Άμεσα κινητοποιήθηκαν αστυνομικοί της Υποδιεύθυνσης Δίωξης και Εξιχνίασης Εγκλημάτων Ηρακλείου, του Τμήματος Αστυνομικών Επιχειρήσεων και της Άμεσης Δράσης, οι οποίοι τους εντόπισαν και τους συνέλαβαν, ενώ έρευνες πραγματοποιήθηκαν στις οικίες τους και στο όχημά που επέβαιναν. Επιπλέον, σε εγκαταλελειμμένο κτίσμα εντοπίστηκε και κατασχέθηκε το πιστόλι κρότου που φέρεται να χρησιμοποιήθηκε, ενώ από το σημείο του συμβάντος περισυνελέγησαν πέντε κάλυκες. Σε βάρος των δύο συλληφθέντων σχηματίστηκε δικογραφία για παραβάσεις της νομοθεσίας περί όπλων, απόπειρα σωματικής βλάβης και απειλή κατά συναυτουργία. Οι κατηγορούμενοι αναμένεται να οδηγηθούν ενώπιον των αρμόδιων αρχών, ενώ την προανάκριση έχει αναλάβει η Υποδιεύθυνση Δίωξης και Εξιχνίασης Εγκλημάτων Ηρακλείου.

Η καθετότητα και στα δύο παραδείγματα επιβάλλεται χωρίς βία, αλλά με έναν ρυθμό σχεδόν χορευτικό. Ως Πίνα Μπάους στην περίπτωση του Ζογγολόπουλου και ως Μαριούς Πετιπά στον Παππά. Ο μπετονένιος καυλός* στον Άγιο Κοσμά – εκεί που υπήρχε η ήπια δόμηση των αθλητικών εγκαταστάσεων μέσα σε πυκνό πράσινο – δεν αυθαδιάζει απλώς με τον νεοπλουτίστικο, χυδαίο όγκο του στον Ιερό Βράχο ή τον μενεξεδί Υμηττό, αλλά δίνει το στίγμα της αγοραίας αισθητικής που κυριαρχεί – με αποκορύφωμα τα μνημόνια – στον τόπο.

Η καθετότητα και το σήμερα… 

Οι Βρυξέλλες, το ΔΝΤ, ο Τσίπρας, ο Άδωνις, η Μενδώνη, το ΚΑΣ, η προσχηματική λειτουργία της δημοκρατίας είναι οι φυσικοί αυτουργοί αυτού του εγκλήματος, που θα μας στιγματίσει όλο τον εικοστό πρώτο αιώνα. Η Ελλάδα στα χέρια των πιο αδίστακτων κομπραδόρων και των διαχρονικά δοσιλόγων. Ο καυλός είναι ακόμη πιο αποκρουστικός από το παραλιακό μέτωπο, καθώς επισημοποιεί τη θάλασσα του τσιμέντου, που έχει κατακλύσει το λεκανοπέδιο, από την Πάρνηθα ως την Πεντέλη και τον Υμηττό.

Εδώ και μισόν αιώνα. Την άθλια αρχή την έκανε η Χούντα, το ολοκληρωτικό όμως χτύπημα το έδωσε η δημοκρατία. Από την αντιπαροχή του ’60 και το ξεπάτωμα κάθε ιστορικού κτίσματος το ’70 ως τον ΓΟΚ των οκταόροφων (!) πολυκατοικιών στην Πειραϊκή και το Παλαιό Φάληρο με υπογραφή Λαλιώτη το ’80. Ώστε να γεμίσει όλη η Αττική με τις χιλιάδες ανώνυμες κατασκευές της αρπαχτής, της μη αρχιτεκτονικής.

Οι εργολάβοι έπιασαν δουλειά από την Κυψέλη και το Αιγάλεω ως τα πρανή των γύρω βουνών. Με την Εκκλησία να ευλογεί και να πουλάει. Ό,τι δηλαδή καίγεται μεθοδικά κάθε καλοκαίρι για να γίνει μπετόν τον άλλο χειμώνα. Το πρόσφατο τσιμέντο στην Ακρόπολη σαν το σύμβολο μιας συλλογικής ήττας τώρα δικαιώνεται. Τα σπίτια του λαού, οι βίλες και τα ακριβά διαμερίσματα με θέα και πισίνα τώρα αποκτούν την κορωνίδα τους. Όλη η Ελλάδα ένα απέραντο Airbnb με την άδεια του κράτους, ενώ την ίδια στιγμή το πρόβλημα της στέγης είναι οξύτατο για το ένα τρίτο του πληθυσμού. Οι υπόλοιποι θα βολευτούν στην αθηναϊκή Ριβιέρα, που εξελίσσεται σε παραθαλάσσιο Παγκράτι (με απίστευτα όμως μεγαλύτερο, κυκλοφοριακό αδιέξοδο). Όσοι χρησιμοποιούν την Ποσειδώνος ήδη το γνωρίζουν πολύ καλά.

Μαζί τα καταστρέψαμε

Πρώτο συμπέρασμα: Η σεμνή πατρίδα μας έχει ξεπουληθεί και τα “φιλέτα” της Αττικής έχουν γίνει πολύφερνος μεν κατιμάς, για τις νέες ελίτ δε. Που διαθέτουν χρήμα, αλλά όχι και γούστο ή παιδεία. Και βέβαια την αισθητική του Άδωνι, του Αλέξη και του Κυριάκου. Και από κοντά τα διεθνή funds, τα κοράκια της γης, οι επενδυτές των τραπεζών που ξεπούλησαν ό,τι μπορούσε να πουληθεί. Οι μικροϊδιοκτήτες είδαν το τυρί αλλά όχι και τη φάκα. Μετέτρεψαν τα κλειστά τους διαμερίσματα σε Airbnb και τώρα απολαμβάνουν την κατάληψη του κέντρου και των περιχώρων από τα στίφη των τουριστών. Με ό,τι σημαίνει αυτό και βραχυπρόθεσμα και μακροπρόθεσμα.

Τελικό συμπέρασμα: Μαζί τα καταστρέψαμε. Όλοι μας. Η εξουσία του κομματισμού και της ευκολίας μαζί με τον λαό της αρπαχτής και του εύκολου, του αντιπαραγωγικού πλουτισμού. Του λαού, όλων ημών δηλαδή, που χαζεύει αποχαυνωμένος τον τόπο του να βουλιάζει. Χωρίς όραμα, χωρίς κεντρική ιδέα, χωρίς ηγεσία. Η ύβρις του Αγίου Κοσμά είναι η εκδίκηση – σαν ταφόπλακα – εκείνης της Ιστορίας που επικαλούμαστε μεν, αλλά ούτε γνωρίζουμε στ’ αλήθεια, ούτε τιμούμε. Μια επανάσταση θα έπρεπε να γίνει στη χώρα. Κι αυτή δεν μπορεί παρά να είναι πολιτιστική. Ποιός όμως είναι ο άξιος;

ΥΓ. Θυμάμαι τον δάσκαλο μου, τον αείμνηστο ακαδημαϊκό Σπύρο Ιακωβίδη, ο οποίος είχε ανασκάψει υποδειγματικά το πρωτοελλαδικό νεκροταφείο του Αγίου Κοσμά. Το άλλο ανάλογο είναι στο Τσέπι Μαραθώνα. Κάποτε υπήρχαν και αρχαιολόγοι και αρχαιολογία.

