Κράτησα, για του λόγου το αληθές, μερικά  χαρακτηριστικά της ομιλίας του πρωθυπουργούαπό το βήμα της εφετινής ΔΕΘ, τα οποία πρέπει να οξύνουν τον προβληματισμό σύμπαντος του ελληνικού λαού και του πολιτικού συστήματος καθώς προκαλούν επικίνδυνους συνειρμούς μετά τα γνωστά “μπαζώματα” (Τέμπη, υποκλοπές, ΟΠΕΚΕΠΕ κλπ).

Από τα σημεία αυτά που θα σχολιάσω στη συνέχεια προκύπτουν μία παντελής έλλειψη αυτογνωσίας (γνώθι σ’ αυτόν, με πολλά ευτράπελα), απύθμενη αλαζονεία (δεν υπάρχει άλλος “να κρατά σταθερό τιμόνι”!) ασυγκράτητο μένος  κατά της αντιπολίτευσης συλλήβδην (κόμματα και κομματίδια) και μηδενισμό της, με έντονο πρώτιστο μέλημά του να είναι η διατήρηση εξουσίας με μορμολύκειο, με το φόβητρο την παρουσίαση της χώρας ως “αχαρτογράφητης” και του αύριον πάλι ως “αχαρτογράφητου”  χωρίς εκείνο.

Την ίδια στιγμή ο προβληματισμός γίνεται εντονότερος αν σκεφτεί κανείς ότι όλα αυτά  ελέχθησαν σε χώρο ενός δημόσιου οργανισμού (ανήκει μάλιστα και στο Υπερταμείο για… ιδιωτικοποίηση – θου, κύριε, φυλακή ω στόματί μου!) του οποίου σκοπός είναι η προώθηση της οικονομικής, εμπορικής και τεχνολογικής ανάπτυξης της Ελλάδας, καθώς και η σύνδεση της ελληνικής επιχειρηματικότητας με τις διεθνείς αγορές κι όχι η προβολή της δημαγωγικής και ψηφοθηρικής αθλιότητας. 

Από το… 2016 το λαϊκό άσμα!

Άρξομαι της έλλειψης παντελούς αυτογνωσίας πρώτον, η οποία τον οδήγησε να γυρίσουν τα λόγια του “μπούμερανκ” (γνωστή …νεοελληνική λέξη) ή να αποκαλύπτει εαυτόν του με τα ίδια λόγια, όπως  μας διδάσκει η αρχαία ελληνική φράση “εξ οικείου στόματος καταδικάζεσαι”, ή να “πλήττεται από τα ίδια τα όπλα τους”, όπως μας διδάσκει πάλι η μία άλλη αρχαία φράση “ιδίοις όπλοις βαλλόμενος”.

Όλα αυτά είναι τραγικές ή ευτράπελες συνέπειες της έλλειψης αυτογνωσίας (δυσκολία στην αντικειμενική αξιολόγηση του εαυτού, προβλήματα στις διαπροσωπικές σχέσεις, παρεξηγήσεις, αβεβαιότητα και εσωτερική ανασφάλεια, εμπόδια στη μάθηση από τα λάθη, έλλειψη ειλικρινούς παρατήρησης των πράξεων και των σκέψεων). Το σημείο που κράτησα και που αφορά την παρουσίαση από τον  Μητσοτάκη “συμφωνίας αλήθειας” και “διαβατηρίου αξιοπιστίας” του, είναι εκείνο με την αναφορά στον στίχο του τραγουδιού του Δημήτρη Μητροπάνου και της Αλέκας Κανελλίδου: “Ωραία που τα λες, μα έλα που σε ξέρω”.

Ωραία, λοιπόν, τα είπε, αλλά έλα που τον ξέρουμε πολύ καλά και τον Μητσοτάκη, ήδη από την πρώτη ομιλία του ως επικεφαλής της ΝΔ στη ΔΕΘ το 2016 για την οποία μάλιστα υπενθύμισε εφέτος ως “προσωπική εξομολόγηση” ότι «τότε υπέγραψα μαζί σας μια συμφωνία αλήθειας, για να πάμε τον τόπο μπροστά» και σήμερα μια «σφραγίδα στο διαβατήριο» αξιοπιστίας και μια εγγύηση ότι και αυτά για τα οποία θα μιλήσουμε για την επόμενη τετραετία θα μπορούμε να τα κάνουμε πράξη…» .  

Να τον πιστέψουμε; Μα, έλα που ξέρουμε πώς εξελίχθηκε αυτή “η συμφωνία αλήθειας” επί επτάμισυ (δεν είναι ορθογραφικό λάθος!) χρόνια διακυβέρνησης της χώρας από τον ίδιο και μας τα θύμισε όλα περιεκτικά και αιχμηρότατα ο πρώην πρωθυπουργός Αντώνης Σαμαράς μετά την αναφορά του στο περιθώριο της συνέντευξης Τύπου στη ΔΕΘ: «Θέλω να πιστεύω ότι θα σκεφτεί καλύτερα την υστεροφημία του και διαθέτει αρκετή τεχνογνωσία στο πώς να κάνει κακό στην παράταξη». Συγκεκριμένα, ο Σαμαράς δήλωσε, μεταξύ άλλων, τα εξής:

«Ας ανησυχεί λοιπόν για τη δική του υστεροφημία. Θα μείνει στην ιστορία ως ο πρωθυπουργός της ακρίβειας, της διαφθοράς, της αλαζονείας, των απευθείας αναθέσεων, της φτωχοποίησης της επαρχίας μας, της woke ατζέντας, των φόρων, του κυνηγητού της μεσαίας τάξης, της εξαθλίωσης των αγροτών, των κτηνοτρόφων και των αλιέων, της καταστροφής της εστίασης, της εξωτερικής πολιτικής του κατευνασμού και των υποκλίσεων, των δεκάδων χιλιάδων λαθρομεταναστών που πήραν άσυλο και βέβαια του ΟΠΕΚΕΠΕ, του Φραπέ και του χασάπη, των Τεμπών και των υποκλοπών. Δεν είναι αυτή η παράταξη κύριε Μητσοτάκη. Αυτό είναι το κόμμα Μητσοτάκη».

Υπενθυμίζω ότι ο Σαμαράς με 18,85% (εκλογές 2012) πήρε 1.192.103 και ο Μητσοτάκης με 28,31% (ευρωεκλογές 2024) μόλις 1.125.510. Αλλά, η παντελής έλλειψη αυτογνωσίας του Μητσοτάκη δεν επιβεβαιώνεται μόνο από όσα είπε ο Σαμαράς, αλλά από κι από πολλά άλλα επεισόδια που δεν κοσμούν το “διαβατήριο αξιοπιστίας”. Παραθέτω, λόγω έλλειψης χώρου, μόνο μερικά… 

1η ομιλία Μητσοτάκη στη ΔΕΘ 

«Μια βαριά σκιά όμως πέφτει πάνω στην Βόρεια Ελλάδα. Η ΝΔ θα καταψηφίσει αυτή τη συμφωνία των Πρεσπών..»… «Μείωση των υψηλών πρωτογενών πλεονασμάτων του ΣΥΡΙΖΑ στο 2%, διότι πλήττουν τη μεσαία τάξη»! Κατηγόρησε δε (τα ίδια είπε και το 2018) τον τότε πρωθυπουργό Αλέξη Τσίπρα ότι «δίνει ανέφικτες υποσχέσεις», ότι «η κατάσταση στη χώρα οδηγείται στα όρια της εκτροπής», ότι «η κυβέρνηση προχωρά σε αλλεπάλληλες παρεμβάσεις στη δικαιοσύνη», ότι «υπονομεύει βάναυσα τη διάκριση των εξουσιών»…

Τον κατηγόρησε επίσης ότι «για πρώτη φορά ελληνική κυβέρνηση υπονόμευσε με τόση μεθοδικότητα τους θεσμικούς αρμούς της Δημοκρατίας», ότι «αντί να επιχειρείται διεύρυνση της φορολογικής βάσης, η κυβέρνηση επιλέγει να πλήξει τους μόνιμα επιβαρυνόμενους πολίτες», ότι «της οικονομικής μας κατάρρευσης προηγήθηκε η βαθμιαία παρακμή των θεσμών», ότι «θεσμοί έγιναν κούφιοι και αλώθηκαν από τα ειδικά συμφέροντα», ότι εκείνος «θα βάζει το δημόσιο συμφέρον και τη λειτουργία των θεσμών μας στην πρώτη θέση της πολιτικής», ότι « μόνο ένα ισχυρό αλλά και αποτελεσματικό κράτος, απαλλαγμένο από τα βαρίδια της πελατειακής λογικής, μπορεί να διευκολύνει την όσον το δυνατόν πιο δίκαιη κατανομή αυτού του πλούτου» κι άλλα τέτοια όπως «αξιοκρατία, διαφάνεια, εμπιστοσύνη στους θεσμούς» κλπ.

Ανησυχούσε για την «εκτόξευση των ληξιπρόθεσμων οφειλών των πολιτών που ξεπέρασαν τα 90 δισ. ευρώ με ένας στους δύο Έλληνες να χρωστά στην εφορία» (σήμερα είναι περίπου 114 δισ. ευρώ!).

ΔΕΘ, 15/9 2018

«Και έχω στόχο μέχρι το 2021 να καταργήσουμε σταδιακά το τέλος επιτηδεύματος, έναν άδικο κεφαλικό φόρο που – το ξέρετε όλοι σας –
είναι ταυτισμένος με την Ελλάδα της κρίσης» Αυτόν τον άδικο φόρο τον κρατά επί… χρόνια καθώς εφέτος εξήγγειλε ότι θα τον καταργήσει, όπως συνηθίζει, επιλεκτικά!

