Όλα αυτά συνήθως εξετάζονται χωριστά: στεγαστική κρίση, Airbnb, Golden Visa, brain drain, τουριστικοποίηση, ξένες επενδύσεις. Ίσως όμως αποτελούν διαφορετικές όψεις μιας ενιαίας ιστορικής μεταβολής. Η Ελλάδα μετατρέπεται σταδιακά από κοινωνία που κατέχει, κατοικεί και κληροδοτεί τον τόπο της σε οικονομικό χώρο του οποίου η γη και η κατοικία εντάσσονται όλο και περισσότερο στη διεθνή αγορά κεφαλαίου. Και αυτό δεν είναι μόνο οικονομική μεταβολή. Είναι μεταβολή τρόπου ζωής.

Η μεγάλη ασυμμετρία και τα ακίνητα 

Η οικονομική κρίση υπήρξε το σημείο καμπής. Η Ελλάδα έχασε περισσότερο από το ένα τέταρτο του πραγματικού ΑΕΠ της μεταξύ 2008 και 2016, ενώ γνώρισε μαζική ανεργία, αποεπένδυση και μεγάλη έξοδο ανθρώπινου κεφαλαίου. Η ίδια η Τράπεζα της Ελλάδος έχει περιγράψει το brain drain ως μία από τις σοβαρότερες οικονομικές και κοινωνικές συνέπειες της κρίσης.

Έτσι δημιουργήθηκε μια ιδιόμορφη κατάσταση. Από τη μία πλευρά βρίσκεται ο Έλληνας με μειωμένο εισόδημα, φορολογικές υποχρεώσεις, περιορισμένη πρόσβαση σε χρηματοδότηση και συχνά ανάγκη ρευστότητας. Από την άλλη βρίσκεται ένας διεθνής αγοραστής που δεν αποτιμά το ελληνικό ακίνητο με βάση τον ελληνικό μισθό, αλλά με βάση τη δική του αγοραστική δύναμη. Το ίδιο σπίτι ή ακίνητο μπορεί επομένως να είναι απλησίαστο για έναν Έλληνα εργαζόμενο και φθηνό για έναν κάτοικο μιας οικονομίας με πολλαπλάσιο διαθέσιμο εισόδημα ή συσσωρευμένο κεφάλαιο.

Εδώ βρίσκεται μία από τις σημαντικότερες αντιφάσεις της μεταμνημονιακής Ελλάδας: διεθνοποιούνται οι τιμές των περιουσιακών στοιχείων χωρίς να διεθνοποιούνται αντιστοίχως τα εισοδήματα των κατοίκων της χώρας. Το αποτέλεσμα γίνεται πλέον μετρήσιμο. Σύμφωνα με το ΔΝΤ, οι τιμές κατοικιών στην Ελλάδα είχαν αυξηθεί σωρευτικά από το 2016 έως το 2025 περισσότερο από 85%, ξεπερνώντας την αύξηση των εισοδημάτων. Η Τράπεζα της Ελλάδος καταγράφει συνέχιση της ανόδου και το 2025, με μέση ετήσια αύξηση των τιμών των διαμερισμάτων κατά 7,8%.

Δεν έχουμε λοιπόν απλώς μια ακριβότερη αγορά ακινήτων. Έχουμε μια αγορά η οποία αρχίζει να λειτουργεί σε διαφορετική κλίμακα από την κοινωνία που κατοικεί μέσα της.

Ακίνητα: Από το πατρικό στο asset

Υπάρχει όμως ένα ακόμη βαθύτερο επίπεδο. Η ελληνική κοινωνία υπήρξε επί δεκαετίες κοινωνία ευρείας μικροϊδιοκτησίας. Το σπίτι, το χωράφι, το οικόπεδο, το πατρικό στο χωριό δεν αποτελούσαν απλώς οικονομικά περιουσιακά στοιχεία. Ήταν οικογενειακή ασφάλεια. Ήταν κληρονομιά. Ήταν δεσμός με τον τόπο.

Ένα σπίτι μπορούσε να παραμένει κλειστό επί χρόνια επειδή “είναι το σπίτι του παππού”. Ένα χωράφι μπορούσε να έχει μικρή οικονομική απόδοση και παρ’ όλα αυτά να μη θεωρείται παράλογο να παραμένει στην οικογένεια. Με αυστηρά οικονομικούς όρους, αυτή η συμπεριφορά μπορεί να φαίνεται ανορθολογική. Μέσα όμως σε έναν διαφορετικό τρόπο κοινωνικής οργανώσεως είναι απολύτως λογική, διότι η αξία του πράγματος δεν εξαντλείται στην τιμή του. Η κρίση αρχίζει να διαρρηγνύει αυτή τη σχέση.

Το πατρικό αποκτά “απόδοση”. Το σπίτι αποκτά “επενδυτική αξιοποίηση”. Το οικόπεδο αποκτά “αναπτυξιακή δυνατότητα”. Το νησί γίνεται “προορισμός”. Η παραλία “τουριστικό προϊόν”. Ο τόπος μετατρέπεται σε “asset”. Δεν άλλαξε απλώς η τιμή του. Άλλαξε το ερώτημα που θέτουμε γι’ αυτόν. Δεν ρωτάμε πλέον μόνο “τι σημαίνει αυτό το σπίτι για εμένα;”. Ρωτάμε όλο και περισσότερο: “πόσο αποδίδει;”

Δύο αντίθετες ροές

Εδώ εμφανίζεται ένα από τα μεγαλύτερα παράδοξα της μεταμνημονιακής Ελλάδας. Κατά τη διάρκεια της κρίσης και μετά από αυτήν, η χώρα γνώρισε μεγάλη έξοδο μορφωμένων και παραγωγικών ανθρώπων προς το εξωτερικό. Η Τράπεζα της Ελλάδος είχε ήδη από τα χρόνια της κρίσης χαρακτηρίσει αυτή τη νέα μετανάστευση ως απώλεια ανθρώπινου κεφαλαίου. Την ίδια περίοδο η ελληνική οικονομία άρχισε να προσελκύει ολοένα μεγαλύτερο ενδιαφέρον ως τόπος επενδύσεως, ιδιαίτερα στον τουρισμό και στα ακίνητα.

Δημιουργούνται επομένως δύο αντίθετες κινήσεις:

ανθρώπινο κεφάλαιο: Ελλάδα → εξωτερικό

χρηματικό κεφάλαιο: εξωτερικό → Ελλάδα

Η πρώτη αφαιρεί από τη χώρα ανθρώπους που παράγουν.

Η δεύτερη δεν είναι ασφαλώς αρνητική από μόνη της. Μια οικονομία χρειάζεται ξένες επενδύσεις. Το κρίσιμο όμως ερώτημα είναι πού κατευθύνεται το κεφάλαιο. Άλλο είναι να εισέρχεται κεφάλαιο για να δημιουργήσει τεχνολογία, βιομηχανία, παραγωγικότητα και καλά αμειβόμενες θέσεις εργασίας και άλλο να χρησιμοποιείται κυρίως για την απόκτηση ήδη υπάρχουσας γης και κατοικιών.

Στη δεύτερη περίπτωση μπορεί να αυξάνεται εντυπωσιακά η αξία του τόπου και των ακινήτων χωρίς να αυξάνεται αναλόγως η παραγωγική δύναμη του ανθρώπου που κατοικεί σε αυτόν. Έτσι προκύπτει το παράδοξο: η Ελλάδα μπορεί να γίνεται ακριβότερη ως επενδυτικός προορισμός και ταυτόχρονα δυσκολότερη ως τόπος ζωής για τον Έλληνα.

Το πρόβλημα στεγαστικής προσιτότητας και των ακινήτων είναι πλέον αρκετά σοβαρό ώστε το ΔΝΤ να το αντιμετωπίζει ως ιδιαίτερο ζήτημα της ελληνικής οικονομίας, επισημαίνοντας ότι το βάρος είναι ιδιαίτερα μεγάλο για χαμηλότερα εισοδήματα, ενοικιαστές και νεότερους ανθρώπους.

Από τον Μαξ Βέμπερ στην Ελλάδα του 2026

Εδώ η οικονομική ανάλυση συναντά ένα πολύ παλαιότερο ερώτημα. Ο Μαξ Βέμπερ, στην περίφημη Προτεσταντική Ηθική και το Πνεύμα του Καπιταλισμού, επιχείρησε να ερμηνεύσει τη συγγένεια συγκεκριμένων μορφών προτεσταντικού ασκητισμού με έναν νέο οικονομικό τύπο ανθρώπου: πειθαρχημένο, υπολογιστικό, προσανατολισμένο στην εργασία, στην αποταμίευση, στην επανεπένδυση και στην ορθολογική οργάνωση του χρόνου.

Ακόμα και αν δεν δεχθεί κανείς μια απλουστευτική θέση ότι “ο Προτεσταντισμός δημιούργησε τον καπιταλισμό”, το σημαντικότερο ερώτημα είναι άλλο: τι συμβαίνει όταν ένας ολόκληρος τρόπος ζωής αρχίζει να οργανώνεται γύρω από τον οικονομικό υπολογισμό;

Ο παραδοσιακός ελληνικός βίος δεν υπήρξε αντικαπιταλιστικός. Ο Ελληνισμός διαθέτει άλλωστε σπουδαία εμπορική και επιχειρηματική παράδοση.

• Η οικονομία όμως δεν εξαντλούσε τη ζωή.
• Το σπίτι ήταν οικογένεια.
• Η πλατεία ήταν κοινότητα.
• Η Κυριακή ήταν αργία.
• Tο πανηγύρι δεν χρειαζόταν να είναι παραγωγικό.
• Η φιλοξενία δεν απαιτούσε οικονομική ανταπόδοση.
• Το τραπέζι μπορούσε να διαρκέσει τρεις ώρες χωρίς κάποιος να υπολογίζει το “κόστος ευκαιρίας” του χρόνου.
• Πρόκειται για έναν κόσμο στον οποίο η οικονομική αξία συνυπήρχε με αξίες που δεν μετατρέπονταν εύκολα σε χρήμα.
• Η αγορά δεν χρειάζεται να διατάξει κανέναν.

Και εδώ βρίσκεται ίσως η ισχυρότερη δύναμη της σημερινής μεταβολής. Δεν χρειάζεται κάποιος να επιβάλει στον Έλληνα έναν διαφορετικό τρόπο ζωής. Τον επιβάλλει σταδιακά η οικονομική πραγματικότητα.

Ο Έλληνας λέει: “Αυτό είναι το πατρικό μου”. Η αγορά ρωτά: “Ποια είναι η απόδοσή του;” Ο Έλληνας λέει: “Αυτό είναι το χωριό μου”. Η αγορά ρωτά: “Ποια είναι η τουριστική του δυναμική;” Ο νέος λέει: “Θέλω ένα σπίτι για να δημιουργήσω οικογένεια”. Η αγορά απαντά: “Υπάρχει κάποιος που μπορεί να πληρώσει περισσότερα για τη χρήση του”. Και σταδιακά ο ίδιος ο Έλληνας αναγκάζεται να μάθει τη γλώσσα της.

