Οι ιδεοληπτικές αναγνώσεις των διεθνών εξελίξεων και συστηματική αστοχία προβλέψεων από “ειδήμονες”, το πολύ-πολύ καταλήγει στην απαξίωσή τους, επειδή συσκοτίζουν αντί να φωτίζουν τις εξελίξεις, αγνοώντας πραγματικότητες που μπορεί να διακρίνει και ένας απλός, μη ειδικός παρατηρητής.

Η ιδεοληψία δεν οφείλεται σε σπάνη δεδομένων ή έλλειψη ευφυίας, αλλά σε ευνόητες και γνωστές ξένες εξαρτήσεις. Το πρόβλημα είναι ότι τέτοιες εξαρτήσεις και ιδεοληψίες καθορίζουν και την εξωτερική πολιτική της Ελλάδας, με το περίβλημα μιας δήθεν “εθνικής υπευθυνότητας”. Οι αστοχίες σε αυτό το πεδίο, το πεδίο της ασφάλειας της χώρας, θα κοστίσουν πολύ ακριβότερα από την όποια προσωπική διάψευση κάποιου ειδικού. Μετά την αναγκαία αυτή προειδοποίηση πάμε στο θέμα μας.

Το βασικό ερώτημα δεν είναι τι θα κάνει το Ισραήλ

Δύο είναι τα βασικά ερωτήματα μετά το Μνημόνιο Κατανόησης. Πρώτον, πώς θα διαχειριστεί η Τεχεράνη την κατοχή του νοτίου Λιβάνου με δεδομένο ότι στο σημείο (1) του Μνημονίου αναφέρεται ρητά ότι ΗΠΑ και Ιράν συμφωνούν στη “διασφάλιση της εδαφικής ακεραιότητας και κυριαρχίας του Λιβάνου”, στο προτελευταίο σημείο (13) ότι οι διαπραγματεύσεις θα ξεκινήσουν μόνο εφόσον ξεκινήσουν να εφαρμόζονται τα σημεία 1, 4, 5, 10 και 11, και με δεδομένο επίσης ότι η Χεσμπολάχ δεν πρόκειται να αποδεχτεί “ειρηνική” ισραηλινή κατοχή (και καλά θα κάνει).

Το δεύτερο και  πιο σημαντικό ερώτημα είναι αν οι ΗΠΑ θα επιλέξουν πράγματι την επίτευξη μιας “τελικής συμφωνίας”, που περιγράφεται στο Μνημόνιο. Αυτό είναι το πιο βασικό ερώτημα, από το οποίο θα εξαρτηθούν και τα υπόλοιπα, αλλά για κάποιους λόγους δεν αξιολογείται από τους περισσότερους αναλυτές.

Όταν συνάφθηκε η συμφωνία εκεχειρίας στις 8 Απριλίου, οι ΗΠΑ είχαν αποδεχτεί τις ιρανικές απαιτήσεις ως “βάση διαπραγμάτευσης”, καθώς και τον τερματισμό του πολέμου στο Λίβανο. Όπως αποδείχτηκε αυτό που κυρίως ενδιέφερε τότε την Ουάσιγκτον ήταν να πάρουν από τους Ιρανούς τουλάχιστον το πάγωμα της σύγκρουσης, αφού δεν μπορούσαν να ανοίξουν τα Στενά. Δεν είχαν ακόμη αποφασίσει για διαπραγματεύσεις, ούτε είχαν αποφασίσει να συγκρατήσουν το Ισραήλ στο Λίβανο. Προκειμένου να πάρουν το πάγωμα υποχρεώθηκαν να αποδεχτούν τις απαιτήσεις της Τεχεράνης για εκεχειρία, που παραβίασαν στη συνέχεια.

Αυτό που παίρνουν τώρα με το Μνημόνιο είναι το άνοιγμα των Στενών του Ορμούζ. Προκειμένου να το πάρουν υποχρεώθηκαν να αποδεχτούν τις απαιτήσεις της Τεχεράνης για τη λήξη του πολέμου. Αν τελικά η εκεχειρία θα καταλήξει σε συμφωνία ειρήνευσης, είναι για τις ΗΠΑ ένα τελείως διαφορετικό ζήτημα. Αυτό το γνωρίζει και η Τεχεράνη και η περίπλοκη αρχιτεκτονική του Μνημονίου αποτυπώνει αυτό το ενδεχόμενο και το τι θα έχει χάσει και κερδίσει η κάθε πλευρά, στην περίπτωση που τελική συμφωνία δεν υπάρξει, ή καθυστερήσει για μεγάλο διάστημα. Άλλωστε το Μνημόνιο ρητά αναφέρει ότι το διάστημα των 60 ημερών είναι “επεκτάσιμο” (extendable). Μέχρι το άπειρο…

Η αρχιτεκτονική του MoU

Άμα τη υπογραφή της συμφωνίας, οι ΗΠΑ υποχρεούνται εκτός της άρσης του ναυτικού αποκλεισμού

• να αποδεσμεύσουν μέρος από τα παγωμένα ιρανικά κεφάλαια.
• να άρουν τις κυρώσεις στο ιρανικό πετρέλαιο.
• να μην προβούν σε νέες κυρώσεις και
• να μην αναπτύξουν άλλες στρατιωτικές δυνάμεις στην περιοχή.

Επίσης, οι ΗΠΑ αναγνωρίζουν τα “κυριαρχικά δικαιώματα των παράκτιων κρατών στα  Στενά του Ορμούζ”, και αποδέχονται ότι το «Ιράν θα διεξάγει διάλογο με το Σουλτανάτο του Ομάν για τον καθορισμό των μελλοντικών διαχειριστικών και ναυτιλιακών υπηρεσιών σε συνεννόηση με άλλα παράκτια κράτη του Περσικού Κόλπου». Τέλος, το Ιράν δεσμεύεται για την ελεύθερη και “ασφαλή διέλευση των εμπορικών πλοίων χωρίς τέλη μόνον για 60 ημέρες”, που σημαίνει ότι εμμέσως οι ΗΠΑ αποδέχονται την προοπτική το Ιράν να επιβάλλει τέλη “για υπηρεσίες” μετά τις 60 ημέρες.

Αν και μόνο το (1) είναι μη αντιστρέψιμο στην περίπτωση που οι ΗΠΑ αλλάξουν γνώμη, οποιαδήποτε παραβίαση των υπολοίπων δίνει τυπικά στο Ιράν το δικαίωμα να παραβιάσει τη δική του δέσμευση στο Μνημόνιο και να ξανακλείσει τα Στενά. Συνεπώς, μέχρις εδώ οι ΗΠΑ είναι αναγκασμένες να τηρήσουν το Μνημόνιο, ανεξάρτητα αν θα επέλθει τελική συμφωνία. Ας πάμε τώρα στις υπόλοιπες δεσμεύσεις των ΗΠΑ εφόσον επέλθει τελική συμφωνία. Σε αυτή την περίπτωση οι ΗΠΑ πρέπει:

• να άρουν όλες τις κυρώσεις, πρωτογενείς και δευτερογενείς, (άρα κάθε πυρηνική συμφωνία θα είναι καλύτερη για το Ιράν συγκριτικά με τη JCPOA στο σκέλος των κυρώσεων, όπως είχαμε προβλέψει)
• να απομακρύνουν τις δυνάμεις τους που βρίσκονται “πλησίον του Ιράν”, εντός 30 ημερών.

Δεν υπάρχει η παραμικρή αναφορά του Μνημονίου σε βαλλιστικό οπλοστάσιο και συμμάχους του Ιράν ως ζήτημα διαπραγμάτευσης, εξέλιξη που είχαμε επίσης προβλέψει, πριν ακόμη ξεκινήσει ο πόλεμος και κατά τη διάρκεια. Τέλος, η ανάληψη ευθύνης για ανάπτυξη σχεδίου για 300 δισ. ανοικοδόμηση δεν αξιολογείται εδώ, γιατί είναι διατυπωμένο με τρόπο που πρακτικά δεν συνιστά υποχρέωση. Καλύπτει επικοινωνιακά και ηθικά το Ιράν εν είδει “πολεμικών αποζημιώσεων”, χωρίς να συνιστά τυπικά δέσμευση για τις ΗΠΑ.

