Όπως συμπληρώνεται «οι πεζοναύτες έκαναν καταρρίχηση στο υπό ιρανική σημαία πλοίο στις 19 Απριλίου, αφότου το αντιτορπιλικό USS Spruance (DDG 111) απενεργοποίησε την πρόωση του Touska όταν το εμπορικό πλοίο δεν συμμορφώθηκε με τις επανειλημμένες προειδοποιήσεις των αμερικανικών δυνάμεων για διάστημα έξι ωρών».

Σύμφωνα με το πρακτορείο ειδήσεων του Ιράν, Tasnim, οι Φρουροί της Επανάστασης πραγματοποίησαν αντίποινα με μη επανδρωμένα αεροσκάφη σε αμερικανικά στρατιωτικά πλοία στη Θάλασσα του Ομάν. Σύμφωνα με το δημοσίευμα δεν υπήρξε κάποια αναφορά για ζημιά σε κάποιο από τα παραπλέοντα πλοία.

Πάντως από την πρώτη στιγμή, η Τεχεράνη έσπευσε να καταδικάσει την επίθεση μιλώντας για πράξη «ένοπλης πειρατείας» και δεσμεύεται να ανταποδώσει. Ιρανικές πηγές ωστόσο αναφέρουν ότι το Ιράν «δεν σχεδιάζει επί του παρόντος να συμμετάσχει στον επόμενο κύκλο των συνομιλιών» με την Ουάσιγκτον επιμένοντας να αρθεί πρώτα οναυτικός αποκλεισμός των ΗΠΑ.

Σημειώνεται ότι νωρίτερα δόθηκε στη δημοσιότητα βίντεο με τις προειδοποιήσεις και τα πυρά που εξαπολύθηκαν κατά του πλοίου υπό ιρανική σημαία. Στο βίντεο, που δημοσιοποιήθηκε μετά την ανάρτηση του Ντόνανλτ Τραμπ ότι το πλοίο βρίσκεται υπό αμερικανικό έλεγχο, ακούγονται αρχικά οι προειδοποιήσεις από το αντιτορπιλικό USS Spruance προς το Τouska.

«Εκκενώστε το μηχανοστάσιο, εκκενώστε το μηχανοστάσιο, ετοιμαζόμαστε να χρησιμοποιήσουμε πυρά ακινητοποίησης» ήταν το μήνυμα του αμερικανικού πλοίου. Παράλληλα στη συνέχεια του βίντεο, έχουν καταγραφεί και τα πυρά που χρησιμοποίησε το πλοίου του ναυτικού των ΗΠΑ για να σταματήσει το υπό ιρανική σημαία πλοίο που έπλεε στον κόλπο του Ομάν.

Υπενθυμίζεται ότι ο Ντόναλντ Τραμπ σε ανάρτησή του στο Truth Social, ανέφερε ότι το φορτηγό πλοίο με το όνομα TOUSKA, μήκους σχεδόν 274 μέτρα και βάρους σχεδόν όσο ένα αεροπλανοφόρο, επιχείρησε να περάσει τον ναυτικό αποκλεισμό που έχει επιβληθεί από τις ΗΠΑ.

Σύμφωνα με τον ίδιο, το αντιτορπιλικό USS Spruance του Αμερικανικού Πολεμικού Ναυτικού των ΗΠΑ, εξοπλισμένο με κατευθυνόμενα βλήματα, χτύπησε το TOUSKA στον Κόλπο του Ομάν. «Σήμερα, ένα φορτηγό πλοίο υπό ιρανική σημαία με το όνομα TOUSKA — μήκους σχεδόν 900 ποδιών και βάρους σχεδόν όσο ένα αεροπλανοφόρο — προσπάθησε να παραβιάσει τον ναυτικό μας αποκλεισμό, και τα πράγματα δεν πήγαν καλά για αυτούς», ανέφερε ο Τραμπ σε ανάρτησή του στο Truth Social.