Πόσο αποδίδει το ακίνητό μου; Πού πρέπει να επενδύσω; Γιατί να αφήνω το πατρικό κλειστό; Πόσο αξίζει η ώρα μου; Ποια δεξιότητα θα αυξήσει το εισόδημά μου; Γιατί να κρατώ ένα περιουσιακό στοιχείο που δεν παράγει απόδοση; Με αυτή την έννοια μπορούμε —με την απαραίτητη προσοχή στον όρο— να πούμε ότι ο Έλληνας πιέζεται οικονομικά να “προτεσταντίσει”. Όχι να αλλάξει θρησκευτική πίστη.

Να υιοθετήσει όμως, τουλάχιστον στην οικονομική διάσταση της ζωής του, έναν περισσότερο ορθολογικοποιημένο, υπολογιστικό και αποδοτικοκεντρικό τρόπο συμπεριφοράς, προκειμένου να μπορέσει να επιβιώσει μέσα στο περιβάλλον που δημιουργείται. Μπορούμε όμως να “προτεσταντίσουμε” μόνο οικονομικά; Εδώ βρίσκεται το πραγματικό ερώτημα.

Αν το σπίτι γίνει asset

Μπορεί ένας πολιτισμός να αλλάξει τον οικονομικό του τρόπο χωρίς να αλλάξει τελικά τον ίδιο τον τρόπο ζωής του; Διότι εάν ο χρόνος γίνει χρήμα, αλλάζει η αργία. Εάν το σπίτι γίνει asset, αλλάζει η σχέση με την οικογενειακή περιουσία. Εάν ο τόπος γίνει επένδυση, αλλάζει η κοινότητα. Εάν κάθε ανθρώπινη δραστηριότητα πρέπει να δικαιολογεί την οικονομική της απόδοση, αλλάζει ακόμη και ο τρόπος με τον οποίο αντιλαμβανόμαστε την επιτυχία.

Εδώ ο Καρλ Πολάνυ ίσως γίνεται ακόμη χρησιμότερος από τον Βέμπερ. Η μεγάλη μεταβολή της νεωτερικής “κοινωνίας της αγοράς” δεν βρίσκεται απλώς στην ύπαρξη αγορών — αγορές υπήρχαν επί χιλιετίες. Βρίσκεται στην αντιστροφή της σχέσεως οικονομίας και κοινωνίας: αντί η οικονομία να είναι ενσωματωμένη στην κοινωνία, η κοινωνία καλείται όλο και περισσότερο να προσαρμόζεται στις απαιτήσεις της οικονομίας.

Κάτι τέτοιο ζούμε σήμερα σε μικρογραφία στην Ελλάδα. Η κρίση του 2010 ήταν κάτι πολύ περισσότερο Γι’ αυτό η ελληνική κρίση πρέπει κάποτε να μελετηθεί όχι μόνο ως δημοσιονομικό γεγονός. Μπορεί να υπήρξε πολιτισμικό σημείο καμπής. Η Ελλάδα που εξέρχεται από την κρίση δεν είναι η Ελλάδα που εισήλθε σε αυτήν.

Δεν αλλάζουν μόνο οι αριθμοί της οικονομίας. Αλλάζει η σχέση με την ιδιοκτησία. Αλλάζει η σχέση με τον τόπο. Αλλάζει η σχέση με την εργασία. Αλλάζει η σχέση με τον χρόνο. Και ενδεχομένως αλλάζει σταδιακά ο ίδιος ο ανθρωπολογικός τύπος που απαιτείται για να μπορεί κάποιος να ζήσει οικονομικά μέσα σε αυτήν.

Αυτό δεν σημαίνει ότι πρέπει να εξιδανικεύσουμε την παλαιά Ελλάδα. Η οικογενειοκρατία, η αντιπαραγωγικότητα, η πελατειακή οικονομία, η αδυναμία οργανώσεως και η περιφρόνηση της παραγωγικότητας δεν αποτελούν πολιτισμικές αρετές που οφείλουμε να διαφυλάξουμε. Ούτε κάθε ξένη επένδυση αποτελεί απειλή. Το αντίθετο: η παραγωγική επένδυση είναι απαραίτητη για την ανασυγκρότηση της χώρας. Το ερώτημα είναι διαφορετικό.

Μπορεί η Ελλάδα να αποκτήσει οικονομικό ορθολογισμό χωρίς να παραδώσει ολόκληρο τον τρόπο ζωής της στον οικονομισμό; Μπορούμε να γίνουμε παραγωγικότεροι χωρίς να μετατρέψουμε κάθε ανθρώπινη σχέση σε συναλλαγή; Μπορούμε να αξιοποιήσουμε την περιουσία χωρίς να μετατρέψουμε ολόκληρη τη χώρα σε επενδυτικό προϊόν; Μπορούμε να προσελκύσουμε διεθνές κεφάλαιο χωρίς να καταστήσουμε τον Έλληνα οικονομικά ξένο στον ίδιο του τον τόπο;

Και κυρίως, μπορούμε να συμμετάσχουμε στη σύγχρονη οικονομία χωρίς να δεχθούμε ότι η αγορά αποτελεί το μέτρο όλων των πραγμάτων; Ίσως αυτή να είναι μία από τις βαθύτερες μάχες της Ελλάδας μετά την κρίση. Όχι η μάχη ανάμεσα στους “Έλληνες” και στους “ξένους”.

Αλλά η σύγκρουση ανάμεσα σε δύο διαφορετικούς τρόπους αποτιμήσεως της ζωής: τον τόπο ως σχέση και τον τόπο ως περιουσιακό στοιχείο. Και από την έκβασή της θα κριθεί όχι μόνο πόσο πλούσια θα είναι η Ελλάδα των επόμενων δεκαετιών, αλλά και τι είδους Ελλάδα θα είναι.

Σε 38 αγωνιστικές και 380 αγώνες κάθε σεζόν, οι φίλαθλοι θα έχουν τη δυνατότητα να παρακολουθούν όλες τις ομάδες της LALIGA EA SPORTS και όλες τις σημαντικές εξελίξεις του ισπανικού ποδοσφαίρου, από τη μάχη για την κατάκτηση του τίτλου και την ευρωπαϊκή έξοδο έως τη μάχη για την παραμονή στην κατηγορία. Η Μπαρτσελόνα μπαίνει στη νέα σεζόν με μία από τις νεότερες και πιο συναρπαστικές ομάδες, ενώ το ανανεωμένο ρόστερ της Ατλέτικο Μαδρίτης προσθέτει ακόμη μεγαλύτερο ενδιαφέρον σε μια «μάχη» τριών ομάδων για τον τίτλο. Παράλληλα, η επιστροφή του Ζοζέ Μουρίνιο στη Ρεάλ Μαδρίτης ανοίγει ένα νέο, συναρπαστικό κεφάλαιο σε μια σεζόν της LALIGA γεμάτη κορυφαίους ποδοσφαιριστές και προπονητές, αλλά και σπουδαία ντέρμπι.

Η σεζόν 2026-27 αναμένεται να προσφέρει για ακόμη μία φορά έντονο ενδιαφέρον σε ολόκληρη τη βαθμολογία, από το εμβληματικό ELCLÁSICO, το ντέρμπι της Μαδρίτης και το «El Gran Derbi» της Σεβίλλης – με τη συμμετοχή του Έλληνα διεθνή και παίκτη της Σεβίλλης, Οδυσσέα Βλαχοδήμου – έως τη μάχη για την ευρωπαϊκή έξοδο και την παραμονή στην κατηγορία. Η 1η και η 2η αγωνιστική θα δώσουν στους συνδρομητές της COSMOTE TV μια πρώτη γεύση από τη νέα σεζόν που ακολουθεί.

Το πρόγραμμα της 1ης Αγωνιστικής

Η αγωνιστική δράση της σεζόν 2026-2027 ξεκινά με την αναμέτρηση Αλαβές-Χετάφε (Σάββατο 15/8, 20:30, COSMOTE SPORT 7HD). Την ίδια ημέρα, στις 22:30, η Σεβίλλη υποδέχεται τη Ράγιο Βαγεκάνο (COSMOTE SPORT 5HD), ενώ την Κυριακή 16/8 οι φίλοι του ισπανικού ποδοσφαίρου θα παρακολουθήσουν τα παιχνίδια Ρασίνγκ Σανταντέρ-Βιγιαρεάλ (18:00, COSMOTE SPORT 1HD) και Εσπανιόλ-Λεβάντε (20:00, COSMOTE SPORT 7HD). Τη Δευτέρα 17/8, η Ντεπορτίβο Λα Κορούνια παίζει με την Έλτσε (22:00, COSMOTE SPORT 1HD), ενώ την Τέταρτη 19/8 η Ατλέτικο Μαδρίτης αντιμετωπίζει τη Μάλαγα (22:00, COSMOTE SPORT 7HD). ). Η 1η αγωνιστική ολοκληρώνεται με τις εξ’ αναβολής αναμετρήσεις της Βαλένθια με τη Μπέτις (Τρίτη 25/8, 22:00, COSMOTE SPORT 7HD), της Ρεάλ Μαδρίτης με τη Ρεάλ Σοσιεδάδ (Τετάρτη 26/8, 22:00, COSMOTE SPORT 7HD) της Θέλτα με την Οσασούνα (Πέμπτη 27/8, 21:30, COSMOTE SPORT 5HD), και της πρωταθλήτριας Μπαρτσελόνα με την Αθλέτικ Μπιλμπάο (Πέμπτη 27/8, 22:00, COSMOTE SPORT 7HD).

Οι αναμετρήσεις της 2ης αγωνιστικής που ξεχωρίζουν

Από τις 20-24/8 διεξάγεται η 2η αγωνιστική, η οποία περιλαμβάνει σημαντικές αναμετρήσεις, όπως το Εσπανιόλ-Ρεάλ Μαδρίτης (Σάββατο 22/8, 22:30, COSMOTE SPORT 7HD) και το Έλτσε-Μπαρτσελόνα (Κυριακή 23/8, 22:30, COSMOTE SPORT 7HD). Στο πρόγραμμα ξεχωρίζουν, επίσης, οι αγώνες Ατλέτικο Μαδρίτης-Βιγιαρεάλ (Κυριακή 23/8, 18:00, COSMOTE SPORT 7HD), Βαλένθια-Θέλτα (Σάββατο 22/8, 20:30, COSMOTE SPORT 5HD) και Μπιλμπάο-Σεβίλλη (Σάββατο 22/8, 18:00, COSMOTE SPORT 7HD).

Η εκπρόσωπος Τύπου του ρωσικού ΥΠΕΞ, Μαρία Ζαχάροβα, είπε σήμερα ότι «οι όροι  της μεταφοράς απαιτούν διευκρινίσεις, καθώς και οι δύο χώρες διεκδικούν έναν ειδικό ρόλο στην επίλυση της ουκρανικής κρίσης. Δεν πρόκειται μόνο για τα θύματα και τις καταστροφές που προσπαθούν να προκαλέσουν οι αρχές του Κιέβου, αλλά και για τη σοβαρή ζημιά στις διμερείς μας σχέσεις με την Ουάσινγκτον και την Άγκυρα αντίστοιχα. Οι προσπάθειες ρητορικής διατήρησης της ειρήνης, ταυτόχρονα με προμήθεια όπλων στους Ουκρανούς Ναζί, αναπόφευκτα διαβρώνουν την αμοιβαία εμπιστοσύνη».

