Η χρεοκοπία, τα μνημόνια και η μεταφορά κρίσιμων οικονομικών αποφάσεων εκτός του εθνικού κέντρου λήψεως αποφάσεων δημιούργησαν ένα καθεστώς εξάρτησης το οποίο παραμένει σε μεγάλο βαθμό ενεργό. Όσο αυτό δεν αλλάζει, οι κυβερνήσεις αλλάζουν, αλλά η ουσία παραμένει ίδια. Μέσα σε αυτό το πλαίσιο επανέρχεται συνεχώς το όνομα του Αντώνη Σαμαρά. Και όχι άδικα. Ο Σαμαράς έχει αποδείξει πολλές φορές στην πολιτική του διαδρομή ότι μπορεί να συγκρουστεί με πανίσχυρους αντιπάλους.

Το 2009 κατόρθωσε να κερδίσει την αρχηγία της ΝΔ απέναντι στην Ντόρα Μπακογιάννη, ενώ εκείνη θεωρείτο το αδιαφιλονίκητο φαβορί. Η νίκη εκείνη δεν ήταν μόνο προσωπική. Ήταν και μια πολιτική δήλωση. Έδειξε ότι η βάση της ΝΔ παρέμενε τότε βαθιά πατριωτική, λαϊκή και δεξιά, πολύ διαφορετική από την εικόνα που προέβαλαν τα κυρίαρχα μέσα ενημέρωσης. Ο Σαμαράς είχε ήδη συγκρουστεί με τον Κωνσταντίνο Μητσοτάκη τη δεκαετία του 1990. Αργότερα νίκησε πολιτικά την Ντόρα Μπακογιάννη. Και σήμερα αποτελεί τον σημαντικότερο εσωτερικό επικριτή του Κυριάκου Μητσοτάκη. Ελάχιστοι πολιτικοί μπορούν να ισχυριστούν ότι έχουν βρεθεί απέναντι στην ίδια πολιτική οικογένεια επί τρεις διαφορετικές δεκαετίες.

Χαμένη ευκαιρία & πολιτική ειρωνεία

Το άλλο είναι πολύ πιο δύσκολο. Διότι άλλο πράγμα είναι η σύγκρουση με την οικογένεια Μητσοτάκη και άλλο η σύγκρουση με το σύστημα εξάρτησης που διαμορφώθηκε μετά τη χρεοκοπία. Εκεί κρίνεται η ιστορική βαρύτητα ενός πολιτικού ηγέτη. Ο Αντώνης Σαμαράς έλαβε τη μεγάλη ευκαιρία της πολιτικής του ζωής το 2012. Ανέλαβε τη διακυβέρνηση της χώρας σε μια από τις δυσκολότερες στιγμές της μεταπολίτευσης. Εκεί βρέθηκε αντιμέτωπος με το πραγματικό κέντρο βάρους της κρίσης∙ τους δανειστές, τους πιστωτές και το πλαίσιο των μνημονίων.

Τελικά επέλεξε τον συμβιβασμό. Οι υποστηρικτές του υποστηρίζουν ότι δεν υπήρχε άλλη επιλογή. Οι επικριτές του απαντούν ότι εκεί ακριβώς χάθηκε η ιστορική ευκαιρία για μια διαφορετική πορεία. Όποια ερμηνεία κι αν υιοθετήσει κανείς, το γεγονός παραμένει ότι η Ελλάδα δεν ανέκτησε τότε την κυριαρχία της και η βασική αρχιτεκτονική της εξάρτησης παρέμεινε ανέπαφη. Από αυτή την αδυναμία γεννήθηκαν οι επόμενες εξελίξεις.

Η απογοήτευση μεγάλου μέρους της κοινωνίας έφερε τον Αλέξη Τσίπρα στην εξουσία. Και όταν η δική του διακυβέρνηση κατέληξε σε έναν ακόμη μεγαλύτερο συμβιβασμό, δημιουργήθηκαν οι προϋποθέσεις για την άνοδο του Κυριάκου Μητσοτάκη. Εδώ βρίσκεται ίσως η μεγαλύτερη πολιτική ειρωνεία της εποχής μας. Πολλοί νεοδημοκράτες δεν εκφράζονται ουσιαστικά από τον Κυριάκο Μητσοτάκη. Οι ιδεολογικές και πολιτικές τους αναφορές βρίσκονται αλλού. Παρ’ όλα αυτά, τον στηρίζουν και συσπειρώνονται γύρω του, διότι δεν βλέπουν μια αξιόπιστη εναλλακτική πρόταση εξουσίας μέσα στον ίδιο πολιτικό χώρο.

Η σημερινή εικόνα θυμίζει περισσότερο αναγκαστική συσπείρωση παρά γνήσια πολιτική ταύτιση. Γι’ αυτό και η συζήτηση γύρω από τον Σαμαρά παραμένει ανοικτή. Πολλοί περιμένουν ακόμη μια νέα πολιτική πρωτοβουλία. Πολλοί θεωρούν ότι μόνο εκείνος διαθέτει το πολιτικό βάρος για να αμφισβητήσει πραγματικά την κυριαρχία του σημερινού πρωθυπουργού. Όμως το κρίσιμο ερώτημα δεν είναι αν μπορεί να νικήσει τον Κυριάκο Μητσοτάκη. Η πολιτική του διαδρομή δείχνει ότι έχει τη δυνατότητα να συγκρουστεί μαζί του. Το πραγματικό ερώτημα είναι άλλο.

Ο μεγάλος αντίπαλος

Μπορεί να συγκρουστεί με το καθεστώς οικονομικής εξάρτησης που διαμορφώθηκε μετά τη χρεοκοπία; Μπορεί να προτείνει μια διαφορετική στρατηγική εθνικής κυριαρχίας; Μπορεί να κάνει απέναντι στους πιστωτές όσα έκανε απέναντι στους πολιτικούς αντιπάλους του; Μέχρι να απαντηθούν αυτά τα ερωτήματα, η συζήτηση για νέα κόμματα, νέες κινήσεις και νέες πολιτικές πρωτοβουλίες θα παραμένει ελλιπής. Διότι το πρόβλημα της Ελλάδας δεν είναι πρωτίστως ποιος κυβερνά. Είναι ποιος αποφασίζει.

Ο Σαμαράς έχει αποδείξει ότι μπορεί να συγκρουστεί με τους Μητσοτάκηδες. Συγκρούστηκε με τον Κωνσταντίνο Μητσοτάκη. Νίκησε τη Μπακογιάννη όταν όλοι τη θεωρούσαν βέβαιη αρχηγό της ΝΔ. Σήμερα ασκεί κριτική στον Κυριάκο Μητσοτάκη. Όμως το πρόβλημα της Ελλάδας δεν είναι η οικογένεια Μητσοτάκη. Το πρόβλημα της Ελλάδας είναι ότι παραμένει δεμένη στο άρμα των δανειστών της και αδυνατεί να ασκήσει πραγματικά ανεξάρτητη πολιτική. Εκεί δοκιμάστηκε ο Σαμαράς. Όχι απέναντι στους Μητσοτάκηδες, αλλά απέναντι στους πιστωτές της χώρας. Και εκεί απέτυχε.

Η πρωθυπουργία του δεν ανέτρεψε το καθεστώς εξάρτησης. Αντίθετα, το διαχειρίστηκε και το συνέχισε. Από εκεί ξεκινά και η πολιτική μετάλλαξη της ΝΔ που ολοκληρώθηκε τα επόμενα χρόνια και άνοιξε τον δρόμο για την κυριαρχία του Κυριάκου Μητσοτάκη. Γι’ αυτό όσοι περιμένουν σήμερα μια νέα πολιτική πρωτοβουλία από τον Σαμαρά οφείλουν να απαντήσουν σε ένα απλό ερώτημα: Αφού δεν μπόρεσε τότε, όταν ήταν πρωθυπουργός, γιατί να μπορέσει σήμερα;

Όπως παραδείγματος χάριν έγινε στην κινηματογραφική μεταφορά από τον Μπερτολούτσι του περίφημου αφηγήματος του Paul Bowles “The Sheltering Sky” (Penguin Books) ως εμπορικότατο (κι αφελέστατο) “Τσάι στη Σαχάρα”, επειδή κρίθηκε απαραίτητη μια μικροαστικοποίηση της αφηγούμενης ιστορίας, προκειμένου να μην σοκάρει τον μέσο θεατή, ενόσω ο επαρκής αναγνώστης επιλέγει να βυθιστεί ή όχι στον ψυχόκοσμο των δραματικών προσώπων (που είναι ερεβώδης στην συγκεκριμένη περίπτωση).

Έτσι, για να επανέλθουμε στο θέμα μας, έπρεπε να περάσουν τέσσερις δεκαετίες, προκειμένου να επανεκτιμήσουμε (να επαναξιολογήσουμε θετικά) ένα έργο Τέχνης, που αποδεικνύεται διαχρονικό, όπως είναι η αριστουργηματική ταινία “Manhunter” (παραγωγής 1986), ενώ η χρυσοπούλητη άλλοτε “Σιωπή των αμνών” μοιάζει τώρα πλέον ως τραγελαφικό σχεδίασμα.

Εκπληκτικά καλογραμμένο σενάριο, αληθοφανέστατες ερμηνείες, έντεχνα “σκοτεινά” πλάνα, ρυθμολογία θρίλερ, αστυνομική εξέλιξη της πλοκής, απόλυτα ταιριαστό “ηχητικό τοπίο”. Όψις (εικόνα) και ήχος (μουσική) σου κόβουν την ανάσα. Πολυπληθές κοινό στον κατάμεστο θερινό κινηματογράφο “Εκράν”. Ακόμα και τα γατιά κρύβονταν στις φυλλωσιές κατατρομαγμένα (τρόπος του λέγειν!!!). Δείτε το με αναψυκτικά, απαραιτήτως.

