Οι περισσότεροι πολίτες εν τω μεταξύ φέρονται να αποκλείουν τις εκλογές πριν από την λήξη του πολέμου, παρότι είναι δυσαρεστημένοι με την κυβέρνηση. Μάλιστα κάποιες δημοσκοπήσεις δείχνουν ότι τάσσεται κατά των άμεσων εκλογών το 69%, με τους περισσότερους μάλιστα να θέλουν εκλογές, όχι απλώς μετά από κατάπαυση του πυρός, αλλά μετά την οριστική υπογραφή συνθήκης ειρήνης. Σύμφωνα με δημοσκόπηση του Μαρτίου, οι Ουκρανοί εμπιστεύονται τον Ζελένσκι πλήρως, ή μάλλον σε ποσοστό 62% (πλήρως το 28% και “μάλλον” το 34%). Πάντως, αυτό δεν συνάδει με τα ποσοστά του κόμματός του.

Δεν μπορούμε να ξέρουμε με σιγουριά αν ευσταθεί ότι έχει ευρεία αποδοχή και η άρνηση των Ουκρανών για άμεσες εκλογές. Είναι η τάση του λαού να τάσσεται με τον ηγέτη του όσο διαρκεί ο πόλεμος, ή πρόκειται για νοθευμένες έρευνες, ώστε να στηρίζεται ο Ζελένσκι και οι απόψεις του; Αν οι δημοσκοπήσεις ευσταθούν, τί ανησυχεί τον κόσμο για τις εκλογές; Νιώθει προδομένος από τον Ζελένσκι, αλλά αναλογίζεται ότι οι διάδοχοί του θα είναι χειρότεροι και ο πόλεμος δεν θα τελειώσει ποτέ; Να θυμίσουμε ότι ο Ζελένσκι είχε εκλεγεί επειδή υποσχόταν ότι θα αποτρέψει τον πόλεμο.

Εκλογές άμεσα φέρεται να θέλει μόλις το 9% -13%. Εντούτοις αυτός είναι ο μέσος όρος από όλη τη χώρα. Στα ανατολικά, δηλαδή στο μέτωπο, ο κόσμος θέλει εκλογές σε ποσοστό 21%, ενώ στα δυτικά, όπου ζουν μια σχεδόν απόλυτα φυσιολογική ζωή, θέλει άμεσες εκλογές μόνον το 9%.

Τι ψηφίζει όποιος έχασε δικό του άνθρωπο;

Αυτό το ερώτημα δεν έχει τεθεί σε καμία δημοσκόπηση χωριστά, ενώ είναι φλέγον. Μερικές το εξετάζουν παρεμπιπτόντως, αλλά είναι πολύ αμφίβολο ότι δίνουν πραγματικά αξιόπιστα αποτελέσματα, γιατί βάζουν μεν ως μεμονωμένο δείγμα όσους έχουν βιώσει απώλεια, ή όσους ο δικός τους άνθρωπος είναι αυτή την στιγμή στο μέτωπο, όμως τελικά οι δημοσκόποι βγάζουν κι από αυτή την μερίδα παραδόξως τα ίδια ποσοστά σε όλα τα ερωτήματα με τον γενικό πληθυσμό.

Αυτό δεν μπορεί να ισχύει, και κατά συνέπεια οι δημοσκοπήσεις μάλλον δεν είναι έγκυρες. Ο λόγος είναι ότι όποιος έχει βιώσει απώλεια συγγενούς, πλέον δεν ανήκει ψυχολογικά και εκλογικά στον “γενικό πληθυσμό” – ειδικά στη δυτική Ουκρανία ο γενικός πληθυσμός δεν αισθάνεται καν ότι η χώρα είναι σε πόλεμο. Όλοι οι δημοσκόποι γνωρίζουν ότι αποκλείεται να συμφωνεί σε όλα ο χαροκαμένος ψηφοφόρος με τον γενικό πληθυσμό.

Για παράδειγμα, οι δημοσκοπήσεις στο ερώτημα “να γίνουν άμεσα εκλογές”, φέρεται να απαντά “ναι” το 9% του γενικού πληθυσμού, και παραδόξως βγάζουν το ίδιο ποσοστό και από την υποομάδα όσων έχουν ήδη χάσει στον πόλεμο συγγενή τους. Το μόνο στο οποίο φέρονται να διαφοροποιούνται οι συγγενείς θυμάτων είναι ότι ζητούν εγγυήσεις για τη σύνταξη και τα επιδόματα που λαμβάνουν –αγωνιούν για αυτά σε υψηλότερο ποσοστό από τους άλλους ερωτώμενους. Εντούτοις η διαφοροποίησή τους στο συγκεκριμένο θέμα είναι κάτι αυτονόητο και δεν αποδεικνύει την εγκυρότητα των δημοσκοπικών ερευνών.

Στις περισσότερες έρευνες μάλιστα δεν περιλαμβάνουν καν το δείγμα των συγγενών, παρότι έχουν χάσει συγγενή εξ αίματος ή εξ αγχιστείας πάνω από 500.000 ψηφοφόροι – αυτό υπολογίζεται από το ότι οι απώλειες στη χώρα τους είναι πάνω από 150.000. Παράλληλα υπάρχουν 500.000 τραυματίες ή  αγνοούμενοι – δεν υπάρχει σαφής αριθμός αγνοουμένων, σύμφωνα με το αμερικανικό Κέντρο Στρατηγικών και Διεθνών μελετών.

Αν προσθέσουμε και τους συγγενείς των αγνοουμένων ή αναπήρων πολέμου, οι ψηφοφόροι αυτής της κατηγορίας είναι εξαιρετικά σημαντικοί για την κάλπη. Είναι συνάμα και απρόβλεπτοι. Άλλοι από αυτούς δεν θέλουν να έχει σκοτωθεί άδικα ο άνθρωπός τους (και άρα επιμένουν στον πόλεμο και σε μη εδαφικές παραχωρήσεις), ενώ άλλοι φοβούνται μη χαθεί και δεύτερος ή τρίτος αγαπημένος τους, οπότε τάσσονται υπέρ των εκλογών και πιθανόν υπέρ εδαφικών παραχωρήσεων για να ειρηνεύσει η χώρα.

Άνοδος στρατιωτικών και ακροδεξιών

Στις δημοσκοπήσεις όλων των εταιρειών φαίνεται πως αν ο απόστρατος, πρώην επισφαλής του στρατού Βάλερι Ζαλούζνι κατέβει με δικό του κόμμα στις εκλογές (στις βουλευτικές και όχι στις προεδρικές), θα λάμβανε το 21%, ενώ το 2024 έφθανε το 37%. Δεύτερος υποθετικός κομματάρχης είναι ο σημερινός προσωπάρχης του Ζελένσκι και πρώην επικεφαλής των Υπηρεσιών Ασφαλείας του Στρατού Κύριλ Μπουντάνοφ, με 15,3%.

Η πτώση του Ζαλούζνι δεν είναι εύκολο να ερμηνευθεί. Σε άλλες συνεντεύξεις του μιλά για ρεαλισμό και διπλωματία (ως πρέσβης στη Βρετανία) και σε άλλες λέει ότι είναι αδύνατο να υπάρξει ειρήνη με τη Ρωσία. Ο κόσμος πιθανόν να τον έβλεπε αρχικά πολύ θετικά ως αρχιτέκτονα της άμυνας της χώρας, αφού τα πήγε πολύ καλά το πρώτο έτος, όμως σταδιακά ίσως πείσθηκε ότι στην προσωπική διαμάχη του με τον Ζελένσκι, είχε δίκιο ο δεύτερος.

Πάντως ακόμα και μήνες μετά τον ηχηρό καβγά του με τον Ζελένσκι, είχε την αποδοχή του 33%. Ίσως να παίζει ρόλο η αναβάθμιση του Μπουντάνοφ, που πήρε μεγάλο μερίδιο από όσους εμπιστεύονται τους στρατιωτικούς και το στέρησε από τον Ζαλοὐζνι. Να προσθέσουμε ότι όσον αφορά στις δημοσκοπήσεις για τις προεδρικές εκλογές, μέχρι στιγμής όλα δείχνουν ότι στον δεύτερο γύρο θα αναμετρηθούν Ζαλούζνι και Ζελένσκι.