Τα πυρομαχικά

Σύμφωνα με την Μαρία Ζαχάροβα, οι συνθήκες και οι όροι της μεταφοράς παραμένουν αμφιλεγόμενοι και δεν είναι σαφές «ποιος ξεκίνησε την επανεξαγωγή του μεγάλου θανατηφόρου φορτίου», καθώς και πώς και πότε σχεδιάζεται να μεταφερθεί σε Ουκρανούς παραλήπτες. Αναφέρεται κυρίως στα πυρομαχικά διασποράς που έχουν πάψει να παράγονται εδώ και δεκαετίες γιατί, όπως ανέφερε χθες και η οργάνωση Human Rights Watch (HRW), η οποία ζήτησε από το Κογκρέσο να μπλοκάρει τη συμφωνία, τα συγκεκριμένα παλαιά πυρομαχικά διασποράς περιέχουν πάνω από 10 εκατομμύρια εκρηκτικά “υποπυρομαχικά”, τα οποία λόγω παλαιότητας έχουν μεγάλο ποσοστό αστοχίας, αποτελώντας μακροχρόνια θανάσιμη απειλή για τους αμάχους.

«Και αυτό παρά το γεγονός ότι μιλάμε για χώρες που διεκδικούν έναν ειδικό ρόλο στην επίλυση της ουκρανικής κρίσης, και οι οποίες δηλώνουν ότι πρωταρχικός τους στόχος είναι να βρουν πολιτική και διπλωματική λύση», πρόσθεσε η Ζαχἀροβα. Οι μεν ΗΠΑ δηλώνουν ότι τους το ζήτησε η Τουρκία, η δε Τουρκία δηλώνει… ότι δεν έχει ιδέα, αλλά η αλήθεια είναι κάπου στη μέση, διότι και η Τουρκία θέλει να πουλήσει τα παλιά της όπλα, αλλά και οι ΗΠΑ θέλουν να ανταποκριθούν “μέσω Τουρκίας” στην επίμονη ζήτηση οπλισμού από το Κίεβο. Οι ΗΠΑ έτσι κάνουν “πάσα” το πρόβλημα στην Τουρκία και έμμεσα αποδυναμώνουν την σχέση της με την Ρωσία.

Η Άγκυρα προσπάθησε να το περάσει μουγκά

Υπενθυμίζεται ότι προ μηνός το θέμα αυτό συζητήθηκε μεταξύ του υπουργού Εξωτερικών της Τουρκίας και του Ουκρανού ομολόγου του, όταν ο πρώτος επισκέφθηκε το Κίεβο. Η Άγκυρα επιλέγει να μην διατυμπανίζει τη συγκεκριμένη συμφωνία, καθώς προσπαθεί να διατηρήσει τις λεπτές ισορροπίες της με τη Μόσχα, αλλά πλέον το θέμα έχει πάρει μεγάλη δημοσιότητα.

Δεν είναι η πρώτη φορά που συμβαίνει αυτό: Και στο παρελθόν, οι παραδόσεις τουρκικών drones ή τεθωρακισμένων στην Ουκρανία γίνονταν μέσω ιδιωτικών εταιρειών ή χωρίς ανακοινώσεις από την κυβέρνηση Ερντογάν. Εν προκειμένω, επειδή τα όπλα είναι αμερικανικής προέλευσης (παρήχθησαν εν μέρει στην Τουρκία με άδεια των ΗΠΑ από το 1987), η Άγκυρα δεν μπορεί να τα μεταπωλήσει χωρίς την επίσημη έγκριση της Ουάσινγκτον. Το αμερικανικό Υπουργείο Εξωτερικών δήλωσε έτοιμο να εγκρίνει τη μεταφορά.

Το περασμένο Σαββατοκύριακο, το Κογκρέσο των ΗΠΑ δημοσίευσε έγγραφα που αποκαλύπτουν την προτεινόμενη μεταφορά στο Κίεβο αμερικανικών οπλικών συστημάτων από τα τουρκικά αποθέματα. Ο κατάλογος περιλαμβάνει, μεταξύ άλλων, 12 συστήματα πολλαπλών εκτοξεύσεων MLRS και 70 βαλλιστικούς πυραύλους ATACMS.

Όπως αναφέρει το έγγραφο αυτό, που ουσιαστικά προωθήθηκε στο Κογκρέσο από τον Μάρκο Ρούμπιο, «η Τουρκία επιδιώκει να εκσυγχρονίσει τον στρατό της με την απόρριψη απαρχαιωμένων συστημάτων και σχεδιάζεται η μεταφορά μέσω ιδιωτικών εταιρειών. Ειδικότερα εξετάζεται να αναλάβουν την μεταφορά οι τουρκικές πολεμικές βιομηχανίες (άλλες κρατικών συμφερόντων και άλλες καθαρά ιδιωτικές) MKE, ASFAT και ARCA Savunma, αλλά και η βουλγαρική VTIC International Ltd. καθώς και οι αμερικανικές Pansophico και Patriot Defense Group». Στο “πακέτο” είναι και τα 47.000 πυρομαχικά διασποράς.

Η “πατέντα” της μεσολάβησης ιδιωτικών εταιρειών χρησιμοποιήθηκε και στην Σερβία, προκαλώντας προβλήματα στη σχέση της με τη Ρωσία. Την είχε προωθήσει ως ιδέα ο τότε (2022) πρέσβυς των Αμερικανών στο Βελιγράδι, ώστε ο Βούτσιτς να μπορεί να ισχυρισθεί στη Μόσχα ότι τα σερβικά πυρομαχικά πωλούνταν σε τρίτες χώρες από ιδιώτες και δεν μπορούσε η σερβική κυβέρνηση να ξέρει πού τα μεταπωλούσαν αυτοί εν συνεχεία. Ομως ο αμερικανός πρέσβυς ουσιαστικά στόχευε στο να απομακρύνει την Σερβία από την Ρωσία και δεν είχε καμία πρόθεση να “προστατεύσει” τις διμερείς Σερβίας-Ρωσίας, αφού εξέθεσε τον Βούτσιτς προ ημερών με αναλυτική συνέντευξη.

.

Ξανάκουγα με συγκίνηση δύο τραγούδια που γράφτηκαν την ίδια, πάνω – κάτω, εποχή, που αφηγούνται αντρικές ιστορίες, που ερμηνεύονται από τον Στέλιο και από τον Γρηγόρη και που γράφτηκαν από έναν λαϊκό συνθέτη με λόγια παιδεία τον Απόστολο Καλδάρα και από έναν μουσικό που έγινε ο Σοστακόβιτς της Ελλάδας, τον Μίκη Θεοδωράκη.

Πρόκειται για το τραγούδι “Απ’ τα ψηλά στα χαμηλά” που κυκλοφόρησε το 1958 και που ο Στέλιος με την δραματική – λυγμική ερμηνεία του, το έκανε τεράστια επιτυχία. Και μόνο ο τίτλος του ενσωματώθηκε σαν ένα είδος παροιμίας στη καθημερινή γλώσσα. Νομίζω πως στην ουσία πρόκειται για την μελωδική μεταφορά της παραβολής του Ασώτου Υιού στα καθ’ ημάς, αφού ο πρωταγωνιστής παραδέχεται τα σφάλματά του και αναγνωρίζει, εκτός των άλλων, ότι προσέβαλε το όνομα του πατέρα του. Ας ακούσουμε όμως τον ίδιο τον Καρδάρα τι λέει για το συγκεκριμένο άσμα:

“…Στο κέντρο που εργαζόμουν μια εποχή στην Αθήνα σύχναζε ένας γνωστός μου στρατιώτης, οδηγός στον βασιλιά Γεώργιο. Όσο ήταν οδηγός στον βασιλιά, η ζωή του ήταν μεγαλείο. Απολύθηκε όμως κι έγινε φορτηγατζής. Μια μέρα, μετά από καιρό, ήρθε ξανά στο μαγαζί. Τον ρώτησα πού χάθηκε. «Άσ’ τα φίλε Αποστόλη», μου είπε, «Απ’ τα ψηλά στα χαμηλά και απ’ τα πολλά στα λίγα». Ξαφνιάστηκα και του απάντησα: «Ξέρεις τι είπες τώρα;» Εκείνος φοβήθηκε νομίζοντας πως είπε κάτι που με ενόχλησε. Εγώ επανέλαβα. «Ξέρεις τι είπες τώρα; Είπες μεγάλα λόγια. Είπες μια επιτυχία». Η Ευτυχία Παπαγιαννοπούλου κλήθηκε να συμπληρώσει τους δύο αρχικούς στίχους. Και βέβαια το έκανε πολύ καλά. Ιδού το αποτέλεσμα:

Απ’ τα ψηλά στα χαμηλά
Κι απ’ τα πολλά στα λίγα…
Αχ πώς κατάντησα στη ζωή
Κι από το πρώτο το σκαλί
Στο τελευταίο πήγα.

Μα κανένας δε μου φταίει
Για το χάλι μου.
Σπάσιμο θέλει το κεφάλι μου.

Απ’ τις κακές παρέες μου
Ήρθ’ η καταστροφή μου,
Ρεζίλεψα στην τρέλα μου
Τ’ όνομα του πατέρα μου
Και κλαίω απ’ την ντροπή μου.

Μα κανένας δε μου φταίει
Για το χάλι μου
Σπάσιμο θέλει το κεφάλι μου.

Στο πατρικό το σπίτι μου
Θέλω για να γυρίσω…
Με τι κουράγιο όμως να μπω
Και στους δικούς μου τι να πω
Πώς να τους αντικρίσω.

Μα κανένας δε μου φταίει
Για το χάλι μου
Σπάσιμο θέλει το κεφάλι μου.

(Από τη βιογραφία του Αποστόλου Καλδάρα, εκδόσεις Ιανός, του Ν. Χατζηνικολάου).

Ο Στέλιος, όπως ήταν φυσικό, ταυτίστηκε με τον ρόλο των μαγικών στίχων, ένιωσε ο ίδιος “αμαρτωλός και άσωτος που ρεζίλεψε το όνομα του πατέρα του” και λειτούργησε με το μελοδραματικό πάθος ενός Ενρίκο Καρούζο. (Νομίζω ότι ο μόνος που θα μπορούσε να τον ανταγωνιστεί σ’ αυτό το είδος της ερμηνείας εκείνη την εποχή, ήταν ο Νίκος Γούναρης).

Το “Παλικάρι” 

Την επόμενη χρονιά, το 1959, ο Μίκης Θεοδωράκης γράφει το περίφημο “Παλικάρι” σε δικούς του στίχους οι οποίοι εμπνέονται σαφώς από το δημοτικό τραγούδι και τα μοιρολόγια και το εντάσσει στην ενότητα “Αρχιπέλαγος” με ερμηνείες από τον Γρηγόρη Μπιθικώτση και τον ίδιο τον Μίκη Θεοδωράκη.