*Καυλός στην αρχαιότητα ονομαζόταν ο βλαστός της συκιάς, ο οποίος μοιάζει με το ανδρικό πέος. Ο Θουκυδίδης – πάντα επίκαιρος – τον αναφέρει ως πολιορκητικό κριό (στα Πλαταϊκά).

Η κανονικοποίηση της ακροδεξιάς, η οποία “εμβολιάσθηκε” από μια μερίδα της λεγόμενης λαϊκής δεξιάς, αποτελεί μια εξέλιξη, που αποτυπώθηκε και στην κάλπη. Αυτό, πάντως, δεν απασχόλησε, ως φαίνεται, τα υπόλοιπα κόμματα και τώρα θα το αντιμετωπίσουν πιο έντονα στη συνέχεια.

Αυτές οι εκλογές, λοιπόν, έφεραν μεν ανατροπές, όχι όμως κατάρρευση του κομματικού/πολιτικού συστήματος. Η μη εκπροσώπηση στη Βουλή της ΕΔΕΚ, των Οικολόγων και της ΔΗΠΑ, διαμορφώνουν νέα δεδομένα στον λεγόμενο ενδιάμεσο χώρο, ενώ η αποτυχία τους θα πρέπει να απασχολεί και την κυβέρνηση, την οποία στηρίζουν.

ΔΗΣΥ και ΑΚΕΛ

Τα δυο μεγάλα κόμματα, που επιβεβαίωσαν ότι έχουν μεγάλη πρόσβαση στους παραδοσιακούς τους ψηφοφόρους, όπως και μηχανισμούς, μπορούν να πανηγυρίζουν ότι κράτησαν δυνάμεις (ΔΗΣΥ) και αύξησαν ποσοστά (ΑΚΕΛ), αυτό όμως δεν σημαίνει ότι ο δικομματισμός παραμένει ζωντανός. Είναι τα δυο μεγάλα κόμματα, δεν λειτουργεί όμως ο διπολισμός, αν και θα έχουν αναμφίβολα τον πρωταγωνιστικό ρόλο.

Το γεγονός ότι κινήθηκαν στα προηγούμενα μειωμένα ποσοστά, τους δίνει ανάσες. Ωστόσο, τα αποτελέσματα δεν μπορεί να τους οδηγήσει σ΄ ένα εφησυχασμό, καθώς αυτό θα σημαίνει πως οι χαμηλές πτήσεις θα συνεχισθούν. ΔΗΣΥ και ΑΚΕΛ μπορούν να πανηγυρίζουν, αλλά γνωρίζουν πως τα δύσκολα τώρα αρχίζουν. Κυρίως γιατί στη νέα Βουλή θα πρέπει να βρουν πεδία συνεργασίας με τους υπόλοιπους παίκτες.

Ο ΔΗΣΥ με “τραύματα” από τις προεδρικές εκλογές του 2023, κατάφερε να συγκρατήσει δυνάμεις και να ισχυροποιήσει τη θέση της Προέδρου του, Αννίτας Δημητρίου, που δέχθηκε- ειρήσθω εν παρόδω- εκ των έσω υπονόμευση. Ο Στέφανος Στεφάνου από την πλευρά του κατάφερε να σταματήσει την πτωτική πορεία και να ενισχύσει τα ποσοστά του κόμματος. Ήταν και συλλογικό αλλά και προσωπικό στοίχημα του ιδίου. Ωστόσο, η παραμονή του κόμματος στη δεύτερη θέση, παρά τα προβλήματα του ΔΗΣΥ, δεν μπορεί παρά να προβληματίζει.

Έκπληξη από ΔΗΚΟ

Το Δημοκρατικό Κόμμα παρουσιαζόταν, στις δημοσκοπήσεις, να χάνει ακόμη και την τέταρτη θέση. Ωστόσο, τις τελευταίες εβδομάδες κατάφερε να καλύψει το χαμένο έδαφος. Είναι σαφές πως ο λεγόμενος ενδιάμεσος χώρος, ο οποίος όλο αυτό το διάστημα ήταν υπό πίεση, έχει λιγότερους ενοίκους. Το ΔΗΚΟ είναι ο κυρίαρχος στο χώρο, κράτησε δυνάμεις και είναι το μόνο κόμμα, το οποίο στηρίζει την κυβέρνηση, το οποίο βρίσκεται στη Βουλή.

Το γεγονός ότι το Δημοκρατικό Κόμμα, κατάφερε να σταθεί στην πίεση των νεοεμφανιζόμενων κομμάτων να κλείσει τη στρόφιγγα των διαρροών, ανοίγει το δρόμο για διεύρυνση του. Το κάλεσμα του Νικόλα Παπαδόπουλου, απόψε προς τους κεντρώους, ενδέχεται να προκαλέσει εξελίξεις στο χώρο αυτό, ενδεχομένως και μετά την μη είσοδο της ΔΗΠΑ στη Βουλή.

ΑΛΜΑ και ΑΔΚ

Τόσο το ΑΛΜΑ, του τέως Γενικού Ελεγκτή, Οδυσσέα Μιχαηλίδη όσο και η Άμεση Δημοκρατία Κύπρου του ευρωβουλευτή, Φειδία Παναγιώτου, ανέμεναν ψηλότερα ποσοστά. Δημοσκοπικά αυτό φαινόταν κι αυτό δηλωνόταν από στελέχη τους. Αν και η είσοδος τους στη Βουλή πρέπει να θεωρείται επιτυχία, και είναι, σίγουρα δεν θα έχουν το ρυθμιστικό ρόλο, που ανέμεναν. Η προεκλογική τακτική, κυρίως από το ΑΛΜΑ, στηρίχθηκε στη λογική των “λαϊκών δικαστηρίων”. Αυτό, εκ του αποτελέσματος, φαίνεται ότι δεν είχε την απήχηση που προσδοκούσαν στο κόμμα αυτό. Το ποσοστό που εξασφάλισε το ΑΛΜΑ, λιγότερο από 6% δυσκολεύει τους σχεδιασμούς για τις προεδρικές εκλογές του 2028.

Από την άλλη πλευρά, η Άμεση Δημοκρατία Κύπρου, που πέτυχε είσοδο εξασφαλίζοντας το 25% του ποσοστού που πήρε ο κ. Παναγιώτου στις ευρωεκλογές, θα δοκιμασθεί στο κοινοβούλιο, καθώς προεκλογικά δεν παρουσίασε προτάσεις και πολιτικές. Η στάση και η συμπεριφορά του κόμματος εντός Βουλής παραμένει ερωτηματικό.