Σύμφωνα με μερικές δημοσκοπήσεις τρίτο έρχεται το τρόπον τινά ουδέτερο και αυτοδιοικητικό κόμμα, η Ένωση Περιφερειακών Ηγετών (Β. Κιμ, Ι. Τερέχοφ οι δύο βασικοί επικεφαλής) με 13,7%. Ο “Υπηρέτης του Λαού”, το κόμμα που ίδρυσε ο Ζελένσκι, φέρεται τέταρτο με 11,5%. Πέμπτη φέρεται να είναι η “Ευρωπαϊκή Αλληλεγγύη” του Πέτρο Ποροσένκο, με 9,9%. Όπως φαίνεται, μπαίνει στη Βουλή και το Κόμμα Αζόφ, με 6%. Άλλη δημοσκόπηση φέρει τρίτο το κόμμα του Ζελένσκι, αλλά πάλι με 11% και τέταρτο το κόμμα του Ποροσένκο με 9%.

Με ξεχωριστό-προσωπικό ερώτημα για έναν ταγματάρχη του Αζόφ, τον Ντένις Προκοπένκο, το υποθετικό κόμμα του φέρεται να λαμβάνει το 6%. Με άλλο ερώτημα σε τρίτη δημοσκόπηση γενικά για “κόμμα Αζόφ”, αυτό πάλι λαμβάνει 6%.  Άλλο 6% φέρεται να λαμβάνει ο ιδρυτής του τάγματος Αζόφ, που ηγείται του πολιτικού σκέλους των ακροδεξιών παραστρατιωτικών, ο Αντρέι Μπιλιέσκι. Αυτά τα δύο κόμματα (το ένα υπαρκτό και το άλλο υποθετικό προς το παρόν), συγκεντρώνουν δηλαδή 12%.

Αν προστεθεί σε αυτά και το 2% που δίνουν οι ερωτώμενοι στο ακροδεξιό Svodoba, η πτέρυγα αυτή αγγίζει το 15%. Στη διάρκεια του εμφυλίου και πριν την έκρηξη του πολέμου, οι ακροδεξιοί και οι υπέρ της σκληρής στάσης έναντι της Ρωσίας, χωρίς διάθεση συμβιβασμού, λάμβαναν όλοι μαζί 8,5% –  με 2 έως 4% έκαστη τάση και είχαν μείνει εκτός Βουλής, γιατί δεν συγκέντρωσαν σε εθνικό επίπεδο το όριο του 5%. Όμως τότε έβγαλε το Svodoba έδρα σε μονοεδρική περιφέρεια.

Το κόμμα της Γιούλια Τιμοσένκο, η οποία αντιμετωπίζει από διμήνου νέες κατηγορίες (αυτή τη φορά για δωροδοκία βουλευτών ανεξάρτητων ή άλλων κομμάτων) από το 8,8% του 2019, έπεσε τώρα στο 2%.

Το who is who του Μπουντάνοφ

Ο 40χρονος Κὐριλ Μπουντάνοφ είναι στρατιωτικός και διαδέχθηκε μετά το ενεργειακό σκάνδαλο και τις μίζες τον Γερμάκ, ως επικεφαλής του προεδρικού γραφείου. Τα προηγούμενα έξι χρόνια ο Μπουντάνοφ ήταν αρχικά υποδιοικητής και μετά διοικητής της Κεντρικής Διεύθυνσης Πληροφοριών (HUR) του υπουργείου Άμυνας της Ουκρανίας. Έχει τραυματισθεί τρεις φορές σε ισάριθμες μάχες και οι Ουκρανοί τον εκτιμούν ως ήρωα.

Σύμφωνα με τους New York Times, οι αμερικανικές μυστικές υπηρεσίες πιστεύουν ότι διοργάνωσε πολλές επιθέσεις στο εσωτερικό της Ρωσίας και ότι σχεδίασε το φόνο – με βόμβα σε όχημα – της Ρωσίδας δημοσιογράφου Ντάρια Ντουγκίνα. Ο ίδιος αντί διάψευσης ή επιβεβαίωσης, απάντησε ότι  “θα σκοτώνουμε Ρώσους παντού μέχρι να νικήσουμε”. Στόχος πρέπει να ήταν ο πατέρας της, ο φιλόσοφος Αλεξάντερ Ντούγκιν, που τελευταία στιγμή μπήκε στο ΙΧ ενός φίλου και όχι της κόρης του.  Πολιτικά δηλώνει ουδέτερος ως στρατιωτικός, όμως φέρεται να πρόσκειται στο κόμμα του Ζελένσκι.

Ο Γερμάκ, που φέρεται να τον κατακρίνει το 60% των Ουκρανών για το ρόλο του στην κυβέρνηση ως άλλοτε δεξί χέρι του Ζελένσκι, σύμφωνα με φήμες – θέλει όχι μόνον να ξεπλύνει το πρόσωπο του από “τις φήμες για διαφθορά” – αλλά να μειώσει και την επιρροή του Μπουντάνοφ, ως υπαίτιου για το ναυάγιο των ρωσο-ουκρανικών συνομιλιών – τον μέμφεται δηλαδή ότι με τις δολιοφθορές των μυστικών στρατιωτικών υπηρεσιών στο Ντονμπάς και στην Κριμαία αφόπλισε τη διπλωματία και προκάλεσε, ή πάντως επιτάχυνε την εισβολή της Ρωσίας. Ο Γερμάκ φέρεται να προωθεί αυτά τα στοιχεία μέσω των γνωριμιών του σε αγγλόφωνα και ουκρανικά μέσα ενημέρωσης.

Ανερχόμενοι στις εκλογές

Η Ένωση Παραμεθόριων Πόλεων και Κοινοτήτων της Ουκρανίας ή Ένωση Περιφερειακών Ηγετών, που το 2024 είχε το 9% στις δημοσκοπήσεις, τώρα φέρεται να έχει το 11,9%. Υποστηρίζει την αυτοδιοίκηση, ειδικά στις περιοχές του μετώπου που έχουν πληγεί περισσότερο από τον πόλεμο. Ο ένας εκ των επικεφαλής, ο Βιτάλι Κιμ, μιλάει αορίστως για “προτεραιότητα στο άνθρωπο ως σημαντικότερο από τη γη και τα εδάφη” και εκτιμά ότι “νίκη” θα συνιστά το τέλος του πολέμου, με εγγυήσεις ασφαλείας για το μέλλον.

Ο έτερος, ο Ιγκορ Τερέχοφ, υποστηρίζει σθεναρά ότι η πολιτική αποκέντρωσης «έσωσε την Ουκρανία» το 2022, καθώς επέτρεψε στις τοπικές αρχές να αντιδράσουν άμεσα και αποτελεσματικά στη ρωσική εισβολή. Θεωρεί ότι ο πόλεμος στην Ουκρανία δεν αφορά μόνο τη χώρα, αλλά αποτελεί πρόκληση για το μέλλον όλης της ανθρωπότητας, ζητώντας από τη διεθνή κοινότητα επαρκή οπλισμό για την προστασία των αμάχων.

Εστιάζει στη δημιουργία ενός νέου μοντέλου κοινωνικής προστασίας και σύγχρονων υποδομών που θα μετατρέψουν τις παραμεθόριες πόλεις σε «σημεία ανάπτυξης». Η Ένωση αναφέρει ότι αποστολή τους είναι ο συντονισμός της ανάκαμψης και η προσέλκυση πόρων για τον εκσυγχρονισμό των κοινοτήτων που έχουν πληγεί περισσότερο από τον πόλεμο (εκτοπισμένους και όσους ζουν κοντά στο μέτωπο).

Ακολουθεί το ακροδεξιό κόμμα Αζόφ με 6% που είναι το πολιτικό σκέλος του παραστρατιωτικού τάγματος Αζὀφ και έπεται με 4,9% ένα “αδελφό κόμμα” (η μαγιά του είναι μέλη του Αζόφ) που ως πολιτικός σχηματισμός δεν υπάρχει προς το παρόν. Είναι στρατιωτικό σώμα και συμπεριελήφθη στο ερωτηματολόγιο για την περίπτωση που κατέλθει ως πολιτικός σχηματισμός. Είναι το υπό συζήτηση κόμμα “3η Ανεξάρτητη Ταξιαρχία Εφόδου”.