“Ο ανθρωποκυνηγός”: Πληροφορίες ταινίας

Manhunter, 1986, Έγχρωμη, Διάρκεια: 120′, 3,5, Θρίλερ, Αμερικανική

Ένας πρώην πράκτορας του FBI επιστρέφει στην υπηρεσία για να εντοπίσει έναν κατά συρροή δολοφόνο. Αναγκάζεται να συμβουλευτεί τον φυλακισμένο και εξαιρετικά επικίνδυνο δρα Χάνιμπαλ Λέκτερ, μια εγκληματική ιδιοφυΐα γεμάτη εκπλήξεις.

Σκηνοθεσία: Μάικλ Μαν

Με τους: Γουίλιαμ Πίτερσεν, Κιμ Γκρέιστ, Τζόαν Άλεν

Οι δηλώσεις Ζελένσκι

Εκτιμάται ότι το Κίεβο προσπαθεί να προσελκύσει περιφερειακές δυνάμεις στην τροχιά των στρατιωτικών του συμφερόντων, κάτι που απειλεί με σοβαρές επιπλοκές την Άγκυρα και το Μπακού. Μιλώντας σε δημοσιογράφους, ο Ουκρανός ηγέτης ευχαρίστησε τους ηγέτες της Τουρκίας και του Αζερμπαϊτζάν, λέγοντας ότι «η διαδικασία στρατιωτικής συνεργασίας έχει ήδη ξεκινήσει και προχωρά με ταχείς ρυθμούς».

«Θα ήθελα να ευχαριστήσω το Αζερμπαϊτζάν και την Τουρκία. Έχουμε πράγματι αρχίσει να εργαζόμαστε προς τη στρατιωτική συνεργασία. Ας παραλείψουμε τις λεπτομέρειες, αν είναι δυνατόν, αλλά προχωράμε αρκετά γρήγορα. Ευχαριστώ τους ηγέτες και ευχαριστώ τις χώρες», δήλωσε ο Ζελένσκι.

Το Κίεβο κατανοεί πολύ καλά ότι η ανοιχτή δήλωση της δημιουργίας κοινών στρατιωτικών εγκαταστάσεων παραγωγής με την Τουρκία (μέλος του ΝΑΤΟ) ή το Αζερμπαϊτζάν (στρατηγικός εταίρος της Ρωσίας στον Καύκασο, αν και με αρκετές εντάσεις) θα προκαλούσε μια εξαιρετικά αρνητική αντίδραση τόσο στη Μόσχα.

Άλλαξε κάτι;

Αναλυτές άρχισαν αμέσως να εικάζουν τι μπορεί να εννοούσε ο Ζελένσκι, καθώς η Τουρκία και το Αζερμπαϊτζάν συνεργάζονται εδώ και καιρό με την Ουκρανία στο στρατιωτικοβιομηχανικό τομέα. Ωστόσο, το τρέχον αίτημα του Κιέβου πιθανότατα αφορά πολύ βαθύτερα ζητήματα: Η Άγκυρα είναι βασικός κατασκευαστής των drones Bayraktar, αλλά το Κίεβο θέλει σαφώς πρόσβαση σε πιο σύγχρονες τεχνολογίες, όπως τα βαριά UAV Akıncı ή τα προηγμένα jet drones Kızılelma.

Όσον αφορά στο Αζερμπαϊτζάν, οι Αζέροι έχουν μεγάλη εμπειρία στη χρήση επιθετικών drones (τόσο τουρκικών όσο και ισραηλινών) σε πραγματικές πολεμικές επιχειρήσεις, αφού με αυτά νίκησαν σε μια μέρα την Αρμενία και κατέλαβαν το Ναγκόρνο Καραμπάχ. Επιπλέον, το Αζερμπαϊτζάν έχει ήδη προχωρήσει στην παραγωγή ορισμένων τύπων ισραηλινών και τουρκικών όπλων. Το Κίεβο πιθανότατα προσπαθεί να αποκτήσει πρόσβαση σε αυτές τις τεχνολογίες, καθώς και στο κανάλι εφοδιασμού για συγκεκριμένα εξαρτήματα που αγοράζει το Μπακού μέσω του Ισραήλ και της Τουρκίας, σύμφωνα με το ρωσικό δημοσίευμα.

Θέλει τεχνολογία, αλλά και στροφή

Οι κινήσεις του Ζελένσκι υπαγορεύονται από τη σκληρή πραγματικότητα. Οι δυτικοί εταίροι απαιτούν ολοένα και περισσότερο από την Ουκρανία όχι μόνο αναφορές για δαπάνες κεφαλαίων, αλλά και παραχωρήσεις στη γεωπολιτική, και ο ρυθμός των προμηθειών πυροβολικού και αεράμυνας αφήνει πολλά περιθώρια.

Σε μια προσπάθεια να διαφοροποιήσει τις πηγές ροής των όπλων της, η ουκρανική κυβέρνηση θέλει να “πλευρίσει” πιο πολύ το δίδυμο Τουρκίας-Αζερμπαϊτζάν, αλλά εκείνο στο οποίο παράλληλα στοχεύει είναι να αποσπάσει πλήρως αυτές τις δύο χώρες από την ουδέτερη στάση που τηρούν εν γένει και να τις προσελκύσει το δυτικό άρμα.

Ο Ζελένσκι, παρότι οι ρωσικές δυνάμεις καταλαμβάνουν εδώ και δύο μήνες χωριά στο Ντονμπάς και στην Ζαπορίζια και στο Ντνιπροπετρόφσκ, διαφημιζει προς πάσα κατεύθυνση ότι η Ρωσία ηττάται οικονομικά και αναγκάζεται να εισάγει καύσιμα «χάρη στα επιτυχημένα πλήγματά μας σε πάνω από δώδεκα σημαντικές ενεργειακές εγκαταστάσεις της και ως εκ τούτου θα συνθηκολογήσει».

Η στάση της Ρωσίας

Το Κρεμλίνο από πλευράς του, αν και όντως πιέζεται, δεν δείχνει καμία τάση να συμβιβαστεί όσον αφορά στο Ντονμπάς ή και σε εδάφη που θέλει να ελέγχει ως “ζώνη ασφαλείας” στα όρια των περιοχών άμεσου ενδιαφέροντός του. Επειδή όμως ταυτόχρονα η ρωσική κυβέρνηση δεν κλιμακώνει και, μάλιστα, παρά τις αγανακτισμένες δηλώσεις των Ρώσων πολιτικών, επί της ουσίας “προσπερνά” πολλές κλιμακώσεις της Δύσης, ο Ζελένσκι ελπίζει ότι με τον γνωστό καιροσκοπισμό της Τουρκίας, το δίδυμο των τουρκόγλωσσων χωρών θα μπορούσε να αποστασιοποιηθεί πλήρως από τη Μόσχα και να ενσωματωθεί στο δυτικό μπλοκ.

Τίποτα πάντως δεν δείχνει προς το παρόν αλλαγή στάσης από την Τουρκία, καθώς όπως προαναφέρεται ο υπουργός Τουρισμού ήταν εκείνος που υποδέχθηκε τον Ζελένσκι στο αεροδρόμιο κατά την άφιξή του για τη Σύνοδο του ΝΑΤΟ, ο δε Ερντογάν δεν είχε καμία διμερή συνάντηση μαζί του, παρά απλώς τον χαιρέτισε στο δείπνο που παρέθεσε για όλους τους επικεφαλής κρατών που παρακολούθησαν την Σύνοδο. Εξάλλου η Τουρκία έχει δικές της βλέψεις για την τουρκόγλωσση κεντρική Ασία και δεν θα διακινδύνευε να την παρασύρει σε δυτικά συμφέροντα.

ΚΚΕ: Γιατί πυροβόλησαν τον άοπλο 20χρονο;

Σε ανακοινωσή του το ΚΚΕ αναφέρει ότι «είναι αδιανόητο για πολλοστή φορά ένα αστυνομικό μπλόκο και μια καταδίωξη, ανεξάρτητα από τους λόγους της διενέργειάς τους – για τους οποίους άλλωστε δεν έχει δοθεί καμία διευκρίνιση από τις αρχές – να καταλήγουν σε πολλαπλούς πυροβολισμούς κατά ενός πεζού, άοπλου ανθρώπου. Οι κατηγορούμενοι για ανθρωποκτονία αστυνομικοί πυροβόλησαν στο κεφάλι τον 20χρονο, καθιστώντας τον εγκεφαλικά νεκρό, και προκλητικά αναφέρουν ότι το έκαναν για εκφοβισμό! Το ΚΚΕ απαιτεί να δοθούν άμεσα στη δημοσιότητα όλα τα στοιχεία που αφορούν το περιστατικό και να αποδοθούν όλες οι ευθύνες».

Η δικηγόρος της μητέρας του 20χρονου, Μαρία Σφέτσου δήλωσε ότι η εντολέας της κατέθεσε στις 10.00 σήμερα το πρωί. Τόνισε ότι ο άτυχος νέος «είναι ένα πολύ φιλικό παιδί που είχε τραυματική εμπειρία στο παρελθόν για αυτό, σύμφωνα με τη μητέρα, ενδέχεται η αντίδρασή του στη συγκεκριμένη κατάσταση να μην ήταν η αναμενόμενη. Το παιδί έχει κάποια προβλήματα ελαφράς διανοητικής αναπηρίας και όπως ανέφερε η μητέρα, δεν είχε κανένα όπλο μαζί του.»

