την τακτική του θέτει σε κίνδυνο το επόμενο βήμα στο Κυπριακό, που είναι η σύγκληση άτυπης Πενταμερούς Διάσκεψης, η πραγματοποίηση της οποίας δεν είναι δεδομένη. Ο Γενικός Γραμματέας των Ηνωμένων Εθνών, στη διάρκεια της επίσκεψής του στην Κύπρο, στο τέλος περασμένου Ιουλίου, είχε επισημάνει ότι εάν δεν υπάρξουν προϋποθέσεις για επιτυχία δεν θα τη συγκαλέσει.

Συνεπώς η στάση της κατοχικής πλευράς περιορίζει τις προοπτικές για την πραγματοποίηση της σύναξης αυτής. Δεν θεωρείται δεδομένη ούτε η συνάντηση του Γενικού Γραμματέα με τον Πρόεδρο Χριστοδουλίδη με τον κατοχικό ηγέτη, Τουφάν Έρχιουρμαν, στη Νέα Υόρκη, προς το τέλος αυτού του μήνα. Αν και είναι στις προθέσεις του Γενικού Γραμματέα να τους καλέσει.

Η Άγκυρα ενισχύει την ψευδοκυβέρνηση 

Η Άγκυρα, ως προς το εσωτερικό πολιτικό σκηνικό στα κατεχόμενα, είναι σαφές και δεν το αποκρύβει, στηρίζει τη ψευδοκυβέρνηση του Ουνάλ Ουστέλ απέναντι στο αντιπολιτευόμενο Ρεπουμπλικανικό Τουρκικό Κόμμα. Εξ’ ου και κατά την πρόσφατη επίσκεψη του λεγόμενου πρωθυπουργού της αποσχιστικής οντότητας, Ουνάλ Ουστέλ, στην Άγκυρα, συζητήθηκαν και τα εσωτερικά πολιτικά ζητήματα και οι επόμενες λεγόμενες εκλογές.

Πέραν από το ναυάγιο, που ήταν και ο λόγος μετάβασής του, ο Ουστέλ φαίνεται να συζήτησε και τα θέματα αυτά και υπήρξε συντονισμός ενεργειών. Οι κινήσεις ενίσχυσης της ψευδοκυβέρνησης ανησυχούν τον Έρχιουρμαν, ο οποίος και επιχειρεί να ενισχύσει τα δικά του κανάλια επικοινωνίας με την Άγκυρα.

Ο υπουργός Δικαιοσύνης Ακίν Γκιουρλέκ ανακοίνωσε ότι έχουν κινηθεί δικαστικές διαδικασίες σε βάρος 162 ατόμων, εννέα ενώσεων και 13 επιχειρήσεων. Σύμφωνα με τον υπουργό, οι έρευνες αφορούν καταγγελίες για «διαμεσολάβηση για πορνεία, παραγωγή άσεμνου περιεχομένου και έκθεση παιδιών σε τέτοιο περιεχόμενο». Στο πλαίσιο της επιχείρησης πραγματοποιήθηκαν ταυτόχρονες συλλήψεις, έρευνες και κατασχέσεις.

Στο στόχαστρο βρέθηκαν μεταξύ άλλων οι οργανώσεις Kaos GL, LİSTAG, SPoD, Lambdaistanbul, HEVİ LGBTİ, Pozitif Yaşam και Pozitif İz, ενώ πραγματοποιήθηκαν έρευνες και σε χώρους στην Κωνσταντινούπολη. Ιδιαίτερη θέση στην επιχείρηση κατέχει η Kaos GL, μία από τις γνωστότερες οργανώσεις ΛΟΑΤΚΙ+ στην Τουρκία.

Μέλη του διοικητικού και εποπτικού συμβουλίου της οργάνωσης, συμπεριλαμβανομένων αναπληρωματικών μελών, συνελήφθησαν μετά από εφόδους στα σπίτια τους, ενώ πραγματοποιήθηκε έρευνα και στα γραφεία της οργάνωσης. Σύμφωνα με την Kaos GL, περισσότεροι από δέκα ΛΟΑΤΚΙ+ ακτιβιστές συνελήφθησαν επίσης κατά τις εφόδους στα σπίτια τους. Η έρευνα κατά της οργάνωσης διεξάγεται από το Γραφείο Κυβερνοεγκλημάτων της Εισαγγελίας της Άγκυρας και αφορά περιεχόμενο που είχε δημοσιευθεί στην ιστοσελίδα της και στους λογαριασμούς της στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης.

Σύμφωνα με δικαστική απόφαση, η εισαγγελία υποστηρίζει ότι στην ιστοσελίδα και στους λογαριασμούς της Kaos GL είχαν δημοσιευθεί «αναρτήσεις που περιείχαν άσεμνο περιεχόμενο» και ότι αυτές μπορούσαν να είναι ορατές σε παιδιά. Με βάση αυτή την αιτιολογία ξεκίνησε έρευνα βάσει του άρθρου 226 του Τουρκικού Ποινικού Κώδικα, που αφορά το αδίκημα της «ασεμνολογίας».

Ωστόσο, σύμφωνα με το δημοσίευμα, στα έγγραφα της έρευνας δεν προσδιορίζεται ποιο ακριβώς περιεχόμενο θεωρείται επίμαχο. Οι αρχές εξετάζουν παράλληλα εάν η χρήση των επίσημων ιστοσελίδων και λογαριασμών της οργάνωσης συνιστά παραβίαση της νομοθεσίας περί ενώσεων.

Στο επίκεντρο οι χρηματοδοτήσεις από το εξωτερικό

Σημαντική πτυχή της έρευνας αφορά και τις οικονομικές ενισχύσεις που έχουν λάβει οργανώσεις ΛΟΑΤΚΙ+ από το εξωτερικό. Σύμφωνα με τον υπουργό Δικαιοσύνης, στο πλαίσιο έρευνας κατά έξι οργανώσεων στην Κωνσταντινούπολη εξετάζονται οι οικονομικές ενισχύσεις που έλαβαν από ξένους φορείς. Στο σχετικό έγγραφο της MASAK αναφέρονται χρηματοδοτήσεις από ξένα φυσικά πρόσωπα, ιδρύματα, οργανισμούς, πρεσβείες και δημόσιους φορείς, ενώ εξετάζεται και ο τρόπος με τον οποίο χρησιμοποιήθηκαν τα χρήματα.

Σύμφωνα με τα αρχεία SWIFT, στις έξι οργανώσεις μεταφέρθηκαν σε διαφορετικές ημερομηνίες συνολικά 3.359.167 δολάρια. Μεταξύ των πηγών χρηματοδότησης αναφέρονται πληρωμές που συνδέονται με το αμερικανικό υπουργείο Εξωτερικών, την πρεσβεία της Γαλλίας, δημόσιους φορείς της Ολλανδίας και της Γερμανίας, καθώς και οργανώσεις και ιδρύματα όπως τα ILGA Europe, European Endowment for Democracy και German Marshall Fund. Ωστόσο, το δημοσίευμα επισημαίνει μια κρίσιμη νομική παράμετρο: η λήψη χρηματοδότησης από το εξωτερικό δεν απαγορεύεται από μόνη της στην Τουρκία.

Σύμφωνα με την τουρκική νομοθεσία, οι ενώσεις μπορούν να λαμβάνουν χρηματική ή σε είδος βοήθεια από πρόσωπα, ιδρύματα και οργανισμούς του εξωτερικού, υπό την προϋπόθεση ότι ενημερώνουν την αρμόδια διοικητική αρχή. Για τις χρηματικές ενισχύσεις προβλέπεται η χρήση του τραπεζικού συστήματος και η υποβολή σχετικής δήλωσης μέσω του συστήματος DERBİS.

