Η πρώτη δοκιμασία Σινιρλίογλου, σε ψηφοφορία στο Συμβούλιο Ασφαλείας, κρίνεται αποτυχημένη, ωστόσο, ο δρόμος ακόμη είναι μακρύς. Ιδιαίτερα εάν διαπιστωθεί αδιέξοδο, ενδέχεται να αναζητηθούν τρόποι άρσης του μέσα από συμβιβασμούς. Εάν για παράδειγμα, οι ΗΠΑ δεν επιθυμεί όσους είναι σήμερα φαβορί και πιέσει για “τρίτο δρόμο”, τίποτε δεν θα πρέπει να αποκλείεται. Σε αυτό προφανώς επενδύει η Άγκυρα.

Η Λευκωσία, τόσο στη Νέα Υόρκη όσο και σε διάφορες πρωτεύουσες, αλλά και με παρεμβάσεις στο ψηλότερο επίπεδο, από την Κύπρο, δίνει το στίγμα της και εξηγεί τους λόγους για τους οποίους, ο Τούρκος αξιωματούχος δεν πρέπει να ηγηθεί των Ηνωμένων Εθνών. Και οι λόγοι δεν αφορούν μόνο τη στάση του ιδίου και της χώρας του έναντι της Κύπρου, της συνεχιζόμενης κατοχής εδαφών του νησιού, αλλά και σε μια σειρά περιπτώσεων, διεθνών θεμάτων, όπως και συμπεριφοράς.

Δράση κατά της Κύπρου

Ο Φεριντούμ Σινιρλίογλου από τη θέση του υφυπουργού Εξωτερικών, του πρέσβη και Μόνιμου Αντιπροσώπου της χώρας του στον ΟΗΕ, συστηματικά και μεθοδικά αμφισβητούσε ( και αμφισβητεί) την ύπαρξη της Κυπριακής Δημοκρατίας, ενός κράτους-μέλους του ΟΗΕ και της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Για παράδειγμα, στην επιστολή του της 19ης Μαΐου 2022, η οποία κυκλοφόρησε ως έγγραφο A/76/842-S/2022/405, ο Σινιρλίογλου προέβαλε τον διαχρονικό τουρκικό ισχυρισμό ότι η Κυπριακή Δημοκρατία έπαψε να υφίσταται ως νομική οντότητα το 1963. Αμφισβήτησε τη δικαιοδοσία της και τάχθηκε υπέρ μιας διευθέτησης, η οποία να βασίζεται σε δύο κράτη στο νησί και στην κυρίαρχη ισότητα. Η επιστολή αναφέρει ρητά ότι ενεργούσε βάσει κυβερνητικών οδηγιών

Και αυτή είναι μια από τις πάρα πολλές περιπτώσεις, καθώς η Τουρκία έχει στήσει βιομηχανία επιστολών στον ΟΗΕ, που στρέφονται κατά της Κύπρου και της Ελλάδας. Σημειώνεται πως κατά τη διάρκεια της θητείας του ως Μόνιμος Αντιπρόσωπος, προωθούσε επιστολές και έγγραφα του εκπροσώπου της αποσχιστικής οντότητας, ο οποίος, όπως είναι γνωστό, φιλοξενείται στα γραφεία της τουρκικής Μόνιμης Αντιπροσωπείας. Οι θέσεις που εξέφραζε, κατά τις παρεμβάσεις του στη Νέα Υόρκη και αποτελούν την επίσημη πολιτική της Άγκυρας έναντι της Κύπρου, μπορούν, μεταξύ άλλων, να κωδικοποιηθούν ως εξής:

• Η Τουρκία δηλώνει ότι δεν αναγνωρίζει την Κυπριακή Δημοκρατία, κράτος-μέλος των Ηνωμένων Εθνών (και της Ευρωπαϊκής Ένωσης).
•  Αμφισβήτησε με διπλωματικές ενέργειες του, στηρίζοντας τουρκικές παραβιάσεις, την κυριαρχία της ΚΔ τόσο στο έδαφος όσο και στη θάλασσα.
• Επιστολές, που είχε στείλει όταν υπηρετούσε ως Μόνιμος Αντιπρόσωπος της Τουρκίας στα Ηνωμένα Έθνη, αμφισβητούσε την Κυπριακή Δημοκρατία και με την «επιχειρηματολογία» του ακύρωνε τα ψηφίσματα του Διεθνούς Οργανισμού. Του Οργανισμού, που θέλει να ηγηθεί. Για παράδειγμα, το ψήφισμα 541 (1983) του Συμβουλίου Ασφαλείας καλεί ρητά τα κράτη να μην αναγνωρίζουν κανένα κυπριακό κράτος εκτός από την Κυπριακή Δημοκρατία, ήταν και είναι «άγνωστο» για τον Τούρκο υποψήφιο.
• Επιχείρησε να ακυρώσει αποφάσεις του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου, που αφορούσαν την Τουρκία.

Η περίπτωση της Κίνας

Ο Σινιρλίογλου άσκησε επανειλημμένα κριτική στην Κίνα σχετικά με τη μεταχείριση των Ουιγούρων (τουρκογενής, μουσουλμανική σουνιτική εθνοτική ομάδα που ζει κυρίως στην αυτόνομη περιοχή της Σιντσιάνγκ, της βορειοδυτικής Κίνας). Και τούτο το έπραξε μέσω παρεμβάσεών του στον ΟΗΕ. Η στάση του αυτή, που έχει σχέση με την πολιτική της «προστασίας των όπου γης μουσουλμάνων», που προωθείται με στόχο να παρουσιασθεί ο Ερντογάν ως πατερούλης, δεν τεκμηριώθηκε κατά τις παρεμβάσεις του. Κι αυτό που προκάλεσε με τη συμπεριφορά αυτή ήταν κρίση στις σχέσεις Κίνας-Τουρκίας.

Σε σχέση με τα πιο πάνω, τα πρακτικά του Συμβουλίου Ασφαλείας της 27ης Οκτωβρίου 2021 καταγράφουν μια έντονη αντιπαράθεση, η οποία προκλήθηκε από κριτική της Κίνας σχετικά με τη στάση της Τουρκίας στη Συρία. Ο Σινιρίογλου απάντησε επικρίνοντας το ιστορικό των χωρών που επέκριναν την Τουρκία όσον αφορά τον σεβασμό των ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Ωστόσο, στο σχετικό απόσπασμα δεν γίνεται ρητή αναφορά στους Ουιγούρους.

Αφγανές γυναίκες

Οργανώσεις γυναικών από το Αφγανιστάν κατηγόρησαν τον Σινιρίογλου ότι, μέσω της αξιολόγησής του, έδειξε κατανόηση απέναντι στην καταπίεση που ασκούν οι Ταλιμπάν και πρότεινε μια πορεία προς την εξομάλυνση, χωρίς να διασφαλίζεται επαρκώς η προστασία των δικαιωμάτων των γυναικών.

Ο Σινιρίογλου, ως γνωστό, είχε διορισθεί Ειδικός Συντονιστής για τη διενέργεια ανεξάρτητης αξιολόγησης, σύμφωνα με το ψήφισμα 2679 (2023) του Συμβουλίου Ασφαλείας. Η έκθεση που προέκυψε πρότεινε ένα πλαίσιο διεθνούς εμπλοκής και μια υπό όρους πορεία προς την εξομάλυνση. Η κριτική, που δέχθηκε εστιάζεται στους όρους υπό τους οποίους η διεθνής κοινότητα θα αλληλοεπιδρά με τους Ταλιμπάν, καθώς και στη θέση που κατέχουν τα δικαιώματα των γυναικών σε αυτή τη διαδικασία.

Και στην αρμενική εκκλησία

Ο Σινιρλίογλου αντιμετωπίζει δημόσια καταγγελία σχετικά με φερόμενη προθυμία του να διευκολύνει παρεμβάσεις στην Αρμενική Εκκλησία. Στις 23 Ιουλίου 2026, το Αρμενικό Κέντρο Πολιτικών Δικαιωμάτων, η Επιτροπή του Ελσίνκι στην Αρμενία, το Φόρουμ για τη Θρησκευτική Ελευθερία στην Ευρώπη και η οργάνωση “Christian Solidarity International”, εξέδωσαν κοινή δήλωση σχετικά με μια καταγεγραμμένη τηλεφωνική συνομιλία που δημοσιοποιήθηκε στις 8 Ιουλίου.

Υποστήριξαν ότι ο Σινιρίογλου φάνηκε πρόθυμος να εξετάσει το ενδεχόμενο στήριξης προσπαθειών για την απομάκρυνση του Καθολικού Πατριάρχη Απάντων των Αρμενίων και ανώτατου πνευματικού ηγέτη της Αρμενικής Αποστολικής Εκκλησίας, Καρεκίν Β’. Τα πρόσωπα που πραγματοποίησαν την κλήση ήταν Ρώσοι φαρσέρ, οι οποίοι προσποιήθηκαν τον πρωθυπουργό Νικόλ Πασινιάν. Οι οργανώσεις αναγνώρισαν την προέλευση της κλήσης, ωστόσο υποστήριξαν ότι η προθυμία παροχής βοήθειας ήταν ασύμβατη με το αξίωμά του ως Γενικού Γραμματέα του ΟΑΣΕ.

Συμπεριφορές

Σε βάρος του Σινιρλίογλου, Γενικού Γραμματέα του ΟΑΣΕ, υπάρχουν, καταγγελίες για τη συμπεριφορά του έναντι συνεργατών του και ξένων αξιωματούχων. Ελέγχεται για φραστικές επιθέσεις (περιπτώσεις και κατά γυναικών), που φαίνεται να έχουν απασχολήσει τον Οργανισμό, μετά από καταγγελίες κυβερνήσεων και των επηρεαζόμενων προσώπων.

Ο Σινιρλίογλου έχει κατηγορηθεί, επίσης, για τον τρόπο που παρουσίασε την αξιολόγηση των εκλογών στη Γεωργία. Πέραν των πιο πάνω, ξεκάθαρα κατηγορείται ότι προωθεί τουρκικά διμερή ζητήματα κατά τη διάρκεια της θητείας του ως Γενικός Γραμματέας του ΟΑΣΕ. Κι αυτό φαίνεται από τις παρεμβάσεις του σε διάφορα ανοικτά ζητήματα στο διεθνές πεδίο. Τη στάση του, για παράδειγμα, στο Ουκρανικό ή έναντι της Χαμάς.

Ο ρόλος της Αθήνας

Η Ελλάδα προεδρεύει αυτή την περίοδο του Συμβουλίου Ασφαλείας και είναι προφανές ότι έχει μεγάλες δυνατότητες παρέμβασης. Θα είναι και μια ευκαιρία να επανορθώσει το λάθος που διέπραξε με την υποστήριξη του Σινιρλίογλου να εκλεγεί Γενικός Γραμματέας του ΟΑΣΕ. Μια εκλογή, την οποία προφανώς και χρησιμοποιεί η κατοχική δύναμη ως διαβατήριο για το επόμενο βήμα στην καριέρα του 70χρονου Τούρκου αξιωματούχου.

Η Ελλάδα, συνεπώς, ως μέλος του Συμβουλίου Ασφαλείας μπορεί να πράξει πολλά για την αποτροπή κάθε πιθανότητας εκλογής του υποψήφιου της Άγκυρας. Και μετά και τις τελευταίες εξελίξεις με το τουρκολιβυκό μνημόνιο να το πράξει ανοικτά. Η Κυπριακή Δημοκρατία, άρχισε και κλιμακώνει αυτή την προσπάθεια της επιστρατεύοντας όλες τις δυνάμεις και χρησιμοποιεί κάθε δυνατότητα που διαθέτει.

Είναι σαφές πως τυχόν εκλογής του Σινιρλίογλου, πέραν του γεγονότος ότι θα συνιστά επιβράβευση για την κατοχική δύναμη και ξέπλυμα της για μία άλλη φορά, θα αποτελέσει και ταφόπλακα για το Κυπριακό. Κι αυτό ο καθένας μπορεί να αντιληφθεί τι θα σημαίνει για την Κύπρο και το Κυπριακό εάν Γενικός Γραμματέας των Ηνωμένων Εθνών είναι ο Φεριντούμ Σινιρλίογλου. Θα είναι και το τέλος!

Παράλληλα, ο πρωθυπουργός κάνει εκτενή αναφορά στις ενδιάμεσες αμερικανικές εκλογές, επισημαίνοντας ότι οι οι σχέσεις Ελλάδας και ΗΠΑ στηρίζονται σε γερά θεμέλια που ξεπερνούν τους εκλογικούς κύκλους. Ο Μητσοτάκης, με αφορμή τη συμπλήρωση δύο χρόνων από την έναρξη της λειτουργίας του «ελληνικού FBI» επισημαίνει ότι άβατα δεν υπάρχουν, κανένας δεν είναι υπεράνω ελέγχου και η νομιμότητα πρέπει να ισχύει για όλους.

Πάντως, η στάση της Γαλλίας και η ενημέρωση που αναμένεται να παράσχει στην Τουρκία αναδεικνύονται σε καθοριστικούς παράγοντες, με φόντο την επανεκκίνηση των ερευνών για την ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας-Κύπρου. Το ζήτημα έχει προκαλέσει και αντιπαράθεση στην χώρα, μέχρι στιγμής όχι σε επίπεδο κομμάτων, που φαίνεται να τηρούν στάση αναμονής σε ένα ευαίσθητο θέμα. Είναι χαρακτηριστικό πως στο κυριακάτικο μήνυμα του ο πρώην πρωθυπουργός Αντώνης Σαμαράς, αναφέρθηκε στο ενεργειακό.

Σχολιάζοντας την κυριακάτικη ανάρτηση του πρωθυπουργού, κόμματα (για παράδειγμα ΠΑΣΟΚ και ΣΥΡΙΖΑ) επικρίνουν την κυβέρνηση στο οικονομικό πεδίο, για θεσμικά ζητήματα και για τους δανειολήπτες, χωρίς να σηκώνουν τους τόνους για το ζήτημα του καλωδίου.

Πάντως, ΜΜΕ, όπως η εφημερίδα “Δημοκρατία” και αναλυτές, υποστηρίζουν ότι η Γαλλία δεν έχει προβεί απλά σε μία τυπική ενημέρωση προς της Τουρκία, αλλά της ζητήθηκε άδεια για το έργο, παρουσιάζοντας της μάλιστα και χάρτες. Για «Προδοσία αλά γαλλικά» αναφέρεται χαρακτηριστικά η “Δημοκρατία”, κάνοντας ιδιαίτερη αναφορά στην συνάντηση της Γαλλίδας πρέσβεως με τον Τούρκο υφυπουργό Εξωτερικών, λίγες ώρες πριν από τη χθεσινή έκδοση της NAVTEX…

Από την πλευρά τους, ΜΜΕ υποστηρικτικά στην κυβέρνηση – χαρακτηριστικό το άρθρο του Σάκη Μουμτζή που αποδίδει στους αντιδρώντες ότι σπεύδουν να υιοθετήσουν την τουρκική προπαγάνδα – και πολιτευτές της ΝΔ, αναφέρουν ότι δεν έχει συμβεί κάτι τέτοιο, με τον Μουμτζή να αναφέρει στο άρθρο πως “αν υπήρξε έγγραφη ενημέρωση, η Τουρκία θα είναι η πρώτη που θα το παρουσιάσει”, επισημαίνοντας πως υπάρχει και η εκδοχή “να έχει υποχωρήσει η Τουρκία”.