Το πιο βασικό ερώτημα λοιπόν είναι αν οι ΗΠΑ έχουν συμφέρον να φτάσουν σε μια “τελική συμφωνία”. Για να κερδίσουν τι; Από το Μνημόνιο οι ΗΠΑ αποδέχονται το σημερινό πυρηνικό στάτους του Ιράν μέχρι να υπάρξει, αν υπάρξει, τελική συμφωνία. Αν υπάρξει συμφωνία η αναγνώριση του δικαιώματος εμπλουτισμού είναι ήδη δεδομένη.

Να θυμίσουμε ότι η εξωφρενική απαίτηση Τραμπ-Νετανιάχου για μηδενικό εμπλουτισμό ήταν υποτίθεται ο βασικός  λόγος που ο Τραμπ δεν ήταν ικανοποιημένος από τις διαπραγματεύσεις στη Γενεύη και ξεκίνησε τον πόλεμο. Το δε εμπλουτισμένο ουράνιο δεν θα φύγει από τη χώρα. Δεν είναι μόνο λόγοι εθνικής αξιοπρέπειας, είναι κυρίως το γεγονός ότι η “αραίωση” σε ιρανικό έδαφος αποτελεί ένα κάποιο εχέγγυο εφαρμογής των συμφωνηθέντων από την άλλη πλευρά (πχ να μην επαναφέρουν κυρώσεις την επομένη που το Ιράν θα παραδώσει το απόθεμα).

Τι σημαίνει για ΗΠΑ μια τελική συμφωνία

Αν υπάρξει λοιπόν συμφωνία το Ιράν, με τα δεδομένα του Μνημονίου, και με τα δεδομένα στην περιοχή που έχουν διαμορφωθεί μετά τον πόλεμο, το Ιράν θα βρεθεί σε πολύ καλύτερη και ισχυρότερη θέση από αυτή που βρισκόταν την επομένη της JCPOA, το Ισραήλ σε χειρότερη, ενώ αν οι ΗΠΑ αναγνωρίζουν το νέο στάτους του Ιράν, ωθούνται και έχουν περισσότερους λόγους να το αναγνωρίσουν άλλοι γείτονες στο Κόλπο, ανατολικά (Πακιστάν, Ινδία) και βόρεια. 

Η λογική λέει ότι οι ΗΠΑ θα κάνουν κάτι τέτοιο μόνο αν έχουν αποφασίσει να προσεγγίσουν πραγματικά το Ιράν, περισσότερο και από όσο ήταν διατεθειμένος να το προσεγγίσει ο Ομπάμα, και να τροποποιήσουν τη θέση τόσο του Ιράν, όσο και του Ισραήλ στην εξίσωση της αμερικανικής αρχιτεκτονικής στην περιοχή. Πόσο πιθανή ή απίθανη είναι μια τέτοια στροφή; Όχι μόνο λόγω του εβραϊκού λόμπι, αλλά και λόγω αντικρουόμενων επιδιώξεων των ίδιων των ΗΠΑ με το Ιράν. Επίσης, μια τέτοια στροφή θα προϋπέθετε νέα αλλαγή πολιτικής μετά το περσινό φιάσκο με τον δασμολογικό πόλεμο και το φετινό φιάσκο στο Ιράν, μετά την επιθετική εκκίνηση του 2026 με Βενεζουέλα, Γροιλανδία, Κούβα κλπ. Το βέβαιο είναι ότι δεν έχουν ακόμη παρθεί τέτοιες “ακραίες” αποφάσεις στροφής πολιτικής στην Ουάσιγκτον. 

…και μη-συμφωνία

Αντίθετα, αν οι ΗΠΑ επιλέξουν τη μη-συμφωνία, πρώτον, έχουν πολλούς τρόπους να το μεθοδεύσουν. Με στήριξη της υπονόμευσης του Ισραήλ σε Λίβανο και αλλού, με υπαναχώρηση της άρσης κάποιων κυρώσεων, με νέες υπερβολικές απαιτήσεις για τα πυρηνικά. Δεύτερον, το να μην υπάρξει συμφωνία για τα πυρηνικά δεν σημαίνει κατ’ ανάγκην ότι το Ιράν θα αναπτύξει πυρηνικό όπλο. Το πιθανότερο θα επανέλθει στην πολιτική του ενός βήματος πριν την ανάπτυξη, όπως πριν τον πόλεμο (Λανθάνουσα Ικανότητα). Οι υπόλοιπες ειρηνικές πυρηνικές δραστηριότητες είναι άνευ σημασίας για τις ΗΠΑ, που μόνο ως πρόφαση τις χρησιμοποιούσαν, όπως έχουμε επανειλημμένα εξηγήσει. 

Τρίτον, η μη-συμφωνία, και εφόσον βέβαια οι ΗΠΑ δεν υπαναχωρήσουν και από τις δεσμεύσεις τους άμα τη υπογραφή του Μνημονίου, τόσο ώστε να δώσουν στο Ιράν το πάτημα να ξανακλείσει τα Στενά, δίνει τη δυνατότητα στην Ουάσιγκτον να επανέλθει στην περιοχή με πολιτικές ανάσχεσης του Ιράν, διαχείρισης ζημίας από τον πόλεμο, και περιορισμού της αναβαθμισμένης επιρροής του στην αραβική Χερσόνησο και ευρύτερα. Ειδικότερα, μετά τη προσπάθεια της Τεχεράνης να μεταβάλει την εξίσωση της περιοχής χτυπώντας για πρώτη φορά το Ισραήλ – όχι σε απάντηση ισραηλινής επίθεσης στο Ιράν, αλλά σε τρίτο μέρος (Λίβανο) – το αν οι ΗΠΑ θα αποδεχτούν τη νέα αυτή εξίσωση ή όχι , θα είναι δείκτης των προθέσεών τους στην περιοχή.

Τι θα έχουν χάσει οι ΗΠΑ σε περίπτωση μη-συμφωνίας; Πέραν των περιφερειακών και παγκόσμιων επιπτώσεων της ήττας τους στον πόλεμο, που έτσι κι αλλιώς δεν αναιρούνται ούτε με συμφωνία, θα έχουν τυπικά ή άτυπα ανεχτεί το νέο στάτους στα Στενά, θα έχουν αποδεσμεύσει κάποια ιρανικά κεφάλαια, και θα έχουν πρακτικά εγκαταλείψει τον πυρηνικό περιορισμό του Ιράν ως μέσο εκβιασμού και επιβολής περιφερειακής πολιτικής, ενώ είναι αμφίβολο αν πλέον θα συνεχίσουν άλλες χώρες (πχ κάποιες ευρωπαϊκές) να ευθυγραμμίζονται με την Ουάσιγκτον στο ζήτημα Ιράν.  

Συνεπώς, το πώς θα αντιμετωπιστεί η “αντιμνημονιακή” διάθεση και δραστηριότητα του Ισραήλ εξαρτάται από πολύ ευρύτερες σταθμίσεις, που αναγκαστικά θα κάνουν οι ΗΠΑ, εκκινώντας από ένα σημείο που είναι σίγουρα χειρότερο για τις ίδιες απ’ ότι πριν τον πόλεμο. Αντίθετα, για το Ιράν η επίτευξη τελικής συμφωνίας είναι ο μόνος τρόπος να κεφαλαιοποιήσουν το μέγιστο των κερδών από τον πόλεμο και λογικά θα φτάσουν μακριά για το καταφέρουν. Αλλά αν οι ΗΠΑ επιλέξουν την μη-συμφωνία, κάθε υποχώρησή του θα είναι μάταια. 

Η Ρωσία δεν αναφέρει μεγάλες ζημίες και προσθέτει ότι αναχαιτίσθηκαν 550 drones ε όλη την επικράτεια και 194 στην Μόσχα, αλλά κάποια προκάλεσαν ζημία στο διυλιστήριο αλλά και σε κατοικίες. Εντούτοις φαίνεται πως το πλήγμα είναι υπολογίσιμο καθώς το ένα αφορά και την πρωτεύουσα, εξ ου και ο Λαβρόφ έκανε τη δήλωση ότι «η Ρωσία θα συνεχίσει να διεξάγει τακτικά, μεγάλης κλίμακας πλήγματα κατά της Ουκρανίας, κατόπιν άμεσης εντολής του Βλαντίμιρ Πούτιν.». Ο εκπρόσωπος του Κρεμλίνου δήλωσε ότι «αυτές οι επιθέσεις στο εσωτερικό της Ρωσίας περιπλέκουν δραματικά οποιαδήποτε προοπτική για ειρηνευτικές συνομιλίες», ενώ υποσχέθηκε «μαζικά ομαδικά πλήγματα» ως απάντηση.