Αποκλεισμοί ιστοσελίδων και λογαριασμών

Παράλληλα με τις συλλήψεις και τις έρευνες, επιβλήθηκαν περιορισμοί στην πρόσβαση σε μεγάλο αριθμό ιστοσελίδων και λογαριασμών στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Μεταξύ των ιστοσελίδων που αποκλείστηκαν περιλαμβάνονται αυτές των Kaos GL, 17 Mayıs Derneği, ÜniKuir, Pembe Hayat, SPoD, Genç LGBTİ+, Lambdaistanbul και Muamma LGBTİ+, καθώς και η velvele.net. Στο στόχαστρο βρέθηκε επίσης η ιστοσελίδα του τουρκικού τμήματος της Διεθνούς Αμνηστίας.

Σύμφωνα με δημοσιεύματα, το X εφάρμοσε τις σχετικές αποφάσεις, καθιστώντας τους συγκεκριμένους λογαριασμούς μη προσβάσιμους από την Τουρκία, ενώ το Instagram δεν είχε εφαρμόσει μέχρι τη δημοσίευση των σχετικών δημοσιευμάτων τις αποφάσεις. Συνολικά αναφέρονται 73 λογαριασμοί υπερασπιστών ανθρωπίνων δικαιωμάτων, ακτιβιστών και οργανώσεων που τέθηκαν υπό περιορισμό.

Έφοδοι και σε χώρους στην Κωνσταντινούπολη

Την ίδια ώρα, στην Κωνσταντινούπολη πραγματοποιήθηκαν έφοδοι σε μεγάλο αριθμό επιχειρήσεων από την αστυνομία και τη χωροφυλακή. Η επιχείρηση, υπό τον συντονισμό της Εισαγγελίας Κωνσταντινούπολης, επικεντρώθηκε στις περιοχές Μπέγιογλου και Σισλί, με έρευνες σε διευθύνσεις στις περιοχές Ταξίμ, Τζιχανγκίρ και Ιστικλάλ, μεταξύ άλλων σε νυχτερινά κέντρα και χώρους μασάζ. Σύμφωνα με δημοσίευμα της Kısa Dalga, οι επιχειρήσεις στην Κωνσταντινούπολη αναφέρονται και στο έγγραφο της έρευνας κατά της Kaos GL. Ωστόσο, το συγκεκριμένο έγγραφο δεν διευκρινίζει ποια ακριβώς νομική σύνδεση υπάρχει μεταξύ της επιχείρησης στην Κωνσταντινούπολη και της έρευνας που διεξάγεται στην Άγκυρα σε βάρος μελών της διοίκησης της Kaos GL.

Αντιδράσεις

Οι επιχειρήσεις προκάλεσαν έντονες αντιδράσεις από οργανώσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Η Διεθνής Αμνηστία χαρακτήρισε την επιχείρηση επίθεση κατά των υπερασπιστών των ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Η υπόθεση έχει προκαλέσει παράλληλα συζήτηση σχετικά με την ελευθερία της έκφρασης και τα δικαιώματα των ΛΟΑΤΚΙ+ στην Τουρκία, καθώς η χώρα δεσμεύεται από την Ευρωπαϊκή Σύμβαση Δικαιωμάτων του Ανθρώπου και άλλες διεθνείς συμβάσεις προστασίας των ανθρωπίνων δικαιωμάτων.

Η έρευνα βρίσκεται σε εξέλιξη, με τις τουρκικές αρχές να εξετάζουν τόσο τις καταγγελίες περί «ασεμνολογίας» και άλλων αδικημάτων όσο και τις δραστηριότητες και τη χρηματοδότηση των οργανώσεων που έχουν βρεθεί στο στόχαστρο.

Την ανησυχία του μοιράζεται και ο πρώην εργοδότης του και επικεφαλής της Anthropic, Ντάριο Αμοντέι, ο οποίος σε άρθρο του υποστήριξε την ανάγκη “να μπει άμεσα φρένο στην επιστημονική και πολιτική πρωτοπορία όσον αφορά στην ανάπτυξη της ΤΝ”. Οι επικεφαλής δύο ανταγωνιστικών εταιρειών τεχνητής νοημοσύνης, ο Σαμ Άλτμαν της OpenAI και ο Ιλον Μασκ της xAI και Grok, έχουν δηλώσει ότι συμφωνούν με την πρόταση του Αμοντέι για επιβράδυνση και για θέσπιση κανονισμών, καθώς και για την ανεξάρτητη παρακολούθηση της ανάπτυξης μοντέλων τεχνητής νοημοσύνης.

Ο Αμοντέι προχθές έγραψε ότι η ανάπτυξη της τεχνολογίας δεν αμφισβητείται ως απαραίτητη, ωστόσο οι κίνδυνοι που συνδέονται με αυτήν είναι τόσο σοβαροί, που οι εταιρείες καθώς και οι κυβερνήσεις απαιτείται να έχουν το απαραίτητο χρονικό περιθώριο για να μπορέσουν να τους αντιμετωπίσουν. Ο 27χρονος Κόξον – ο οποίος εργαζόταν στην OpenAI πριν ενταχθεί στην Anthropic– χαιρέτισε την πρόταση για επιβράδυνση, αλλά τόνισε ότι θα πρέπει να υπάρξει συντονισμός και με την Κίνα ώστε να αποφευχθεί «μια κούρσα σε διεθνές επίπεδο».

«Οι άνθρωποι που εργάζονται σε αυτές τις εταιρείες είναι απόλυτα σοβαροί όταν ζητούν τη θέσπιση κανονισμών, διότι νιώθουν εγκλωβισμένοι σε έναν αγώνα δρόμου από τον οποίο δεν μπορούν να ξεφύγουν. Φοβούνται τις συνέπειες αυτής της κούρσας», δήλωσε στην εκπομπή “Sunday with Laura Kuenssberg”. Ένας από τους κινδύνους που περιέγραψε ο Αμοντέι είναι το ενδεχόμενο δημιουργίας ενός σμήνους από bots που θα λειτουργούσαν ως υπερ-υπολογιστής, με δυνατότητα να θέσουν υπό τον έλεγχό τους όλο το διαδίκτυο. Ο Κόξον δήλωσε ότι αυτό το σενάριο θα μπορούσε να γίνει πραγματικότητα μέσα σε διάστημα έξι μηνών έως ενός έτους.

Όταν η ΤΝ θα διαφωνεί και θα “αποκλίνει”

Σε απάντηση για την αποχώρηση του Κόξον, εκπρόσωπος της Anthropic δήλωσε στο BBC News: «Πάντα δηλώναμε με διαφάνεια ότι η τεχνητή νοημοσύνη θα επιφέρει τόσο τεράστια οφέλη όσο και πρωτοφανείς κινδύνους. Για την αντιμετώπιση αυτών των κινδύνων, συνεχίζουμε να αναπτύσσουμε μοντέλα που ενσωματώνουν μερικές από τις ισχυρότερες δικλείδες ασφαλείας στον κλάδο για να αποτρέπονται περιστατικά απόκλισης της τεχνητής νοημοσύνης από τους επιδιωκόμενους στόχους» (AI misalignment).

Παράγοντες του κλάδου έχουν υποστηρίξει ότι τα σχόλια σχετικά με τους κινδύνους και την ισχύ της τεχνητής νοημοσύνης ενδέχεται να αποσκοπούν στη δημιουργία θορύβου και εντυπώσεων. Άλλοι επικριτές ισχυρίζονται ότι η Anthropic προσπαθεί να προκαλέσει ρυθμιστικές παρεμβάσεις που θα εμποδίσουν τον ανταγωνισμό, αφήνοντας την ίδια και την OpenAI να κυριαρχούν στην αγορά ως ολιγοπωλίου.