Φαίνεται ότι οι συνεννοήσεις Τουρκίας-Γαλλίας θα συνεχιστούν, με κύριο ερώτημα αν η ενημέρωση που θα παράσχει η γαλλική εταιρεία θα έχει και καθεστώς άδειας. «Οποιοδήποτε αίτημα για εκχώρηση άδειας από την Τουρκία δεν μπορεί να γίνει αποδεκτό», ανέφερε χαρακτηριστικά ο πρώην πρωθυπουργός Κώστας Καραμανλής.

Τι αναφέρει η Χουριέτ

Η τουρκική εφημερίδα Χουριέτ, σε δημοσίευμά της στο κυριακάτικο φύλλο της, εκτιμά ότι οι εξελίξεις γύρω από το έργο του καλωδίου θα εξαρτηθούν σε μεγάλο βαθμό από τις κινήσεις του Παρισιού, το οποίο έχει αναλάβει την υλοποίησή του. Με τίτλο «Ο κόμπος στο καλώδιο: Τα βλέμματα στρέφονται στη Γαλλία», η εφημερίδα επισημαίνει ότι η Γαλλία βρίσκεται στο επίκεντρο των διπλωματικών διεργασιών για την αντιμετώπιση του αδιεξόδου μεταξύ Άγκυρας και Αθήνας.

Προειδοποιεί, ωστόσο, ότι εάν το Παρίσι δεν προχωρήσει στην έγγραφη ενημέρωση που ζητά η τουρκική πλευρά, υπάρχει κίνδυνος κλιμάκωσης της έντασης στην Ανατολική Μεσόγειο. Σύμφωνα με το δημοσίευμα από το Παρίσι, η ανακοίνωση που εξέδωσε το τουρκικό υπουργείο Εξωτερικών το προηγούμενο βράδυ, στην οποία αναφέρεται ότι «η διαδικασία χορήγησης συγκατάθεσης σχετικά με το έργο του καλωδίου δεν έχει ακόμη ολοκληρωθεί», αποτελεί ένδειξη ότι οι διπλωματικές επαφές μεταξύ Άγκυρας και Παρισιού βρίσκονται σε εξέλιξη.

Στόχος των επαφών είναι να βρεθεί λύση στο ζήτημα, με την Χουριέτ να επισημαίνει ότι η διατύπωση της τουρκικής ανακοίνωσης δείχνει ότι οι γαλλικές πρωτοβουλίες δεν έχουν μέχρι στιγμής ικανοποιήσει τις απαιτήσεις της Άγκυρας, η οποία φαίνεται ότι δεν έχει λάβει την γραπτή ενημέρωση που προσδοκούσε.

Η τουρκική εφημερίδα εκτιμά ότι εάν η Γαλλία δεν αποστείλει εγκαίρως στην Άγκυρα την έγγραφη ενημέρωση που ζητά, ενδεχόμενη έναρξη εργασιών από το ερευνητικό πλοίο σε θαλάσσια περιοχή την οποία η Τουρκία θεωρεί ότι εμπίπτει στα όρια της υφαλοκρηπίδας της θα μπορούσε να προκαλέσει νέα κρίση. Πρόκειται για τα όρια που η Άγκυρα έχει καταθέσει στον Οργανισμό Ηνωμένων Εθνών στις 18 Μαρτίου 2020, τα οποία παραβιάζουν κατάφορα το Δίκαιο της Θάλασσας.

Σε αυτή την περίπτωση, σύμφωνα με τη Χουριέτ, δεν αποκλείεται η Τουρκία να προχωρήσει σε ενέργειες με στόχο τη διακοπή των ερευνητικών εργασιών. «Μια τέτοια εξέλιξη θα μπορούσε να οδηγήσει σε επανάληψη της έντασης που είχε σημειωθεί πριν από δύο χρόνια, όταν τουρκικά και ελληνικά πολεμικά πλοία είχαν βρεθεί αντιμέτωπα», αναφέρει χαρακτηριστικά η εφημερίδα, προειδοποιώντας με επανάληψη του επεισοδίου της Κάσου.

Πάντως το δημοσίευμα της είναι στον αντίποδα της φιλοκυβερνητικής Türkiye που παρουσίασε τις εξελίξεις ως διπλωματική επιτυχία της Άγκυρας, με τίτλο «Ανατροπή στην Ανατολική Μεσόγειο! Η Ελλάδα αναγκάστηκε να χτυπήσει την πόρτα της Τουρκίας». Αναφέρθηκε στη συνάντηση της Γαλλίδας πρέσβεως στην Άγκυρα, Ιζαμπέλ Ντιμόν, με τον Τούρκο υφυπουργό Εξωτερικών, Μεμέτ Κεμάλ Μποζάι, επιχειρώντας να συνδέσει τη γαλλική διπλωματική κινητικότητα με τις τουρκικές απαιτήσεις για τον GSI.

Η εφημερίδα εξετάζει κατά πόσο ενδεχόμενο αίτημα της Γαλλίας για έγκριση των ερευνών θα μπορούσε να ερμηνευθεί ως αναγνώριση των τουρκικών αξιώσεων. Ωστόσο, δεν παραμένει ασαφές αν το Παρίσι έχει υποβάλει τέτοιο αίτημα, με βάση την Χουριέτ δεν το έχει κάνει. Το κρατικό πρακτορείο Anadolu και η κρατική τηλεόραση TRT Haber περιορίστηκαν στην αναπαραγωγή της επίσημης τουρκικής ανακοίνωσης, χωρίς αναφορές σε στρατιωτικά σενάρια. Η αγγλόγλωσση Türkiye Today καταγράφει και την ελληνική θέση, επισημαίνοντας ότι οι αρμόδιες ελληνικές αρχές ολοκλήρωσαν τη διαδικασία αδειοδότησης έπειτα από αίτημα της Nexans.

Η δήλωση Φιντάν

Οι ελληνικές διπλωματικές πηγές σχολίασαν πως η εσωτερική διαχείριση από την Τουρκία δεν αφορά την Αθήνα μετά την  απάντηση-θρίλερ του Τούρκου ΥΠΕΞ Χακάν Φιντάν πως «όλα είναι φυσιολογικά, όλα είναι καλά» στον ΣΚΑΪ, σχετικά με το καλώδιο ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας-Κύπρου.

«Η εσωτερική διαχείριση από την Τουρκία δεν μας αφορά. Η Ελλάδα είναι η μόνη αδειοδοτούσα χώρα, έπραξε αυτό που όφειλε σύμφωνα με το διεθνές δίκαιο και θα συνεχίσει να το πράττει» τονίζουν χαρακτηριστικά οι ελληνικές διπλωματικές πηγές για το σχόλιο του Τούρκου υπουργού Εξωτερικών για την ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας-Κύπρου. Σε αυτό το μήκος και η ανάρτηση του πρωθυπουργού.

Την ίδια ώρα, τουρκικές διπλωματικές πηγές διαβεβαιώνουν ότι το ζήτημα που προέκυψε με τις NAVTEX για το υποθαλάσσιο καλώδιο έχει επιλυθεί, χωρίς ωστόσο να δίνονται περισσότερες διευκρινίσεις. Αργότερα της δήλωσης, ήρθε η νέα ανακοίνωση του τουρκικού υπουργείου Εξωτερικών, λίγες ώρες μετά την ολοκλήρωση της αδειοδοτικής διαδικασίας από την ελληνική πλευρά και την έκδοση της NAVTEX για το γαλλικής σημαίας ερευνητικό πλοίο Abeille Marengo. Η Άγκυρα χαρακτηρίζει «παράνομες τις προγραμματισμένες δραστηριότητες», υποστηρίζοντας ότι μέρος της περιοχής των ερευνών βρίσκεται εντός της υφαλοκρηπίδας που η ίδια διεκδικεί.

Ιδιαίτερη σημασία, ωστόσο, έχει η αναφορά του τουρκικού ΥΠΕΞ ότι η διαδικασία εξασφάλισης της συγκατάθεσης της Τουρκίας «δεν έχει ακόμη ολοκληρωθεί». Η συγκεκριμένη διατύπωση δείχνει ότι οι επαφές με το Παρίσι βρίσκονται σε εξέλιξη, με την Άγκυρα να επιχειρεί να παρουσιάσει τις συνεννοήσεις ως διαδικασία αναζήτησης της δικής της έγκρισης.

Μετά την ελληνική NAVTEX, η Τουρκία εξέδωσε αντι-NAVTEX, αμφισβητώντας τη νομιμότητα των ερευνών και επαναφέροντας τις πάγιες θέσεις της. Παρά την ένταση των διατυπώσεων, η αναφορά του τουρκικού ΥΠΕΞ στη συνεργασία, τον διάλογο και τον συντονισμό αφήνει περιθώρια για τη συνέχιση των διπλωματικών επαφών.

Τί είπε Σάββατο η αντιπολίτευση

Με βάση τις ανακοινώσεις του το Σάββατο, τα περισσότερα κόμματα της αντιπολίτευσης δεν σηκώνουν τους τόνους (τουλάχιστον μέχρι στιγμής) για το ζήτημα της αδειοδότησης, προφανώς εκτιμώντας πως το ζήτημα θα ξεκαθαρίσει στην πορεία. Σε γενικές γραμμές καλούν στην ολοκλήρωση του έργου, μιλούν για το παράδειγμα της Κάσου το 2024, όταν η Τουρκία είχε παρεμποδίσει το έργο με πολεμικά, χωρίς να κάνουν αναφορά ότι η ελληνική πλευρά έχει ήδη υποχωρήσει, έστω μέσω της Γαλλίας.

Το ΠΑΣΟΚ επισημαίνει αυτό που έχει πει από την πρώτη στιγμή ο πρόεδρος του κόμματος, Νίκος Ανδρουλάκης, ότι το έργο, είναι ένα ευρωπαϊκό έργο και πρέπει να προχωρήσει και να ολοκληρωθεί στο πλαίσιο του διεθνούς δικαίου. Από τον ΣΥΡΙΖΑ, η Ρένα Δούρου ανέφερε ότι το ερώτημα που πρέπει να απαντήσει η κυβέρνηση είναι το πώς θα αποτρέψει την επανάληψη της περίπτωσης της Κάσου, όταν δηλαδή τουρκικά πλοία εμπόδισαν την πόντιση παραβιάζοντας κυριαρχικά δικαιώματα της Ελλάδας («ελπίζουμε αυτή τη φορά να μην ενημερωθούμε για τα πραγματικά τεκταινόμενα από τουρκικές πηγές, όπως έχει συμβεί στο παρελθόν…», ανέφερε χαρακτηριστικά στο τέλος της δήλωσης της).

Η τομεάρχης παιδείας της ΕΛΑΣ και μέλος της Πολιτικής Επιτροπής του κόμματος, Ιωάννα Λαλιώτου μιλώντας στο ΕΡΤnews Radio 105,8 σχολίασε επίσης τις εξελίξεις με την ηλεκτρική διασύνδεση και την έκδοση της NAVTEX και τόνισε πως μακάρι να επιτευχθεί η πόντιση του καλωδίου, καθώς είναι προς το συμφέρον της χώρας.

Το ΚΚΕ υποστηρίζει την πάγια θέση του ότι το έργο δεν έχει σχέση με τα συμφέροντα του ελληνικού και του κυπριακού λαού, αλλά με τα συμφέροντα των μεγάλων εταιρειών. «Το καλώδιο και κυρίως οι εξορύξεις για να γίνουν πρέπει να μην υπάρχει φοβικό σύνδρομο. Υπάρχουν όμως βουλευτές και υπουργοί της ΝΔ που λένε ότι δεν έχει νόημα να οριοθετήσουμε την ΑΟΖ Ελλάδας-Κύπρου, επειδή δεν μπορούμε να διώξουμε τους Τούρκους από την περιοχή, αφού η Τουρκία απειλεί! Εάν η κυβέρνηση φοβάται να ποντίσει ένα καλώδιο και κρύβεται πίσω από τους Γάλλους, φανταστείτε τι θα γίνει με τις εξορύξεις», ανέφερε ο Κυριάκος Βελόπουλος.

Πάντως, την εκτίμηση ότι η ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας-Κύπρου δεν θα οδηγήσει σε θερμό επεισόδιο με την Τουρκία διατύπωσε ο βουλευτής της ΝΔ Άγγελος Συρίγος, στέλνοντας μήνυμα ότι η Αθήνα έχει προετοιμαστεί για κάθε ενδεχόμενο τουρκικής αντίδρασης. «Για κάθε σενάριο υπάρχει μια απάντηση», ξεκαθάρισε, υπογραμμίζοντας ότι η Ελλάδα είναι έτοιμη να αντιδράσει «επί του πεδίου» εφόσον προκύψουν εμπόδια στην πόντιση του καλωδίου.

• Φτιάξαμε σύγχρονα εργοστάσια παραγωγής ρεύματος το 2012-2014, όπως η Πτολεμαΐδα 5, και τώρα τα αχρηστεύουμε ή ακόμα και τα ανατινάζουμε!
• Επενδύσαμε σε Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας, αλλά… ξεχάσαμε να επενδύσουμε σε μπαταρίες αποθήκευσης, με αποτέλεσμα να παράγουμε ρεύμα που πάει χαμένο.
• Δημιουργήσαμε Χρηματιστήριο Ενέργειας που δεν λειτουργεί σωστά.
• Και καταφεύγουμε συνεχώς σε εισαγόμενο ακριβό φυσικό αέριο, αντί για εγχώριες πηγές. Με αποτέλεσμα να αυξάνεται η τιμή του ρεύματος και να αυξάνεται κι η εξάρτηση από το εξωτερικό.

Η νεοφιλελεύθερη κυβέρνηση Μητσοτάκη δεν έχει ούτε όραμα, ούτε στρατηγική. Χάθηκαν ευκαιρίες, ευνοήθηκαν λίγοι, έγιναν λάθη σε βάρος των πολλών. Τι πρέπει να γίνει, λοιπόν; Πρέπει να αλλάξουμε ριζικά το μείγμα της ενέργειας, ώστε να γίνει πιο φθηνή για όλους! Πώς; Καταθέτω σήμερα ξεκάθαρες προτάσεις σε αυτήν την κατεύθυνση.