Και άλλες χρονιές οι ανώτατοι δικαστές επέλεξαν να μην δώσουν το “παρών” στη συγκεκριμένη διαδικασία, καθώς οι περισσότερι εκτιμούν ότι αφ΄ενός οι αποφάσεις της κυβέρνησης και οι υπουργικές εισηγήσεις διαφέρουν από την γνωμοδότηση των Προέδρων της Βουλής, αφ΄ετέρου γιατί θεωρούν ότι η παρουσία τους επί δεκαετίες στο χώρο της δικαιοσύνης είναι υπέρτερη από τη διαδικασία της ακρόασης.

Το αποτέλεσμα της ψηφοφορίας από τη Διάσκεψη των προέδρων της Βουλής δεν δεσμεύει την απόφαση του Υπουργικού Συμβουλίου για τον διορισμό. Έχουν διοριστεί σε κορυφαίες θέσεις στη Δικαιοσύνη ανώτατοι δικαστές που δεν ήρθαν πρώτοι στην ψηφοφορία των  πορέδρων της Βουλής. Ο πρόεδρος θα επιλεγεί στο υπουργικό συμβούλιο της 29ης Ιουνίου 2026.

Στην Βουλή είχαν κληθεί προς ακρόαση 9 αντιπρόεδροι του Αρείου Πάγου και άλλοι 17 αρεοπαγίτες δικαστές. Η συντριπτική πλειοψηφία των δικαστικών δεν προσήλθε πάντως στη Βουλή για να “εξετασθεί” από τους προέδρους.

Μέσα από ανάρτηση στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, η ΕΛΑΣ αμφισβήτησε ευθέως το αφήγημα περί θετικής πορείας της οικονομίας, υποστηρίζοντας ότι οι επίσημοι δείκτες και η εικόνα που παρουσιάζεται απέχουν σημαντικά από την καθημερινή πραγματικότητα που αντιμετωπίζουν μεγάλα τμήματα της κοινωνίας. Με την παράθεση οικονομικών και κοινωνικών δεδομένων, επιχείρησε να αναδείξει τις αντιφάσεις ανάμεσα στους μακροοικονομικούς δείκτες και το βιοτικό επίπεδο των πολιτών.

Η παρέμβαση της ΕΛΑΣ ήρθε λίγες ημέρες μετά την κριτική που είχε ασκήσει στις ίδιες δηλώσεις και ο δήμαρχος Αθηναίων, Χάρης Δούκας, ο οποίος είχε τονίσει ότι οι αναφορές της Διαμαντοπούλου στις επιτυχίες της κυβέρνησης στα δημοσιονομικά και στη διεθνή εικόνα της χώρας δεν αντανακλούν, κατά την άποψή του, τις διαθέσεις και τις αντιλήψεις της κοινωνικής βάσης του ΠΑΣΟΚ.

Υπό τον τίτλο «Κι όμως η αλήθεια διαφωνεί», η ΕΛΑΣ παρουσίασε μια διαφορετική αποτίμηση της οικονομικής και κοινωνικής κατάστασης. Όπως υποστηρίζει, το κατά κεφαλήν ΑΕΠ της Ελλάδας παραμένει αισθητά χαμηλότερο από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο, ενώ οι μισθοί εξακολουθούν να υπολείπονται σημαντικά των αντίστοιχων ευρωπαϊκών επιπέδων. Παράλληλα, επισημαίνει ότι σημαντικό ποσοστό των πολιτών εξακολουθεί να βρίσκεται αντιμέτωπο με τον κίνδυνο φτώχειας και κοινωνικού αποκλεισμού.

Η κριτική της δεν περιορίζεται στην οικονομία. Η ΕΛΑΣ συνδέει την κυβερνητική πορεία και με ζητήματα θεσμικής λειτουργίας, κάνοντας αναφορά σε υποθέσεις όπως ο ΟΠΕΚΕΠΕ, οι παρακολουθήσεις και η τραγωδία των Τεμπών, τις οποίες παρουσιάζει ως ενδείξεις ελλειμμάτων στη διαφάνεια, τη λογοδοσία και τη λειτουργία των θεσμών.

«Η πολιτική αλλαγή από μόνη της δεν αρκεί. Αυτό που χρειάζεται η χώρα είναι αλλαγή πολιτικής», καταλήγει η παρέμβαση της ΕΛΑΣ, επιχειρώντας να συμπυκνώσει το βασικό πολιτικό της μήνυμα απέναντι στην κυβέρνηση αλλά και απέναντι σε όσους, κατά την εκτίμησή της, εμφανίζονται πρόθυμοι να αναγνωρίσουν θετικό πρόσημο στην κυβερνητική πορεία.

Σε τροχιά συγκρότησης η ΕΛΑΣ

Παράλληλα με την πολιτική αντιπαράθεση που αναπτύσσεται στον χώρο της αντιπολίτευσης, η ΕΛΑΣ επιταχύνει τα βήματα για την πλήρη οργανωτική της συγκρότηση. Σύμφωνα με πληροφορίες, μέσα στις επόμενες ημέρες και πριν από την πρώτη συνεδρίαση του Εθνικού Συμβουλίου στις 27 Ιουνίου, αναμένεται να ολοκληρωθεί η στελέχωση των βασικών τομέων πολιτικής ευθύνης, με την ανακοίνωση των προσώπων που θα αναλάβουν κρίσιμα χαρτοφυλάκια.

Η συγκεκριμένη δομή θα αποτελέσει ουσιαστικά τον πυρήνα της αντιπολιτευτικής λειτουργίας του νέου φορέα. Τα στελέχη που θα επιλεγούν θα έχουν την ευθύνη της παρακολούθησης του κυβερνητικού έργου, της παραγωγής προγραμματικών θέσεων και της δημόσιας εκπροσώπησης της ΕΛΑΣ σε ζητήματα πολιτικής επικαιρότητας. Στο επιτελείο του Αλέξη Τσίπρα αποδίδουν ιδιαίτερη βαρύτητα στη συγκρότηση αυτού του σχήματος, καθώς θεωρείται απαραίτητο εργαλείο για την ενίσχυση της πολιτικής παρουσίας του κόμματος και την εδραίωσή του ως βασικού παίκτη στον προοδευτικό χώρο.

Την ίδια ώρα, συνεργάτες του πρώην πρωθυπουργού εκτιμούν ότι η όξυνση της αντιπαράθεσης με το ΠΑΣΟΚ δημιουργεί συνθήκες που ευνοούν πολιτικά την ΕΛΑΣ. Οι δημόσιες παρεμβάσεις της Άννας Διαμαντοπούλου, οι οποίες αναγνωρίζουν θετικές επιδόσεις στην κυβερνητική πολιτική, αξιοποιούνται από την πλευρά της ΕΛΑΣ ως απόδειξη ότι στο εσωτερικό της Χαριλάου Τρικούπη εξακολουθούν να υπάρχουν ισχυρές τάσεις προσέγγισης με τη ΝΔ. Στο πλαίσιο αυτό, η ΕΛΑΣ επιχειρεί να ενισχύσει το προφίλ της ως της βασικής και πιο συνεπούς αντιπολιτευτικής δύναμης απέναντι στην κυβέρνηση Μητσοτάκη.

Ταυτόχρονα, οι κατά καιρούς αναφορές του Δούκα στην ανάγκη συνεννόησης και συνεργασίας των προοδευτικών δυνάμεων αντιμετωπίζονται από το περιβάλλον Τσίπρα ως έμμεση αναγνώριση της πολιτικής βαρύτητας της ΕΛΑΣ. Στελέχη του νέου φορέα θεωρούν ότι αυτή η συζήτηση ενισχύει την εικόνα του κόμματος ως αναγκαίου κρίκου σε οποιοδήποτε μελλοντικό σχέδιο ανασύνθεσης του προοδευτικού χώρου και διαμόρφωσης μιας αξιόπιστης εναλλακτικής πρότασης εξουσίας απέναντι στη σημερινή κυβέρνηση.

Βαρύ κλίμα στη Χαριλάου Τρικούπη

Στη Χαριλάου Τρικούπη, σύμφωνα με πληροφορίες, η εσωτερική συζήτηση γίνεται ολοένα και πιο έντονη, καθώς αρκετά στελέχη εκφράζουν δυσφορία όχι μόνο για τη δημόσια αντιπαράθεση ανάμεσα στην Άννα Διαμαντοπούλου και τον Δούκα, αλλά κυρίως για τη στάση που τήρησε η ηγεσία του κόμματος απέναντι στη σύγκρουση. Για πολλούς, όταν δύο από τα πλέον αναγνωρίσιμα πρόσωπα του ΠΑΣΟΚ συγκρούονται ανοιχτά για ζητήματα στρατηγικής και πολιτικής κατεύθυνσης, η επιλογή της ουδετερότητας δεν συνιστά ουσιαστική πολιτική απάντηση.

