Παρ’ όλο που με αηδιάζει ο σαδομαζοχισμός, όπως και η εγκληματικότητα άλλωστε (ειδικά τα πολιτιστικά προϊόντα που χαρακτηρίζονται θρίλερ και συνδέουν το σεξ, το αίμα, το έγκλημα και την αναισθησία (το αντίθετο τής ενσυναίσθησης) σε πρώτο πλάνο… Παρ’ όλα αυτά είδα με ιδιαίτερη προσοχή αυτό το άκρως ενδιαφέρον ντοκιμαντέρ, όπου κάποιοι διασωθέντες μιλάνε για τις «παλιές, καλές εποχές» και για τους εκλιπόντες βεβαίως.

Δεν διείδα κάποια «ενοχή τού επιβιώσαντος», εξεπλάγην μάλιστα με το δυσάρεστο καμάρι ενός κολλητού φίλου κάποιοι ειδεχθέστατου εγκληματία, που κόμπαζε για την τόσο στενή φιλία του με τον διαταραγμένο αντικοινωνικό φονιά. Τυπική αναζήτηση τής αναγνωρισιμότητας πάση θυσία. Πάντως, στο μεγαλύτερό του μέρος αυτό το κινηματογραφικό προϊόν ήταν δι-Υποκειμενικό και με τεράστιο κοινωνικό ενδιαφέρον. Από πολιτικής πλευράς είναι εξαιρετικά σημαντική η αλληλεπίδρασης ζωής και τέχνης, κοινωνίας και βιομηχανίας τού θεάματος.

Οι απομονωμένοι σε μια γειτονιά-γκέτο διαμαρτύρονται δραστικά όταν οι ζωές τους γίνονται το φυσικό φόντο και οι ίδιοι κομπάρσοι σε ένα προϊόν μυθοπλασίας που συνδέει τον ομοερωτισμό με την άκρατη εγκληματικότητα, τη βία με το σεξ, το αίμα με τα σωματικά υγρά τής ηδονής. Καλά έκαναν και διαδήλωσαν τότε, σήμερα όμως παρόμοια προϊόντα έχουν κατακλύσει τη βραδινή τηλεοπτική ζώνη, τις πλατφόρμες, τις κινηματογραφικές αίθουσες, το Διαδίκτυο.

Η Ελευθερία ως φόβητρο, η ελεύθερη έκφραση ως παραβατικότητα, η ανάγκη για διασκέδαση ως παρανομία, η ψυχαγωγία προνόμιο των ανώτερων μορφωμένων, «καλλιεργημένων» τάξεων. Για το λούμπεν προλεταριάτο επιφυλάσσεται η λεγομένη «υποκουλτούρα», την οποία φυσικά κι αποφεύγουν οι διανοούμενοι μέχρι να χαρακτηριστεί “Cult” από κάποιον άξιο εκπρόσωπό τους, ειδικό πραγματογνώμονα-γευσιγνώστη.

Προσωπικά, απαρέσκομαι σε παρόμοιες ακρότητες που σκοντάφτουν στην άπειρη συμπόνοια που νιώθω για κάθε αδικημένο αδύναμο ον που πονάει, κακοποιείται, βιάζεται, εξανδραποδίζεται, υποδουλώνεται… Οι άνθρωποι δεν είναι σκουπίδια, δεν είναι πλαστικά μιας χρήσεως και ουδείς/ουδεμία/ουδέν δικαιούται να τους μεταχειρίζεται έτσι (ακόμα κι αν επιλέγει κάτι ανάλογο για τον εαυτό του/της). Ειδικά τότε απαιτείται σεβασμός στην ανθρώπινη ύπαρξη.

Η Τέχνη αλληλ-επιδρά με τη ζωή

Ενδιαφέρουσα ταινία που λειτουργεί ως χρονικό-μαρτυρία μιας όχι και τόσο μακρινής εποχής. Η Ιστορία διδάσκει, φτάνει να την προσεγγίζουμε αμερόληπτα. Εδώ, σε αυτό το μυθοπλασμένο πολιτιστικό προϊόν φαίνεται σαν το θεόσταλτο AIDS να ολοκλήρωσε την επίγεια Κόλαση με τους κομπλεξικούς Serial-killer. Είναι εκπληκτικό πώς δέχτηκαν να παίξουν ως αμοιβόμενοι εκούσιοι κομπάρσοι κάποιοι που δεν ήταν πορνοστάρ στην αρχική αναφερόμενη ταινία «Ψωνιστήρι», όπου ο «σκληρός» Αλ Πατσίνο έπαιξε οικειοθελώς έναν «κόντρα-ρόλο», που αρνήθηκε αμέσως μετά να σχολιάσει.

Η ταινία πέρασε τότε σχεδόν απαρατήρητη για το πλατύ κοινό, σήμερα όμως έγινε cult και απευθύνεται πλέον στους σινεφίλ. Τότε, μισόν αιώνα πριν, δεν υπήρχαν αυτές οι κατηγοριοποιήσεις. Και πού είσαι ακόμα;! Ίδωμεν…

Για να ξεκαθαρίσω τη θέση μου: κάθε ερωτική επιθυμία είναι ιερή και απολύτως νόμιμη, θεμιτή και ευκταία όταν αφορά ενήλικες συναινούντες ανθρώπους χωρίς χρήση χημικών ή άλλων ουσιών και δίχως βία!!! Η βία και ο βιασμός προέρχονται από την ίδια ρίζα (που ΔΕΝ είναι το …θηλυκό τού «βίου»). «Το ψωνιστήρι» αδίκησε τους ομοφυλόφιλους. Με αυτό το ντοκιμαντέρ τώρα τα πράγματα μπαίνουν σε μια πιο ξεκάθαρη κοινωνικοπολιτική, ιδεολογική κι αισθητική βάση.

Ας μελετούμε τα έργα Τέχνης αμερόληπτα και με ερευνητικό πνεύμα. Πέρα από την ατομική εμπλουτίζουμε και τη συλλογική αυτογνωσία μας. Προ πάντων, μακριά από υποκρισίες. Η κάθε κοινωνία εάν δεν κοιτάζεται συχνά στον καθρέφτη κινδυνεύει να καταστεί επικίνδυνη για τον εαυτό της, αν όχι και φασιστική. Ελευθερία, ελευθερία τής έκφρασης, ισονομία, ισότητα, δικαιοσύνη, Δημοκρατία, διάλογος, διαλογισμός… εν κινήσει.

Ανάλογη εικόνα αποτυπώνει και η έρευνα της Interview για την εφημερίδα Political, η οποία δημοσιεύθηκε επίσης χθες. Εκεί, η απόσταση μεταξύ των δύο κομμάτων περιορίζεται ακόμη περισσότερο, στη μία ποσοστιαία μονάδα, με το ΠΑΣΟΚ να συγκεντρώνει 13,3% και την ΕΛΑΣ να καταγράφει 14,3%.

Τα ευρήματα δίνουν στη Χαριλάου Τρικούπη περιθώριο να επενδύσει πολιτικά στη μείωση της διαφοράς, χωρίς ωστόσο να προεξοφλούν ανατροπή των σημερινών συσχετισμών. Το ζητούμενο για το ΠΑΣΟΚ είναι αν αυτή η δημοσκοπική προσέγγιση μπορεί να αποκτήσει συνέχεια και να μετατραπεί σε σταθερή τάση, ικανή να αλλάξει τα δεδομένα στη μάχη για τη δεύτερη θέση.

Το ταβάνι και η βελόνα

Με βάση αυτά τα δεδομένα, στο ΠΑΣΟΚ εκτιμούν ότι η ΕΛΑΣ έχει φτάσει πρόωρα στο δημοσκοπικό της «ταβάνι», εμφανίζοντας μάλιστα σημάδια στασιμότητας και ελαφράς υποχώρησης. Σε αυτό το πλαίσιο, η επιστροφή στη δεύτερη θέση τίθεται ως ένας εφικτός πολιτικός στόχος, ο οποίος, ωστόσο, προϋποθέτει συγκεκριμένες κινήσεις και σταθερή προσπάθεια σε βάθος χρόνου.

Η στρατηγική που σχεδιάζει η Χαριλάου Τρικούπη στηρίζεται στην εντατικοποίηση των περιοδειών, στη διαρκή κοινοβουλευτική πίεση προς την κυβέρνηση, ιδίως σε μια περίοδο κατά την οποία ο Αλέξης Τσίπρας απουσιάζει από το κοινοβουλευτικό πεδίο, αλλά και στην ενίσχυση των ποσοστών του κόμματος στην Αττική. Η τελευταία παράμετρος θεωρείται κρίσιμη για τη βελτίωση της συνολικής εκλογικής εικόνας του ΠΑΣΟΚ και την ανατροπή της υφιστάμενης κατάταξης.

Υπάρχει, ωστόσο, μια σημαντική παράμετρος που περιορίζει τα περιθώρια πανηγυρισμών. Η συρρίκνωση της διαφοράς από την ΕΛΑΣ δεν φαίνεται, με βάση τα συγκεκριμένα ευρήματα, να προκύπτει τόσο από μια σαφή δυναμική ανόδου του ΠΑΣΟΚ όσο κυρίως από τη στασιμότητα και την ελαφρά υποχώρηση των ποσοστών του αντιπάλου του. Πρόκειται για μια διαφορά με ουσιαστική πολιτική σημασία: άλλο η προσέγγιση της δεύτερης θέσης λόγω της υποχώρησης του ανταγωνιστή και άλλο η κατάκτησή της μέσα από την ενίσχυση της δικής του εκλογικής επιρροής.

ΠΑΣΟΚ: Πονοκέφαλο φέρνουν οι μεταγραφές

Την ώρα που η αντιπαράθεση με την ΕΛΑΣ περνά σε νέα φάση έντασης, με την Άννα Παπαδοπούλου και τον Δημήτρη Κωνσταντόπουλο να μεταφέρουν τη σύγκρουσή τους στις δικαστικές αίθουσες, οι δημόσιες τοποθετήσεις στελεχών του ΠΑΣΟΚ για το ενδεχόμενο μετεκλογικών συνεργασιών δημιουργούν μια πρόσθετη εστία προβληματισμού για τη Χαριλάου Τρικούπη. Σε μια συγκυρία κατά την οποία το κόμμα επιχειρεί να κεφαλαιοποιήσει τη δημοσκοπική υποχώρηση της ΕΛΑΣ και να διεκδικήσει τη δεύτερη θέση, το ζήτημα των συνεργασιών επανέρχεται στο προσκήνιο, δοκιμάζοντας στην πράξη τη γραμμή της αυτόνομης πορείας.

Η συζήτηση αναζωπυρώθηκε μετά τις δηλώσεις του Αλέξανδρου Αυλωνίτη, ο οποίος άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο συνεργασιών με την ΕΛΑΣ και άλλες πολιτικές δυνάμεις, παρά την ειλημμένη απόφαση του ΠΑΣΟΚ να κινηθεί αυτόνομα. Στη συνέχεια, ανάλογη συζήτηση προκάλεσε η τοποθέτηση του Μιχάλη Χουρδάκη, ο οποίος, έχοντας ενταχθεί πρόσφατα στην Κοινοβουλευτική Ομάδα του κόμματος, απέφυγε να αποκλείσει κατηγορηματικά ένα τέτοιο ενδεχόμενο.

Μιλώντας στο κανάλι της Βουλής, ο βουλευτής επέλεξε να κρατήσει αποστάσεις από τις απόλυτες διατυπώσεις, σημειώνοντας χαρακτηριστικά ότι «στην πολιτική ποτέ μη λες ποτέ και ποτέ μη λες πάντα». Παράλληλα, επιχείρησε να αποσυνδέσει το ζήτημα των πιθανών συνεργασιών από την προσωπική αντιπαράθεση μεταξύ πολιτικών προσώπων, υποστηρίζοντας ότι «το κομμάτι των συνεργασιών ούτε ξεκινάει ούτε τελειώνει με έναν άστοχο, αγενή ή προσβλητικό χαρακτηρισμό ενός προς ένα άλλο πρόσωπο».

Η τοποθέτηση Χουρδάκη δεν προκάλεσε, τουλάχιστον σε δημόσιο επίπεδο, αντίδραση από τη Χαριλάου Τρικούπη. Η σιωπή αυτή δεν σημαίνει κατ’ ανάγκην ότι οι σχετικές απόψεις βρίσκουν σύμφωνη την ηγεσία. Αντανακλά, ωστόσο, την επιλογή να μη δοθεί συνέχεια σε μια συζήτηση που θα μπορούσε να μετατοπίσει την πολιτική ατζέντα από την αντιπαράθεση με την κυβέρνηση και την προσπάθεια δημοσκοπικής ανάκαμψης στις εσωτερικές διαφωνίες.

Για το ΠΑΣΟΚ, άλλωστε, η συγκυρία δεν προσφέρεται για την ανάδειξη ρωγμών στη στρατηγική του. Η αυτόνομη πορεία αποτελεί την επίσημη γραμμή του κόμματος, την ώρα που η συζήτηση για τις μετεκλογικές συνεργασίες παραμένει ένα από τα πιο ευαίσθητα ζητήματα στον χώρο της αντιπολίτευσης. Κάθε δημόσια διαφοροποίηση, επομένως, αποκτά μεγαλύτερη βαρύτητα, καθώς μπορεί να τροφοδοτήσει ερωτήματα για το κατά πόσο η συγκεκριμένη επιλογή αποτελεί μια συμπαγή πολιτική στρατηγική ή μια απόφαση που εξακολουθεί να δοκιμάζεται στο εσωτερικό του κόμματος.