«Οι εισφορές πρέπει να μειωθούν. Οι εισφορές για κύρια σύνταξη από 20%, που είναι σήμερα, θα μειωθούν σταδιακά εντός τετραετίας στο 15%». Σημείωση: οι εισφορά για κύρια σύνταξη των μισθωτών παραμένει εν έτει 2026 στο 20% επί των αποδοχών (6,67% βαρύνει τον εργαζόμενο και 13,33% τον εργοδότη) 

«Δραστική μείωση του ΦΠΑ στην εστίαση στο 13% από 24%».  Δεν έγινε ποτέ! Ιούνιος 2019: Περιορισμός των συντελεστών ΦΠΑ μόνο σε δύο από τρεις, δηλαδή 11% και 22%! Δεν έγινε ποτέ!

29 Ιουλίου 2020 : «Η κυβέρνηση θα καταβάλει μέσα στο 2020 τα αναδρομικά που δικαιούνται οι συνταξιούχοι βάσει της απόφασης του ΣτΕ». Δεν καταβλήθηκαν ποτέ και ούτε θα καταβληθούν ποτέ, με μια σιωπή που εκπλήσσει, καθώς δεν ενοχλείται από κανένα κόμμα, ούτε από το Συμβούλιο της Επικρατείας.

ΔΕΘ, 16 Σεπτεμβρίου 2023 

Την ομιλία του ο κ. Μητσοτάκης, πρωθυπουργός πιά για δεύτερη τετραετία ξεκίνησε «από την πρωτοφανή δοκιμασία του τόπου”, δηλαδή για τη μεγαλύτερη δασική πυρκαγιά και τη μεγαλύτερη πλημμύρα και προαναγγέλλοντας ριζικό επανασχεδιασμό για το αύριο, τονίζοντας ότι «ό,τι χάσαμε, πολιτεία και πολίτες, θα το ξαναχτίσουμε μαζί, αλλά καλύτερα και χωρίς τα λάθη του παρελθόντος».

Μάλιστα για τις πλημμύρες στη Θεσσαλία φταίνε οι οκτώ δισ. τόνοι νερού! Τα ίδια λέει και για τις συμφορές που πλάκωσαν τη χώρα από τότε έως και σήμερα

Καβάλα στο ατίθασο… καλάμι!

Το είπε και πέρυσι λέγοντας τάχα το αντίθετο, ότι «πολλοί συμπολίτες μας έχουν, νομίζω, την απαίτηση να μην καβαλάμε το καλάμι της εξουσίας»  προτρέποντας «να θυμούνται όλοι καλά τη κρητική μαντινάδα “καλοχαιρέτα τους πεζούς όταν καβαλικέψεις για να σε χαιρετούν και αυτοί όταν θα ξεπεζέψεις», με συνέχεια των συνεπειών της παντελούς έλλειψης αυτογνωσίας, που “καταδικάζεται εξ οικείου στόματος”.

Διότι, το καλάμι είναι το πιο ατίθασο άλογο και το “ξεπέζεμα” απ΄αυτό είναι τρανταχτό! Πάλι σταχυολογώντας παραθέτω μόνο μερικά τέτοια αλαζονικά:

• «Το μήνυμα είναι ότι η μάχη είναι μία και αυτή μόνο θα επιλέξει την ελπίδα ή την περιπέτεια».
• «Το πρόγραμμά μας έχει διάρκεια, έχει στόχους, έχει ορόσημα, κυρίως όμως είναι αξιόπιστο και σαφές, σηματοδοτεί έτσι τη μόνη βέβαιη προοπτική σε έναν κόσμο αβέβαιο».
• «Το αύριο παραμένει αχαρτογράφητο. Μην έχετε καμία αμφιβολία ότι τα σύννεφα πυκνώνουν και οι “θάλασσες” των διεθνών σχέσεων αγριεύουν, γι’ αυτό και πιστεύω ότι η πατρίδα θα έχει ανάγκη από σταθερό χέρι στο τιμόνι της».

Μηδενισμός της αντιπολίτευσης από Μητσοτάκη

Οι συνέπειες της παντελούς έλλειψης αυτογνωσίας και της απύθμενης αλαζονείας κορυφώνονται με το μένος κατά του κομματικού ανταγωνισμού, για τον οποίο, όπως έλεγε ο Αριστείδης λίγο πριν από τη Ναυμαχία της Σαλαμίνος στον κομματικό του αντίπαλο Θεμιστοκλή (τον επισκέφθηκε κρυφά για να τον συμβουλεύσει μολονότι ο τελευταίος τότε τον είχε … εξοστρακίσει, αφού δεν υπήρχαν τότε pretador!) «εμείς πρέπει να μαλώνουμε και σε άλλες περιστάσεις και μάλιστα τώρα για το ποιος από εμάς τους δύο θα κάνει στην πατρίδα το περισσότερο καλό» (Ηροδότου “Ιστορίαι”, 8.79). Διαβάστε μερικά, μόνο, μερικά σχετικά:

• «Διαμορφώνεται και η μόνη διέξοδος σε ένα εσωκομματικό σκηνικό σύγχυσης, με κόμματα και κομματίδια, τα οποία αδυνατούν να αντιταχθούν πειστικά σε κυβερνητικές δράσεις, κόμματα τα οποία αναμασούν μόνο έωλα συνθήματα και επιδίδονται σε έναν ακατάσχετο διαγωνισμό παροχολογίας, αντιγράφοντας ουσιαστικά το ένα το άλλο».
• «Όσον αφορά την αντιπολίτευση, με απασχολούν μόνο οι ανεύθυνες και ακοστολόγητες προτάσεις της».
• «Γύρω από αυτή τη διπλή συνθήκη, άλλωστε, θα διαμορφωθούν και τα διλήμματα της επόμενης κάλπης, όπου θα αποφασιστεί ποια πολιτική δύναμη μπορεί να εγγυηθεί ότι η πατρίδα μας θα συνεχίσει την ανοδική της τροχιά, υπηρετώντας τα εθνικά δίκαια και θωρακίζοντας την ασφάλειά της εν μέσω διεθνών κυματισμών».
• «Όπως και εκεί τελικά θα κριθεί αν μέσα στη χώρα θα υπάρχουν συνθήκες σταθερότητας και ομαλότητας, σε αυτό το ταξίδι το οποίο δρομολογείται υπό όρους πρωτοφανείς.

Το 2026 είναι… χειρότερο από το… 2018!

Στην εφετινή ομιλία στη ΔΕΘ ο Μητσοτάκης τόνιζε συνεχώς ότι «αναμφίβολα, λοιπόν, η Ελλάδα του 2026 δεν έχει καμία σχέση με την Ελλάδα του 2019, ή ακόμα και του 2023». Κι όμως, είναι χειρότερη, συγκρίνοντας τις διαπιστώσεις που έκανε για την κυβέρνηση Τσίπρα στην ομιλία του στη ΔΕΘ στις 15 Σεπτεμβρίου του (προεκλογικού έτους) 2018, δηλαδή λίγους μήνες μετά την τραγωδία στο Μάτι (23 Ιουλίου 2018).

Η σταχυολόγηση είναι αδύνατη λόγω έλλειψης χώρου, αλλά καταπέλτης για τις ανακυκλούμενες διαχρονικές παθογένειες (τις οποίες καταγγέλλει και σήμερα ως… πρωθυπουργός επί επτάμισυ χρόνια) και της κακοποίησης των θεσμών και του κράτους δικαίου στη χώρα μας:  Κι ύστερα από όλα αυτά  ζητά “τρίτη τετραετία”…

Κατά τον Λουδοβίκο, ο ναρκισσισμός αυτός κορυφώνεται με την «εξαΰλωση της ανθρώπινης φύσης σε μια καθαρή φαντασίωση δύναμης», σε μια φανταστική πνευματική παντοδυναμία και παγκυριαρχία. Όπως αναφέρει στο βιβλίο του, η ταινία Lucy του Luc Besson προσφέρει μια χαρακτηριστική καλλιτεχνική απόδοση αυτής της φαντασίωσης. Η ηρωίδα υπερβαίνει σταδιακά το σώμα, τον χώρο, τον χρόνο και κάθε ανθρώπινο περιορισμό, μέχρις ότου μετατρέπεται σε μια σχεδόν άυλη παντοδύναμη συνείδηση. Η τελείωση του ανθρώπου ταυτίζεται έτσι με την εξαφάνιση του ανθρώπινου.

Η απόλαυση της στέρησης

Ακόμη πιο ανησυχητική είναι η επόμενη φάση στην εξέλιξη αυτού του φαινομένου, την οποία ο Λουδοβίκος περιγράφει ως μεταναρκισσισμό. Η σύγχρονη ναρκισσιστική απόλαυση δεν είναι υποχρεωτικά ευχάριστη. Αντιθέτως, μπορεί να είναι οδυνηρή, ασκητική και αυτοτιμωρητική. Η βαθύτερη απόλαυση μπορεί να συνδέεται με την αδυσώπητη στέρηση, τόσο των ψυχολογικών, όσο και των σωματικών απολαύσεων. Ο ναρκισσισμός, δηλαδή, δεν λέει πλέον απλώς: «Απολαμβάνω επειδή ο κόσμος υπηρετεί το Εγώ μου». Αντιθέτως, μπορεί τώρα να λέει: «Απολαμβάνω την ίδια μου τη στέρηση, επειδή αυτή αποδεικνύει ότι το Εγώ μου κυριαρχεί ακόμη και πάνω στο σώμα, στον πόνο και στις ανάγκες του».