Το βασικό ερώτημα που τίθεται πλέον στο εσωτερικό του κόμματος είναι ποια ακριβώς είναι η επίσημη γραμμή του ΠΑΣΟΚ. Πώς είναι δυνατόν δύο κορυφαία στελέχη, τα οποία μάλιστα διεκδίκησαν την ηγεσία απέναντι στον Νίκο Ανδρουλάκη, να εκπέμπουν τόσο διαφορετικά πολιτικά μηνύματα χωρίς να υπάρχει ξεκάθαρη παρέμβαση από την κορυφή;

Από τη μία πλευρά, η Άννα Διαμαντοπούλου αναγνωρίζει θετικές επιδόσεις της κυβέρνησης, ιδιαίτερα στον τομέα της οικονομίας, προκαλώντας αντιδράσεις σε όσους θεωρούν ότι η επιχειρηματολογία της προσεγγίζει υπερβολικά τις θέσεις της Νέας Δημοκρατίας. Από την άλλη, ο Δούκας επιμένει στη λογική των ευρύτερων προοδευτικών συγκλίσεων, επαναφέροντας στο προσκήνιο το ενδεχόμενο συνεργασιών με δυνάμεις της Κεντροαριστεράς και διατηρώντας ανοιχτή τη συζήτηση για συνεννόηση με την ΕΛΑΣ και τον Τσίπρα, χωρίς ωστόσο να είναι σαφές αν από την πλευρά της Αμαλίας υπάρχει αντίστοιχη διάθεση.

Μέσα σε αυτό το σκηνικό, η τακτική των ίσων αποστάσεων που ακολουθεί ο Ανδρουλάκης μοιάζει, για αρκετούς εντός του κόμματος, ανεπαρκής. Διότι το ζήτημα δεν είναι απλώς η δημόσια έκφραση διαφορετικών απόψεων, αλλά η απουσία μιας σαφούς και αδιαμφισβήτητης πολιτικής γραμμής που να δεσμεύει το σύνολο των στελεχών.

Δεν περνά απαρατήρητο, πάντως, το γεγονός ότι ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ έχει επανειλημμένα κατηγορήσει τον Τσίπρα ότι λειτουργεί ως “χορηγός” της κυβέρνησης. Ωστόσο, όπως παρατηρούν αρκετοί συνομιλητές της Χαριλάου Τρικούπη, η εικόνα εσωστρέφειας και οι δημόσιες αντιφάσεις που καταγράφονται το τελευταίο διάστημα καταλήγουν να προσφέρουν πολύτιμο πολιτικό χώρο στην ΕΛΑΣ, ενισχύοντας την παρουσία της στον δημόσιο διάλογο και αναδεικνύοντάς την σε βασικό συνομιλητή των εξελίξεων στον χώρο της αντιπολίτευσης.

Αυτοδιάλυση ΣΥΡΙΖΑ-ΠΑΣΟΚ προτείνει ο Σιακαντάρης

Ως «τοξικά κόμματα» χαρακτήρισε ο Γιώργος Σιακαντάρης τον ΣΥΡΙΖΑ και το ΠΑΣΟΚ, θεωρώντας ότι έχουν «τελειώσει πολιτικά» και γι’ αυτόν τον λόγο είναι υπέρ της αυτοδιάλυσής τους. Ο συντονιστής της 13μελής ομάδας που συνέταξε το Μανιφέστο του Ινστιτούτου Τσίπρα αποκάλυψε μάλιστα ότι την άποψη του αυτή για το ΠΑΣΟΚ την είχε εκφράσει στη Φώφη Γεννηματά, αλλά και αργότερα στον Ανδρουλάκη.

«Το μέλλον του ΣΥΡΙΖΑ είναι δυσοίωνο. Νομίζω ότι ο ΣΥΡΙΖΑ – αλλά θα είμαι και λίγο προβοκάτορας – αλλά και το ΠΑΣΟΚ ως κόμματα έχουν τελειώσει πολιτικά. Είναι τοξικά στην ελληνική κοινωνία και γι’ αυτό και εγώ, πριν ο Τσίπρας πάρει αυτή τη θέση, ήμουν υπέρ της αυτοδιάλυσής τους. Το είχα πει και στην αείμνηστη τη Φώφη Γεννηματά, το έχω πει και στον Ανδρουλάκη. Ότι αν θέλετε να προχωρήστε αυτό το πράγμα, πρέπει να διαλύστε τα παλιά μαγαζιά, πρέπει να φύγουν τα παλιά μαγαζιά από τη μέση», είπε στον τηλεοπτικό σταθμό One.

Στην παρατήρηση του Γιώργου Μουρούτη ότι και ο Τσίπρας είναι τοξικός γιατί τα πρόσωπα στον ΣΥΡΙΖΑ ήταν επιλογή του, ο κ. Σιακαντάρης απάντησε: «Όταν λέω τοξικά, δεν λέω ότι ήταν αρνητικά για την ιστορία της Ελλάδας και του πολιτικού και κομματικού συστήματος. Το ΠΑΣΟΚ έχει ένα θετικό αποτύπωμα, ίσως το πιο θετικό απ’ όλους, αλλά όπως έτσι το έφερε η πολιτική διαδικασία, στη συνείδηση του κόσμου θεωρείται είναι τοξικό. Όπως θεωρείτο η ΔΗΜΑΡ που κατέβηκε στην κοινωνία και πήρε 0,31%. Μπήκε στην κυβέρνηση και έχασε το μισό κοινό, βγήκε από την κυβέρνηση και έχασε το υπόλοιπο».

Ερωτηθείς, τέλος, να τοποθετηθεί για δείγματα αλαζονείας στην ΕΛΑΣ του Τσίπρα, ο Γιώργος Σιακαντάρης απάντησε: «Αλαζονεία από πού; Δεν συμμερίζομαι αυτές τις απόψεις. Δεν είναι αλαζονεία να λες ότι είσαι δεύτερο κόμμα ενώ είσαι. Ότι ενδεχομένως να υπάρχουν διαδικασίες από κόσμο που κινείται γύρω από τον Τσίπρα και θέλει να υπερθεματίσει και να γίνει τσιπρικότερος του Τσίπρα μπορεί να φαίνεται, αλλά ο Τσίπρας δεν δείχνει δείγματα αλαζονείας. Εδώ είμαστε, όλοι κρίνουμε και όλοι κρινόμαστε».

Υπέρ του νομοσχεδίου επί της Αρχής ψήφισε η ΝΔ, καταψήφισε το ΚΚΕ, ενώ όλα τα άλλα κόμματα επιφυλάχθηκαν να τοποθετηθούν στην Ολομέλεια. Ο υφυπουργός Θάνος Πετραλιάς ανέφερε ότι θα υπάρξει νομοθετική βελτίωση στα άρθρα 32, 34 και 35 που αφορούν συνταξιοδοτικές διατάξεις των στρατιωτικών και της ΕΛΑΣ ώστε να μην υπάρχει ανισορροπία και να λάβουν όλοι τις αυξήσεις που προβλέπονται.

Για την ρύθμιση των 72 δόσεων για χρέη έως το 2023 ο υφυπουργος υποστήριξε οτι δεν αφορά οφειλές από το 2024 μέχρι σήμερα, επειδή «τα αρρύθμιστα χρέη που έχουν δημιουργηθεί έως το τέλος του 2023 ανέρχονται σε 95,3 δισ. ευρώ έναντι συνολικά 102,7 δισ. ευρώ που είναι τα παλαιά και τα νέα μαζί. ‘Αρα η ρύθμιση των 72 δόσεων καλύπτεται το 93% των χρεών» και πρόσθεσε ότι αν επέκτεινε τη ρύθμιση θα αδικούσε όσους ήδη ρύθμισαν τα χρέη με την πάγια ρύθμιση των 24 δόσεων.

Ο υφυπουργός Θάνος Πετραλιάς απαντώντας σε ερώτημα ποια είναι η προβλεπόμενη δαπάνη για το επίδομα στους υπαλλήλους της Προεδρία της Δημοκρατίας είπε ότι αυτό είναι συνολικού ύψους 1,2 εκατ. ευρώ ετησίως και αφορά περί τα 550 άτομα. Είπε ότι είναι 100 έως 200 ευρώ το μήνα που δίνονται «επειδή είχε καταργηθεί το επίδομα παραστάσεων που υπήρχε διδόταν».