Όμως αυτό δεν φαίνεται να ευσταθεί και αυτή τη στιγμή κυβερνήσεις κρατών ήδη δημιουργούν σμήνη από bots για πολεμικούς σκοπούς και κατασκοπεία, αλλά και για τον έλεγχο των λαών τους, αποκλίνοντας οι άνθρωποι (και όχι ακόμα οι μηχανές) από τα όρια του νόμιμου και θεμιτού ή έστω του ηθικού. Πόσο απέχουμε από το να πάρει παρόμοια πρωτοβουλία η ίδια η Τεχνητή Νοημοσύνη; Και ακόμα κι αν δεν αποκλίνει “από μόνη της”, αλλά καθοδηγούμενη από κάποιον “τρελό επιστήμονα” ή από έναν έξαλλο ηγέτη χώρας, θα είναι λιγότερο τραγικές οι συνέπειες;

Οι αγορές και κάποιοι ειδικοί λένε “Υπερβολές….”

Οι δραματικές προειδοποιήσεις στελεχών του κλάδου για την τεχνητή νοημοσύνη δεν πείθουν ορισμένους στη Silicon Valley. Τις απόψεις του Κόξον αμφισβήτησε επίσης ο διευθύνων σύμβουλος της πλατφόρμας τεχνητής νοημοσύνης Hugging Face, Κλεμάν Ντελάνγκ (Clement Delangue).

«Συγγνώμη, αλλά το να ρωτάς τον Κόξον για τον κίνδυνο αφανισμού της ανθρωπότητας από την τεχνητή νοημοσύνη είναι σαν να ρωτάς τον τεχνικό του κλιματιστικού σου για την κλιματική αλλαγή», έγραψε στο X. «Δεν λέω ότι το θέμα στερείται ενδιαφέροντος ή ότι είναι λανθασμένο καθαυτό, αλλά ας βάζουμε τα πράγματα στη σωστή τους διάσταση».

Ωστόσο, μετά τη δημοσίευση του άρθρου του Amodei το Σάββατο, ο Ντελάνγκ προσφέρθηκε να συμβάλει στις πιθανές λύσεις που πρότεινε το στέλεχος της Anthropic. Ο επικεφαλής της Nvidia,Τζλενσεν Χουάνγκ, αναφέρθηκε επίσης στα σχόλια του Κοξον κατά τη διάρκεια συνεδρίου που διοργάνωσε η επενδυτική τράπεζα Goldman Sachs την περασμένη εβδομάδα, όπως δήλωσαν στο BBC αρκετοί παρευρισκόμενοι.

Σύμφωνα με αυτούς, ο Χουάνγκ απέρριψε τους ισχυρισμούς ως αναληθείς. Τα σχόλια αυτά αντικατοπτρίζουν την αυξανόμενη αντίδραση στη Silicon Valley απέναντι στις προειδοποιήσεις περί υπαρξιακού κινδύνου που διατυπώνουν νυν και πρώην εργαζόμενοι.

Ο Κόξον στη συνέντευξή του ανέφερε ότι οι συνάδελφοί του φοβούνται πως οι κίνδυνοι μπορουν να εκδηλωθούν μέσα στην επόμενη διετία. Είπε ότι οι εργαζόμενοι σε εταιρείες τεχνητής νοημοσύνης «σχεδιάζουν το μέλλον της ζωής τους και προβληματίζονται για τις επιπτώσεις της δουλειάς τους», ενώ ορισμένοι «εξετάζουν το ενδεχόμενο να αγοράσουν γη κάπου, καθώς φοβούνται πολύ την αστάθεια που προκαλεί η ραγδαία πρόοδος της τεχνητής νοημοσύνης».

«Όλοι τους έχουν αυτό το ζήτημα διαρκώς στο μυαλό τους, την ώρα που εργάζονται πάνω στη συγκεκριμένη τεχνολογία». Ωστόσο, ο Κοξον εξέφρασε και μια δόση αισιοδοξίας για το μέλλον της Τεχνητής Νοημοσύνης, δηλώνοντας στο BBC ότι οι άνθρωποι που διεξάγουν έρευνα στον τομέα αυτό «επιθυμούν ειλικρινά να προωθήσουν τις θετικές πτυχές, όπως για παράδειγμα την αντιμετώπιση ασθενειών και τη βελτίωση της ζωής όλων των ανθρώπων».

Οι δηλώσεις του σχετικά με την τεχνητή νοημοσύνη έχουν κοινοποιηθεί εκατομμύρια φορές στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, με τον επιστήμονα της Anthropic, Ίβαν Χάμπινγκερ, να απαντά στην πλατφόρμα X ότι συμφωνεί με τον Coxon. «Πιστεύουμε πραγματικά και ακράδαντα ότι η τεχνητή νοημοσύνη θα μπορούσε να εξολοθρεύσει όλη την ανθρωπότητα! Προσωπικά, εκτιμώ ότι η πιθανότητα αυτή υπερβαίνει το 10% μέσα στην επόμενη δεκαετία», έγραψε στο Χ.

Ο Χάμπινγκερ είναι ο επικεφαλής του τμήματος “ευθυγράμμισης” (Alignment Science Lead) στην Anthropic, και με αναρτήσεις του δηλώνει ότι συμφωνεί τόσο με τον Αμοντέι όσο και με τον Κόξον.

Ανησυχούσαν ήδη από το 2023

Κορυφαίες προσωπικότητες στον τομέα της τεχνητής νοημοσύνης κρούουν εδώ και χρόνια τον κώδωνα του κινδύνου σχετικά με τις απειλές ασφαλείας που ενέχει η εν λόγω τεχνολογία, με τους επικεφαλής των OpenAI, Google DeepMind και Anthropic να εκφράζουν παρόμοιες ανησυχίες ήδη από το 2023.

Οι προειδοποιήσεις αυτές έχουν ενταθεί τις τελευταίες εβδομάδες, καθώς νέα μοντέλα επιδεικνύουν ολοένα και πιο ισχυρές δυνατότητες, τις οποίες οι δημιουργοί τους ίσως δυσκολεύονται να ελέγξουν. Η Anthropic ανακοίνωσε τον Απρίλιο ότι δεν θα διαθέσει στο κοινό το μοντέλο της, Mythos, καθώς υπήρχε κίνδυνος αυτό να διαφύγει αυτόνομα από το περιβάλλον δοκιμών (γνωστό ως «sandbox»). Αντίστοιχα, η OpenAI δήλωσε ότι ανέστειλε ορισμένες πτυχές της ανάπτυξης του πρόσφατου μοντέλου της, Astra, επικαλούμενη ανησυχίες για την κυβερνοασφάλεια.

Την ίδια στιγμή, ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ απέφυγε να απαντήσει στο ερώτημα με ποιον θα συνεργαστεί μετά τις εκλογές, κρατώντας ίσες αποστάσεις ανάμεσα στη ΝΔ και στις δυνάμεις της Κεντροαριστεράς. «Η μάχη των εθνικών εκλογών είναι μάχη πολιτικής αλλαγής και όχι προσωπικών σχεδιασμών. Το με ποιους θα συνεργαστούμε θα το απαντήσει ο πολίτης την ημέρα των εκλογών. Είμαι σίγουρος και αισιόδοξος ότι μπορούμε να τα καταφέρουμε», ανέφερε ο Νίκος Ανδρουλάκης. Για το εάν θα συνεργαζόταν με τη ΝΔ χωρίς τον Κυριάκο Μητσοτάκη απάντησε: «Εμείς αγωνιζόμαστε για τη απομάκρυνση τους από την κυβέρνηση, τα εσωτερικά τους να τα λύσουν μόνοι τους».

Ο Ανδρουλάκης άφησε να εννοηθεί ότι θα υπάρξει περαιτέρω διεύρυνση του κόμματος – μετά την προσχώρηση του Ευάγγελου Αποστολάκη και του Αλέξανδρου Αυλωνίτη από τον ΣΥΡΙΖΑ. «Στην μάχη για την πολιτική αλλαγή είναι ευπρόσδεκτοι όλοι όσοι θέλουν να συστρατευτούν με τις αξίες και το πρόγραμμα του ΠΑΣΟΚ», ανέφερε χαρακτηριστικά.