Υπενθυμίζεται ότι αρχικά οι αστυνομικοί προσπάθησαν να τον ελέγξουν σε μπλόκο οχημάτων σε χωριό του Άργους και εκείνος επειδή δεν είχε δίπλωμα, πάτησε γκάζι. Αποκλείσθηκε σε κάποιο σημείο, προσπάθησε τότε πεζός να τρέξει σε ένα μαντρότοιχο και εκεί τον πυροβόλησαν πάνω από 13 φορές -ή πάντως τόσοι κάλυκες βρέθηκαν. Οι αστυνομικοί υποστηρίζουν ότι δεν είχαν ορατότητα και οπτική επαφή με τον 20χρονο και ότι τον πυροβόλησαν… κατά λάθος στο κεφάλι, διότι όπως είπαν “πυροβολούσαν στον αέρα για εκφοβισμό».

Η μητέρα του 20χρονου

Η μητέρα του άτυχου νέου μιλώντας  στο MEGA είπε ότι ο γιος της πάσχει από αυτισμό. Η ίδια ανέφερε πως ο γιος της δέχθηκε επτά σφαίρες στο κεφάλι. «Τον σκοτώσανε. Τώρα μόνο με μηχανήματα λειτουργεί το σωματάκι του και έχει επτά σφαίρες στο κεφάλι. Πολύ άγρια σκοτώθηκε. Οι γιατροί λένε ότι χρησιμοποιήθηκαν σφαίρες που απαγορεύονται για την Αστυνομία. Αυτές οι σφαίρες ανοίγονται μέσα στο σώμα όταν περνάνε. Βγάλανε δύο σφαίρες οι γιατροί. Τρεις μένουν στο μυαλό. Έχει αιμορραγία εσωτερική και εξωτερική, και δύο τεράστιες τρύπες από μία πλευρά και την άλλη. Από πίσω δεν είδα. Τρεις σφαίρες κάνανε έκρηξη και γίνανε κομματάκια μέσα. Και έγινε, ξέρετε τι έγινε… πουρέ μέσα. Το μυαλό του σταμάτησε νομίζω» ανέφερε η μητέρα του 20χρονου.

«Δεν έχει φίλους, είναι αυτιστικός. Μόλις μετακομίσαμε από Αθήνα. Μόλις. Μεταφέρουμε ακόμα τα πράγματα. Έχει αυτισμό, έχει αναπηρία 89% το παιδί», είπε η μητέρα, προσθέτοντας ότι ο νέος δεν σταμάτησε στο μπλόκο επειδή δεν είχε δίπλωμα και φοβήθηκε, επέμεινε δε ότι το παιδί της δεν είχε κανένα όπλο.

Η συγκυρία δεν είναι τυχαία. Πενήντα δύο χρόνια μετά το πραξικόπημα και την τουρκική εισβολή στην Κυπριακή Δημοκρατία, και ενώ η Συμμαχία του ΝΑΤΟ αναζητεί νέα στρατηγική φυσιογνωμία απέναντι στις αναδυόμενες προκλήσεις ασφαλείας, η Ελλάδα καλείται να επαναπροσδιορίσει τη θέση της όχι αμυντικά ή παθητικά, αλλά ως κράτος με ιστορική συνείδηση, γεωπολιτική σημασία και σαφή στρατηγικό προσανατολισμό. Η συζήτηση επικεντρώθηκε σε πέντε αλληλένδετους άξονες:

• τις εξελίξεις στην Ανατολική Μεσόγειο και τη Νοτιοανατολική Ευρώπη·
• τη θέση της Ελλάδας στο αναδυόμενο πολυπολικό διεθνές σύστημα·
• την υπεράσπιση της εθνικής κυριαρχίας και των κυριαρχικών δικαιωμάτων·
• τον ρόλο του Διεθνούς Δικαίου ως θεμελίου της διεθνούς έννομης τάξης·
• την ανάγκη διαμόρφωσης μιας ενεργητικής, πολυδιάστατης και μακρόπνοης ελληνικής εξωτερικής πολιτικής.

Η Ελλάδα δεν είναι απλώς περιφερειακή χώρα

Από τις εισηγήσεις και τον διάλογο προέκυψε μια κοινή διαπίστωση: η Ελλάδα δεν είναι μια περιφερειακή χώρα που παρακολουθεί τις εξελίξεις, αλλά ένα κράτος με ιδιαίτερη γεωστρατηγική θέση, και πολιτισμικό της αποτύπωμα το οποίο συνδέει τρεις ηπείρους, ελέγχει κρίσεις θαλάσσιες και ενεργειακές οδούς, ενώ συμμετέχει σε δύο κορυφαίους θεσμούς της Δύσης, την Ευρωπαϊκή Ένωση και το ΝΑΤΟ.

Η θέση αυτή δημιουργεί ευθύνες αλλά και δυνατότητες και οφείλει να διαδραματίζει πρωταγωνιστικό ρόλο ως δύναμη σταθερότητας, ειρήνης και συνεργασίας στην ευρύτερη περιοχή. Τούτο όμως προϋποθέτει Εθνική στρατηγική με συνέχεια, θεσμική σοβαρότητα και εθνική αυτοπεποίθηση. Η ιστορία διδάσκει ότι η ισχύς ενός κράτους δεν μετριέται μόνο με το στρατιωτικό του δυναμικό.

Από τον Θουκυδίδη, στις ελίτ

Ο Θουκυδίδης ανέδειξε τη σημασία της στρατηγικής διορατικότητας και της πολιτικής συνοχής, γράφοντας ότι “το μέγεθος της αδυναμίας προσδιορίζει και το μέγεθος της υποχώρησης”. Ο Αριστοτέλης συνέδεσε την πολιτεία με το κοινό αγαθό και την ευδαιμονία των πολιτών. Ο Ιωάννης Καποδίστριας θεμελίωσε το ελληνικό κράτος στη θεσμική οργάνωση, ενώ ο Ελευθέριος Βενιζέλος απέδειξε ότι η διπλωματία αποδίδει όταν στηρίζεται στη γνώση των διεθνών συσχετισμών και στη σταθερή προάσπιση του εθνικού συμφέροντος.

Αυτή η ιστορική παρακαταθήκη εξακολουθεί να αποτελεί πολύτιμο οδηγό στον τομέα των διεθνών σχέσεων και της εξωτερικής Πολιτικής, ειδικά σήμερα που το Κράτος από εξουσία υπεράσπισης του έθνους και των εθνικών συμφερόντων έχει μετατραπεί σε διεθνοποιημένη πολιτική εξουσία των Ελιτ.

Δύο μέτρα και σταθμά

Η Κυπριακή Δημοκρατία παραμένει, πενήντα δύο χρόνια μετά την εισβολή, υπό μερική κατοχή, κατά παράβαση θεμελιωδών αρχών του Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών και των σχετικών αποφάσεων του Συμβουλίου Ασφαλείας. Το γεγονός αυτό δεν αφορά μόνο τον Ελληνισμό, αλλά την αξιοπιστία του ίδιου του διεθνούς δικαίου και των διεθνών οργανισμών.

Η επιλεκτική εφαρμογή των κανόνων υπονομεύει τη διεθνή έννομη τάξη και ενισχύει τη λογική της ισχύος έναντι της νομιμότητας. Κατά τούτο η διατήρησης της ιστορικής μνήμης του Κυπριακού Ελληνισμού και η διαρκής προσήλωση στις αποφάσεις του Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών και στις αρχές του Διεθνούς Δικαίου είναι επιβεβλημένη και αποτελεί τη μοναδική βάση επίλυσης του Κυπριακού Προβλήματος.

Η Ελλάδα οφείλει να επιμείνει στον απόλυτο σεβασμό του Διεθνούς Δικαίου, συμπεριλαμβανομένου του Δικαίου της Θάλασσας, όχι ως έκφραση νομικού ιδεαλισμού αλλά ως συνειδητή στρατηγική επιλογή. Η νομιμότητα αποτελεί πολλαπλασιαστή ισχύος όταν συνοδεύεται από αξιόπιστη αποτρεπτική ικανότητα, ισχυρές διεθνείς συμμαχίες και συνεκτική εθνική στρατηγική.

Ισχύς δεν είναι μόνο τα όπλα

Η ημερίδα ανέδειξε, επίσης, ότι η εθνική στρατηγική δεν μπορεί να περιορίζεται στην εξωτερική πολιτική. Η πραγματική ισχύς ενός κράτους θεμελιώνεται στην παραγωγική του βάση, στη δημογραφική του δυναμική, στην ποιότητα της παιδείας, στην τεχνολογική του επάρκεια, στην ενεργειακή του ασφάλεια, στην πολιτιστική του ακτινοβολία και στη λειτουργία των θεσμών του.

Η εξωτερική πολιτική είναι η προβολή αυτής της συνολικής εθνικής ισχύος προς το διεθνές περιβάλλον. Ως συντονιστής αυτής της συζήτησης, είχα την ευκαιρία να διαπιστώσω ότι υπάρχει ουσιαστική ανάγκη για έναν δημόσιο διάλογο υψηλού επιπέδου, απαλλαγμένο από μικροκομματικές σκοπιμότητες και προσανατολισμένο στη διαμόρφωση μιας διαχρονικής εθνικής στρατηγικής. Η υπεράσπιση των εθνικών συμφερόντων δεν είναι υπόθεση μιας κυβέρνησης ή ενός πολιτικού χώρου, είναι διαρκής αποστολή της Πολιτείας και κοινή ευθύνη όλων των πολιτικών και κοινωνικών δυνάμεων.