Οι χαμένοι ΕΔΕΚ, Οικολόγοι και ΔΗΠΑ

Ένα ιστορικό κόμμα, η ΕΔΕΚ, απέτυχε να εισέλθει στη Βουλή, κι αυτό δεν μπορεί να αποδοθεί στις εκλογικές συγκυρίες, αλλά στην εσωστρέφεια, στην τάση, που έγινε πάγια πρακτική, να “τρώγει τα παιδιά της”. Η πορεία του Σοσιαλιστικού Κόμματος, ήταν προδιαγεγραμμένη. Έχασε το χαρακτήρα του και εξέπεμπε μια πολιτική, κυρίως, ιδεολογική σύγχυση.

Το γεγονός ότι από το 1969, που ιδρύθηκε η ΕΔΕΚ, συμμετέχει στη Βουλή, η ιστορία δεν μέτρησε σε αυτή την αναμέτρηση. Το τι φταίει δεν μπορεί να αναζητηθεί μόνο σε αυτή την εκλογική αναμέτρηση. Ο Πρόεδρος του κόμματος, Νίκος Αναστασίου, ο οποίος ανέλαβε σχετικά πρόσφατα την ηγεσία και δεν έχει την κύρια ευθύνη για το αποτέλεσμα, αναφέρθηκε χθες βράδυ σε όσους δεν επέστρεψαν στο κόμμα και σε αυτό, λίγο- πολύ, απέδωσε την ήττα. Μπορεί να ήταν νωρίς για αποτίμηση, αλλά τούτο δεν μπορεί να αποτελέσει εξήγηση για την κατάρρευση. Προφανώς και από χθες βράδυ, το πρόβλημα της ΕΔΕΚ είναι υπαρξιακό και αυτό πρέπει να απασχολήσει.

Χαμένοι και οι Οικολόγοι, ένα επίσης ιστορικό κόμμα, που εισάγαγε τον περιβαλλοντικό ακτιβισμό και τις περιβαλλοντικές πολιτικές στην Κύπρο. Την ίδια ώρα, στη ΔΗΠΑ, ενδεχομένως να στοίχισε το γεγονός ότι ο Πρόεδρος του κόμματος, Μάριος Κάρογιαν δεν ήταν υποψήφιος. Ένα κόμμα που οι δημοσκοπήσεις έδιναν προβάδισμα εισόδου, το ΒΟΛΤ, απέτυχε κι αυτό προφανώς οφείλεται και στην υπόθεση “Σάντη”, καθώς το κόμμα δεν κράτησε αποστάσεις ασφαλείας, για τα όσα δημοσιοποιήθηκαν.

Ποιον ανησυχεί η μη είσοδος ΕΔΕΚ-ΔΗΠΑ

Είναι σαφές πως στα κομματικά επιτελεία, πριν τελειώσει η αποτίμηση του αποτελέσματος, από σήμερα θα ασχοληθούν με την εκλογή Προέδρου της Βουλής. Το σενάριο για εκλογή Νικόλα Παπαδόπουλου στην Προεδρία, φαίνεται ότι θα παίξει σε ένα ευρύτερο πολιτικό σχεδιασμό, που θα αφορά και τις προεδρικές εκλογές του 2028 και τούτο ήδη συζητείται. Το αποτέλεσμα ευνοεί τη λύση Νικόλα και προφανώς τούτο συνδέεται και με τη συνεργασία στο κοινοβούλιο των δυο κομμάτων, ΔΗΣΥ και ΔΗΚΟ.

Η μη είσοδος της ΕΔΕΚ και της ΔΗΠΑ, απασχολεί προφανώς και την κυβέρνηση καθώς είναι δυο κόμματα, τα οποία στην στήριζαν και συμμετέχουν με υπουργούς.

Τόνισε ότι η αποτροπή είναι πιο δύσκολη σε σχέση με το Αιγαίο, καθώς «αν κάποιος βρεθεί σε διεθνή ύδατα είναι πολύ δύσκολη διαδικασία», ενώ επισήμανε τη συνεργασία με λιβυκές αρχές και το υπουργείο Ναυτιλίας.

Ο υπουργός παραδέχθηκε ότι υπάρχει σοβαρό πρόβλημα εξεύρεσης χώρων στο Ηράκλειο, σημειώνοντας ότι έχουν απορριφθεί πολλαπλές προτάσεις του υπουργείου (στρατόπεδα, χώροι σε Καλάμι και Γάζι), χωρίς να υπάρχει αντιπρόταση από την τοπική αυτοδιοίκηση.

«Το υπουργείο θα προχωρήσει στους χώρους», ξεκαθάρισε, προειδοποιώντας ότι διαφορετικά «η διαχείριση θα γίνεται στο λιμάνι», κάτι που χαρακτήρισε μη βιώσιμο, δεδομένου ότι το Ηράκλειο αποτελεί βασική πύλη εισόδου.

Αντίθετα, στα Χανιά –όπως είπε– υπάρχει «πολύ καλή συνεργασία» και διαβεβαίωσε ότι «το καλοκαίρι δεν θα υπάρξει πρόβλημα».

Ο κ. Πλεύρης έδωσε έμφαση στο νέο ευρωπαϊκό Σύμφωνο Μετανάστευσης, επισημαίνοντας ότι σήμερα μόνο το 20% όσων απορρίπτεται το άσυλό τους επιστρέφει τελικά στις χώρες προέλευσης.

Με το νέο πλαίσιο:

Όσοι δεν έχουν προσφυγικό προφίλ θα τίθενται σε καθεστώς κράτησης
Οι αιτήσεις ασύλου θα εξετάζονται εντός 12 εβδομάδων
Θα ενισχυθεί η πίεση προς τρίτες χώρες για επιστροφές
Παράλληλα, ανακοίνωσε τη συμφωνία πέντε χωρών (μεταξύ αυτών η Γερμανία, Δανία και η Ολλανδία) για δημιουργία κέντρων επιστροφών εκτός Ε.Ε., όπου θα μεταφέρονται όσοι δεν μπορούν να επιστραφούν άμεσα.

«Η λογική είναι ότι αν κάποιος βρεθεί σε τρίτη χώρα, το πιο πιθανό είναι να επιλέξει να επιστρέψει οικειοθελώς στη χώρα του», ανέφερε.

Αναφορικά με δημοσιεύματα για έρευνες της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας σε δομές φιλοξενίας, ο υπουργός δήλωσε άγνοια για ενεργή έρευνα, επιβεβαιώνοντας ωστόσο ότι στο παρελθόν έχουν ζητηθεί στοιχεία.

Υποστήριξε ότι οι σχετικές συμβάσεις έχουν εγκριθεί τόσο από το Ελεγκτικό Συνέδριο όσο και από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, σημειώνοντας ότι «η Κομισιόν είχε δει την πρόοδο των έργων και είχε εγκρίνει τις εκταμιεύσεις».

Στο πεδίο της πολιτικής αντιπαράθεσης, ο κ. Πλεύρης χαρακτήρισε «άδικη» την κριτική του πρώην πρωθυπουργού Αντώνη Σαμαρά, τονίζοντας ότι η κυβέρνηση έχει διατηρήσει την πολιτική της ταυτότητα, ιδιαίτερα σε ζητήματα ασφάλειας και μεταναστευτικής πολιτικής.