• Πρώτον, να επαναλειτουργήσει η σύγχρονη λιγνιτική μονάδα της Πτολεμαΐδας 5, που εγκαινιάστηκε το 2014 και ουσιαστικά δεν αξιοποιήθηκε ποτέ. Τώρα η κυβέρνηση σχεδιάζει να την αντικαταστήσει με μονάδα εισαγόμενου φυσικού αερίου. Γιατί; Εδώ η Γερμανία εξακολουθεί να χρησιμοποιεί λιγνιτικές μονάδες. Εμείς γιατί να μην αξιοποιήσουμε τη δική μας εγχώρια παραγωγή;
• Δεύτερον, να ολοκληρώσουμε και να λειτουργήσουμε τα υδροηλεκτρικά έργα της Μεσοχώρας και της Συκιάς. Τρία μεγάλα ενεργειακά έργα, πληρωμένα από τον ελληνικό λαό, παραμένουν ανολοκλήρωτα, ενώ εμείς καίμε εισαγόμενο αέριο!
• Τρίτον, να αξιοποιήσουμε ενεργειακά τα σκουπίδια – όπως κάνουν πολλές ευρωπαϊκές χώρες. Εμείς τα θάβουμε και πληρώνουμε. Αντί να αποτελούν παθητικό, μπορούν να γίνουν ενεργητικό, με σύγχρονες μονάδες και συμπράξεις με ιδιώτες. Και, προτείνω, τα έσοδα να πηγαίνουν απευθείας στην Τοπική Αυτοδιοίκηση.
• Τέταρτον, να επενδύσουμε άμεσα σε μπαταρίες, ώστε να αξιοποιούμε καλύτερα τις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας. Και να προωθήσουμε φωτοβολταϊκά με αποθήκευση στις κατοικίες και ομάδες παραγωγών ενέργειας στην περιφέρεια.
• Πέμπτον, να αλλάξουμε τους όρους λειτουργίας της αγοράς, με περισσότερες μακροχρόνιες συμβάσεις ηλεκτρικής ενέργειας.
• Έκτον, να επιδοτηθεί η θέρμανση και με φυσικό αέριο, όχι μόνο με πετρέλαιο όπως ισχύει σήμερα. Προσέξτε, μιλάω για επιδότηση όχι για επίδομα…

Είναι εθνική ανάγκη να μειώσουμε μόνιμα, όχι ευκαιριακά, το κόστος της ενέργειας στην Ελληνική Περιφέρεια – ιδιαίτερα στην Γεωργία, την Κτηνοτροφία και την Αλιεία. Πρέπει να το καταλάβουμε αυτό όλοι: η ελληνική επαρχία πρέπει να στηριχθεί όσο ποτέ! Τα μέτρα αυτά που προτείνω αυξάνουν την εγχώρια προσφορά Ενέργειας, μειώνουν τη ζήτηση από το δίκτυο, μειώνουν την εξάρτηση από εισαγόμενα καύσιμα και περιορίζουν το κόστος για νοικοκυριά και επιχειρήσεις.

Δείτε τι συμβαίνει σήμερα: Τον τελευταίο χρόνο, η τιμή του ηλεκτρικού ρεύματος στον Έλληνα καταναλωτή αυξήθηκε τρισήμιση φορές πάνω απ’ ό,τι αυξήθηκε στην υπόλοιπη Ευρώπη! Και η τιμή του φυσικού αερίου αυξήθηκε τέσσερις φορές πάνω απ, ό,τι αυξήθηκε στην υπόλοιπη Ευρωζώνη! Χρειαζόμαστε, λοιπόν, μια άλλη προσέγγιση. Με κοινωνικά χαρακτηριστικά. Ώστε να έχουμε πιο φθηνή ενέργεια κι έτσι πραγματική ανάπτυξη για όλους και μείωση του κόστους ζωής για τα νοικοκυριά».

Ανάλυση Φορολογικών Δηλώσεων

^{Παρατηρήσεις: Πηγή των στοιχείων είναι η ΑΑΔΕ (Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων). Ο αριθμός των φορολογουμένων αφορά τα φορολογούμενα νοικοκυριά. Με την ονομασία “φορολογούμενο νοικοκυριό” εννοούνται τα δύο μέλη του νοικοκυριού, δηλαδή ο υπόχρεος και η σύζυγος.}

Μεσαία τάξη: Η εξαΰλωση της με στοιχεία

Η πρώτη ουσιώδης παρατήρηση που συνάγεται από τα στατιστικά στοιχεία του πίνακα είναι ότι, την περίοδο 2010-2019 το συνολικό δηλωθέν εισόδημα φυσικών προσώπων βάσει του εντύπου Ε3 από 100,30 συρρικνώθηκε σε 75,22 δις ευρώ, που αντιστοιχεί σε ποσοστό μείωσης -25,0%.

Η δεύτερη αξιοπρόσεκτη διαπίστωση είναι ότι την περίοδο αυτή, το μέσο δηλωθέν εισόδημα των φορολογούμενων νοικοκυριών (υπόχρεος και σύζυγος) από 17.612 ελαττώθηκε σε 11.628 ευρώ. Επειδή στις φορολογικές δηλώσεις του 2019 καταγράφονται τα εισοδήματα του 2018, συνάγεται ότι την μνημονιακή περίοδο 2010-2018 το μέσο δηλωθέν ετήσιο εισόδημα των φορολογούμενων νοικοκυριών μειώθηκε -34,0%!

Η στατιστική παρατήρηση που πιστοποιεί την φτωχοποίηση, όχι μόνο της μεσαίας εισοδηματικής τάξης αλλά και του συνόλου των οικονομικών τάξεων της ελληνικής κοινωνίας είναι ότι, την περίοδο 2010-2019 το ποσοστό των φορολογουμένων που δήλωσαν συνολικό ετήσιο εισόδημα χαμηλότερο των 15.000 ευρώ από 58,7% αυξήθηκε σε 73,2%. Δηλαδή, την περίοδο 2010-2019, τα φορολογούμενα νοικοκυριά που δήλωσαν ετήσιο εισόδημα μικρότερο των 15.000 ευρώ από 3.344.109 εξακοντίστηκε σε 4.732.108.

Οι προαναφερθείσες στατιστικές επισημάνσεις επιβεβαιώνουν, ότι, το εισοδηματικό κλιμάκιο βάσει του οποίου προσδιορίζεται η μεσαία τάξη της ελληνικής κοινωνίας, είναι εξαιρετικά δύσκολο ή μάλλον αδύνατον να οριοθετηθεί. Μια σειρά τεχνοκρατικών προσεγγίσεων πιστοποιούν του λόγου το αληθές. Έστω ότι το εισοδηματικό κλιμάκιο των 24.000 έως 30.000 ευρώ αντιπροσωπεύει ένα νοικοκυριό που ανήκει στη μεσαία κοινωνική τάξη.

Ο Φόρος Εισοδήματος Φυσικών Προσώπων (ΦΕΦΠ) που αναλογεί στο ετήσιο εισόδημα των 24.000 ευρώ ανέρχεται σε 4.220 ευρώ, με αποτέλεσμα το ετήσιο καθαρό εισόδημα να υπολογίζεται σε 19.780 ευρώ ή 1.648,3 ευρώ το μήνα. Επίσης, ο αναλογούν άμεσος φόρος στα 30.000 ευρώ υπολογίζεται σε 5.900 ευρώ και άρα το καθαρό ετήσιο εισόδημα του νοικοκυριού εκτιμάται σε 24.100 ευρώ.

Σοκ και δέος

Το  2010, τα φορολογούμενα νοικοκυριά (υπόχρεος και σύζυγος) που είχαν δηλώσει ετήσιο εισόδημα μικρότερο των 24.000 ευρώ ήταν 4.381.096, ήτοι το 76,9% του συνόλου των φορολογούμενων νοικοκυριών. Απεναντίας, το 2019, οι φορολογούμενοι που δήλωσαν ετήσιο εισόδημα χαμηλότερο των 24.000 ανήλθαν σε 5.697.238, ήτοι το 88,1% του συνολικού αριθμού των φορολογούμενων νοικοκυριών. Η εκπληκτική στατιστική διαπίστωση ότι την περίοδο 2010-2019 το ποσοστό των φορολογουμένων που δήλωσαν ετήσιο εισόδημα μικρότερο των 24.000 ευρώ από 76,9% εκτινάχτηκε στο 88,1%, εμπράκτως επιβεβαιώνει την ένδεια της μεσαίας κοινωνικής τάξης στη χώρα μας.

Σοκ και δέος προκαλεί η στατιστική διαπίστωση, ότι, το 2019 φορολογητέο εισόδημα μεταξύ 24.000-30.000 ευρώ δήλωσαν μόλις 275.045 φορολογούμενα νοικοκυριά (υπόχρεος και σύζυγος). Και το εύλογο ερώτημα που ανακύπτει είναι: Αν το εισοδηματικό κλιμάκιο 24.000-30.000 ευρώ αντιπροσώπευε τη μεσαία τάξη της ελληνικής κοινωνίας, είναι δυνατόν μόλις 275.045 νοικοκυριά, ήτοι το 4,2% των φορολογούμενων νοικοκυριών, να ανήκει στη μεσαία τάξη; Ουσιαστικά στην Ελλάδα δεν υπάρχει μεσαία εισοδηματική τάξη. Η παρατεταμένη κοινωνικοοικονομική κρίση της μνημονιακής περιόδου 2010-2018 και η σφοδρή κρίση του 2020 κυριολεκτικά ισοπέδωσαν την ελληνική κοινωνία.

Κλεπτοσύστημα και ένδεια

Στη συνέχεια θα αποδείξουμε, ότι, το 2018 οι Έλληνες που μηνιαίως αμείβονταν με τον θεσμοθετημένο κατώτατο μισθό των 650 ευρώ θεωρούνταν ευκατάστατοι και όχι ενδεείς. Έστω ότι το 2018 έκαστος σύζυγος ενός νοικοκυριού εισέπραττε από μια ιδιωτική επιχείρηση μηνιαίως τον κατώτατο μισθό των 650 ευρώ, που σημαίνει ότι το συνολικό ετήσιο εισόδημά του ανερχόταν σε 9.100 ευρώ.

Δηλαδή, οι δύο σύζυγοι μαζί με τα δώρα Χριστουγέννων-Πάσχα και το επίδομα αδείας συγκεντρώνουν ετησίως εισόδημα 18.200 ευρώ. Δοθέντος ότι ο αναλογούν άμεσος φόρος στα 9.100 ήταν 1.638 €, προκύπτει ότι το 2018 το συνολικό καθαρό ετήσιο εισόδημα του νοικοκυριού προσδιοριζόταν σε 16.652 ευρώ, ήτοι 1.380,2 ευρώ το μήνα.

Τα φορολογούμενα νοικοκυριά που το έτος 2019 δήλωσαν καθαρό εισόδημα μικρότερο των 16.652 ευρώ εκτιμώνται σε 5.270.000. Δηλαδή, στην Ελλάδα της προπαγάνδας και της πλύσης εγκεφάλου των πολιτών, το 81,5% του συνολικού αριθμού των φορολογούμενων νοικοκυριών (υπόχρεος και σύζυγος), που το 2018 αμείβονταν με βάση τον κατώτατο μισθό, είχαν καθαρό ετήσιο εισόδημα χαμηλότερο των 16.652 ευρώ!

Εκεί κατάντησαν την Ελλάδα οι αδίστακτες και ατελέσφορες μνημονιακές πολιτικές. Τα Μνημόνια αφάνισαν τη μεσαία τάξη, ρίχνοντας τους τίμιους Έλληνες στο βάραθρο της φτώχειας και της ένδειας. Στη μνήμη μας έρχεται η ρήση του Ναπολέοντα Βοναπάρτη (1769-1821): “Ο πιο σίγουρος τρόπος για να μείνεις φτωχός είναι να είσαι τίμιος”.

Στην Ελλάδα της Μεταπολίτευσης έχουν σχηματοποιηθεί δύο κοινωνικά ταξικά στρώματα. Το πρώτο κοινωνικό στρώμα είναι αυτό της κλεπτοκρατίας, της έκνομης παραοικονομίας και των θεσιθήρων της κυβερνητικής-κρατικής-τραπεζικής εξουσίας που αντιπροσωπεύει περίπου το 10% των νοικοκυριών.

Το δεύτερο κοινωνικό στρώμα είναι ευρύτατο και στα ενδότερά του συναθροίζονται οι κοινωνικές τάξεις της ένδειας και του βιοπορισμού, που εκτιμάται ότι αντιπροσωπεύουν το 90% των Ελληνικών νοικοκυριών. Σε αυτό το εκτενές κοινωνικό στρώμα συμπεριλαμβάνονται τα υποζύγια της ελληνικής οικονομίας, δηλαδή μισθωτοί, συνταξιούχοι, τίμιοι ελεύθεροι επαγγελματίες και έντιμοι επιχειρηματίες, οι οποίοι κουβαλάνε στις πλάτες τους τα φορολογικά βάρη.

Με την ανάλυση των στοιχείων του πίνακα αποδείξαμε ότι η μεσαία τάξη στην Ελλάδα έχει αφανιστεί και το μεγαλύτερο μέρος των πολιτών με δυσκολία καλύπτει τις τρέχουσες βιοποριστικές ανάγκες. Με τα επίσημα στοιχεία της ΑΑΔΕ είναι αδύνατον να προσδιοριστεί το εύρος του εισοδηματικού κλιμακίου της μεσαίας τάξης. Με εισοδηματικά κριτήρια, η μεσαία τάξη είναι απροσδιόριστη. Τα μνημόνια έστησαν τη μεσαία τάξη στο εκτελεστικό απόσπασμα.

Ο Γεώργιος Α. Βάμβουκας είναι καθηγητής του Οικονομικού Πανεπιστημίου Αθηνών (πρώην ΑΣΟΕΕ)

Τα κίνητρα του νεαρού, που φαίνεται να έδρασε μόνος, παραμένουν άγνωστα, οι Αρχές τονίζουν ωστόσο ότι ήταν ακροδεξιάς ιδεολογίας υπερεθνικιστής. Περίεργος και μοναχικός άνθρωπος, λένε οι γείτονές του. Η επίθεση άρχισε λίγο πριν τις 15:00 τοπική ώρα (16:00 στην Ελλάδα) στην Κεντρική Αγορά της Κρακοβίας, το πολυσύχναστο κέντρο της πόλης που είναι δημοφιλής προορισμός για τους τουρίστες.

Ο 25χρονος, που φορούσε παραλλαγή, μπήκε με το αυτοκίνητό του στην πλατεία και άρχισε να πυροβολεί αδιακρίτως. Χτύπησε μάλιστα και ένα τραμ που περνούσε από εκεί, με αποτέλεσμα να σπάσουν τα παράθυρά του, αλλά κανένας επιβάτης δεν τραυματίστηκε. Ακολούθησαν στιγμές πανικού με το πλήθος να προσπαθεί να φύγει με κάθε τρόπο.