Νωρίτερα, θετική κρίθηκε η αποτίμηση του νομοσχεδίου από τους φορείς που κλήθηκαν σε ακρόαση με παράλληλες επισημάνσεις σε επιμέρους άρθρα και προτάσεις βελτίωσης.

Ο πρόεδρος του Οικονομικού Επιμελητηρίου Ελλάδας Κωνσταντίνος Κόλλιας ανέφερε πως η θέσπιση της νέας ρύθμισης των 72 δόσεων αποτελεί σημαντική ανάσα για την αγορά και την αποσυμπίεση των νοικοκυριών και των επιχειρήσεων από το δυσβάσταχτο βάρος του χρέους τους, αλλά πρόσθεσε ότι το επιτόκιο του 5,84% είναι ιδιαίτερα επιβαρυντικό.

Ο πρόεδρος της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Φοροτεχνικών Ελεύθερων Επαγγελματιών Δημήτρης Χριστοφοράκης είπε πως αν και ο πνεύμα του νομοσχεδίου κινείται στην κατεύθυνση της ενίσχυσης του διαθέσιμου εισοδήματος των συμπολιτών μας, είναι προβληματική η απαίτηση να προκαταβάλλεται το 25% της οφειλής. Ζήτησε την υπαγωγή στις 72 δόσεις όλων των οφειλών που καθίστανται ληξιπρόθεσμες έως και την ημερομηνία ψήφισης του νομοσχεδίου.

Ο πρόεδρος του Λογιστικού Συλλόγου Αθηνών πρότεινε την θέσπιση κλιμακούμενου ακατάσχετου λογαριασμού, χωρίς την απαίτηση προκαταβολής και η απώλεια της ρύθμισης να επέρχεται μετά από απώλεια 4 δόσεων το δε επιτόκιο να μειωθεί στο 3%.

Ο α΄ αντιπρόεδρος της Διοικητικής Επιτροπής του Βιοτεχνικού Επιμελητηρίου Αθήνας Ιωάννης Μάνος πρότεινε για την άρση κατασχέσεων λογαριασμών για βεβαιωμένες οφειλές στη Φορολογική Διοίκηση τη θεσμοθέτηση ενός ακατάσχετου επαγγελματικού λογαριασμού, ενός προστατευμένου επαγγελματικού λογαριασμού για όσους εντάσσονται σε ρύθμιση. Τη θεσμοθέτηση 120 δόσεων αντί για 72 με η διαγραφή των προστίμων και των προσαυξήσεων.

Το μέλος της διοίκησης Γενικής Συνομοσπονδίας Επαγγελματιών, Βιοτεχνών, Εμπόρων Ελλάδας Βασίλης Καμπάνης ανέφερε ότι η ΓΣΕΒΕΕ έχει κάνει πρόταση για τις 120 δόσεις. Για την άρση κατασχέσεων τραπεζικών λογαριασμών είπε πως οι προϋποθέσεις που τίθενται είναι εξαιρετικά δύσκολο να εκπληρωθούν από οφειλέτες των οποίων οι λογαριασμοί παραμένουν δεσμευμένοι. Ζήτησε τη θεσμοθέτηση ειδικού ακατάσχετου επαγγελματικού λογαριασμού.

Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ

Οι FT τόνισαν ότι η υπουργός είπε σήμερα στον Κιρ Στάρμερ ότι είναι προς το συμφέρον της χώρας και του Εργατικού Κόμματος ο πρωθυπουργός να παραιτηθεί για να επιτρέψει μια ομαλή μετάβαση για την ανάδειξη ενός ηγέτη.

Νωρίτερα οι Times με δημοσίευμά τους ανέφεραν πως υπουργοί της βρετανικής κυβέρνησης θα ζητήσουν από τον Στάρμερ σήμερα να ορίσει ένα χρονοδιάγραμμα για την αποχώρησή του.

Οι Times τόνισαν ότι οι υπουργοί θα πουν στον Στάρμερ ότι «ο χρόνος του τελείωσε» κατά τη διάρκεια συναντήσεων με τον Βρετανό πρωθυπουργό, προτρέποντάς τον να καθορίσει ένα χρονοδιάγραμμα για μια «ομαλή μετάβαση».

Ο Μπέρναμ, δήμαρχος του Μείζονος Μάντσεστερ, εξελέγη βουλευτής του Εργατικού Κόμματος στις αναπληρωματικές εκλογές που πραγματοποιήθηκαν χθες Πέμπτη, ένα βασικό βήμα προς την εκπλήρωση της φιλοδοξίας του να αντικαταστήσει στην ηγεσία του κόμματος και την πρωθυπουργία τον Στάρμερ.

Ο Στάρμερ έχει επανειλημμένα δηλώσει ότι δεν θα παραιτηθεί και ότι θα είναι υποψήφιος στην όποια αναμέτρηση για την ηγεσία.

Πηγή: ΑΠΕ: ΜΠΕ

Όταν πήρε μία πεντηκονταετία για να καταδικαστεί από το Ευρωκοινοβούλιο η Τουρκική εισβολή και κατοχή τους 38% της Κύπρου και μία 30ετία για να θέσει η Ελληνική ηγεσία το απαράδεκτο του casus belli στον Ερντογάν, είτε χρειάσθηκε η ανατροπή Ελληνικής κυβερνήσεως (του Κώστα Καραμανλή) για να δοθεί υπό του Αλέξη Τσίπρα το όνομα της Μακεδονίας στους Σκοπιανούς, εύκολα αντιλαμβάνεται κάποιος τον πειρασμό να εκμεταλλευτεί η Τουρκική ηγεσία την ευκαιρία της ασάφειας. Μία νέα επιδρομή στη Κύπρο και κατάληψης μεγάλης ή μικράς Ελληνικής νήσου δεν αποκλείεται, ύστερα μια αμφιλεγόμενη απόφαση του ΝΑΤΟ στην Άγκυρα. 

Τί πρέπει να καταλάβει η τουρκική ηγεσία

Δεν αρκούν συνεπώς τα σχετικά ψηφίσματα του Ευρωκοινοβουλίου, ούτε η πρωτοβουλία της βουλής των Αντιπροσώπων για την εδραίωση της συνεργασίας Ελλάδος, Κύπρου, Ισραήλ και Αμερικής (3+1) στον ενεργειακό άξονα της νοτιοανατολικής Μεσογείου θαλάσσης, είτε η ένταξή της Κυπριακής Δημοκρατίας στα Αμερικανικά αμυντικά προγράμματα από της εποχής Τζο Μπάϊντεν στον Λευκό οίκο. Μόνον η ένοπλη αποτροπή Τουρκικών τυχοδιωκτισμών μπορεί να διατηρήσει το σημερινό status quo, που ευνοεί τον Ελληνισμό. Κι αυτό ακριβώς είναι ο επιπλέον κίνδυνος από τις αλλεπάλληλες διπλωματικές ήττες της γείτονος.

Πέραν της αμυντικής επάρκειας, ετοιμότητας και ανυποχώρητης αποφασιστικότητας της Ελλάδος, αυτό που τώρα επιβάλλεται είναι η πλήρης επικαιροποίηση του Ενιαίου Αμυντικού Δόγματος Ελλάδος-Κύπρου, η αποσαφήνιση της στρατιωτικής συμμαχίας με την Γαλλία και η συμπαράσταση στο Ισραήλ, τώρα που βάλλεται πανταχόθεν εξαιτίας του πολέμου στον Λίβανο κατά της Χεζμπολάχ και άλλων. Μόνον όταν η Τουρκική ηγεσία καταλάβει ότι οιαδήποτε ευκαιριακή επιχείρηση εναντίον του Ελληνισμού θα έχει βαρύτατο κόστος, εξασφαλίζει την εύθραυστη ειρήνη. Οι συνέπειες της αποτυχίας του Τραμπ στο Περσικό κόλπο, θα ρευστοποιήσουν την πολιτική σταθερότητα στην Μέση Ανατολή και στον κόσμο όλο.

Οι ισραηλινές αεροπορικές επιδρομές στον Λίβανο σήμερα άφησαν τουλάχιστον 47 νεκρούς, συμπεριλαμβανομένων δύο παιδιών, και 97 τραυματίες, σύμφωνα με τον νεότερο απολογισμό του υπουργείου Υγείας του Λιβάνου. Ένας προηγούμενος απολογισμός του υπουργείου ανέφερε 21 νεκρούς και 39 τραυματίες από τα ισραηλινά πλήγματα.