Τα ακροδεξιά κόμματα στις εκλογές του 2019 είχαν συγκεντρώσει μόλις 2,3% και τώρα αθροίζουν σχεδόν 12%. Ακροδεξιοί υπαρκτοί πολιτικοί σχηματισμοί ή φορείς είναι το Svoboda, η οργάνωση Δεξιός Τομές (Right Sector) και το Εθνικό Σώμα ή “Κόμμα Αζόφ”.  Ο Δεξιός τομέας θεωρείται υπεύθυνος για τον εμπρησμό του εργατικού κέντρου της Οδησσού στις 2 Μαΐου του 2014, όταν μέλη του πέταξαν μολότοφ και απέκλεισαν φιλορώσους ή Ρώσους συνδικαλιστές – 48 νεκροί, οι περισσότεροι κάηκαν, άλλοι πνίγηκαν από τους καπνούς και άλλοι σκοτώθηκαν πηδώντας από το παράθυρο.

Η οργάνωση Δεξιός Τομέας είχε χαρακτηρίσει το γεγονός “λαμπρό σημείο στην ιστορία” της. Όλα είχαν ξεκινήσει τότε από εκδήλωση εναντίον του κινήματος του Μεϊντάν και εμφανίστηκαν αίφνης οι άνδρες του Δεξιού Τομέα, οπότε οι διαδηλωτές βρήκαν καταφύγιο στο εργατικό κέντρο και επακολούθησε το τραγικό αποτέλεσμα.

Παρά τις διαφορές τους, οι οργανώσεις αυτές συχνά συνεργάζονται. Το 2017, το Svoboda, ο Δεξιός Τομέας και το Εθνικό Σώμα (Αζόφ) υπέγραψαν “Μανιφέστο” για την ένωση των δυνάμεών τους. Ωστόσο, δεν “τα βρήκαν”, όχι μόνον λόγω της αυταρχικής και αρχηγίστικης νοοτροπίας τους, αλλά και σε ουσιώδη θέματα, όπως οι τρομοκρατικές επιθέσεις σαν της Οδησσού.

Απαισιοδοξία

Η αισιοδοξία του λαού, ενώ είχε αναπτερωθεί, πλέον μειώνεται. Αν και η σχετική πλειοψηφία (περίπου 39%) των Ουκρανών εξακολουθεί να είναι αισιόδοξη για το 2026, αυτός ο δείκτης έχει μειωθεί σε σύγκριση με το 2023 – τότε ήταν 51%. Οι κύριες ανησυχίες σχετίζονται με την οικονομική κατάσταση και τη συνέχιση του πολέμου. 

Εν τω μεταξύ από όλες τις δημοσκοπήσεις λείπουν τα κομμουνιστικά κόμματα, καθώς τέθηκαν εκτός νόμου το 2015. Επίσης λείπουν τα λεγόμενα “φιλορωσικά” κόμματα που έχουν τεθεί επίσης εκτός νόμου μετά το 2022, παρότι κάποια δεν ήταν επί της ουσίας φιλορωσικά, αλλά πρέσβευαν απλώς την αναζήτησης λύσης στο πρόβλημα με τη Ρωσία για να αποτραπεί ο πόλεμος, με κάποιες υποχωρήσεις της Ουκρανίας, ώστε να παύσει και ο εμφύλιος. Αυτά τα κόμματα είχαν λάβει συνολικά το 15% το 2019.

Το ποσοστό μοιάζει χαμηλό, όμως δεν αντιπροσώπευε το σύνολο των φιλειρηνικών ανθρώπων, διότι το 2019 ακόμα και ο Ζελένσκι εμφανιζόταν ως προασπιστής της ειρήνης, κατά του πολέμου και υπέρ της εξεύρεσης συμβιβαστικής λύσης με την Ρωσία. Επίσης στις εκλογές του 2019 δεν ψήφισε το 12% των εκλογέων (3,5 εκατομμύρια), γιατί ζούσε σε περιοχές του Ντονμπάς που είχαν ήδη αυτονομηθεί. Ψήφισαν μόνον όσοι ζούσαν στο μισό Ντονμπάς, δηλαδή σε εκείνο που ελεγχόταν από την Ουκρανία.

Απόδειξη της αποσταθεροποίησης του πρωθυπουργού είναι το κείμενο των πέντε βουλευτών που αμφισβητούσε τον πυρήνα της διακυβέρνησης Μητσοτάκη που είναι το επιτελικό κράτος. Μέχρι πριν από έναν χρόνο, ούτε που θα περνούσε από το μυαλό των βουλευτών παρόμοια κίνηση. 

Υπό αμφισβήτηση ο Μητσοτάκης 

Η παρασκηνιακή συζήτηση για την επόμενη ημέρα έχει ανοίξει και οι φιλόδοξοι διάδοχοι ετοιμάζονται. Οι τελευταίες πληροφορίες αναφέρουν ότι, εκτός από τον Νίκο Δένδια, ετοιμάζεται ο Κυριάκος Πιερρακάκης. Έχοντας τις ευλογίες του Κυριάκου Μητσοτάκη, στήνει προσωπικό μηχανισμό στα μέσα ενημέρωσης, προσεγγίζει εκδότες και δημοσιογράφους και επιχειρεί να διευρύνει τα ερείσματα του στον κομματικό μηχανισμό.

Λέγεται ότι έχει προσεγγίσει με τον Κωστή Χατζηδάκη – που ακούγεται ότι δεν θα μπει στην κούρσα της διαδοχής – και είναι πάντα φίλος και κουμπάρος με τον Γρηγόρη Δημητριάδη, που έχει εξασφαλίσει επιρροή στο επικείμενο Συνέδριο του κόμματος στις 15-17 Μάϊου. Σε κάθε περίπτωση το παιχνίδι είναι ανοιχτό. Οι τελευταίες διαρροές από ανθρώπους πέριξ του Μαξίμου κάνουν λόγο για εκλογές το Φθινόπωρο μετά την ΔΕΘ και το επόμενο πακέτο παροχών που θα ανακοινώσει ο Μητσοτάκης. Λέγεται μάλιστα ότι αυτή ήταν η εισήγηση του Πιερρακάκη.

Δύσκολα ο Μητσοτάκης θα πάει σε εκλογές εάν δεν διορίσει την επόμενη ηγεσία του Αρείου Πάγου και εάν δεν “καθαρίσει” τον Ταλ Ντίλιαν, είτε με αθωωτική απόφαση του Εφετείου – που όμως είναι το Δεκέμβριο – είτε με αλλαγή των ποινικών κωδίκων, ώστε η πρωτόδικη ποινή του να μεταβληθεί σε πλημμέλημα και να είναι εξαγοράσιμη. Το δεύτερο φαινόταν εξωπραγματικό σε πολλούς παράγοντες του δημοσίου βίου, μέχρι που είδαν τον Κωνσταντίνο Τζαβέλλα να θάβει ξανά την έρευνα για τις υποκλοπές. Τώρα λένε “από τον Μητσοτάκη τα περιμένουμε όλα”. 

Αναταράξεις στην Κεντροαριστερά 

Ενώ το καθεστώς Μητσοτάκη είναι σε αποδρομή, ο Νίκος Ανδρουλάκης με το ΠΑΣΟΚ ανεβάζει τους αντιπολιτευτικούς ρυθμούς και τους ρητορικούς τόνους και κερδίζει πόντους, νιώθοντας την ανάσα του Αλέξη Τσίπρα που ετοιμάζεται. Ο Τσίπρας επισπεύδει για να προλάβει το ΠΑΣΟΚ. Άσχετα με το εάν η ΝΔ διατηρήσει την πρωτιά, Τσίπρας και Ανδρουλάκης διαγκωνίζονται για την πρωτοκαθεδρία στον ευρύτερο χώρο της Κεντροαριστεράς.