Και επιβεβαιώνω το εγώ μου και την κυριαρχία μου πάνω στον εαυτό μου και τον κόσμο και την απόλυτη ελευθερία μου, δια της αυτοκτονίας, κατά τη συγκλονιστική περιγραφή του Ντοστογιέφσκι. Επίσης, εδώ πρέπει να θυμηθούμε τον “ασκητικό καπιταλιστή” του Μαξ Βέμπερ. Ο άνθρωπος αυτός εργάζεται ακατάπαυστα, συσσωρεύει χωρίς να απολαμβάνει, πειθαρχεί το σώμα και αναβάλλει διαρκώς την ικανοποίηση. Η στέρηση γίνεται απόδειξη της αξίας του. Και η κορύφωση της στέρησης μπορεί να γίνει η καταστροφή και η αυτοκαταστροφή, για την ακρίβεια η “μεγαλειώδης αυτοκαταστροφή”.

Στη σημερινή κοινωνία, η ίδια λογική μπορεί να εμφανίζεται ως αδιάκοπη παραγωγικότητα, αυτοεπιτήρηση, εξάντληση και εμμονική αυτοβελτίωση. Το μετανεωτερικό άτομο στη Δύση δεν επιδιώκει κατ’ ανάγκην να ζήσει καλύτερα, αλλά να αποδείξει ότι δεν οφείλει τίποτε στη φύση, στο σώμα, στους άλλους ή στην ιστορία. Θέλει να είναι αυτοδημιούργητο, αυθύπαρκτο και παντοδύναμο μέσα στον δικό του εσωτερικό πυρήνα. Αυτή όμως είναι μια παντοδυναμία του κενού. Ένας υπεράνθρωπος μηδενισμός. Ένας ανθρωποθεϊσμός της αυτοεξάλειψης.

Περιέχει δηλαδή ένα έντονο αυτοχειριαστικό στοιχείο, το οποίο όταν μετατεθεί σε συλλογικό επίπεδο δημιουργεί ένα πολύ ιδιόρρυθμο και επικίνδυνο αόρατο επίπεδο στο συλλογικό ασυνείδητο. Μια διάχυτη αίσθηση παντοδυναμίας, αυτοάρνησης μίσους, για τον εαυτό, τους άλλους, αλλά και τη φύση. Φτάνει δε σε λατρείας της αυτοκαταστροφής. Η απόλυτη αυτονομία, λοιπόν, μπορεί να μετατραπεί σε άρνηση των ίδιων των προϋποθέσεων της ζωής. Διότι η ζωή είναι σχέση, εξάρτηση, ευαλωτότητα, ανταλλαγή και μεταβολή. Το υποκείμενο που θέλει να καταργήσει κάθε εξάρτηση καταλήγει να στρέφεται εναντίον της ίδιας του της φύσης.

Η σκοτεινή γοητεία της Αποκάλυψης

Στο σημείο αυτό η λουδοβίκεια προβληματική συναντά την έννοια της ενόρμησης θανάτου του Φρόιντ. Το ένστικτο του θανάτου (Thanatos) δεν πρέπει να ερμηνευτεί ως ένας απλοϊκός ισχυρισμός ότι ο άνθρωπος επιθυμεί συνειδητά να πεθάνει. Παρατηρώντας τη συμπεριφορά των ανθρώπων στον Α’ Παγκόσμιο Πόλεμο, ο Φρόιντ παρατήρησε κάτι πιο περίπλοκο. Η ανθρώπινη συμπεριφορά δεν καθοδηγείται πάντοτε από την αναζήτηση της ευχαρίστησης και της αυτοσυντήρησης. Αντιθέτως, ο άνθρωπος επαναλαμβάνει τραυματικές εμπειρίες, επιστρέφει σε καταστροφικές καταστάσεις και ενεργεί συχνά εναντίον του ίδιου του συμφέροντός του.

Η ενόρμηση θανάτου μπορεί να γίνει κατανοητή ως τάση προς την αποσύνδεση, την ακινησία και την κατάλυση των ζωντανών σχέσεων. Υπό αυτή την έννοια, η παντοδυναμία και η αυτοκαταστροφή δεν αποτελούν αναγκαστικά αντίθετα μεγέθη, αλλά μπορεί να είναι οι δύο όψεις του ίδιου φαινομένου. Το αυτοαναφορικό υποκείμενο είναι ενδεχόμενο να προτιμήσει την καταστροφή του κόσμου από την παραδοχή ότι δεν μπορεί να κυριαρχήσει πλήρως επάνω του. Η σύνδεση αυτή αποκτά τρομακτική επικαιρότητα αν μεταφερθεί στο πεδίο της πυρηνικής στρατηγικής.

Η πυρηνική αποτροπή περιέχει εξαρχής ένα θεμελιώδες παράδοξο. Για να εμποδίσει κάποιος τον αντίπαλο να τον καταστρέψει, πρέπει να τον πείσει ότι είναι διατεθειμένος να πραγματοποιήσει μια ενέργεια, η οποία θα καταστρέψει και τον ίδιο. Η αποτελεσματικότητα της αποτροπής στηρίζεται επομένως στην παραγωγή μιας αξιόπιστης ετοιμότητας για αμοιβαία αυτοκαταστροφή. Αυτό δεν σημαίνει ότι κάθε μορφή πυρηνικής αποτροπής είναι παραφροσύνη. Σημαίνει, όμως, ότι η ορθολογικότητά της έχει ως κρυφό θεμέλιο μια “πειστική ανορθολογικότητα”, όπως χαρακτηριστικά είχαν υποστηρίξει ο Schelling, o Κίσινγκερ και άλλοι.

Ο πυρηνικός “παίκτης” πρέπει να παρουσιάζεται ως λογικός, αλλά συγχρόνως αρκετά αποφασισμένος ώστε, υπό ορισμένες συνθήκες, να διαβεί το όριο πέρα από το οποίο κάθε λογικός υπολογισμός χάνει το νόημά του. Η τεχνοκρατική γλώσσα της πυρηνικής στρατηγικής μπορεί να αποκρύπτει αυτή την αντίφαση. Έννοιες όπως “κυριαρχία της κλιμάκωσης” (escalation dominance), “διαχείριση της κλιμάκωσης”, “ανταλλαγή πληγμάτων”, “πυρηνική νίκη” κ.λπ. μετατρέπουν την εξόντωση εκατομμυρίων ανθρώπων σε μια αφηρημένη τεχνική μεταβλητή. Η γλώσσα αυτή δεν περιγράφει απλώς την πραγματικότητα, αλλά προστατεύει τον ομιλητή από την ηθική, πνευματική και βιολογική πραγματικότητα όσων περιγράφει.

Η αυτοκαταστροφική τάση, λοιπόν, δεν θα εμφανιστεί αναγκαστικά ως μια παρανοϊκή απόφαση για το τέλος του κόσμου. Είναι πιθανότερο να κρυφτεί μέσα σε μια αλληλουχία λογικοφανών προτάσεων αποτροπής του τύπου: “Αν δεν απαντήσουμε, θα χαθεί η αξιοπιστία μας”. “Αν δεν κλιμακώσουμε τώρα, αργότερα θα βρεθούμε σε χειρότερη θέση”. “Ένα περιορισμένο πυρηνικό πλήγμα θα αποκαταστήσει την αποτροπή”. “Πρέπει να αποδείξουμε ότι είμαστε διατεθειμένοι να δεχθούμε το κόστος”. “Η υποχώρηση θα ήταν χειρότερη από την καταστροφή” και όλα τα συναφή.

Ο εσχατολογικός φονταμενταλισμός

Καθεμία από αυτές τις θέσεις μπορεί, αν εξεταστεί απομονωμένα, να φαίνεται ορθολογική. Η αλληλουχία τους, όμως, μπορεί να οδηγήσει στην άβυσσο. Κανείς δεν αποφασίζει ρητά την αυτοκτονία. Αποφασίζει απλώς να μη χάσει την αξιοπιστία, το κύρος, την ταυτότητα και τη θέση του μέσα στην Ιστορία. Η αυτοκαταστροφή προκύπτει ως το “λογικό” άθροισμα επιμέρους αποφάσεων. Στην περίπτωση της αμερικανικής κοινωνίας, ο εσχατολογικός φονταμενταλισμός προσθέτει μια ακόμη ανησυχητική παράμετρο στην πυρηνική εξίσωση.

Όπως έχει αναλύσει ο καθηγητής Μανούσος Μαραγκουδάκης στη μελέτη του για τον αμερικανικό φονταμενταλισμό, σημαντικά τμήματα της αμερικανικής κοινωνίας αντιλαμβάνονται την πολιτική και την Ιστορία μέσα από μια μανιχαϊστική και αρμαγεδωνική (ψευδο)χριστιανική ανάγνωση. Αυτό δεν σημαίνει ότι η αμερικανική πυρηνική πολιτική καθορίζεται μηχανιστικά από θρησκευτικές πεποιθήσεις, ή ότι ολόκληρη η αμερικανική κοινωνία επιθυμεί την Αποκάλυψη. Όμως, μας δείχνει ότι υπάρχει διαθέσιμο ένα ισχυρό συμβολικό λεξιλόγιο, μέσα στο οποίο η παγκόσμια σύγκρουση μπορεί να αποκτήσει εσχατολογικό νόημα και από κάτι το αδιανόητο ή έστω απευκταίο να μεταβληθεί υποσυνείδητα ακόμη και σε κάτι επιθυμητό, ειδικά αν συνδυαστεί με τις υπόγειες ζυμώσεις στο συλλογικό ασυνείδητο που αναφέραμε πιο πάνω.

Όταν δηλαδή ο αντίπαλος δεν αντιμετωπίζεται ως ανταγωνιστής, αλλά ως ενσάρκωση του απόλυτου Κακού, ο συμβιβασμός παύει να αποτελεί στρατηγική επιλογή και μετατρέπεται σε ηθική προδοσία. Όταν η Ιστορία θεωρείται ότι κατευθύνεται προς μια τελική αναμέτρηση, η καταστροφή μπορεί να ερμηνευτεί όχι ως αποτυχία της πολιτικής, αλλά ως επιβεβαίωση μιας προφητείας. Και όταν ένα έθνος αντιλαμβάνεται τον εαυτό του ως εκλεκτό όργανο της Ιστορίας, η αναγνώριση ορίων μπορεί να βιωθεί ως άρνηση της ίδιας του της ταυτότητας.