Το λιβανικό υπουργείο Υγείας διευκρίνισε ότι ο νεότερος απολογισμός αφορά «εντατικές ισραηλινές αεροπορικές επιδρομές που πραγματοποιήθηκαν από τα μεσάνυχτα μέχρι σήμερα το απόγευμα». Τέσσερις δε Ισραηλινοί στρατιώτες σκοτώθηκαν σε συγκρούσεις με την σιιτική παραστρατιωτική οργάνωση, σύμφωνα με το Ισραήλ, κάτι που προκάλεσε οργή στο Τελ Αβίβ.

Η νέα αυτή ανάφλεξη του πολεμικού μετώπου του Λιβάνου ήρθε παρά την υπογραφή ενός πρωτοκόλλου συμφωνίας μεταξύ των ΗΠΑ και του Ιράν για τον τερματισμό του πολέμου, το οποίο προβλέπει την παύση των εχθροπραξιών και στον Λίβανο. Αυτές είναι οι πρώτες απώλειες που καταγράφονται στις τάξεις του ισραηλινού στρατού μετά την υπογραφή του μνημονίου.

Υψηλόβαθμος Αμερικανός αξιωματούχος δήλωσε στο Reuters πως το Ισραήλ και η υποστηριζόμενη από το Ιράν Χεζμπολάχ συμφώνησαν σε εκεχειρία που ξεκίνησε στις 16:00 σήμερα το απόγευμα. «Η Χεζμπολάχ και το Ισραήλ συμφώνησαν σε εκεχειρία», δήλωσε ο αξιωματούχος, προσθέτοντας ότι οι διαπραγματευτές των ΗΠΑ και του Κατάρ κατέληξαν στη συμφωνία με τη βοήθεια του Ιράν. Ισραηλινός ανώτερος αξιωματούχος τόνισε επίσης στο Reuters ότι τα εμπόλεμα μέρη βρίσκονται σε εκεχειρία, εφόσον η Χεζμπολάχ δεν επιτεθεί στο Ισραήλ. «Σε αυτή την περίπτωση είμαστε σε πόλεμο», είπε ο Ισραηλινός αξιωματούχος.

Πρόσθεσε ότι το Ισραήλ θα διατηρήσει τις δυνάμεις του στο νότιο Λίβανο, όπου έχει καταλάβει μια περιοχή κατά μήκος των βόρειων συνόρων του Ισραήλ. Ένας διπλωμάτης χώρας του Κόλπου επιβεβαίωσε στο Γαλλικό Πρακτορείο ότι Ισραήλ και η φιλοϊρανική οργάνωση συμφώνησαν σε κατάπαυση του πυρός.

«Η Χεζμπολάχ και το Ισραήλ συμφώνησαν να τερματίσουν τις εχθροπραξίες στο πλαίσιο μιας συμφωνίας που επιτεύχθηκε με τη μεσολάβηση του Κατάρ, των ΗΠΑ και του Ιράν», δήλωσε η πηγή αυτή, που μίλησε υπό τον όρο να μην κατονομαστεί. Δύο πηγές της Χεζμπολάχ τόνισαν στο Reuters ότι η οργάνωση εφαρμόζει την εκεχειρία.

Τι φοβούνται οι ΗΠΑ

Αμερικανικές υπηρεσίες πληροφοριών προειδοποιούν την κυβέρνηση των ΗΠΑ ότι ο Ισραηλινός πρωθυπουργός Νετανιάχου ενδέχεται να προχωρήσει σε ενέργειες, που θα υπονομεύσουν τις προσπάθειες της Ουάσινγκτον για την επίτευξη μακροπρόθεσμης ειρηνευτικής συμφωνίας με το Ιράν, σύμφωνα με ρεπορτάζ της Washington Post, το οποίο επικαλείται νυν και πρώην αξιωματούχους των ΗΠΑ.

Βάσει εκθέσεων των αμερικανικών μυστικών υπηρεσιών, οι αξιωματούχοι εκτιμούν ότι το Ισραήλ εμφανίζεται αποφασισμένο να συνεχίσει τις στρατιωτικές επιχειρήσεις του κατά της Χεζμπολάχ στον Λίβανο – παρά την εκεχειρία που ανακοινώθηκε νωρίτερα σήμερα από τις δύο πλευρές. Μια τέτοια εξέλιξη, σύμφωνα με την ίδια ανάλυση, θα μπορούσε να επιβαρύνει σημαντικά τις ήδη εύθραυστες σχέσεις ΗΠΑ και Ιράν, καθώς η Τεχεράνη επιμένει στον πλήρη τερματισμό των εχθροπραξιών στο λιβανικό έδαφος ως βασική προϋπόθεση για οποιαδήποτε διπλωματική πρόοδο.

Σύμφωνα με το δημοσίευμα, ενδεχόμενη περαιτέρω κλιμάκωση της ισραηλινής στρατιωτικής εκστρατείας στον Λίβανο δεν θα απειλούσε μόνο το πλαίσιο της συμφωνίας που υπεγράφη μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν προχθές, Τετάρτη, αλλά θα μπορούσε να προκαλέσει και σοβαρή ρήξη στις σχέσεις Νετανιάχου-Τραμπ, οι οποίες έχουν υπάρξει καθοριστικές για την πολιτική πορεία του Ισραηλινού πρωθυπουργού.

Ο ίδιος ο Τραμπ, σε δηλώσεις του από τη Γαλλία, όπου βρέθηκε για τη σύνοδο της G7, είχε αναφέρει ότι υπάρχει «μικρή διαφωνία για τον Λίβανο» με τον Νετανιάχου, σημειώνοντας πως έχει ζητήσει από τον Ισραηλινό ηγέτη να μην «γκρεμίζει ένα κτίριο, κάθε φορά που μπαίνει κάποιος από τη Χεζμπολάχ».

Η νέα έκθεση των αμερικανικών υπηρεσιών εκτιμά επίσης ότι, εν όψει των εκλογών του φθινοπώρου στο Ισραήλ, η πολιτική επιβίωση του Νετανιάχου συνδέεται άμεσα με την ανάγκη να διατηρήσει στρατιωτική παρουσία στον Λίβανο και να κλιμακώσει τις επιχειρήσεις κατά της Χεζμπολάχ. Όπως σημειώνεται, οποιαδήποτε απόσυρση δυνάμεων ή παύση επιχειρήσεων θα μπορούσε να εκληφθεί ως πολιτική ή προσωπική ήττα στο εσωτερικό.

Παράλληλα, η έκθεση εστιάζει στη δυσαρέσκεια του Ισραήλ για τους όρους του μνημονίου κατανόησης μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν, καθώς Ισραηλινοί αξιωματούχοι θεωρούν ότι αποδυναμώνουν την πολιτική «μέγιστης πίεσης» προς την Τεχεράνη. Από την πλευρά της Ουάσινγκτον, κυβερνητικοί αξιωματούχοι επιμένουν ότι οι όροι της συμφωνίας δεν περιορίζουν το δικαίωμα του Ισραήλ να απαντά σε επιθέσεις της Χεζμπολάχ, τονίζοντας ωστόσο ότι η προτεραιότητα είναι η ολοκλήρωση της συμφωνίας και η αποτροπή παγκόσμιας οικονομικής κρίσης μέσω της επαναλειτουργίας των Στενών του Ορμούζ.

Στο εσωτερικό του Ισραήλ, η κοινή γνώμη εμφανίζεται σε μεγάλο βαθμό υπέρ της κλιμάκωσης των επιχειρήσεων κατά της Χεζμπολάχ. Παράλληλα, αναλυτές εκτιμούν ότι οποιαδήποτε στρατιωτική υπαναχώρηση, θα μπορούσε να ερμηνευθεί από τους ψηφοφόρους ως ήττα, ενισχύοντας τις πολιτικές πιέσεις προς την κυβέρνηση Νετανιάχου.

Τέλος, η έκθεση προειδοποιεί ότι ακόμη και χωρίς περαιτέρω κλιμάκωση, η άρνηση του Ισραήλ να αποσύρει τις δυνάμεις του από τον νότιο Λίβανο θα μπορούσε να υπονομεύσει τη συμφωνία ΗΠΑ-Ιράν. Όπως σημείωσε Αμερικανός αξιωματούχος, η παραμονή στρατευμάτων συνιστά «συνταγή αποσταθεροποίησης», καθώς αυξάνει τον κίνδυνο νέας ανάφλεξης μεταξύ ισραηλινού στρατού και Χεζμπολάχ.