Κλαίνε τα δέντρα κλαίνε τα σύννεφα κι οι
φίλοι σου κλαίνε.
παλληκάρι στη δουλειά στο σπίτι
παλληκάρι
μίλαγες κι η γειτονιά μας γέμιζε πουλιά.
Άπλωνες το χέρι σου κι έκοβες το
φεγγάρι
πώς σ’ έκοψε σαν λούλουδο ο Χάρος μια
νυχτιά.
Κλαίνε οι τράτες κλαίνε τα κύματα κι οι
φίλοι σου κλαίνε.
παλληκάρι στα κουπιά στο γλέντι
παλληκάρι
οι κοπελιές κεντούσανε για σένανε κρυφά
κεντούσανε τα όνειρα, τον ήλιο, το
φεγγάρι
κεντούσαν την αγάπη τους, της βάζανε
πανιά.

Κλαίνε οι ναύτες κλαίνε τα σήμαντρα κι οι
φίλοι σου κλαίνε.
παλληκάρι η μάνα σου τυλίχτηκε στα
μαύρα
τους φίλους σου τους τύλιξες φουρτούνα,
συννεφιά
το λιμανάκι ερήμωσε κι η θάλασσα
ερημώθη
κι ο ήλιος εσκαρφάλωνε και δε σαλεύει
πια.

Τί έχουμε εδώ; Πάλι ένα δράμα, τον θάνατο του παλικαριού με όλη την ιεροτελεστία του – λαϊκού – θρήνου. Ο Μίκης, ουρανομήκης, γράφει ένα ηρωικό σεντόνι για τον ναυτικό που πνίγηκε (;) στο οποίο συμμετείχε όλη η φύση, η θάλασσα κι ο ήλιος, σαν σε βυζαντινή εικόνα. Οι στίχοι του παραπέμπουν από τον Παλαμά στον Λόρκα, δείγμα της τεράστιας, φιλολογικής του επάρκειας (όπως έχουμε ξαναγράψει). Μόνο που η ερμηνεία του Γρηγόρη παραμένει “ουδέτερη”, δωρικά αποστασιοποιημένη. Έστω και σαν δεύτερη, ξύλινη φωνή, πρωταγωνιστεί.

Περισσότερο δίνει κουράγιο στους ζωντανούς παρά καταθλίβεται από το βάρος του θανάτου. Το ίδιο εξάλλου θα συμβεί και στην ανεπανάληπτη προσέγγισή του στον “Επιτάφιο”, όπου η απώλεια γίνεται σάλπισμα ζωής. Αυτή βέβαια είναι πρωτίστως η συγκεκριμένη θέση του Μίκη στο ποίημα του Ρίτσου την οποία ως σκηνοθέτης μεταφέρει και στον “πρωταγωνιστή” του. Ο οποίος δεν έχει το φωνητικό εύρος και βάθος του Καζαντζίδη αλλά διαθέτει ένα ηχόχρωμα μοναδικής αισθητικής.

Ηχόχρωμα, νομίζω, το οποίο ορίζει έκτοτε και το διαφορετικό ήθος των δύο τεράστιων ερμηνευτών. Και οι δύο υπηρετούν την ποιητική και την ιεροτελεστία του θρήνου με τόσο διαφορετικό όμως τρόπο. Ποιός όμως μπορεί να πει ποιος είναι ο πιο σωστός; Αφού στο ελληνικό μέλος όλοι κλαίνε: Από τον Αχιλλέα στην ακρογιαλιά της Τροίας και τον Οδυσσέα βλέποντας το φάντασμα της μάνας του ως τον βυζαντινό υμνωδό που γράφει για το γλυκύ έαρ μιας παρθένας.

Αυτή είναι λοιπόν η ιστορία δύο αντρών. Τα δύο τραγούδια και οι δύο ερμηνευτές. Έχω ξαναπεί ότι ως νέος ήμουν φανατικά με τον Μπιθικώτση και σχεδόν αποστρεφόμουν τον Καζαντζίδη γιατί εκπροσωπούσε όσα ήθελα να ξεπεράσω: τη φτωχογειτονιά, τη μιζέρια, τη μετανάστευση, το κλάμα χωρίς τέλος, το αδιέξοδο. Τώρα είμαι αθεράπευτα – καφκικά Καζαντζιδικός. Αν με εννοείτε.

🚨 32-YEAR-OLD RUSSIAN ESCORT FACING 30 YEARS IN DEADLY TRASH-CAN BOMBING

Margarita Reut is accused of planting a bomb in Sevastopol that killed Ukrainian defector.

She has been remanded on terrorism charges leading to death. pic.twitter.com/qb0gKVB38V

— Our Country Our Choice (@OCOCReport) August 14, 2026

Ρωσικά μέσα αναφέρουν ότι η 33χρονη δεν εξέφρασε μεταμέλεια κατά την ανάκρισή της από την FSB για τον θάνατο του Σαγκέγιεφ. Αναφέρουν ότι συνελήφθη λίγο προτού διαφύγει αεροπορικά στο Σότσι, το οποίο βρίσκεται στη Μαύρη Θάλασσα, λίγα χιλιόμετρα από τα σύνορα Ρωσίας και Γεωργίας/ Αμπχαζίας.

Η συλληφθείσα ζούσε τα τελευταία χρόνια στο Σότσι και βρέθηκε κάτω από άγνωστες συνθήκες στην Κριμαία -δεν ξέρουμε δηλαδή αν πήγε ειδικά για την βομβιστική επίθεση ή αν στρατολογήθηκε ενώ βρισκόταν για άλλους λόγους στην Κριμαία. Πάντως είχε ξαναπάει στην Κριμαία. Στο δε Σότσι είχε ανοίξει τουριστικό γραφείο (που όμως χρεοκόπησε μέσα σε δύο μήνες) και τελικά κατέληξε “συνοδός επί πληρωμή” και συμμετείχε σε συζητήσεις σε “σελίδες ενηλίκων”.

Φέρεται επίσης κατά το πρόσφατο παρελθόν να είχε εκφραστεί επανειλημμένα κατά του πολέμου στην Ουκρανία και να είχε δηλώσει ότι «ντρεπόταν που ήταν Ρωσίδα». Σύμφωνα με ρωσικά μέσα όχι μόνον τοποθέτησε τη βόμβα που σκότωσε τον στρατιωτικό, αλλά και την πυροδότησε εξ αποστάσεως η ίδια, οι δε αστυνομικές αρχές της Ρωσίας αναφέρουν ότι βρέθηκε επάνω της το τηλεχειριστήριο. Τεκμαίρεται ότι η σύλληψη έγινε άμεσα.

Πώς τοποθετήθηκε η βόμβα

Η έκρηξη σημειώθηκε προχθές στις 10:00 το πρωί, όταν ο στόχος της Ρόιτ επέστρεψε από πεζοπορία σε κοντινό άλσος με άλλον στρατιωτικό (που δεν τραυματίσθηκε) στη Σεβαστούπολη. Ένας αυτοσχέδιος εκρηκτικός μηχανισμός, ο οποίος είχε τοποθετηθεί μέσα σε κάδο απορριμμάτων κοντά σε ένα παγκάκι, πυροδοτήθηκε τη στιγμή που περνούσε ο αξιωματικός. Η γυναίκα συνελήφθη μέσα σε δύο ώρες, αφ΄ενός γιατί είχε καταγραφεί σε κάμερες κοντά στο σημείο της έκρηξης, αφ’ ετέρου γιατί ήταν υπό παρακολούθηση τρόπον τινά, ως ύποπτη μετά τη σύλληψή της πέρσι για αντιρωσικά σχόλια μέσα σε τρένο στο Σότσι.

Κατά την ανάκριση, η Μαργαρίτα Ρόιτ φέρεται να δήλωσε ότι πληρώθηκε σε κρυπτονόμισμα για να ανατινάξει τον αξιωματικό και ότι της είχαν πει να εγκαταλείψει τη Ρωσία αμέσως μετά την βομβιστική επίθεση. Είχε το σχέδιο να περάσει οδικώς από την Κριμαία στη νότια Ρωσία και, συγκεκριμένα, να πάει στο Σότσι -είχε ήδη αγοράσει αεροπορικό εισιτήριο για να πετάξει από το Σότσι στην Κωνσταντινούπολη. Τα τελευταία χρόνια ζούσε στο Σότσι, αλλά είχε γεννηθεί στα βόρεια της Μόσχας. Η Κωνσταντινούπολη μάλλον ήταν ενδιάμεσος σταθμός και δεν γνωρίζουμε που είχε σκοπό να μεταβεί στη συνέχεια. Στο παρελθόν είχε ξαναπάει στην Τουρκία και μία φορά στην Αίγυπτο κατά δήλωσή της.

Πώς αυτομόλησε ο στρατιωτικός

Σύμφωνα με ουκρανικά μέσα, πριν από την προσάρτηση της Κριμαίας από τη Ρωσία το 2014, ο Σαγκέγιεφ υπηρετούσε στο ουκρανικό Πολεμικό Ναυτικό ως κυβερνήτης του υποβρυχίου “Zaporizhzhia”. Μετά τον εμφύλιο και όταν η Κριμαία προσαρτήθηκε από τη Ρωσία, πέρασε στις ρωσικές δυνάμεις και από τις ουκρανικές αρχές θεωρείται λιποτάκτης και προδότης. Του καταλογίζουν ότι ως κυβερνήτης ρωσικών μονάδων συμμετείχε από το 2022 σε μαζικές επιθέσεις με πυραύλους Kalibr εναντίον της Ουκρανίας.

Ο Ρόμπερτ Μανσούροβιτς Σαγκέγιεφ είχε γεννηθεί στη Θεοδοσία της Κριμαίας και ζούσε μόνιμα στη Σεβαστούπολη, όπου προ των αναταραχών στην Ουκρανία έδρευε και ο ουκρανικός και ο ρωσικός στόλος. Όταν οι ρωσικές δυνάμεις το 2014 απέκλεισαν το υποβρύχιο το οποίο εκείνος διοικούσε στη Σεβαστούπολη, ο Σαγκέγιεφ αρχικά αρνήθηκε να το παραδώσει. Ωστόσο, μετά από λίγες ημέρες και λόγω διχογνωμιών στο πλήρωμά του, διέταξε την εκκένωση του υποβρυχίου και ζήτησε να παραμείνουν μόνον όσοι ήθελαν να παραδοθούν στη Ρωσία.

Μαζί του αυτομόλησε περίπου το 70% του πληρώματος που θέλησε να παραμείνει στην Κριμαία. Το υπόλοιπο 30% του πληρώματος αρνήθηκαν να συνεργαστούν, αποχώρησαν από το σκάφος και έφυγαν για την Ουκρανία.

Η έννοια του “summer body” επανέρχεται κάθε χρόνο μέσα από τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, τη διαφημιστική βιομηχανία και τη λεγόμενη “κουλτούρα της δίαιτας”, δημιουργώντας την αίσθηση ότι το σώμα μας πρέπει να αλλάξει προκειμένου να είναι “αποδεκτό” για την παραλία. Την ίδια στιγμή, οι διακοπές, οι έξοδοι και τα κοινωνικά τραπέζια φέρνουν περισσότερες ευκαιρίες για φαγητό και απόλαυση, γεγονός που συχνά οδηγεί σε ένα δίπολο μεταξύ ελέγχου και υπερφαγίας.