Άσκησε κριτική στην κυβέρνηση για τα ελληνοτουρκικά. Ζήτησε δε να καταθέσει η κυβέρνηση πλήρες χρονοδιάγραμμα υλοποίησης του έργου πόντισης του ενεργειακού καλωδίου σύνδεσης Ελλάδας – Κύπρου ώστε να μην μείνει καμία αμφιβολία στον ελληνικό λαό ότι θα περάσει ο τσαμπουκάς της Τουρκίας.

Συνεχίζοντας είπε: «Το κατασκεύασμα των “ήρεμων νερών” δεν είχε κανένα περιεχόμενο. Θα πρέπει να γίνουν θεσμικά βήματα στις σχέσεις με την Τουρκία, ξεκινώντας από τον σεβασμό του διεθνούς δικαίου. Το θέμα είναι να σχεδιάσουμε και να διεκδικήσουμε σωστά και να αφήσουμε κατά μέρος τα επικοινωνιακά πυροτεχνήματα. Σήμερα δεν υπάρχει εθνική συνεννόηση, κενό που δεν καλύπτεται με μία ενημέρωση του υπουργού Εξωτερικών στην Επιτροπή της Βουλής».

Για τον κίνδυνο της ακροδεξιάς είπε: «Όταν επιχαίρεις με την ρητορεία του Τραμπ, της Λεπέν και άλλων που ανοίγουν τον δρόμο στην μισαλλοδοξία και την απανθρωπιά τότε μην ρίχνεις κροκοδείλια δάκρυα όταν αυτές οι δυνάμεις αποκτούν ακροατήριο και στην πατρίδα σου. Το μήνυμα μου σε κάθε Έλληνα είναι να σκεφτούν αν αξίζει να κάνουν έστω και ένα like σε εκείνους που χαιρετούν ναζιστικά και κατέσφαξαν τον Ελληνικό λαό».

Για το εάν το ΠΑΣΟΚ θα καταθέσει το πρόγραμμα του για κοστολόγηση στο Δημοσιονομικό Συμβούλιο απάντησε: «Δεν έχουμε πρόβλημα να καταθέσουμε το πρόγραμμα στο Δημοσιονομικό Συμβούλιο. Αυτό όμως δεν είναι αρκετό καθώς απαιτείται γενικότερη πολική αξιολόγηση. Οι οικονομικές πολιτικές δεν είναι ουδέτερες δεν είναι μόνο το κόστος, αλλά και το εάν έχουν θετικές επιπτώσεις στην οικονομία και στην κοινωνία. Να στελεχωθεί το Δημοσιονομικό Συμβούλιο και να κάνει και ανάλυση επιπτώσεων». Άσκησε κριτική στην πολιτική της ΕΕ και για την στάση της έναντι της Τουρκίας και την πώληση όπλων την ώρα απειλεί χώρες μέλη. Σημείωσε ακόμη: «Η Ευρώπη πρέπει να αποκτήσει ευρωστρατό, κοινή άμυνα και κοινή εξωτερική πολιτική. Για να καταφέρει και η Ελλάδα να αποκλιμακώσει τις δικές της δαπάνες.

Για τις εξαγγελίες του πρωθυπουργού για τους μικρομεσαίους είπε: «Παρουσίασε αποσπασματικά, συγκεκριμένα μέτρα για να αντιμετωπίσει την φθορά του. Εμείς παρουσιάσαμε ένα ολιστικό σχέδιο που απαντά στα ζητήματα των μικρομεσαίων, της μείωσης ΦΠΑ, των χρεών και της χρηματοδότησης. Η παρουσία μας έχει μία γενική γκάμα που αφορά όλα τα ζητήματα των μικρομεσαίων επιχειρήσεων».

Για την πρόταση του Αλέξη Τσίπρα για το περιουσιολόγιο και τον πατριωτικό φόρο ανέφερε: «Δεν είναι πατριωτικός ο φόρος που πρέπει να πληρώσουν οι ολιγάρχες, πατριωτικός είναι ο ΦΠΑ, ο φόρος που πληρώνουν οι φτωχότεροι Έλληνες. Η συζήτηση εντοπισμού και φορολόγησης του πλούτου έχει ανοίξει και στην ΕΕ. Πρέπει και οι ισχυροί να πληρώσουν και περισσότερο, αλλά αυτό δεν είναι πατριωτικός φόρος είναι θέσπιση κανόνων».

Επέμεινε στον χαρακτηρισμό του ότι “είναι επικίνδυνη η κυβέρνηση” λέγοντας: «Όταν εργαλειοποιείς τα εθνικά θέματα για να δημιουργήσεις εκβιαστικά διλήμματα στον λαό τότε είσαι επικίνδυνος. Όταν έχει φτιάξει έναν στρατό κουκουλοφόρων στο διαδίκτυο, όταν παρακολουθεί τους αρχηγούς των Ενόπλων Δυνάμεων είναι μία επικίνδυνη κυβέρνηση».

Οι παρεμβάσεις του ΠΑΣΟΚ 

Ο Νίκος Ανδρουλάκης προανήγγειλε ότι η πρώτη νομοθετική παρέμβαση θα αφορά την αντιμετώπιση της ακρίβειας και θα περιλαμβάνει οπωσδήποτε την επιβολή «αυστηρών κανόνων στην αγορά». Η δεύτερη παρέμβαση θα συνιστά κατεξοχήν μεταρρύθμιση, καθώς θα στοχεύει στην εφαρμογή ενός σύγχρονου παραγωγικού προτύπου για τη δημιουργία επενδύσεων, θέσεων εργασίας και πραγματικής προστιθέμενης αξίας στην οικονομία.

Η τρίτη νομοθετική πρωτοβουλία θα εστιάζει στην ενίσχυση των μισθών, των συντάξεων και των εργασιακών δικαιωμάτων. Η τέταρτη παρέμβαση θα είναι εστιασμένη στην παροχή δίκαιης λύσης για το ιδιωτικό χρέος και η πέμπτη στο στεγαστικό, τη στήριξη της οικογένειας και σε μια «ολιστική απάντηση για το δημογραφικό κίνδυνο». Η έκτη παρέμβαση της Χαριλάου Τρικούπη θα στοχεύει στην «αναγέννηση της δημόσιας παιδείας και της δημόσιας υγείας» και η έβδομη στη λειτουργία ενός κράτους αξιοκρατίας, διαφάνειας και λογοδοσίας.

Μείωση ΦΠΑ 

Αναλυτικότερα, σε ό,τι αφορά τη μάχη για την αντιμετώπιση της ακρίβειας και της αισχροκέρδειας ο κ. Ανδρουλάκης προανήγγειλε μεταρρύθμιση της Επιτροπής Ανταγωνισμού με τη συγκρότηση «νέας, ισχυρής Επιτροπής Ανταγωνισμού και Αγοράς, που θα έχει προσωπικό, πόρους και σύγχρονα εργαλεία για να κάνει σωστά τη δουλειά της, ακολουθώντας επιτυχημένα ευρωπαϊκά πρότυπα και με δύο βασικές αρμοδιότητες: προστασία του ανταγωνισμού και του καταναλωτή».

Ανακοίνωσε, ακόμη, τη θέσπιση μηχανισμού έκτακτης φορολόγησης υπερκερδών των ολιγοπωλίων. Επίσης, πρότεινε προσωρινή και στοχευμένη μείωση ΦΠΑ σε βασικά αγαθά και στον ΕΦΚ στα καύσιμα. Επιπλέον, έθεσε στόχο για μείωση της τιμής της κιλοβατώρας κατά 20% το 2027 και 30% έως το τέλος της τετραετίας «με χαμηλότερο κόστος, σταθερές τιμές και ενεργειακή ασφάλεια».

Τέλος στο 13ωρο – «Ναι» στον 13^ο μισθό

Στα εργασιακά, ο κ. Ανδρουλάκης δεσμεύτηκε για την κατάργηση του νόμου της Νέας Δημοκρατίας που επιτρέπει τη 13ωρη εργασία, καθώς και την πλήρη επαναφορά των συλλογικών διαπραγματεύσεων, της Εθνικής Γενικής Συλλογικής Σύμβασης, των κλαδικών συμβάσεων και της μετενέργειας, αλλά και τη σταδιακή επαναφορά του 13ου μισθού στο Δημόσιο.