Αμέσως έσπευσαν στο σημείο οπλισμένοι αστυνομικοί που άρχισαν ανταλλαγή πυροβολισμών με τον ύποπτο, ο οποίος χτυπήθηκε από σφαίρες εντός τριών λεπτών. Συγκλονιστικό βίντεο δείχνει τη στιγμή που ένας αστυνομικός αντιμετωπίζει τον ύποπτο στο έδαφος πριν πυροβολήσει αρκετές φορές. Στη συνέχεια, ο αστυνομικός πέφτει στο έδαφος, προφανώς έχοντας τραυματιστεί και ο ίδιος.

Ένας Βρετανός υπήκοος ήταν μεταξύ των έξι ατόμων που σκοτώθηκαν. Οι νεκροί είναι τέσσερις γυναίκες, οι τρεις από την Πολωνία, και δύο άνδρες, ο ένας Βρετανός. Μεταξύ των τραυματιών είναι πέντε αλλοδαποί από την Αυστρία, τη Βρετανία, τη Γερμανία, τη Πορτογαλία και τη Ρωσία.

Τραυματίες είναι και δύο αστυνομικοί, που νοσηλεύονται, ο ένας μάλιστα σε κρίσιμη κατάσταση. Σύμφωνα με ενημέρωση από τον υπουργό Εσωτερικών της χώρας, Μάρτσιν Κιερβίνσκι, ο δράστης νοσηλεύεται σε σοβαρή κατάσταση, καθώς δέχτηκε πυροβολισμούς κατά την επιχείρηση για τη σύλληψή του. Μέσα στο αυτοκίνητό του, όπως επίσης έγινε γνωστό, βρέθηκαν πολλά όπλα και πυρομαχικά. Κατείχε τα όπλα με άδεια. Στον Πολωνία κηρύχθηκε διήμερο πένθος, ενώ στην Κρακοβία το πένθος κηρύχτηκε ως την Τετάρτη.

Νεκροί και στην κατοικία του δράστη

Εν τω μεταξύ, λίγες ώρες μετά την επίθεση εντοπίστηκαν τρία πτώματα στο σπίτι του δράστη, σε χωριό περίπου 200 χιλιόμετρα από την Κρακοβία. Σύμφωνα με τον Πολωνό πρωθυπουργό, Ντόναλντ Τουσκ, πρόκειται για δύο γυναίκες και έναν άνδρα, οι οποίοι εκτιμάται ότι ανήκουν στο στενό οικογενειακό περιβάλλον του δράστη.

«Φαίνεται ότι πρόκειται για μέλη της στενής οικογένειάς του», δήλωσε ο Τουσκ, χωρίς να δώσει περισσότερες λεπτομέρειες για τις συνθήκες θανάτου τους. Η ανακάλυψη έγινε χάρη σε εικόνες που τραβήχτηκαν από drone πάνω από το σπίτι, πρόσθεσε. Όπως αναφέρουν πολωνικά μέσα ενημέρωσης, τα θύματα είναι οι γονείς και η αδερφή του δράστη, χωρίς να υπάρχει επίσημη επιβεβαίωση μέχρι στιγμής.

Γείτονες που μίλησαν σε πολωνικά μέσα ενημέρωσης είπαν ότι σπάνια έβγαινε από το σπίτι, φορούσε πάντα μαύρα και είχε εμμονή με τις μάσκες. Αλλά και παλιοί συμμαθητές μιλούν για ένα περίεργο άτομο που φορούσε φόρμες και έβαφε τα νύχια του μαύρα. Οι πολωνικές Αρχές πραγματοποιούν εκτεταμένες έρευνες στην κατοικία του υπόπτου και της οικογένειάς του, καθώς εξετάζουν το ενδεχόμενο να υπάρχουν εκεί μεγάλες ποσότητες οπλισμού.

Ο Τουσκ εξέφρασε την πεποίθηση ότι οι Αρχές θα καταφέρουν να εντοπίσουν και να συλλάβουν σύντομα ενδεχόμενους συνεργούς ή υποστηρικτές του δράστη, ενώ, ευχαρίστησε τους αστυνομικούς που «έσωσαν πολλές ζωές, διακινδυνεύοντας τη δική τους».

Aκροδεξιών πεποιθήσεων ο δράστης

Ο ένοπλος, ήταν συνεπαρμένος από ακροδεξιά ιδεολογία, δήλωσε ο υπουργός Εσωτερικών Μάρτσιν Κιερβίνσκι κατά τη διάρκεια ενημέρωσης των δημοσιογράφων. «Όλα δείχνουν ότι ο δράστης είχε επηρεαστεί από ακροδεξιά ιδεολογία, ένα ζήτημα που θα αποτελέσει επίσης αντικείμενο έρευνας», τόνισε ο υπουργός που χαρακτήρισε τις απόψεις του ακροδεξιές και υπερεθνικιστικές.

«Αστυνομικοί βρίσκονται στο σημείο, όπως και πράκτορες της Υπηρεσίας Εσωτερικής Ασφάλειας, τόσο εδώ, στον τόπο του συμβάντος, όσο και στην οικογενειακή κατοικία του ατόμου», πρόσθεσε. Ο υπουργός Άμυνας της Πολωνίας, Βλάντισλαβ Κοσίνιακ-Καμίζ, χαρακτήρισε το Σάββατο το περιστατικό «τρομοκρατική ενέργεια». Παράλληλα, ο υπουργός εξέφρασε τα συλλυπητήριά του προς τις οικογένειες των θυμάτων και ζήτησε να διατηρηθεί η ενότητα σε αυτές τις κρίσιμες, όπως είπε, στιγμές.

Από την πλευρά του, ο πρόεδρος Κάρολ Ναβρότσκι τόνισε ότι η σκέψη του βρίσκεται στα θύματα, στους πληγέντες και στις οικογένειές τους. «Περιμένω λεπτομερής επεξήγηση των συνθηκών που περιβάλλουν αυτά τα δραματικά γεγονότα. Η ασφάλεια των Πολωνών αποτελεί απόλυτη προτεραιότητα» έγραψε ο Ναβρόκι στο X.

Μια αυτόπτης μάρτυρας του περιστατικού δήλωσε ότι άκουσε πυροβολισμούς ενώ βρισκόταν στο δωμάτιο του ξενοδοχείου της στην πολωνική πόλη. «Ακούσαμε πυροβολισμούς από δωμάτιο του ξενοδοχείου, αλλά δεν καταλάβαμε τι συνέβαινε μέχρι που λάβαμε ένα τηλεφώνημα από το ξενοδοχείο, το οποίο επιβεβαίωσε ότι είχε σημειωθεί περιστατικό με πυροβολισμούς», δήλωσε και πρόσθεσε ότι τους δόθηκε εντολή να παραμείνουν στα δωμάτιά τους μέχρι νεωτέρας.

Διεθνείς καταδίκες

Με ανακοίνωσή του το ελληνικό υπουργείο Εξωτερικών εκφράζει τα θερμά του συλλυπητήρια προς τις οικογένειες των θυμάτων και την αλληλλεγγύη της προς τον λαό και την κυβέρνηση της Πολωνίας.

«Τα ειλικρινή μας συλλυπητήρια στις οικογένειες και τους οικείους των θυμάτων. Η Ελλάδα εκφράζει την πλήρη αλληλεγγύη της προς τον λαό και την Κυβέρνηση της Πολωνίας και εύχεται ταχεία ανάρρωση σε όλους τους τραυματίες», αναφέρει το υπουργείο Εξωτερικών σε ανάρτηση του στο μέσο κοινωνικής δικτύωσης Χ.

Ο πρωθυπουργός της Βρετανίας, Άντι Μπέρναμ, δήλωσε συγκλονισμένος από την επίθεση. «Είμαι συγκλονισμένος και βαθιά θλιμμένος από τους φρικτούς πυροβολισμούς στην Κρακοβία», ανέφερε. «Η σκέψη μου είναι με τις οικογένειες όσων έχασαν τη ζωή τους, με όλους τους τραυματίες και με όσους επηρεάστηκαν από αυτή την παράλογη βία. Το Ηνωμένο Βασίλειο στέκεται αλληλέγγυο στον λαό της Πολωνίας», πρόσθεσε.

Ο Βρετανός υπουργός Εξωτερικών, Εντ Μίλιμπαντ, εξέφρασε μέσω κοινωνικών δικτύων τη βαθιά θλίψη της βρετανικής κυβέρνησης για τα θύματα. Ο Αμερικανός πρεσβευτής στην Πολωνία, Τομ Ρόουζ, καταδίκασε την επίθεση χαρακτηρίζοντάς την «άγρια και δολοφονική».

Η επικεφαλής της ευρωπαϊκής διπλωματίας, Κάγια Κάλας, έκανε λόγο για «μια τραγωδία που θα γίνει αισθητή πολύ πέρα από τα σύνορα της Πολωνίας». Τον αποτροπιασμό του εξέφρασε και ο πρόεδρος της Ουκρανίας, Βολοντίμιρ Ζελένσκι, χαρακτηρίζοντας τους πυροβολισμούς «συγκλονιστικούς». «Εκ μέρους του ουκρανικού λαού, αλλά και προσωπικά, εκφράζω τα ειλικρινή μου συλλυπητήρια στις οικογένειες και στους αγαπημένους ανθρώπους των θυμάτων», έγραψε στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης.

Είναι για αυτόν τον λόγο που η συζήτηση στο παρασκήνιο για την ενδεχόμενη αποχώρηση του Μητσοτάκη δεν λέει να κοπάσει, σε συσχέτιση με πιθανές εξελίξεις στην ΝΔ και στην Δεξιά παράταξη. Η πρόσφατη δημοσκόπηση της ALCO την εβδομάδα που μας πέρασε, έδειξε τη ΝΔ στο 23,4%, μειωμένη κατά 0,4% σε σχέση με τον Σεπτέμβριο, παρά τα περίπου τρία δισεκατομμύρια ευρώ που υποσχέθηκε σε παροχές και επιδόματα ο πρωθυπουργός.

Η απαισιοδοξία και η οργή σαν κυρίαρχα κοινωνικά συναισθήματα, η πεποίθηση της πλειοψηφίας (περίπου 70%) ότι για την ακρίβεια ευθύνεται η κυβέρνηση, η επιθυμία για πολιτική αλλαγή παρά για σταθερότητα, κάνουν το 25% (που έβαλε σαν πήχη για την αποχώρηση του ο Κυριάκος) να μοιάζει περισσότερο σαν ταβάνι, παρά σαν αφετηρία – ακόμη και το 28,3% των ευρωεκλογών. Τα περί αυτοδυναμίας ακούγονται πλέον σαν προπαγανδιστικό αστείο, όπως και το ότι το ΠΑΣΟΚ μπορεί να νικήσει έστω και με μία ψήφο. 

Επιστροφή στο παρελθόν

Ο Μητσοτάκης βρίσκεται αντιμέτωπος στην συμπλήρωση της δεύτερης τετραετίας με την διάψευση των προσδοκιών που δημιούργησε και με τα προβλήματα που συσσώρευσε η ακραία νεοφιλελεύθερη πολιτική του. Η σαρωτική ήττα του Τραμπ λόγω της εκεί ακρίβειας, δίνουν ιδέες και στα καθ’ ημάς. Είναι χαρακτηριστικό ότι, παρά την συμφωνία για την συγκράτηση των τιμών στα σουπερμάρκετ, ο πληθωρισμός του Οκτωβρίου έκανε νέο ρεκόρ καθώς κινήθηκε στο 5,6% έναντι 5,1% τον Σεπτέμβριο, ενώ στην ευρωζώνη ο μέσος όρος ήταν στο 4%. 

Ο Κυριάκος καταφεύγει στα δύο φθαρμένα πλέον επιχειρήματα. Το πρώτο είναι ότι “Η κρίση είναι διεθνής και η ακρίβεια εισαγόμενη”. Το δεύτερο είναι το “Μητσοτάκης ή χάος” σε διάφορες παραλλαγές, που δημιουργεί το ερώτημα για το εάν είναι μόνο καταφυγή ανάγκης, ή εάν πράγματι έχει χάσει την επαφή με την πραγματικότητα. 

Το μόνο που τον ευνοεί είναι η παρατεταμένη καχεξία της αντιπολίτευσης και η αδυναμία της ευρύτερης Κεντροαριστεράς να διαμορφώσει εναλλακτική πρόταση. Σταδιακά διαψεύδονται οι προσδοκίες που είχε δημιουργήσει η ΕΛΑΣ του Αλέξη Τσίπρα που νιώθει την ανάσα του ΠΑΣΟΚ. Σε κάθε περίπτωση ο Μητσοτάκης έχει εγκαταλείψει την προσπάθεια να διαμορφώσει ένα συνεκτικό αφήγημα για την επόμενη ημέρα και δίνει μάχες οπισθοφυλακών με επιθέσεις στον Τσίπρα, στο ΠΑΣΟΚ και στον Αντώνη Σαμαρά, γυρίζοντας άλλοτε στο 2010 και άλλοτε στο 2015.

Η τακτική είναι γνωστή, εάν δεν μπορείς να κερδίσεις την θετική ψήφο των πολιτών, κατάστρεψε τους αντιπάλους. Κάπως έτσι ο πρωθυπουργός που χρεώνεται 20 δισεκατομμύρια απευθείας αναθέσεις και κλειστούς διαγωνισμούς και την αποτυχία των ελεγκτικών μηχανισμών να προλάβουν την “Pizza Fan” και το “Χωριάτικο”, γύρισε στο 2019 για τους ποινικούς κώδικες του Τσίπρα που ετοιμάζονταν από το 2010. Το επιχείρημα είναι “Δεν είμαι μόνο εγώ διεφθαρμένος, ήταν και ο προηγούμενος”. Παρομοίως για να δικαιολογήσει τις υποχωρήσεις στην εξωτερική πολιτική, γύρισε στο 2012 και στις συζητήσεις του Σαμαρά έναντι με τον Ερντογάν. 

Τέλος εποχής για τον Κυριάκο 

Μέσα σε αυτό το ευρύτερο πλαίσιο ακόμη και στο εσωτερικό της ΝΔ και της ευρύτερης Δεξιάς αντιμετωπίζουν την ολοκλήρωση της οκταετίας σαν τέλος εποχής και παίρνουν θέση για την επόμενη ημέρα. Ο Αντώνης Σαμαράς επιμένει ότι θα δημιουργήσει το κόμμα του σαν διάδοχο φορέα της Δεξιάς παράταξης. Σύμφωνα με τις τελευταίες πληροφορίες θα το κάνει μέσα στον Νοέμβριο – αν και η ήττα του Τραμπ και η αμφισβήτηση της νέας Δεξιάς δεν τον ευνοεί. Ο Κώστας Καραμανλής τηρεί στάση αναμονής, συμπορεύται ως έναν βαθμό με τον Σαμαρά ως προς την αμφισβήτηση του Μητσοτάκη, αλλά κρατά ανοιχτούς τους δίαυλους με τη ΝΔ. 