Παράλληλα, υπερασπίστηκε τις επιλογές της κυβέρνησης στη Δικαιοσύνη και άσκησε έντονη κριτική στην Ευρωπαία εισαγγελέα, κάνοντας λόγο για «ευθεία παρέμβαση» στους ελληνικούς θεσμούς.

«Η Ελλάδα είναι χώρα με Σύνταγμα και θεσμούς και δεν περιμέναμε κανέναν για να αποδοθεί δικαιοσύνη», ανέφερε χαρακτηριστικά.

«Οι Κύπριοι επέλεξαν σταθερότητα. Εύχομαι καλή επιτυχία στα μέλη της νέας Βουλής των Αντιπροσώπων. Η Ελλάδα βρίσκεται σταθερά δίπλα σας» κατέληξε ο πρωθυπουργός.

Η πρώτη στάση αυτής της θριαμβευτικής πορείας ήταν το ξενοδοχείο των ομαδων του Final Four, στο κέντρο της Αθήνας. Εκεί, η αποστολή γνώρισε την πρώτη μεγάλη αποθέωση της βραδιάς. Πλήθος κόσμου είχε ήδη κατακλύσει τον χώρο, δημιουργώντας μια εκπληκτική ατμόσφαιρα και αποθεώνοντας τους πρωταθλητές Ευρώπης με συνθήματα και τραγούδια, πριν αυτοί πάρουν τον δρόμο για τη μεγάλη φιέστα συνοδεία χιλιάδων μοτοσικλετών.

Η πορεία των θριαμβευτών του Ολυμπιακού από το κέντρο της Αθήνας προς το μεγάλο λιμάνι εξελίχθηκε σε μια πρωτοφανή και φαντασμαγορική φιέστα. Με την αναχώρηση του ανοιχτού πούλμαν, η Λεωφόρος Συγγρού μετατράπηκε γρήγορα σε ένα τεράστιο “ερυθρόλευκο ποτάμι” που ξεχύθηκε προς τον Πειραιά.

Η ροή του κόσμου έγινε σταδιακά αδιάκοπη, με χιλιάδες μηχανάκια να πλαισιώνουν την αποστολή, δημιουργώντας μια ατελείωτη μηχανοκίνητη πομπή. Ο κεντρικός οδικός άξονας φωτίστηκε απ’ άκρη σ’ άκρη από τις εκατοντάδες λάμψεις των καπνογόνων και τα φώτα των οχημάτων, συνθέτοντας μια πραγματικά εντυπωσιακή εικόνα που έκανε τη νύχτα μέρα. Οι φίλοι της ομάδας, αψηφώντας το περασμένο της ώρας, συνόδευσαν τους παίκτες και το τεχνικό επιτελείο με αμείωτο πάθος και ασταμάτητα συνθήματα σε όλη τη διάρκεια της διαδρομής.

Λόγω της τεράστιας κοσμοσυρροής και του πλήθους που είχε κατακλύσει τον δρόμο για να αποθεώσει τους ήρωες της βραδιάς, η διαδρομή κράτησε συνολικά μιάμιση ώρα. Τελικά, το πούλμαν με τους Πρωταθλητές Ευρώπης έφτασε στον τελικό του προορισμό, μπροστά στο κατάμεστο Δημοτικό Θέατρο Πειραιά, στις 04:30 τα ξημερώματα, δίνοντας το έναυσμα για την απόλυτη κορύφωση των ξέφρενων πανηγυρισμών!

Το απόλυτο “ντελίριο”, ωστόσο, γράφτηκε στο μεγάλο λιμάνι. Η νύχτα έγινε κυριολεκτικά μέρα στον Πειραιά, με το επίκεντρο των εορτασμών να είναι το Δημοτικό Θέατρο. Στον χώρο όπου είχε στηθεί από νωρίς η τεράστια σκηνή για να υποδεχτεί τους “Βασιλιάδες” της Ευρώπης, δεν έπεφτε καρφίτσα.

Χιλιάδες φίλαθλοι των “ερυθρόλευκων”, άνθρωποι κάθε ηλικίας που ενώθηκαν από την αγάπη τους για την ομάδα, δημιούργησαν ένα ανεπανάληπτο ξέσπασμα χαράς. Μόλις το ανοιχτό λεωφορείο έκανε την εμφάνισή του στους δρόμους του Πειραιά, οι έξαλλοι πανηγυρισμοί “χτύπησαν κόκκινο”.

Τα καπνογόνα φώτισαν τον ουρανό, τα συνθήματα δεν σταμάτησαν ούτε λεπτό, και οι παίκτες του Ολυμπιακού έγιναν “ένα” με τον εκστασιασμένο λαό τους, γιορτάζοντας μέχρι το πρωί την ιστορική επιστροφή στην κορυφή του ευρωπαϊκού μπάσκετ!

Από τον τόπο του εγκλήματος κατασχέθηκαν ένα μαχαίρι κι ένα κατσαβίδι, τα οποία απεστάλησαν για εργαστηριακή εξέταση, ενώ εντοπίστηκαν και δύο κουτιά ναρκωτικών δισκίων χωρίς την απαιτούμενη ιατρική συνταγή. Στο σπίτι μετέβη ιατροδικαστής, καθώς και κλιμάκιο της Υποδιεύθυνσης Εγκληματολογικών Ερευνών Βορείου Ελλάδας, που συνέλεξε στοιχεία στο πλαίσιο της προανάκρισης.

Η υπόθεση αποκαλύφθηκε λίγο πριν τις 16:00 το μεσημέρι της Κυριακής, όταν η κόρη του 67χρονου πήγε στο σπίτι της οικογένειας στο Τριάδι για να αναζητήσει τον πατέρα της. Σύμφωνα με πληροφορίες του thestival.gr, η γυναίκα είχε αρχίσει να ανησυχεί από το προηγούμενο 24ωρο καθώς δεν μπορούσε να επικοινωνήσει μαζί του. Μπαίνοντας στη μεζονέτα όπου ζούσαν πατέρας και γιος, κατευθύνθηκε προς το ημιυπόγειο όπου διέμενε ο 67χρονος. Εκεί βρέθηκε μπροστά σε ένα σοκαριστικό θέαμα. Ο πατέρας της ήταν νεκρός, πεσμένος μέσα σε μία λίμνη αίματος.

Σε κατάσταση σοκ ανέβηκε στο επάνω μέρος του σπιτιού, όπου βρισκόταν το δωμάτιο του αδερφού της. Σύμφωνα με τις πληροφορίες, τον βρήκε να κοιμάται και όταν τον ενημέρωσε ότι ο πατέρας τους είναι νεκρός, εκείνος σύμφωνα με το thestival.gr φέρεται να της ομολόγησε ότι ήταν ο δράστης του εγκλήματος. Οι αστυνομικές αρχές ειδοποιήθηκαν άμεσα και στο σημείο έσπευσαν στελέχη της ΕΛ.ΑΣ., τα οποία προχώρησαν στη σύλληψη του 30χρονου.