Παράλληλα, προανήγγειλε πιλοτική εφαρμογή της τετραήμερης εργασίας με πλήρεις αποδοχές σε μεγαλύτερες επιχειρήσεις και θέσεις έντασης διανοίας, δίνοντας φορολογικά κίνητρα.

Σε ό,τι αφορά τους συνταξιούχους δεσμεύτηκε για α) σταδιακή επαναφορά της 13ης σύνταξης, β) νέο ΕΚΑΣ για τους χαμηλοσυνταξιούχους, γ) αναμόρφωση της εισφοράς αλληλεγγύης συνταξιούχων με μεσοσταθμική μείωση κατά 20%, δ) ξεπάγωμα των επικουρικών συντάξεων, ε) σταδιακή αύξηση των ποσοστών αναπλήρωσης «για να δουν επιτέλους οι συνταξιούχοι πραγματικές αυξήσεις» και στ) θέσπιση αναλογικής ανταποδοτικής σύνταξης σε όσους δεν συμπληρώνουν τα 15 έτη ασφάλισης.

Κατάργηση τέλους επιτηδεύματος 

Για τους μικρομεσαίους και τους ελεύθερους επαγγελματίες ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ προανήγγειλε την κατάργηση του τέλους επιτηδεύματος και της τεκμαρτής φορολόγησης («φορολογούνται εισοδήματα και όχι επαγγέλματα»), τη σταδιακή μείωση της προκαταβολής φόρου στο 50% μέσα στην τετραετία και την αύξηση του ορίου απαλλαγής από τον ΦΠΑ στις 20.000 ευρώ για μικρές επιχειρήσεις και αυτοαπασχολούμενους. Επιπλέον, δεσμεύτηκε για τη θέσπιση ακατάσχετου επαγγελματικού λογαριασμού, με στόχο την προστασία της ρευστότητας των βιώσιμων μικρών επιχειρήσεων.

120 δόσεις και προστασία πρώτης κατοικίας

Ιδιαίτερα λεπτομερής ήταν η δέσμη παρεμβάσεων που παρουσίασε ο κ. Ανδρουλάκης για το ιδιωτικό χρέος. «Το σχέδιό μας είναι έτοιμο, σε κάθε λεπτομέρεια» είπε και προανήγγειλε νέο πλαίσιο προστασίας της πρώτης κατοικίας, υποχρεωτική συμμετοχή των πιστωτών στον εξωδικαστικό μηχανισμό, «βιώσιμη ρύθμιση» 120 δόσεων για χρέη σε εφορία και ασφαλιστικά ταμεία με κούρεμα τόκων και προσαυξήσεων, καθώς και λύση για τους χιλιάδες δανειολήπτες σε ελβετικό φράγκο.

Πλαφόν σε ενοίκια – νέο ΑΣΕΠ

Όσον αφορά την αντιμετώπιση της στεγαστικής κρίσης, ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ παρουσίασε εκ νέου το σχέδιο GenRent για 40.000 κοινωνικές κατοικίες (αξιοποίηση δημόσιας περιουσίας/ανακαίνιση κτηρίων).

Ακόμη προανήγγειλε περιορισμούς στη βραχυχρόνια μίσθωση όπου υπάρχει έντονη πίεση (με μελέτες φέρουσας ικανότητας), καθώς και πλαφόν στις ετήσιες αυξήσεις ενοικίων σε συγκεκριμένες ζώνες όπου υπάρχει τεκμηριωμένα στεγαστική πίεση. Επανέλαβε δε τη δέσμευσή του για την κατάργηση της χρήσης της Golden Visa για επενδύσεις σε ακίνητα λέγοντας «δεν θα κάνουμε τους Έλληνες νοικάρηδες στον τόπο τους».

Ως προς τις παρεμβάσεις για το κράτος και τη διαφάνεια προανήγγειλε νέο ΑΣΕΠ «με αξιοκρατία σε όλες τις προσλήψεις» και περιορισμό του αριθμού των μετακλητών. Πρότεινε ακόμη τη θέσπιση νέου πλαισίου δημοσίων συμβάσεων με προληπτικό έλεγχο από το Ελεγκτικό Συνέδριο πριν προχωρήσουν οι διαγωνισμοί για συμβάσεις μεγάλης οικονομικής αξίας, ενώ δεσμεύτηκε ότι θα μπει τέλος στο «πάρτι των απευθείας αναθέσεων».

Έμφαση στην αποτρεπτική ισχύ της χώρας

Ο κ. Μητσοτάκης συνέδεσε την εξωτερική πολιτική της κυβέρνησης με συγκεκριμένες κινήσεις των τελευταίων ετών, από τις συμφωνίες οριοθέτησης ΑΟΖ με Ιταλία και Αίγυπτο και την επέκταση των χωρικών υδάτων στο Ιόνιο έως την ενίσχυση των Ενόπλων Δυνάμεων με Rafale, Belharra και φρεγάτες FREMM.

Σε μια εποχή που η ελληνική κοινωνία στενάζει κάτω από το βάρος του υψηλού πληθωρισμού που εκτοξεύει το κόστος των τροφίμων, της στέγασης και των βασικών αγαθών, η οικονομική δυνατότητα των ΜΚΟ να προβάλλουν τηλεοπτικές διαφημίσεις σε πανελλαδικά τηλεοπτικά δίκτυα, φαντάζει τουλάχιστον περίεργη. Όταν δε αυτό συνδυάζεται με ειδήσεις για παράλογα πρόστιμα (π.χ. επειδή κάποιος είχε προσωρινά δεμένα ζώα βοσκής, ή αιγοπρόβατα όσο ήταν εκτός περίφρακτου χώρου), το πράγμα καταντά ακόμα πιο παράδοξο.

Ασφαλώς, η κακοποίηση των ζώων είναι απεχθής και καταδικαστέα. Μάλιστα, μπορεί βάσιμα να ισχυριστεί κανείς ότι όποιος συμπεριφέρεται με ωμότητα στα ζώα, είναι πιο πιθανό να πράξει το ίδιο και απέναντι στους συνανθρώπους του. Εξάλλου, επιστημονικές έρευνες επιβεβαιώνουν ότι τα άτομα που βασανίζουν ζώα, συγκεντρώνουν σημαντικά υψηλότερα ποσοστά χαρακτηριστικών ψυχοπάθειας.

Φιλοζωία: Μία υπέρμετρη αυστηρότητα…

Παρ’ όλα αυτά, υπάρχει μια σαφής και διακριτή κόκκινη γραμμή που χωρίζει την ουσιαστική προστασία των ζώων από την αναζήτηση νέων τρόπων αφαίμαξης των πολιτών και εισροής εσόδων στον κρατικό κορβανά μέσω εξοντωτικών προστίμων. Παρότι η Ελλάδα υπήρξε παραδοσιακά αγροτική χώρα, με βάση της με υπερβάλλοντα ζήλο εφαρμογής του νόμου του 2021, πολλές από τις συνήθεις πρακτικές των παλαιοτέρων γενεών αγροτών και κτηνοτρόφων θα θεωρούνταν σήμερα αξιόποινες.

Το γεγονός αυτό γεννά εύλογα ερωτήματα για την σκοπιμότητα των σύγχρονων νομοθετημάτων, δεδομένου ότι ο κόσμος της υπαίθρου, που εξαρτά την ίδια του την επιβίωση από την κτηνοτροφία και τα ζώα υπηρεσίας, θα ήταν ο τελευταίος που θα προέβαινε σε κακοποιήσεις — αν μη τι άλλο, από το ίδιο το ένστικτο της αυτοσυντήρησης.