Οργισμένη δήλωση Τραμπ

Ο Ντόναλντ Τραμπ επέστρεψε στη γνωστή απειλητική ρητορική του προς το Ιράν, απαντώντας επί της ουσίας, σε μήνυμα που αποδίδεται στον Μοτζταμπά Χαμενεΐ και ο οποίος φέρεται να δήλωσε πως σε ό,τι αφορά στο μνημόνιο συνεργασίας ο Τραμπ ενήργησε με απελπισία.

Η οργισμένη αντίδραση Τραμπ, όπως ήταν αναμενόμενο, δεν άργησε να έρθει. Έτσι, κατά τον προσφιλή του τρόπο απάντησε χωρίς ωστόσο να κατονομάζει ή να εξηγεί πού απευθύνονται οι απειλές του. «Δεν συναντηθήκαμε από απελπισία, το Ιράν το έκανε αυτό. Τελείωσαν! Θα συνεχίσουμε με τις 60 Μέρες. Δεν θα πάρουν χρήματα ούτε 10 σεντς!». Ο Τραμπ αναφέρεται στις 60 μέρες της εκεχειρίας που ορίζει το μνημόνιο κατανόησης που υπέγραψε ο ίδιος στις Βερσαλίες αλά και ο Πρόεδρος του Ιράν, Μασούντ Πεζεσκιάν και ο πρωθυπουργός του Πακιστάν, ως διαμεσολαβητής.

Ο Χαμενεΐ σημείωσε ακόμα ότι έδωσε την έγκρισή του αφού ο πρόεδρος του Ιράν, Μασούντ Πεζεσκιάν, με την ιδιότητά του ως επικεφαλής του Ανώτατου Εθνικού Συμβουλίου Ασφαλείας, δήλωσε πίστη για λογαριασμό του και άλλων μελών του συμβουλίου ότι θα διασφαλίσει τα εθνικά δικαιώματα του Ιράν και τα συμφέροντα του Μετώπου Αντίστασης. Το μήνυμα φαίνεται να στοχεύει στην αντιμετώπιση της κριτικής από τους σκληροπυρηνικούς που αντιτίθενται στη συμφωνία, με τον Χαμενεΐ να λέει ότι το ιρανικό έθνος και ο ίδιος θα περιμένουν τώρα την εκπλήρωση των όρων.

Μητσοτάκης: Έτοιμοι να εμπλακούμε στο Ορμούζ

Η συμφωνία μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν εξασφαλίζει την ελεύθερη ναυσιπλοΐα στα Στενά του Ορμούζ, οδηγώντας ήδη σε αποκλιμάκωση των τιμών του πετρελαίου, γεγονός που αποτελεί προτεραιότητα για την Ευρωπαϊκή Ένωση, τόνισε ο Κυριάκος Μητσοτάκης. Στόχος είναι η επιστροφή στο προηγούμενο καθεστώς, όπου η διέλευση ήταν απολύτως ελεύθερη, χωρίς τέλη ή ανάγκη στρατιωτικής παρουσίας.

Η Ελλάδα, έχοντας την ελευθερία της ναυσιπλοΐας ως κεντρικό πυλώνα της εξωτερικής της πολιτικής και συμμετέχοντας ήδη στην επιχείρηση «Aspides», δηλώνει πρόθυμη να συνεισφέρει σε μια μελλοντική διεθνή αποστολή στην περιοχή. Ωστόσο, ο Πρωθυπουργός ξεκαθάρισε ότι ένα τέτοιο ενδεχόμενο δεν βρίσκεται αυτή τη στιγμή στο τραπέζι και ότι απαράβατη προϋπόθεση για οποιαδήποτε ελληνική συμμετοχή αποτελεί η ρητή διεθνής νομιμοποίηση από το Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ.

Η παραπάνω τοποθέτηση του Πρωθυπουργού προκάλεσε αίσθηση, με το ΚΚΕ να εξαπολύει σφοδρή επίθεση προς την κυβέρνηση αναφορικά με την πιθανή αποστολή ελληνικών φρεγατών στα Στενά του Ορμούζ, αλλά και τη συνεργασία με την Ουκρανία για την παραγωγή πλωτών drones.

Το Ιράν για τις διαπραγματεύσεις

Μια προγραμματισμένη συνάντηση Ιρανών και Αμερικανών αξιωματούχων στην Ελβετία για σήμερα Παρασκευή αναβλήθηκε, με προετοιμασίες να βρίσκονται σε εξέλιξη για συνομιλίες μεταξύ των δύο πλευρών μέσα τις επόμενες ημέρες, ανακοίνωσε σήμερα το απόγευμα το ιρανικό υπουργείο Εξωτερικών.

Το υπουργείο δήλωσε ότι η συνάντηση δεν έφερε πλέον τον χαρακτήρα του κατεπείγοντος, καθώς ένα μνημόνιο κατανόησης για τον τερματισμό του πολέμου είχε ήδη υπογραφεί ψηφιακά από ΗΠΑ και Ιράν. Ο εκπρόσωπος του υπουργείου Εσμαΐλ Μπαγαΐ πρόσθεσε ότι οι διαπραγματεύσεις για μια τελική συμφωνία θα εξαρτηθούν από την έναρξη και τη συνέχιση της εφαρμογής συγκεκριμένων όρων που περιγράφονται στο μνημόνιο.

Οργή στο Ισραήλ

Στο μεταξύ, Ισραήλ και Χεζμπολάχ συνέχισαν να ανταλλάσσουν πυρά στον Νότιο Λίβανο, παρά την υπογραφή του μνημονίου από τους προέδρους των ΗΠΑ και του Ιράν. Το Ιράν διαμηνύει ότι έχει σχέδιο για αντίποινα εάν οι ΗΠΑ παραβιάσουν τη συμφωνία, ή την εθνική του ασφάλεια.

Τον θάνατο τεσσάρων στρατιωτών του στον Λίβανο, ανάμεσά τους ένας υψηλόβαθμος αξιωματικός, ανακοίνωσε το Ισραήλ, με τον ακροδεξιό υπουργός Εθνικής Ασφάλειας Ιταμάρ Μπεν Γκβιρ να στέλνει το μήνυμα ότι θα καεί όλος ο Λίβανος. Πιο αναλυτικά, σύμφωνα με τον ισραηλινό στρατό, τη ζωή τους σε επίθεση της Χεζμπολάχ στο νότιο Λίβανο έχασαν έναςδιοικητής τάγματος αρμάτων μάχης και τρεις στρατιώτες των ισραηλινών δυνάμεων.

Κατά τη διάρκεια του περιστατικού, ένα ύποπτο drone ή αντιαρματικός πύραυλος έπληξε το άρμα μάχης του διοικητή του τάγματος στο χωριό Κφαρ Τεμπνίτ του νότιου Λιβάνου, ανέφερε ο ισραηλινός στρατός σημειώνοντας ότι βρίσκεται υπό περαιτέρω διερεύνηση η ακριβής αιτία της έκρηξης.

Μετά την ανακοίνωση του θανάτου των τεσσάρων στρατιωτών σε επίθεση της Χεζμπολάχ, ο υπουργός Εθνικής Ασφάλειας Ιταμάρ Μπεν Γκβιρ, προσωπικότητα της ακροδεξιάς και πολιτικός σύμμαχος του πρωθυπουργού Μπενιαμίν Νετανιάχου, αντέδρασε άμεσα διαμηνύοντας ότι «όλος ο Λίβανος πρέπει να καεί».

«Με όλον τον σεβασμό προς τους Αμερικάνους, το Ισραήλ πρέπει να δηλώσει ξεκάθαρα σε όλο τον κόσμο ότι το αίμα των γιων μας και η ασφάλεια των πολιτών μας δεν ξεπουλιούνται. Όλος ο Λίβανος πρέπει να καεί», υπογράμμισε σε ανακοίνωσή του. Νωρίτερα, το Ισραήλ ανακοίνωσε ότι διεξάγει νέα πλήγματα εναντίον στόχων της Χεζμπολάχ, αφού η σιιτική οργάνωση δήλωσε ότι κατέστρεψε με κατευθυνόμενους πυραύλους τρία ισραηλινά άρματα μάχης Merkava στη διάρκεια συγκρούσεων μεταξύ μαχητών της και μιας μονάδας του ισραηλινού στρατού στον νότιο Λίβανο.