Παντρεύτηκε τον ανερχόμενο πολιτικό Γκάβιν Νιούσομ. Ο γάμος τους διαλύθηκε ύστερα από λίγα χρόνια, εκείνη στράφηκε στον κόσμο του θεάματος και κατάφερε να εξασφαλίσει για λίγο ένα τηλεοπτικό στασίδι στο Fox News. Ο αδίστακτος ανταγωνισμός, η εμμονή με το εγώ και η ανεξέλεγκτη αρπακτικότητα, στο κανάλι συντηρητικής προπαγάνδας του Ρότζερ Έιλς, φαίνεται πως διαμόρφωσαν την πολιτική και δημόσια περσόνα της. Έτσι, μετατράπηκε στην ιδανική ακόλουθο του κινήματος MAGA και σε μέλος της αυλής του Τραμπ.

Οι καταγγελίες στο Fox News

Το Fox News διέκοψε το συμβόλαιό της αρκετά χρόνια πριν από τη λήξη του, έπειτα από καταγγελίες για ανάρμοστη συμπεριφορά στον χώρο εργασίας. Μια νεαρή απόφοιτος πανεπιστημίου, η οποία είχε προσληφθεί ως βοηθός της, υπέβαλε επίσημη καταγγελία. Σύμφωνα με το New Yorker, η βοηθός υποστήριξε ότι η Γκιλφόιλ την υπέβαλλε συστηματικά σε εξευτελιστική, κακοποιητική και ανάρμοστη συμπεριφορά.

Μεταξύ άλλων, κατήγγειλε ότι αναγκαζόταν συχνά να εργάζεται στο διαμέρισμα της Γκιλφόιλ στη Νέα Υόρκη, ενώ εκείνη κυκλοφορούσε γυμνή, και ότι της έδειχνε άσεμνες φωτογραφίες ανδρών με τους οποίους είχε σεξουαλικές σχέσεις. Η καταγγελία ανέφερε επίσης ότι η Γκιλφόιλ μιλούσε ακατάπαυστα και με ωμές λεπτομέρειες για τη σεξουαλική της ζωή.

Σε άλλες περιπτώσεις, σύμφωνα με την ίδια καταγγελία, φέρεται να προέτρεπε τη βοηθό της να υποκύψει στις απαιτήσεις εργαζομένου του Fox για σεξουαλικές χάρες και να κοιμηθεί με πλούσιους και ισχυρούς άνδρες. Επιπλέον, φέρεται να απαιτούσε να μοιράζονται δωμάτιο κατά τη διάρκεια επαγγελματικών ταξιδιών και να διανυκτερεύει η βοηθός στο διαμέρισμά της. Σύμφωνα με σχετικά δημοσιεύματα, η βοηθός φέρεται να έλαβε περισσότερα από τέσσερα εκατομμύρια δολάρια για να σιωπήσει.

Η πολιτική της διαδρομή

Στην προεκλογική εκστρατεία του 2020, η Κίμπερλι ήταν ένα από τα λαμπερά ονόματα του Ντόναλντ Τραμπ. Μίλησε την πρώτη βραδιά του συνεδρίου των Ρεπουμπλικανών, προώθησε την οργάνωση “Women for Trump” και περιόδευσε στις ΗΠΑ, ξεσηκώνοντας τους πιστούς του MAGA υπέρ του Τραμπ. Παράλληλα, συνδέθηκε ερωτικά με τον Ντόναλντ Τραμπ Τζούνιορ. Οι δυο τους αρραβωνιάστηκαν, αλλά αργότερα χώρισαν.

Η ειδική επιτροπή της Βουλής των Αντιπροσώπων που διερεύνησε την επίθεση στο Καπιτώλιο στις 6 Ιανουαρίου 2021 ανέδειξε τον ρόλο της Γκιλφόιλ στην οργάνωση της συγκέντρωσης που προηγήθηκε της επίθεσης. Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρατίθενται στο σχετικό ρεπορτάζ, είχε συγκεντρώσει τρία εκατομμύρια δολάρια για τη συγκέντρωση “Save America”, είχε συμβάλει στην επιλογή ομιλητών της ακροδεξιάς, είχε συσκεφθεί με τον Τραμπ και συμβούλους του λίγο πριν από την επίθεση και, στην ομιλία της προς το πλήθος, είχε επαναλάβει ψευδείς ισχυρισμούς περί εκλογικής νοθείας.

Τελικά, όμως, ακόμη και η σχέση της με την οικογένεια Τραμπ έφτασε στο τέλος της. Ο Ντόναλντ Τραμπ Τζούνιορ την εγκατέλειψε και αργότερα συνδέθηκε με άλλη γυναίκα. Έτσι, ο πρόεδρος Τραμπ κατέφυγε σε ένα δοκιμασμένο τέχνασμα της αμερικανικής πολιτικής: τον διορισμό ενός προσώπου από τον στενό του κύκλο σε πρεσβευτική θέση. Η Ελλάδα επιλέχθηκε ως ο σταθμός της Γκιλφόιλ.

Ο χρηματοδότης που ζητούσε ανταλλάγματα

Η Wall Street Journal ανέφερε ότι, καθώς πλησίαζε η ακρόαση επικύρωσης του διορισμού της το 2025, η Γκιλφόιλ παραπονιόταν σε φίλους της ότι είχε ξεμείνει από χρήματα. Στη δήλωση οικονομικών συμφερόντων που υπέβαλε τον Φεβρουάριο του 2025, δήλωσε υποχρεώσεις που περιλάμβαναν δάνειο για σκάφος αξίας από 100.000 έως 250.000 δολάρια και στεγαστικό δάνειο αξίας από ένα έως πέντε εκατομμύρια δολάρια.

Παράλληλα, δήλωσε περιουσιακά στοιχεία που περιλάμβαναν ένα κέντρο ιατρικής αισθητικής και μια νέα εταιρεία βότκας, καθένα με εκτιμώμενη αξία από ένα έως πέντε εκατομμύρια δολάρια, καθώς και σχεδόν 800.000 δολάρια σε έσοδα από podcast. Δεν είχε βρεθεί, επίσης, αγοραστής για την έπαυλη στη Φλόριντα που κατείχε από κοινού με τον Ντόναλντ Τραμπ Τζούνιορ.

«Έχω ένα σωρό σ@@τά να διευθετήσω μέχρι τότε και χρειάζομαι να βγάλω χρήματα», φέρεται να έγραψε στον πρώην χρηματοδότη της, Έρικ Ντίτερς, ο οποίος είχε καταβάλει εκατοντάδες χιλιάδες δολάρια στους Τραμπ και στην Κίμπερλι, προσδοκώντας ότι θα τον βοηθούσαν να ξεμπλέξει από ορισμένα νομικά και φορολογικά προβλήματα. Η απάντησή του ήταν αποκαλυπτική: «Σου έχω δώσει 300.000 δολάρια όλα αυτά τα χρόνια. Μέχρι σήμερα δεν έχω λάβει ούτε μία χάρη. Δεν είμαι αφελής ούτε κορόιδο. Θέλω αποτελέσματα».

Όταν η Γκιλφόιλ άρχισε να ανησυχεί για τη γραπτή επικοινωνία τους, φέρεται να του απάντησε: «Σταμάτα να τα καταγράφεις όλα αυτά γραπτώς. Είναι πραγματικά επικίνδυνο». Ο Ντίτερς δεν εξόφλησε τις οφειλές της από πιστωτικές κάρτες. Μιλώντας στο MS NOW, χαρακτήρισε την προηγούμενη συμφωνία του με τη Γκιλφόιλ «απολύτως μια συμφωνία ανταλλαγής ανταλλαγμάτων».

Αθήνα: Καταγγελίες για τοξικό εργασιακό περιβάλλον 

Η θητεία της Γκιλφόιλ ως πρέσβειρας των ΗΠΑ στην Ελλάδα συνοδεύτηκε από καταγγελίες που έπληξαν την εικόνα της αμερικανικής διπλωματικής αποστολής. Η βρετανική Daily Mail δημοσίευσε αποκαλυπτικό ρεπορτάζ για τη συμπεριφορά της, την οποία παρομοίασε με εκείνη μιας σύγχρονης Μαρίας Αντουανέτας.

Σύμφωνα με πηγές που επικαλέστηκε η εφημερίδα, στο εσωτερικό της αμερικανικής πρεσβείας στην Αθήνα επικρατούσε τοξικό εργασιακό περιβάλλον. Ελληνικές πηγές ανέφεραν ότι η Γκιλφόιλ είχε ξεσπάσματα στον χώρο εργασίας και απειλούσε υφισταμένους της με άμεση απόλυση. Σε αρκετές περιπτώσεις, σύμφωνα με το δημοσίευμα, φέρεται να εκτόξευε προς τους εργαζομένους της πρεσβείας την πλέον χαρακτηριστική απειλή της: «Κάντε το, γ@@ώτο, αλλιώς απολύεστε, γ@@ώτο!»

Πηγές με άμεση γνώση περιέγραψαν στην Daily Mail ένα περιστατικό που φέρεται να συνέβη στη Μύκονο, κατά τη διάρκεια του καλοκαιριού. «Η Γκιλφόιλ έπινε στις τέσσερις τα ξημερώματα. Τηλεφώνησε στον Βασίλη, που ανήκει στην ομάδα ασφαλείας της και ο οποίος προφανώς κοιμόταν, αλλά δεν απάντησε. Την επόμενη ημέρα, εκείνη τον υποβίβασε». Το αίτημά της, σύμφωνα με την πηγή, ήταν να της είχε φέρει περισσότερα… παγάκια!

Ανακαίνιση με χρήματα εύπορων Ελλήνων

Η Daily Mail ανέφερε ακόμη ότι η Γκιλφόιλ προχώρησε σε ανακαίνιση της πρεσβευτικής κατοικίας, συμπεριλαμβανομένου ολόκληρου του επάνω ορόφου και της εγκατάστασης νέων μπάνιων, με ιδιωτικά χρήματα που φέρεται να ζήτησε από εύπορους Έλληνες. Σύμφωνα με το δημοσίευμα, στη συνέχεια απομάκρυνε τον επικεφαλής της διοικητικής υπηρεσίας της πρεσβείας, διπλωμάτη καριέρας, όταν εκείνος εξέφρασε αντιρρήσεις για τις εργασίες, τις οποίες θεωρούσε παραβίαση των κανόνων δεοντολογίας και των κυβερνητικών διαδικασιών.

Η εφημερίδα ανέφερε επίσης ότι η Γκιλφόιλ φέρεται να προσπάθησε να αποφύγει την πληρωμή λογαριασμού 1.800 δολαρίων για δείπνο στο ξενοδοχείο Four Seasons. Ελληνική πηγή δήλωσε στην Daily Mail: «Όποτε την προσκαλούν κάπου, ζητά συγκεκριμένη σαμπάνια που είναι εξωφρενικά ακριβή, επειδή είναι το μόνο αλκοόλ που πίνει».

Σε ένα ακόμη περιστατικό που ανέφερε η Wall Street Journal, η Γκιλφόιλ φέρεται να είπε σε Έλληνα υπουργό, αναφερόμενη στη δυνατότητα ανατροπής ξένων κυβερνήσεων: «Μπορούμε να το κάνουμε αυτό σε όποια χώρα θέλουμε. Μπορούμε να το κάνουμε κι εδώ»!

Η Γκιλφόιλ και η MAGA κουλτούρα

Η Γκιλφόιλ αντιπροσωπεύει, για τους επικριτές της, την ουσία της πολιτικής κουλτούρας Τραμπ και MAGA: Την ωμή και αδικαιολόγητη προσβολή, την ηθική και οικονομική διαφθορά, τον εγωκεντρισμό και την αποκρουστική δημόσια εικόνα. Υπερβολικά μακιγιαρισμένη, με εμφανώς αλλοιωμένα χαρακτηριστικά από αισθητικές επεμβάσεις και με δημόσια παρουσία που έχει προκαλέσει έντονα σχόλια, η Γκιλφόιλ έγινε για τους επικριτές της σύμβολο μιας πολιτικής κουλτούρας που δίνει προτεραιότητα στην εικόνα, στην προσωπική προβολή και στην επίδειξη ισχύος.

Η κριτική, ωστόσο, δεν εξαντλείται στην εμφάνισή της. Το σημαντικό ζήτημα είναι η αντίφαση ανάμεσα στα προνόμια που συνοδεύουν ένα υψηλό δημόσιο αξίωμα και στις καταγγελίες για τη συμπεριφορά, τις οικονομικές συναλλαγές και τη διαχείριση της εξουσίας. Αυτό είναι που καθιστά την υπόθεση πολιτικά σημαντική: Όχι απλώς το πρόσωπο της Γκιλφόιλ, αλλά το σύστημα που της επέτρεψε να βρεθεί σε μια τόσο κρίσιμη θέση.

Παρά την κριτική και τις καταγγελίες, ο υπουργός Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο είχε δηλώσει στην Αθήνα ότι η Γκιλφόιλ υπήρξε «εξαιρετικά αποτελεσματική υποστηρίκτρια» της ατζέντας του προέδρου, τόσο στην Ελλάδα όσο και σε ολόκληρη την Ευρώπη. Πρόσθεσε ότι ο πρόεδρος Τραμπ και ο ίδιος εκτιμούσαν ιδιαίτερα το καθοριστικό έργο και την ηγεσία της στην περιοχή. Οι δηλώσεις αυτές δείχνουν μια αντίφαση: Η αφοσίωση στον πρόεδρο μπορεί να θεωρείται προσόν για έναν πολιτικό διορισμό, αλλά δεν υποκαθιστά την ανάγκη για επαγγελματική επάρκεια, θεσμική υπευθυνότητα και τήρηση των κανόνων δεοντολογίας.