«Έχω σπουδάσει στο ΕΑΠ στην Πάτρα και σαν δημοσιογράφος έχω πιστοποίηση από το υπουργείο Παιδείας» τόνισε επαναλαμβάνοντας όσα έγραψε σε ανάρτησή του ο βουλευτής της ΝΔ και πρόσθεσε ότι «δυστυχώς έχει επικρατήσει μια προσπάθεια δολοφονίας χαρακτήρα. Παρακολουθούμε στο διαδίκτυο μια σειρά συναδέλφων να κάνουν σπέκουλα».

«Ο κόσμος έχει προβλήματα. Αυτό είναι το ζήτημα;» αναρωτήθηκε ο Δημήτρης Μαρκόπουλος λέγοντας, μετά από σχετική ερώτηση, ότι «έχουν γίνει λάθη από τον Μακάριο Λαζαρίδη και τα έχει αποδεχθεί και χάρηκα που τα αποδέχθηκε. Από εδώ και πέρα υπήρξε η παραίτησή του, ανέλαβε το κόστος της ενέργειας και από εδώ και πέρα με ενδιαφέρει πώς θα αναδείξουμε στη Βουλή το δίκιο μας και το δίκιο των πολιτών».

«Εγώ είμαι κοινοβουλευτικός εκπρόσωπος της Νέας Δημοκρατίας. Όποιος θέλει να πάει να δει τα πτυχία μου, δίνω την άδεια στην πρυτανεία του ΕΑΠ στην Πάτρα να δώσει τα πτυχία μου. Ο βούρκος θέλει να πέσουμε στη λάσπη, όποιος θέλει θεσμικά ας κάνει ερώτηση εκεί που θέλει αλλά και να ετοιμαστεί για τη δική μου αντίδραση για τα ψέματα που έχει πει» κατέληξε ο Δημήτρης Μαρκόπουλος.

Πενήντα τέσσερα χρόνια μετά από την πρώτη έκδοση, το βιβλίο κυκλοφορεί αυτές τις ημέρες στα ελληνικά από τις εκδόσεις της “ΕΣΤΙΑΣ”, διατηρώντας τον τίτλο της αγγλικής έκδοσης (“Στην Ελλάδα των συνταγματαρχών”). Η μετάφραση, οι σημειώσεις και το επίμετρο ανήκουν στον Αλέξανδρο Δ. Μπαζούκη, ο οποίος έχει ασχοληθεί συγγραφικά με τον Ρούφο, και ο πρόλογος στον Πάνο Λουκάκο, ο οποίος γνώριζε τον Ρούφο. Η εισαγωγή είναι από την αγγλική έκδοση του 1971 και γράφτηκε από τον Richard Clogg. 

Από τα πολλά και ενδιαφέροντα που αναφέρονται στο βιβλίο, στεκόμαστε στα όσα σημειώνει για τον Ανδρέα Παπανδρέου, μετέπειτα  το 1981) Πρωθυπουργό της Ελλάδος: «Από τις πρώτες-πρώτες αρχές της πολιτικής καριέρας του Ανδρέα Παπανδρέου, ο Τύπος της Δεξιάς τον είχε επιλεκτικά στοχοποιήσει ως αποδιοπομπαίο τράγο, εξαπολύοντας επιθέσεις ενάντια τόσο στα προτερήματα όσο και στα ελαττώματά του, τόσο στα επιτεύγματα όσο και στα λάθη του, τόσο στην ιδιωτική όσο και στη δημόσια ζωή του.

Η εκστρατεία αυτή, που ενορχηστρώθηκε σε ένα επίπεδο ασυνήθιστα χαμηλό ‒ακόμη και για τα ελληνικά πολιτικά δεδομένα‒ δίνει αναμφίβολα και μια εξήγηση για την ολοένα και μεγαλύτερη σφοδρότητα των ανταπαντήσεων του Ανδρέα. Συγχρόνως, ο Ανδρέας δημιούργησε εχθρούς στην πρεσβεία των Ηνωμένων Πολιτειών στην Αθήνα, επιμένοντας στην άμεση ανάκληση ενός Αμερικανού αξιωματούχου, υπεύθυνου για ορισμένες ραδιοφωνικές εκπομπές της “Φωνής της Αμερικής”, οι οποίες είχαν θεωρηθεί εχθρικές προς την Ελλάδα.