Σήμερα, συναντά κανείς αδέσποτους σκύλους σε όλα τα μήκη και πλάτη της ελληνικής επικράτειας, να κυκλοφορούν ανεξέλεγκτοι υπό τον φόβο μην παραβιαστούν τα “δικαιώματά” τους. Δυστυχώς, ενώ αυτή η πτυχή του νόμου εφαρμόζεται αυστηρώς, δεν παρατηρείται η ίδια ζέση ώστε να υποχρεώνονται οι ιδιοκτήτες να μαζεύουν τα περιττώματα των σκύλων τους – είτε πρόκειται για αστικές περιοχές, είτε για την επαρχία.

Παρομοίως, οι ένθερμοι υποστηρικτές της πλήρους ελευθερίας των ζώων βοσκής ελάχιστα δείχνουν να νοιάζονται για τις ζημιές που προκαλούνται όταν αυτά εισβάλλουν σε μποστάνια, αμπελώνες και καλλιεργήσιμες εκτάσεις που αποτελούν ιδιωτική περιουσία. Στην ουσία, το πνεύμα αυτού του νόμου διαταράσσει την πανάρχαια ισορροπία που είχε επιτευχθεί μεταξύ γεωργών και κτηνοτρόφων.

Το πλέον ειρωνικό είναι ότι, ενώ η πολιτεία διακηρύσσει ένα πλαίσιο προστασίας των ζώων, η σημερινή κυβέρνηση διέταξε τη θανάτωση εκατοντάδων χιλιάδων αιγοπροβάτων για την αντιμετώπιση της ευλογιάς, η οποία εντούτοις δεν μεταδίδεται στον άνθρωπο. Βάσει των οδηγιών της Ευρωπαϊκής Ένωσης, ακόμα κι αν ένα μόνο ζώο σε ένα κοπάδι βρεθεί θετικό, πρέπει να οδηγηθεί σε σφαγή ολόκληρο το κοπάδι – συμπεριλαμβανομένων των υγιών ζώων – προκειμένου να ανακοπεί η μετάδοση. Το αποτέλεσμα είναι το ξεκλήρισμα του ζωικού κεφαλαίου της χώρας και η οικονομική καταστροφή πλήθους Ελλήνων κτηνοτρόφων. Ωστόσο, θεωρείται παντελώς απίθανο να δούμε κάποια ΜΚΟ να βγάζει τηλεοπτικό σποτ, ή να αναλαμβάνει εκστρατεία συμπαράστασης σε αυτούς τους δοκιμαζόμενους παραγωγούς.

Υπάρχουν και τα δικαιώματα των ανθρώπων!

Φαίνεται πως ζούμε σε μια εποχή όπου η φιλοζωία υπερτερεί της φιλανθρωπίας – ειδικά όταν πρόκειται για τους αυτόχθονες κατοίκους αυτής της χώρας. Όπως συνέβη και με τον πρόσφατα επικαιροποιημένο Κώδικα Οδικής Κυκλοφορίας (ΚΟΚ), η κυβέρνηση φαίνεται να εξαντλεί όλη την αυστηρότητά της στους νομοταγείς πολίτες. Καθημερινές παραβάσεις, όπως η υπερβολική ταχύτητα, η χρήση κινητού τηλεφώνου ή οι επικίνδυνοι ελιγμοί, επισύρουν βαριές χρηματικές ποινές και αφαίρεση αδειών οδήγησης.

Και ενώ η αυστηρότητα του νέου ΚΟΚ ίσως αναγκάσει μια μερίδα διαβόητα ανεύθυνων οδηγών να σεβαστούν επιτέλους τους κανόνες, υπάρχει τεράστια διαφορά ανάμεσα στην επιβολή μιας ποινής με σκοπό να ξεριζωθούν οι επικίνδυνες συνήθειες του παρελθόντος και στην επιβολή δρακόντειων μέτρων που απειλούν να προκαλέσουν ανεπανόρθωτη βλάβη στους τιμωρούμενους. Πρόκειται για μια κλασική περίπτωση όπου το γράμμα του νόμου απέχει παρασάγγας από το πνεύμα του νόμου.

Την ίδια ώρα, οι πολίτες παρακολουθούν ανήμποροι να αντιδράσουν τα ατελείωτα κύματα παράνομων μεταναστών που κατακλύζουν τη χώρα, επιβαρύνοντας τους περιορισμένους πόρους της και απολαμβάνοντας κοινωνική μέριμνα που ο μέσος φορολογούμενος δύσκολα θα μπορούσε να διανοηθεί να διεκδικήσει, χωρίς οι ίδιοι να υφίστανται σχεδόν καμία συνέπεια.

Παράλληλα, ορισμένες ομάδες του πληθυσμού φαίνεται να παρανομούν συστηματικά – είτε πρόκειται για την λεηλασία δημόσιας περιουσίας (όπως η μάστιγα της κλοπής καλωδίων χαλκού και πολύτιμων μετάλλων από δημόσια δίκτυα) είτε για την πρόκληση δημοσίου κινδύνου (σεσημασμένοι εγκληματίες που εμπλέκονται σε φαύλους κύκλους βίας που παρενοχλούν ή επιτίθενται σε γυναίκες, κτλ.) – και να δρουν ως να είναι υπεράνω του νόμου. Εν τω μεταξύ, οι αρχές σε πλείστες όσες περιπτώσεις κινητοποιούνται κατόπιν εορτής, αφού έχει ήδη προκληθεί το κακό, με τραυματισμούς ή απώλειες ανθρώπινων ζωών.

Η προστασία των δικαιωμάτων των ζώων είναι ένας ευγενής σκοπός. Όταν όμως γίνεται ορατό ότι οι νόμοι εφαρμόζονται «α λα καρτ», με τα ζώα να απολαμβάνουν την προστασία των κρατικών αρχών, πολύ περισσότερο από τους ανθρώπους (και ειδικότερα τους φορολογούμενους πολίτες), καθίσταται σαφές ότι η νομοθεσία χωλαίνει. Η φιλοζωία μπορεί και πρέπει να συνυπάρχει με τη φιλανθρωπία – όχι όμως εις βάρος της.

Είναι ένα σύνθετο πολυεπίπεδο οργανικό πλέγμα μιας αθέατης δομής εξουσίας, επικράτησης και προστασίας εδραιωμένων συμφερόντων που αφορά στην οικονομική ζωή, το σύστημα δικαιοσύνης, το τραπεζικό σύστημα, τις υπηρεσίες ασφαλείας, τον στρατό, την βιομηχανία, το εμπόριο, οργανωμένα σύνολα ή οικογένειες και η παράθεση δεν είναι εξαντλητική και ισχύει κατά περίπτωση τηρουμένων των αναλογιών.

Αθέατη και σημαντική πλευρά του “βαθέος κράτους” είναι και αυτή που αφορά τον πολιτισμό, την εκπαίδευση, τα Πανεπιστήμια, την παραγωγή και μετάδοση της γνώσης, τις Δεξαμενές σκέψεις και τα Ινστιτούτα μελετών. Αυτή που αφορά τον έλεγχο των Μέσων Μαζικής Ενημέρωσης, της διάδοσης της πληροφόρησης και της πληροφορίας, την “πολιτική ορθότητα” και το τι είναι αποδεκτό ή ορθό και τι όχι. Αυτή που εντέχνως διαμορφώνει αντιλήψεις και γνώμες.

Δεν το αγγίζουν οι εκλογές

Το “βαθύ κράτος” δεν χρειάζεται να κάνει ανατροπές. Απλά είναι απρόθυμο και αδρανεί σε ό,τι δεν το ικανοποιεί επικαλούμενο πάσης φύσεως κωλύματα, γραφειοκρατικές διαδικασίες, ή ανεπάρκεια πόρων. Δεν θορυβεί. Κρύβεται πίσω από την εμπιστευτικότητα και την αδιαφάνεια. Επιδίωξη του είναι η επικράτηση του και υπάρχει για να διασφαλίζεται ότι οι άτυπες δομές εξουσίας, πλούτου και ελέγχου παραμένουν ανέπαφες, ανεξαρτήτως πολιτικών καταστάσεων.