Έτσι, η Θεολογία της Ισχύος, το αυτοαναφορικό υποκείμενο, η μεταναρκισσιστική εξιδανίκευση της στέρησης, η ενόρμηση θανάτου, η μανιχαϊκή εσχατολογία και η τεχνοκρατική γλώσσα των πυρηνικών όπλων μπορούν να συγκροτήσουν μια ιδιόμορφη αυτοκαταστροφική “ορθολογικότητα”. Δεν μιλάμε, λοιπόν, για απουσία λογικής, αλλά για μια διαστρεμμένη λογική, εγκλωβισμένη μέσα σε μια παθολογική αντίληψη του ανθρώπου και της Ιστορίας.

Η νέα πυρηνική εποχή

Ο κίνδυνος ενισχύεται από την είσοδό μας σε μια νέα, εξαιρετικά πολύπλοκη πυρηνική εποχή. Οι σχέσεις αποτροπής δεν περιορίζονται πλέον στη σχετική απλότητα του αμερικανοσοβιετικού δίπολου. Πολλαπλοί πυρηνικοί δρώντες, κυβερνοεπιχειρήσεις, αντιδορυφορικά όπλα, τεχνητή νοημοσύνη, “μεταπυρηνικά” υπερόπλα (post-nuclear super-weapons), “μικροσκοπικά” πυρηνικά και μια σειρά από άλλα δημιουργούν ένα εξαιρετικά περίπλοκο και αδιαφανές περιβάλλον, μέσα στο οποίο θα διεξαχθεί ο νέος Ψυχρός Πόλεμος, που ελπίζουμε να παραμείνει ψυχρός…

Ιδιαίτερα δε σε συνθήκες περιορισμένης πληροφόρησης και ασφυκτικής χρονικής πίεσης, μέσα στις οποίες συνήθως λαμβάνονται οι αποφάσεις σε μεγάλες διεθνείς κρίσεις, οι αποφάσεις δεν προκύπτουν μόνο από αντικειμενικούς υπολογισμούς αλλά διαμορφώνονται από βαθύτερες αφηγήσεις ταυτότητας. Ποιοι πιστεύουμε ότι είμαστε, ποιος θεωρούμε ότι είναι ο εχθρός, τι σημαίνει για εμάς η υποχώρηση, ποιο κόστος θεωρούμε αποδεκτό και ποιο μέλλον πιστεύουμε ότι δικαιούμαστε. Η μεγαλύτερη απειλή, επομένως, μπορεί να μην είναι ένας ηγέτης που επιθυμεί συνειδητά να καταστρέψει τον κόσμο, αλλά ένα ολόκληρο σύστημα το οποίο έχει μάθει να βιώνει την προθυμία του να θυσιάσει τα πάντα, ως υπέρτατη απόδειξη αποφασιστικότητας, ελευθερίας και ισχύος.

Η πυρηνική εποχή αποτελεί την τελειότερη έκφραση του ανθρωποθεϊσμού. Ο μετανεωτερικός-μεταναρκισσιστικός άνθρωπος αυτοανακηρύσσεται διαχειριστής του τέλους του κόσμου και θεωρεί ότι η δυνατότητά του να προκαλέσει την Απόλυτη Καταστροφή είναι το θεμέλιο της ασφάλειάς του. Το ερώτημα είναι αν μπορεί πράγματι να ελέγξει την Αποκάλυψη ή αν, πίσω από την τεχνοκρατική ψυχρότητα της αποτροπής, έχει ήδη αρχίσει να την επιθυμεί χωρίς, καν να το συνειδητοποιεί…

Ο δεύτερος αφορά την πιθανή “αποτίμηση των δυνατοτήτων” του καγκελάριου από το CDU (Χριστιανοδημοκρατική Ένωση) και το ΕΛΚ (Ευρωπαϊκό Λαϊκό Κόμμα). Εάν η επανεκλογή του για τις εκλογές του 2029 αμφισβητηθεί, η νομοθετική σύνοδος ουσιαστικά θα έχει τελειώσει – στη Γερμανία, αλλά και στις Βρυξέλλες. Και η συζήτηση που εκτυλίσσεται στο ΕΛΚ δεν αποκλείει καθόλου αυτή την πιθανότητα.

Ο τρίτος είναι επικίνδυνός και εκρηκτικός. Συζητείται μόνο σε ορισμένα γραφεία των θεσμικών οργάνων της ΕΕ: Η κρίση της κυβέρνησης Μερτς. Μια πιθανότητα που θεωρείται μακρινή και εξαιρετικά απίθανη. Αλλά το απλό γεγονός ότι μια “πτώση” δεν αποκλείεται, ισοδυναμεί με μια μικρή επανάσταση στις ευρωπαϊκές “συνήθειες”. Όλοι αναμένουν τις εξελίξεις, αλλά η ένταση είναι αισθητή.

Οι εκλογές σε ένα μικρό κρατίδιο, το οποίο αντιστοιχεί σε λιγότερο από το 2% του γερμανικού ΑΕΠ, και 3% του γερμανικού πληθυσμού, θα είχαν περιορισμένη σημασία, αν δεν υπήρχαν το μέγεθος και οι επιπτώσεις της νίκης του AfD. Στο άμεσο μέλλον, η προσοχή των παρατηρητών επικεντρώνεται στις 20 Σεπτεμβρίου, όταν ένα άλλο κρατίδιο της πρώην Γερμανικής Λαϊκής Δημοκρατίας, το Mecklenburg-Vorpommern‎‎, επιστρέφει στις κάλπες, εν μέσω ενός σκηνικού όπου το κόμμα της Alice Weidel ευνοείται στις δημοσκοπήσεις.

Ρήγμα στο “φράγμα Brandmauer”

Δύο συνεχόμενες νίκες σε διάστημα δύο εβδομάδων θα εντείνουν την πίεση στο CDU, το οποίο ήδη αντιμετωπίζει μείωση της υποστήριξης και μια όχι ασυνήθιστη εσωτερική συζήτηση σχετικά με τη σκοπιμότητα διατήρησης του “φράγματος Brandmauer”, ακόμη και ενόψει ολοένα και πιο άνισων εκλογικών αποτελεσμάτων.

Ο όρος Brandmauer (που μεταφράζεται κυριολεκτικά ως «τείχος προστασίας», ή «αντιπυρική ζώνη») αναφέρεται στην άτυπη αλλά αυστηρή πολιτική συμφωνία των παραδοσιακών δημοκρατικών κομμάτων της Γερμανίας, να μην συνεργάζονται, να μην σχηματίζουν κυβερνητικούς συνασπισμούς και να μην προχωρούν σε κοινοβουλευτικές συμφωνίες με την Ακροδεξιά –και συγκεκριμένα με το κόμμα AfD.

Ήδη, στελέχη της τοπικής Χριστιανοδημοκρατικής Ένωσης (CDU) στο Mecklenburg-Vorpommern‎‎ έχουν αρχίσει να εκφράζουν δημόσια αμφιβολίες για τη σκοπιμότητα του απόλυτου αποκλεισμού (Nach Sachsen-Anhalt-Debakel: CDU in MV rüttelt an Brandmauer). Αυτό δεν είναι μικρό ερώτημα: Για πόσο καιρό μπορεί να κρατήσει ένα cordon sanitaire εναντίον ενός κόμματος που, εκλογή με την εκλογή, παύει να αποτελεί εξαίρεση για να περιοριστεί και γίνεται η πιο δημοφιλής επιλογή;

Το ψευτοδίλημμα 

Είναι ένα δίλημμα που η Γερμανία μοιράζεται τώρα με άλλες ευρωπαϊκές χώρες, όπου η ριζοσπαστική Δεξιά αναπτύσσεται εκμεταλλευόμενη την δυσπιστία προς τις άρχουσες τάξεις και τα παραδοσιακά κόμματα, τη δυσαρέσκεια με το ζήτημα της μετανάστευσης και τη στάσιμη οικονομία.

Βεβαίως αυτό το δίλημμα μάλλον με ψευτοδίλημμα ομοιάζει, δεδομένου ότι σε σειρά ευρωπαϊκών χωρών η λεγόμενη Άκρα Δεξιά κυβερνά, ή έχει κυβερνήσει σε συνασπισμό με κόμματα που ανήκουν στον πολιτικό χώρο του Ευρωπαϊκού Λαϊκού Κόμματος (Ιταλία, Αυστρία, Ολλανδία, Φινλανδία, Εσθονία, Κροατία…).

Δεν είναι τυχαίο ότι το μήνυμα του AfD – το οποίο είχε ήδη συγκεντρώσει σχεδόν το 21% των ψήφων σε εθνικό επίπεδο στις γενικές εκλογές του 2025, κερδίζοντας μια σημαντική κοινοβουλευτική ομάδα στην Bundestag – απηχεί αυτό των εθνικιστών ηγετών από το Λονδίνο μέχρι το Παρίσι, οι οποίοι αντιμετωπίζουν παράπονα παρόμοια με αυτά της Γερμανίας. Έτσι, με τις εκλογές να έχουν προγραμματιστεί σε αρκετές χώρες τον επόμενο χρόνο, η νίκη στο Μαγδεμβούργο κινδυνεύει να γίνει τόσο προάγγελος, όσο και εγχειρίδιο οδηγιών.