Η υπόθεση των υποκλοπών να ανέβει επίπεδο και σε ευρωπαϊκό πεδίο: με την έννοια της ανάδειξής του ως θέμα καταστρατήγησης του ευρωπαϊκού δημοκρατικού-θεσμικού κεκτημένου με την συμπόρευση και την συστράτευση όλων των δημοκρατικών δυνάμεων-πτερύγων του ευρωπαϊκού κοινοβουλίου (με πρωτοβουλία του ΕΣΚ μετά από κινητοποίηση του από το ΠΑΣΟΚ).

Κάνω τις παραπάνω συγκεκριμένες προτάσεις (ενιαία τριπλή πρόταση), μετά και τις τελευταίες εξελίξεις στην σχετική Επιτροπή της Βουλής και την εύστοχη, έξοχη τοποθέτηση του βουλευτή Παναγιώτη Δουδωνή, υπεύθυνα τεκμηριωμένη, καθώς και τα βαθύτερα συμπεράσματα για τις σκοπιμότητες του Κυριάκου Μητσοτάκη και της εξουσίας του που μπορεί να συνάγει και να αντιληφθεί ολοκάθαρα κάθε έμπειρος πολιτικά Έλληνας πολίτης.

Αυτό τρέμει ο Μητσοτάκης

Είναι προφανές ότι ο Μητσοτάκης δεν θέλει με κανέναν τρόπο – μα, με κανέναν τρόπο! – να εμφανιστεί ο Ταλ Ντίλιαν στην Επιτροπή! Διότι, πράγματι, η κατάθεση του Ταλ Ντίλιαν είναι δυνατόν – και το γράφω μετά λόγου γνώσεως – να ανοίξει το κεφάλαιο της διαδικασίας παραπομπής του  Μητσοτάκη σε Ειδικό Δικαστήριο.

Ήδη, ο Ταλ Ντίλιαν έχει δηλώσει ότι συνεργάζεται μόνον με κυβερνήσεις, δηλαδή, δεν ενέργει ως ανεξάρτητος πολίτης, αλλά αποκλειστικά και μόνο ως συμβεβλημένος υποστηρικτής του πρωθυπουργού και της Κυβέρνησής του. Η σχετική σύμβαση υποστήριξης, που ακόμα αποκρύπτεται, υπογεγραμμένη μεταξύ Ντίλιαν & Κυβέρνησης Μητσοτάκη είναι προφανές ότι έχει ακριβώς αυτό το περιεχόμενο, της υποστήριξης του πρωθυπουργού-προϊσταμένου της ΚΥΠ και της Κυβέρνησής του από τον Ντίλιαν με εργαλείο το Predator.

Η πίεση, λοιπόν, εκτός από ολοφάνερη και δημόσια, είναι πολύπλευρη και πολυμέτωπη, αλλάζοντας καθοριστικά σε τροπή και περιεχόμενο το τοπίο σε βάρος του Κυρ. Μητσοτάκη: και με τον Αντώνη Σαμαρά σε δικαστική προσφυγή, και με την νέα περίπτωση παρακολούθησης του Στέλιου Κούλογλου, και με τις δικαστικές προσφυγές των δημοσιογράφων, και με την καταλυτικά καταδικαστική απόφαση των 121 ετών του Πρωτοδικείου, και με την σφοδρή απόρριψη/αντιπαράθεση προς την απόφαση του εισαγγελέα του Αρείου Πάγου Τζαβέλα που επιχείρησε ωμή καταστρατήγηση με συγκάλυψη, και με τις έντονα εκφρασμένες ευαισθησίες από την ΕΕ.

Η υπόθεση των υποκλοπών να γίνει καταλύτης κάθαρσης

Στο σημείο αυτό που βρισκόμαστε τώρα, με την πίεση και τη δημόσια εικόνα να διαμορφώνει -όπως επισημαίνω- νέο τοπίο, πρέπει: Νίκος Ανδρουλάκης και ΠΑΣΟΚ να δουν, να σχεδιάσουν, να προχωρήσουν την καίρια και κρίσιμη αυτή υπόθεση με το να ανεβάσουν το επίπεδο προβολής και εκκαθάρισής της σε Ελλάδα και Ευρώπη, εν όψει των εκλογών (που δεν μπορούν παρά να λάβουν και αυτό το περιεχόμενο)!

Αυτό ακριβώς είναι και το περιεχόμενο της τριπλής πρότασης που καταθέτω! Ας ακολουθηθεί… Η Δημοκρατία -στην οποία οι πάντες ομνύουν (οι περισσότεροι υποκριτικά)-μόνον θα κερδίσει. Και οι δυνάμεις πραγματικού δημοκρατικού ήθους και αξιών θα επιβεβαιώσουν στην πράξη τον ρόλο και την ευθύνη τους!

Η υπόθεση της Marfin «αναβίωσε» δικαστικά- όπως ανέφεραν πληροφορίες – έπειτα από ένα ανώνυμο ηλεκτρονικό μήνυμα προς τη Διεύθυνση Αντιμετώπισης Οργανωμένου Εγκλήματος. To μήνυμα αυτό στάθηκε η αφορμή για την ανάσυρση της δικογραφίας από το αρχείο. Συγκεκριμένα, το εν λόγω email κατονόμαζε ως υπαίτιους της φονικής επίθεσης τρία συγκεκριμένα πρόσωπα –για τα οποία έχουν ήδη εκδοθεί εντάλματα σύλληψης– καθώς και επιπλέον μέλη που φέρονται να ανήκουν στην ίδια εγκληματική ομάδα.

Η συγκεκριμένη πληροφορία αξιολογήθηκε ως ιδιαίτερα σοβαρή από τις αρχές, οι οποίες και ανοίξουν εκ νέου τον φάκελο επανεξετάζοντας εξονυχιστικά το προανακριτικό υλικό.

Για την Νέστορα

Την ίδια στιγμή, ραγδαίες είναι οι εξελίξεις που σημειώνονται στην υπόθεση της επίθεσης στη Θεσσαλονίκη, καθώς η αστυνομία μέχρι τώρα έχει προχωρήσει σε τρεις συλλήψεις για το θάνατο της Βάγιας Νέστορα. Ειδικότερα, όπως αναφέρει η σχετική ενημέρωση της ΕΛ.ΑΣ, σε εξέλιξη βρίσκεται από το πρωί της Παρασκευής επιχείρηση της Αντιτρομοκρατικής σε περιοχές της Θεσσαλονίκης και της Κρήτης, για τον εντοπισμό και τη σύλληψη ατόμων που φέρονται να εμπλέκονται στις τρεις εμπρηστικές επιθέσεις της 1ης Ιουλίου σε σπίτια στελεχών της Νέας Δημοκρατίας.

Υπενθυμίζεται ότι κατά τη διάρκεια των συγκεκριμένων επιθέσεων έχασε τη ζωή της η Βάγια Νέστορα, μητέρα της Αφροδίτης Νέστορα, ενώ τραυματίστηκαν ακόμη τέσσερα άτομα. Μέχρι στιγμής έχουν συλληφθεί τρία άτομα, ένα ζευγάρι και ένας άνδρας, ενώ οι αστυνομικοί πραγματοποιούν έρευνες σε χώρους και σπίτια στο πλαίσιο της επιχείρησης εντοπισμού των δραστών.

Είχαν ξαναπροσαχθεί

Σύμφωνα με πληροφορίες, η γυναίκα και ο ένας από τους δύο άνδρες που συνελήφθησαν φέρονται να αποτελούσαν το επιχειρησιακό ζευγάρι, ενώ ο δεύτερος άνδρας φέρεται να είχε υποστηρικτικό ρόλο. Η γυναίκα, μετά την επίθεση, φέρεται να μετέβη στην Κρήτη, όπου και εντοπίστηκε και συνελήφθη από τις Αρχές. Οι Αρχές εκτιμούν ότι οι τρεις συλληφθέντες εμπλέκονται αποκλειστικά στην επίθεση στο σπίτι της οικογένειας Νέστορα.

Η γυναίκα που συνελήφθη στα Χανιά είναι από την Αθήνα, αλλά διέμενε στη Θεσσαλονίκη. Είχε φυλακιστεί το 2022 ως μέλος της οργάνωσης «Αναρχική Δράση». Ο δεύτερος συλληφθείς είναι άνδρας γεννημένος το 1997 και, σύμφωνα με τις ίδιες πληροφορίες, συμμετέχει στο Συμβούλιο Αναρχικών Θεσσαλονίκης. Στο παρελθόν είχε προσαχθεί από τις Αρχές (το 2015), ενώ είχε προσαχθεί και το 2026. Το τρίτο πρόσωπο που συνελήφθη φέρεται να είναι ο ιδιοκτήτης του σπιτιού στο οποίο κατέφυγαν αρχικά οι άλλοι δύο μετά την ενέργεια.

Κατά τον πρωθυπουργό «η ακρίβεια είναι ένα ζήτημα που ανησυχεί τους πολίτες και αποτελεί πρώτη προτεραιότητα της κυβέρνησης. Η συζήτηση είναι καλοδεχούμενη αλλά οφείλει να βασίζεται σε πραγματικά δεδομένα και κοστολογημένες προτάσεις. Πιστεύω στην δευτερολογία σας θα μας πείτε τι διαφορετικό θα κάνετε εσείς εκτός από το να τάζετε 13-14ο μισθό και σύνταξη. Ελπίζω να το κάνετε για να μπορέσω να απαντήσω ουσιαστικά για το κόστος των προτάσεων που παρουσιάζετε. Συζητώ για την ακρίβεια με όλους του ομολόγους μου. Το κόστος ζωής απασχολεί όλα τα κράτη. Δεν υπάρχει μαγική λύση.