Στο μεταξύ, ιδιαίτερα σκληρές είναι οι λεπτομέρειες που έρχονται στο φως σχετικά με τον τρόπο της δολοφονίας. Σύμφωνα με έγκυρες πληροφορίες, τα πρώτα ευρήματα των αστυνομικών και των ιατροδικαστικών Αρχών δείχνουν ότι το έγκλημα διαπράχθηκε με κατσαβίδι. Οι ίδιες πληροφορίες αναφέρουν ότι σχεδόν όλα τα χτυπήματα εντοπίζονται στο πρόσωπο του 67χρονου, στοιχείο που αποτυπώνει τη βιαιότητα της επίθεσης.

Η σορός του θύματος βρέθηκε κυριολεκτικά μέσα σε λίμνη αίματος στο ημιυπόγειο της κατοικίας, ενώ οι εικόνες που αντίκρισαν οι αστυνομικοί χαρακτηρίζονται ιδιαίτερα σκληρές. Αύριο αναμένεται να πραγματοποιηθεί αξονική εξέταση και στη συνέχεια νεκροψία – νεκροτομή στη σορό του άτυχου άνδρα, προκειμένου να διαπιστωθεί ο ακριβής αριθμός των τραυμάτων αλλά και τα ακριβή αίτια θανάτου.

Η σύντομη απάντηση είναι ότι οδηγούμαστε προς συνθήκες μεγαλύτερης όξυνσης μεγάλων ανταγωνισμών που είναι αναγκαία και ικανή συνθήκη μετατροπής τους σε μετωπική θερμή σύγκρουση. Αν αυτό το τελευταίο βήμα θα διανυθεί ή θα το προλάβει κάποιο άλλο “ιστορικό γεγονός” ή η αντίδραση του λαϊκού παράγοντα, είναι αδύνατο να απαντηθεί, όπως και το ποιος θα ξεκινήσει τι. Ωστόσο, μια πρώτη προσέγγιση δεν επιτρέπει αισιοδοξία. Μεγαλύτερη σημασία έχει ποιος είναι ο πολυπολικός κόσμος που διαμορφώνεται. Η εικόνα μιας Κίνας, που όπου να ‘ναι φτάνει και αντικαθιστά τις ΗΠΑ ως ηγεμονική παγκόσμια δύναμη, συνιστά υπεραπλούστευση. Πριν από αυτό, είναι χρήσιμο να υπενθυμίσουμε το πόσο εύκολα μπορεί να κριθεί ως συμφερότερος ένας ηλίθιος πόλεμος.

Παλιότερα και πρόσφατα παραδείγματα

Η Ιαπωνία ξεκίνησε το 1941 έναν αυτοκαταστροφικό πόλεμο (η ιθύνουσα τάξη ξανάγινε σύντομα κραταιά οικονομική δύναμη), όχι γιατί είχε σίγουρο το αποτέλεσμα. Έχοντας βαλτώσει στην Κίνα, και με τις ΗΠΑ να την εξωθούν σε πόλεμο με το εμπάργκο, είχε να επιλέξει ανάμεσα στη στέρηση πρώτων υλών και βέβαιη υποβάθμιση και σε ένα “απεγνωσμένο ρίσκο”. «Οι ηγέτες της σε ένα μεγάλο μέρος αντιλαμβάνονταν ότι έμπαιναν σε έναν πόλεμο που ήταν σχεδόν βέβαιοι ότι θα χάσουν» (Japan 1941: Countdown to Infamy, της Eri Hotta).

Το ίδιο έτος η Γερμανία ξεκίνησε έναν αυτοκαταστροφικό πόλεμο κατά της ΕΣΣΔ (η ιθύνουσα τάξη ξανάγινε κραταιά οικονομική δύναμη στη Δυτική Γερμανία), πιστεύοντας αντίθετα πως σίγουρα θα επικρατούσε. Οδηγήθηκε σε αυτόν από την αποτυχία να “πείσει” τη Βρετανία να συνταχθεί μαζί της και την μακροπρόθεσμη απειλή που συνιστούσε ο αμερικανοβρετανικός συνασπισμός. Αν την είχε “πείσει”, η επίθεση στην ΕΣΣΔ θα γινόταν και πάλι “επιβεβλημένη” λόγω ευνοϊκότερων όρων.

Το 1956, Βρετανία και Γαλλία με τη συνδρομή του Ισραήλ, επιχείρησαν να  ανακόψουν στο Σουέζ τη διεθνή πορεία αποαποικιοποίησης έναντι της ΕΣΣΔ και των ΗΠΑ. Το μόνο που κατάφεραν ήταν να αποδεχτούν την οριστική δύση της παλιάς, προπολεμικής τάξης πραγμάτων. Όταν το 1965 οι ΗΠΑ εμπλέκονταν αποφασιστικά στον πόλεμο του Βιετνάμ, ο Πρόεδρος Τζόνσον έλεγε στον Μακναμάρα (ο Χέγκσεθ μπροστά του δεν είναι ούτε νάνος): “δεν βλέπω κανέναν τρόπο να κερδίσουμε” τον πόλεμο, που θα εξελισσόταν στο μεγαλύτερο μεταπολεμικά τραύμα των ΗΠΑ. Δημοσίως εκπεμπόταν αυτοπεποίθηση επιτυχίας.

Η Ρωσία το 2022 προχωρούσε σε αυτό που υπολόγιζε ως αστραπιαία, περιορισμένη επέμβαση αποτροπής του Κιέβου να ενσωματωθεί σε νατοϊκούς σχεδιασμούς. Βρέθηκε αναπάντεχα σε έναν μακρόχρονο πόλεμο φθοράς, που είναι ζήτημα αν θα επέλεγε. Αλλά και από την απέναντι πλευρά, τα πράγματα αλλιώς εξελίχθηκαν. Για τις ΗΠΑ που η προσφυγή της Μόσχας σε πόλεμο απέναντι στην υπολογισμένη δυτική πρόκληση καλωσοριζόταν ως ευκαιρία καθήλωσης της Ρωσίας και εκβιασμού, οι αρνητικές επιπτώσεις στους παγκόσμιους συσχετισμούς αποδείχθηκαν μεγαλύτερες από τη δεδομένη φθορά και περικύκλωση της Ρωσίας.

Η δε Ευρώπη όπου η υπερταχύτητα μερικών εκατοντάδων επιχειρήσεων (European Business Association) έβλεπε το 2014 την Ουκρανία ως Ελντοράντο, αγνόησε τα σήματα, όπως το διαβόητο “να πάει να γαμηθεί η ΕΕ” της Νούλαντ. Σήμερα επιμένει στην “επένδυση” ως μέσον για να αντιμετωπίσει τα οικονομικά και γεωπολιτικά κόστη της επιλογής της, που υπερβαίνουν δεκάδες φορές ό,τι θα κέρδιζε, αν η “επένδυση” είχε προχωρήσει αναίμακτα. Παράνοια.