Ο μεταξύ τους ανταγωνισμός και το κόμμα Τσίπρα παράγουν αποτελέσματα και επηρεάζουν και τα υπόλοιπα κόμματα του χώρου, κυρίως τον ΣΥΡΙΖΑ και τη Νέα Αριστερά. Σε αυτόν τον ανταγωνισμό εντάσσεται και η προσχώρηση του Νικόλαου Φαραντούρη στο ΠΑΣΟΚ. Ο Φαραντούρης ξεκίνησε ως υποψήφιος με τον Τσίπρα, έγινε ευρωβουλευτής με τον Κασσελάκη, διεκδίκησε την ηγεσία του κόμματος μετά την εκπαραθύρωση του Στέφανου από τον ΣΥΡΙΖΑ και διεκδίκησε την συμ-προεδρία στο κόμμα Καρυστιανού που του αρνήθηκε και στοίχισε την διαγραφή του από τον ΣΥΡΙΖΑ. Μετά από αυτά βρήκε καταφύγιο στην φιλόξενη αγκαλιά του Ανδρουλάκη, ενώ λέγεται ότι προηγουμένως εισέπραξε άρνηση από τον Τσίπρα. Ο επόμενος φέρεται να είναι ο ναύαρχος Ευάγγελος Αποστολάκης. 

Ο μεν ΣΥΡΙΖΑ είναι σε φάση παραλυτικής αναμονής. Οι περισσότεροι βουλευτές περιμένουν το νεύμα του Τσίπρα, οι υπόλοιποι σχεδιάζουν την συνέχεια του κόμματος με ή χωρίς τον Σωκράτη Φάμελλο στην ηγεσία. Στη Νέα Αριστερά πάλι ο πρώην πρόεδρος Αλέξης Χαρίτσης είναι μεταξύ Τσίπρα και Ανδρουλάκη. Το κομμάτι υπό τον νέο πρόεδρο Γαβριήλ Σακελλαρίδη συζητά για κοινή κάθοδο με τον Γιάνη Βαρουφάκη, κάτι που βέβαια δεν σκέπτεται ο Ευκλείδης Τσακαλώτος. Και κάπου εκεί γίνονται συζητήσεις με τον Νίκο Κότζια την Λούκα Κατσέλη και τον Πέτρο Κόκκαλη. Μύλος, κατά το κοινώς λεγόμενο!

Το τι θα κάνουν τα μικρότερα κόμματα και οι προσωπικότητες λίγη σημασία έχει, ωστόσο το τι θα προκύψει στο τέλος θα παίξει ρόλο για την κυριαρχία στον χώρο της Κεντροαριστεράς, την θέση στην επόμενη εκλογική αναμέτρηση και στα σενάρια συγκυβέρνησης την επόμενη ημέρα. 

Εν τω μεταξύ ο Τσίπρας έδωσε στην δημοσιότητα το Μανιφέστο για την σύγκλιση της Σοσιαλδημοκρατίας, της Ριζοσπαστικής Αριστεράς και της πολιτικής οικολογίας που περιγράφει τους όρους συνάντησης των τριών ρευμάτων με στόχο την διαμόρφωση του χώρου της κυβερνώσας Αριστεράς. 

Αλλάζουν το τοπίο τα νέα κόμματα 

Το ότι στο υπάρχον σκηνικό δεν υπάρχει εναλλακτική δημιουργεί προσδοκίες και αφήνει χώρο για νέα κόμματα. Όπως λένε και οι δημοσκόποι η σημερινή εικόνα λίγη σημασία θα έχει, μόλις ανακοινωθούν τα κόμματα Καρυστιανού, Τσίπρα, Σαμαρά – μέσα στον Μάιο το προανήγγειλε η Καρυστιανού και σύμφωνα με πληροφορίες το ίδιο θα κάνει και ο Σαμαράς, αφού ολοκληρωθεί το Συνέδριο της ΝΔ – που θα αναδιατάξουν τον πολιτικό χάρτη και θα ρευστοποιήσουν περαιτέρω τους μεταξύ των κομμάτων συσχετισμούς. Καρυστιανού και Σαμαράς θα πάρουν μικρότερο, ή μεγαλύτερο ποσοστό από τη ΝΔ που θα κατρακυλήσει ίσως και κάτω από το 20%, αλλά θα επηρεάσουν και την Πλεύση Ελευθερίας (η Καρυστιανού) και την Ελληνική Λύση και τη ΝΙΚΗ.

Το κόμμα Τσίπρα θα αλλάξει τα ποσοστά όλων των κομμάτων της Κεντροαριστεράς. Κυρίως όμως τα νέα κόμματα θα εμφανίσουν ότι η ΝΔ είναι μέρος του κατακερματισμένου σκηνικού και θα καταρρεύσει το τελευταίο επιχείρημα ότι ο Μητσοτάκης είναι ο μόνος που εγγυάται κυβερνητική λύση. Θα είναι δύο ακόμη πρώην πρωθυπουργοί στο παιχνίδι. Επιπλέον, τα νέα κόμματα αναμένεται να αυξήσουν το ποσοστό συμμετοχής στις εκλογές. Όσο μεγαλύτερη συμμετοχή, τόσο λιγότερο ποσοστό για τη ΝΔ του Μητσοτάκη.

Στο έργο του Σάμουελ Μπέκετ “Περιμένοντας τον Γκοντό”, τα πρόσωπα του έργου περιμένουν να έλθει να τους σώσει ο Γκοντό που τελικά δεν έρχεται. Στα καθ’ ημάς το πιθανότερο είναι μέχρι το τέλος Μάϊου οι Γκοντό να έχουν εμφανιστεί, αλλάζοντας την εικόνα και διαμορφώνοντας ένα νέο πολιτικό τοπίο.

Το Ιράν δεν ζητά απλώς τον τερματισμό των εχθροπραξιών και δεσμεύεται για το άνοιγμα των Στενών του Ορμούζ – παράλληλα με την άρση του αμερικανικού αποκλεισμού – αλλά απαιτεί εγγυήσεις ασφάλειας για να μην υποστεί ξανά επίθεση από Ισραήλ και ΗΠΑ, αποζημιώσεις και έναν μηχανισμό που θα διασφαλίζει την τήρησή τους, αξιοποιώντας το γεωπολιτικό του πλεονέκτημα στα Στενά του Ορμούζ. Το πυρηνικό ζήτημα περνά σε δεύτερο πλάνο, αλλά συζητιέται.

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον προκαλεί το τι δεν αποτελεί προτεραιότητα, αλλά και τι αρχίζει να αλλάζει. Το πυρηνικό πρόγραμμα, αν και δεν βρισκόταν στην αρχική πρόταση του Σαββάτου, σύμφωνα με την Σαουδαραβική Αλ Αραμπίγια, υποβλήθηκε την Κυριακή συμπληρωματικό έγγραφο που δείχνει ότι το Ιράν δείχνει διάθεση συμβιβασμού. Η Τεχεράνη προτείνει να περιορίσει τον εμπλουτισμό ουρανίου στο 3,5%, επίπεδο σημαντικά χαμηλότερο από αυτό που απαιτείται για όπλα, μάλιστα ελάχιστα χαμηλότερο από το 3,67% που προέβλεπε η Συμφωνία JCPOA (Κοινό Ολοκληρωμένο Σχέδιο Δράσεως) του 2015 επί Ομπάμα.

Παράλληλα δείχνει πρόθυμη να μειώσει σταδιακά το υφιστάμενο απόθεμα εμπλουτισμένου ουρανίου. Αν τελικά αληθεύουν αυτές οι πληροφορίες και δεν είναι ιρανικά επικοινωνιακά τεχνάσματα, τότε αναμφίλεκτα αυτές οι κινήσεις αυτές συνιστούν ουσιαστική μετατόπιση σε σχέση με προηγούμενες πιο σκληρές θέσεις. Αν αυτές οι προτάσεις συνδυαστούν και με ξεπάγωμα ιρανικών περιουσιακών στοιχείων και σταδιακή άρση κυρώσεων, τότε ακολουθείται η λογική της Συμφωνίας JCPOA, δηλαδή σημαντικοί περιορισμοί στο πυρηνικό πρόγραμμα, με αντάλλαγμα οικονομική ανακούφιση.