​Οι εκπομπές αυτές αφορούσαν το Κυπριακό Ζήτημα, το οποίο ήταν σε κρίσιμη καμπή καθ’ όλη τη διάρκεια της περιόδου που η Ένωση Κέντρου βρισκόταν στην εξουσία, δημιουργώντας επιπρόσθετα προβλήματα στην κυβέρνηση και απορροφώντας πολύ μεγάλο μέρος της ενεργητικότητάς της. Οι Δυτικές Δυνάμεις, και συγκεκριμένα οι ΗΠΑ, είχαν παροτρύνει την Ελλάδα να αποδεχθεί στο Κυπριακό μια συμβιβαστική λύση με την Τουρκία ‒ μια λύση, όμως, που θεωρούνταν ένας απαράδεκτος συμβιβασμός από την ελληνική κυβέρνηση.

Κυπριακό και Παπανδρέου 

Ο Γεώργιος Παπανδρέου, ο οποίος είχε τα προηγούμενα χρόνια ασκήσει κριτική σε κάποιες από τις παραχωρήσεις της κυβέρνησης Καραμανλή ως αδικαιολόγητες, επιδίωκε να δείξει ότι ο ίδιος ήταν πιο αποφασιστικός από τον προκάτοχό του. Η μακρά αντίστασή του στις αμερικανικές πιέσεις και η πρωτοβουλία αποστολής μονάδων του ελληνικού στρατού στην Κύπρο, δεν τον καθιστούσαν και πολύ δημοφιλή στην αμερικανική κυβέρνηση. Έτσι, κάποιοι αντιπολιτευτικοί κύκλοι στην Ελλάδα άδραξαν την ευκαιρία να μεταφέρουν κρυφά στα αυτιά των Αμερικανών το μήνυμα ότι μια πιο δεξιόστροφη κυβέρνηση θα μπορούσε να αποδειχθεί πιο ευέλικτη στο Κυπριακό».

Σύμφωνα με τις επεξηγηματικές υποσημειώσεις του Αλέξανδρου Δ. Μπαζούκη, ο Ρούφος αναφέρεται εδώ στα λεγόμενα “Σχέδια Άτσεσον” (από το όνομα του εμπνευστή τους, πρώην Αμερικανού Υπουργού Εξωτερικών, Dean Acheson) για επίλυση του Κυπριακού. Ο Ανδρέας, ο οποίος είχε ανοικτά κανάλια επικοινωνίας με τον Μακάριο, ήταν αυτός που έπεισε τον πατέρα του, τον πρωθυπουργό Γεώργιο Παπανδρέου, να απορρίψει το σχέδιο Άτσεσον, παρά το γεγονός ότι αρχικά αντιμετώπιζε θετικά την αμερικανική πρόταση.

Στην ίδια επεξηγηματική υποσημείωση υπενθυμίζεται η απόφαση για τη «μυστική» και σταδιακή αποστολή μιας ελληνικής μεραρχίας στην Κύπρο εντός του 1964, η οποία λήφθηκε από την κυβέρνηση της Ένωσης Κέντρου, υπό τον Γεώργιο Παπανδρέου, ύστερα από την επανάληψη των διακοινοτικών συγκρούσεων στο νησί από τα τέλη του 1963 έως και τον Αύγουστο του 1964 ‒ συγκρούσεις που συνοδεύτηκαν από τουρκικούς βομβαρδισμούς στη βορειοδυτική Κύπρο και ρητές απειλές της Τουρκίας για άμεση εισβολή στο νησί. 