Πρόσφατα ο πόλεμος που ξεκίνησαν οι ΗΠΑ στο Ιράν είναι η βεβιασμένη και τραβηγμένη από τα μαλλιά εφαρμογή της Στρατηγικής της Άρνησης συμμάχων, πόρων, οδεύσεων σε στρατηγικούς ανταγωνιστές. Οι επιπτώσεις της αποτυχίας για τις ΗΠΑ στους παγκόσμιους συσχετισμούς θα υπερβεί πολλαπλάσια όλα τα κέρδη της μέχρι χθες σε άλλα μέτωπα εφαρμογής αυτής της Στρατηγικής.

Ο γεωπολιτικός τζόγος ως πολιτική κερδοφορίας

Τα παραπάνω δεν αποσκοπούν να επιβεβαιώσουν το τετριμμένο της ετερογονίας των σκοπών. Με εξαίρεση ίσως τον τρέχοντα πόλεμο στο Ιράν, που παραήταν ανόητη επιλογή για να είναι επιβεβλημένη, αναδεικνύουν το ιστορικά αναπόδραστο της λήψης λανθασμένων “επιβεβλημένων” αποφάσεων. Ακόμη και σε περιπτώσεις που υπάρχει εξαρχής επίγνωση του λάθους. Για όσους ο χρόνος και το στάτους κβο λειτουργούν εναντίον τους, αυξάνεται η ευκολία αποφάσεων, που μπορεί να είναι σωστές βραχυπρόθεσμα και λανθασμένες μακροπρόθεσμα.

Η διεθνής τάση συρρίκνωσης του βάθους σχεδιασμού στη Δύση στους χρόνους απόδοσης μιας επένδυσης ή μιας-δυο προεδρικών θητειών των ΗΠΑ επιτείνει αυτό που ο Αμερικανός ιστορικός Gabriel Kolko εδώ και δεκαετίες έχει αποκαλέσει “Ενδημική Μυωπία” των καπιταλιστικών μεγάλων δυνάμεων. Σημαντική διαφορά, πχ, με το βάθος στρατηγικού σχεδιασμού στην Κίνα, όπως φάνηκε και με τις σπάνιες γαίες.

Η επιστροφή της γεωπολιτικής και αφύπνιση ενδύεται το “εθνικό συμφέρον πρώτα”, αλλά σχετίζεται με την αδυναμία ειρηνικής διατήρησης θέσεων στη διεθνή οικονομική σφαίρα από ισχυρότατα χρηματοπιστωτικά συμφέροντα, θέσεων που για τις μεγάλες δυνάμεις της Δύσης μικρή σχέση έχουν με το “εθνικό συμφέρον”. Ο πόλεμος ως συνέχιση της πολιτικής με άλλα μέσα ξαναήρθε στην ημερήσια διάταξη, γιατί η πολιτική με τα προηγούμενα μέσα απέτυχε και αδυνατεί να εξασφαλίσει τις θέσεις που εξασφάλιζε χθες για αυτά τα συμφέροντα, όχι γιατί αγαπήθηκε ξαφνικά το έθνος. Η μέριμνα για το λαό δίνει το μέτρο της αγάπης περί το έθνος.

Ο γεωπολιτικός τζόγος ήταν παρών και στον εικοστό αιώνα. Πρόκειται για τζόγο και όχι για παγίδες. Ο τυχοδιωκτισμός παραμένει δομικός στις ελίτ που λαμβάνουν τις αποφάσεις, τόσο περισσότερο όσο έχει ενισχυθεί η επικυριαρχία της χρηματοπιστωτικής σφαίρας στην πραγματική οικονομία, δηλαδή ιδιαίτερα στη Δύση και ιδιαίτερα σήμερα. Τζόγος ήταν η Ουκρανία, τζόγος χαμηλού ρίσκου και χαμηλών κερδών η Βενεζουέλα, τζόγος δυσθεώρητου ρίσκου και ακόμη μεγαλύτερων δυνητικών κερδών και χασούρας το Ιράν. Δεν θα επαναληφθεί ο μνημειώδης Α’ Παγκόσμιος, που ήταν τυχοδιωκτικός από όλες τις πλευρές πλην Σερβίας. Αλλά πάντα θα βρίσκονται τρόποι να ξεκινήσουν μεγάλοι πόλεμοι.

Κίνα και ΗΠΑ

Η Κίνα έγινε ο μεγαλύτερος εμπορικός εταίρος περισσότερων από 160 χωρών του πλανήτη. Έχει ξεπεράσει τις ΗΠΑ στις ετήσιες ροές Άμεσων Ξένων Επενδύσεων, κυρίως greenfield, αλλά παραμένει στο μισό περίπου των αποθεμάτων ΑΞΕ των ΗΠΑ, που διατηρούν δεσπόζουσα θέση. Νομισματικά, το δολάριο κυριαρχεί ακόμη συντριπτικά σε αποθεματικά και συναλλαγές. Χρηματοπιστωτικά, η Κίνα έχει καταστεί ο μεγαλύτερος διμερής πιστωτής στον κόσμο, αντιπροσωπεύοντας για την περίοδο 2008-2021 το 83% του δανεισμού της Παγκόσμιας Τράπεζας, βασικά στο Νότο, κυρίως δάνεια σε δολάριο από τα συναλλαγματικά της αποθέματα που τροφοδοτούν οι εξαγωγές.

Η λογική της χρηματοπιστωτικής επέκτασης της Κίνας διαφέρει ποιοτικά από τη δυτική χρεομηχανή, που βιώσαμε οδυνηρά στην Ελλάδα. Δεν έχει τα πολιτικά προαπαιτούμενα του Washington Consensus, εστιάζει στις υποδομές, με ανταλλάγματα την πρόσβαση σε πρώτες ύλες και υποδομές, με επιτόκια χαμηλότερα από τις διεθνείς αγορές. Μετά την κρίση του 2008 οι δυσκολίες αποπληρωμής πολλών οφειλετών έχουν αυξήσει τη πολιτική επιρροή του Πεκίνου και την ιδιοποίηση άλλων εθνικών υποδομών. Η άρνηση της Κίνας να αποδέχεται στο εξής την απαίτηση της Δύσης για άνισο κούρεμα υπέρ δυτικών πολυμερών χρηματοπιστωτικών οργανισμών (ΔΝΤ, Παγκόσμια Τράπεζα) οδηγεί σε συγκρούσεις, που μοιραία ο “καλός” θα είναι το Πεκίνο και ο “κακός” η Δύση.

Γεωπολιτικά η Κίνα δεν έχει επικυριαρχήσει ούτε στην ανατολική Ασία, με την έννοια που ΗΠΑ και Δύση επικυριαρχούν στο μεγαλύτερο μέρος του υπόλοιπου πλανήτη, και η αυξανόμενη στρατιωτική της ισχύς περιορίζεται στη γειτονιά της. Έχει όμως εκτοξευτεί η οριζόντια οικονομική της επιρροή σε περιοχές του κόσμου και μετουσιώνεται αργά σε πολιτική επιρροή. Οι ιστορικές καταβολές της αμερικανικής επιρροής είναι πολύ διαφορετικές, όπως γνωρίζουμε και από το ελληνικό παράδειγμα, και σήμερα βασίζεται σε ένα πλέγμα δυτικής οικονομικής παρουσίας, δεσμών και απειλών και αμερικανικής στρατιωτικής παρουσίας, δεσμών και απειλών.