Και φυσικά γεννάται το ερώτημα τι πέτυχε ο Τραμπ με αυτόν τον πολεμικό ορυμαγδό, την καταστροφή, αλλά και την παγκόσμια ενεργειακή και οικονομική αναταραχή. Ξαναγυρίζει εκεί από όπου αποχώρησε το 2018; Σε κάθε περίπτωση αυτή η πρόταση της Τεχεράνης είναι μία προσπάθεια να “σπάει” το αδιέξοδο.

Στρατηγική ισχύος με ευελιξία και ρεαλισμό

Αυτή η διπλή εικόνα είναι κρίσιμη. Από τη μία, το Ιράν εμφανίζεται αμετακίνητο σε γεωπολιτικά ζητήματα (ασφάλεια, κυρώσεις, παρουσία ΗΠΑ) και από την άλλη, δείχνει ευελιξία σχετικά με το πυρηνικό πρόγραμμα του, όπου γνωρίζει ότι βρίσκεται το βασικό διαπραγματευτικό ενδιαφέρον της Δύσης και θα στερήσει το βασικό επιχείρημα του Τραμπ ότι αυτό απειλεί την Αμερική. Κοντολογίς προσφέρει παραχωρήσεις εκεί που “μετρούν” διπλωματικά, χωρίς να θίγει αυτό που αντιλαμβάνεται ως βασικές πηγές ισχύος του.

Βέβαια όλοι αυτοί οι “λογαριασμοί γίνονται χωρίς τον… ξενοδόχο” και ο ξενοδόχος εδώ είναι ο Νετανιάχου, ο οποίος απαιτεί πλήρη καταστροφή των ιρανικών πυρηνικών εγκαταστάσεων και κανένα πρόγραμμα, έστω για ειρηνικούς σκοπούς, εκτροχιάζοντας μέχρι σήμερα κάθε διπλωματική διαδικασία.

Το δίλημμα της Ουάσινγκτον

Για τον Ντόναλντ Τραμπ η κατάσταση γίνεται ακόμη πιο περίπλοκη και μπαίνει σε διαδικασία στρατηγικού διλήμματος. Σύμφωνα με ισραηλινά ΜΜΕ, ο ίδιος ανέφερε σε δημοσιογράφο ότι απορρίπτει την ιρανική πρόταση. Επομένως, συνεχίζεται το παρόν αδιέξοδο, με κίνδυνο η παγκόσμια οικονομία να οδηγηθεί στον γκρεμό, με τη δημοτικότητα του Τραμπ να βυθίζεται, παρά τους κομπασμούς του, εν μέσω και της δυσχέρειας να αντιμετωπίσει τα εσωτερικά προβλήματα της Αμερικής.

Η άλλη επιλογή ήταν να αποδεχτεί την πρόταση του Ιράν ως λειτουργική βάση περαιτέρω συνομιλιών – οπότε θα μπορούσε να παρουσιαστεί ως επιτυχία (περιορισμός εμπλουτισμού) – το οποίο όμως θα σήμαινε σημαντικές παραχωρήσεις προς το Ιράν, κάτι που ο “ξενοδόχος” Νετανιάχου  δεν θα το επέτρεπε.

Δεν μπορούμε να βασιζόμαστε στις αναρτήσεις του Τραμπ στο Truth Social, αλλά η τελευταία δήλωση του δεν επιτρέπει και πολλή αισιοδοξία για μια διπλωματική διαδικασία. Αντιθέτως περιορίζει τις επιλογές του. Πρώτον να πάει σε έναν παρατεταμένο οικονομικό αποκλεισμό για να αναγκάσει την Τεχεράνη να υποχωρήσει, με βέβαια την αύξηση της παγκόσμιας αναταραχής και τον κίνδυνο μιας παγκόσμιας ύφεσης.

Δεύτερον, να επιστρέψει σε εκτεταμένη στρατιωτική δράση και με σοβαρά ιρανικά αντίποινα σε όλο τον Κόλπο. Όμως η κλιμάκωση της σύγκρουσης θα επιδεινώσει την κρίση και δεν θα την επιλύσει. Σε ένα περιβάλλον όπου η ενέργεια, η γεωπολιτική και η οικονομία αλληλεπιδρούν άμεσα, η επιλογή της διπλωματίας, όσο δύσκολη κι αν είναι, παραμένει η καλύτερη διέξοδος.

Οι ιρανικές “άθικτες” πηγές ισχύος

Παρά τις πυρηνικές παραχωρήσεις που φαίνεται ότι είναι έτοιμο να κάνει το ιρανικό καθεστώς – το οποίο παρεμπιπτόντως δεν παρουσιάζει ενδείξεις κατάρρευσης, όπως διατείνεται στις αναρτήσεις του ο πρόεδρος Τραμπ – κρίσιμοι τομείς παραμένουν εκτός: Τόσο το πυραυλικό οπλοστάσιο του, όσο και τα περιφερειακά δίκτυα επιρροής στην ευρύτερη Μέση Ανατολή, όπως η Χεζμπολάχ στον Λίβανο και οι Χούτι στην Υεμένη. Αυτό σημαίνει ότι ακόμη και μια συμφωνία δεν θα μεταβάλει ριζικά τη στρατηγική ισορροπία.

Συμπερασματικά, θα λέγαμε ότι η νέα πρόταση της Τεχεράνης, η οποία θεωρείται ως ένα σημείο εκκίνησης που αλλάζει την διαπραγματευτική δυναμική με τρόπο που δεν είναι καθόλου αμελητέος, στέλνει ένα σύνθετο μήνυμα. Δεν προτίθεται να υποχωρήσει στα θεμελιώδη γεωπολιτικά ζητήματα, αλλά είναι διατεθειμένη να κάνει μετρήσιμες πυρηνικές παραχωρήσεις. Αυτό ενισχύει την εικόνα μιας χώρας που πιστεύει ότι έχει το πάνω χέρι και φυσικά διαπραγματεύεται αναλόγως.

Βέβαια το κρίσιμο ερώτημα πλέον δεν ήταν μόνο τι ζητά το Ιράν, αλλά αν η Ουάσινγκτον θα μπορούσε να απορρίψει μια πρόταση που, τουλάχιστον στο πυρηνικό πεδίο, αρχίζει να μοιάζει με αυτό που ζητούσε εδώ και χρόνια. Ο Τραμπ προ λίγου έδωσε την απάντηση…

Σε ανάρτησή του στο Truth Social ο Αμερικανός Πρόεδρος είπε ότι το Πολεμικό Ναυτικό των ΗΠΑ θα συνοδεύει ακινητοποιημένα πλοία. Παράλληλα, έκανε λόγο για «πολύ θετικές συζητήσεις» των ΗΠΑ με το Ιράν. Συγκεκριμένα, ο Τραμπ ανέφερε στην ανάρτησή του ότι πολλές χώρες, οι οποίες δεν εμπλέκονται στη σύγκρουση στη Μέση Ανατολή, απευθύνθηκαν στις ΗΠΑ ζητώντας βοήθεια για την απεμπλοκή των πλοίων τους από τα Στενά του Ορμούζ. Όπως υποστήριξε, πρόκειται για πλοία «ουδέτερων και αθώων παρατηρητών», τα οποία δεν έχουν καμία σχέση με τις εχθροπραξίες.

Ο Αμερικανός Πρόεδρος δήλωσε ότι η Ουάσινγκτον δεσμεύεται να καθοδηγήσει με ασφάλεια τα πλοία αυτά εκτός των περιορισμένων θαλάσσιων ζωνών, ώστε να μπορέσουν να συνεχίσουν κανονικά τις εμπορικές τους δραστηριότητες. Διευκρίνισε, ωστόσο, ότι τα συγκεκριμένα πλοία δεν προτίθενται να επιστρέψουν στην περιοχή έως ότου διασφαλιστούν πλήρως οι συνθήκες ασφαλούς ναυσιπλοΐας.