Το σύστημα των πολιτικών διορισμών

Πολλοί υποστηρίζουν ότι το σύστημα πολιτικών διορισμών στις αμερικανικές πρεσβείες πρέπει να καταργηθεί ή τουλάχιστον να περιοριστεί δραστικά. Στο ίδιο πλαίσιο εντάσσονται δημοσιεύματα στο Politico: «Γιατί η Αμερική στέλνει στο εξωτερικό τόσους ανόητους και ανεπαρκώς καταρτισμένους κομματικούς παρατρεχάμενους;» και «Οι Ρώσοι διπλωμάτες κάνουν την Αμερική να τρώει τη σκόνη τους».

Στο πρώτο άρθρο γίνεται αναφορά σε έναν Αμερικανό πρέσβη στη Σουηδία, ο οποίος, σύμφωνα με το δημοσίευμα, βρέθηκε μεθυσμένος μέσα σε χιονοστιβάδα από αξιωματούχο της πρεσβείας. Το δεύτερο συγκρίνει την επαγγελματική κατάρτιση και την προετοιμασία Ρώσων και Αμερικανών διπλωματών, επισημαίνοντας ότι οι ΗΠΑ κινδυνεύουν να υστερούν απέναντι σε αντιπάλους που αντιμετωπίζουν τη διπλωματία ως εργαλείο κρατικής ισχύος.

Και τα δύο μεγάλα κόμματα των ΗΠΑ ευθύνονται για την πρακτική των πολιτικών διορισμών. Ωστόσο, επί Τραμπ, η πρακτική αυτή έχει λάβει ιδιαίτερα έντονη μορφή. Σύμφωνα με στοιχεία της Αμερικανικής Ένωσης Εξωτερικής Υπηρεσίας, μόλις το 20,5% των πρεσβευτών του Τραμπ προέρχεται από το διπλωματικό σώμα, ενώ το 79,5% αποτελείται από πολιτικά διορισμένους.

Οι κυβερνήσεις επιχειρούν να δικαιολογήσουν αυτή την πρακτική υποστηρίζοντας ότι οι πρέσβεις με άμεση πρόσβαση στον πρόεδρο μπορούν να είναι αποτελεσματικότεροι. Πρόκειται, όμως, για επιχείρημα που δεν απαντά στο βασικό πρόβλημα: η διπλωματία απαιτεί εξειδικευμένη γνώση, εμπειρία, θεσμική μνήμη και κατανόηση των διεθνών συσχετισμών.

Η θεσμική ιεραρχία της αμερικανικής διπλωματίας περνά από το υπουργείο Εξωτερικών. Η παράκαμψή της και η δημιουργία παράλληλων κέντρων πολιτικής επιρροής μπορούν να προκαλέσουν σύγχυση, αντιφατικά μηνύματα και σοβαρές παρεξηγήσεις. Τηλεοπτικοί παραγωγοί, άνθρωποι των μέσων ενημέρωσης, οργανωτές προεκλογικών εκστρατειών και κάθε λογής επαγγελματίες μπορεί να είναι εξαιρετικοί στη δουλειά τους. Αυτό, όμως, δεν σημαίνει ότι γνωρίζουν πώς ασκείται η διπλωματία ή πώς εκπροσωπείται ένα κράτος σε μια ξένη χώρα.

Γιατί, λοιπόν, να θεωρείται αυτονόητο ότι άνθρωποι χωρίς εμπειρία στην κρατική διακυβέρνηση και χωρίς ουσιαστική διπλωματική κατάρτιση μπορούν να αναλαμβάνουν τέτοια καθήκοντα; Οι διπλωμάτες δεν πρέπει να επιλέγονται μέσα από ένα παιχνίδι πολιτικού τζόγου, χρημάτων και ευνοιοκρατίας. Το διακύβευμα δεν είναι μόνο το εθνικό κύρος των ΗΠΑ, αλλά και η εθνική τους ασφάλεια. Τα χρήματα δεν ισοδυναμούν με γνώση και σοφία. Η πολιτική αφοσίωση δεν ισοδυναμεί με επαγγελματική επάρκεια. Και η προσωπική σχέση με έναν πρόεδρο δεν αποτελεί πιστοποιητικό καταλληλότητας για την εκπροσώπηση μιας υπερδύναμης.

Η πρακτική των πολιτικών διορισμών χωρίς επαρκή κριτήρια πρέπει να σταματήσει. Διαφορετικά, η ισχυρότερη χώρα του κόσμου κινδυνεύει να γίνει περίγελος ή, ακόμη χειρότερα, ένας γίγαντας που προκαλεί ζημιές εξαιτίας της ανεπάρκειας εκείνων που επιλέγει να τον εκπροσωπούν.

Η επίθεση εντείνει τους φόβους για την ασφάλεια των ενεργειακών υποδομών του βασιλείου, σε μια περίοδο κατά την οποία η αναζωπύρωση της σύγκρουσης στην Υεμένη και ο ευρύτερος πόλεμος στη Μέση Ανατολή απειλούν τις διεθνείς ροές πετρελαίου. Σύμφωνα με το Bloomberg, το χτύπημα σημειώθηκε το βράδυ της Τρίτης (13 Οκτωβρίου), με το υπουργείο Ενέργειας της Σαουδικής Αραβίας να επιβεβαιώνει την εκδήλωση περιορισμένης πυρκαγιάς σε διοικητικό κτίριο της εταιρείας. Οι αρχές επενέβησαν άμεσα, χωρίς να αναφερθούν νεκροί ή τραυματίες.

Πηγή από την Aramco δήλωσε στο Reuters ότι ο πύραυλος έπληξε πύργο γραφείων του συγκροτήματος, προκαλώντας ζημιές στους τρεις τελευταίους ορόφους. Άλλες δύο πηγές επιβεβαίωσαν ότι είχε εκδηλωθεί φωτιά στο κτίριο. Το συγκρότημα που επλήγη φιλοξενεί ένα από τα σημαντικότερα επιχειρησιακά κέντρα της Saudi Aramco, από το οποίο εποπτεύεται ένα εκτεταμένο δίκτυο χερσαίων και υπεράκτιων πετρελαϊκών εγκαταστάσεων, αγωγών, διυλιστηρίων και τερματικών σταθμών εξαγωγής.

Το Νταχράν, στις ακτές του Περσικού Κόλπου, αποτελεί την καρδιά της σαουδαραβικής πετρελαϊκής οικονομίας. Στην ευρύτερη Ανατολική Επαρχία βρίσκονται ορισμένα από τα μεγαλύτερα κοιτάσματα πετρελαίου της χώρας, ενώ η περιοχή φιλοξενεί σημαντικές στρατιωτικές εγκαταστάσεις και πανεπιστήμιο με εξειδίκευση στη μηχανική πετρελαίου.

Η επίθεση αποκτά ιδιαίτερη σημασία λόγω του κεντρικού ρόλου της Aramco στην παγκόσμια παραγωγή και διακίνηση αργού. Παρότι δεν έχουν αναφερθεί άμεσες επιπτώσεις στην παραγωγή από το συγκεκριμένο πλήγμα, η δυνατότητα των Χούθι να χτυπούν τόσο ευαίσθητες εγκαταστάσεις ενισχύει την αβεβαιότητα για την ασφάλεια του ενεργειακού εφοδιασμού.

Στο στόχαστρο διυλιστήρια, αγωγοί και λιμάνια

Η επίθεση στα κεντρικά της Aramco αποτελεί μέρος μιας ευρύτερης εκστρατείας κατά στρατηγικών υποδομών της Σαουδικής Αραβίας. Σύμφωνα με το Bloomberg, το διυλιστήριο της Τζαζάν, στα δυτικά της χώρας, παραμένει εκτός λειτουργίας έπειτα από προηγούμενο χτύπημα, ενώ επίθεση έχει δεχθεί και σημαντικό λιμάνι εξαγωγής πετρελαίου στην Ερυθρά Θάλασσα.

Παράλληλα, τον Σεπτέμβριο ανεστάλη προσωρινά η λειτουργία αγωγού που διασχίζει τη Σαουδική Αραβία, ύστερα από επίθεση η οποία εξαπολύθηκε από το Ιράκ. Ο συγκεκριμένος αγωγός είχε αποκτήσει καθοριστική σημασία για τη μεταφορά σαουδαραβικού πετρελαίου προς τις διεθνείς αγορές.

Η αυξανόμενη πίεση στις ενεργειακές εγκαταστάσεις συμπίπτει με τις σοβαρές διαταραχές στις θαλάσσιες μεταφορές μετά το κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ από το Ιράν, γεγονός που έχει αναβαθμίσει τον ρόλο των εναλλακτικών διαδρομών εξαγωγής μέσω της Ερυθράς Θάλασσας.

Επιθέσεις και στο Ριάντ

Οι Χούθι έχουν εντείνει τις τελευταίες ημέρες τις επιθέσεις με βαλλιστικούς πυραύλους και μη επανδρωμένα αεροσκάφη εναντίον μεγάλων πόλεων, αεροδρομίων και στρατηγικών εγκαταστάσεων. Το διεθνές αεροδρόμιο του Ριάντ έχει δεχθεί τέσσερα πλήγματα, με την επίθεση του περασμένου Σαββάτου να προκαλεί τον θάνατο 13 ανθρώπων. Επρόκειτο για το πιο πολύνεκρο πυραυλικό χτύπημα στη Σαουδική Αραβία την τελευταία δεκαετία, ενώ οι επαναλαμβανόμενες επιθέσεις έχουν οδηγήσει σε εκτεταμένες διαταραχές των αεροπορικών μετακινήσεων.

Την Τετάρτη, η σαουδαραβική Πολιτική Προστασία ανακοίνωσε ότι τέσσερις άνθρωποι, μεταξύ των οποίων ένα παιδί, τραυματίστηκαν στο Ριάντ από θραύσματα δύο πυραύλων που αναχαιτίστηκαν. Προκλήθηκαν επίσης περιορισμένες ζημιές σε 15 κατοικίες. Στο Νταχράν, θραύσματα από αναχαίτιση πυραύλου έπεσαν σε κατοικημένη περιοχή, σύμφωνα με τον συνασπισμό υπό τη Σαουδική Αραβία.

Πυραύλους με κινεζικά εξαρτήματα

Οι Χούθι επιχειρούν να παράγουν τους δικούς τους εξελιγμένους βαλλιστικούς πυραύλους μεσαίου βεληνεκούς χρησιμοποιώντας κινεζικά εξαρτήματα, αποκαλύπτει νέα έκθεση. Οι Χούθι παρέλαβαν από κινέζο προμηθευτή μια σειρά από εξαρτήματα που απαιτούνται για την κατασκευή μιας έκδοσης ενός από τα πιο ισχυρά όπλα του Ιράν, του ιρανικού πυραύλου ακριβείας Kheibar Shekan, σύμφωνα με την έκθεση της Conflict Armament Research (ομάδας που δραστηριοποιείται σε ζώνες συρράξεων και καταγράφει τη χρήση όπλων και τις εφοδιαστικές αλυσίδες τους). Ο πύραυλος των Χούθι θα έχει βεληνεκές έως και περίπου 1.900 χλμ., θέτοντας ολόκληρη τη Σαουδική Αραβία και το Ισραήλ εντός εμβέλειας.

Το Ιράν χρησιμοποίησε το Kheibar Shekan – ένα φθηνό, κινητό όπλο ακριβείας που παρουσιάστηκε για πρώτη φορά στην Τεχεράνη το 2022 – εναντίον αμερικανικών βάσεων με κάποια επιτυχία κατά τη διάρκεια του πολέμου με τις ΗΠΑ την περασμένη άνοιξη, όπως έχει αναφέρει στο παρελθόν η Wall Street Journal.

Οι Χούθι έχουν εντείνει τις επιθέσεις στη Σαουδική Αραβία τις τελευταίες εβδομάδες σε μια προσπάθεια να σπάσουν τον αποκλεισμό που επιβάλλει το Ριάντ. Οι επιθέσεις αυτές, μαζί με τα συνεχόμενα πλήγματα του Ιράν σε εμπορικά πλοία στα Στενά του Ορμούζ, έχουν ωθήσει τις τιμές του πετρελαίου στα ύψη και έχουν εξοργίσει τον πρόεδρο Τραμπ.

Η έκθεση της Conflict Armament – την οποία εξέτασε η Wall Street Journal πριν από τη δημοσίευσή της – βασίστηκε σε πληροφορίες από τις αρχές της Υεμένης τον Ιούλιο, αφού αξιωματούχοι αναχαίτισαν δύο αποστολές φορτίων πέρυσι, οι οποίες περιλάμβαναν τον εξοπλισμό των πυραύλων κρυμμένο ανάμεσα σε διάφορα άλλα εμπορεύματα.

«Όταν έχεις τέτοιου είδους εισαγωγές, υπάρχει η πιθανότητα είτε να κατασκευάζουν ήδη είτε να προσπαθούν και να μην τους βγαίνει απολύτως», δήλωσε ο Fabian Hinz, ανώτερος αναλυτής στην Conflict Armament. Ο ίδιος σημείωσε ότι οι εγκαταστάσεις όπλων των Χούθι είναι τόσο καλά κρυμμένες που δεν είναι σαφές πόσο έχει προχωρήσει η παραγωγή πυραύλων. Το Kheibar Shekan είναι πιο αποτελεσματικό από άλλους ιρανικής κατασκευής πυραύλους λόγω της ικανότητάς του να εκτελεί ελιγμούς για να αποφεύγει την αεράμυνα.