Μια εκλογική διαδικασία μπορεί να αλλάζει πολιτικά πρόσωπα. Αυτός ο ενεργός ιστός, το άτυπο αυτό πλέγμα δομικής εξουσίας, ωστόσο, παραμένει απρόσβλητο. Το “βαθύ κράτος” δεν είναι εκλεγμένο, ούτε χρειάζεται ψήφους. Οι εκλεγμένοι, όμως, το χρειάζονται διότι κατέχει γνώση και τη “συνέχεια”. Και η γνώση είναι ισχύς. Η δε “συνέχεια” απαραίτητη. Αποφεύγει τον έλεγχο του Κοινοβουλίου, αλλά δεν το αγνοεί. Προσφεύγει σ΄ αυτό όποτε το χρειάζεται.

Σημαντική είναι και η επιρροή του βιομηχανικού “βαθέος κράτους” και ιδιαίτερα αυτή της αμυντικής βιομηχανίας και των ενεργειακών κολοσσών. Διαθέτουν ισχυρές ικανότητες καθορισμού πολιτικών και επιλογών και μπορούν να δεσμεύουν εκλεγμένες κυβερνήσεις σε μακροχρόνιες σχέσεις από τις οποίες δύσκολα μπορούν να απεμπλακούν συντηρώντας ένα διαρκές κλίμα εξάρτησης.

Δεν είναι λίγες οι φορές που παρατηρείται μια συνεχής μετακίνηση στελεχών σε διάφορες θέσεις κλειδιά της κοινωνικοοικονομικής ζωής. Στελέχη Δεξαμενών σκέψης ή Συμβουλευτικών οίκων μετακινούνται στην κυβέρνηση ή τον τραπεζικό τομέα. Από τον τραπεζικό τομέα στην διπλωματία, ή από την διπλωματία σε ενεργειακές εταιρείες, ή Πανεπιστήμια, ή στην αμυντική βιομηχανία, όπως συμβαίνει και με υψηλόβαθμους στρατιωτικούς.

Δεν είναι σπάνιο να βλέπουμε υψηλόβαθμους τεχνοκράτες να μετακινούνται από δημόσιες θέσεις σε διοικητικά συμβούλια μεγάλων εταιρειών του ιδιωτικού τομέα, όπως η αυτοκινητοβιομηχανία, η φαρμακοβιομηχανία, οι κατασκευές ή η ενέργεια. Ζητούμενο είναι η ενοποίηση συμφερόντων και επιδιώξεων και αυτές οι μετακινήσεις ενισχύουν την επικράτηση του οργανικού πλέγματος της άτυπης δομής εξουσίας.

Το βαθύ κράτος έχει… συνέχεια

Τα ανώτερα στελέχη της γραφειοκρατίας, του τραπεζικού συστήματος, της δικαιοσύνης, μεγάλων επιχειρήσεων και οργανισμών ή άτομα σε καίριες θέσεις συχνά προέρχονται από τα ίδια εκπαιδευτικά ιδρύματα. Ανήκουν στις ίδιες λέσχες αποφοίτων ή επαγγελματικών συνδέσμων, μοιράζονται τις ίδιες ιδέες, είναι αλληλέγγυοι μεταξύ τους, έχουν παρόμοιες επιδιώξεις και σκέφτονται με τον ίδιο τρόπο διασφαλίζοντας την συντήρηση της επικρατούσας τάξης πραγμάτων.

Το “βαθύ κράτος” δύσκολα απειλείται εκτός από καταστάσεις ρηξικέλευθων ανατροπών, ή συστημικής θραύσης. Διαθέτει, όμως, ικανότητες μετάλλαξης και προσαρμογής. Αναδημιουργείται μεταλλαγμένο και η ύπαρξή του συνεχίζεται.

Είμαστε έτοιμοι. Χωρίς εξαρτήσεις, με όραμα, σχέδιο και ικανό ανθρώπινο δυναμικό» διαβεβαίωσε από το βήμα της 90ης ΔΕΘ.

Επτά παρεμβάσεις στο εξαμήνο – Πρώτα η μάχη με την ακρίβεια

Δείχνοντας αίσθηση αυτοπεποίθησης τόσο για το εκλογικό αποτέλεσμα όσο και για το βαθμό ετοιμότητας της Χαριλάου Τρικούπη, ο κ. Ανδρουλάκης περιέγραψε τα νομοσχεδία των πρώτων έξι μηνών μιας κυβέρνησης του ΠΑΣΟΚ.

Μάλιστα, προανήγγειλε ότι η πρώτη νομοθετική παρέμβαση θα αφορά την αντιμετώπιση της ακρίβειας και θα περιλαμβάνει οπωσδήποτε την επιβολή «αυστηρών κανόνων στην αγορά».

Η δεύτερη παρέμβαση θα συνιστά κατεξοχήν μεταρρύθμιση, καθώς θα στοχεύει στην εφαρμογή ενός σύγχρονου παραγωγικού προτύπου για τη δημιουργία επενδύσεων, θέσεων εργασίας και πραγματικής προστιθέμενης αξίας στην οικονομία.

Η τρίτη νομοθετική πρωτοβουλία θα εστιάζει στην ενίσχυση των μισθών, των συντάξεων και των εργασιακών δικαιωμάτων.

Η τέταρτη παρέμβαση θα είναι εστιασμένη στην παροχή δίκαιης λύσης για το ιδιωτικό χρέος και η πέμπτη στο στεγαστικό, τη στήριξη της οικογένειας και σε μια «ολιστική απάντηση για το δημογραφικό κίνδυνο».

Η έκτη παρέμβαση της Χαριλάου Τρικούπη θα στοχεύει στην «αναγέννηση της δημόσιας παιδείας και της δημόσιας υγείας» και η έβδομη στη λειτουργία ενός κράτους αξιοκρατίας, διαφάνειας και λογοδοσίας.

Μείωση ΦΠΑ και ισχυρή Επιτροπή Ανταγωνισμού και Αγοράς

Αναλυτικότερα, σε ό,τι αφορά τη μάχη για την αντιμετώπιση της ακρίβειας και της αισχροκέρδειας ο κ. Ανδρουλάκης προανήγγειλε μεταρρύθμιση της Επιτροπής Ανταγωνισμού με τη συγκρότηση «νέας, ισχυρής Επιτροπής Ανταγωνισμού και Αγοράς, που θα έχει προσωπικό, πόρους και σύγχρονα εργαλεία για να κάνει σωστά τη δουλειά της, ακολουθώντας επιτυχημένα ευρωπαϊκά πρότυπα και με δύο βασικές αρμοδιότητες: προστασία του ανταγωνισμού και του καταναλωτή».

Ανακοίνωσε, ακόμη, τη θέσπιση μηχανισμού έκτακτης φορολόγησης υπερκερδών των ολιγοπωλίων. Επίσης, πρότεινε προσωρινή και στοχευμένη μείωση ΦΠΑ σε βασικά αγαθά και στον ΕΦΚ στα καύσιμα. Επιπλέον, έθεσε στόχο για μείωση της τιμής της κιλοβατώρας κατά 20% το 2027 και 30% έως το τέλος της τετραετίας «με χαμηλότερο κόστος, σταθερές τιμές και ενεργειακή ασφάλεια».

Τέλος στο 13ωρο – «Ναι» στον 13^ο μισθό

Στα εργασιακά, ο κ. Ανδρουλάκης δεσμεύτηκε για την κατάργηση του νόμου της Νέας Δημοκρατίας που επιτρέπει τη 13ωρη εργασία, καθώς και την πλήρη επαναφορά των συλλογικών διαπραγματεύσεων, της Εθνικής Γενικής Συλλογικής Σύμβασης, των κλαδικών συμβάσεων και της μετενέργειας, αλλά και τη σταδιακή επαναφορά του 13ου μισθού στο Δημόσιο.

Παράλληλα, προανήγγειλε πιλοτική εφαρμογή της τετραήμερης εργασίας με πλήρεις αποδοχές σε μεγαλύτερες επιχειρήσεις και θέσεις έντασης διανοίας, δίνοντας φορολογικά κίνητρα.