Ο Ντόναλντ Τραμπ προειδοποίησε, πάντως, ότι τυχόν παρεμπόδιση της επιχείρησης θα αντιμετωπιστεί με «αποφασιστικό τρόπο», αφήνοντας ανοιχτό το ενδεχόμενο χρήσης βίας σε περίπτωση που υπάρξει παρέμβαση. Η επιχείρηση, με την ονομασία «Project Freedom» (επιχείρηση Ελευθερία), αναμένεται να ξεκινήσει τη Δευτέρα (04.05.2026), ώρα Μέσης Ανατολής. Παράλληλα, ο Τραμπ σημείωσε ότι βρίσκονται σε εξέλιξη «πολύ θετικές» συνομιλίες με το Ιράν, οι οποίες – όπως είπε – ενδέχεται να οδηγήσουν σε θετικές εξελίξεις για όλες τις πλευρές.

Απέρριψε το ιρανικό σχέδιο

Όπως ανέφερε ο δημοσιογράφος Νέιθαν Γκούτμαν, του ισραηλινού κρατικού ραδιοτηλεοπτικού δικτύου Kan, στον οποίο μίλησε ο Αμερικανός πρόεδρος, ο Τραμπ ήταν αρνητικός στο ειρηνευτικό σχέδιο του Ιράν. «Η νέα ιρανική πρόταση είναι απαράδεκτη. Την μελέτησα, έχω μελετήσει τα πάντα, δεν μπορώ να την αποδεχτώ» του είπε χαρακτηριστικά ο πρόεδρος των ΗΠΑ.

Στη συνέχεια των δηλώσεών του, πίεσε για ακόμα μια φορά να δοθεί προεδρική χάρη στον Μπέντζαμιν Νετανιάχου για τις κατηγορίες περί διαφθοράς που αντιμετωπίζει: «Πες στον πρόεδρό σου να δώσει χάρη στον Μπίμπι. Είναι πρωθυπουργός εν καιρώ πολέμου. Δεν θα υπήρχε το Ισραήλ, αν δεν ήμουν εγώ και ο Μπίμπι. Θέλετε να έχετε έναν πρωθυπουργό που μπορεί να εστιάσει στον πόλεμο και όχι σε ανοησίες».

Το Ιράν ανακοίνωσε προηγουμένως ότι οι ΗΠΑ απάντησαν στην πρόταση 14 σημείων, που κατατέθηκε μέσω του μεσολαβητή Πακιστάν και η Τεχεράνη εξετάζει την απάντηση της Ουάσινγκτον, μετέδωσαν κρατικά ΜΜΕ.  «Σε αυτό το στάδιο, δεν διεξάγουμε διαπραγματεύσεις για το πυρηνικό πρόγραμμα» δηλώνει εκπρόσωπος του ιρανικού υπουργείου Εξωτερικών, σύμφωνα με τα κρατικά μέσα ενημέρωσης.

Η πρόταση του Ιράν

Υπενθυμίζεται ότι, σύμφωνα με πληροφορίες από το Al Jazeera, το ιρανικό σχέδιο βασίζεται σε τρεις φάσεις και αποσκοπεί στην αποτροπή νέας σύγκρουσης στη Μέση Ανατολή. Κεντρικό στοιχείο της ιρανικής πρότασης αποτελεί η δέσμευση μη επιθετικότητας, η οποία θα περιλαμβάνει και το Ισραήλ, ώστε να διασφαλιστεί ότι δεν θα υπάρξει επιστροφή σε πολεμικές επιχειρήσεις. Στην πρώτη φάση, προβλέπεται η σταδιακή επαναλειτουργία των θαλάσσιων οδών στα Στενά του Ορμούζ, σε συνδυασμό με την άρση των περιορισμών των ΗΠΑ στα ιρανικά λιμάνια. Η Τεχεράνη αναλαμβάνει την ευθύνη για την απομάκρυνση ναρκών και τη διασφάλιση της ναυσιπλοΐας στην περιοχή.

Η δεύτερη φάση αφορά το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν. Το σχέδιο προβλέπει επιστροφή στον εμπλουτισμό ουρανίου στο επίπεδο του 3,6% μετά την παρέλευση συγκεκριμένου χρονικού διαστήματος, σύμφωνα με την αρχή της «μη αποθήκευσης». Παράλληλα, περιλαμβάνει αμοιβαία δέσμευση αποφυγής επιθέσεων: οι Ηνωμένες Πολιτείες και το Ισραήλ θα απέχουν από στρατιωτικά πλήγματα κατά του Ιράν και των συμμάχων του, ενώ η Τεχεράνη θα δεσμεύεται να μην προχωρά σε επιθετικές ενέργειες.

Το ιρανικό σχέδιο απορρίπτει ρητά την αποξήλωση της πυρηνικής υποδομής της χώρας ή την καταστροφή των εγκαταστάσεών της. Στο ίδιο πλαίσιο, προβλέπεται η σταδιακή άρση των κυρώσεων, συμπεριλαμβανομένης της αποδέσμευσης δεσμευμένων κεφαλαίων. Στην τρίτη και τελική φάση, το Ιράν προτείνει την έναρξη στρατηγικού διαλόγου με τις αραβικές χώρες της περιοχής, με στόχο τη δημιουργία ενός ευρύτερου συστήματος ασφάλειας που θα καλύπτει ολόκληρη τη Μέση Ανατολή.

Ιράν: “Έχετε δύο επιλογές”

Την ίδια ώρα, το Ιράν κάλεσε σήμερα τις Ηνωμένες Πολιτείες να διαλέξουν ανάμεσα σε μια «αδύνατη» στρατιωτική επιχείρηση ή μια «κακή συμφωνία» στον πόλεμο στη Μέση Ανατολή, αφότου ο Τραμπ προειδοποίησε ότι μπορεί να μη δεχτεί τη νέα πρόταση της Τεχεράνης για τερματισμό του πολέμου. «Το περιθώριο ελιγμών των Ηνωμένων Πολιτειών σε ό,τι αφορά τη λήψη απόφασης είναι περιορισμένο» και ο «Τραμπ πρέπει να επιλέξει ανάμεσα σε “μια αδύνατη στρατιωτική επιχείρηση ή μια κακή συμφωνία”» δήλωσε η υπηρεσία πληροφοριών των Φρουρών της Επανάστασης σε ανακοίνωση που μετέδωσε η κρατική τηλεόραση.

Το όργανο των Φρουρών της Επανάστασης κάνει λόγο κυρίως για ιρανικό «τελεσίγραφο» σχετικά με τον αμερικανικό αποκλεισμό λιμανιών της χώρας, και «αλλαγή τόνου» από την Κίνα, τη Ρωσία και την Ευρώπη απέναντι στην Ουάσινγκτον. «Οι Ηνωμένες Πολιτείες είναι ο μοναδικός πειρατής στον κόσμο που έχει αεροπλανοφόρα. Η ικανότητά μας να αντιμετωπίσουμε τους πειρατές δεν είναι μικρότερη από την ικανότητά μας να βυθίσουμε πολεμικά πλοία. Ετοιμαστείτε να δείτε τα αεροπλανοφόρα σας και τις δυνάμεις σας να καταλήγουν στον τάφο» απείλησε από την πλευρά του στο X ο Μοχσέν Ρεζαεΐ, πρώην αρχιδιοικητής των Φρουρών, ο οποίος διορίστηκε τον Μάρτιο στρατιωτικός σύμβουλος του ανώτατου ηγέτη του Ιράν Μοτζταμπά Χαμενεΐ.

Από την πλευρά του, ερωτηθείς από δημοσιογράφους χθες βράδυ, ο Τραμπ αρνήθηκε να διευκρινίσει τι θα μπορούσε να πυροδοτήσει νέες στρατιωτικές επιχειρήσεις εναντίον του Ιράν. «Αν [οι Ιρανοί] φερθούν ανάρμοστα, αν κάνουν κάτι κακό (…) θα δούμε», είπε. «Είναι μια πιθανότητα, θα μπορούσε να συμβεί».

ΗΠΑ: Ασφυξία στην ιρανική οικονομία

Ο Αμερικανός υπουργός Οικονομικών Σκοτ Μπέσεντ υποστήριξε σήμερα ότι οι ΗΠΑ προκαλούν ασφυξία στο ιρανικό καθεστώς με τον «οικονομικό αποκλεισμό» που έχουν επιβάλλει παράλληλα με την στρατιωτική επίθεση που ξεκίνησαν μαζί με το Ισραήλ στα τέλη Φεβρουαρίου εναντίον της Ισλαμικής Δημοκρατίας.