Σε ορισμένες παραλλαγές, το τμήμα της κεφαλής που φέρει τα εκρηκτικά αποσπάται κατά την τελική φάση της πτήσης και χρησιμοποιεί έναν μικρό κινητήρα για να προσαρμόσει την κατεύθυνσή του καθώς πλησιάζει τον στόχο του με ταχύτητα 9.600 χλμ/ώρα, σύμφωνα με αναλυτές και αξιωματούχους.

Οι Χούθι έχουν αποκτήσει σημαντική αυτονομία

Οι Χούθι έχουν γίνει πιο αυτόνομοι και ικανοί να παράγουν τα δικά τους όπλα μετά από χρόνια εξάρτησης από το Ιράν και τη λιβανέζικη σύμμαχό του, τη Χεζμπολάχ, δήλωσε ο Mohammed al-Basha, ιδρυτής της Basha Report, μιας εταιρείας συμβούλων κινδύνου με έδρα την Ουάσινγκτον. Η Τεχεράνη έστελνε για καιρό πυραύλους στους Χούθι για να τους συναρμολογούν και να τους χρησιμοποιούν.

«Έχουν αναπτύξει εγχώριες δυνατότητες κατασκευής με χρήση τεχνητής νοημοσύνης για λογισμικά drones και πυραύλων, έχουν διαφοροποιήσει τις εφοδιαστικές τους αλυσίδες, έχουν συσσωρεύσει επιχειρησιακή εμπειρία και έχουν δημιουργήσει σχέσεις με περιφερειακούς λαθρεμπόρους και διεθνή δίκτυα προμηθειών», ανέφερε ο Basha.

Οι Χούθι, οι οποίοι έχουν χαρακτηριστεί από τις ΗΠΑ ως τρομοκρατική οργανώση και τελούν υπό εμπάργκο όπλων των Ηνωμένων Εθνών, έχουν διευρύνει τις διασυνδέσεις τους τα τελευταία χρόνια με την Κίνα και άλλους προμηθευτές. Οι κινεζικές εταιρείες αποτελούν πλέον τη μεγαλύτερη πηγή κατασχεθέντων εμπορευμάτων με προορισμό τους Χούθι, σύμφωνα με εκθέσεις του ΟΗΕ και δεδομένα που συγκέντρωσαν ειδικοί σε θέματα εξοπλισμών. Τα περισσότερα από τα εξαρτήματα drones των Χούθι που προέρχονται από προμηθευτές στους οποίους έχουν επιβληθεί κυρώσεις από τις ΗΠΑ εδρεύουν στην Κίνα, δείχνουν τα στοιχεία.

Ο Henry Thompson, πρώην εμπειρογνώμονας της επιτροπής κυρώσεων του ΟΗΕ για την Υεμένη, δήλωσε ότι υπάρχουν στοιχεία πως οι Χούθι εισάγουν εξαρτήματα για βαλλιστικούς πυραύλους στερεού καυσίμου από την Κίνα εδώ και τουλάχιστον δύο χρόνια. Με τους βαλλιστικούς πυραύλους μεσαίου βεληνεκούς, «οι Χούθι μπορούν να χτυπήσουν βαθιά μέσα στη Σαουδική Αραβία με μεγαλύτερο ωφέλιμο φορτίο σε σύγκριση με τους πυραύλους cruise και τα drones», δήλωσε. «Πρόκειται να αποτελέσουν μια πολύ πιο ισχυρή απειλή».

Το Πεκίνο δεν κόβει τις εξαγωγές

Η Κίνα δηλώνει ότι σέβεται την απαγόρευση του ΟΗΕ για τις πωλήσεις όπλων προς την παράταξη της Υεμένης. Αν και ορισμένα από τα εξαρτήματα που εισήγαγαν οι Χούθι ήταν αγαθά διπλής χρήσης που θα μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν για πολιτικούς σκοπούς, ορισμένα ήταν εξαρτήματα ειδικά σχεδιασμένα για πυραυλική χρήση.

Ο Michael Knights, επικεφαλής ερευνών στην εταιρεία στρατηγικών συμβουλών Horizon Engage, δήλωσε ότι η χρήση κινεζικών εξαρτημάτων στους βαλλιστικούς πυραύλους των Χούθι δείχνει ότι το Πεκίνο «δεν έχει ούτε τη βούληση ούτε τα μέσα να ελέγξει τον τελικό προορισμό των τεχνολογιών διπλής χρήσης που διαθέτει». Οι ΗΠΑ κατηγόρησαν πέρυσι μια κινεζική εταιρεία ότι βοήθησε τους Χούθι να εξαπολύσουν επιθέσεις εναντίον αμερικανικών πλοίων στην Ερυθρά Θάλασσα.

Τα εισαγόμενα εξαρτήματα περιλαμβάνουν μεταλλικά τμήματα πυραύλων κατασκευασμένα κατά παραγγελία, συμπεριλαμβανομένων μερών του κινητήρα και του σκελετού, της βασικής δηλαδή δομής του πυραύλου. Επίσης βρέθηκαν πτερύγια που σταθεροποιούν τον πύραυλο κατά την πτήση και τμήματα πυραυλοκινητήρα στερεού προωθητικού ενός πυραύλου της σειράς Kheibar Shekan. Οι αρχές της Υεμένης κατέσχεσαν εργαλεία, εξοπλισμό δοκιμών και πρώτες ύλες, συμπεριλαμβανομένου του αποσαθρωτικού/προστατευτικού υλικού (ablative material) που προστατεύει τμήματα του πυραύλου από την έντονη θερμότητα που παράγεται κατά τη βαλλιστική πτήση.

Αντίποινα στην Υεμένη και απειλές για νέα χτυπήματα

Η κλιμάκωση ακολουθεί την επανέναρξη της στρατιωτικής εκστρατείας της Σαουδικής Αραβίας στην Υεμένη, με στόχο τη στήριξη της διεθνώς αναγνωρισμένης κυβέρνησης και την ανακοπή της προέλασης των Χούθι.

Οι αντάρτες είχαν απειλήσει με «σκληρή και επώδυνη» απάντηση στις σαουδαραβικές επιδρομές εναντίον της πρωτεύουσας Σαναά. Ο εκπρόσωπός τους, Γιαχία Σαρί, είχε μάλιστα κατονομάσει τα κεντρικά της Aramco στο Νταχράν και διυλιστήριο στο Ριάντ ως πιθανούς στόχους, καλώντας τους εργαζομένους πετρελαϊκών εγκαταστάσεων να απομακρυνθούν από περιοχές που θα μπορούσαν να δεχθούν επίθεση.

Την Τρίτη, ο σαουδαραβικός συνασπισμός πραγματοποίησε αεροπορικά πλήγματα εναντίον εγκαταστάσεων καυσίμων στα περίχωρα της Σαναά, συμπεριλαμβανομένου σταθμού της Yemen Petroleum Company. Όπως ανακοίνωσε, η επιχείρηση είχε στόχο να περιορίσει τη δυνατότητα των Χούθι να απειλούν τη Σαουδική Αραβία, την Υεμένη και τις διεθνείς θαλάσσιες οδούς.

Η μάχη για τα Στενά Μπαμπ ελ Μαντέμπ

Όπως αναφέρει το Reuters, στο επίκεντρο των πολεμικών επιχειρήσεων βρίσκεται και ο έλεγχος των περιοχών γύρω από τα Στενά Μπαμπ ελ Μαντέμπ, τη νότια πύλη της Ερυθράς Θάλασσας και ένα από τα σημαντικότερα περάσματα του διεθνούς εμπορίου.

Οι Χούθι είχαν πραγματοποιήσει αιφνιδιαστική προέλαση προς την περιοχή τον προηγούμενο μήνα. Παρότι η αντεπίθεση των κυβερνητικών δυνάμεων τούς απομάκρυνε από τα εδάφη που βρίσκονται πλησιέστερα στα Στενά, εξακολουθούν να διατηρούν παρουσία σε γειτονικές περιοχές και έχουν καταγράψει κέρδη γύρω από την πόλη Ταΐζ.

Το Ριάντ επιδιώκει ευρύτερη στρατιωτική υποστήριξη από τους συμμάχους του για την αντιμετώπιση των πυραυλικών επιθέσεων. Ωστόσο, η Ουάσιγκτον, ο σημαντικότερος σύμμαχος και παραδοσιακός εγγυητής της ασφάλειας της Σαουδικής Αραβίας, έχει μέχρι στιγμής αποφύγει την άμεση εμπλοκή στον πόλεμο κατά των Χούθι. Την ίδια ώρα, το Ιράν, που διατηρεί στενούς δεσμούς με την οργάνωση, έχει προσφερθεί να μεσολαβήσει για την αποκλιμάκωση της σύγκρουσης.

Η αναζωπύρωση του πολέμου στην Υεμένη, ως προέκταση της ευρύτερης σύγκρουσης ΗΠΑ και Ιράν που ξεκίνησε στις 28 Φεβρουαρίου, δημιουργεί έναν πρόσθετο παράγοντα κινδύνου για την παγκόσμια αγορά ενέργειας. Με τις πετρελαϊκές εγκαταστάσεις της Σαουδικής Αραβίας να βρίσκονται πλέον στο επίκεντρο των επιθέσεων, η ασφάλεια των υποδομών και των θαλάσσιων οδών εξαγωγής αποκτά ολοένα μεγαλύτερη σημασία.

Στον απόηχο της επίθεσης, οι διεθνείς τιμές του πετρελαίου κινούνται ανοδικά την Τετάρτη, με το μπρεντ να ξεπερνά τα 106 δολάρια το βαρέλι, καταγράφοντας άνοδο 0,54%, καθώς εντείνονται οι ανησυχίες για νέες διαταραχές στον ενεργειακό εφοδιασμό της Μέσης Ανατολής. Πρόσθετη πίεση στην αγορά ασκούν οι επιθέσεις του Ιράν σε δεξαμενόπλοια που διέρχονται από τα Στενά του Ορμούζ, αν και οι ΗΠΑ ανακοίνωσαν ότι συνέβαλαν στη διέλευση φορτίων άνω των 19 εκατ. βαρελιών αργού από τη στρατηγικής σημασίας θαλάσσια οδό. Την ίδια ώρα, ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ υπερασπίστηκε τη συμφωνία για εξαγωγές ρωσικού ντίζελ, υποστηρίζοντας ότι οι πρόσθετες ποσότητες θα ενισχύσουν την παγκόσμια προσφορά και θα συμβάλουν στην αποκλιμάκωση των υψηλών τιμών.

Ορμούζ: Βυθίστηκε πλοίο

Την ίδια στιγμή, το Ναυτικό των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης (IRGC) ανακοίνωσε ότι φορτηγό πλοίο μεταφοράς εμπορευματοκιβωτίων προσέκρουσε σε θαλάσσια νάρκη στα Στενά του Ορμούζ, τυλίχθηκε στις φλόγες και βυθίστηκε το πρωί της Τετάρτης, στα νότια των Στενών.

Σύμφωνα με το γραφείο Τύπου του Ναυτικού των Φρουρών της Επανάστασης, το πλοίο επιχείρησε να διασχίσει τα Στενά μέσω μιας μη εγκεκριμένης και υψηλού κινδύνου διαδρομής, όταν προσέκρουσε στη νάρκη. Μετά την έκρηξη, εκδηλώθηκε μεγάλη πυρκαγιά. Το πλοίο, που φέρεται να μετέφερε 2.500 εμπορευματοκιβώτια, βυθίστηκε στα νότια των Στενών του Ορμούζ εξαιτίας της φωτιάς.

Το Ναυτικό των Φρουρών της Επανάστασης προειδοποίησε τα τοπικά πλοία και τους αλιείς να είναι ιδιαίτερα προσεκτικοί, ώστε να αποφύγουν τη σύγκρουση με εμπορευματοκιβώτια που επιπλέουν στην επιφάνεια της θάλασσας κατά τη διέλευσή τους από την περιοχή.

Την ίδια ώρα, νεκρός εντοπίστηκε ένας άνδρας στην περιοχή των Στεγνών Αρχαγγέλου στη Ρόδο, η οποία πλήττεται από την κακοκαιρία. Το άτομο βρέθηκε χωρίς τις αισθήσεις του στον αιγιαλό και μέχρι στιγμής δεν έχουν γίνει γνωστά τα στοιχεία της ταυτότητάς του.

Σύμφωνα με ενημέρωση από την Αστυνομική Διεύθυνση Δωδεκανήσου, στην ίδια περιοχή εντοπίστηκαν δύο οχήματα στη θαλάσσια περιοχή των Στεγνών, ενώ στον αιγιαλό βρέθηκε άτομο χωρίς τις αισθήσεις του, πιθανότατα άνδρας.

Πού θα χτυπήσουν τα πιο έντονα φαινόμενα

Πιο συγκεκριμένα, σήμερα Τετάρτη (14-10-2026):

1. Κατά τόπους ισχυρές βροχές και καταιγίδες προβλέπονται:

α) Στην Εύβοια έως αργά το απόγευμα.

β) Στις Σποράδες και την ανατολική Θεσσαλία (ν. Μαγνησίας) έως το απόγευμα.

γ) Στα Δωδεκάνησα έως το βράδυ.

δ) Στην Κρήτη (κυρίως ν. Χανίων, ν. Ρεθύμνου) έως αργά τη νύχτα.