Ευτυχώς η χώρα του 2026 η Ελλάδα είναι πολύ διαφορετική από την Ελλάδα του 2019. Πάμε να δούμε την περίοδο 2019-2025. Στοιχεία Eurostat, πόσο ήταν ο σωρευτικός πληθωρισμός στην ευρωζώνη 26%; Ο σωρευτικός πληθωρισμός μέχρι τα μέσα του 2026 ήταν 23% άρα να πούμε ότι η Ελλάδα είχε μικρότερο σωρευτικό πληθωρισμό σε σχέση με την Ευρωζώνη; Ο κατώτατος μισθός τον παραλάβαμε στα 650 ευρώ και τώρα στα 920 ευρώ άρα έχει δει κάποιος που αμοίβευεται με τον κατώτατο σωρευτική αύξηση 40%. Για να στηρίξουμε την κοινωνία από τη μια πρέπει να αυξάνονται οι μισθοί αλλά και να αυξάνεται το εισόδημα από πολιτική μείωσης φόρων. Και όλα αυτά έγιναν έχοντας πετύχει την ταχύτερη μείωση του δημόσιου χρέους ανάμεσα στις χώρες του ΟΟΣΑ. Το παραλάβαμε στο 182% και είναι στο 146% του ΑΕΠ και θα κινηθεί ταχύτατα κάτω από 130% ώστε η Ελλάδα να πάψει να είναι η πιο υπερχρεωμένη στην Ευρώπη Έχουμε χρέος ως πολιτικό σύστημα να μην φορτώσουμε χρέος στις επόμενες γενιές όπως κανείς δεν θέλει να φορτώνει χρέη στα παιδιά του».

Στη συνέχεια κάλεσε τον αρχηγό της αξιωματικής αντιπολίτευσης να παρουσιάσει στους πολίτες μία κοστολογημένη εναλλακτική πρόταση. «Να μας πείτε τι άλλο θα κάνατε κύριε Ανδρουλάκη; Εκτός από το να τάζετε 13η σύνταξη, ΕΚΑΣ και μειώσεις ΦΠΑ τις οποίες δεν έχετε κοστολογήσει», ανέφερε χαρακτηριστικά. Ακόμη κατηγόρησε το ΠΑΣΟΚ για «λαϊκισμό» και κατηγόρηαε την αξιωματική αντιπολίτευση ότι προτείνει απλοϊκές λύσεις σε σύνθετες προκλήσεις. Κάνοντας αναφορά στους οικονομικούς δείκτες είπε ότι η χώρα μας έχει ξεφύγει από την καθήλωση της τελευταίας δεκαετίας, τονίζοντας μάλιστα πως έχει σωρευτικό χαμηλότερο πληθωρισμό από την Ευρώπη των 27.

Αξίζει να σημειωθεί ότι ο πρωθυπουργός έκανε αναφορά και στον ιδρυτή του ΠΑΣΟΚ Ανδρέα Παπανδρέου λέγοντας ότι «το 1994 έλεγε από αυτό εδώ το βήμα πως “’ή η Ελλάδα θα κατατροπώσει το χρέος ή το χρέος θα κατατροπώσει την Ελλάδα. Και είχε δίκιο. Μόνο η δική μας κυβέρνηση πέτυχε όμως σημαντική μείωση χρέους».

Από την πλευρά του ο Νίκος Ανδρουλάκης αναπτύσσοντας την επίκαιρη ερώτησή του επιτέθηκε στον Κυριάκο Μητσοτάκη λέγοντας μεταξύ άλλων: «Ακρίβεια παντού, μα παντού! Αυτός είναι ο τίτλος της διακυβέρνησής σας!», ενώ στη συνέχεια κατήγγειλε ότι η ακρίβεια, για την οποία όπως είπε φέρει ευθύνη η κυβέρνηση είναι ένας «καθημερινός σιωπηλός φόρος στο εισόδημα κάθε πολίτη».

«Αφήστε τα “λυπάμαι” και τα “θυμώνω”. Δεν χρειάζονται τη συμπόνια σας οι πολίτες κύριε Μητσοτάκη. Χρειάζονται λύσεις που δεν δώσατε», τόνισε σε άλλο σημείο ζητώντας να υπάρξει άμεσα «πολιτική αλλαγή». Κάνοντας αναφορά στις μειώσεις 5/% σε βασικά είδη, που αποφασίστηκε πρόσφατα σχολίασε ότι αυτό είναι «δώρο άδωρον. Εάν θέλατε θα το εφαρμόζατε άμεσα ή θα το εξαγγέλλατε με μείωση του ΦΠΑ που σας ζητάμε εδώ και καιρό».

«Ήταν στόχος σας ο ελληνικός λαός να έχει τη χαμηλότερη αγοραστική δύναμη στην Ευρώπη, ήταν στις προγραμματικές σας δεσμεύσεις; Πώς μπορείτε να λέτε ότι όλα πάνε καλά ή πάνε αρκετά καλά όταν μαζί με τη Βουλγαρία ο ελληνικός λαός έχει τη χαμηλότερη αγοραστική δύναμη στην Ευρώπη των 27; Ή μήπως είχατε στόχο να βάζει ο ελληνικός λαός ολοένα και πιο βαθιά το χέρι στην τσέπη για υγεία και παιδεία; Είχατε στις προγραμματικές μας δεσμεύσεις ότι θα πληρώνουμε τις υψηλότερες ιδιωτικές δαπάνες υγείας στην Ευρώπη των 27; Ή μήπως είχατε υποσχεθεί ότι το κόστος στέγασης θα απογειωθεί με αποτέλεσμα τα νοικοκυριά να δίνουν δυσανάλογο μέρος του εισοδήματός τους για ένα σπίτι; Ή μήπως είχατε δεσμευτεί ότι η ιδιοκατοίκηση θα έπεφτε κατά έξι ποσοστιαίες μονάδες» τόνισε σε άλλο σημείο ο αρχηγός της αξιωματικής αντιπολίτευσης.

Σύμφωνα με τον Νίκο Ανδρουλάκη «εάν ο γενικός πληθωρισμός είναι πρόβλημα, ο πληθωρισμός στα τρόφιμα είναι η μεγάλη πληγή. Από τον Ιούλιο του ’19 έως τον Απρίλιο του ’26, οι τιμές στα τρόφιμα αυξήθηκαν σωρευτικά πάνω από 42%, όταν ο μέσος όρος της Ευρωζώνης διαμορφώθηκε στο 36%. Η απάντησή σας είναι ως συνήθως, μην ανησυχείτε, τα βλέπουμε αυτά, αλλά αυξάνονται οι μισθοί. Ποιοι μισθοί αυξάνονται; Σύμφωνα λοιπόν με το Ινστιτούτο Μελετών της ΓΣΕΕ, από το ’19 έως το ’25 ο πραγματικός μέσος ετήσιος μισθός αυξήθηκε μόλις κατά 0,3% και εξακολουθεί να βρίσκεται 1,3% χαμηλότερα από τα επίπεδα του 2021. Αυτή λοιπόν είναι η μεγάλη αύξηση στην αγοραστική δύναμη που επικαλείσθε; Και αν αυτό ισχύει για τους μισθωτούς, για τους συνταξιούχους είναι ακόμη χειρότερα. Στον ίδιο τον απολογισμό σας παραδέχεστε ότι ο εσωτερικός πληθωρισμός έφτασε στο 19,8%, ενώ οι αυξήσεις σε συντάξεις ήταν 16,4%. Δηλαδή ακόμη και με τους δικούς σας αριθμούς, οι συνταξιούχοι έχασαν μεγάλο μέρος της αγοραστικής τους δύναμης».

Για να αρθούν οι κυρώσεις, να παραδοθούν τα F-35 και ενδεχομένως να επιστρέψει η Τουρκία στο πρόγραμμα, απαιτούνται κινήσεις και από τις δύο πλευρές. Πώς μπορεί να λυθεί ο γόρδιος δεσμός;

Σύμφωνα με ειδικούς, οι δηλώσεις Τραμπ αποτελούν σημαντική ένδειξη ότι συνεχίζονται οι προσπάθειες εξεύρεσης λύσης, ενώ ίσως να έχει ήδη διαμορφωθεί κάποιο πλαίσιο συμφωνίας. Ο διευθυντής του EDAM, Σινάν Ουλγκέν, περιγράφει δύο βασικά σενάρια:

1. Η πλήρης συμμόρφωση της Τουρκίας με τις διατάξεις του αμερικανικού νόμου NDAA (National Defense Authorization Act), δηλαδή η οριστική παύση κατοχής των S-400. «Πρόκειται για ένα κριτήριο που δύσκολα μπορεί να εκπληρώσει οποιαδήποτε τουρκική κυβέρνηση, καθώς για το σύστημα έχουν ήδη δαπανηθεί περίπου 1,3 δισ. δολάρια», σημειώνει.

2. Η επίτευξη διαφορετικής συμφωνίας με τις ΗΠΑ εκτός του πλαισίου του NDAA. «Στο παρελθόν γινόταν λόγος για την αποθήκευση των S-400 σε αποθήκη. Θα μπορούσε να υπάρξει συμφωνία με τις ΗΠΑ και στη συνέχεια η κυβέρνηση να ενσωματώσει αυτή τη φόρμουλα στο NDAA μέσω του Κογκρέσου», εξηγεί ο Ουλγκέν.

Η πρόταση αυτή δεν καταργεί τυπικά την προϋπόθεση της μη κατοχής (non-possession), αλλά προβλέπει την αντικατάστασή της μέσω ειδικής συμφωνίας μεταξύ Ουάσιγκτον και Άγκυρας. Όπως εξηγεί ο Ουλγκέν, η Τουρκία θα δεσμευόταν ότι δεν θα χρησιμοποιήσει ποτέ στην πράξη το σύστημα S-400 και αυτό θα υπόκειται σε μηχανισμό επιθεώρησης. Αν υπάρξει μια τέτοια συμφωνία, τότε ο Τραμπ θα μπορούσε να καταβάλει πολιτική προσπάθεια ώστε να πείσει το Κογκρέσο.