Ορόσημο η συντριβή Μερτς

Τα παραδοσιακά κόμματα της Γερμανίας αναζητούν – έστω και με κάποια καθυστέρηση – τον τρόπο αντίδρασης. Πάντα υπάρχουν τα περιθώρια κάποιας αντίδρασης… Όμως δύσκολα μπορεί να ανατραπεί μια πολύ συγκεκριμένη τάση που διαμορφώνεται στο εκλογικό σώμα… Zeitgeist γαρ…

Ωστόσο, τους επόμενους μήνες επίκεινται σημαντικές εκλογικές αναμετρήσεις σε κρίσιμες χώρες της ΕΕ: Την Ιταλία, τη Γαλλία, την Ισπανία και την Πολωνία. Οι καιροί ου μενετοί για την ΕΕ. Ο αδύναμος κρίκος του πλανητικού συστήματος των θεωρούμενων μεγάλων δυνάμεων, φαίνεται ότι θα υποστεί τις συνέπειες της αδυναμίας του.

Ούτε η πρόσφατη ανακάλυψη του “ιδανικού εχθρού” εκτός των συνόρων, προφανώς δεν μπορεί να την κρατήσει στο μονοπάτι που έχουν χαράξει οι καθεστωτικές ευρωπαϊκές αρχηγεσίες, δεδομένου ότι αυτή η επιλογή φαίνεται ότι δεν λειτουργεί στο εσωτερικό μέτωπο. Όμως οι συνέπειες για την ΕΕ των μελλοντικών εξελίξεων στην Γερμανία, δεδομένου του ρόλου της, προφανώς θα πρέπει να οδηγήσουν σε βαθύ αναστοχασμό και έντονο προβληματισμό.

ΥΓ: Το να ηττηθεί ένα κακό με την επικράτηση ενός μεγαλύτερου κακού ουσιαστικά δεν λύνει κανένα πρόβλημα. Η περίπτωση Τραμπ είναι παραδειγματική… Προφανώς όμως το σημερινό “πνεύμα των καιρών” επικρατεί και “η Κουκουβάγια της Αθηνάς πετάει πάντα το σούρουπο”.

Οι επισκέπτες της 90^ης ΔΕΘ θα μπορούν να επισκέπτονται το περίπτερο ΔΕΗ από τις 5 έως τις 13 Σεπτεμβρίου στον εκθεσιακό χώρο της ΔΕΘ HELEXPO, με είσοδο από την πύλη ΧΑΝΘ. Το ωράριο λειτουργίας είναι τα Σαββατοκύριακα από τις 10:00 έως τις 22:00 και τις καθημερινές από τις 16:00 έως τις 22:00.

Το περίπτερο της ΔΕΗ έχει σχεδιαστεί ώστε να προσφέρει μία ολοκληρωμένη εμπειρία ενημέρωσης, αναδεικνύοντας το σύνολο των λύσεων, προϊόντων και υπηρεσιών της εταιρείας. Στο πλαίσιο αυτό, οι επισκέπτες θα μπορούν να γνωρίσουν από κοντά τη ΔΕΗ TechLiving Zone, όπου παρουσιάζεται η διευρυμένη γκάμα προϊόντων και υπηρεσιών ενέργειας και τεχνολογίας της ΔΕΗ, οργανωμένη σε έξι θεματικές κατηγορίες: Ενεργειακές Λύσεις, Connectivity, Smart Living, iExperience, Laptops & Περιφερειακά και Entertainment. Για επιλεγμένα προϊόντα θα υπάρχει δυνατότητα άμεσης αγοράς, με επιλογή παραλαβής από το περίπτερο ή αποστολής στο σπίτι, ενώ εξειδικευμένοι σύμβουλοι θα προτείνουν λύσεις προσαρμοσμένες στις ανάγκες κάθε επισκέπτη.

Καθημερινά και καθ’ όλη τη διάρκεια της έκθεσης, στη ΔΕΗ TechLiving Zone θα ισχύει μία ειδική προσφορά σε προϊόντα τεχνολογίας με δώρο την αξία του ΦΠΑ. Παράλληλα, τα προϊόντα Ηλεκτρικός Πολιτισμός θα διατίθενται με έκπτωση 20%. Και οι δύο προσφορές θα ισχύουν αποκλειστικά στο περίπτερο της ΔΕΗ στη ΔΕΘ.

Ξεχωριστή θέση στο περίπτερο έχει το ΔΕΗ Fiber, όπου οι επισκέπτες θα μπορούν να γνωρίσουν τις υπηρεσίες internet υπερυψηλών ταχυτήτων μέσω δικτύου FTTH. Το ΔΕΗ Fiber είναι ήδη διαθέσιμο σε περιοχές της Θεσσαλονίκης, όπως ο Εύοσμος, το Ελευθέριο-Κορδελιό, τα Πεύκα, ο Άγιος Παύλος, η Ευκαρπία, η Σταυρούπολη και το Ωραιόκαστρο, ενώ το δίκτυο επεκτείνεται σταδιακά σε ακόμη περισσότερες περιοχές.

Στον εξωτερικό χώρο του περιπτέρου θα παρουσιάζονται οι λύσεις ηλεκτροκίνησης ΔΕΗ blue, δίνοντας στους επισκέπτες την ευκαιρία να γνωρίσουν το μεγαλύτερο δημόσιο δίκτυο φόρτισης στην Ελλάδα και το ολοκληρωμένο οικοσύστημα υπηρεσιών ηλεκτροκίνησης της ΔΕΗ.

Παράλληλα, το περίπτερο θα φιλοξενεί Quiet Corner, έναν ειδικά διαμορφωμένο χώρο ηρεμίας, μέσα από τον οποίο η ΔΕΗ αναδεικνύει τη δέσμευσή της στην προσβασιμότητα και τη συμπερίληψη. Οι επισκέπτες θα έχουν την ευκαιρία να γνωρίσουν από κοντά τη φιλοσοφία και τη λειτουργία του χώρου, ο οποίος έχει σχεδιαστεί για να προσφέρει ένα ήρεμο περιβάλλον σε άτομα που ενδέχεται να βιώσουν υπερδιέγερση ή άγχος.

Η ΔΕΗ εξελίσσει διαρκώς την πρόταση αξίας προς τον πελάτη, διευρύνοντας το χαρτοφυλάκιο προϊόντων, υπηρεσιών και ψηφιακών λύσεων. Η παρουσία της στην 90η ΔΕΘ αποτυπώνει στην πράξη αυτή τη στρατηγική εξέλιξη, μέσα από ένα σύγχρονο εμπορικό μοντέλο που συνδυάζει ενέργεια, τεχνολογία, προϊόντα και υπηρεσίες.

Η πρωτοβουλία αυτή αναδεικνύει τη δέσμευση της Visa να αξιοποιεί τις παγκόσμιες χορηγίες της για τη δημιουργία αξίας προς τους συνεργάτες της, ενώ παράλληλα προσφέρει στην Πειραιώς την ευκαιρία να ενισχύσει την παρουσία του brand της σε διεθνές επίπεδο.

Από τον Φεβρουάριο του 2024, η Visa εγκαινίασε μια νέα εποχή στις παγκόσμιες αθλητικές χορηγίες, αναλαμβάνοντας τον ρόλο του title sponsor της Visa Cash App Racing Bulls. Αξιοποιώντας αυτόν τον ρόλο της Visa, η Πειραιώς θα συνεργαστεί μαζί της για την υλοποίηση δράσεων που σχετίζονται με το αγωνιστικό πρόγραμμα της ομάδας, ενισχύοντας κοινές αξίες όπως η καινοτομία, η ταχύτητα και η υπεροχή.

Όπως επισημαίνει η Μάγδα Σουρέλη, Head of Retail Payments της Πειραιώς: «Στην Πειραιώς αναζητούμε διαρκώς πρωτοβουλίες υψηλού κύρους που ενισχύουν τη δυναμική και την εξωστρέφεια του brand μας, τόσο στην Ελλάδα όσο και διεθνώς. Η Πειραιώς είναι η πρώτη ελληνική τράπεζα που, σε συνεργασία με τη Visa, στηρίζει την αγωνιστική ομάδα Visa Cash App Racing Bulls.

Στο πλαίσιο αυτής της συνεργασίας,  το λογότυπο της Πειραιώς θα εμφανιστεί σε κεντρική θέση στο μονοθέσιο, στις φόρμες, στον εξοπλισμό και στα κράνη των οδηγών της Visa Cash App Racing Bulls στην πίστα της Monza. Η Πειραιώς συνδέεται με έναν από τους πλέον αναγνωρίσιμους αθλητικούς θεσμούς παγκοσμίως, και αποκτά προβεβλημένη παρουσία στον κόσμο του μηχανοκίνητου αθλητισμού.

Παράλληλα, οι κάτοχοι πιστωτικών καρτών Visa της Πειραιώς, έχουν την ευκαιρία να διεκδικήσουν μοναδικές VIP εμπειρίες ταχύτητας στην πίστα στο Las Vegas και να ζήσουν από κοντά τη συναρπαστική δράση της Visa Cash App Racing Bulls. Με αυτή την ενέργεια, η Πειραιώς ενισχύει το διεθνές αποτύπωμά της και προσφέρει στους πελάτες της  ξεχωριστές στιγμές και αποκλειστικά προνόμια».

Περισσότερες πληροφορίες στο www.piraeusbank.gr.

Από 1/9 έως και 20/10 ανεφοδιαστείτε 3 φορές με καύσιμα κίνησης σε ένα πρατήριο ελίν, πληρώστε με πιστωτικές κάρτες της Εθνικής Τράπεζας και κερδίστε αυτόματα

• 10€ σε Go For More πόντους &
• συμμετοχή σε κλήρωση για να διεκδικήσετε μία από τις 5 δωροεπιταγές καυσίμων ελίν, αξίας 50€ η καθεμία.

Η ενέργεια ισχύει για 3 αγορές καυσίμων κίνησης αξίας από 30€ και άνω η καθεμία, αποκλειστικά στα συνεργαζόμενα με το Go For More πρατήρια ελίν, στο διάστημα 1/9 έως 20/10.