Ο Νίκος Δένδιας σε κάθε ευκαιρία κάνει επίδειξη ισχύος, άλλοτε με κομματικές συγκεντρώσεις και άλλοτε με φιέστες στο υπουργείο του, όπου συγκεντρώνει ψηφοφόρους και βουλευτές, κατά περίπτωση, στέλνοντας το μήνυμα ότι “κάτω από το 25% στις εκλογές είναι αυτομάτως ο διάδοχος”. 

Aνοίγει περπατησιά o Πιερρακάκης

Μέσα σε αυτή την ατμόσφαιρα ανοίγει περπατησιά ο Κυριάκος Πιερρακάκης. Οι πολιτικοί παρατηρητές σημειώνουν ότι από την ΔΕΘ και μετά ο Κυριάκος του έχει εκχωρήσει τις θετικές εξαγγελίες στο πεδίο της οικονομικής πολιτικής. Άλλωστε ο ίδιος τον προώθησε για πρόεδρο του Eurogroup για να αποκτήσει ευρωπαϊκά ερείσματα. Καθώς προέρχεται από το ΠΑΣΟΚ, φρόντισε να προσεγγίσει τον Κώστα Καραμανλή για να διαμορφώσει προφίλ στην κομματική βάση της ΝΔ, προβάλλοντας ιδιαίτερα την φωτογραφία από την επίσκεψη στην ΣΕΚΕ. Πρόσφατα έκανε και επίθεση στον Νίκο Ανδρουλάκη παρομοιάζοντας τον με τον Παναγιώτη Λαφαζάνη.

Ο Πιερρακάκης έχει εξασφαλίσει την υποστήριξη των μιντιαρχών και είναι στο απυρόβλητο, ενώ σύμφωνα με ορισμένες πληροφορίες θα έχει και την στήριξη του κουμπάρου του Γρηγόρη Δημητριάδη, που συνεχίζει να δημιουργεί πυρήνες ανά την επικράτεια. Το εάν ετοιμάζεται να διεκδικήσει την ηγεσία από τον Δένδια, ή χτίζει θέσεις με μεσοπρόθεσμες βλέψεις δεν είναι σαφές.

Ορισμένοι θυμίζουν το ραντεβού της Αναγνωστόπουλου μεταξύ του Κώστα Σημίτη και του Γιώργου Παπανδρέου, με τον Κωστή Χατζηδάκη στον ρόλο του διαδόχου. Είναι το ίδιο νεοφιλελεύθερος με τον Μητσοτάκη και τον Πιερρακάκη αλλά δεν χρειάζεται διαπιστευτήρια, προέρχεται από τη ΝΔ. 

Από διάφορες πλευρές πάντως στο εσωτερικό της συντηρητικής παράταξης δείχνουν στον Κυριάκο την έξοδο, προκειμένου να ξεμπλοκαριστούν οι εξελίξεις. Αποτελεί πλέον πεποίθηση στο εσωτερικό της Κοινοβουλευτικής Ομάδας – συζητιέται σε τραπέζια και συνευρέσεις – ότι ο Μητσοτάκης εάν έβρισκε διάδρομο διαφυγής χωρίς ποινικά θέματα, θα αποχωρούσε πάραυτα.

Εκτιμάται ότι με μία άλλη ηγεσία η ΝΔ θα διατηρήσει περισσότερες δυνάμεις και θα μπορεί από καλύτερη θέση να διεκδικήσει τον πρώτο λόγο στον σχηματισμό κυβέρνησης. Και θα μπορούσε υπό την πίεση των καταστάσεων που προοικονομούνται να συνεργαστεί με ένα κόμμα Σαμαρά, ή και το ΠΑΣΟΚ. 

Σύμφωνα με λιβανικά δημοσιεύματα, στο πρόγραμμα εξετάστηκαν συναντήσεις του Μπιλάλ Ερντογάν με τον πρόεδρο Ζοζέφ Αούν, τον πρόεδρο της Βουλής Ναμπίχ Μπέρι, τον πρωθυπουργό Ναουάφ Σαλάμ και θρησκευτικούς παράγοντες. Αν και δεν έχουν επιβεβαιωθεί οριστικά όλες οι λεπτομέρειες, η Τρίπολη αναμένεται να αποτελέσει βασικό σταθμό.

Το άνοιγμα στον νότιο Λίβανο

Η τουρκική πλευρά είχε εξετάσει, σύμφωνα με τις ίδιες πληροφορίες, το ενδεχόμενο μετάβασης του Μπιλάλ Ερντογάν και στον νότιο Λίβανο. Το πρόγραμμα θα είχε κυρίως κοινωνικό και ανθρωπιστικό χαρακτήρα, με επισκέψεις σε κοινότητες που επλήγησαν από τις ισραηλινές στρατιωτικές επιχειρήσεις και αναφορές στη βοήθεια που προσέφερε η Τουρκία κατά τη διάρκεια και μετά τον πόλεμο. Μεταξύ των πρωτοβουλιών περιλαμβάνονται η φιλοξενία εκτοπισμένων οικογενειών και η παροχή προκατασκευασμένων κατοικιών.

Η ανοικοδόμηση του νότου αποτελεί κρίσιμο πεδίο ανταγωνισμού. Οι καταστροφές, οι ανάγκες στέγασης και η δυσκολία επιστροφής των εκτοπισμένων δημιουργούν περιθώρια παρέμβασης για ξένες δυνάμεις, την ώρα που οι κρατικοί θεσμοί του Λιβάνου αδυνατούν να καλύψουν το σύνολο των αναγκών. Η Άγκυρα επιχειρεί να αξιοποιήσει αυτή την κατάσταση, μετατρέποντας την ανθρωπιστική βοήθεια σε μακροχρόνιους δεσμούς με τις τοπικές κοινωνίες.

Ιδιαίτερη σημασία αποδίδεται στη στάση του Ναμπίχ Μπέρι, επικεφαλής του Αμάλ και προέδρου της Βουλής. Η υποψηφιότητα προσώπου που συνδεόταν με την Τουρκική Υπηρεσία Συνεργασίας και Συντονισμού (TIKA) για τη θέση του κυβερνήτη της Ναμπατίγια είχε προκαλέσει ενδιαφέρον, καθώς η συγκεκριμένη θέση παραδοσιακά εντάσσεται στην πολιτική μερίδιο του Αμάλ. Το πρόσωπο τελικά αποσύρθηκε, επειδή δεν πληρούσε τις προϋποθέσεις διορισμού. Ωστόσο, η υπόθεση ερμηνεύθηκε ως ένδειξη ότι το κίνημα δεν απορρίπτει την ενίσχυση της τουρκικής παρουσίας.

Σύμφωνα με δημοσιευμένες πληροφορίες, ο Μπέρι δεν έχει εκφράσει αντίθεση στην ανάδειξη της Τουρκίας σε παράγοντα με ενεργότερο ρόλο στον Λίβανο. Αυτό, πάντως, δεν σημαίνει ότι η Άγκυρα μπορεί να κινηθεί ανεξάρτητα από τις θέσεις του Αμάλ και της Χεζμπολάχ, ιδιαίτερα σε ζητήματα που αφορούν την ανοικοδόμηση και τις μελλοντικές ρυθμίσεις ασφαλείας στον νότο.

Η Χεζμπολάχ και η αλλαγή των ισορροπιών

Η στάση της Χεζμπολάχ απέναντι στην Τουρκία παραμένει επιφυλακτική, εξαιτίας της αντίθεσης που χαρακτήριζε επί χρόνια τις πολιτικές τους στη Συρία. Η Τουρκία υποστήριζε τις δυνάμεις που πολεμούσαν το καθεστώς Άσαντ, ενώ η Χεζμπολάχ συμμετείχε στρατιωτικά στην υποστήριξή του. Η ανατροπή του Άσαντ, ωστόσο, άλλαξε ριζικά το περιφερειακό περιβάλλον και δημιούργησε νέες ανάγκες επικοινωνίας.

Πηγές από το εσωτερικό της Χεζμπολάχ φέρονται να υποστηρίζουν ότι το κίνημα δεν αντιμετωπίζει την Τουρκία ως αντίπαλο αντίστοιχο του Ισραήλ και θα προτιμούσε μια τουρκική παρουσία στον νότιο Λίβανο, από την επέκταση της ισραηλινής επιρροής. Οι ίδιες πηγές αναφέρουν ότι θα ήταν ευπρόσδεκτη η επίσκεψη του Μπιλάλ Ερντογάν και ότι στελέχη της οργάνωσης θα ήταν έτοιμα να τον υποδεχθούν, εφόσον πραγματοποιούσε τη μετάβαση.

Μια τέτοια υποδοχή θα είχε συμβολικό και πολιτικό βάρος, καθώς θα αποτελούσε ένδειξη πραγματιστικής προσέγγισης ανάμεσα σε δύο πλευρές που βρέθηκαν σε αντίπαλα στρατόπεδα στο Συριακό. Οι δίαυλοι επικοινωνίας τους παραμένουν σε μεγάλο βαθμό έμμεσοι, με το Ιράν να λειτουργεί ως ενδιάμεσος, ενώ υπάρχουν πληροφορίες για προσπάθειες ανάπτυξης απευθείας επαφών. Η διατήρηση αυτών των διαύλων θα μπορούσε να αποτρέψει τη δημιουργία ενός ακόμη εχθρικού μετώπου για τη Χεζμπολάχ, η οποία βρίσκεται υπό έντονη ισραηλινή και αμερικανική πίεση.

Η Τρίπολη και το σουνιτικό πολιτικό κενό

Παράλληλα με το άνοιγμα στον νότο, η Τουρκία επενδύει στην Τρίπολη, αξιοποιώντας τους ιστορικούς, κοινωνικούς και πολιτιστικούς δεσμούς της πόλης με την Οθωμανική Αυτοκρατορία. Η τουρκική δραστηριότητα περιλαμβάνει εκπαιδευτικά προγράμματα, υποτροφίες, ανθρωπιστική βοήθεια και πρωτοβουλίες αποκατάστασης οθωμανικών κτιρίων.

Σύμφωνα με τα δημοσιεύματα για την επίσκεψη, εξετάζονται δημόσια εκδήλωση, περιήγηση στις ιστορικές συνοικίες και επαφές με θρησκευτικούς παράγοντες και αξιωματούχους που σχετίζονται με το λιμάνι, την ειδική οικονομική ζώνη και τη Διεθνή Έκθεση Ρασίντ Καραμί. Τον Μπιλάλ Ερντογάν αναμένεται να συνοδεύσουν Τούρκοι επιχειρηματίες, με στόχο τη διερεύνηση επενδυτικών και εμπορικών συνεργασιών.

Η τουρκική κινητικότητα συμπίπτει με το πολιτικό κενό που έχει δημιουργηθεί στη σουνιτική κοινότητα μετά την αποχώρηση του πρώην πρωθυπουργού Σαάντ Χαρίρι από την πολιτική ζωή. Η Σαουδική Αραβία, παραδοσιακός εξωτερικός υποστηρικτής της σουνιτικής πολιτικής σκηνής, δεν έχει αναδείξει μέχρι στιγμής προσωπικότητα με αντίστοιχη πολιτική επιρροή. Η απουσία ενιαίας ηγεσίας αφήνει περιθώρια σε άλλες περιφερειακές δυνάμεις να αναπτύξουν σχέσεις μέσω τοπικών θεσμών, θρησκευτικών δικτύων και οικονομικής βοήθειας.

Η Άγκυρα επιχειρεί να αξιοποιήσει αυτό το κενό, στηριζόμενη στις σχέσεις της με ισλαμιστικά κινήματα και στην αυξημένη επιρροή της στη μετα-Άσαντ Συρία, με τον Αχμέντ αλ Σαράα. Η Τρίπολη προσφέρει επίσης δυνατότητες ανάπτυξης εμπορικών και μεταφορικών συνδέσεων με τις συριακές αγορές.

Ελλάδα, Κύπρος και IMEC

Το τουρκικό άνοιγμα στον Λίβανο εξελίσσεται παράλληλα με την προσπάθεια της Βηρυτού να διευρύνει τις σχέσεις της με άλλες περιφερειακές δυνάμεις, μεταξύ των οποίων η Ελλάδα, η Κύπρος, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα και η Ινδία. Οι κινήσεις αυτές έχουν ιδιαίτερη σημασία για την Άγκυρα, καθώς συνδέονται με δίκτυα οικονομικής και στρατηγικής συνεργασίας στην Ανατολική Μεσόγειο, όπου Τουρκία, Ελλάδα και Κύπρος έχουν διαφορετικές θέσεις και συμφέροντα.

Κομβικό σημείο αποτελεί η συμφωνία οριοθέτησης θαλασσίων ζωνών μεταξύ Λιβάνου και Κύπρου, που υπογράφηκε στις 26 Νοεμβρίου 2025 και τέθηκε σε ισχύ στις 26 Φεβρουαρίου 2026. Η Τουρκία αντέδρασε, υποστηρίζοντας ότι δεν λαμβάνονται υπόψη τα δικαιώματα των Τουρκοκυπρίων και ότι η ελληνοκυπριακή διοίκηση δεν μπορεί να συνάπτει συμφωνίες για ολόκληρο το νησί χωρίς να συνυπολογίζει την τουρκοκυπριακή κοινότητα. Ο Λίβανος, από την πλευρά του, υποστήριξε ότι η συμφωνία δεν στρέφεται κατά της Τουρκίας, ούτε αποσκοπεί στον αποκλεισμό της.

Η επίσκεψη του Ζοζέφ Αούν στην Αθήνα και η συζήτηση για την αναβάθμιση των ελληνολιβανικών σχέσεων σε στρατηγική εταιρική σχέση προσθέτουν μία ακόμη διάσταση. Η Ελλάδα έχει παράλληλα ενισχύσει την αμυντική συνεργασία της με το Ισραήλ, γεγονός που εντάσσεται στο ευρύτερο πλέγμα συνεργασιών στην Ανατολική Μεσόγειο και παρακολουθείται από την Άγκυρα.

Ο ανταγωνισμός αφορά και τις εμπορικές διαδρομές. Τον Οκτώβριο, τα λιμάνια της Βηρυτού και της Τρίπολης εντάχθηκαν στο IMEC Ports Club, πρωτοβουλία που συνδέεται με τον Οικονομικό Διάδρομο Ινδίας-Μέσης Ανατολής-Ευρώπης (IMEC). Ο διάδρομος αποσκοπεί στην ενίσχυση των εμπορικών και εφοδιαστικών συνδέσεων μεταξύ Ινδίας, Δυτικής Ασίας και Ευρώπης. Η συμμετοχή στο Ports Club δεν συνεπάγεται αυτομάτως πλήρη ένταξη του Λιβάνου στον IMEC, δημιουργεί όμως δυνατότητες σύνδεσης των λιμανιών του με ένα ευρύτερο εμπορικό δίκτυο.