Μπορούν οι S-400 να πουληθούν σε τρίτη χώρα;

Την ίδια στιγμή, ο αρθρογράφος της Hürriyet, Αμπντουλκαντίρ Σελβί, υποστήριξε ότι οι S-400 έχουν ήδη πωληθεί σε τρίτη χώρα. Κατά την εκτίμησή του, πρόκειται είτε για τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα είτε για το Κατάρ, διευκρινίζοντας ωστόσο ότι θα πρέπει να αναμένονται οι επίσημες ανακοινώσεις, ενδεχομένως ακόμη και σήμερα. Ωστόσο, δεν παρέχει πληροφορίες για τους όρους της συμφωνίας ούτε για το αν έχει δοθεί άδεια από τη Ρωσία. Ερωτηθείς πώς θα επιλυθεί το ζήτημα, ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν αρκέστηκε να απαντήσει: «Συνεχίστε να μας παρακολουθείτε».

Θα υπάρξει αντίσταση από το Κογκρέσο;

Σημαντικά εμπόδια παραμένουν οι νομικές διαδικασίες στο αμερικανικό Κογκρέσο, ο περιορισμένος χρόνος μέχρι τις ενδιάμεσες εκλογές και οι πιθανές αντιδράσεις του ισραηλινού και του ελληνικού λόμπι. Ο ανώτερος ερευνητής του Carnegie Endowment, Αλπέρ Τζοσκούν, τόνισε ότι οι δηλώσεις Τραμπ έχουν μεγάλη πολιτική σημασία, αλλά η λύση παραμένει ασαφής, παρά τις πολύμηνες διαβουλεύσεις μεταξύ των δύο κυβερνήσεων.

Όσον αφορά τις κυρώσεις CAATSA, εκτιμά ότι ο Τραμπ μπορεί να χρησιμοποιήσει τις εξαιρέσεις (waiver) που προβλέπει η σχετική νομοθεσία και να υποστηρίξει είτε ότι οι ανάγκες εθνικής ασφάλειας των ΗΠΑ επιβάλλουν νέα προσέγγιση είτε ότι οι συνθήκες έχουν αλλάξει. Ο Τζοσκούν θεωρεί επίσης ότι πριν προχωρήσει ο Τραμπ θα διαπιστώσει αν διαθέτει επαρκή στήριξη στο Κογκρέσο και υπενθυμίζει ότι οι πρόσφατες επαφές Αμερικανών γερουσιαστών στην Άγκυρα ήταν ενθαρρυντικές.

Για τα F-35 σημειώνει ότι υπάρχει περιθώριο ευέλικτης ερμηνείας της έννοιας της «κατοχής» των S-400. «Θα μπορούσε να ειπωθεί ότι η Τουρκία εξακολουθεί να κατέχει τους S-400, αλλά βρίσκονται σε κατάσταση που δεν μπορούν να χρησιμοποιηθούν», αναφέρει.
Ωστόσο, προειδοποιεί ότι το Κογκρέσο μπορεί να αμφισβητήσει μια τέτοια ερμηνεία, ακόμη και μέσω δικαστικών προσφυγών, γεγονός που θα οδηγούσε σε μια μακρά και σύνθετη διαδικασία. Παράλληλα, Ελλάδα και Ισραήλ εξακολουθούν να ασκούν πιέσεις μέσω φίλα προσκείμενων μελών του Κογκρέσου, προκειμένου να αποτραπεί η παράδοση των F-35 στην Τουρκία.

Ο παράγοντας των ενδιάμεσων εκλογών

Οι ειδικοί επισημαίνουν ότι το χρονικό περιθώριο είναι περιορισμένο. Ο Σινάν Ουλγκέν τονίζει: «Αν πρόκειται να υπάρξει λύση, αυτή πρέπει να επιτευχθεί πριν από τις ενδιάμεσες εκλογές του Νοεμβρίου. Μετά τις εκλογές μπορεί να αλλάξουν οι ισορροπίες στο Κογκρέσο και να γίνει πολύ πιο δύσκολη η έγκριση μιας συμφωνίας».

Ο Αλπέρ Τζοσκούν προσθέτει ότι ακόμη και αν η κυβέρνηση Τραμπ εγκρίνει την παράδοση των πέντε F-35, τίποτα δεν εγγυάται ότι μια νέα, ενδεχομένως πιο φιλοδημοκρατική σύνθεση του Κογκρέσου δεν θα καθυστερήσει ή δεν θα εμποδίσει την υλοποίηση των παραδόσεων.

Γιατί είναι τόσο σημαντική η άρση των κυρώσεων CAATSA;

Ο Τζοσκούν επισημαίνει ότι οι κυρώσεις δεν επηρεάζουν μόνο τα συγκεκριμένα προγράμματα αλλά συνολικά την τουρκική αμυντική βιομηχανία. «Οι κυρώσεις CAATSA έχουν δημιουργήσει στις αμερικανικές αμυντικές εταιρείες και ακόμη και στα χρηματοπιστωτικά ιδρύματα μια υπερβολική τάση συμμόρφωσης. Ακόμη και σε τομείς που δεν σχετίζονται άμεσα με τις κυρώσεις, οι τουρκικές εταιρείες αντιμετωπίζονται με επιφυλακτικότητα ώστε να αποφευχθούν πιθανοί νομικοί κίνδυνοι».

Κατά συνέπεια, η άρση των κυρώσεων θα αποτελούσε σημαντική ανάσα για την τουρκική αμυντική βιομηχανία και, σε συνδυασμό με τη βελτίωση του κλίματος στις αμερικανοτουρκικές σχέσεις, θα αφαιρούσε ένα από τα σημαντικότερα εμπόδια στη διμερή αμυντική συνεργασία. Μέχρι τη στιγμή που γράφονταν αυτές οι γραμμές, δεν υπήρχε επίσημη επιβεβαίωση των πληροφοριών περί πώλησης των S-400…

Η αναφορά του Σελβί στους S-400

Συγκεκριμένα αρθρογράφος της Hürriyet, Αμπντουλκαντίρ Σελβί, ανέφερε ότι οι S-400 έχουν ήδη πωληθεί σε τρίτη χώρα και ότι η πώληση θα ανακοινωθεί σήμερα. Σύμφωνα με τον Σελβί, οι S-400 κατέληξαν σε χώρα του Κόλπου. Εκτίμησε ότι πρόκειται είτε για τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα είτε για το Κατάρ, διευκρινίζοντας ωστόσο ότι θα πρέπει να αναμένεται η επίσημη ανακοίνωση. Ο δημοσιογράφος Γιουνούς Πακσόι, που καλύπτει στενά τις εξελίξεις στις ΗΠΑ, υποστήριξε ότι για την άρση των κυρώσεων αρκεί ο πρόεδρος Τραμπ να ενημερώσει το Κογκρέσο με επιστολή.

Σύμφωνα με τον ίδιο, στην επιστολή αυτή ο Τραμπ θα αναφέρει ότι οι S-400 βρίσκονται σε μη επιχειρησιακή κατάσταση, ότι η Τουρκία δεν θα τους διατηρήσει στην κατοχή της και ότι δεν θα αναπτύξει αντίστοιχες σχέσεις με τη Ρωσία στο μέλλον. Αναφέρεται επίσης ότι, μετά τις επιθέσεις μεταξύ Ιράν και Ισραήλ, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα και το Κατάρ αναζητούν εναλλακτικά συστήματα αεράμυνας. Ο Σελβί καταλήγει: «Με το να απαλλαγεί από τους S-400, η Τουρκία δεν θα απαλλαγεί μόνο από τις κυρώσεις CAATSA. Θα αποκομίσει επίσης οικονομικό όφελος από την πώλησή τους».

Η συνομιλία Τραμπ-Νετανιάχου

Ο Ισραηλινός πρωθυπουργός Μπενιαμίν Νετανιάχου εξέφρασε στονΤραμπ, κατά τη διάρκεια τηλεφωνικής συνομιλίας τους, την ανησυχία του για τον Ερντογάν, υποστηρίζοντας ότι κάνει «δηλώσεις που αμφισβητούν την ύπαρξη του κράτους του Ισραήλ». Τραμπ και Νετανιάχου είχαν χθες το βράδυ τηλεφωνική επικοινωνία. Σύμφωνα με ανακοίνωση του γραφείου του Ισραηλινού πρωθυπουργού, οι δύο ηγέτες συμφώνησαν να συνεχίσουν τον συντονισμό τους σε διάφορους τομείς. Αναφέρεται επίσης ότι ο Τραμπ ενημέρωσε τον Νετανιάχου για «τις αμερικανικές κινήσεις στον Κόλπο».

Στην ανακοίνωση του Ισραήλ αναφέρεται ότι ο Νετανιάχου ενημέρωσε τον Τραμπ για «τη σοβαρότητα των δηλώσεων του Προέδρου της Τουρκίας και της ομάδας του εναντίον του κράτους του Ισραήλ, καθώς και για την ανάγκη δημιουργίας ζωνών ασφαλείας κατά μήκος των ισραηλινών συνόρων».