Ακόμη και αν επιβεβαιωθούν οι καμπύλες μεγέθυνσης και η Κίνα ξεπεράσει σε ονομαστικό ΑΕΠ τις ΗΠΑ στην επόμενη δεκαπενταετία, οι ΗΠΑ θα παραμείνουν ο μεγάλος ήλιος στο με δύο ήλιους πλανητικό σύστημα που διαμορφώνεται, όσο οι ΗΠΑ παραμένουν η μόνη δύναμη με παγκόσμια προβολή στρατιωτικής ισχύος, η ισχυρότερη πολιτική επιρροή και κυρίως όσο η δυτική οικονομία συνολικά παραμένει η καρδιά του διεθνούς οικονομικού συστήματος. Αλλά πόσο θα διαρκέσουν αυτά τα “όσο”; Ο πολυπολικός κόσμος και η οριζόντια οικονομική επέκταση της Κίνας και “συμμάχων” σημαίνουν συσσώρευση όρων ανατροπής (tipping points) αυτών των πυλώνων.

Ανώμαλη προσγείωση

Το δόγμα Κλίντον για ικανότητα δύο ταυτόχρονων σύντομων περιφερειακών συγκρούσεων απογειώθηκε στην πολιτική 1-4-2-1 επί Ράμσφελντ (υπεράσπιση ΗΠΑ + αποτροπή σε 4 περιοχές + νίκη σε 2 περιφερειακούς πολέμους + κατάληψη 1 πρωτεύουσας), αλλά οι πόλεμοι σε Αφγανιστάν και Ιράκ αποδείχτηκαν ατέρμονοι, όχι σύντομοι. Με Ομπάμα προσγειώθηκαν στο δόγμα 1+ (κερδίζουν έναν μεγάλο πόλεμο αποτρέποντας ταυτόχρονα έναν δεύτερο αντίπαλο) και επί Τραμπ 1.0 παραδέχθηκαν δημοσίως ότι δεν έχουν την ικανότητα να πολεμήσουν Κίνα και Ρωσία ταυτόχρονα.

Η ανώμαλη προσγείωση στο Ιράν αμφισβητεί την ικανότητα των ΗΠΑ να κερδίσουν ακόμη και έναν περιφερειακό πόλεμο με μια θεωρούμενη μεσαία δύναμη, πόσο μάλλον την Κίνα στην Ταϊβάν. Δεν έγιναν απότομα αδύναμες οι ΗΠΑ, οι δομές παγκόσμιας ισχύος έχουν αλλάξει με ταχύτητα που ξεπέρασε τους σχεδιασμούς των ΗΠΑ και τη δυνατότητά τους να μετασχηματίζουν τη στρατιωτική υπεροχή σε πολιτικό αποτέλεσμα. Αργούν να το καταλάβουν λόγω “Ενδημικής Μυωπίας”.

Ο πολυπολικός κόσμος υπερβαίνει το σχήμα Δύση-BRICS

Η ευθεία προειδοποίηση ότι “αν υπάρξει κακός χειρισμός [σε Ταϊβάν] τα δύο έθνη μπορεί να συγκρουστούν ή και να φτάσουν σε σύρραξη”, ενώ γνωρίζουν ότι οι ΗΠΑ μπορούν εκεί να εκβιάσουν μια μετωπική σύγκρουση, ήταν υπολογισμένη κίνηση λόγω αλλαγής συσχετισμών υπέρ Κίνας. Το φιάσκο στο Ιράν ήταν η κατάλληλη στιγμή. Ωστόσο, δεν υπάρχει μόνο η επιλογή της Ταϊβάν για πρόκληση σύγκρουσης. Βούληση να υπάρχει, υπάρχουν κι άλλοι τρόποι. Τα πράγματα περιπλέκονται μελλοντικά από εισπηδήσεις ανάμεσα σε στρατόπεδα και πιθανή διάσπαση στρατοπέδων. Η Ινδία ήταν αναμενόμενο να κοιτάξει προς ΗΠΑ, αλλά το ίδιο μπορεί να συμβεί και με άλλους λιγότερο αναμενόμενους, όπως και αντίστροφες εισπηδήσεις, ανοίγοντας νέα πεδία ανταγωνισμών και σημείων μετωπικής σύγκρουσης.

Η αποφυγή σύστασης συνασπισμών με τη στενή έννοια είναι στρατηγική επιλογή της Κίνας υπέρ της οριζόντιας επέκτασης, που είναι και ο στόχος της αμερικανικής Στρατηγικής της Άρνησης. Το Πεκίνο έχει τη δυνατότητα να δίνει και να παίρνει από “φίλους” χωρίς να μεταβάλει τη στρατηγική της. Η διατήρηση αποστάσεων από Μόσχα, όπως και Τεχεράνη (ο ρόλος της Κίνας στην διαπραγματευτική άμβλυνση του Ιράν ήταν καθοριστικός) σχετίζεται με την εμβληματική στρατηγική υπομονή της Κίνας, που την προστατεύει μέχρι σήμερα από “επιβεβλημένα” λάθη που χαρακτηρίζουν τη Δύση.

Τίποτα δεν εξασφαλίζει ότι οι ΗΠΑ θα αποτρέψουν με έναν μεγάλο πολεμικό τυχοδιωκτισμό τα tipping points που τις απειλούν, αλλά η παρακμή ωθεί προς το απονενοημένο. Κινέζοι αξιωματούχοι υποστηρίζουν, όπως κι εδώ έχει υποστηριχθεί, ότι η επιθετική πολιτική Τραμπ επιταχύνει την παρακμή. Την εκμεταλλεύονται με γνώμονα όχι τα μέγιστα κέρδη, όσο την ασφάλεια της μακροπρόθεσμης ανόδου της Κίνας.

Το πρώτο και ίσως πιο κρίσιμο μάθημα είναι ότι οι πόλεμοι δεν ανήκουν στο παρελθόν. Για δεκαετίες, πολλές ευρωπαϊκές χώρες θεώρησαν πως η οικονομική αλληλεξάρτηση και οι διεθνείς οργανισμοί είχαν μειώσει δραστικά το ενδεχόμενο μιας μεγάλης σύγκρουσης. Η Ουκρανία απέδειξε το αντίθετο. Η Ελλάδα, η οποία ποτέ δεν εγκατέλειψε πλήρως την ανάγκη ισχυρής άμυνας λόγω της αντιπαράθεσης με την Τουρκία, είδε ουσιαστικά να επιβεβαιώνεται η στρατηγική της επιλογή να διατηρεί υψηλές αμυντικές δαπάνες και αξιόμαχες ένοπλες δυνάμεις.