2. Τοπικά πολύ θυελλώδεις βόρειοι βορειοανατολικοί άνεμοι θα πνέουν στο Αιγαίο έως αργά τη νύχτα, εντάσεως 8 με 9 μποφόρ.

Προβλήματα από την κακοκαιρία

Η κακοκαιρία έχει προκαλέσει σοβαρά προβλήματα σε Εύβοια, Σποράδες και Ρόδο (που όπως προαναφέρθηκε υπήρξε και νεκρός) με τις ισχυρές βροχοπτώσεις να έχουν οδηγήσει σε πλημμυρικά φαινόμενα και διακοπές της κυκλοφορίας. Σύμφωνα με τα τοπικά μέσα, η κατάσταση είναι ιδιαίτερα δύσκολη στη Βόρεια Εύβοια, όπου ο ποταμός Κηρέας υπερχείλισε, με αποτέλεσμα να κλείσουν δρόμοι της περιοχής. Η κυκλοφορία έχει διακοπεί στον δρόμο Μαντουδίου – Προκοπίου, στο ύψος της θέσης «Καντά».

Λόγω υπερχείλισης ποταμού στην περιοχή του δήμου Διρφύων – Μεσσαπίων στην Εύβοια, εκδόθηκε μήνυμα από το 112 στις 12:14 για προληπτική απομάκρυνση όσων βρίσκονται στην ευρύτερη περιοχή του δήμου Διρφύων – Μεσσαπίων, με κατεύθυνση προς τα Ψαχνά Εύβοιας.Την ίδια ώρα, ανησυχία επικρατεί στη Μακρυκάπα του Δήμου Διρφύων – Μεσσαπίων, καθώς οι έντονες βροχοπτώσεις έχουν προκαλέσει επικίνδυνη άνοδο της στάθμης του ποταμού που διασχίζει τον οικισμό.

Μάλιστα, όπως μεταδίδει το evima.gr, βοηθητική γέφυρα κατέρρευσε στην περιοχή Κυπαρίσσι, στη θέση «Πεθαμένος», στον Δήμο Μαντουδίου – Λίμνης – Αγίας Άννας, εξαιτίας της κακοκαιρίας. Η ισχυρή βροχόπτωση έχει προκαλέσει σοβαρά προβλήματα στα Πολιτικά του Δήμου Διρφύων – Μεσσαπίων, καθώς ο μεγάλος όγκος νερού που έχει συσσωρευτεί έχει μετατρέψει τους δρόμους σε ποτάμια και έχει εισβάλει σε σπίτια και υπόγεια.

Η Πολιτική Προστασία έχει προχωρήσει επανειλημμένα στην αποστολή προειδοποιητικών μηνυμάτων μέσω του 112, ενώ η περιοχή παραμένει σε κατάσταση αυξημένης ετοιμότητας Red Code, εξαιτίας των επικίνδυνων καιρικών συνθηκών.

Κεραυνός χτύπησε την ΕΡΤ!

Μήνυμα προειδοποίησης μέσω του 112 εστάλη το πρωί της Τετάρτης (14/10) στους πολίτες της Περιφερειακής Ενότητας Ρόδου, λόγω των έντονων καιρικών φαινομένων. Η Πολιτική Προστασία κάλεσε τους κατοίκους και τους επισκέπτες να περιορίσουν τις μετακινήσεις τους στις απολύτως απαραίτητες και να ακολουθούν τις οδηγίες των αρχών.

Αυτή την ώρα, υπάρχουν σε αυξημένη ένταση βροχοπτώσεις σε όλο σχεδόν το νησί της Ρόδου, με τις υπηρεσίες να βρίσκονται σε πλήρη ετοιμότητα για την αντιμετώπιση των φαινομένων. Από τις αναφορές που υπάρχουν, τα προβλήματα εστιάζονται σε πλημμυρισμένους δρόμους, ενώ για λόγους ασφαλείας ο Δήμος Ρόδου ανακοίνωσε ότι κλείνει η κυκλοφορία σε τμήμα της οδού από Αρχάγγελο προς Μαλώνα, ενώ ματαιώθηκαν επίσης και τα δρομολόγια των λεωφορείων στην περιοχή του Φαληρακίου.

Την ίδια ώρα, εκτός “αέρα” βρίσκεται από το πρωί το ραδιοφωνικό πρόγραμμα της ΕΡΤ Νοτίου Αιγαίου, καθώς ο σταθμός της Ρόδου χτυπήθηκε από κεραυνό, όπως γνωστοποίησε με ανάρτησή της η διευθύντρια, Μαρία Βάλα. Ο κεραυνός προκάλεσε ζημιές στις ηλεκτρικές εγκαταστάσεις. Από τα ξημερώματα οι τεχνικοί του σταθμού, μαζί με εξειδικευμένο συνεργείο, εργάζονται για την αποκατάσταση της βλάβης.

Σκιάθος: Τι ζητά ο δήμαρχος 

Ζημιές καταγράφηκαν στο νησί της Σκιάθου από την κακοκαιρία που έπληξε τις Βόρειες Σποράδες τα τελευταία 24ωρα. Το 112 ενεργοποιήθηκε δύο φορές, ενώ, όπως ανέφερε στο Αθηναϊκό-Μακεδονικό Πρακτορείο Ειδήσεων ο δήμαρχος Σκιάθου, Θοδωρής Τζούμας, έχει ζητηθεί να κηρυχθεί ο δήμος σε κατάσταση έκτακτης ανάγκης.

«Συνεχίζει η βροχή και οι άνεμοι. Κάνουμε αποκαταστάσεις στο κεντρικό δίκτυο που έχουμε κάποια φερτά. Είχαμε κάποιες πτώσεις δέντρων και δύο αυτοκίνητα έχουν παρασυρθεί, ενώ τα σχολεία είναι κλειστά. Το φαινόμενο φαίνεται ότι υποχωρεί», σημειώνει ο κ. Τζούμας.

Πρόσθεσε πως, 40 με 50 επιχειρήσεις και 15 με 20 σπίτια έχουν υποστεί ζημιές και έχει ενεργοποιηθεί η διαδικασία για τη δρομολόγηση των αποζημιώσεων και τη διενέργεια αυτοψιών από τα τα αρμόδια κλιμάκια της Περιφέρειας Θεσσαλίας και του υπουργείου Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας.

Δεμένα πλοία και ακυρώσεις δρομολογίων

Οι θυελλώδεις άνεμοι που επικρατούν στο Αιγαίο συνεχίζουν να προκαλούν προβλήματα στις ακτοπλοϊκές συγκοινωνίες, με το απαγορευτικό απόπλου από τα λιμάνια του Πειραιά και του Λαυρίου να παραμένει σε ισχύ έως τις 3 το μεσημέρι. Σύμφωνα με την Εθνική Μετεωρολογική Υπηρεσία (ΕΜΥ), η ένταση των ανέμων φθάνει κατά τόπους τα 9 και πρόσκαιρα τα 10 μποφόρ.

Σύμφωνα με το Λιμενικό Σώμα – Ελληνική Ακτοφυλακή, στον Αργοσαρωνικό πραγματοποιούνται μόνο ορισμένα δρομολόγια με συμβατικά επιβατηγά-οχηματαγωγά πλοία, ενώ δεν εκτελούνται δρομολόγια με υδροπτέρυγα. Παράλληλα, έχει διακοπεί η ακτοπλοϊκή σύνδεση στη γραμμή Παλούκια Σαλαμίνας – Καματερό Πειραιά.

Από το λιμάνι της Ραφήνας πραγματοποιήθηκαν κανονικά τρία πρωινά δρομολόγια, ενώ μετά τις 4 το απόγευμα αναμένεται να επανεκτιμηθούν οι καιρικές συνθήκες, προκειμένου να αποφασιστεί η εκτέλεση των επόμενων δρομολογίων. Προβλήματα καταγράφονται και σε άλλες ακτοπλοϊκές συνδέσεις, καθώς, λόγω των δυσμενών καιρικών συνθηκών, δεν εκτελούνται τα δρομολόγια στις πορθμειακές γραμμές Πρίνου – Καβάλας, Αγίας Μαρίνας – Νέων Στύρων και Αρκίτσας – Αιδηψού.

Οι επιβάτες που πρόκειται να ταξιδέψουν σήμερα καλούνται να επικοινωνούν προηγουμένως με τα κατά τόπους λιμεναρχεία και τα ταξιδιωτικά πρακτορεία, ώστε να ενημερώνονται για ενδεχόμενες αλλαγές, καθυστερήσεις ή ακυρώσεις δρομολογίων.

Οι Financial Times αποδίδουν τις πληροφορίες τους για μερικη αποκοπή ή πάντως δυσλειτουργία του Starlink σε υψηλόβαθμο Ουκρανό αξιωματούχο. Σήμερα ο πρώην αναπληρωτής υπουργός Άμυνας της Ουκρανίας, Σέρχι Στερνένκο, δήλωσε ότι η λειτουργία των τερματικών Starlink περιοριζόταν κατά τη διάρκεια της νύχτας. Σύμφωνα με τον ίδιο, «η σύνδεση άρχιζε να διακόπτεται κατά την κίνηση με ταχύτητες άνω των 160 χιλιομέτρων την ώρα, γεγονός που δυσχέραινε το έργο των Ενόπλων Δυνάμεων της Ουκρανίας».

«Η εφοδιαστική υποστήριξη στο μέτωπο και στη ζώνη μέσης εμβέλειας είναι εξαιρετικά περιορισμένη», δήλωσε ο αξιωματούχος στους FT. Η Ουκρανία, που προσπαθεί από μήνες να αποκτήσει δικό της Starlink σε συνεργασία με δύο δυτικοευρωπαϊκές χώρες, δεν τα έχει καταφέρει μέχρι στιγμής και εξαρτάται αποκλειστικά από τις ΗΠΑ. Ο περιορισμός του Starlink αποφασίσθηκε για να πιεσθεί η Ουκρανία να παύσει τα πλήγματα σε ρωσικές ενεργειακές υποδομές, κάτι που ζήτησε επιτακτικά προ ημερών ο Τραμπ, και στο οποίο η κυβέρνηση Ζελένσκι απάντησε οτι «πρόκειται για ηττοπαθή στάση» των ΗΠΑ και μάλιστα έπληξε εν συνεχεία διυλιστήριο.

Η άρνηση Ζελένσκι “έκοψε” το Starlink

Η SpaceX επέβαλε περιορισμούς ταχύτητας στο Starlink για στρατιωτική χρήση, δήλωσε και σύμβουλος του Ζελένσκι. Η απόφαση της αμερικανικής εταιρείας μειώνει την ικανότητα της Ουκρανίας να καταρρίπτει μια μεγάλη κατηγορία μη επανδρωμένων αεροσκαφών (drones). Επίσης εμποδίζει την εφοδιαστική αλυσίδα με τη χρήση drones μέσης εμβέλειας.

«Η SpaceX μείωσε τις ταχύτητες του Starlink για τον ουκρανικό στρατό, δήλωσε ο  Σερχίι Μπεσκρέστοφ, σύμβουλος του Ζελένσκι. «Ο περιορισμός αφορά το “πακέτο στρατιωτικών υπηρεσιών” Starshield και θέτει όριο ταχύτητας 100 μιλίων την ώρα. Οι αμυντικές μας δυνάμεις δεν έλαβαν καμία προηγούμενη ειδοποίηση γι’ αυτό», έγραψε στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης ο ίδιος.

Σύμφωνα με τον Μπεσκρέστοφ, αυτό «διατάραξε ορισμένες επιχειρήσεις που είχαν σχεδιαστεί προηγουμένως από τις Ένοπλες Δυνάμεις της Ουκρανίας. Σημείωσε επίσης ότι η κίνηση αυτή είναι απίθανο να είναι τυχαία και πιθανότατα συνδέεται με την πολιτική κατάσταση. Επιπλέον, πηγή από τη στρατιωτική ηγεσία της χώρας δήλωσε στο RBC-Ukraine ότι η απόφαση της SpaceX παρεμπόδισε τις επιχειρήσεις και τον ανεφοδιασμό (logistics) με τη χρήση UAV μέσης εμβέλειας.

Αντιδράσεις Ζελένσκι 

Σήμερα το πρωί ο Ζελένσκι διαμαρτυρήθηκε ότι, για δεύτερη συνεχή ημέρα, η Ουκρανία «δεν έλαβε πληροφορίες από τους εταίρους της σχετικά με εκτοξεύσεις βαλλιστικών πυραύλων με στόχο το Κίεβο». Δύο ημέρες νωρίτερα, το CNN μετέδωσε ότι η Ουάσιγκτον είχε προειδοποιήσει το Κίεβο πως ήταν έτοιμη να σταματήσει την κοινοποίηση τέτοιων πληροφοριών, αφού η κυβέρνηση τους Ουκρανίας αρνείτο να παύσει τα ενεργειακά πλήγματα. Παράλληλα, το Politico ανέφερε ότι οι Ένοπλες Δυνάμεις της Ουκρανίας ενδέχεται να χάσουν επίσης την πρόσβαση και στις δορυφορικές επικοινωνίες του Starlink.

Λίγο νωρίτερα, ο πρόεδρος των ΗΠΑ είχε κατηγορήσει τον Ζελένσκι ότι αγνόησε τα αιτήματα να μην επιτεθεί σε ρωσικά διυλιστήρια πετρελαίου, λέγοντας ότι ο Ουκρανός πρόεδρος θα έπρεπε να είχε είχε συνάψει ειρήνη με τη Μόσχα εδώ και καιρό, αλλά αντ’ αυτού «δημιούργησε προβλήματα σε όλους». Πρότεινε στον επικεφαλής του καθεστώτος του Κιέβου να προκηρύξει εκλογές, ώστε οι Ουκρανοί να μπορέσουν να επιλέξουν έναν ηγέτη πιο πρόθυμο να διαπραγματευτεί.