Η απόδοση των 10€ σε Go For More πόντους θα πραγματοποιηθεί αυτόματα έως τις 10/11/2026.

Παράλληλα, συνεχίζετε να κερδίζετε 3% της αξίας των αγορών σας σε Go For More πόντους για κάθε αγορά καυσίμων στα συνεργαζόμενα πρατήρια ελίν με τις πιστωτικές κάρτες της Εθνικής Τράπεζας!

Με την ελίν, οι καθημερινές μετακινήσεις συνοδεύονται από περισσότερα οφέλη και νέες ευκαιρίες επιβράβευσης.

Περισσότερα στο  Καθημερινές διαδρομές με κέρδος | ελίν

Οι Φρουροί «κατέλαβαν την αυγή ένα από τα πιο σύγχρονα υποβρύχια drone του αμερικανικού στρατού στην είσοδο των Στενών του Ορμούζ (…)», σύμφωνα με ανακοίνωση του ιδεολογικού στρατού του Ιράν, που μεταδόθηκε στην κρατική τηλεόραση. Λίγες ώρες αργότερα ιρανικά μέσα ενημέρωσης μετέδωσαν τις πρώτες εικόνες του υποβρύχιου UAV που έπεσε στα χέρια των Φρουρών της Επανάστασης.

Ένα μικρό ιρανικό τάνκερ χτυπήθηκε από αμερικανικό πύραυλο σε απόσταση περίπου 6 χιλιομέτρων από το Νησί Χαργκ, μετέδωσε το ιρανικό πρακτορείο Tasnim, επικαλούμενο τοπικές πηγές. Το δεξαμενόπλοιο χτυπήθηκε από βλήμα που εκτόξευσαν οι αμερικανικές δυνάμεις κοντά στο αγκυροβόλιο του νησιού, ανέφερε το πρακτορείο. Δεν υπάρχουν θύματα, καθώς το πλήρωμα είχε εγκαταλείψει το πλοίο. Προηγουμένως, τα πρακτορεία Mehr και Fars μετέδιδαν ότι ακούγονταν εκρήξεις στο νησί Χαργκ και στο Τζασκ, κοντά στα Στενά του Ορμούζ.

Ο αρχηγός του γενικού επιτελείου ενόπλων δυνάμεων του Ιράν, Αλί Αμπντολαχί, απείλησε σήμερα ότι η Τεχεράνη θα εξαπολύσει νέες επιθέσεις εναντίον αμερικανικών βάσεων στην περιοχή, αν μπουν στο στόχαστρο ιρανικά δεξαμενόπλοια. «Ο αμερικανικός στρατός (…) κάλεσε να εκκενωθούν τα ιρανικά δεξαμενόπλοια με στόχο να τα πλήξει. Ανακοινώνω επομένως ότι οποιαδήποτε επίθεσε εναντίον ιρανικών δεξαμενόπλοιων θα προκαλέσει πλήγματα των ενόπλων δυνάμεων της Ισλαμικής Δημοκρατίας του Ιράν εναντίον αμερικανικών βάσεων στην περιοχή», είπε ο στρατηγός, όπως μετέδωσε η κρατική τηλεόραση.

Επιθέσεις των Χούθι

Στο άλλο καυτό-μεσανατολικό μέτωπο, οι Χούθι της Υεμένης εξαπέλυσαν επιθέσεις με drones και πυραύλους εναντίον σειράς ενεργειακών εγκαταστάσεων στη νότια Σαουδική Αραβία το πρωί της Τρίτης – κλιμακώνοντας τις συγκρούσεις και στέλνοντας τις τιμές του πετρελαίου εκ νέου προς τα 100 δολάρια το βαρέλι.

Η Σαουδική Αραβία επιβεβαίωσε τις επιθέσεις, οι οποίες σύμφωνα με τους Χούθι είχαν ως στόχο εγκαταστάσεις στην Άμπχα, τη Νατζράν και τη Τζαζάν. Τα χτυπήματα έγιναν σε δεξαμενές αποθήκευσης φυσικού αερίου και πετρελαίου – συμπεριλαμβανομένης μίας μονάδας παραγωγής ενέργειας στην Άμπχα – ενώ προκάλεσαν πυρκαγιά και αναστολή λειτουργίας στο μεγάλο διυλιστήριο της Τζαζάν, όπου είχε ήδη μειωθεί η παραγωγή από προηγούμενα πλήγματα των Χούθι.

Οι εντάσεις μεταξύ των Χούθι και της Σαουδικής Αραβίας χρονολογούνται από τον εμφύλιο πόλεμο της Υεμένης, όταν το βασίλειο επενέβη στρατιωτικά εναντίον της ένοπλης οργάνωσης, ενώ αναζωπυρώθηκαν τον Ιούλιο μετά από μια μακρά περίοδο σχετικής ηρεμίας. Οι Χούθι κήρυξαν αποκλεισμό των σαουδαραβικών πλοίων στην Ερυθρά Θάλασσα και άρχισαν να επιτίθενται σε πετρελαιοφόρα του βασιλείου.

Η κλιμάκωση της βίας στην Ερυθρά Θάλασσα ακολούθησε την κατάρρευση μιας προκαταρκτικής συμφωνίας μεταξύ των ΗΠΑ και του Ιράν για το άνοιγμα των Στενών του Ορμούζ και την έναρξη των διαδικασιών τερματισμού του πολέμου. Το Ιράν επιτέθηκε σε πλοία στο Ορμούζ για να επιβάλει τον έλεγχό του στη θαλάσσια δίοδο, ενώ οι επιθέσεις των Χούθι προκάλεσαν σοβαρά προβλήματα στις μεταφορές μέσω της διαδρομής που αποτελούσε την κύρια εναλλακτική λύση των Σαουδαράβων απέναντι στον αποκλεισμό του Στενού.

Χούθι: Συνέπειες από τις επιθέσεις τους

Η εντεινόμενη βία μεταξύ των Χούθι, των δυνάμεων στην Υεμένη που υποστηρίζονται από το Ριάντ και του ίδιου του σαουδαραβικού βασιλείου, φέρνει τον πρόσθετο κίνδυνο διαταραχών στις εγκαταστάσεις επεξεργασίας και παραγωγής πετρελαίου, αυξάνοντας την πιθανότητα περαιτέρω προβλημάτων στις παγκόσμιες ενεργειακές ροές.

«Η πρόσφατη κλιμάκωση της σύγκρουσης στη Μέση Ανατολή έχει αυξήσει την πιθανότητα μιας παρατεταμένης αντιπαράθεσης, με στοχευμένες στρατιωτικές ενέργειες από τις ΗΠΑ και το Ιράν», ανέφεραν αναλυτές της ANZ Research. «Αυτό θα μπορούσε να διατηρήσει περιορισμένη την προσφορά από τον Περσικό Κόλπο καθ’ όλη τη διάρκεια του υπόλοιπου 2026».

Οι επιθέσεις της Τρίτης προκάλεσαν πυρκαγιές σε πολλές τοποθεσίες και οδήγησαν σε διακοπή ορισμένων λειτουργιών, ενώ εξειδικευμένες ομάδες εργάζονταν για τον περιορισμό των μετώπων, την ασφάλεια των εγκαταστάσεων και την εκτίμηση των ζημιών, ανακοίνωσε το υπουργείο Ενέργειας της Σαουδικής Αραβίας. Το υπουργείο δεν κατονόμασε τις εμπλεκόμενες εγκαταστάσεις ούτε ποσοτικοποίησε τις επιπτώσεις στην παραγωγή ή τις εξαγωγές πετρελαίου.

Οι Χούθι έπληξαν επίσης την αεροπορική βάση Khamis Mushait, αν και η έκταση των ζημιών παραμένει ασαφής. Υπενθυμίζεται πως οι εγκαταστάσεις πετρελαίου της Saudi Aramco στη Τζαζάν είχαν δεχθεί επίθεση και τη Δευτέρα. Η Aramco βρισκόταν ακόμη στη διαδικασία αξιολόγησης των ζημιών όταν εξαπολύθηκε η νέα επίθεση.

Στη Τζαζάν βρίσκεται διυλιστήριο της Aramco με δυναμικότητα επεξεργασίας έως και 400.000 βαρελιών αργού πετρελαίου την ημέρα για την παραγωγή καυσίμων, συμπεριλαμβανομένης της βενζίνης και του ντίζελ εξαιρετικά χαμηλής περιεκτικότητας σε θείο. Αυτόπτες μάρτυρες ανέφεραν ότι το διυλιστήριο φαινόταν να φλέγεται.

Αξίζει να σημειωθεί πως και οι ιρανικές εξαγωγές πετρελαίου έχουν διακοπεί: Κανένα δεξαμενόπλοιο με ιρανικό αργό δεν έχει σπάσει τον αμερικανικό αποκλεισμό από τα μέσα Ιουλίου, ενώ η ποσότητα του ιρανικού αργού που βρισκόταν ήδη σε πλοία εκτός του αποκλεισμού έχει μειωθεί σε περίπου 29 εκατομμύρια βαρέλια από σχεδόν 90 εκατομμύρια βαρέλια στα μέσα Ιουλίου.

Λίγες ήταν οι ερωτήσεις που τον έφεραν σε δύσκολη θέση και βέβαια σ’ αυτές δεν απάντησε! Σιγά που θα χάλαγε τη ζαχαρένια του ο μέγας άρχων της κονόμας!

Και για να μην παρεξηγηθώ, αναφέρομαι στο πνεύμα… οικονομίας που χαρακτηρίζει την πρωθυπουργάρα μας! Ούτε καφέ δεν κερνάει!

Αμάν και σεις, τρέξατε να τον πείτε τσιγκούνη, ενώ ο πολυχρονεμένος μας απλά θέλει να δώσει το παράδειγμα της… αποταμίευσης!