Ο πόλεμος ανέδειξε επίσης τη σημασία της αποτροπής. Η Ουκρανία πριν από το 2022 διέθετε στρατό, αλλά δεν είχε το επίπεδο αποτρεπτικής ισχύος που θα μπορούσε να αποθαρρύνει μια ρωσική εισβολή. Για την Ελλάδα, αυτό μεταφράζεται στην ανάγκη όχι μόνο να διαθέτει σύγχρονα οπλικά συστήματα, αλλά και να πείθει πως είναι έτοιμη να τα χρησιμοποιήσει εάν χρειαστεί. Η αποτροπή είναι κυρίως ψυχολογική και πολιτική έννοια: Ο αντίπαλος πρέπει να πιστέψει ότι το κόστος μιας επιθετικής ενέργειας θα είναι δυσβάσταχτο.

Ένα άλλο σημαντικό δίδαγμα αφορά την τεχνολογία και ιδιαίτερα τα drones. Η Ουκρανία απέδειξε πως φθηνά μη επανδρωμένα συστήματα μπορούν να καταστρέψουν πανάκριβα άρματα μάχης, πλοία ή εγκαταστάσεις. Η εικόνα του πολέμου άλλαξε δραματικά, όταν μικρές ομάδες χειριστών drones απέκτησαν δυνατότητες που παλαιότερα απαιτούσαν αεροπορία ή πυροβολικό. Για την Ελλάδα, με το γεωγραφικά κατακερματισμένο περιβάλλον του Αιγαίου, τα drones αποκτούν τεράστια σημασία. Μπορούν να χρησιμοποιηθούν για επιτήρηση νησιών, στοχοποίηση εχθρικών δυνάμεων, προστασία θαλάσσιων περιοχών και συλλογή πληροφοριών σε πραγματικό χρόνο.

Τι μας έμαθε η Ουκρανία

Παράλληλα, η Ουκρανία ανέδειξε τη σημασία της αντιαεροπορικής και αντιπυραυλικής άμυνας. Οι συνεχείς ρωσικές επιθέσεις με πυραύλους cruise, βαλλιστικούς πυραύλους και drones αυτοκτονίας έδειξαν ότι καμία χώρα δεν μπορεί πλέον να βασίζεται αποκλειστικά στην αεροπορία της. Η Ελλάδα ήδη διαθέτει ένα πολυεπίπεδο δίκτυο αεράμυνας, αλλά ο πόλεμος έδειξε ότι απαιτούνται περισσότερα συστήματα μικρού κόστους και υψηλής πυκνότητας για την αντιμετώπιση μαζικών επιθέσεων drones.

Ο πόλεμος κατέδειξε επίσης τη σημασία της εγχώριας αμυντικής βιομηχανίας. Η Ουκρανία κατάφερε να επιβιώσει επειδή είχε τη δυνατότητα να παράγει, ή να επισκευάζει όπλα, πυρομαχικά και drones ακόμα και κατά τη διάρκεια του πολέμου. Ταυτόχρονα, η Ευρώπη ανακάλυψε ότι τα αποθέματά της σε πυρομαχικά ήταν ανεπαρκή για έναν παρατεταμένο πόλεμο υψηλής έντασης. Για την Ελλάδα, αυτό αποτελεί σαφή προειδοποίηση. Η χώρα δεν μπορεί να εξαρτάται αποκλειστικά από ξένους προμηθευτές σε περίοδο κρίσης. Η ενίσχυση της ελληνικής αμυντικής βιομηχανίας δεν είναι μόνο οικονομικό ζήτημα, αλλά θέμα εθνικής ασφάλειας.

Ένα ακόμα μάθημα αφορά τη σημασία των συμμαχιών. Η Ουκρανία άντεξε κυρίως χάρη στη δυτική στρατιωτική και οικονομική βοήθεια. Η Ελλάδα, ως μέλος του NATO και της ΕΕ κατανοεί πλέον ακόμα περισσότερο τη σημασία των στρατηγικών συνεργασιών. Οι αμυντικές συμφωνίες με τη Γαλλία και τις ΗΠΑ αποκτούν μεγαλύτερη βαρύτητα μέσα σε ένα περιβάλλον αυξανόμενης αστάθειας.

Την ίδια στιγμή, η Ουκρανία έδειξε πως η εθνική συνοχή είναι εξίσου σημαντική με τα όπλα. Το υψηλό ηθικό των Ουκρανών, η κοινωνική αντοχή και η προθυμία των πολιτών να στηρίξουν την άμυνα της χώρας αποτέλεσαν κρίσιμο παράγοντα επιβίωσης. Η Ελλάδα, λόγω της μακράς ιστορικής εμπειρίας της, γνωρίζει τη σημασία της κοινωνικής συνοχής, αλλά η ουκρανική εμπειρία υπενθυμίζει ότι η άμυνα δεν είναι μόνο υπόθεση των ενόπλων δυνάμεων. Περιλαμβάνει την πολιτική προστασία, τις υποδομές, την ενεργειακή ασφάλεια, την κυβερνοασφάλεια και την ανθεκτικότητα της κοινωνίας σε περιόδους κρίσης.

Τέλος, ο πόλεμος στην Ουκρανία έδειξε ότι η πληροφορία και η επικοινωνία αποτελούν πλέον πεδίο μάχης. Τα social media, οι δορυφορικές εικόνες, η προπαγάνδα και οι κυβερνοεπιθέσεις επηρεάζουν άμεσα την εξέλιξη μιας σύγκρουσης. Η Ελλάδα πρέπει να επενδύσει περισσότερο στην κυβερνοάμυνα, στην αντιμετώπιση υβριδικών απειλών και στην προστασία κρίσιμων δικτύων.

Συνολικά, η Ουκρανία δεν διδάσκει στην Ελλάδα μόνο πώς να πολεμά, αλλά κυρίως πώς να προετοιμάζεται ώστε να μη χρειαστεί ποτέ να πολεμήσει. Ο σύγχρονος πόλεμος απαιτεί τεχνολογία, αποθέματα, συμμαχίες, κοινωνική ανθεκτικότητα και στρατηγική διορατικότητα. Για την Ελλάδα, που βρίσκεται σε μια γεωπολιτικά ευαίσθητη περιοχή, τα μαθήματα αυτά δεν είναι θεωρητικά· είναι άμεσα και απολύτως πρακτικά.

Όπως αναφέρεται, “αποφασίστηκε, κατόπιν αιτήματος της Προεδρίας του Συμβουλίου Ανώτατης Εκπαίδευσης και σύμφωνα με το ‘Αρθρο 11 του Νόμου περί Ανώτατης Εκπαίδευσης αριθ. 2547, να καταργηθεί το Προεδρικό Διάταγμα αριθ. 11384 της 21/5/2026 σχετικά με την ανάκληση της άδειας λειτουργίας του Πανεπιστημίου Istanbul Bilgi, στο οποίο είχε διοριστεί επίτροπος”.

Πηγή: ΑΠΕ:ΜΠΕ