Υπενθυμίζεται ότι με ειδικούς κωδικούς στα τερματικά (φωτογραφία) ο ουκρανικός στρατός είχε από τον Φεβρουάριο του 2026 αποκλειστική πρόσβαση στο Starlink και δεν μπορούσαν να κάνουν χρήση του οι Ρώσοι. Όταν άρχισαν οι διαπραγματεύσεις Τραμπ – Πούτιν για την διακοπή σε ενεργειακά πλήγματα και προτού ανακοινωθεί η τελικά συμφωνία που ήρθε τις κυρώσεις εναντίον της Ρωσίας, ο Ζελένσκι είχε ζητήσει μάλιστα να έχει ακόμα μεγαλύτερη πρόσβαση στο Starlink για να πλήττει πιο βαθιά στη ρωσική επικράτεια. Τελικά φαίνεται ότι κόπηκε και “στάνταρ” πρόσβαση που είχε για το μέτωπο και κοντινές αποστάσεις από αυτό.

Πρόκειται για τοποθέτηση που, ανεξαρτήτως τι θα ισχύσει στο τέλος, είναι πολιτικά λανθασμένη. Πρώτο, πρόκειται για παραδοχή ήττας, που γίνεται δεκαεπτά μήνες πριν τις προεδρικές εκλογές. Εάν το πρώτο κόμμα θεωρεί ότι δεν θα περάσει στο δεύτερο γύρο και ξεκινά τους αποκλεισμούς, αυτό είναι θέμα. Βεβαίως, το 2023, για πρώτη φορά, υποψήφιος του ΔΗΣΥ δεν πέρασε, έμεινε στην τρίτη θέση και το κόμμα υπέστη μεγάλη ήττα. Θα επαναληφθεί το 2023;

Από τη στιγμή που δεν έγινε, όπως φαίνεται, το πάθημα μάθημα, είναι πολύ πιθανόν να επαναληφθεί. Γιατί από τότε μέχρι σήμερα μπορεί να έχουν διαφοροποιηθεί τα δεδομένα, καθώς τίποτε δεν μένει στατικό, αλλά εκείνο που είναι ξεκάθαρο είναι ότι το κόμμα παραμένει τριχοτομημένο και αυτό δεν αντιμετωπίζεται και εδραιώνεται. Και πέραν από αυτό, οι προσωπικές ατζέντες στελεχών, δημιουργούν νέα βαρίδια.

Δεύτερο, στην πολιτική τα δεδομένα αλλάζουν και δεν μπορεί τόσο νωρίς να γίνονται τοποθετήσεις, που μοιάζουν με τελεσίδικες. Δεν είναι τα συλλογικά όργανα, που αποφασίζουν; Ή η απόφαση για το δεύτερο γύρο θα ληφθεί σε σουβλατζίδικο, καθώς οι ψαροταβέρνες αποδείχθηκαν -πολιτικά- προβληματικές.

Η «θυσία» της Αννίτας Δημητρίου δεν φαίνεται, στην παρούσα φάση, να έχει βοηθήσει. Και δεν είναι ορατό πόσο θα αλλάξει τα δεδομένα και εκτονώσει την κρίση. Πολλές φορές η άρνηση αναζήτησης των αιτιών μιας κρίσης, οδηγεί στην κατασκευή αφηγημάτων. Πολλές φορές κατασκευάζονται σκοπίμως και «αποδιοπομπαίοι τράγοι» (κι αυτό δεν αφορά την πρόεδρο), για να μην ασχοληθεί το σύστημα με τα πραγματικά προβλήματα, την κρίση. Τα δήθεν ιδεολογικά στοιχήματα, το κοστούμι του μπαμπούλα που σκοπίμως φορούν στο αντίπαλο δέος, είναι εν πολλοίς παιχνίδια περιορισμένης εμβέλειας. Τέτοιες προσεγγίσεις αφήνουν ανέπαφο το δομικό πρόβλημα, που είναι ενίοτε και υπαρξιακό.

ΔΗΣΥ-ΑΚΕΛ σε προεκλογικούς ρυθμούς

Αλλά δεν είναι μόνο ο Δημοκρατικός Συναγερμός, που μπήκε στη λογική της προεδρολογίας. Και τα άλλα κόμματα εισήλθαν σε αυτές τις συζητήσεις. Κάποια επιλέγουν τη σιωπηρή οδό και σε αυτό βοηθούν και οι θορυβοποιοί στον ΔΗΣΥ. Από τη στιγμή κατά την οποία ένα κόμμα, το μεγαλύτερο, μπήκε για καλά στην προεκλογική, εκ των πραγμάτων ακολουθούν και τα υπόλοιπα.

Και η προσοχή στρέφεται στο ΑΚΕΛ. Είναι, λένε στο κόμμα, νωρίς και δεν έχουν μπει σε συζητήσεις. Αυτό ισχύει σε κάποιο βαθμό και αφορά τα συλλογικά όργανα. Γιατί σκέψεις γίνονται και συζητήσεις επίσης. Ενδεχομένως σε πιο κλειστό κομματικό κύκλο. Τα όσα βλέπουν το φως της δημοσιότητας για τα ονόματα, που συζητούνται, το κόμμα ακολουθεί την πεπατημένη. Διαχρονικά οι επιλογές, πλην αυτής του 2008, που κατήλθαν με τον ηγέτη του ΑΚΕΛ, η προσοχή ήταν (και είναι) στραμμένη στην επιλογή δεξιού υποψήφιου. Αυτή την πεπατημένη θα ακολουθήσουν, όπως φαίνεται, και τώρα. Οι λόγοι είναι πολλοί. Συνδέονται και με την κρίση ταυτότητας, που ταλανίζει για πάρα πολλά χρόνια το κόμμα και αφήνεται στο χρόνο να διαιωνίζεται. Αλλά αυτό το θέμα δεν είναι της παρούσης.

• Β.Δ. & Πρώτες Απόπειρες: 1971: Εγκρίνονται οι πρώτες οριοθετήσεις και προτάσεις επέκτασης, οι οποίες όμως καταλήγουν σε γραφειοκρατικά αδιέξοδα.
• Νόμος 1337/1983 («Νόμος Τρίτση»). Θεσπίζεται το πλαίσιο για τις εισφορές σε γη και χρήμα. Η περιοχή εντάσσεται στις διαδικασίες πολεοδόμησης, αλλά οι μελέτες βουλιάζουν σε ενστάσεις.
• Ν. 2508/1997 & ΦΕΚ Δ’ 580/1999. Η αναθεώρηση του σχεδιασμού και η κωδικοποίηση της πολεοδομικής νομοθεσίας φέρνουν νέο γύρο γραφειοκρατίας αντί για οριστική λύση.
• Ν. 4269/2014 & Ν. 4447/2016. Οι αλλαγές στον χωρικό σχεδιασμό επιβάλλουν νέες προσαρμογές και επανυποβολές μελετών στις τοπικές υπηρεσίες.
• Ν. 5037/2023, Ν. 5069/2023 & Αποφάσεις ΣτΕ. Παρά τη δημοσίευση του Προεδρικού Διατάγματος ένταξης στο Σχέδιο Πόλης και τις νεότερες νομοθετικές ρυθμίσεις για την επιτάχυνση των πολεοδομικών σχεδίων, τη μεταρρύθμιση του Κτηματολογίου και τις δηλώσεις ιδιοκτησίας, στην πράξη έχουμε προχωρήσει με ρυθμούς χελώνας.

Η βασική αιτία της πολυετούς καθυστέρησης συμπυκνώνεται στην πλήρη απουσία δεσμευτικών χρονοδιαγραμμάτων από την πλευρά της Πολιτείας. Δεν υπάρχει καμία θεσμική δέσμευση για την ολοκλήρωση των διοικητικών πράξεων, με αποτέλεσμα κάθε στάδιο να απαιτεί χρόνια ή και δεκαετίες.

Το «Μπαλάκι» των Ευθυνών

Παράλληλα, ο έντονος διοικητικός κατακερματισμός μεταξύ των συναρμόδιων Υπουργείων, της Αποκεντρωμένης Διοίκησης, της Περιφέρειας και του Δήμου μετατοπίζει διαρκώς την ευθύνη, χωρίς κανένας φορέας να αναλαμβάνει το κόστος της ολοκλήρωσης. Αν η έκταση αυτή είχε περιέλθει στα χέρια κάποιου «επενδυτή τύπου Ελληνικού», το κράτος θα είχε επισπεύσει τις διαδικασίες με Ειδικά Χωρικά Σχέδια και Προεδρικά Διατάγματα εξπρές. Επειδή όμως ανήκει σε εκατοντάδες μικροϊδιοκτήτες, δεν υπάρχει ο «μεγάλος παίκτης» που θα ασκούσε την απαραίτητη πίεση στην πολιτική ηγεσία.

Η διαφορά στην εμπορική και πραγματική αξία της γης αποτυπώνει το μέγεθος της οικονομικής ζημιάς των πολιτών. Η σημερινή συνολική αξία της γης ως εκτός σχεδίου/«αδρανής» εκτιμάται στα 325 εκατομμύρια ευρώ (εγκλωβισμένο κεφάλαιο). Με την πλήρη ολοκλήρωση της Πράξης Εφαρμογής και την απόδοση αρτιότητας, η γη κτίζεται με 0.8 συντελεστή, εκτιμώντας την συνολική αξία (5.000 ευρώ/ τμ) σε 3.6 δις ευρώ….

Για τα ΜΜΕ, πρόκειται για μια τεχνική διαμάχη με τοπογραφικά, συνεδριάσεις ΣΥΠΟΘΑ και φακέλους ενστάσεων — στοιχεία που θεωρούνται «ανιαρά» για τη ροή των δελτίων ειδήσεων. Δεν έχει οπτικό θέαμα. Και δεν έχει έναν μεγάλο «επενδυτή», όπως για παράδειγμα ένα επιχειρηματικός όμιλο, ο οποίος να προβάλλει το έργο ως «εμβληματική επένδυση». Και έτσι, οι ταλαιπωρημένοι πολίτες περιορίζουν τις διαμαρτυρίες τους σε τοπικό επίπεδο, πληρώνοντας παράλληλα ΕΝΦΙΑ για περιουσίες τις οποίες το ίδιο το κράτος τους εμποδίζει να αξιοποιήσουν.

Το Πεύκο Πολίτη και η αλλαγή του Συντάγματος

Το πρόβλημα στο «Πεύκο Πολίτη» ή στα «Πευκάκια- Ρουπάκια ή αλλού δεν είναι τεχνικό, κομματικό ή ιδεολογικό — είναι βαθύτατα πολιτειακό. Το ισχύον συνταγματικό πλαίσιο αποδεικνύεται ελλιπές διότι δεν διασφαλίζει την ίση μεταχείριση μεταξύ των μεμονωμένων μικροϊδιοκτητών και των μεγάλων επενδυτικών ομίλων, για τους οποίους επισπεύδονται ειδικά πολεοδομικά καθεστώτα.

Δεν δεσμεύει τη Δημόσια Διοίκηση με συνταγματικά κατοχυρωμένες, αποκλειστικές προθεσμίες για την προστασία και την απόδοση της ατομικής ιδιοκτησίας. Όσο το Σύνταγμα δεν υποχρεώνει το κράτος να υλοποιεί τις υποχρεώσεις του εντός εύλογων και δεσμευτικών χρονικών ορίων, υποθέσεις όπως το «Πεύκο Πολίτη» θα συνεχίσουν να κρατούν τους πολίτες σε μια διαρκή, θεσμική ομηρία.

Όπως επισημαίνει ο Τούρκος δημοσιογράφος του Middle East Eye, Ραγκίπ Σοϊλού, η κρίση έχει φέρει την κυβέρνηση Ερντογάν σε ιδιαίτερα δύσκολη θέση, καθώς σχεδόν 500.000 άνθρωποι φέρονται να έχουν χάσει τις αποταμιεύσεις τους από την κατάρρευση του επενδυτικού σχήματος, το οποίο, σύμφωνα με το δημοσίευμα, λειτουργούσε με χαρακτηριστικά πυραμίδας τύπου Ponzi.

Η υπόθεση προκαλεί έντονους πολιτικούς κραδασμούς, καθώς πρόσωπα που συνδέονται με το κυβερνητικό περιβάλλον κατηγορούνται ότι συμμετείχαν στην οργάνωση του σχήματος ή επέτρεψαν την ανάπτυξή του χωρίς να παρέμβουν. Πηγές που επικαλείται το δημοσίευμα, αναφέρουν ότι ο Ερντογάν δεν γνώριζε τι συνέβαινε μέχρι την αποκάλυψη της υπόθεσης, η οποία φέρεται να προκάλεσε την έντονη δυσαρέσκειά του.

Οι κυβερνητικές κινήσεις, μεταξύ των οποίων η απομάκρυνση στελέχους του κυβερνώντος AKP και οι συλλήψεις διευθυντικών στελεχών χρηματιστηριακών εταιρειών που φέρονται να εμπλέκονται, δεν έχουν κατευνάσει την κοινωνική οργή. Αντιθέτως, οι πολίτες απαιτούν να αποκαλυφθούν όλοι οι υπεύθυνοι και να επιταχυνθεί η επιστροφή των χρημάτων τους.