Τι αλλάζει στη σχέση μας με το φαγητό

Πώς επηρεάζει, λοιπόν, το καλοκαίρι τη σχέση μας με το φαγητό και πώς μπορούμε να διατηρήσουμε μια ισορροπημένη και υγιή στάση απέναντι στη διατροφή;  Η διατροφική συμπεριφορά δεν καθορίζεται μόνο από τη βιολογία, αλλά και από το περιβάλλον, τις κοινωνικές συνθήκες και την ψυχολογία μας.

Κατά τη διάρκεια του καλοκαιριού παρατηρούνται αρκετές αλλαγές: Οι υψηλές θερμοκρασίες συχνά μειώνουν την όρεξη και την επιθυμία για βαριά ή ενεργειακά πυκνά γεύματα. Αυξάνεται η κατανάλωση δροσερών τροφίμων όπως φρούτα, σαλάτες, παγωτά και κρύα ροφήματα. Οι ώρες γευμάτων γίνονται λιγότερο σταθερές λόγω διακοπών και κοινωνικών δραστηριοτήτων. Τα γεύματα εκτός σπιτιού γίνονται συχνότερα.

Η έκθεση σε κοινωνικά πρότυπα εμφάνισης γίνεται πιο έντονη λόγω των καλοκαιρινών ενδυματολογικών επιλογών και της παρουσίας στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Η επιστημονική βιβλιογραφία δείχνει ότι η ενεργειακή πρόσληψη τείνει να είναι χαμηλότερη το καλοκαίρι σε σύγκριση με τους ψυχρότερους μήνες, γεγονός που αποδίδεται τόσο σε φυσιολογικούς όσο και σε περιβαλλοντικούς παράγοντες.

Γιατί αυξάνεται η πίεση για “summer body”

Το καλοκαίρι συνοδεύεται από αυξημένη έκθεση του σώματος και, κατά συνέπεια, από εντονότερες κοινωνικές συγκρίσεις. Η θεωρία της κοινωνικής σύγκρισης υποστηρίζει ότι οι άνθρωποι αξιολογούν τον εαυτό τους συγκρίνοντάς τον με άλλους. Όταν η σύγκριση αφορά την εμφάνιση ή το βάρος, μπορεί να αυξηθούν η δυσαρέσκεια για το σώμα και οι περιοριστικές διατροφικές συμπεριφορές.

Τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης διαδραματίζουν σημαντικό ρόλο σε αυτό το φαινόμενο. Συστηματικές ανασκοπήσεις έχουν δείξει ότι η έκθεση σε περιεχόμενο σχετικό με τη διατροφή, τη φυσική κατάσταση και την εμφάνιση συνδέεται με μεγαλύτερη ανησυχία για το σώμα, αυξημένη πιθανότητα περιοριστικής δίαιτας και διαταραγμένων διατροφικών συμπεριφορών.

Επίσης, η πίεση αυτή συχνά πυροδοτεί το φαινόμενο του “yo-yo dieting”. Οι εξαντλητικές δίαιτες express πριν από τις διακοπές όχι μόνο επιβραδύνουν τον μεταβολισμό, αλλά αυξάνουν τα επίπεδα κορτιζόλης (της ορμόνης του στρες), η οποία με τη σειρά της συνδέεται με αυξημένη εναπόθεση σπλαχνικού λίπους και έντονη επιθυμία για υπερθερμιδικά φαγητά. Το πρόβλημα δεν είναι η φροντίδα του σώματος ή η επιθυμία για βελτίωση της υγείας. Το πρόβλημα εμφανίζεται όταν η αξία του ατόμου συνδέεται αποκλειστικά με την εμφάνισή του ή όταν η διατροφή γίνεται μέσο τιμωρίας και όχι φροντίδας.

Ο ρόλος των διακοπών και της κοινωνικής ζωής

Οι διακοπές αποτελούν μια περίοδο προσωρινής απομάκρυνσης από τη ρουτίνα, που είναι εξαιρετικά ωφέλιμο για την ψυχική μας υγεία. Ωστόσο, στην ψυχολογία της διατροφής, η υπερβολική χαλάρωση μπορεί να οδηγήσει σε αυτό που ονομάζουμε “διατροφική απενοχοποίηση χωρίς όρια”. Αυτή η αλλαγή, μπορεί να λειτουργήσει τόσο θετικά όσο και αρνητικά στη σχέση μας με το φαγητό. Από τη μία πλευρά: μειώνεται το εργασιακό στρες, αυξάνεται ο χρόνος για ξεκούραση, βελτιώνεται η διάθεση, υπάρχουν περισσότερες ευκαιρίες για κοινωνική σύνδεση.

Από την άλλη, διαταράσσεται η καθημερινή δομή,αυξάνονται οι περιστάσεις γύρω από το φαγητό,πολλοί εγκαταλείπουν εντελώς τις συνήθειες που τους βοηθούν να οργανώνουν τη διατροφή τους. Στην πραγματικότητα, το φαγητό στις διακοπές δεν καλύπτει μόνο βιολογικές ανάγκες. Συνδέεται με την απόλαυση, την κοινωνικοποίηση, την εξερεύνηση νέων γεύσεων και τη δημιουργία αναμνήσεων.

Όταν αναγνωρίζουμε αυτόν τον πολυδιάστατο ρόλο του φαγητού, μειώνεται η τάση να το αντιμετωπίζουμε ως κάτι που πρέπει διαρκώς να ελέγχουμε. Όταν βρισκόμαστε σε ένα περιβάλλον με μπουφέδες, ταβέρνες και συχνή κατανάλωση αλκοόλ, τείνουμε να καταναλώνουμε έως και 30-40% περισσότερο φαγητό όταν τρώμε με παρέα, παραβλέποντας τα εσωτερικά μηνύματα κορεσμού του οργανισμού μας.

Πώς επηρεάζονται η όρεξη και διατροφικές επιλογές

Η όρεξη δεν εξαρτάται αποκλειστικά από τις θερμίδες που χρειαζόμαστε. Επηρεάζεται επίσης από το στρες, τη διάθεση, τον ύπνο, τις κοινωνικές συνθήκες, τη θερμοκρασία, τα εξωτερικά ερεθίσματα. Λόγω της ζέστης, ο οργανισμός χρειάζεται λιγότερη ενέργεια για τη διατήρηση της θερμοκρασίας του σώματος, γεγονός που συχνά μειώνει την όρεξη κατά τη διάρκεια της ημέρας. Από την άλλη, επειδή παραλείπουμε γεύματα λόγω ζέστης ή παραμονής στην παραλία, φτάνουμε στο βραδινό γεύμα εξαιρετικά πεινασμένοι. Αυτό οδηγεί σε παρορμητικές επιλογές (πλούσιες σε λιπαρά και απλά σάκχαρα) και σε συναισθηματική υπερφαγία.

Επίσης, πολύ συχνά, το κέντρο του εγκεφάλου παρερμηνεύει το σήμα της αφυδάτωσης ως σήμα πείνας, οδηγώντας μας στο τσιμπολόγημα αντί για την κατανάλωση νερού. Το καλοκαίρι αρκετοί άνθρωποι βιώνουν το φαινόμενο της “διατροφικής εκκρεμότητας”: Ξεκινούν με αυστηρούς περιορισμούς πριν τις διακοπές → Νιώθουν στέρηση → Όταν βρεθούν σε περιβάλλον με μεγαλύτερη διαθεσιμότητα τροφής, χάνουν τον έλεγχο → Ακολουθούν ενοχές και προσπάθεια αντιστάθμισης → Ο κύκλος επαναλαμβάνεται!

Μελέτες δείχνουν πως τα εξωτερικά κίνητρα, όπως η πίεση για εμφάνιση ή η κοινωνική αποδοχή, σχετίζονται με μικρότερη μακροπρόθεσμη συνέπεια στις διατροφικές συμπεριφορές, ενώ τα εσωτερικά κίνητρα, όπως η υγεία, η ευεξία, η ενέργεια και η αυτοφροντίδα, συνδέονται με πιο βιώσιμες συνήθειες.

Πρακτικές στρατηγικές

Επαναπροσδιορίστε τον στόχο σας! Αντί να εστιάζετε αποκλειστικά στο βάρος ή στην εμφάνιση, αναρωτήσου, πείτε: “Πώς θέλω να νιώθω αυτό το καλοκαίρι; Πώς μπορώ να έχω περισσότερη ενέργεια; Πώς θα φροντίσω την υγεία μου;” Η μετατόπιση από το “πώς φαίνομαι” στο “πώς νιώθω” συχνά οδηγεί σε πιο σταθερές και υγιείς συμπεριφορές.

Αποφύγετε τη λογική του “όλα ή τίποτα”
Ένα παγωτό, ένα κοκτέιλ ή ένα βραδινό γεύμα σε ταβέρνα δεν καθορίζουν τη συνολική ποιότητα της διατροφής σας. Η υγεία επηρεάζεται από τα επαναλαμβανόμενα μοτίβα συμπεριφοράς και όχι από μεμονωμένες επιλογές.

Διατηρήστε μια βασική δομή
Είναι βοηθητικό, ακόμη και στις διακοπές να υπάρχει μια ρουτίνα. Η συνέπεια δεν σημαίνει τελειότητα. Μπορούν να τηρούνται τα γεύματα (2–3 κύρια γεύματα ημερησίως), να υπάρχει επαρκής ενυδάτωση και να είναι τακτική η κατανάλωση φρούτων και λαχανικών. Επίσης θετική είναι η ρουτίνα στην φυσική δραστηριότητα (κολύμπι, περπάτημα, παιχνίδια στην παραλία).

Καλλιεργήστε επίγνωση για την ώρα του φαγητού
Η ενσυνείδητη κατανάλωση τροφής (mindful eating) έχει συσχετιστεί με καλύτερη αυτορρύθμιση της πρόσληψης τροφής και με πιο θετική σχέση με το φαγητό. Αυτή περιλαμβάνει: Καλό μάσημα της τροφής και αργό ρυθμό κατανάλωσης. Επισης παρατήρηση πείνας και κορεσμού, απόλαυση της γεύσης και αποφυγή περισπασμών.

Περιορίστε την έκθεση σε τοξικά μηνύματα
Εάν συγκεκριμένοι λογαριασμοί στα κοινωνικά δίκτυα σου προκαλούν άγχος, δυσαρέσκεια για το σώμα ή ενοχές για το φαγητό, αξίζει να επανεξετάσετε το περιεχόμενο με το οποίο βρίσκεστε σε καθημερινή αλληλεπίδραση. Η έκθεση σε περιεχόμενο επικεντρωμένο στην εμφάνιση μπορεί να επηρεάσει αρνητικά την εικόνα σώματος και τη διατροφική συμπεριφορά.

Extra Tips για το φαγητό στην ταβέρνα
Όταν κάθεστε στην ταβέρνα, αφιερώστε τα πρώτα 5 λεπτά για να εκτιμήσετε τις γεύσεις και τις μυρωδιές. Φάτε αργά τα τρόφιμα που βρίσκονται στα πιάτα μπροστά σας. Αυτό επιτρέπει στη λεπτίνη, την ορμόνη του κορεσμού, να στείλει το σήμα στον εγκέφαλο ότι έχετε χορτάσει, μειώνοντας τις πιθανότητες δυσφορίας από το υπερβολικό φαγητό. Στις καλοκαιρινές παρέες, γεμίστε το πιάτο με τα ορεκτικά που πραγματικά θέλετε να δοκιμάσετε, αντί να τσιμπάτε αλόγιστα από τη μέση του τραπεζιού. Έτσι έχετε οπτική επαφή με την ποσότητα που καταναλώνετε.