Σε ό,τι αφορά τους συνταξιούχους δεσμεύτηκε για α) σταδιακή επαναφορά της 13ης σύνταξης, β) νέο ΕΚΑΣ για τους χαμηλοσυνταξιούχους, γ) αναμόρφωση της εισφοράς αλληλεγγύης συνταξιούχων με μεσοσταθμική μείωση κατά 20%, δ) ξεπάγωμα των επικουρικών συντάξεων, ε) σταδιακή αύξηση των ποσοστών αναπλήρωσης «για να δουν επιτέλους οι συνταξιούχοι πραγματικές αυξήσεις» και στ) θέσπιση αναλογικής ανταποδοτικής σύνταξης σε όσους δεν συμπληρώνουν τα 15 έτη ασφάλισης.

Κατάργηση τέλους επιτηδεύματος – Όριο απαλλαγής ΦΠΑ στα 20.000 για μικρές επιχειρήσεις

Για τους μικρομεσαίους και τους ελεύθερους επαγγελματίες ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ προανήγγειλε την κατάργηση του τέλους επιτηδεύματος και της τεκμαρτής φορολόγησης («φορολογούνται εισοδήματα και όχι επαγγέλματα»), τη σταδιακή μείωση της προκαταβολής φόρου στο 50% μέσα στην τετραετία και την αύξηση του ορίου απαλλαγής από τον ΦΠΑ στις 20.000 ευρώ για μικρές επιχειρήσεις και αυτοαπασχολούμενους. Επιπλέον, δεσμεύτηκε για τη θέσπιση ακατάσχετου επαγγελματικού λογαριασμού, με στόχο την προστασία της ρευστότητας των βιώσιμων μικρών επιχειρήσεων.

120 δόσεις και προστασία πρώτης κατοικίας

Ιδιαίτερα λεπτομερής ήταν η δέσμη παρεμβάσεων που παρουσίασε ο κ. Ανδρουλάκης για το ιδιωτικό χρέος. «Το σχέδιό μας είναι έτοιμο, σε κάθε λεπτομέρεια» είπε και προανήγγειλε νέο πλαίσιο προστασίας της πρώτης κατοικίας, υποχρεωτική συμμετοχή των πιστωτών στον εξωδικαστικό μηχανισμό, «βιώσιμη ρύθμιση» 120 δόσεων για χρέη σε εφορία και ασφαλιστικά ταμεία με κούρεμα τόκων και προσαυξήσεων, καθώς και λύση για τους χιλιάδες δανειολήπτες σε ελβετικό φράγκο.

Πλαφόν σε ενοίκια – νέο ΑΣΕΠ

Όσον αφορά την αντιμετώπιση της στεγαστικής κρίσης, ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ παρουσίασε εκ νέου το σχέδιο GenRent για 40.000 κοινωνικές κατοικίες (αξιοποίηση δημόσιας περιουσίας/ανακαίνιση κτηρίων).

Ακόμη προανήγγειλε περιορισμούς στη βραχυχρόνια μίσθωση όπου υπάρχει έντονη πίεση (με μελέτες φέρουσας ικανότητας), καθώς και πλαφόν στις ετήσιες αυξήσεις ενοικίων σε συγκεκριμένες ζώνες όπου υπάρχει τεκμηριωμένα στεγαστική πίεση.

Επανέλαβε δε τη δέσμευσή του για την κατάργηση της χρήσης της Golden Visa για επενδύσεις σε ακίνητα λέγοντας «δεν θα κάνουμε τους Έλληνες νοικάρηδες στον τόπο τους».

Ως προς τις παρεμβάσεις για το κράτος και τη διαφάνεια προανήγγειλε νέο ΑΣΕΠ «με αξιοκρατία σε όλες τις προσλήψεις» και περιορισμό του αριθμού των μετακλητών. Πρότεινε ακόμη τη θέσπιση νέου πλαισίου δημοσίων συμβάσεων με προληπτικό έλεγχο από το Ελεγκτικό Συνέδριο πριν προχωρήσουν οι διαγωνισμοί για συμβάσεις μεγάλης οικονομικής αξίας, ενώ δεσμεύτηκε ότι θα μπει τέλος στο «πάρτι των απευθείας αναθέσεων».

Αντίδραση Μαρινάκη

Σκληρή κριτική στην ομιλία του Νίκου Ανδρουλάκη άσκησε ο υφυπουργός παρά τω Πρωθυπουργώ και κυβερνητικός εκπρόσωπος Παύλος Μαρινάκης, κατηγορώντας τον πρόεδρο του ΠΑΣΟΚ ότι παρουσίασε σειρά υποσχέσεων χωρίς συγκεκριμένη κοστολόγηση, αλλά και προτάσεις για πολιτικές που, όπως υποστήριξε, εφαρμόζονται ήδη από την κυβέρνηση.

«Απ’ όλα είχε η ομιλία του κ. Ανδρουλάκη. Βροχή δισεκατομμυρίων, ανέξοδες υποσχέσεις και προτάσεις για πολιτικές, πολλές εκ των οποίων ήδη υλοποιούνται από την Κυβέρνηση, την οποία συστηματικά καθυβρίζει», ανέφερε ο κ. Μαρινάκης.

Ο κυβερνητικός εκπρόσωπος στάθηκε ειδικότερα στις προτάσεις του προέδρου του ΠΑΣΟΚ για το στεγαστικό, υποστηρίζοντας ότι «υποσχέθηκε, για παράδειγμα, περιορισμούς στις βραχυχρόνιες μισθώσεις, που, όμως, ήδη υπάρχουν και κίνητρα για να ανοίξουν κλειστά σπίτια, τα οποία επίσης εφαρμόζονται».

Ανάλογη κριτική άσκησε και για τις εξαγγελίες στον χώρο της Υγείας. Όπως ανέφερε, ο κ. Ανδρουλάκης «έταξε εθνικά προγράμματα προληπτικών ιατρικών εξετάσεων, τα οποία η κυβέρνηση ήδη εφαρμόζει και σύγχρονες υποδομές σε νοσοκομεία, όταν υλοποιείται το μεγαλύτερο πρόγραμμα εκσυγχρονισμού του ΕΣΥ με πόρους του Ταμείου Ανάκαμψης».

Αναφερόμενος στην Παιδεία, ο κ. Μαρινάκης σημείωσε ότι ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ «μίλησε για Νέο Λύκειο και Εθνικό Απολυτήριο, όταν η κυβέρνηση ήδη έχει ανοίξει τον διάλογο για την αναμόρφωση του σχολείου».

Παράλληλα, έθεσε το ζήτημα της συνταγματικής αναθεώρησης και ειδικότερα του άρθρου 86, επισημαίνοντας ότι ο κ. Ανδρουλάκης «δήλωσε ότι θα αλλάξει στην Αναθεωρητική Βουλή το άρθρο 86, αλλά στην τρέχουσα Βουλή το ΠΑΣΟΚ καταψήφισε στην πρώτη ψηφοφορία την Αναθεώρηση του συγκεκριμένου άρθρου».

Ο κυβερνητικός εκπρόσωπος επέκρινε επίσης τις οικονομικές εξαγγελίες του προέδρου του ΠΑΣΟΚ, αναφέροντας ότι «υποσχέθηκε 13ο μισθό και 13η σύνταξη χωρίς, βέβαια, για κανένα απολύτως οικονομικό μέτρο να αναφέρει συγκεκριμένες δαπάνες».

Κλείνοντας, ο κ. Μαρινάκης υποστήριξε ότι από την ομιλία του προέδρου του ΠΑΣΟΚ απουσίαζε η συγκεκριμένη και κοστολογημένη πρόταση διακυβέρνησης: «Το μόνο που δεν ακούσαμε, για ακόμα μία φορά, από τον κ. Ανδρουλάκη ήταν ένα ρεαλιστικό και κοστολογημένο σχέδιο για τη χώρα».