Ο Τραμπ «έδωσε εντολή τον Μάρτιο για άσκηση μέγιστης πίεσης (στο Ιράν) και πριν από τρεις εβδομάδες, διέταξε το υπουργείο Οικονομικών και εμένα να ξεκινήσουμε την (επιχείρηση) “Οικονομική Οργή” (“Economic Fury”)», τόνισε ο Μπέσεντ μλώντας στο Fox News. Η “Οικονομική Οργή” παρουσιάζεται ως το οικονομικό αντίστοιχο του πολέμου που ξεκίνησαν στις στις 28 Φεβρουαρίου ΗΠΑ και Ισραήλ εναντίον του Ιράν, που βαφτίστηκε Επιχείρηση “Epic Fury” (“Επική Οργή”). Μια εκεχειρία ισχύει από τις 8 Απριλίου.

«Μπορώ να σας πω ότι προκαλούμε ασφυξία στο καθεστώς, ότι δεν είναι πλέον σε θέση να πληρώσουν τους στρατιώτες τους», ανέφερε ο Μπέσεντ. «Αυτός είναι ένας πραγματικός οικονομικός αποκλεισμός», πρόσθεσε, τονίζοντας ότι το Πολεμικό Ναυτικό των ΗΠΑ διαδραματίζει πρωταγωνιστικό ρόλο στην αποτροπή της κυκλοφορίας πλοίων από και προς το Ιράν. «Κανένα πλοίο δεν διέρχεται», υποστήριξε ο υπουργός.

Η Κεντρική Διοίκηση των ΗΠΑ αρμόδια για τη Μέση Ανατολή (Centcom) ανακοίνωσε νωρίτερα σήμερα ότι έχει εμποδιστεί η διέλευση σε 49 πλοία. Επιπρόσθετα, ο Αμερικανός υπουργός τόνισε η Ουάσινγκτον «έχει αυξήσει την πίεση σε οποιονδήποτε στέλνει χρήματα στο Ιράν για να υποστηρίξει» τους Φρουρούς της Επανάσταση, που είναι μια «διεφθαρμένη οργάνωση».

«Κλέβουν από τον ιρανικό λαό εδώ και χρόνια. Έχουν χρήματα στο εξωτερικό, τα οποία έχουμε εντοπίσει», συνέχισε ο Μπέσεντ. «Θα συνεχίσουμε να εντοπίζουμε αυτά τα περιουσιακά στοιχεία και θα τα διατηρήσουμε για τον ιρανικό λαό μετά την επίλυση αυτής της σύγκρουσης», σημείωσε.

Χθες Σάββατο, με ανάρτηση στο X, ο υπουργός τόνισε ότι αυτός ο οικονομικός αποκλεισμός θα συνεχιστεί «μέχρι να αποκατασταθεί η ελευθερία της ναυσιπλοΐας στο προ της 27ης Φεβρουαρίου κατάσταση», αναφερόμενος στο γεγονός ότι η Τεχεράνη εμποδίζει μη συμμαχικά πλοία να διέρχονται από τα Στενά του Ορμούζ. Εξ ου και τα αμερικανικά αντίποινα για αποκλεισμό διέλευσης ιρανικών πλοίων και συμμάχων της Τεχεράνης.

Από την πλευρά του, σε συνέντευξή του σήμερα το πρωί στο CBS, ο οικονομικός σύμβουλος του προέδρου, Κέβιν Χάσετ, δήλωσε ότι η ιρανική οικονομία βρίσκεται στο χείλος «ακραίας καταστροφής· έχουν υπερπληθωρισμό». «Αρχίζουν να υποφέρουν από λιμό», είπε.

Φόβοι για τους Tomahawk

Την ίδια στιγμή, στο Βερολίνο επικρατεί αναβρασμός σε αυτό το κρίσιμο Σαββατοκύριακο για τα σχέδια του Τραμπ περί εκτεταμένης αποχώρησης αμερικανικών στρατευμάτων από τη Γερμανία τους επόμενους έξι με δώδεκα μήνες. Μετά την πρώτη ανακοίνωση του αμερικανικού Πενταγώνου για σχέδιο αποχώρησης 5.000 Αμερικανών στρατιωτών από τη Γερμανία, ο Αμερικανός πρόεδρος επανήλθε με νέες δηλώσεις, λέγοντας ότι ο αριθμός τους μπορεί να είναι μεγαλύτερος. Σύμφωνα με στοιχεία του Πενταγώνου ο αριθμός των εν ενεργεία Αμερικανών στρατιωτών στη Γερμανία ανέρχεται σε περίπου 36.000, ενώ στοιχεία του γερμανικού Υπουργείου Άμυνας κάνουν λόγο για σχεδόν 40.000.

Η γερμανική κυβέρνηση, όπως αναφέρει η Deutsche Welle, επιχειρεί να κρατήσει χαμηλούς τόνους μετά την ένταση και τις πρωτοφανείς λεκτικές επιθέσεις μεταξύ Φρίντριχ Μερτς και Ντόναλντ Τραμπ την περασμένη εβδομάδα σχετικά με τον πόλεμο στο Ιράν. Ο Γερμανός υπουργός Άμυνας Μπόρις Πιστόριους επιχείρησε να στείλει ένα κατευναστικό μήνυμα, υπογραμμίζοντας ότι η στενή στρατιωτική συνεργασία με τις ΗΠΑ συνεχίζεται απρόσκοπτα και τονίζοντας ότι η παρουσία αμερικανικών στρατευμάτων στην Ευρώπη και ιδιαίτερα στη Γερμανία εξυπηρετεί τόσο τα ευρωπαϊκά όσο και τα αμερικανικά συμφέροντα.

Την ίδια ώρα μεγαλύτερη ανησυχία προκαλεί η είδηση βάσει δημοσιεύματος των New York Times ότι οι ΗΠΑ, εκτός από στρατεύματα, ενδέχεται να ακυρώσουν την προγραμματισμένη για το 2026 στάθμευση στη Γερμανία αμερικανικών πυραύλων μεγάλου Βεληνεκούς τύπου Tomahawk. Eιδικοί εκτιμούν ότι αυτή θα ήταν μια «δραματική εξέλιξη» για την αποτρεπτική ικανότητα της Γερμανίας και του ΝΑΤΟ στην Ευρώπη, δεδομένου ότι οι πύραυλοι αυτοί θα άλλαζαν τις ισορροπίες απέναντι τη Μόσχα. Όπως αναφέρει ο ειδικός σε θέματα πολιτικής ασφάλειας Νίκο Λάνγκε στην ιστοσελίδα tagesschau.de, «υπάρχουν ρωσικοί πύραυλοι στο Καλίνινγκραντ που μας απειλούν» και η Γερμανία δεν διαθέτει το κατάλληλο «όπλο» για να απαντήσει.

Η Ρωσία θεωρεί από την πλευρά της ότι οι συγκεκριμένοι αμερικανικοί πύραυλοι, που είναι σταθμευμένοι στη Γερμανία, θα μπορούσαν να επιφέρουν πλήγμα ακόμα και μέχρι τη Μόσχα, ζητώντας την απομάκρυνσή τους. Σύμφωνα με το ίδιο μέσο, η ανάπτυξη Tomahawk βεληνεκούς άνω των 2.500 χλμ. στη Γερμανία συμφωνήθηκε το 2024 μεταξύ του προέδρου των ΗΠΑ Τζο Μπάιντεν από τους Δημοκρατικούς και του τότε Γερμανού καγκελαρίου Όλαφ Σολτς, με στόχο να καλυφθούν κενά της ευρωπαϊκής άμυνας.

Το πρακτορείο Reuters, επικαλούμενο ανώτερο αξιωματούχο του Πενταγώνουν, αναφέρει ότι δεν θα αποσταλεί αμερικανικό τάγμα για ανάπτυξη πυραύλων Tomahawk στη Γερμανία. Αναλυτές στη Γερμανία φτάνουν μέχρι το σημείο να αφήσουν υπόνοιες ακόμα και για «υπόγεια συμφωνία» Μόσχας και Ουάσιγκτον για το συγκεκριμένο θέμα, με στόχο διαβουλεύσεις για το Ουκρανικό – χωρίς την Ευρώπη.