Για την Τουρκία, η εξέλιξη αυτή έχει σημασία, καθώς η ίδια προωθεί εναλλακτικές μεταφορικές συνδέσεις μέσω τουρκικού και συριακού εδάφους, επιδιώκοντας κεντρικό ρόλο στο εμπόριο μεταξύ Ασίας και Ευρώπης. Επομένως, η παρουσία της στον Λίβανο δεν αφορά μόνο την πολιτική επιρροή, αλλά και τη θέση της χώρας στους μελλοντικούς εμπορικούς και ενεργειακούς συσχετισμούς της περιοχής.

Ο ρόλος της Βηρυτού και η επόμενη ημέρα της UNIFIL

Παρά τις διαφορετικές συνεργασίες της, η λιβανική ηγεσία διατηρεί ανοικτούς διαύλους με την Άγκυρα. Κατά την επίσκεψή του στην Τουρκία τον Ιούλιο, ο Αούν συζήτησε με τον Ερντογάν την υποστήριξη του λιβανικού στρατού, την οικονομική ανάκαμψη και τη σταθερότητα στον νότο. Αντίστοιχα, ο πρωθυπουργός Ναουάφ Σαλάμ είχε συναντηθεί με τον Τούρκο πρόεδρο στην Κωνσταντινούπολη τον Ιούλιο και στη Νέα Υόρκη τον Σεπτέμβριο. Στις συνομιλίες περιλήφθηκαν η παροχή προκατασκευασμένων κατοικιών, η επιστροφή των εκτοπισμένων και η ανοικοδόμηση.

Ιδιαίτερη βαρύτητα αποκτά και το ζήτημα της UNIFIL. Το Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ έχει αποφασίσει τον τερματισμό των επιχειρήσεων της αποστολής στις 31 Δεκεμβρίου 2026, με τη διαδικασία αποχώρησης να συνεχίζεται το 2027. Η εξέλιξη ανοίγει τη συζήτηση για τις μελλοντικές ρυθμίσεις ασφαλείας στον νότιο Λίβανο.

Η Τουρκία έχει εκφράσει την προθυμία της να συμμετάσχει σε πρωτοβουλίες διατήρησης της σταθερότητας μετά την αποχώρηση των κυανόκρανων, ενώ έχει δεσμευθεί να συνεχίσει να υποστηρίζει τον λιβανικό στρατό. Υπάρχει, άλλωστε, στρατιωτική συμφωνία-πλαίσιο του 2010, η οποία προβλέπει συνεργασία σε τομείς όπως η εκπαίδευση, η τεχνική βοήθεια, οι επιχορηγήσεις και οι ανταλλαγές μεταξύ των ενόπλων δυνάμεων.

Παράλληλα, δημοσιεύματα της 1ης Οκτωβρίου έκαναν λόγο για μυστική συνάντηση στην Τουρκία μεταξύ εκπροσώπων της νέας συριακής κυβέρνησης και της Χεζμπολάχ, με τη μεσολάβηση των τουρκικών υπηρεσιών. Στόχος φέρεται να ήταν η αποκλιμάκωση της έντασης μεταξύ Δαμασκού και Χεζμπολάχ μετά την ανατροπή του Άσαντ. Τόσο η τουρκική προεδρία, όσο και η συριακή κυβέρνηση διέψευσαν ότι πραγματοποιήθηκε η συνάντηση, ωστόσο το δημοσίευμα ανέδειξε τη συζήτηση για τον πιθανό διαμεσολαβητικό ρόλο της Άγκυρας.

Η Τουρκία επιχειρεί, συνεπώς, να διατηρεί ταυτόχρονα σχέσεις με τη νέα συριακή ηγεσία, τη λιβανική κυβέρνηση και πολιτικές δυνάμεις που συνδέονται με την Τεχεράνη, αξιοποιώντας τη δυνατότητα επικοινωνίας με διαφορετικά και συχνά αντίπαλα στρατόπεδα.

Η ενδεχόμενη επίσκεψη του Μπιλάλ Ερντογάν συμπυκνώνει αυτή την προσπάθεια. Η Τρίπολη προσφέρει στην Άγκυρα πρόσβαση στο σουνιτικό πολιτικό και οικονομικό περιβάλλον, ενώ ο νότιος Λίβανος αποτελεί ένα πολύ πιο ευαίσθητο πεδίο, όπου απαιτείται συνεννόηση με το Αμάλ και τη Χεζμπολάχ. Ταυτόχρονα, οι σχέσεις με την προεδρία και την κυβέρνηση διευκολύνουν την τουρκική πρόσβαση στους κρατικούς θεσμούς, στον στρατό και στα έργα ανοικοδόμησης.

Εφόσον πραγματοποιηθεί η μετάβαση του γιου του Ερντογάν στον νότο και γίνει δεκτός από στελέχη της Χεζμπολάχ, θα πρόκειται για μια κίνηση με σαφή πολιτικό συμβολισμό: Η Άγκυρα θα επιχειρεί να αποκτήσει παρουσία ακόμη και σε ένα πεδίο όπου επί χρόνια κυριαρχούσε η ιρανική επιρροή, την ώρα που η Ελλάδα, η Κύπρος και άλλες δυνάμεις αναπτύσσουν τις δικές τους συνεργασίες με τη Βηρυτό.

Για παράδειγμα, στις εκλογές έγιναν περί τα 50 τοπικά δημοψηφίσματα σε περισσότερες από 10 Πολιτείες (μεταξύ των οποίων το Οχάιο, το Ιλινόις, η Καλιφόρνια, το Κάνσας, το Ουισκόνσιν, το Μέιν κ.ά.) στο επίκεντρο των οποίων ήταν ο περιορισμός, ή και το πάγωμα αδειών, ή ακόμη και η πλήρης απαγόρευση ή αυστηρότερες απαιτήσεις έγκρισης εγκατάστασης data center στις περιοχές που έγιναν τα δημοψηφίσματα. Πάνω από το 95% των ψηφοφοριών κατέληξαν σε αποτελέσματα που μπλοκάρουν ή περιορίζουν την ανάπτυξή τους.

Κύρια επιχειρήματα ήταν η τεράστια κατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας και ο φόβος για αύξηση του κόστους του ρεύματος για τα νοικοκυριά, η τεράστια κατανάλωση νερού για την ψύξη των συστημάτων και η περιβαλλοντική όχληση από τον θόρυβο των συστημάτων εξαερισμού και ψύξης. Αν και το sell-off της 6ης Νοεμβρίου μετοχών τεχνολογίας και τεχνητής νοημοσύνης (AI) δεν αποδίδεται ευθέως στα εν λόγω δημοψηφίσματα, οι ανησυχίες των επενδυτών για αυστηρότερους κανονισμούς και πιθανή επιβράδυνση της κατασκευής νέων κέντρων δεδομένων εξανέμισαν περίπου τρία τρισ. δολάρια από τη χρηματιστηριακή αξία των εταιρειών…

Σε κάθε περίπτωση, οι ενδιάμεσες εκλογές είναι ένα είδος δημοψηφίσματος για κάθε πρόεδρο και ναι μεν μπορεί ο Τραμπ να διαλαλεί πως «δεν αισθάνεται ένοχος» και ότι «μπορεί να συνεργαστεί με τους Δημοκρατικούς» έστω κι αν φωτογραφίζεται στο Οβάλ Γραφείο με το καπέλο που γράφει VETO, όμως αυτό που έχει από εδώ και πέρα σημασία είναι ότι «θα είναι ακόμα πιο αποφασισμένος να σταματήσει τη ριζοσπαστική Αριστερά». Σε αυτό το σημείο ξεκινάει μια μεγάλη σύγκρουση μέσα στις ΗΠΑ. Δηλαδή έχουμε εσωτερικούς πολέμους και στα δύο κόμματα. Στους Ρεπουμπλικάνους έχει ξεσπάσει το blame game ως εναρκτήριο λάκτισμα για την κούρσα διαδοχής, στους Δημοκρατικούς έχουμε την ενίσχυση των ριζοσπαστών και σοσιαλιστών που θέλουν να πάρουν τη ρεβάνς από το ταυτισμένο με τις τράπεζες σύστημα Κλίντον.

Τι παίζεται με την αριστερή πτέρυγα

Οι Ρεπουμπλικάνοι υπέστησαν σημαντικές ήττες μέσα στα παραδοσιακά τους κάστρα και οι Δημοκρατικοί είχαν στρατηγικές νίκες στο Οχάιο, το Νιου Χάμσαϊρ, τη Βόρεια Καρολίνα, τη Φλόριντα, ακόμη και στη βαθιά συντηρητική Νότια Καρολίνα. Αλλά δύο ρεπουμπλικανικά κάστρα που έπεσαν, συμβολίζουν το μέγεθος της ήττας: Στο Τέξας ο 37χρονος Δημοκρατικός Τζέιμς Ταλαρίκο εξελέγη γερουσιαστής, παρά τον πακτωλό χρήματος που έριξαν οι Ρεπουμπλικάνοι και στο Κάνσας εξελέγη γερουσιαστής των ΗΠΑ ο Δημοκρατικός Άνταμ Χάμιλτον.

Στο Μίσιγκαν εξελέγη ο πρώτος μουσουλμάνος γερουσιαστής Δημοκρατικός Αμπντούλ Ελ Σαγιέντ, γιατρός και πρώην διοικητικό στέλεχος στον χώρο της δημόσιας υγείας. Ταυτόχρονα, στην Τζόρτζια, η Δημοκρατική Κίσα Λανς Μπότομς εξελέγη κυβερνήτης, γράφοντας ιστορία ως η πρώτη μαύρη γυναίκα που αναλαμβάνει το αξίωμα κυβερνήτη Πολιτείας στις ΗΠΑ. Επίσης, για πρώτη φορά εκλέχτηκαν δύο Ινδιάνες: Η Δημοκρατική Πέγκι Φλάναγκαν στη Γερουσία, γράφοντας ιστορία ως η πρώτη αυτόχθονη Αμερικανίδα γερουσιαστής στην ιστορία της χώρας και η Ντεμπ Χάαλαντ, μέλος της φυλής Λαγκούνα Πουέμπλο, που αναλαμβάνει το αξίωμα του κυβερνήτη στη νοτιοδυτική πολιτεία του Νέου Μεξικού.

Όλοι αυτοί ανήκουν στην αριστερή πτέρυγα των Δημοκρατικών που σημείωσαν μεγάλες νίκες στους αμερικάνικους Δήμους. Στο Λος Άντζελες εξελέγη η Ινδή σοσιαλίστρια και ακτιβίστρια των παραγκουπόλεων Νίθια Ραμάν. Έτσι, όπως λέει ο Τραμπ, στους μεγαλύτερους δήμους της χώρας επικρατεί η «άκρα Αριστερά»: Ο Ζοράν Μαμντάνι στη Νέα Υόρκη, στην Ουάσιγκτον η Τζανίς Λιούις Τζορτζ, στο Σικάγο ο προοδευτικός Μπράντον Τζόνσον, στο Σιάτλ η Κέιτι Γουίλσον και άλλους.

Υπό το φως αυτών των εξελίξεων και με δεδομένο ότι το 70% των ψηφοφόρων επιθυμεί εντατικό έλεγχο του Κογκρέσου επί της προεδρίας Τραμπ, οι Progressives διαφαίνεται ότι θα διεκδικήσουν αλλαγές στην ηγεσία των Δημοκρατικών, ίσως και στα δύο Σώματα, λόγω της ανάγκης μιας πιο και δυναμικής αντιπαράθεσης. Σύμφωνα με το exit poll του NBC, το ένα τρίτο των ψηφοφόρων ηλικίας 18-29 δήλωσαν ότι θεωρούν τους εαυτούς τους σοσιαλιστές Δημοκρατικούς, τρεις φορές περισσότεροι από εκείνους που δήλωσαν ότι θεωρούν τους εαυτούς τους MAGA.

Οι δύο νυν ηγέτες του Δημοκρατικού Κόμματος στο Κογκρέσο είναι στη Βουλή ο Χακίμ Τζέφρις και στη Γερουσία ο Τσακ Σούμερ. Η κυρίως πίεση ασκείται προς τον Τσακ Σούμερ και λιγότερο στον Χακίμ Τζέφρις, ο οποίος εάν παραμείνει ενδέχεται να γίνει ο πρώτος μαύρος πρόεδρος της Βουλής μετά την ευρεία νίκη των Δημοκρατικών. Για προεδρία της Βουλής απέναντι στον Τζέφρις στέκονται η βουλευτής της Καλιφόρνιας Ρο Κάνα η οποία έχει εκφράσει δημόσια και έντονα την ανάγκη για αλλαγή ηγεσίας, επικρίνοντας τη συμβατική τακτική των Σούμερ και Τζέφρις. Επίσης, η Πραμίλα Τζαγιαπάλ, βουλευτής Ουάσιγκτον, επικεφαλής του “Προοδευτικού Κογκρέσου” που εκπροσωπεί οργανωμένα την αριστερή πτέρυγα της Βουλής και έχει συγκρουστεί επανειλημμένα με το κατεστημένο του κόμματος για θέματα τακτικής. Τέλος, η βουλευτής του Τέξας Τζασμίν Κρόκετ και ο βουλευτής της Φλόριντα Μάξγουελ Φροστ που ανήκουν στη νεότερη γενιά.

Για τη Γερουσία, απέναντι στον Σούμερ στέκεται η ηγέτιδα της προοδευτικής πτέρυγας στη Γερουσία με μεγάλη επιρροή στη βάση, η γερουσιαστής της Μασσαχουσέτης Ελίζαμπεθ Ουόρεν και η Αλεξάνδρια Οκάσιο-Κορτέζ που στηρίζεται ιδιαίτερα από τους σοσιαλιστές. Επίσης, ο γερουσιαστής του Κονέκτικατ Κρις Μέρφι που πιέζει σταθερά για πιο σκληρή γραμμή. Την προεδρία της Γερουσίας θα μπορούσε να διεκδικήσει και ο ανεξάρτητος γερουσιαστής του Βέρμοντ Μπέρνι Σάντερς, που είναι άλλωστε ο καθοδηγητής της αριστερής πτέρυγας, όμως λόγω ηλικίας δύσκολα θα διεκδικούσε ο ίδιος τον ρόλο του ηγέτη της πλειοψηφίας.