Α είναι οικογενειακό! Πως νομίζετε ότι φτιάχτηκε η τεράστια ορατή περιουσία, για την αόρατη ακούω πολλά, αλλά δεν βάζω το χέρι μου στη φωτιά!

Αλλά ας γυρίσουμε στο θέμα μας. Η “Εφ. Συν.”, λοιπόν, τον ρώτησε για τις υποκλοπές και τον Ντίλιαν!, Μασάει, όμως, η κατσίκα ταραμά;

Ο Μητσοτάκης ο Β’ λοιπόν, πέταξε την μπάλα στην κερκίδα της… ανεξάρτητης Δικαιοσύνης! Και εκεί έπεσε πολύ μα πολύ γέλιο σ’ όσους παρακολουθούσαν…

Να ‘ναι καλά ο Κυριάκος μας που μας διασκεδάζει κιόλας με τα ανέκδοτά του!

Και μη νομίζετε ότι οι δημοσιογράφοι δεν ρώτησαν για τα θέματα που υπάρχουν στην πολιτική ατζέντα. Ρώτησαν, αλλά τα παιδιά έχουν… αγωγή από το σπίτι τους και είναι και καλοί πασαδόροι!

Ξέρετε, γενικές ερωτήσεις του τύπου “τι λέτε για την ακρίβεια”, ώστε η πρωθυπουργάρα μας να μας πει πόσο πονά και κλαίει, ούτε η Μάρθα Βούρτση!

Και βέβαια, με το γνωστό μητσοτακέικο θράσος του, μας είπε και το κορυφαίο ανέκδοτο: πως έχει τακτική επικοινωνία και πολύ καλή σχέση με τον Καραμανλή, το σοβαρό, όχι τον άλλο!

Για να φανταστείτε, όταν ο Κυριάκος ξεχνάει να του τηλεφωνήσει, ο Κώστας στενοχωριέται τόσο που τα ακούει…. η Νατάσα!

Μη με ρωτήσετε τώρα γιατί ο Καραμανλής δεν ήταν στη Θεσσαλονίκη! Σιγά που θα άφησε την παρουσίαση του βιβλίου για τον κανονιέρη Αντωνιάδη που έγινε στην Ξάνθη για να δει τα μούτρα του Κούλη…

Τουλάχιστον ο Αντωνιάδης έβαζε την μπάλα στα δίχτυα, όχι τα… γεμάτα χέρια στις τσέπες!

Καθώς η καρδιά της διεθνούς πολιτικής θα χτυπά τον Σεπτέμβριο στη Νέα Υόρκη, όπου θα πραγματοποιηθεί η Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ, ο Τούρκος πρόεδρος αναμένεται να βρίσκεται στις Ηνωμένες Πολιτείες από τις 20 έως τις 23 Σεπτεμβρίου. Ωστόσο, μέχρι στιγμής παραμένει άγνωστο εάν μεταξύ των ηγετών με τους οποίους θα συναντηθεί θα βρίσκεται και ο Έλληνας πρωθυπουργός.

Η νέα παγκόσμια «χάρτα ισχύος»

Την ίδια ώρα, μια νέα γεωπολιτική έκθεση που δημοσιεύθηκε στη Γαλλία ενόψει της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ επαναφέρει στο προσκήνιο τον ρόλο της Τουρκίας στη διαμόρφωση των διεθνών ισορροπιών. Η εκτενής έκθεση με τίτλο “Η κατάσταση του κόσμου 2026” (L’état du monde 2026), η οποία δημοσιεύθηκε από τη Le Monde Politique, υποστηρίζει ότι οι παγκόσμιες ισορροπίες ισχύος αναδιαμορφώνονται και κατατάσσει την Τουρκία μεταξύ των επτά ισχυρότερων χωρών του κόσμου.

Σύμφωνα με την έκθεση, η παλαιά δομή ισχύος, η οποία στηριζόταν πρωτίστως στα πέντε μόνιμα μέλη του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ, έχει πλέον ξεπεραστεί και αντικαθίσταται από μια περισσότερο πολυπολική διεθνή τάξη. Στη νέα «χάρτα ισχύος των επτά» περιλαμβάνονται οι Ηνωμένες Πολιτείες, η Κίνα, η Ρωσία, η Γαλλία, η Ινδία, το Ιράν και η Τουρκία. Η έκθεση αποκτά ιδιαίτερη σημασία, καθώς δημοσιεύεται λίγο πριν από τη Γενική Συνέλευση των Ηνωμένων Εθνών, η οποία αρχίζει στις 22 Σεπτεμβρίου στη Νέα Υόρκη, και μετά την πολεμική κρίση ΗΠΑ-Ισραήλ-Ιράν.

Μία από τις πλέον αξιοσημείωτες διαπιστώσεις της έκθεσης είναι η απουσία της Βρετανίας. Παρότι αποτελεί μόνιμο μέλος του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ, δεν περιλαμβάνεται στη νέα λίστα των επτά κέντρων παγκόσμιας ισχύος. Η μετατόπιση αυτή, από τα παραδοσιακά κέντρα ισχύος προς νέες ή ανερχόμενες δυνάμεις, αποτελεί έναν από τους βασικούς άξονες της ανάλυσης.
Στη λίστα δεν περιλαμβάνονται επίσης οι χώρες του Κόλπου, ούτε σημαντικές δυνάμεις της Λατινικής Αμερικής, όπως η Βραζιλία και το Μεξικό.

Γιατί η Τουρκία βρίσκεται στη λίστα

Η έκθεση αφιερώνει ειδικό κεφάλαιο στην Τουρκία και στην αυξανόμενη διεθνή επιρροή της. Σύμφωνα με την ανάλυση, δύο είναι οι βασικοί παράγοντες που εξηγούν την ένταξη της χώρας στη νέα “επτάδα” των παγκόσμιων κέντρων ισχύος. Ο πρώτος είναι η ταχεία και σταθερή ανάπτυξη της εγχώριας αμυντικής βιομηχανίας.

Ο δεύτερος, και εκείνος στον οποίο δίνεται μεγαλύτερη έμφαση, είναι η εξωτερική πολιτική στρατηγική της Άγκυρας, την οποία η έκθεση χαρακτηρίζει «διπλωματία ισορροπίας». Η Τουρκία, σύμφωνα με την έκθεση, διατηρεί από τη μία πλευρά τη συμμαχία της με τη Δύση ως μέλος του ΝΑΤΟ, ενώ από την άλλη έχει τη δυνατότητα να επιδιώκει σχέσεις με άλλες δυνάμεις και σχήματα, όπως οι BRICS, και να διατηρεί στενές επαφές με χώρες όπως η Ρωσία και η Κίνα.

Η προσέγγιση αυτή παρουσιάζεται ως χαρακτηριστικό παράδειγμα της ευελιξίας της Άγκυρας και της ικανότητάς της να κινείται ταυτόχρονα σε διαφορετικά γεωπολιτικά μέτωπα. Σημαντικό στοιχείο αποτελεί επίσης το διπλωματικό αποτύπωμα της Τουρκίας, σύμφωνα με την έκθεση. Η χώρα διαθέτει, σύμφωνα με αυτήν, το έκτο μεγαλύτερο διπλωματικό δίκτυο στον κόσμο. Το γεγονός αυτό θεωρείται ένας από τους παράγοντες που ενισχύουν τη γεωπολιτική της θέση και την καθιστούν σημαντικό διεθνή παράγοντα.

Η έκθεση πριν από την κρίσιμη Γενική Συνέλευση

Η χρονική συγκυρία της δημοσίευσης της έκθεσης αποκτά ιδιαίτερη γεωπολιτική σημασία. Το “L’état du monde 2026”, που φέρει την υπογραφή του Le Monde Politique (LMP) και κυκλοφορεί επίσης σε μορφή βιβλίου, παρουσιάζεται στη διεθνή κοινότητα μετά τον πόλεμο ΗΠΑ-Ισραήλ-Ιράν και λίγο πριν από τις κρίσιμες συζητήσεις της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ.

Η έκθεση υποστηρίζει ουσιαστικά ότι η παγκόσμια ισορροπία ισχύος βρίσκεται σε διαδικασία βαθιάς αναδιάταξης και αναδεικνύει την Τουρκία ως μία από τις χώρες που διαδραματίζουν ενεργό ρόλο στη διαμόρφωση της νέας διεθνούς τάξης. Παράλληλα, εκτιμά ότι μία από τις σημαντικότερες συζητήσεις στη Σύνοδο των ηγετών στη Νέα Υόρκη θα αφορά ακριβώς αυτή τη μεταβαλλόμενη “χάρτα” της παγκόσμιας ισχύος.

Ο κόσμος είναι μεγαλύτερος από πέντε

Η ανάλυση συνδέει τη νέα αυτή αντίληψη για την παγκόσμια ισχύ με ένα σύνθημα που ο Ερντογάν επαναλαμβάνει εδώ και χρόνια από το βήμα των Ηνωμένων Εθνών: «Ο κόσμος είναι μεγαλύτερος από πέντε». Ο Ερντογάν διατύπωσε για πρώτη φορά τη συγκεκριμένη φράση το 2013, αμφισβητώντας τη δομή του διεθνούς συστήματος και τον κεντρικό ρόλο που έχουν οι πέντε μόνιμες δυνάμεις του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ.

Σύμφωνα με την τουρκική προσέγγιση που υιοθετεί η έκθεση, η μεταβολή των παγκόσμιων γεωπολιτικών ισορροπιών επιβεβαιώνει πλέον, σε διεθνές επίπεδο, την ανάγκη για ένα περισσότερο αντιπροσωπευτικό και πολυπολικό σύστημα. Η έκθεση υποστηρίζει ότι οι γεωπολιτικές ισορροπίες που διαμορφώθηκαν μετά την αποικιοκρατική περίοδο και τον Ψυχρό Πόλεμο έχουν αλλάξει ριζικά και ότι η παραδοσιακή αντίληψη περί παγκόσμιας ισχύος δεν ανταποκρίνεται πλέον στη σημερινή πραγματικότητα.