Σύμφωνα με την έρευνα του Ινστιτούτου INSA για λογαριασμό της Bild am Sonntag, το 58% των ερωτηθέντων πιστεύει ότι ο συνασπισμός της Χριστιανικής Ένωσης (CDU/CSU) με το Σοσιαλδημοκρατικό Κόμμα (SPD) δεν θα καταφέρει να ολοκληρώσει τη θητεία του έως το 2029, ενώ μόνο το 24% διατυπώνει αντίθετη γνώμη. Το 18% είτε δεν απάντησε είτε δήλωσε ότι δεν γνωρίζει. Στο ίδιο κλίμα, τα 2/3 των ερωτηθέντων εξέφρασαν δυσαρέσκεια για το έργο της κυβέρνησης, με μόλις το 16% να εκτιμά ότι ο συνασπισμός «κάνει καλή δουλειά».

Στην ίδια δημοσκόπηση, η AfD προηγείται όπως και την προηγούμενη εβδομάδα με 28% και ακολουθεί η Χριστιανική Ένωση (CDU/CSU) με 24%. Στην τρίτη θέση χωρίς μεταβολή βρίσκεται το συγκυβερνών Σοσιαλδημοκρατικό Κόμμα (SPD) με 14%, στην τέταρτη οι Πράσινοι με 13% (+1) και στην τελευταία η Αριστερά με 11%, όπως και στην προηγούμενη μέτρηση.

Πηγή: ΑΠΕ:ΜΠΕ

Δεν υπάρχει ανάληψη ευθύνης για την επίθεση στο πλοίο μεταφοράς χύδην φορτίου.

Από την έναρξη του πολέμου στο Ιράν, πλοία έχουν επανειλημμένα δεχθεί επιθέσεις στα Στενά του Ορμούζ.

Πηγή: ΑΠΕ:ΜΠΕ

Τα στρατιωτικά γυμνάσια, που οργανώθηκαν από τις μαροκινές ένοπλες δυνάμεις FAR σε σύμπραξη με τις αμερικανικές ένοπλες δυνάμεις, ξεκίνησαν επίσημα τη Δευτέρα στο Αγκαντίρ, στο νότιο Μαρόκο, σύμφωνα με τις FAR.

«Δύο Αμερικανοί στρατιωτικοί που συμμετείχαν στην African Lion 2026 αναφέρθηκαν ως αγνοούμενοι στις 2 Μαΐου 2026 στις 21:00 [23:00 ώρα Ελλάδας], στο Καπ Ντράα, στην περιοχή Ταν Ταν», ανέφεραν σήμερα στο Facebook.

«Οι δυνάμεις του Μαρόκου, των ΗΠΑ και άλλων χωρών που συμμετέχουν στα γυμνάσια (…) ξεκίνησαν αμέσως συντονισμένες επιχειρήσεις έρευνας και διάσωσης, περιλαμβανομένων χερσαίων, αεροπορικών και θαλάσσιων μέσων», προστίθεται σε ανακοίνωση που εξέδωσαν οι FAR.

Ο μαροκινός στρατός δήλωσε ότι οι στρατιωτικοί εθεάθησαν τελευταία φορά κοντά σε έναν γκρεμό. «Οι αρχικές αναφορές δείχνουν ότι οι δύο στρατιωτικοί μπορεί να έπεσαν στον ωκεανό», δήλωσε αξιωματούχος του αμερικανικού υπουργείου Άμυνας στο Reuters μέσω email. «Μπορώ να επιβεβαιώσω ότι αυτό το περιστατικό δεν σχετίζεται με τρομοκρατία», πρόσθεσε.

Αμερικανοί στρατιωτικοί αξιωματούχοι τόνισαν στο CBS News και την Wall Street Journal ότι οι δύο άνδρες είχαν πάει για πεζοπορία μετά το τέλος των γυμνασίων το Σάββατο και ότι η απουσία τους από χθες το βράδυ σήμανε συναγερμό. Σύμφωνα με τα δημοσιεύματα, φέρεται να έπεσαν κατά λάθος στη θάλασσα.

Η Africom τόνισε ότι ξεκίνησε έρευνα προκειμένου να προσδιοριστούν οι συνθήκες της εξαφάνισης των δύο στρατιωτικών.

Στα γυμνάσια, που προβλέπεται να διαρκέσουν έως τις 8 Μαΐου, συμμετέχουν 5.000 στρατιωτικοί από περισσότερες από 40 χώρες, καθώς και ειδικοί στην ασφάλεια και στην άμυνα.

Πηγή: ΑΠΕ:ΜΠΕ

Ο 74χρονος Μελανσόν αποτελεί ηγετική προσωπικότητα της γαλλικής αριστεράς εδώ και δεκαετίες, έχοντας αναλάβει υπουργικά πόστα σε προηγούμενες κυβερνήσεις όταν ήταν μέλος του Σοσιαλιστικού Κόμματος.

Έθεσε υποψηφιότητα για την γαλλική προεδρία στις εκλογές το 2012, το 2017 και το 2022, κερδίζοντας την τρίτη θέση την τελευταία χρονιά, πίσω από την ηγέτιδα της ακροδεξιάς Μαρίν Λεπέν και τον Γάλλο πρόεδρο Εμανουέλ Μακρόν.

Πηγή: ΑΠΕ:ΜΠΕ

Η αστυνομία, που έκανε λόγο για μείζον συμβάν, τόνισε ότι δεν το αντιμετωπίζει ως ύποπτο τρομοκρατικό περισταστικό.

Ο αστυνομικός διευθυντής του Έιβον και Σόμερσετ, Ματ Εμπς, ανέφερε αργότερα ότι το περιστατικό σχετίζεται με ενδοοικογενειακά ζητήματα.

Αστυνομικοί διεξάγουν επίσης έρευνες σε ένα σπίτι στο Μπρίστολ που συνδέεται με την έκρηξη και ενώ βρίσκονται σε πρώιμο στάδιο, οι αρχές σε αυτό το σημείο δεν αναζητούν κανέναν άλλο ύποπτο σε σχέση με την έκρηξη, τόνισε η αστυνομία.

Δεν υπάρχουν σημαντικές ζημιές σε άλλα περιουσιακά στοιχεία, σημειώνεται.

Πηγή: ΑΠΕ:ΜΠΕ

Για την υπόθεση συνελήφθησαν τρία άτομα, η 31χρονη εν διαστάσει σύζυγος του θύματος, ο 40χρονος σύντροφός της και ο 33χρονος αδελφός της. Σε βάρος τους σχηματίστηκε δικογραφία για ανθρωποκτονία ενώ σύμφωνα με την αστυνομία αναζητούνται δύο συνεργοί τους.Αναφορικά με το χρονικό της υπόθεσης, το μεσημέρι της 25ης Απριλίου ο 36χρονος μεταφέρθηκε με πολλαπλά τραύματα, αρχικά σε κέντρο υγείας και έπειτα σε νοσοκομείο, όπου και τελικά κατέληξε στις 27 Απριλίου.

Όμως όπως προέκυψε από τις ιατρικές εξετάσεις, ο θάνατος του θύματος επήλθε συνεπεία πολλαπλών καταγμάτων οστών μετά από ξυλοδαρμό, και το Τμήμα Δίωξης και Εξιχνίασης Εγκλημάτων Μαραθώνα ανέλαβε την προανάκριση του περιστατικού.

Από την έρευνα που διενεργήθηκε, διαπιστώθηκε ότι οι τρεις κατηγορούμενοι, λόγω προσωπικών διαφορών, μετέβησαν το βράδυ της 25ης Απριλίου, μαζί με άλλους δράστες στην οικία του 36χρονου όπου τον ξυλοκόπησαν με ξύλα και σωλήνες, προκαλώντας του εκτεταμένα κατάγματα, συνεπεία των οποίων κατέληξε.

Οι συλληφθέντες οδηγήθηκαν στον αρμόδιο Εισαγγελέα.

Πηγή: ΑΠΕ:ΜΠΕ