Το σενάριο της αποπομπής Τραμπ

Το τι θα γίνει τελικά στους Δημοκρατικούς έχει κρίσιμη σημασία για το ενδεχόμενο να επιδιωχθεί η αποπομπή του προέδρου Τραμπ από το αξίωμά του. Το Σύνταγμα προβλέπει μια διαδικασία δύο σταδίων. Η Βουλή των Αντιπροσώπων λειτουργεί ως κατήγορος που συντάσσει και ψηφίζει τα άρθρα της παραπομπής (Articles of Impeachment) και απαιτείται απλή πλειοψηφία (50% + 1 ψήφος των παρόντων βουλευτών) για να προχωρήσει η δεύτερη φάση στη Γερουσία. Αυτή λειτουργεί ως “δικαστήριο”, όπου προεδρεύει ο Αρχιδικαστής του Ανωτάτου Δικαστηρίου των ΗΠΑ. Για την καταδίκη και την αμετάκλητη αποπομπή του προέδρου απαιτείται αυξημένη πλειοψηφία των 2/3 (67%) των παρόντων γερουσιαστών.

Σήμερα οι Δημοκρατικοί έχουν την πλειοψηφία με 54 έδρες (μαζί με τους δύο ανεξάρτητους γερουσιαστές Μπέρνι Σάντερς και Άνγκους Κινγκ) και οι Ρεπουμπλικάνοι 44. Εκκρεμούν ακόμη δύο έδρες στην Αλάσκα και το Μισισιπή, όπου δεν έχουν βγει ακόμη τα οριστικά αποτελέσματα. Αν τις κερδίσουν οι Δημοκρατικοί αυξάνουν τη δύναμή τους στους 56, οπότε για να πιάσουν το όριο 67 της αποπομπής χρειάζονται και 11 ρεπουμπλικανικούς ψήφους. Αν δεν κερδίσουν τις δύο έδρες, χρειάζονται για την αποπομπή Τραμπ 13 Ρεπουμπλικάνους γερουσιαστές.

Θα τους βρουν; Δεν είναι απίθανο, καθώς πολλοί απεχθάνονται τον Τραμπ, άλλοι θέλουν να επιστρέψουν στον παραδοσιακό συντηρητισμό του ρεπουμπλικανισμού και άλλοι ήταν αντίθετοι με τον πόλεμο κατά του Ιράν. Συνεπώς, η αποπομπή μπορεί να βγαίνει. Αλλά αυτό θα εξαρτηθεί από τρία πράγματα:

1. Αν θα το επιδιώξουν οι Δημοκρατικοί.
2. Το πώς θα το ζητήσουν στα παρασκήνια από τους Ρεπουμπλικάνους και τι συναλλαγές θα χρειαστεί να γίνουν.
3. Ποιες θα είναι οι εξελίξεις στους Ρεπουμπλικάνους στη συνέχεια.

Αν 67 γερουσιαστές ψηφίσουν την αποπομπή Τραμπ, αυτή γίνεται άμεσα και στη συνέχεια με απλή πλειοψηφία μπορεί να ψηφίσει και τον μόνιμο αποκλεισμό του από οποιοδήποτε μελλοντικό δημόσιο αξίωμα. Αυτόματα, ο Αντιπρόεδρος Τζέι Ντι Βανς ορκίζεται ως κανονικός (και όχι ως υπηρεσιακός) πρόεδρος μέχρι τη λήξη της τρέχουσας 4ετούς θητείας. Ο νέος πρόεδρος διορίζει έναν νέο Αντιπρόεδρο της επιλογής του, αλλά πρέπει να εγκριθεί με απλή πλειοψηφία και από τα δύο σώματα του Κογκρέσου. Αν ο αντιπρόεδρος Βανς δεν δεχθεί την προεδρία σύμφωνα με τον Νόμο περί Προεδρικής Διαδοχής (Presidential Succession Act) η σειρά διαδοχής είναι: Πρώτα ο Πρόεδρος της Βουλής των Αντιπροσώπων, μετά ο Αναπληρωτής Πρόεδρος της Γερουσίας και τέλος ο υπουργός Εξωτερικών…

Βλέπει ότι δεν τραβάει το άτιμο το ριμπράντιν και τι να κάνει και αυτός! Πρώτη μούρη στη διαδήλωση, μήπως και αλλάξει γνώμη και ο Λάκης!

Μερικές φωτογραφίες μαζί με τους Γάλλους στο δρόμο είναι κάτι σαν… αριστερό λίφτιν! Είναι και αυτές οι διαολο-δημοσκοπήσεις που δεν τον αφήνουν… να κοιμηθεί!

Αυτά συμβαίνουν, όμως, όταν πατάς σε δυο βάρκες! Και με τους διαδηλωτές και με τα… πολύ μεγάλα πορτοφόλια!

Ακόμα και το όνομα του κόμματος μπερδεύει! Κάποιους τους παραπέμπει στον Ελληνικό Λαϊκό Απελευθερωτικό Στρατό της Κατοχής, αλλά κάποιοι άλλοι γελώντας πονηρά λένε ότι τους θυμίζει την… Ελληνική Αστυνομία!

Μ’ αυτό το παιδί όλα είναι δυνατά! Και ριζοσπάστης αριστερός και σοσιαλδημοκράτης! Και με τους διαδηλωτές και με τον καπιταλισμό, αν και, όλα κι όλα, τον θέλει δημοκρατικό σε συσκευασία!

Και επειδή δεν έχει τώρα τον καπιταλισμό να πυροβολεί, μην ανησυχείτε, ο Αλέξης έχει βρει την κακιά Ακροδεξιά να πυροβολεί!

Για να μην τον παρεξηγήσουν όσοι ακόμα στο ρετιρέ είναι επιφυλακτικοί απέναντί του, μάλιστα, μας είπε με δυνατή φωνή ότι δεν πρέπει η Αριστερά να ταυτιστεί με τη διάλυση της Ευρώπης, όπως θέλουν η Λεπέν, το AfD και οι παρόμοιοι!

Νάτος, λοιπόν, ο Τσιπράκος και ηρακλής της Ενωμένης Ευρώπης με το ρόπαλο να απειλεί τους… λικβινταριστές ακροδεξιούς!

Με τους διαδηλωτές σήμερα εναντίον του νεοφιλελεύθερου Μακρόν, αλλά το 2017 τον είχε χαιρετίσει σαν ελπίδα της Γαλλίας και της Ευρώπης!

Άσε Αλέξη, μη θυμηθώ και τι σου σούρνει ο Μελανσόν, που δεν πέταξε και τη σκούφια του για να σε συναντήσει…

Κάπως έτσι από το Παρίσι και υπό τους ήχους του bella ciao ο Τσίπράκος επιχείρησε να στρίψει το τιμόνι αριστερά, γιατί το πολύ το Κέντρο το βαριέται και ο παπάς, εξ’ ου και το 13% στις δημοσκοπήσεις.

Λέτε να έχουμε ριμπράντιν στο ριμπράντιν; Το γαρ πολύ της απογοητεύσεως…

«Χρειαζόμαστε αυτούς τους ανθρώπους για να μας υπερασπιστούν απέναντι στην παρανοϊκή Αριστερά» έγραψε ο Αμερικανός πρόεδρος. Ο Τραμπ υποστήριξε ακόμη ότι ο Ντάνα Γουάιτ θα είναι ένας εκπρόσωπος Τύπου διαφορετικός από οποιονδήποτε έχει αναλάβει στο παρελθόν τη συγκεκριμένη θέση. «Ο Ντάνα θα είναι ένας εκπρόσωπος Τύπου που δεν θα μοιάζει με κανέναν άλλον. Ντάνα, σε παρακαλώ, αποδέξου τη θέση!» κατέληξε στην ανάρτησή του. Η απερχόμενη εκπρόσωπος Τύπου έμεινε στην θέση της μόλις μερικές ώρες, καθώς η δημόσια εμφάνιση της ήταν τραγική.

Ο Γουάιτ δήλωσε ότι θα συναντήσει προσεχώς τον Τραμπ, αν και επεσήμανε ότι έχει πάρα πολλές επαγγελματικές υποχρεώσεις, κάτι που εκλαμβάνεται ότι θα απορρίψει την θέση. Πάντως ορισμένοι εντάσσουν την πρόταση Τραμπ στο ιδιόρρυθμο χιούμορ, καθώς οι δύο άνδρες έχουν στενή σχέση.

Επίθεση στους Δημοκρατικούς

Την ίδια στιγμή, σφοδρή επίθεση κατά των Δημοκρατικών εξαπέλυσε ο Τραμπ, κατηγορώντας τους για απειλές και εκβιαστικές πρακτικές σε βάρος στελεχών της κυβέρνησής του, Ρεπουμπλικάνων και πολιτικών υποστηρικτών τους, ενώ ανακοίνωσε ότι δίνει εντολή στο υπουργείο Δικαιοσύνης να διερευνήσει τις καταγγελίες του.

Σε ανάρτησή του, ο πρόεδρος των ΗΠΑ, υποστήριξε ότι οι Δημοκρατικοί απειλούν με διαδικασίες καθαίρεσης και άλλες κυρώσεις διάφορα πρόσωπα, μεταξύ των οποίων και ο Γενικός Εισαγγελέας των Ηνωμένων Πολιτειών, παρά το γεγονός ότι, όπως ισχυρίζεται, δεν έχουν διαπραχθεί αδικήματα που να δικαιολογούν τέτοιες ενέργειες. «Πρόκειται για εκβιασμό στο υψηλότερο επίπεδο και θα πρέπει να λογοδοτήσουν γι’ αυτό», ανέφερε χαρακτηριστικά.

Ο Αμερικανός πρόεδρος ισχυρίστηκε επίσης ότι οι Δημοκρατικοί απειλούν με φυλάκιση και άλλες ποινές χρηματοδότες του Ρεπουμπλικανικού Κόμματος, αποκλειστικά και μόνο λόγω των πολιτικών τους πεποιθήσεων. Όπως υποστήριξε, πρόκειται για ανθρώπους που συγκαταλέγονται στους «πιο αξιοσέβαστους στον κόσμο», οι οποίοι στοχοποιούνται επειδή είναι Ρεπουμπλικανοί ή υποστηρίζουν το κόμμα.

Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στη Δημοκρατική γερουσιαστή του Μίσιγκαν, Ελίσα Σλότκιν, την οποία κατηγόρησε ότι επιδιώκει να στραφεί εναντίον νέων ανθρώπων που ασπάζονται τις αξίες του Ρεπουμπλικανικού Κόμματος. Σύμφωνα με τον ισχυρισμό του, η Σλότκιν έχει δηλώσει ότι θα στοχοποιήσει ακόμη και όσους νέους δείχνουν την παραμικρή συμπάθεια προς τους Ρεπουμπλικανούς.

«Αυτοί που θα έπρεπε να φυλακιστούν είναι οι εκβιαστές και οι Ρεπουμπλικάνοι πρέπει να ξυπνήσουν, και μάλιστα γρήγορα», ανέφερε. Στην ίδια ανάρτηση, ο Τραμπ υποστήριξε ότι στελέχη των Δημοκρατικών έχουν αποστείλει απειλητικές επιστολές σε πολλούς ανθρώπους, τους οποίους χαρακτήρισε αθώους. Κλείνοντας, ανακοίνωσε ότι ζητά την άμεση παρέμβαση του υπουργείου Δικαιοσύνης: «Με την παρούσα δήλωση, δίνω εντολή στο υπουργείο Δικαιοσύνης να διερευνήσει αμέσως αυτή την εγκληματική πράξη» έγραψε.

Αντιδράσεις για Μίλερ

Η δε απόφαση Τραμπ να τοποθετήσει τον Στίβεν Μίλερ στη θέση του προσωπάρχη του Λευκού Οίκου έχει προκαλέσει θύελλα αντιδράσεων στις ΗΠΑ, με κορυφαία στελέχη των Δημοκρατικών να εξαπολύουν σφοδρές επιθέσεις εναντίον του νέου επικεφαλής του προεδρικού επιτελείου. Ο στενός συνεργάτης του Αμερικανού Προέδρου, που θεωρείται ο βασικός αρχιτέκτονας της σκληρής μεταναστευτικής πολιτικής του, αναλαμβάνει τη θέση της Σούζι Γουάιλς, λίγες ημέρες μετά τη βαριά ήττα των Ρεπουμπλικάνων στις ενδιάμεσες εκλογές.

Ο Τραμπ ανακοίνωσε αιφνιδιαστικά την αλλαγή την Παρασκευή (6/11), μέσω της πλατφόρμας Truth Social, επιλέγοντας έναν από τους πλέον αμφιλεγόμενους ανθρώπους της κυβέρνησής του για την κορυφαία διοικητική θέση στον Λευκό Οίκο. Η απόφαση έρχεται σε μια ιδιαίτερα δύσκολη πολιτική συγκυρία για τον Αμερικανό Πρόεδρο. Σημειώνεται ότι οι Δημοκρατικοί εξασφάλισαν τον έλεγχο του Κογκρέσου στις εκλογές της 3ης Νοεμβρίου, στερώντας από τους Ρεπουμπλικανούς την κοινοβουλευτική κυριαρχία που διευκόλυνε μέχρι σήμερα την εφαρμογή της κυβερνητικής ατζέντας.

«Ο Τραμπ δεν έμαθε τίποτα από την ήττα»

Η επιλογή Μίλερ προκάλεσε οργισμένες αντιδράσεις στην ηγεσία των Δημοκρατικών, οι οποίοι τη θεωρούν ένδειξη ότι ο Τραμπ δεν σκοπεύει να αναθεωρήσει την πολιτική του παρά το εκλογικό αποτέλεσμα. «Το γεγονός ότι ο Τραμπ προάγει αυτόν τον κήρυκα του μίσους δείχνει ότι δεν έχει μάθει τίποτα», έγραψε στο X ο Δημοκρατικός γερουσιαστής του Ιλινόι, Ντικ Ντέρμπιν.

Στο ίδιο μήκος κύματος, ο Τσακ Σούμερ, που αναμένεται να αναλάβει την ηγεσία της πλειοψηφίας στη Γερουσία, υποστήριξε ότι ο Τραμπ «δεν έμαθε τίποτα από την ιστορική ήττα του», προσθέτοντας ότι «δεν θα μπορούσε να είχε κάνει χειρότερη επιλογή» από την προαγωγή του Μίλερ.

Ακόμη σκληρότερη ήταν η αντίδραση του Χακίμ Τζέφρις, επικεφαλής των Δημοκρατικών στη Βουλή των Αντιπροσώπων και επικρατέστερου υποψηφίου για την Προεδρία του Σώματος. Ο Τζέφρις χαρακτήρισε τον Μίλερ «επικίνδυνο ξενοφοβικό και απερίσκεπτο εξτρεμιστή που έχει αμερικανικό αίμα στα χέρια του», ζητώντας την απομάκρυνσή του. Εφόσον αναλάβει την Προεδρία της Βουλής, ο Τζέφρις θα γίνει ο πρώτος μαύρος πολιτικός που θα καταλάβει το συγκεκριμένο αξίωμα.