Στη συνομιλία Τραμπ-Νετανιάχου συζητήθηκε επίσης η κλιμάκωση της έντασης στη Μέση Ανατολή. Παράλληλα, σύμφωνα με δημοσίευμα της Wall Street Journal, το Ισραήλ διαβίβασε στις υπηρεσίες ασφαλείας τωμ ΗΠΑ ένα «σχέδιο του Ιράν για τη δολοφονία του προέδρου Τραμπ». Ο Τραμπ δήλωσε ότι «βρίσκεται στη λίστα τους», υποστηρίζοντας πως το Ιράν θέλει να τον δολοφονήσει και ότι έχει ενημερωθεί σχετικά από αρμόδιες υπηρεσίες.

Η άφιξη του Τραμπ στην Τουρκία με το νέο αεροσκάφος «Air Force One», δώρο του Κατάρ, αλλά η επιλογή του να αναχωρήσει από την Άγκυρα με το παλαιότερο αεροσκάφος του, προκάλεσε ερωτήματα. Υπήρξαν εκτιμήσεις ότι στην απόφαση αυτή έπαιξε ρόλο η ανησυχία για πιθανή επίθεση από το Ιράν.

Η Τουρκία εξασφαλίζει τους κινητήρες F110 για το KAAN – Δεν υπήρξε μπλοκάρισμα από το Κογκρέσο των ΗΠΑ

Η διαδικασία πώλησης των αμερικανικών κινητήρων F110 που θα χρησιμοποιηθούν στο τουρκικό εθνικό μαχητικό αεροσκάφος KAAN προχωρά, καθώς ολοκληρώθηκε η προβλεπόμενη περίοδος ελέγχου των 15 ημερών από το Κογκρέσο των ΗΠΑ χωρίς να ληφθεί απόφαση για την αναστολή της συμφωνίας.

Η αμερικανική κυβέρνηση είχε ενημερώσει επίσημα το Κογκρέσο στις 24 Ιουνίου 2026 για την προτεινόμενη πώληση στρατιωτικού υλικού προς την Τουρκία. Σύμφωνα με τη διαδικασία που ισχύει για τις πωλήσεις όπλων σε χώρες-μέλη του ΝΑΤΟ, το Κογκρέσο είχε στη διάθεσή του 15 ημέρες για να εξετάσει τη συμφωνία και, εφόσον υπήρχε αντίρρηση, να επιχειρήσει να την εμποδίσει.

Κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου, ομάδα βουλευτών κατέθεσε κοινό ψήφισμα με στόχο να σταματήσει η πώληση συγκεκριμένων αμυντικών συστημάτων και υπηρεσιών προς την Τουρκία. Το ψήφισμα, το οποίο υπογράφηκε από εννέα μέλη του Κογκρέσου, δεν προωθήθηκε όμως ούτε στη Βουλή των Αντιπροσώπων ούτε στη Γερουσία προς συζήτηση και ψηφοφορία.
Έτσι, με την ολοκλήρωση της περιόδου ελέγχου στις 9 Ιουλίου, η διαδικασία συνεχίζεται χωρίς εμπόδιο από το αμερικανικό Κογκρέσο.

Η συμφωνία αφορά τους κινητήρες F110-GE-129E/F της General Electric, οι οποίοι προορίζονται για το μαχητικό KAAN, και περιλαμβάνει την ενσωμάτωσή τους στο αεροσκάφος, τη συναρμολόγηση, τις απαραίτητες τροποποιήσεις, την πιστοποίηση, τις δοκιμές, καθώς και την παροχή τεχνικών δεδομένων και υποστηρικτικών υπηρεσιών.

Ποιοι επιχείρησαν να εμποδίσουν τη συμφωνία

Το ψήφισμα κατά της πώλησης κατατέθηκε από τη Δημοκρατική βουλευτή της Νεβάδα Dina Titus και υποστηρίχθηκε από ακόμη οκτώ Δημοκρατικούς βουλευτές.

Μεταξύ των υπογραφόντων βρίσκονται πρόσωπα που έχουν εκφράσει και στο παρελθόν αντιρρήσεις για πωλήσεις αμερικανικού αμυντικού εξοπλισμού προς την Τουρκία.

Οι Brad Sherman, Dina Titus, Chris Pappas και Jim McGovern είχαν αντιταχθεί προηγουμένως, μεταξύ άλλων, και στη διαδικασία πώλησης των μαχητικών F-16 στην Άγκυρα.

Άλλοι υπογράφοντες, όπως οι Jim Costa, Josh Gottheimer, Mike Quigley και George Latimer, προέρχονται από εκλογικές περιφέρειες όπου έχουν ισχυρή παρουσία η αρμενική, η ελληνική και η ισραηλινή διασπορά. Οι συγκεκριμένοι κύκλοι έχουν συχνά ασκήσει πίεση στο Κογκρέσο σχετικά με τις αμερικανικές αμυντικές πωλήσεις προς την Τουρκία.

Πώς λειτουργεί η διαδικασία στις ΗΠΑ

Στις Ηνωμένες Πολιτείες, οι μεγάλες πωλήσεις όπλων σε ξένες χώρες απαιτούν προηγούμενη ενημέρωση του Κογκρέσου από το υπουργείο Εξωτερικών.

Για τις χώρες του ΝΑΤΟ, η περίοδος ελέγχου είναι 15 ημέρες. Σε αυτό το διάστημα οι βουλευτές μπορούν να καταθέσουν κοινό ψήφισμα για την ακύρωση μιας συμφωνίας.

Ωστόσο, για να μπλοκαριστεί μια πώληση, το ψήφισμα θα πρέπει να εγκριθεί τόσο από τη Βουλή των Αντιπροσώπων όσο και από τη Γερουσία και στη συνέχεια να υπογραφεί από τον πρόεδρο των ΗΠΑ.

Σε περίπτωση προεδρικού βέτο, απαιτείται πλειοψηφία δύο τρίτων και στα δύο σώματα του Κογκρέσου για την ανατροπή του — δηλαδή τουλάχιστον 290 ψήφοι στη Βουλή και 67 στη Γερουσία.
Στην περίπτωση των κινητήρων F110 για το KAAN, το ψήφισμα δεν έφτασε ποτέ σε αυτό το στάδιο, καθώς δεν εισήχθη προς συζήτηση πριν από τη λήξη της προθεσμίας.

Τα επόμενα βήματα

Μετά την ολοκλήρωση του ελέγχου από το Κογκρέσο, οι τεχνικές και εμπορικές διαβουλεύσεις συνεχίζονται μεταξύ της αμερικανικής κυβέρνησης, των αρμόδιων υπηρεσιών, της κατασκευάστριας εταιρείας και των τουρκικών αρχών.

Τα επόμενα στάδια αφορούν το χρονοδιάγραμμα παράδοσης των κινητήρων, την ενσωμάτωσή τους στο KAAN, τις δοκιμές λειτουργίας και τις διαδικασίες πιστοποίησης.

Η εξέλιξη θεωρείται σημαντική για το τουρκικό πρόγραμμα KAAN, καθώς η διαθεσιμότητα αξιόπιστου κινητήρα αποτελεί ένα από τα κρίσιμα ζητήματα για την ανάπτυξη και την επιχειρησιακή αξιοποίηση του νέου μαχητικού αεροσκάφους.

Το Κρεμλίνο επιβεβαιώνει συνομιλίες με την Τουρκία για τους S-400

Το Κρεμλίνο επιβεβαίωσε για ΠΡΏΤΗ φορά την Παρασκευή ότι η Ρωσία συνεχίζει να βρίσκεται σε επαφή με την Τουρκία σχετικά με την τύχη των ρωσικών συστημάτων S-400 που διαθέτει η Άγκυρα, εν μέσω πληροφοριών ότι η Τουρκία ενδέχεται να τα μεταφέρει σε χώρα του Κόλπου.

Σύμφωνα με την αμερικανική νομοθεσία, η Τουρκία θα πρέπει να μην κατέχει πλέον τα ρωσικά συστήματα προκειμένου να αρθούν οι κυρώσεις που συνδέονται με τις πωλήσεις αμερικανικού αμυντικού εξοπλισμού.
Νωρίτερα την Παρασκευή, ο Τούρκος δημοσιογράφος Αμπντουλκαντίρ Σελβί, ο οποίος θεωρείται ότι διατηρεί στενές σχέσεις με την κυβέρνηση, ανέφερε ότι η Άγκυρα εξετάζει το ενδεχόμενο πώλησης των S-400 στα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα ή στο Κατάρ.

Απαντώντας στις πληροφορίες αυτές, ο εκπρόσωπος του Κρεμλίνου Ντμίτρι Πεσκόφ χαρακτήρισε το ζήτημα «εξαιρετικά ευαίσθητο», επιβεβαιώνοντας ωστόσο ότι οι συνομιλίες με την Άγκυρα συνεχίζονται.

Middle East Eye: Η Ρωσία θετική στην πώληση των τουρκικών S-400 στα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα

Η ρωσική κυβέρνηση βλέπει με «θετικό τρόπο» το ενδεχόμενο η Τουρκία να πουλήσει στα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα τα αντιαεροπορικά συστήματα S-400 που διαθέτει σήμερα, σύμφωνα με πολλές πηγές που γνωρίζουν το θέμα και μίλησαν στο Middle East Eye.

Ωστόσο, οι ίδιες πηγές προειδοποιούν ότι οι διαπραγματεύσεις δεν έχουν ακόμη ολοκληρωθεί.

Οι ΗΠΑ εξακολουθούν να έχουν αποθηκευμένα έξι τουρκικά μαχητικά F-35, καθώς η μεταφορά τους στην Τουρκία εμποδίστηκε επίσης από την αμερικανική νομοθεσία το 2020.