Κι όλα αυτά παρά τη συμφωνία μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν που προβλέπει, μεταξύ άλλων, τον τερματισμό των επιθέσεων στη χώρα. Μάλιστα, αξιοσημείωτα οι συνεχιζόμενες ισραηλινές επιχειρήσεις στον νότιο Λίβανο φέρεται να είναι η αιτία της ακύρωσης της προγραμματισμένης για σήμερα συνάντησης μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν στην Ελβετία– που συνοδεύτηκε από την απόφαση του αντιπροέδρου των ΗΠΑ Τζέι Ντι Βανς να μην ταξιδέψει τελικά στην Ελβετία. Παράλληλα, η κλιμάκωση σημειώνεται μία ημέρα αφού το Ισραήλ έδωσε στη δημοσιότητα χάρτη που δείχνει μια ευρύτερη ζώνη ελέγχου στον νότιο Λίβανο και πρόσθεσε ότι δεν αποκλείει το ενδεχόμενο να εξαπολύσει πλήγματα και πέραν αυτής.

Οι τελευταίες επιθέσεις του Ισραήλ άφησαν τουλάχιστον 18 νεκρούς και 33 τραυματίες, σύμφωνα με προσωρινό απολογισμό του υπουργείου Υγείας. «Τα εντατικά αεροπορικά ισραηλινά πλήγματα που διεξήχθησαν από τα μεσάνυκτα ως σήμερα το πρωί εμπόδισαν την απομάκρυνση των μαρτύρων και των τραυματιών και προκάλεσαν τον θάνατο 18 ανθρώπων και τον τραυματισμό 33, σύμφωνα με προκαταρκτικό απολογισμό», επεσήμανε το λιβανικό υπουργείο.

Ιράν: Ο Τραμπ υπεραμύνεται της συμφωνίας

Ο Τραμπ παραδέχτηκε στον Μαρκ Καπούτο ότι διαπραγματεύτηκε αυτή τη συμφωνία για να αποτρέψει τη μετατροπή του πολέμου σε μια παγκόσμια οικονομική ύφεση. Παρόλα αυτά, αρνήθηκε ότι η εμπειρία αυτή τον προσγείωσε με οποιονδήποτε τρόπο. Όταν ρωτήθηκε τι έμαθε από τον πόλεμο σχετικά με τα όρια της δύναμής του, δήλωσε: «Δεν υπάρχουν όρια». «Δεν το έχω μάθει ακόμα αυτό το μάθημα. Ξέρω ότι υπάρχουν, αλλά για εμένα δεν υπάρχουν όρια», πρόσθεσε.

Ο Τραμπ ισχυρίστηκε ότι «τους νικήσαμε ολοκληρωτικά στρατιωτικά» και μάλιστα ότι το μνημόνιο συνεργασίας «είναι, πιθανότατα, μια παράδοση άνευ όρων». Υποστήριξε ότι ο πόλεμος στην πραγματικότητα επέδειξε τη στρατιωτική ισχύ της Αμερικής, καθώς «ποιος άλλος θα μπορούσε να είχε κάνει έναν τέτοιο αποκλεισμό;» «Έκανα έναν ναυτικό αποκλεισμό, τον οποίο κανένα πλοίο δεν κατάφερε να “σπάσει”. Κάποια προσπάθησαν. Δεν κράτησε για πολύ».

Ο Τραμπ παραδέχτηκε, παρ’ όλα αυτά, ότι οι εναλλακτικές λύσεις αντί της επίτευξης συμφωνίας θα μπορούσαν να είναι ολέθριες, αλλά εκνευρίστηκε με την ιδέα ότι οι σκληροπυρηνικοί επικριτές του αναρωτιούνταν γιατί δεν ήταν πιο αυστηρός με το Ιράν. «Ο μόνος τρόπος για να γίνω πιο σκληρός είναι να πάω εκεί για άλλες δύο ή τρεις εβδομάδες και να συνεχίσω να τους βομβαρδίζω ανελέητα. Σωστά; Αλλά τι θα κερδίσουμε με αυτό; Τα Στενά του Ορμούζ δεν θα ανοίξουν». «Δεν θα είχαμε πετρέλαιο για μήνες. Όσο ρίχνεις βόμβες, αυτό το πράγμα κλείνει αυτόματα», είπε, προσθέτοντας αργότερα: «Κάπως έτσι θα μπορούσαμε να οδηγηθούμε σε παγκόσμια ύφεση».

Σύμφωνα πάντα με το Axios, o Αμερικανός πρόεδρος έχει εκφράσει κατ’ ιδίαν ανησυχίες ότι τα παγκόσμια αποθέματα πετρελαίου άρχιζαν να εξαντλούνται και ότι θα μπορούσε να προκληθεί ένα παγκόσμιο πετρελαϊκό σοκ εάν τα στενά παρέμεναν κλειστά.Αυτό βοηθά να εξηγηθεί γιατί ο Τραμπ δέχτηκε τη συμφωνία που μπορούσε να πάρει, αντί για τη μαξιμαλιστική που είχε υποσχεθεί πριν από τον πόλεμο. Ωστόσο, ο ίδιος επέμεινε ότι ο πόλεμος απέδειξε το εύρος της δύναμής του και όχι τα όριά της.

Διπλωματικό θρίλερ με φόντο την Γενεύη

Ένα διπλωματικό θρίλερ ήταν σε εξέλιξη σχετικά με τη συμφωνία του Ισλαμαμπάντ. Όπως έγινε γνωστό, ο αντιπρόεδρος των ΗΠΑ Τζέι Ντι Βανς βρισκόταν στο αεροδρόμιο για τη Γενεύη, όπου θα διεξάγονταν συζητήσεις για την ενδιάμεση συμφωνία, όταν ανέστειλε το προγραμματισμένο ταξίδι του.

Ο Λευκός Οίκος ανέφερε ότι ο πρώτος γύρος τεχνικών συνομιλιών με το Ιράν βάσει του μνημονίου κατανόησης που υπεγράφη αυτή την εβδομάδα δεν θα πραγματοποιηθεί την Παρασκευή, όπως είχε αρχικά δηλώσει η Ουάσινγκτον. Το πρωί η Ελβετία επίσης επιβεβαίωσε πως οι συνομιλίες ΗΠΑ-Ιράν στο Μπούργκενστοκ, δεν θα πραγματοποιηθούν.

«Όπως δήλωσε ο αντιπρόεδρος στη συνέντευξη Τύπου του, τα σχέδια για τις επερχόμενες τεχνικές συνομιλίες με το Ιράν δεν έχουν οριστικοποιηθεί, και η αμερικανική αντιπροσωπεία είναι έτοιμη να αναχωρήσει με την πρώτη δυνατή ευκαιρία», αναφέρει σε ανακοίνωσή του εκπρόσωπος του Λευκού Οίκου.

«Ωστόσο, η επιμελητεία αυτών των διαπραγματεύσεων δεν ήταν ποτέ απλή ή προβλέψιμη. Προς το παρόν, ο αντιπρόεδρος δεν αναχωρεί απόψε. Θα σας ενημερώσουμε μόλις έχουμε μια συγκεκριμένη ενημέρωση σχετικά με τα επόμενα βήματα. Προσβλέπουμε στην έναρξη τεχνικών συνομιλιών το συντομότερο δυνατό», προσθέτει η δήλωση.

Αφότου Αμερικανοί αξιωματούχοι αρχικά δήλωσαν στους δημοσιογράφους ότι θα συναντηθούν με Ιρανούς διαπραγματευτές στην Ελβετία την Παρασκευή, ο Βανς δήλωσε σε συνέντευξη Τύπου της Παρασκευής ότι η συνάντηση δεν είχε ακόμη οριστικοποιηθεί, καθώς είναι δύσκολο για τους Ιρανούς αξιωματούχους να φύγουν από το Ιράν. Ο Βανς είπε ότι πίστευε ότι θα ταξιδέψει στην Ελβετία κάποια στιγμή αυτό το Σαββατοκύριακο.

Νομοθέτες των Ρεπουμπλικάνων δεν κρύβουν την οργή τους —κάτι εξαιρετικά σπάνιο— για την υπογραφή της ενδιάμεσης συμφωνίας καθώς τη θεωρούν υπερβολικά ευνοϊκή για την Τεχεράνη και βρίσκουν ότι απέχει παρασάγγας από τη συντριπτική νίκη που υποσχόταν ο πρόεδρος των ΗΠΑ.