Ο γερουσιαστής του Μέριλαντ, Κρις Βαν Χόλεν, περιέγραψε την απόφαση του Τραμπ ως «ένα ακόμη χτύπημα κατάμουτρα στον αμερικανικό λαό» και «ένδειξη της περιφρόνησης του Τραμπ προς τους ψηφοφόρους».

Η οργή του Γκάβιν Νιούσομ

Ιδιαίτερα αιχμηρός εμφανίστηκε και ο απερχόμενος κυβερνήτης της Καλιφόρνιας, Γκάβιν Νιούσομ, ο οποίος χαρακτήρισε τον νέο προσωπάρχη του Λευκού Οίκου «έναν από τους πιο αισχρούς τραμπούκους που σύρθηκαν ποτέ μέσα στο Οβάλ Γραφείο». Ο Νιούσομ υποστήριξε ότι η προαγωγή του Μίλερ αποτελεί «προσβολή για κάθε Αμερικανό που ψήφισε υπέρ της αλλαγής» στις εκλογές της Τρίτης (3/11).

Οι επικρίσεις εστιάζουν κυρίως στον καθοριστικό ρόλο του Μίλερ στη μεταναστευτική πολιτική της κυβέρνησης Τραμπ. Ως αναπληρωτής προσωπάρχης και σύμβουλος πολιτικής, ο Μίλερ έχει συνδέσει το όνομά του με το πρόγραμμα μαζικών απελάσεων, ενώ έχει υποστηρίξει πρωτοβουλίες όπως ο τερματισμός της αυτόματης απόκτησης αμερικανικής υπηκοότητας λόγω γέννησης στο έδαφος των ΗΠΑ.

Έχει επίσης συμμετάσχει στη διαμόρφωση του συντηρητικού σχεδίου Project 2025 και έχει προκαλέσει αντιδράσεις με δημόσιες τοποθετήσεις του, μεταξύ άλλων για το ενδεχόμενο αμερικανικής στρατιωτικής επέμβασης στη Γροιλανδία. Πανηγυρισμοί από τους συμμάχους του Τραμπ Στον αντίποδα, στελέχη της κυβέρνησης και Ρεπουμπλικάνοι γερουσιαστές υποδέχθηκαν με ενθουσιασμό την προαγωγή του Μίλερ.

Ο διευθυντής Επικοινωνίας του Λευκού Οίκου, Στίβεν Τσουνγκ, τον χαρακτήρισε «παλαίμαχο της ομάδας Τραμπ» και πρόσθεσε: «Δεν υπάρχει μεγαλύτερος υποστηρικτής της ατζέντας του Τραμπ από τον Στίβεν». Ο Ρεπουμπλικάνος γερουσιαστής της Γιούτα, Μάικ Λι, υποστήριξε ότι ο Μίλερ έχει υπάρξει «ένθερμος υπερασπιστής του νόμου και της τάξης απέναντι στις παράνομες εισβολές και την ανομία της Αριστεράς».

Ανάλογη ήταν η τοποθέτηση του γερουσιαστή του Μιζούρι, Έρικ Σμιτ, ο οποίος δήλωσε: «Η χώρα μας βρίσκεται σε ένα κρίσιμο σημείο και ο Στίβεν Μίλερ κατανοεί ακριβώς τι διακυβεύεται». Θετικά εκφράστηκαν επίσης ο Αντιπρόεδρος των ΗΠΑ, Τζέι Ντι Βανς, ο υπουργός Άμυνας, Πιτ Χέγκσεθ, ο υπουργός Υγείας, Ρόμπερτ Φ. Κένεντι Τζούνιορ, και ο υπουργός Εξωτερικών, Μάρκο Ρούμπιο.

Αντιδράσεις και από Ρεπουμπλικάνοι

Η επιλογή του Τραμπ δεν βρήκε, πάντως, σύμφωνους όλους τους Ρεπουμπλικάνους. Ο βουλευτής της Ιντιάνα, Μάρλιν Στάτσμαν, ο οποίος διατήρησε την έδρα του στις εκλογές, είχε ζητήσει νωρίτερα μέσα στην εβδομάδα την απόλυση του Μίλερ, εν μέσω της δυσαρέσκειας για την πολιτική των απελάσεων. Όταν το Semafor τού ζήτησε την Παρασκευή (6/11) να σχολιάσει την απόφαση του Προέδρου να τον προαγάγει αντί να τον απομακρύνει, ο Στάτσμαν την αποκάλεσε «φρικτή απόφαση».

Ακόμη πιο ανησυχητική χαρακτήρισε την εξέλιξη ο Μάιλς Τέιλορ, ο οποίος είχε υπηρετήσει ως προσωπάρχης στο υπουργείο Εσωτερικής Ασφάλειας κατά την πρώτη θητεία Τραμπ, προτού ενταχθεί στους Ρεπουμπλικανούς που αντιτίθενται στον Αμερικανό Πρόεδρο. «Πέρασα δύο χρόνια δουλεύοντας με τον Στίβεν Μίλερ. Ο διορισμός του ως προσωπάρχη του Λευκού Οίκου είναι μία από τις πιο επικίνδυνες αποφάσεις για την επιλογή προσωπικού στην ιστορία της δημοκρατίας μας. Το λέω χωρίς καμία επιφύλαξη», ανέφερε.

Απαντώντας στην κριτική, ο Λευκός Οίκος υπερασπίστηκε τον νέο προσωπάρχη, παρουσιάζοντάς τον ως πρόσωπο με καθοριστική συμβολή στην εφαρμογή της πολιτικής Τραμπ. «Έχει ηγηθεί της εκστρατείας της κυβέρνησης κατά της εγκληματικότητας, μεταξύ άλλων στην Ουάσιγκτον και το Μέμφις, της απορρύθμισης σε επίπεδα ρεκόρ, της απελευθέρωσης της αμερικανικής ενέργειας, της εξάρθρωσης καρτέλ ναρκωτικών και της ασφάλισης των συνόρων μας», ανέφερε η ανακοίνωση.

«Στον νέο του ρόλο, θα συνεχίσει να εξασφαλίζει ιστορικές επιτυχίες για τον αμερικανικό λαό», πρόσθεσε η αμερικανική Προεδρία. Ο ίδιος ο Μίλερ ευχαρίστησε τον Ντόναλντ Τραμπ για την εμπιστοσύνη του, δηλώνοντας «απερίγραπτα τιμημένος» από την ανάληψη των νέων του καθηκόντων. «Η αποστολή είναι τώρα πιο ξεκάθαρη από ποτέ: Να αγωνιστούμε με όλη μας την ψυχή για να στηρίξουμε τον Πρόεδρό μας και να υπερασπιστούμε αυτή τη μεγαλειώδη Δημοκρατία», έγραψε στο X.

Επεισοδιακό το διαζύγιο με την Γουάιλς

Τις φωνές στην πρώην προσωπάρχη του Λευκού Οίκου, Σούζι Γουάιλς, φέρεται να έβαλε ο Τραμπ κατά τη διάρκεια σύσκεψης στο Οβάλ Γραφείο, την Πέμπτη, μετά την εκλογική ήττα.  Η ίδια παραιτήθηκε από τη θέση της προσωπάρχη του Λευκού Οίκου λίγες ώρες αργότερα, ενώ, σύμφωνα με την Daily Mail, σχεδίαζε μια συνάντηση στο Καμπ Ντέιβιντ, με σκοπό να διατηρήσει την εξουσία της.

Τέσσερις πηγές που γνωρίζουν τις λεπτομέρειες της αντιπαράθεσης δήλωσαν στην Daily Mail ότι ο Αμερικανός πρόεδρος στράφηκε εναντίον της 69χρονης Σούζι Γουάιλς, μπροστά σε άλλους συνεργάτες του, και την επέπληξε έντονα για τις εκλογικές απώλειες των Ρεπουμπλικανών στις ενδιάμεσες εκλογές. Σύμφωνα με το δημοσίευμα, η Γουάιλς αποχώρησε από την αίθουσα ενώ ο πρόεδρος εξακολουθούσε να φωνάζει. «Εξερράγη εναντίον της», δήλωσε στο βρετανικό Μέσο μια πηγή που βρίσκεται κοντά στον πρόεδρο.

Πηγή από τον Λευκό Οίκο ανέφερε ότι ο Τραμπ φώναζε στη Γουάιλς για τις εκλογικές ήττες, μέχρι που εκείνη αποχώρησε. Δύο άλλες πηγές δήλωσαν στο ίδιο Μέσο ότι ο Τραμπ την έδιωξε από τη σύσκεψη. «Της είπε να φύγει», ανέφερε μια άλλη πηγή. Στην αίθουσα βρίσκονταν ο αναπληρωτής προσωπάρχης του Λευκού Οίκου, Νταν Σκαβίνο, καθώς και η Μόργκαν ΝτεΓουίτ-Σνόου, στενή σύμμαχος της Γουάιλς, η οποία διευθύνει το γραφείο προσωπικού του Λευκού Οίκου.

Σύμφωνα με το δημοσίευμα, η ΝτεΓουίτ-Σνόου βγήκε από την αίθουσα «εμφανώς ταραγμένη» και πήγε να καθίσει μαζί με τη Γουάιλς σε άλλο σημείο της δυτικής πτέρυγας του Λευκού Οίκου, αντί να επιστρέψει στο γραφείο της. Αξιωματούχος του Λευκού Οίκου, όμως, διέψευσε ότι ο Τραμπ ύψωσε τη φωνή του, δηλώνοντας στην Daily Mail: «Δεν θα φώναζε ποτέ στη Σούζι».

Η προειδοποίηση για την απόλυσή της

Μια τέταρτη πηγή ανέφερε ότι η Γουάιλς είχε προειδοποιηθεί πως επρόκειτο να απολυθεί. Το βράδυ της Πέμπτης πήγε να συναντήσει τον Τραμπ και υπέβαλε την παραίτησή της προτού εκείνος προλάβει να την απομακρύνει από τη θέση της. Σύμφωνα με αξιωματούχο του Λευκού Οίκου, ο Τραμπ δεν αποδέχθηκε αμέσως την παραίτησή της και της είπε ότι θα συζητούσαν το θέμα αργότερα. Το πρωί της Παρασκευής, η Γουάιλς επέστρεψε στο Οβάλ Γραφείο και του είπε ότι η αποχώρησή της έπρεπε πλέον να οριστικοποιηθεί.

Δύο πηγές δήλωσαν στο Μέσο ότι η Γουάιλς ζήτησε να παραμείνει στη θέση της κατά τη διάρκεια μιας μεταβατικής περιόδου, η οποία θα διαρκούσε έως τον Φεβρουάριο. Ο Τραμπ αρνήθηκε και η Παρασκευή ήταν η τελευταία ημέρα της στον Λευκό Οίκο. «Είναι κουρασμένη», δήλωσε ο αξιωματούχος του Λευκού Οίκου. «Δεν ήθελε να συνεχίσει να δίνει μάχες». Μια πηγή που βρίσκεται κοντά στον πρόεδρο χαρακτήρισε αυτόν τον ισχυρισμό «κατάφωρο ψέμα».

Ως απόδειξη, η πηγή επικαλέστηκε το πρόγραμμα του Σαββατοκύριακου: Η Γουάιλς είχε προγραμματίσει μια συνάντηση εργασίας στο Καμπ Ντέιβιντ για το Σάββατο, ημέρα κατά την οποία ο Τραμπ θα βρισκόταν στη Φλόριντα, και είχε προσκαλέσει αξιωματούχους και συνεργάτες του Λευκού Οίκου που ήταν πιστοί στην ίδια.

Δύο πηγές δήλωσαν στην Daily Mail ότι σκοπός της συνάντησης ήταν να εξεταστεί πώς θα μπορούσε να παραμείνει στη θέση της και να διατηρήσει την εξουσία της κατά τη διάρκεια της εβδομάδας. Το ταξίδι αναβλήθηκε και τελικά ακυρώθηκε.

Η προσπάθεια της να ρίξει τις ευθύνες στον Πιτ Χέγκσεθ

Οι σύμμαχοι της Γουάιλς προσπάθησαν επίσης, τις ημέρες που ακολούθησαν τις εκλογές, να παρουσιάσουν τον υπουργό Άμυνας Πιτ Χέγκσεθ ως το δημόσιο πρόσωπο που έφερε την ευθύνη για τις εκλογικές απώλειες των Ρεπουμπλικάνων, σύμφωνα με τρεις πηγές που μίλησαν στο δημοσίευμα. Του καταλόγιζαν ευθύνες λόγω του ρόλου του στην ηγεσία του πολέμου με το Ιράν, ο οποίος έχει οδηγήσει σε αύξηση του κόστους ζωής. Ο Χέγκσεθ έχει βρεθεί στο επίκεντρο σφοδρών επικρίσεων και εντός του Ρεπουμπλικανικού Κόμματος.

«Η Σούζι προσπαθούσε να απομακρύνει τον Πιτ», δήλωσε ανώτερος αξιωματούχος του Πενταγώνου. Σύμφωνα με πηγή που βρίσκεται κοντά στον πρόεδρο, στενοί συνεργάτες του είχαν ενημερώσει τον Τραμπ περισσότερες από μία φορές ότι η ομάδα της Γουάιλς διέρρεε πληροφορίες στον Τύπο σχετικά με τον Χέγκσεθ, προκειμένου να αποσπάσει την προσοχή από τις ευθύνες της ίδιας. «Νομίζω ότι τελικά αρκετοί άνθρωποι του μίλησαν, με αποτέλεσμα να εξοργιστεί ιδιαίτερα», ανέφερε η πηγή.

Οι επικριτές της Γουάιλς έθεσαν επίσης το ζήτημα της οικονομικής διαχείρισης. Ανώτερος αξιωματούχος της κυβέρνησης δήλωσε στην Daily Mail ότι η Σούζι Γουάιλς διηύθυνε μια πολιτική επιχείρηση που δαπάνησε σχεδόν μισό δισεκατομμύριο δολάρια, αλλά παρ’ όλα αυτά έχασε και τα δύο σώματα του Κογκρέσου. Μια άλλη πηγή ανέφερε ότι ακόμη και έξι εβδομάδες πριν από τις εκλογές, η Γουάιλς διαβεβαίωνε προσωπικά διάφορα πρόσωπα ότι οι Ρεπουμπλικανοί θα επικρατούσαν.

Το δημοσίευμα αναφέρει επίσης ότι η Γουάιλς είχε υποστηρίξει, στο εσωτερικό της κυβέρνησης, την υιοθέτηση μιας πιο περιορισμένης πολιτικής απελάσεων, η οποία θα αφορούσε μόνο άτομα που είχαν καταδικαστεί για βίαια εγκλήματα ή καταζητούνταν για τέτοιου είδους αδικήματα. Είχε επισημάνει επίσης, στους συνεργάτες της ότι η εκστρατεία μαζικών απελάσεων κόστιζε εκλογικές ψήφους στους Ρεπουμπλικάνοι.