Σύμφωνα με τον Σοϊλού, η ένταση της δημόσιας αντίδρασης είναι αξιοσημείωτη, δεδομένων των περιορισμών που έχουν επιβληθεί στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης και των διώξεων που αντιμετωπίζουν δημοσιογράφοι και τουρκικά ΜΜΕ. Παρ’ όλα αυτά, οι πολίτες συνεχίζουν να εκφράζουν ανοιχτά την αγανάκτησή τους, ζητώντας απαντήσεις και λογοδοσία.

Η έκταση της κρίσης φαίνεται να απορροφά το μεγαλύτερο μέρος της πολιτικής προσοχής της Άγκυρας, αφήνοντας σε δεύτερο πλάνο κρίσιμα περιφερειακά ζητήματα, όπως οι επιθέσεις στη Σαουδική Αραβία και η επικύρωση του αμυντικού συμφώνου της Μέκκας. Παρότι η Τουρκία υπέγραψε τη συμφωνία τον Αύγουστο, η κατάθεσή της στο Kοινοβούλιο για επικύρωση καθυστέρησε, με τον Ερντογάν να δηλώνει ότι η διαδικασία θα προχωρήσει μέσα στην εβδομάδα. Το σκάνδαλο των 16 δισ. δολαρίων έχει εξελιχθεί σε κυρίαρχο ζήτημα για την τουρκική κυβέρνηση, επισκιάζοντας άλλες σημαντικές εξελίξεις και εντείνοντας την πολιτική πίεση προς τον Ερντογάν.

Λουκέτο στο Halk TV

Την ίδια στιγμή, σε μια εξέλιξη με σοβαρές προεκτάσεις για την ελευθερία του Τύπου στην Τουρκία, το αντιπολιτευόμενο τηλεοπτικό δίκτυο Halk TV τέθηκε υπό κρατικό έλεγχο το πρωί της Τετάρτης, 14 Οκτωβρίου, έπειτα από τον διορισμό κρατικού διαχειριστή (kayyum). Η κανονική ροή του προγράμματος διακόπηκε, ενώ αστυνομικές δυνάμεις απέκλεισαν τα κεντρικά γραφεία του σταθμού στην περιοχή Ζεϊτίνμπουρνου της Κωνσταντινούπολης. Το Halk TV συγκαταλέγεται στα τηλεοπτικά μέσα που ασκούν κριτική στην κυβέρνηση Ερντογάν.

Σύμφωνα με το BBC Türkçe, αστυνομικοί της Οικονομικής Αστυνομίας και της υπηρεσίας Δίωξης Λαθρεμπορίου και Οργανωμένου Εγκλήματος πραγματοποίησαν έρευνα στις εγκαταστάσεις του σταθμού. Παράλληλα, εργαζόμενοι του Halk TV κατήγγειλαν μέσω αναρτήσεών τους στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης ότι δεν τους επιτρεπόταν η είσοδος στο κτίριο.

Η Εισαγγελία της Κωνσταντινούπολης ανακοίνωσε ότι βρίσκεται σε εξέλιξη έρευνα σε βάρος του ιδιοκτήτη του σταθμού, Cafer Mahiroğlu, ενώ 17 άτομα φέρονται να βρίσκονται στο στόχαστρο των αρχών, με 11 εξ αυτών να έχουν τεθεί υπό κράτηση.

Διακόπηκε η ζωντανή μετάδοση

Σύμφωνα με δημοσίευμα στην ιστοσελίδα του Halk TV, ο διευθυντής ειδήσεων του σταθμού, Suat Toktaş, ζήτησε από τον νέο κρατικό διαχειριστή να συνεχιστεί κανονικά η ζωντανή μετάδοση, χωρίς να γίνει δεκτό το αίτημά του. Ο δημοσιογράφος Deniz Bayramoğlu κατέγραψε σε βίντεο τη συνομιλία μεταξύ των δύο ανδρών και τη δημοσίευσε στον λογαριασμό του στην πλατφόρμα X.

«Οι προσωπικές μας σχέσεις είναι ένα διαφορετικό ζήτημα. Όμως αυτή τη στιγμή συμβαίνει εδώ κάτι άδικο και παράνομο. Επομένως, δεν τίθεται θέμα να συνεργαστούμε ή να κάνουμε κάτι από κοινού. Αυτό δεν έχει να κάνει με εσάς προσωπικά», ανέφερε ο Toktaş απευθυνόμενος στον κρατικό διαχειριστή.

Η έρευνα σε βάρος του ιδιοκτήτη

Ο Cafer Mahiroğlu, ο οποίος βρίσκεται εκτός Τουρκίας, σχολίασε τις εξελίξεις με ανάρτησή του στο X, στρέφοντας τα πυρά του προς τον πρόεδρο του Ρεπουμπλικανικού Λαϊκού Κόμματος (CHP), Κεμάλ Κιλιτσντάρογλου (με δικαστική απόφαση επέστρεψε στην ηγεσία, προκαλώντας διάσπαση του CHP), και τους υποστηρικτές του. «Ο Κιλιτσντάρογλου και η ομάδα του μπορεί να είναι ευτυχισμένοι. Η αστυνομία βρίσκεται στο Halk TV», έγραψε χαρακτηριστικά.

Σε βάρος του Mahiroğlu είχε εκδοθεί, στις 11 Ιουνίου 2025, ένταλμα σύλληψης με την κατηγορία της νόθευσης διαγωνισμού. Σύμφωνα με την Εισαγγελία της Κωνσταντινούπολης, η σχετική απόφαση βασίστηκε στις καταθέσεις του επιχειρηματία Aziz İhsan Aktaş. Η εισαγγελία ανακοίνωσε επίσης ότι κρατικοί διαχειριστές του Ταμείου Ασφάλισης Καταθέσεων Ταμιευτηρίου (TMSF) διορίστηκαν και σε άλλες εταιρείες που ανήκουν στον Mahiroğlu.

Η υπόθεση του Halk TV προστίθεται στις εξελίξεις που αφορούν την αντιμετώπιση μέσων ενημέρωσης και στελεχών της αντιπολίτευσης στην Τουρκία, με την παρέμβαση στον σταθμό να προκαλεί νέα ερωτήματα για τη λειτουργία της ανεξάρτητης δημοσιογραφίας στη χώρα.

Δήλωση Ιμάμογλου για το Halk Tv

Την ημέρα που ο Εκρέμ Ιμάμογλου ξεκίνησε την απολογία του στη μεγάλη δίκη για τον Δήμο Κωνσταντινούπολης, αστυνομικές δυνάμεις πραγματοποίησαν την έφοδο. Η υπόθεση επαναφέρει στο προσκήνιο τη συζήτηση για την ανεξαρτησία της Δικαιοσύνης, την ελευθερία του Τύπου και την πολιτική αντιπαράθεση στην Τουρκία.

Ο φυλακισμένος δήμαρχος Κωνσταντινούπολης, Εκρέμ Ιμάμογλου, ανέβηκε την Τετάρτη 14 Οκτωβρίου στο βήμα του δικαστηρίου στο Σιλίβρι, προκειμένου να παρουσιάσει την υπεράσπισή του. Η απολογία του αναμένεται να διαρκέσει τέσσερις ημέρες, σε μια δίκη με ιδιαίτερη πολιτική βαρύτητα για την Τουρκία. Η χρονική σύμπτωση των δύο γεγονότων προκάλεσε αντιδράσεις από την αντιπολίτευση και δημοσιογραφικές οργανώσεις.

Τέσσερις ημέρες για την απολογία του Ιμάμογλου

Στη δεύτερη συνεδρίαση της δίκης για τον Δήμο Κωνσταντινούπολης δικάζονται συνολικά 436 κατηγορούμενοι, εκ των οποίων οι 53 βρίσκονται υπό κράτηση. Η συγκεκριμένη συνεδρίαση ξεκίνησε στις 17 Αυγούστου και, έως τις 12 Οκτωβρίου, είχαν ολοκληρωθεί οι απολογίες 312 από τους 325 κατηγορουμένους που δεν τελούν υπό κράτηση.

Μετά την ολοκλήρωση των απολογιών, το δικαστήριο αναμένεται να ολοκληρώσει τη δεύτερη συνεδρίαση. Η τρίτη προβλέπεται να αρχίσει έπειτα από διακοπή περίπου δύο εβδομάδων. Ο Ιμάμογλου ξεκίνησε την τοποθέτησή του αμφισβητώντας τις συνθήκες διεξαγωγής της δίκης και τον σχεδιασμό της αίθουσας στο συγκρότημα φυλακών του Σιλίβρι.

«Θα απευθυνθώ στον λαό μου. Θα απευθυνθώ σε όσους σε όλο τον κόσμο παρακολουθούν τη δημοκρατία και τη δικαιοσύνη και αγωνίζονται για να παραμείνει ζωντανή η δημοκρατία», δήλωσε, απευθύνοντας χαιρετισμό στους 87 εκατομμύρια πολίτες της Τουρκίας και σε όλους όσοι υπερασπίζονται αυτές τις αξίες διεθνώς. Παράλληλα, επέκρινε τη διαμόρφωση της δικαστικής αίθουσας, υποστηρίζοντας ότι δεν δημιουργεί το περιβάλλον εμπιστοσύνης που θα έπρεπε να χαρακτηρίζει έναν χώρο απονομής της Δικαιοσύνης.

Για ποια αδικήματα κατηγορείται

Σύμφωνα με το κατηγορητήριο της Εισαγγελίας της Κωνσταντινούπολης, ο Ιμάμογλου κατηγορείται ότι ίδρυσε και διηύθυνε εγκληματική οργάνωση, καθώς και για σειρά αδικημάτων που φέρονται να συνδέονται με τη δράση της. Στις κατηγορίες περιλαμβάνονται, μεταξύ άλλων, δωροδοκία, χειραγώγηση διαγωνισμών και οικονομικά εγκλήματα. Η εισαγγελία ζητά συνολική ποινή φυλάκισης από 828 χρόνια και δύο μήνες έως 2.352 χρόνια, με βάση τις πράξεις που του αποδίδονται.

Οι κατηγορίες δεν έχουν κριθεί δικαστικά. Ο Ιμάμογλου και η πλευρά του υποστηρίζουν ότι η δίωξη έχει πολιτικά κίνητρα. Η σημερινή απολογία έρχεται μετά την ένταση που σημειώθηκε στις 8 Ιουλίου, κατά την πρώτη συνεδρίαση της δίκης.Τότε, όταν ήρθε η σειρά του να απολογηθεί, ο Ιμάμογλου επιχείρησε να διατυπώσει αντιρρήσεις σχετικά με τη διαδικασία και τον χρόνο που του είχε δοθεί. Ακολούθησε αντιπαράθεση με τον πρόεδρο του δικαστηρίου και ο δήμαρχος απομακρύνθηκε από την αίθουσα.

Στα πρακτικά καταγράφηκε ότι άσκησε το δικαίωμα της σιωπής, κάτι που ο ίδιος αρνήθηκε, υποστηρίζοντας ότι του στερήθηκε το δικαίωμα υπεράσπισης.

Η έφοδος στο Halk TV 

Την ίδια ημέρα, η αστυνομική επιχείρηση στα γραφεία του Halk TV, προκάλεσαν αντιδράσεις στον χώρο της αντιπολίτευσης και των μέσων ενημέρωσης. Η εξέλιξη προκάλεσε ανησυχία για τις συνθήκες λειτουργίας των μέσων ενημέρωσης που ασκούν κριτική στην κυβέρνηση.

Όπως προαναφέρθηκε, ο Οζέλ, επέκρινε την επέμβαση, συνδέοντάς την με την ευρύτερη πίεση που, όπως υποστηρίζει, δέχονται η αντιπολίτευση και τα μέσα ενημέρωσης στην Τουρκία. Δημοσιογραφικές οργανώσεις εξέφρασαν επίσης την αντίθεσή τους στην επιχείρηση. Μέχρι τη δημοσίευση των σχετικών αναφορών, δεν είχε αποσαφηνιστεί πλήρως το σύνολο των νομικών λόγων που οδήγησαν στην επέμβαση και στη διακοπή της μετάδοσης.

Η χρονική σύμπτωση της επιχείρησης με την έναρξη της απολογίας του Ιμάμογλου προσέδωσε μεγαλύτερη πολιτική βαρύτητα στα δύο  γεγονότα. Ωστόσο, η σύμπτωση αυτή από μόνη της δεν αποδεικνύει ότι οι δύο υποθέσεις συνδέονται άμεσα.

Στο πλευρό των οικογενειών των κρατουμένων

Σημαντικό μέρος της απολογίας του ο Ιμάμογλου το αφιέρωσε στις οικογένειες των κατηγορουμένων και στις δυσκολίες που, όπως είπε, αντιμετωπίζουν από την έναρξη της δικαστικής διαδικασίας. Ευχαρίστησε το Δίκτυο Αλληλεγγύης Οικογενειών καθώς και τη σύζυγό του, Ντιλέκ Ιμάμογλου, για τη στήριξή τους στις οικογένειες των κρατουμένων.

Περιέγραψε τις μεγάλες αποστάσεις που διανύουν συγγενείς για να επισκεφθούν τους δικούς τους ανθρώπους στις φυλακές του Σιλίβρι, αλλά και εκείνους που περιμένουν έξω από το συγκρότημα όταν δεν μπορούν να τους δουν. Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στα παιδιά που επισκέπτονται τους φυλακισμένους γονείς τους, επισημαίνοντας ότι δυσκολεύονται να κατανοήσουν τους λόγους για τους οποίους η οικογένειά τους βρίσκεται σε αυτή την κατάσταση.