Μην πηγαίνετε ποτέ “πεινασμένοι” για φαγητό. 

Ένα μικρό, δροσερό σνακ πριν το βραδινό έξοδο, όπως γιαούρτι με φρούτο ή λίγοι ξηροί καρποί στην παραλία, θα κρατήσει τα επίπεδα γλυκόζης σας σταθερά, αποτρέποντας τις παρορμητικές επιλογές στο μενού. Μην ξεχνάτε να έχετε πάντα μαζί σας νερό. Αν πίνετε αλκοόλ, φροντίστε για κάθε ποτήρι ποτού να καταναλώνετε και ένα αντίστοιχο ποτήρι νερό. Το αλκοόλ από μόνο του θα σας αφυδατώσει περισσότερο από την ενυδάτωση που νομίζετε ότι σας προσφέρει.

Τι αξίζει να κρατήσετε

Το καλοκαίρι δεν είναι η εποχή για στερητικές δίαιτες, ούτε όμως και για διατροφική αναρχία που θα σας γεμίσει τύψεις. Η πραγματική υγεία κρύβεται στην ευελιξία. Επιτρέψτε στον εαυτό σας να απολαύσει το παγωτό ή το τοπικό έδεσμα στις διακοπές, αναγνωρίζοντας ότι ένα γεύμα ή μερικές ημέρες χαλάρωσης δεν μπορούν να καταστρέψουν την προσπάθεια μηνών. Η διατροφή πρέπει να θρέφει το σώμα, αλλά και την ψυχή μας.

Η υγιής σχέση με τη διατροφή δεν χαρακτηρίζεται από αυστηρούς κανόνες, αλλά από ευελιξία, αυτογνωσία και ισορροπία. Το σώμα μας δεν χρειάζεται να “προετοιμαστεί” για το καλοκαίρι. Αυτό που χρειάζεται είναι φροντίδα, σεβασμός και συνέπεια όλο τον χρόνο!

Η Μαρία Μεντζέλου είναι διαιτολόγος-διατροφολόγος

Σε συνεργασία με το medNutrition

Από την πλευρά του, ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ υπερασπίστηκε την Παρασκευή (14/8) τη συνέχιση της σύγκρουσης, καλώντας τους Αμερικανούς να αποδεχθούν τις υψηλότερες τιμές στα καύσιμα ως κόστος της αντιπαράθεσης με την Τεχεράνη. Η μέση τιμή της βενζίνης στις ΗΠΑ έχει φτάσει περίπου στα 4,08 δολάρια το γαλόνι, αυξημένη κατά 29% σε σχέση με έναν χρόνο πριν. Παράλληλα, ο Τραμπ δήλωσε ότι, μετά την ήττα του Ιράν, σκοπεύει να κηρύξει τα Στενά του Ορμούζ «έδαφος των Ηνωμένων Πολιτειών», προκαλώντας νέα αντίδραση από την Τεχεράνη.

Ιδιαίτερα σκληρό μήνυμα προς τις ΗΠΑ έστειλε ο αναπληρωτής υπουργός Εξωτερικών του Ιράν, Καζέμ Γαριμπαμπαντί. Συγκεκριμένα, σε ανάρτησή του το Σάββατο (15/8), υποστήριξε ότι το άνοιγμα και το κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ θα γίνεται μόνο από την Τεχεράνη. «Όσο δεν αποδέχεστε την πραγματικότητα της ήττας», ανέφερε απευθυνόμενος στις ΗΠΑ, το Ιράν θα συνεχίσει να επιβάλλει τον αποκλεισμό. Ο Ιρανός αξιωματούχος απέρριψε, παράλληλα, τους ισχυρισμούς του Ντόναλντ Τραμπ για τον έλεγχο της περιοχής, δηλώνοντας ότι τα Στενά του Ορμούζ δεν μπορούν να καταληφθούν μέσω μιας ανάρτησης, ενός αεροπλανοφόρου ή μιας προεκλογικής ομιλίας.

ΗΠΑ και Ιράν χωρίς συμφωνία…

Δεν υπάρχει μέχρι στιγμής απόφαση της Τεχεράνης για επανέναρξη των διαπραγματεύσεων με τις ΗΠΑ. Ο υπουργός Εξωτερικών του Ιράν, Αμπάς Αραγτσί, δήλωσε σε συνέντευξή του στη Shahrara News ότι τα μηνύματα που ανταλλάσσονται μέσω του Κατάρ και του Πακιστάν, δεν αποτελούν διαπραγματεύσεις. Παράλληλα, το Ιράν βρίσκεται σε ξεχωριστές συνομιλίες με το Ομάν για τον καθορισμό θαλάσσιας διαδρομής στα Στενά του Ορμούζ.

Ακόμα, σύμφωνα με τον Αμπάς Αραγτσί, για την ευρύτερη αποκατάσταση της ναυσιπλοΐας οι ΗΠΑ θα πρέπει να ικανοποιήσουν όρους της Τεχεράνης. Η προσωρινή συμφωνία που είχε επιτευχθεί τον Ιούνιο για τον τερματισμό της σύγκρουσης, έχει πλέον καταρρεύσει. «Δεν είχαμε κατάπαυση του πυρός την οποία τώρα θέλουμε να παρατείνουμε», είπε ο Αμπάς Αραγτσί, υποστηρίζοντας ότι τότε είχε συμφωνηθεί «το τέλος του πολέμου» και ότι πλέον έχει δημιουργηθεί μια νέα κατάσταση.

Η εικόνα στη ναυσιπλοΐα αποτυπώνει το μέγεθος της κρίσης. Ειδικότερα, σύμφωνα με στοιχεία της εταιρείας παρακολούθησης πλοίων Kpler που επικαλείται το Reuters, μόλις δύο πλοία καταγράφηκαν να περνούν την Παρασκευή (14/8) από τα Στενά του Ορμούζ και κανένα από αυτά δεν μετέφερε αργό πετρέλαιο. Πριν από τον πόλεμο, από τη συγκεκριμένη θαλάσσια δίοδο περνούσαν περισσότερα από 130 πλοία ημερησίως. Είναι πιθανό ορισμένα πλοία να κινούνται χωρίς ενεργοποιημένους αναμεταδότες και επομένως να μην καταγράφονται στα διαθέσιμα δεδομένα. Η κατάσταση επιβαρύνεται και από τις επιθέσεις εναντίον εμπορικών πλοίων.

Τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα κατηγόρησαν το Ιράν για επιθέσεις εναντίον πλοίων που συνδέονται με την κρατική ADNOC κατά τη διέλευσή τους από τα Στενά. Η Τεχεράνη δεν είχε αναλάβει την ευθύνη για τις συγκεκριμένες επιθέσεις. Παράλληλα, το βρετανικό UK Maritime Trade Operations (UKMTO) ανέφερε ότι φορτηγό πλοίο χτυπήθηκε την Παρασκευή (14/8) στο κύτος από άγνωστο βλήμα στα Στενά του Ορμούζ. Το πλήρωμα είναι ασφαλές, ενώ δεν είχε δημοσιοποιηθεί πλήρης αποτίμηση των ζημιών.

Στο εσωτερικό των ΗΠΑ, ο οικονομικός αντίκτυπος του πολέμου εξελίσσεται σε πολιτικό ζήτημα. Ειδικότερα, μιλώντας την Παρασκευή (14/8) σε πολιτική συγκέντρωση στο Γκάρντεν Σίτι της Νέας Υόρκης, ο Ντόναλντ Τραμπ υποστήριξε ότι αξίζει οι Αμερικανοί να πληρώνουν «λίγο περισσότερο» για τη βενζίνη, εφόσον το τίμημα συνδέεται –όπως είπε– με την αποτροπή απόκτησης πυρηνικού όπλου από το Ιράν. Η τοποθέτηση έχει ιδιαίτερο πολιτικό βάρος, καθώς ο Ντόναλντ Τραμπ είχε θέσει τη μείωση του ενεργειακού κόστους στο κέντρο της προεκλογικής του εκστρατείας. Πάντως, η αύξηση των τιμών των καυσίμων και οι πληθωριστικές πιέσεις αναμένεται να αποτελέσουν πεδίο αντιπαράθεσης ενόψει των ενδιάμεσων εκλογών του Νοεμβρίου στις ΗΠΑ.

“Παρέλυσε” το USS Abraham Lincoln

Η καταστροφή της βάσης του Πολεμικού Ναυτικού των ΗΠΑ στο Μπαχρέιν από ιρανικά πλήγματα ανάγκασε το αεροπλανοφόρο USS Abraham Lincoln να βασίζεται σε μια γραμμή ανεφοδιασμού 3.540 χλμ από το νησί Ντιέγκο Γκαρσία, προκαλώντας ευρείες ελλείψεις σε εφοδιαστική υποστήριξη και εξάντληση του πληρώματος κατά τη διάρκεια της εννεάμηνης αποστολής του. Η αναταραχή στην υλικοτεχνική υποστήριξη στο αεροπλανοφόρο οφείλεται ευθέως στην αρχική φάση της σύγκρουσης με το Ιράν, όταν ένας βομβαρδισμός με ιρανικούς πυραύλους και μη επανδρωμένα αεροσκάφη κατέστρεψε ζωτικής σημασίας εγκατάσταση του ναυτικού των ΗΠΑ στο Μπαχρέιν.

Η ιρανική επίθεση, που πραγματοποιήθηκε στο πλαίσιο αντιποίνων, κατέστρεψε σημαντικές υποδομές στο συγκρότημα του Μπαχρέιν, στερώντας αμέσως από τον Πέμπτο Στόλο έναν κεντρικό κόμβο διανομής στον οποίο βασιζόταν για δεκαετίες για τη διατήρηση περιφερειακών επιχειρήσεων. Με τον κόμβο του Μπαχρέιν να έχει εξουδετερωθεί, σύμφωνα με τους New York Times, το Πεντάγωνο αναγκάστηκε να δημιουργήσει μια γραμμή έκτακτης ανάγκης υλικοτεχνικής υποστήριξης για να διατηρήσει αεροπορικές επιδρομές όλο το εικοσιτετράωρο και να επιβάλει έναν συνεχιζόμενο θαλάσσιο αποκλεισμό κατά των ιρανικών λιμένων.

Για να αποφύγουν τις συνεχείς πυραυλικές απειλές στα παράκτια ύδατα της Μέσης Ανατολής, οι Αμερικανοί σχεδιαστές διοχέτευσαν τις επιχειρήσεις ανεφοδιασμού σε μια βρετανικής διοίκησης εγκατάσταση στο Ντιέγκο Γκαρσία. Νότια των Μαλδίβων, το απομονωμένο νησί απέχει περίπου 3.500 χιλιόμετρα από τις ομάδες κρούσης αεροπλανοφόρων που επιχειρούν στον Κόλπο του Ομάν, φθάνοντας στα όριά τους τις γραμμές ανεφοδιασμού. Ένας στρατιωτικός αξιωματούχος των ΗΠΑ επιβεβαίωσε ότι το Ντιέγκο Γκαρσία έγινε το κύριο σημείο αποστολής λίγο αφότου η εγκατάσταση του Μπαχρέιν υπέστη σοβαρές ζημιές.