Μέσα σε αυτό το νέο διεθνές περιβάλλον, η Τουρκία επιχειρεί να αξιοποιήσει τη γεωστρατηγική της θέση, την αμυντική της βιομηχανία και τη διπλωματική της ευελιξία, επιδιώκοντας να ενισχύσει τον ρόλο της ως ανεξάρτητου και υπολογίσιμου παράγοντα στη διαμόρφωση της νέας παγκόσμιας τάξης.

Το ερώτημα, ωστόσο, παραμένει εάν αυτή η αυξανόμενη γεωπολιτική φιλοδοξία της Άγκυρας θα συνοδευτεί και από αποκλιμάκωση στις σχέσεις της με την Αθήνα. Η επικείμενη Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ και, κυρίως, το ενδεχόμενο μιας νέας συνάντησης Ερντογάν-Μητσοτάκη στη Νέα Υόρκη αναμένεται να δώσουν τις πρώτες ενδείξεις…

Η αφήγηση αφορά το ταξίδι του Τόμας Μαν, στη Δυτική και Ανατολική Γερμανία, ένα ταξίδι από τη Φραγκφούρτη στη Βαϊμάρη παρέα με την κόρη του Έρικα, που εκτελεί χρέη γραμματέως του πατέρας της. Στην πραγματικότητα η γυναίκα του Μαν, Κάτια, τον είχε συνοδέψει σε αυτό το ταξίδι, αλλά εδώ ο σκηνοθέτης επιλέγει την κόρη, ως μία πιο ενδιαφέρουσα δραματουργική περσόνα (και έχει δίκιο). Στη διάρκεια του ταξιδιού, ο (επίσης) συγγραφέας γιος του Κλάους πεθαίνει από υπερβολική δόση υπνωτικών χαπιών, αυτοκτονεί.

Ο νομπελίστας συγγραφέας θα συνεχίσει το ταξίδι του για τις τιμητικές εκδηλώσεις που έχουν ετοιμάσει οι δύο πλευρές της νέας μεταπολεμικής Γερμανία, έρμαιο πλέον των δύο ισχυρότερων δυνάμεων της εποχής, των ΗΠΑ και των Σοβιετικών. Οι δύο πλευρές της Γερμανίας βλέπουν στον Γερμανό νομπελίστα μία πυξίδα που έρχεται από το παρελθόν και μπορεί να τους προσδώσει το χαμένο κύρος για το μέλλον. 

Ο Τόμας Μαν είναι μία ελπίδα, παρόλο που ο ίδιος σιωπηλά διακρίνει την καταστροφή του ναζιστικού πρόσφατου παρελθόντος, τα απομεινάρια ενός κόσμου που δεν αναγνωρίζει. Και τα στοιχεία που προσπαθούν να ενώσουν την κομματιασμένη χώρα είναι η τέχνη της, ο Γκαίτε που επισκέπτεται στη Βαϊμάρη το σπίτι και το δωμάτιο που άφησε την τελευταία του πνοή, μία συνάντηση επίσης σιωπηλή δύο σημαντικών συγγραφέων, παγκόσμιας αξίας, και του Μπαχ, ενός συνθέτει που η θρησκευτικότητά του συνεπαίρνει.

Η ταινία καταλήγει, όχι άστοχα, στην εκκλησία που εργάστηκε αρχικά ο Μπαχ με το εκκλησιαστικό όργανο να δεσπόζει. Οι δύο πρωταγωνιστές, Έρικα και Τόμας, μένουν σιωπηλοί και χάνονται στους ήχους του επιβλητικού ύφους του εκκλησιαστικού οργάνου, στις μελωδίες του κορυφαίου Μπαχ. 

“Fatherland”

Η ταινία συνεπαίρνει με την καλλιτεχνικότητα και τη σκηνοθεσία της, τίποτε στα κάδρα του Παβλικόφσκι δεν είναι τυχαίο, η απόλυτη συμμετρία, το βάθος πεδίου, το κιαροσκούρο των προσώπων, οι υπαινιγμοί στις προηγούμενες ταινίες του “Ida” και “Ψυχρός Πόλεμος” (“Cold War”). Ένα μπρεσσονικό ύφος με υπαρξιακές μπεργκμανικές τάσεις, η “Πατρίδα” μάλλον συνομιλεί με τη συνολικότερη ευρωπαϊκή κουλτούρα, την ιστορία της λογοτεχνίας, της πολιτικής ιστορίας, και γενικότερα της τέχνης, αφού και οι περισσότερες απεικονίσεις μοιάζουν εικαστικά αριστουργήματα.

Αυτός ο συνδυασμός μαζί με τις υπέροχες ερμηνείες, κυρίως της Σάντρα Χούλερ (Sandra Hüller), που μεταμορφώνεται σε κάθε ταινία που συμμετέχει, και τη θαυμάζουμε γι’ αυτό, και που διαθέτει ταυτόχρονα εκείνη την ήρεμη ψυχρότητα που ήθελε να αποπνέει στην ταινία του ο σκηνοθέτης. Αυτή η ψυχρότητα είναι μάλλον λιτότητα, αφηγηματική ελλειπτικότητα, που συμπληρώνεται με τις εικαστικές αποτυπώσεις και τις ακουστικές προβολές, δηλαδή με ό,τι βλέπουμε και ό,τι ακούμε, να παίζουν εξίσου σημαντικό ρόλο με την ελλειπτική διαλογικότητα.

Προκύπτει ως ερώτημα, για το διανοούμενο συγγραφέα του “Μαγικού Βουνού” και στοχαστή, πως μπορεί να ξαναδεί τη χαμένη του πατρίδα, ποια είναι ή ήταν, πως τον συνδέει με ό,τι είχε εγκαταλείψει το 1933, με την άνοδο τότε στην κυβέρνηση της ναζιστικής παράταξης του Χίτλερ. Ο Τόμας Μαν φεύγει στην Ελβετία και μετά στην Καλιφόρνια της Αμερικής. Επιστρέφει το 1949 σε μια χώρα που είναι νωπά τα σημάδια ενός παγκόσμιου πολέμου που η ίδια προκάλεσε.

Η ανατολική πλευρά της χώρας έχει πλέον σοβιετικοποιηθεί, ενώ πρόσωπα αμφιβόλου στάσεως επί ναζιστικής παντοδυναμίας παρελαύνουν ανέμελα στη δυτική πλευρά. Οι εικόνες είναι μάλλον θλιβερές. Και στις δύο πλευρές επικρατεί κατήφεια, μελαγχολία, ψυχρότητα. Και οι δύο θέλουν τον Τόμας Μαν δικό τους. Ο ίδιος εκφράζει ιδέες, σκέψεις, που για την κόρη του είναι κενού νοήματος, βαρετά λόγια στον αέρα, σε μία χώρα κατεστραμμένη και ξενοκινούμενη. Το μόνο συνεκτικό υλικό στη χώρα μπορεί να είναι η τέχνη, η πατρίδα γίνεται η λογοτεχνία, η μουσική. Η πατρίδα είναι αυτό που εκφράζουν οι Γκαίτε, Μπαχ και ο ίδιος ο Τόμας Μαν. 

Η πολιτική, οι μυστικές υπηρεσίες, που έχουν από κοντά το road trip του μεγάλου λογοτέχνη, δε μπορούν να προσδώσουν το βίωμα της πατρογονικής εστίας που αναζητά ο σκηνοθέτης στο πρόσωπο του λογοτέχνη. Η τέχνη η ίδια δείχνει ένα μοναδικό δρόμο να ενωθεί το παρελθόν με το παρόν, σε μία απογοητευμένη γενιά, χαμένη στις πρόσφατες ατυχείς επιλογές. 

Η ματιά του Παβλικόφσκι

Τα περισσότερα δε λέγονται, δείχνονται και αυτή η κινηματογραφικότητα είναι που αποπνέει ένα μοναδικό σκηνοθετικό στιλ για τον Παβλικόφσκι που βραβεύεται στις Κάννες (για δεύτερη φορά) για αυτήν του τη σκηνοθετική μαεστρία. Όχι άδικα, ο Παβλικόφσκι μπορούμε να πούμε πως αποτελεί μία επάξια συνέχεια ενός ευρωπαϊκού στιλιστικού μινιμαλισμού και μοντερνισμού, που η φόρμα επικρατεί, η αφαιρετικότητα, η ακαδημαϊκή προσέγγιση, αλλά και ένα ψυχολογικό βάθος στα πρόσωπα, που μοιάζουν όσο απόμακρα, όσο και το παρελθόν που ερμηνεύουν, εποχών που η μελαγχολία, η πειθαρχία, η αυστηρότητα και δωρικότητα επικρατούν διάχυτα στις ιστορικές διαδρομές που τολμά να αναδείξει ο σκηνοθέτης, επιλογές, που δεν είναι ποτέ πολιτικά αχρωμάτιστες, όσο και αν προσπαθεί ο φακός να αποφύγει. 

Ταυτόχρονα, η έννοια της ταυτότητας και της πατρίδας, το οικείο και το ανοίκειο, ο πατριωτισμός και ο εθνικισμός, η ιστορικότητα, το παρελθόν, η κουλτούρα και ο πολιτισμός ενός τόπου, είναι θέματα πάντοτε επίκαιρα σε μία Ευρώπη που διαρκώς δοκιμάζεται και αναστοχάζεται ή αναμετράτε για το παρελθόν και το μέλλον της. Ο Παβλικόφσκι διαθέτει αυτή την ευρύτερη σκηνοθετική οπτική, όπως και η ίδια τέχνη που υπηρετεί, καθώς την απεικονίζει μέσω του νομπελίστα συγγραφέα ως περσόνα πρωταγωνιστή.