Ο δήμαρχος υποστήριξε ότι οι κατηγορούμενοι και οι οικογένειές τους έχουν υποστεί σοβαρές δυσκολίες, κάνοντας λόγο για πιέσεις, μεταγωγές σε μακρινές περιοχές και συνθήκες που, κατά την άποψή του, δεν συνάδουν με μια κανονική δικαστική διαδικασία. Δεσμεύτηκε, μάλιστα, ότι θα εξακολουθήσει να βρίσκεται στο πλευρό τους και μετά την αποφυλάκισή του, ανεξάρτητα από τη θέση ή τις δυνατότητες που θα έχει στο μέλλον. «Θα μοιράζομαι μαζί τους ακόμη και το ψωμί και το φαγητό μου», δήλωσε, προσθέτοντας ότι θα αγωνιστεί για μια χώρα στην οποία η δικαιοσύνη θα αποτελεί θεμελιώδη αρχή.

Στο επίκεντρο η Δικαιοσύνη και η ελευθερία του Τύπου

Η έναρξη της απολογίας του Ιμάμογλου και η διακοπή της μετάδοσης του Halk TV την ίδια ημέρα επαναφέρουν στο προσκήνιο κρίσιμα ερωτήματα για τη λειτουργία των δημοκρατικών θεσμών στην Τουρκία. Η αντιπολίτευση αντιμετωπίζει τη δικαστική υπόθεση του δημάρχου ως πολιτικά υποκινούμενη, ενώ ο ίδιος επιμένει ότι θα υπερασπιστεί το δικαίωμά του σε μια δίκαιη δίκη.

Την ίδια ώρα, η επέμβαση στο Halk TV εντείνει τις ανησυχίες για την ελευθερία του Τύπου και τη δυνατότητα των επικριτικών προς την κυβέρνηση μέσων να λειτουργούν ανεξάρτητα. Οι δύο εξελίξεις αποτελούν πλέον μέρος της ευρύτερης πολιτικής αντιπαράθεσης στη χώρα. Το ενδιαφέρον στρέφεται τόσο στην πορεία της δίκης και στις θέσεις που θα παρουσιάσει ο Ιμάμογλου τις επόμενες ημέρες όσο και στις διευκρινίσεις που θα δοθούν για την υπόθεση του Halk TV.

Αντιδράσεις της αντιπολίτευσης

«Ενώ ο λαός ζητά να αποδοθούν ευθύνες για τη λεηλασία του ταμείου… Ενώ η οικονομική κρίση, η δυσκολία στην επιβίωση και οι αδικίες συνεχίζονται σε κάθε γωνιά της χώρας μας… Ακριβώς την ημέρα που επρόκειτο να αρχίσει η υπεράσπιση στη μεγαλύτερη πολιτική δίκη της Τουρκίας, έκαναν αυτή την κίνηση», ανέφερε ο πρόεδρος του Νέου Κόμματος, Οζκούρ Οζέλ (το κόμμα προέκυψε από διάσπαση του CHP).

Αυτοί που διόρισαν κρατικούς επιτρόπους στους δήμους, καταπατώντας τη λαϊκή βούληση, τώρα διόρισαν επίτροπο και στο Halk TV, το τηλεοπτικό κανάλι που παρακολουθούν εκατομμύρια άνθρωποι. Γιατί είναι ΑΝΙΚΑΝΟΙ και ΔΕΙΛΟΙ! Στεκόμαστε στο πλευρό του Halk TV, της ελευθερίας του Τύπου, των εκατοντάδων εργαζομένων που δουλεύουν εκεί και των οικογενειών τους.

Όσοι νομίζουν ότι μπορούν να χειραγωγήσουν τη δικαιοσύνη μέσω της πολιτικής, τη δημοσιογραφία μέσω των δυνάμεων ασφαλείας και τη λαϊκή βούληση μέσω διορισμένων επιτρόπων, βρίσκονται μπροστά στη μεγαλύτερη πλάνη της ιστορίας. Η Τουρκία θα νικήσει αυτό το κακό. Καλούμε τον λαό μας να στηρίξει αυτόν τον αγώνα μέχρι τέλους. Ο λαός θα νικήσει! Οι πραξικοπηματίες και οι θιασώτες της κηδεμονίας θα ΗΤΤΗΘΟΥΝ».

Ο δήμαρχος της Άγκυρας, Μανσούρ Γιαβάς, αντέδρασε επίσης, δηλώνοντας: «Ο διορισμός κρατικού διαχειριστή στο Halk TV, ένα από τα τηλεοπτικά ειδησεογραφικά κανάλια με τη μεγαλύτερη τηλεθέαση, αποτελεί ευθεία παρέμβαση στην ελευθερία του Τύπου και στο δικαίωμα του λαού να ενημερώνεται».

Ο πρόεδρος του İYİ Parti, Μουσαβάτ Ντερβισόγλου, καταδίκασε την επιχείρηση στο Halk TV, χαρακτηρίζοντάς την «τους τελευταίους σπασμούς της εξουσίας» ( İYİ Parti εθνικιστικό, προέκυψε από διάσπαση του συγκυβερνώντος MHP).  Ο πρόεδρος του Εργατικού Κόμματος Τουρκίας (TİP), Ερκάν Μπας, δήλωσε: «Κρατούν στη φυλακή τους βουλευτές και τους δημάρχους που έχει εκλέξει ο λαός και καταλαμβάνουν διά της βίας τους δήμους. Τώρα βάζουν χέρι και στο δικαίωμα του λαού να ενημερώνεται, προσπαθώντας να φιμώσουν τα μέσα ενημέρωσης που δεν υποτάσσονται σε αυτούς».

Τέλος, υπενθυμίζεται ότι πρόσφατα επιβλήθηκε απαγόρευση πρόσβασης και σε έναν από τους ειδησεογραφικούς ιστότοπους με τη μεγαλύτερη επισκεψιμότητα στην Τουρκία, τον T24.

Γιατί; Επειδή με την “αθρήνητη” εξαφάνιση του “υπαρκτού σοσιαλισμού” κάθε αντίπαλο δέος αυτόματα εξαλείφθηκε ως πολιτική και κοινωνική πιθανότητα για τις εργατικές μάζες και τους απόκληρους της Δύσης. Οι “αγορές” μπορούν πάλι ύστερα από ογδόντα χρόνια να επιστρέψουν σε εποχές “Όλιβερ Τουίστ” παγκοσμιοποιώντας αρχικά το κόστος παραγωγής και επανεθνικοποιώντας σήμερα το μέγιστο κέρδος…

Στη Δύση τα κόμματα εξουσίας του κοινοβουλευτικού τόξου, αντί να εκπροσωπούν τους κατά πλειοψηφία ψηφοφόρους τους, μετατρέπονται σταδιακά εδώ και σαράντα χρόνια, σε τροχονόμους συμφερόντων και σε εγγυητές ενός κλειστού μπλοκ εξουσίας. Με “χρυσά αλεξίπτωτα” ή με “περιστρεφόμενες πόρτες” διαιωνίζουν ένα ατέρμονα κύκλο εξαιρετικά προνομιούχων κρατικών αξιωματούχων -από τους οποίους εξαρτώνται- ενώ όλο και περισσότερο αναδεικνύεται σαν πολιτικός αντίπαλος όχι η αντιπολίτευση αλλά τα συμφέροντα της κοινωνίας.

Αντίστοιχα η κοινωνική πλειοψηφία – ανεξάρτητα από την οικονομική κατάσταση όσων τη συναπαρτίζουν – προσλαμβάνει τις προτεινόμενες από το κοινοβουλευτικό τόξο πολιτικές ως όλο και περισσότερο αναντίστοιχες με τα πραγματικά της προβλήματα και αντιδρά, ανάλογα με τις συνθήκες, είτε με αντισυστημικό ακτιβισμό, είτε με αυτοαποξένωση παύοντας απλούστατα να συμμετέχει. Χωρίς ωστόσο μέχρι στιγμής σοβαρές συνέπειες για τη σταθερότητα του συστήματος…

Στα μουσουλμανικά κράτη, ακόμη και σε όσα διατηρούν τυπικά καθεστώς “εκκοσμίκευσης”, το ζήτημα της αντιστοίχισης των κοινωνικών αναγκών με την πολιτική διακυβέρνηση έχει απαντηθεί στην πράξη με το πιεστικό λαϊκό πρόταγμα για “περισσότερο ισλάμ”. Υπό την έννοια αυτή, το κοράνι έχει πλέον υποκαταστήσει σε μεγάλο βαθμό τους ξοφλημένους “τριτοκοσμικούς” και μαρξιστικούς πειραματισμούς.

Οι θρησκευόμενες μάζες είτε εκπροσωπούνται ενεργά στους μηχανισμούς διακυβέρνησης (Τουρκία, Υεμένη, Αφγανιστάν), είτε, υπό το φόβο της απειλητικής τους ριζοσπαστικοποίησης (Αίγυπτος, Ιράκ, Αλγερία), το μπλοκ εξουσίας -όσο ανόσιο και αν ηχεί σε μας- εξαναγκάζεται σε μεγαλύτερο βαθμό πολιτικής αντιστοίχισης με τις κοινωνικές απαιτήσεις απ’ όσο ίσως οι σύγχρονες αστικές δημοκρατίες.

Με δεδομένη εννοείται την εκεί σπανιότητα πόρων λόγω διαφθοράς, αδιαφάνειας και κάθε είδους ανισοτήτων. Το θεμελιώδες εξ άλλου πολιτικό δίπολο του αστικού κράτους, δημοκρατία ή ολοκληρωτισμός, δεν είναι οριζόντια μεταβιβάσιμο στη μουσουλμανική κοσμοθεωρία. Γιατί το ισλάμ δεν είναι μόνο θρησκεία αλλά ολιστική βιοθεωρητική κοσμοαντίληψη. Ένας οδικός χάρτης ζωής αποκλειστικά για “πιστούς”.

Εξουσία και Δύση: Τι μας ξημερώνει…

Στη Δύση, στην εποχή Τραμπ η κοινωνική αποδοχή για την άκαμπτη πολιτική τάξη καταρρέει. Το MAGA κονιορτοποίησε τη δήθεν πολιτική ορθότητα που η πολιτική ηγεμονία των LibDems είχε επιβάλει ως κυρίαρχη ιδεολογία στη Δύση τα τελευταία 30 χρόνια. Από την άλλη “ενσωμάτωσε” (προσωρινά;) την “ακροδεξιά” ριζοσπαστικοποίηση των φτωχών πληθυσμών στις Μεσοδυτικές Πολιτείες των ΗΠΑ. Και το αφήγημα της Αριστεράς “οι πλούσιοι γίνονται πλουσιότεροι και οι φτωχοί φτωχότεροι” επί Τραμπ μεταλλάχθηκε στο “οι πλούσιοι γίνονται πλουσιότεροι και οι φτωχοί έχουν δουλειά”.

Έτσι η άλλοτε “βολική” πολιτική σύγκλιση κεντροαριστεράς και κεντροδεξιάς αποστερήθηκε από τα ταυτοτικά της στοιχεία και εξ αιτίας του θολού αφηγήματος της αποδυναμώνεται. Το παράδειγμα του MAGA απέδειξε πως το αίτημα για ξήλωμα των κομμάτων των κρατικών αξιωματούχων και της σκληρής γραφειοκρατίας οδηγεί σε αντισυστημικές αντιδράσεις εναντίον του κατεστημένου πολιτικού συστήματος, αλλά όχι κατ’ ανάγκη και του μπλοκ εξουσίας. Γιατί σε αντίθεση προς τα μουσουλμανικά κράτη, στη Δύση, όπως προαναφέρθηκε, σήμερα δεν υπάρχει ιδεολογική βιοθεωρία ανατρεπτικής κοινωνικής κινητοποίησης όπως άλλοτε ο σοσιαλισμός.

Κάτω από τις συνθήκες αυτές η ριζοσπαστικοποίηση της κοινωνίας οδηγεί σε συστράτευση με ακραίες επιλογές. Αν όχι σε ωμή αντισυστημική βία, ωθεί ωστόσο σε απερίσκεπτη αντισυστημική ψήφο. Η Αριστερά, επιβαρυμένη με την ανοχή της απέναντι στην κεντροαριστερά και την κεντροδεξιά, συχνά και λόγω συγκυβέρνησης με σχήματα προς τα δεξιά της, λίγες ελπίδες έχει απέναντι στα ριζοσπαστικά δεξιά μορφώματα που μόνο κατά τη μαζική τους απήχηση συγγενεύουν με το φασισμό και δεν απωθούν πια ούτε τους απόκληρους που άλλοτε θα ψήφιζαν Αριστερά.

Ο κάθε Melanchon θα περιοριστεί έτσι στην εκπροσώπηση το πολύ του ενός τρίτου μιας αποδιοργανωμένης κοινωνίας. Και πλην εξαιρετικού απροόπτου (όπως το 2017…), μια ξεδοντιασμένη πολιτικά Marine Le Pen θα αναλάβει το βάρος διαχείρισης της κοινωνικής ριζοσπαστικοποίησης και της απορρόφησής της από το απαρασάλευτο μπλοκ εξουσίας. Πώς; Μέσω περισσότερης επανεθνικοποίησης της παραγωγής και ρηχής αναδιανομής του όποιου οφέλους προκύψει στα κοινωνικά στρώματα που θα τη στηρίξουν…
Στην Ευρώπη μακάρι να κοιταχτούμε από τώρα κατάματα γι’ αυτά που έρχονται.