Η ξαφνική στροφή προς την ατόλη του Ινδικού Ωκεανού κατέστησε επίσης το Ντιέγκο Γκαρσία άμεσο στόχο, οδηγώντας το Ιράν να εκτοξεύσει δύο βαλλιστικούς πυραύλους μεσαίου βεληνεκούς στο νησί στις 20 Μαρτίου. Ένας πύραυλος κατέπεσε στη θάλασσα, ενώ ένα αμερικανικό πολεμικό πλοίο αναχαίτισε τον δεύτερο. Η απώλεια του εφοδιαστικού κόμβου του Μπαχρέιν προκάλεσε σοβαρές ελλείψεις υλικών στο Lincoln καθώς το πλοίο πλησιάζει τους εννέα μήνες στη θάλασσα, χωρίς να έχει καταπλεύσει σε λιμάνι. Σε επίσημη επιστολή προς τον υπουργό Πολέμου Πιτ Χέγσκεθ, ο γερουσιαστής Ρίτσαρντ Μπλούμενθαλ προειδοποίησε ότι το πλήρωμα των 5.000 μελών του αεροπλανοφόρου αντιμετωπίζει ελλείψεις σε βασικά εφόδια, παράλληλα με την επιδείνωση της ψυχικής υγείας.

Το Μπαχρέιν και το λιμάνι της Φουτζέιρα στα Εμιράτα παραδοσιακά αποτελούσαν κοντινά σημεία για συντήρηση και για την ανάπαυση πληρώματος, αλλά και οι δύο τοποθεσίες βρίσκονται πλέον εκτεθειμένες στην ακτίνα δράσης των ιρανικών επιθέσεων. Η παρατεταμένη αποστολή του Lincoln ξεπερνά τη συνήθη εξάμηνη εναλλαγή έμψυχου δυναμικού σε περιόδους ειρήνης, αφήνοντας τους ναύτες χωρίς πρόσβαση σε λιμάνι αναψυχής από τότε που ξεκίνησε η ανάπτυξή του. Οι Αμερικανοί νομοθέτες έχουν εντείνει τον έλεγχο σχετικά με τις παρατεταμένες ναυτικές επιχειρήσεις, αμφισβητώντας τον στρατηγικό στόχο πίσω από αυτές τις εξαντλητικές εναλλαγές αποστολών. «Επιστρέφουμε στη μεγάλη εικόνα, η οποία είναι: Ποια είναι η αποστολή εδώ;» διερωτήθηκε ο βουλευτής Μάικ Λέβιν. «Αυτό είναι που θέλουν να μάθουν οι οικογένειες».

Αξιωματούχοι της κυβέρνησης, ωστόσο, απέρριψαν τις ανησυχίες σχετικά με τα υπερβολικά παρατεταμένα χρονοδιαγράμματα και την αντοχή του ναυτικού μπλόκου στο Στενό του Ορμούζ. «Μπορούμε να τον διατηρήσουμε για όσο χρειαστεί, επ’ αόριστον», επέμεινε ο Χέγκσεθ. Πάντως, παρά τη διάψευση της CENTCOM για την κατάσταση, το Πεντάγωνο πρόκειται να αντικαταστήσει το Lincoln με το αεροπλανοφόρο USS George Washington, που εδρεύει στην Ιαπωνία και διέσχισε πρόσφατα τα Στενά της Μαλάκα, ενώ το USS George H.W. Bush παραμένει αναπτυγμένο στα ύδατα της περιοχής

Η ποίηση, η μουσική, η ζωγραφική, ο χορός… είναι μέσα στη φύση τού πολιτισμένου ανθρώπου από την τρυφερή ηλικία που περιγράφει η μισοξεχασμένη διατύπωση «εξ απαλών ονύχων». Τι γίνεται όμως μετά; Όταν πρέπει να επιλέξεις κοινωνικούς ρόλους και να ενταχθείς στο σύστημα; Ένας από αυτούς τους ρόλους είναι τού «δαφνοστεφανωμένου ποιητή» που είναι συνήθως γελοίος όταν ταυτίζεται και συμπίπτει με απολυταρχικά, φασιστικά, ναζιστικά, ανελεύθερα, αντιδημοκρατικά καθεστώτα. Συνήθως σε «αναγνωρίζουν» πολλές δεκαετίες ή και αιώνες μετά, αφού η κάθε εποχή αναζητά στο παρελθόν την αυτοεπαληθευόμενη προφητεία τού παρόντος….

Χωρίς λαϊκό αντίκρυσμα, χωρίς διαχρονικό αποτύπωμα, χωρίς σημαντική διαμόρφωση τής περιρρέουσας ατμόσφαιρας, κάθε ποιητική ενασχόληση μετά την εφηβεία καθίσταται «ιδιωτική», απέλπιδα κι απογοητευτική. Παρ’ όλα αυτά, πολλοί, πολλές, πολλά φιλόδοξα όντα διαγ(κ)ωνίζονται, στριμώχνονται σε σωματεία και εταιρειούλες με σημαία ευκαιρίας προκειμένου να βαυκαλιστούν πως παράγουν «αθάνατο έργο».

Βεβαίως έτσι καλύπτουν την υπαρξιακή αγωνία τού επερχόμενου θανάτου και συμβάλλουν εν μέρει στην εκτόνωση τού Συλλογικού Θυμικού, όμως σήμερα με το Διαδίκτυο τα “like” μετρούν κι όχι το αν σε σιγοτραγουδάνε οι άνθρωποι στα καπηλειά ή στις πορείες, ή στις ολονυχτίες έστω, όπως άλλοτε, κάποτε, παλιά…

Άχαρη και αγνώμων εποχή η σημερινή, ειδικά για τους ποιητές. Μεταβαίνοντας ατάκτως σε μια επόμενη, απροσδιόριστη και ρευστή φάση τού Παγκοσμιοποιημένου Πολιτισμού το Χάος, η Εντροπία, η Δοκησισοφία, ο Αρριβισμός, η ενορχηστρωμένη Διαφήμιση δίνουν και παίρνουν… Ο Μεφιστοφελής θριαμβεύει και ο Δον Κιχώτης σωπαίνει κρυμμένος στη γωνιά του, προφυλασσόμενος πίσω από την ανωνυμία του. «Εν αμίλλαις πονηραίς αθλιότερος ο νικήσας», λέγανε οι αρχαίοι.

Αυτούς που διδασκόμαστε σήμερα σε σχολεία και πανεπιστήμια τού είχαν περιθωριοποιήσει, γελοιοποιήσει, απαξιώσει, εξορίσει, απομονώσει, απογοητεύσει οι σύγχρονοί τους. Μάλιστα.

“Η φήμη”

Και τώρα, σήμερα, τι κάνουμε; Πηγαίνουμε να δούμε αυτή την άκρως διαφωτιστική, ρεαλιστικότατη ταινία με τις αληθοφανέστατες ερμηνείες, οραματιζόμαστε έναν φωτεινότερο κόσμο, παλεύουμε για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα και για τα Ιδεώδη τού Διαφωτισμού, γράφουμε, επικοινωνούμε, συν-ομιλούμε, ταϊζουμε τον άγγελο και όχι το τέρας μέσα μας και ίδωμεν…

Τόσο η Λιλή Ζωγράφου όσο και ο Κώστας Ταχτσής συνιστούσαν να κρατιόμαστε μακριά από συσσωματώματα δήθεν δημιουργών. Δεν είναι πάντα εύκολο να ξεχωρίζεις την ήρα από το σιτάρι και το διαμάντι από το ζιρκόνι. Στο τέλος όμως η α-Λήθεια εσαεί λάμπει και το Φώς ανυπερθέτως καλύπτει όλες τις σκιές, απαλείφοντάς τες για πάντα.

Θεία Ανακύκλωση τού Πανδαμάτορος Χρόνου. Δείτε αυτή την ταινία. Ειδικά όσοι/όσες/όσα γράφετε!!! Αλλά και τα υπόλοιπα ενεργά μέρη τής κοινωνίας θα πάρουν πολλά παραδείγματα αποφυγής αυτάρεσκων, ναρκισσιστικών και αντικοινωνικών εν τέλει συμπεριφορών, που είναι τελείως αντίθετες από το πολυπόθητο Καλό κι Αγαθό.

Late Fame-“Η φήμη”

2025

Έγχρωμη Ταινία 

Διάρκεια Ταινίας: 96′

 2,5

Δραματική Ταινία 

Αμερικανική Ταινία 

Υπόθεση Ταινίας

Όταν ένας υπάλληλος ταχυδρομείου γίνεται το επίκεντρο της προσοχής μιας λέσχης νέων ποιητών χάρη στην ποιητική συλλογή που έγραψε όταν ήταν νέος, καλείται να γράψει ένα νέο ποίημα.

Σκηνοθεσία Ταινίας:

Κεντ Τζόουνς

Στην ταινία πρωταγωνιστούν οι:

Γκρέτα Λι

Γουίλεμ Νταφόε

Έντμουντ Ντόνοβαν

Του ζητούσε να συναντηθούν για δείπνο και του επισύναψε το επιχειρηματικό της πλάνο, με στόχο ο Επσταϊν να επενδύσει στην εταιρεία της. Ο Επσταϊν τελικά δεν ενδιαφέρθηκε και η εταιρεία που έκανε με τη συνέταιρό της δεν πήγε καλά, οπότε σε λίγους μήνες η Κλαρκ εγκατέλειψε το εγχείρημα. Στη συνέχεια ασχολήθηκε με άλλες επιχειρήσεις στο χώρο της τεχνολογίας και της πληροφορικής, όπου έκανε μέτρια καριέρα, αλλά γνωρίστηκε με τον ιδρυτή της Αnthropic, τον 43χρονο ιταλικής καταγωγής Ντάριο Αμοντέι και παντρεύτηκαν το 2022. Η επιχείρηση που θέλησε να ανοίξει στα νιάτα της φέρνει τώρα σε δύσκολη θέση τον Αμοντέι και δεν θεωρείται τυχαίο ότι ανασύρθηκε το email της προς τον Επσταϊν τώρα που ο σύζυγός της είναι “στα μαχαίρια” με τον Τραμπ.

Ο καβγάς με τον Τραμπ και το Open AI

Υπενθυμίζεται ότι ο Αμοντέι δημιούργησε μια πολύ σημαντική εταιρεία τεχνητής νοημοσύνης, αλλά όταν τον προσέγγισε η αμερικανική κυβέρνηση προ μηνών, αρνήθηκε να μοιραστεί την τεχνολογία του εν λευκώ και έθεσε δύο όρους: πρώτον να μη χρησιμοποιηθεί εις βάρος πολιτών των ΗΠΑ και, δεύτερον, να μην επενδυθεί σε όπλα που θα αποφασίζουν χωρίς ανθρώπινη παρέμβαση να σκοτώνουν ανθρώπους ή να ανατινάζουν εγκαταστάσεις.