Κατά τον τελευταίο ενάμιση χρόνο, οι δύο πλευρές συζητούν πιθανές λύσεις.
Μία από τις επιλογές που εξετάστηκαν ήταν να καταστούν τα S-400 μη λειτουργικά, με την αφαίρεση βασικών εξαρτημάτων τους και την αποθήκευσή τους σε ασφαλή τοποθεσία, σε συνεννόηση με την αμερικανική κυβέρνηση.
Ωστόσο, η λύση αυτή κρίθηκε αργότερα ανεπαρκής ως οριστική διευθέτηση, καθώς θα μπορούσε να οδηγήσει μόνο σε εξαίρεση από τις κυρώσεις και όχι στην πλήρη κατάργησή τους.

Ρωσικές και τουρκικές πηγές που γνωρίζουν το θέμα δήλωσαν στο Middle East Eye ότι οι διαπραγματεύσεις για τη μεταπώληση των συστημάτων σε τρίτη χώρα —τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα— συνεχίζονται εδώ και μήνες.
Σε ανακοίνωσή του την Παρασκευή, το Κρεμλίνο επιβεβαίωσε τις πληροφορίες ότι βρίσκεται σε συνομιλίες με την Τουρκία σχετικά με την πώληση των συστημάτων σε τρίτη χώρα. Ο εκπρόσωπος της ρωσικής προεδρίας, Ντμίτρι Πεσκόφ, δήλωσε ότι πρόκειται για ένα ιδιαίτερα ευαίσθητο ζήτημα και ότι οι διαβουλεύσεις θα συνεχιστούν προς το παρόν.

«Η απάντηση της Μόσχας στην ιδέα της Τουρκίας να πουλήσει τα συστήματα σε τρίτη χώρα ήταν: γιατί όχι;» δήλωσε ρωσική πηγή. «Υπάρχουν ορισμένες λεπτομέρειες που πρέπει να διευθετηθούν και πρέπει να ληφθεί απόφαση από τον Ρώσο πρόεδρο Βλαντίμιρ Πούτιν».

Η ίδια πηγή πρόσθεσε ότι, εάν τελικά τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα προχωρήσουν στην αγορά, θα είναι πολύ σημαντικό για τη Ρωσία να αποδεχθεί πλήρως και να τηρήσει τους όρους της σύμβασης που έχει υπογραφεί με την Άγκυρα.

«Η Μόσχα θα εξετάσει το ζήτημα», ανέφερε.

Αρκετές τουρκικές πηγές επισήμαναν ότι τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα ήδη διαθέτουν ορισμένα ρωσικά συστήματα αεράμυνας, όπως το Pantsir.
Πρόσθεσαν ότι το Αμπού Ντάμπι ακολουθεί πολιτική διαφοροποίησης των προμηθειών οπλικών συστημάτων από διαφορετικές χώρες, προκειμένου να ενισχύσει συνολικά τις αμυντικές του δυνατότητες.

Ωστόσο, ένας Ευρωπαίος επενδυτής δήλωσε στο Middle East Eye ότι υπάρχουν και υποβόσκουσες εντάσεις μεταξύ των ΗΑΕ και της Ρωσίας λόγω της υποστήριξης της Μόσχας προς το Ιράν κατά τη διάρκεια του πολέμου, καθώς η Τεχεράνη έχει στείλει drones και βαλλιστικούς πυραύλους εναντίον της χώρας του Κόλπου.

Η πώληση δεν θα υπάγεται στις αμερικανικές κυρώσεις, καθώς η συμφωνία θα αφορά την Τουρκία και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα και όχι τη Ρωσία.

Σύμφωνα με τις πηγές, η Μόσχα είχε προηγουμένως αρνηθεί να πάρει πίσω τα τουρκικά συστήματα, παρά τις αντίθετες αναφορές που είχαν δημοσιευθεί.

Άκυρη η ανακοίνωση της Τουρκίας

Μια προγραμματισμένη ανακοίνωση της Τουρκίας την Παρασκευή, με την οποία η Άγκυρα θα ενημέρωνε το κοινό ότι είχε ξεκινήσει συνομιλίες για την πώληση των συστημάτων σε τρίτη χώρα, ακυρώθηκε, σύμφωνα με πηγή που δεν διευκρίνισε τους λόγους.

Τα κίνητρα της Ρωσίας για να επιτρέψει μια τέτοια εξέλιξη παραμένουν ασαφή.
Παράγοντες στην Άγκυρα εκτιμούν ότι η Μόσχα ενδέχεται να ζητήσει ανταλλάγματα από την Τουρκία.

Για παράδειγμα, η κρίσιμη ενεργειακή συμφωνία της Τουρκίας με τη Ρωσία για το φυσικό αέριο δεν έχει ακόμη ανανεωθεί και οι σχετικές διαπραγματεύσεις συνεχίζονται.

Φιντάν: Η Τουρκία ελπίζει σύντομα την άρση των αμερικανικών κυρώσεων

Ο υπουργός Εξωτερικών της Τουρκίας Χακάν Φιντάν δήλωσε την Παρασκευή ότι η Άγκυρα ελπίζει να επιτύχει σύντομα αποτέλεσμα όσον αφορά την άρση των αμερικανικών κυρώσεων, καθώς και την επιθυμία της να αγοράσει μαχητικά αεροσκάφη F-35, υπογραμμίζοντας ότι δεν θα πρέπει να υπάρχουν περιορισμοί στην αμυντική βιομηχανία μεταξύ συμμάχων.

Μιλώντας στη δημόσια τηλεόραση TRT Haber, ο Φιντάν δήλωσε ότι υπάρχει πολιτική βούληση τόσο από την Άγκυρα όσο και από την Ουάσιγκτον για την άρση των κυρώσεων και ότι οι αρμόδιοι υπουργοί εργάζονται για την επίλυση του ζητήματος.

Ο Φιντάν δήλωσε ότι υπάρχουν δύο ζητήματα στις σχέσεις Τουρκίας-ΗΠΑ τα οποία υπόκεινται σε αμερικανική νομοθεσία.

«Το ένα είναι η CAATSA. Το ζήτημα των αεροσκαφών F-35 είναι το άλλο… Θεού θέλοντος, θα καταλήξουμε σύντομα σε ένα συμπέρασμα. Με άλλα λόγια, δεν πιστεύω ότι θα υπάρξουν προβλήματα σε αυτό το θέμα», δήλωσε ο Τούρκος υπουργός στις δηλώσεις του στο TRT.

Σημειώνεται ότι οι παραπάνω εξελίξεις δεν είναι ασύνδετες με το κλίμα παραιτήσεων που υπάρχει σε επίπεδο βουλευτών, με φόντο την ΕΛΑΣ του Αλέξη Τσίπρα, αλλά και τις ισχυρές εσωκομματικές πιέσεις που δέχθηκε το προηγούμενο διάστημα ο ίδιος ο κ. Φάμελλος από τους Νίκο Παππά, Παύλο Πολάκη και Ρένα Δούρου.

Ο Παύλος Πολάκης και η Ρένα Δούρου θα διεκδικήσουν την προεδρία στην Κοινοβουλευτική Ομάδα του ΣΥΡΙΖΑ μετά την παραίτηση του Σωκράτη Φάμελλου, καθώς από χθες το κόμμα της Κουμουνδούρου είναι ακέφαλο. Σύμφωνα με το ρεπορτάζ της Ελένης Καλογεροπούλου για το parapolitika.gr η συνεδρίαση της ΚΟ θα οριστεί για την ερχόμενη Δευτέρα ή Τρίτη και στην διαδικασία θα μπορεί να πάρει μέρος και ο βουλευτής Χανίων αν και είναι διαγραμμένος από την ΚΟ.

Η παραίτηση Φάμελλου

Ο πρώην πλέον πρόεδρος του ΣΥΡΙΖΑ βρέθηκε αντιμέτωπος με το αδιέξοδο εφαρμογής της απόφασης της Κεντρικής Επιτροπής για στήριξη της πρωτοβουλίας της ΕΛΑΣ του Τσίπρα, την ώρα που ο πρώην πρωθυπουργός είχε ήδη διαμηνύσει δημοσίως ότι ο ιστορικός κύκλος του ΣΥΡΙΖΑ έχει ολοκληρωθεί.

Την ίδια στιγμή, η συνεχής αποχώρηση μελών και στελεχών προς την ΕΛΑΣ, αλλά και η επιλογή αρκετών εν ενεργεία βουλευτών να μην παραστούν στη συνεδρίαση του Σαββάτου (11.07.2026), ενίσχυσαν την αίσθηση πολιτικής απομόνωσης της ηγεσίας. Σύμφωνα με πληροφορίες, ο Φάμελλος διαπίστωσε ότι η γραμμή που ο ίδιος υπερασπίστηκε δεν συγκέντρωνε πλέον την απαιτούμενη πολιτική στήριξη στο εσωτερικό του κόμματος. Πολιτικήανάλυση

Στο ήδη βαρύ κλίμα προστέθηκαν και οι δημόσιες παρεμβάσεις κορυφαίων στελεχών. Η ανοιχτή απαίτηση του Παύλου Πολάκη για παραίτηση του προέδρου, αλλά και η πρόταση που διατυπώθηκε από τον Νίκο Παππά και τη Ρένα Δούρου υπέρ ενός μοντέλου συλλογικής ηγεσίας, περιόρισαν ακόμη περισσότερο τα πολιτικά περιθώρια του Σωκράτη Φάμελλου. Οι διαφωνίες δεν περιορίζονταν πλέον στη στρατηγική απέναντι στην ΕΛΑΣ, αλλά αφορούσαν συνολικά την πορεία και τη φυσιογνωμία του κόμματος, δημιουργώντας συνθήκες που οδήγησαν, σύμφωνα με πληροφορίες, στην οριστική απόφαση για την παραίτησή του.