Τώρα, χρησιμοποιώντας το email της συζύγου και το πορνοσάιτ, ουσιαστικά τον μέμφονται ότι “παριστάνει” τον ηθικό, «ενώ η σύζυγός του είχε σχέσεις με τον Επστάιν και ήθελε να γυρίζει πορνοταινίες». Όπως προαναφέρεται το εγχείρημα της συζύγου δεν πήγε καλά και η Κλαρκ στράφηκε σε ιστότοπο που επικεντρώνεται σε θέματα υγείας και διατροφής των γυναικών.

Ο Ντάριο Αμοντέι, ερευνητής τεχνητής νοημοσύνης (AI) και επιχειρηματίας, ευρύτερα γνωστός ως συνιδρυτής και Διευθύνων Σύμβουλος (CEO) της Anthropic — της εταιρείας που δημιούργησε το δημοφιλές γλωσσικό μοντέλο Claude. Μαζί με την αδελφή του, Ντανιέλα, θεωρείται μία από τις πιο επιδραστικές προσωπικότητες στον κόσμο της τεχνολογίας σήμερα. Ο ίδιος έχει σπουδάσει Φυσική στο Stanford και Βιοφυσική στο Princeton, με εξειδίκευση στην υπολογιστική νευροεπιστήμη.

Αρχικά εργάσθηκε ως ερευνητής στις εταιρίες Baidu και Google και το 2016 εντάχθηκε στην OpenAI, όπου ανελίχθηκε σε αντιπρόεδρο ερευνών και ήταν επικεφαλής των ομάδων που ανέπτυξαν τα πρωτοποριακά μοντέλα GPT-2 και GPT-3. Ομως το 2020, ο Αμοντέι ήρθε σε σύγκρουση με τη διοίκηση της OpenAI και τον Σαμ Άλτμαν και αποχώρησε, καθώς διαφωνούσε με την έντονη εμπορευματοποίηση της εταιρείας και την υποβάθμιση των κανόνων ασφαλείας. Όταν αποχώρησε, τον ακολούθησαν στο νέο του εγχείρημα κορυφαίοι επιστήμονες της Open AI και το 2021 συνίδρυσε μαζί τους την Anthropic ως μια εταιρεία κοινής ωφέλειας (Public Benefit Corporation), με βασική φιλοσοφία την ανάπτυξη ασφαλούς, ελεγχόμενης και ηθικής Τεχνητής Νοημοσύνης.

Οι ανησυχίες του Αμοντέι

Ο επιχειρηματίας και επιστήμονας έχει μιλήσει πολλές φορές για τις φοβερές δυνατότητες της Τεχνητής Νοημοσύνης αλλά και την βαθιά ανησυχία του για τους κινδύνους της. Ανάμεσα σε αυτούς (πέραν του ηθικού και επικίνδυνου σκέλους για τον πόλεμο από “ρομπότ”) εκτιμά ότι είναι αυτό που ήδη ζούμε, την μείωση των θέσεων εργασίας.

Έχει πει ότι ο κόσμος δεν αντιλαμβάνεται ότι πρόκειται για ένα τσουνάμι ούτε συνειδητοποιεί πόσο γρήγορα εξελίσσεται η ΤΝ. Ζητά επίμονα κρατικές ρυθμίσεις και αυστηρούς ελέγχους στις εξαγωγές μικροτσίπ και μέτρα για να μην συγκεντρωθεί όλη η ισχύς της AI σε ελάχιστα χέρια. Επίσης αρνήθηκε να παραχωρήσει πλήρη, ανεμπόδιστη πρόσβαση των μοντέλων του Claude στο αμερικανικό Πεντάγωνο για στρατιωτική χρήση, επιμένοντας στις αρχές του.

Γιατί θέλει τόσο πολύ το Claude ο Τραμπ

Η κυβέρνηση Τραμπ επιμένει στην Anthropic και στο μοντέλο της Claude ζητώντας απεριόριστη πρόσβαση για «οιαδήποτε νόμιμη στρατιωτική χρήση». Ο Αμοντέι αρνήθηκε να υπογράψει το συμβόλαιο χωρίς ρητές εγγυήσεις. Έθεσε δύο απαράβατους όρους: η τεχνητή νοημοσύνη του να μην χρησιμοποιηθεί για μαζική εγχώρια παρακολούθηση Αμερικανών πολιτών και να μην ενσωματωθεί σε πλήρως αυτόνομα οπλικά συστήματα (δηλαδή όπλα που αποφασίζουν μόνα τους να σκοτώσουν, χωρίς ανθρώπινο έλεγχο).

Ο Τραμπ νευρίασε και κατηγόρησε τον Αμοντέι ότι «θέλει να υπαγορεύσει στρατιωτική πολιτική» και ότι «θέτει σε κίνδυνο την εθνική ασφάλεια». Τον Φεβρουάριο του 2026, ο Τραμπ απαγόρευσε σε όλες τις ομοσπονδιακές υπηρεσίες να χρησιμοποιούν την Anthropic, ενώ το Πεντάγωνο τη χαρακτήρισε επίσημα ως «απειλή για την εφοδιαστική αλυσίδα» (supply chain risk).

Η κυβέρνηση Trump έχει ήδη υπογράψει συμβόλαια με την OpenAI, τη Google και την xAI του Elon Musk για το εσωτερικό διαβαθμισμένο δίκτυο του στρατού. Ωστόσο, η κυβέρνηση δεν μπορεί να αγνοήσει την Anthropic για τρεις βασικούς λόγους. Ο ένας είναι η τεχνολογική ανωτερότητα των Claude 3.5 και Claude 5 της Anthropic που θεωρούνται από πολλούς ειδικούς ως τα κορυφαία στον κόσμο σε θέματα προηγμένης συλλογιστικής (reasoning), ανάλυσης κειμένων και στρατηγικής. Το Πεντάγωνο γνωρίζει ότι αν στερηθεί αυτή την τεχνολογία, ο αμερικανικός στρατός θα έχει ποιοτικό μειονέκτημα.

Ο δεύτερος λόγος που θέλει να “απορροφήσει” την τεχνολογία της εταιρείας είναι η μανία ή αγωνία του ότι χάνει την “κούρσα της AI” έναντι της Κίνας. Όταν οι κινεζικές εταιρείες (όπως η Moonshot με το μοντέλο Kimi) παρουσιάζουν τεράστια πρόοδο, η αμερικανική κυβέρνηση θεωρεί ότι χρειάζεται κάθε διαθέσιμο “υπερόπλο” AI που έχει αναπτυχθεί σε αμερικανικό έδαφος.

Ο τρίτος λόγος που θέλει είναι για να σπάσει το μονοπώλιο. Δεν θέλει ο αμερικανικός στρατός να βασίζεται μόνον στην OpenAI. Επιπλέον, οι ειδικοί ασφαλείας του Πενταγώνου φοβούνται ότι αν ένα μοντέλο (π.χ. το ChatGPT) υποστεί κυβερνοεπίθεση ή παραβίαση των φραγμών του, ο στρατός πρέπει να έχει άμεσα εναλλακτικές λύσεις.

Παρά τις δημόσιες έντονες ρήξεις και το γεγονός ότι η Anthropic έφτασε στο σημείο να κάνει μήνυση στην κυβέρνηση Trump για να άρει τον αποκλεισμό της από τις δημόσιες υπηρεσίες, οι δύο πλευρές έχουν αρχίσει ξανά μυστικές διαπραγματεύσεις. Φέρονται οι δύο πλευρές να αναζητούν τρόπο να γεφυρώσουν το χάσμα, προσπαθώντας να βρουν μια φόρμουλα όπου το Claude θα βοηθά τον στρατό (π.χ. σε logistics ή άμυνα) χωρίς όμως να παραβιάζει τις ηθικές γραμμές του Amodei.

Η μονή βρίσκεται περίπου 36 χιλιόμετρα από το Καρπενήσι, ενώ η ίδια η διαδρομή μέσα από τα βουνά της Ευρυτανίας αποτελεί σημαντικό μέρος της εμπειρίας.

Το μοναστήρι-θαύμα μέσα στα βουνά της Ευρυτανίας

Η Μονή Προυσιώτισσας βρίσκεται σε μια ιδιαίτερα απόκρημνη τοποθεσία, ανάμεσα στις βουνοπλαγιές της Ευρυτανίας. Τα κτίσματά της αναπτύσσονται γύρω από έναν βραχώδη σχηματισμό, ενώ στο συγκρότημα βρίσκεται και το σπηλαιώδες παρεκκλήσι της Ευρέσεως.

Εκεί βρίσκεται και η περίφημη εικόνα της Παναγίας Προυσιώτισσας, η οποία αποτελεί το επίκεντρο του προσκυνήματος. Το παρεκκλήσι έχει ιστορηθεί σε δύο διαφορετικές περιόδους, τον 13ο–14ο και τον 16ο αιώνα. Το σημερινό καθολικό της μονής οικοδομήθηκε το 1754, ενώ οι τοιχογραφίες του έγιναν το 1785. Το εντυπωσιακό ξυλόγλυπτο τέμπλο χρονολογείται από το 1810.

Η θαυματουργή εικόνα της Παναγίας

Η ιστορία της μονής είναι άρρηκτα συνδεδεμένη με την εικόνα της Παναγίας Προυσιώτισσας. Σύμφωνα με την παράδοση, η εικόνα προερχόταν από την Προύσα της Μικράς Ασίας και μεταφέρθηκε στην Ελλάδα κατά την περίοδο της Εικονομαχίας, προκειμένου να προστατευθεί από την καταστροφή.

Η παράδοση συνδέει την άφιξή της στην Ευρυτανία με θαυματουργά γεγονότα. Η εικόνα βρέθηκε τελικά σε σπήλαιο, στο σημείο όπου βρίσκεται σήμερα η μονή. Η παράδοση αυτή αποτελεί μέχρι σήμερα αναπόσπαστο κομμάτι της ιστορίας του προσκυνήματος.

Πότε γιορτάζει η Μονή Προυσού

Η μεγάλη πανήγυρη της Μονής Προυσού πραγματοποιείται στις 23 Αυγούστου, στα Εννιάμερα της Παναγίας, ημέρα κατά την οποία τιμάται ιδιαίτερα η Παναγία η Προυσιώτισσα.

Η γιορτή είναι από τις σημαντικότερες θρησκευτικές στιγμές της μονής και συγκεντρώνει πλήθος προσκυνητών από την Ευρυτανία, τη Ρούμελη και πολλές άλλες περιοχές της Ελλάδας. Εκκλησιαστικές πηγές αναφέρουν τον εορτασμό στις 22 και 23 Αυγούστου, με κορύφωση στις 23 Αυγούστου.

Αν κάποιος θέλει να γνωρίσει τη μονή σε μια ιδιαίτερα ζωντανή και κατανυκτική στιγμή, η περίοδος της πανηγύρεως είναι αναμφίβολα ξεχωριστή.

Το βίντεο έχει δημοσιευθεί στο κανάλι του Θεόφιλου Μπάμπουλη Point Of View GR στο Youtube. Σκοπός του καναλιού είναι να αναδείξει το φυσικό κάλλος και τα αξιοθέατα του τόπου μας και του κόσμου.