Ο Ρούφος παραιτείται από το ΥΠΕΞ

Η επιβολή της απριλιανής δικτατορίας βρίσκει τον διπλωμάτη Ρόδη Ρούφο (1924-1972) να υπηρετεί στην Αθήνα, στην Κεντρική Υπηρεσία του Υπουργείου Εξωτερικών, ύστερα από την επιστροφή του από το Παρίσι όπου είχε διατελέσει Σύμβουλος της εκεί Ελληνικής Πρεσβείας κατά το διάστημα 1960-1964. Ως συγγραφέας  είχε παρουσιάσει σημαντικό έργο, το οποίο ειρήσθω εν παρόδω αναγνωρίσθηκε χρόνια μετά. Τυχαία, το 1967, μερικές μέρες πριν την επιβολή της δικτατορίας κυκλοφόρησε το βιβλίο του “Οι Γραικύλοι”, το οποίο είχε δημοσιευθεί σε συνέχειες στην εφημερίδα το ΒΗΜΑ. Πρόκειται για ένα ιστορικό μυθιστόρημα, το οποίο λόγω της δικτατορίας δεν έτυχε της υποδοχής που του έπρεπε.

Με την επιβολή της δικτατορίας, ο Ρούφος έπραξε αυτό που μόνο ενδεχομένως για αυτόν θεωρείτο αυτονόητο. Για τους πολλούς η “κανονικότητα” συνεχιζόταν και επί χούντας!  Δεν επέστρεψε στη θέση του στο Υπουργείο Εξωτερικών για όσο διάστημα η δημοκρατία στη χώρα του θα έμενε στον «γύψο», προκαλώντας με τον τρόπο αυτόν και την απόλυσή του από τη διπλωματική υπηρεσία στις αρχές του 1969 «λόγω αυτογνωμόνου απουσίας εκ των καθηκόντων του».

Σύμφωνα με τον Αλέξανδρο Μπαζούκη, δεν αρκέστηκε στη σιωπηρή διαμαρτυρία εναντίον της χούντας, αρνούμενος τη δημοσίευση οποιουδήποτε κειμένου του στην Ελλάδα, εφόσον αυτό θα έπρεπε να έχει εξασφαλίσει εκ των προτέρων την άδεια της λογοκρισίας· αλλά έσπευσε να αποδυθεί σε ένα μείζον εγχείρημα άμεσης και ηχηρής καταγγελίας της δικτατορίας στο εξωτερικό, με στόχο να ενημερώσει και να κινητοποιήσει τη διεθνή κοινή γνώμη έναντι της πολιτικής και των πρακτικών της στρατιωτικής χούντας στην Ελλάδα. 

Ο Ρούφος έφυγε από τη ζωή διαρκούσης της δικτατορίας των συνταγματαρχών, το 1972. Δεν έζησε την πτώση της χούντας και την καταστροφή της Κύπρου, με την οποία σε όλη τη διαδρομή του ταυτίσθηκε. Όπως αναφέρεται στο επίμετρο, παρά το γεγονός ότι το βιβλίο του καλύπτει (με τις προσθήκες της αγγλικής έκδοσης) την περίοδο ως τις αρχές του 1971, ακούγεται σε πολλά σημεία ευκρινώς «η μυστική βοή των προσιόντων», των επερχόμενων δηλαδή γεγονότων, τεκμήριο της διορατικότητας του συγγραφέα και της πολύ καλής γνώσης της κατάστασης στην Ελλάδα, όπως και των ζυμώσεων που βρίσκονταν τότε σε εξέλιξη στον χώρο της διανόησης και της αντίστασης, καθώς και στους κόλπους των ίδιων των (εξόριστων ή υπό περιορισμό) πολιτικών – ακόμη και των αξιωματικών (κυρίως του Ναυτικού). 

Προέβλεψε εξελίξεις… 

Εντυπωσιάζουν, ακόμη, οι δυσοίωνες προβλέψεις του συγγραφέα για την αδυναμία των ελληνικών Ενόπλων Δυνάμεων (ιδίως της Πολεμικής Αεροπορίας, αλλά και του Στρατού Ξηράς) να εκπληρώσουν την αποστολή τους σε περίπτωση που αυτό χρειαζόταν, εξαιτίας των μαζικών αποστρατεύσεων ανώτατων αξιωματικών και της παρεπόμενης δραματικής υποβάθμισης του αξιόμαχου του στρατεύματος, καθώς και της απώλειας κάθε σεβασμού στην αρχαιότητα και κάθε αίσθησης αλληλεγγύης και στρατιωτικής τιμής (esprit de corps)

Με αφορμή την απόφαση για εσπευσμένη απόσυρση της ελληνικής “μεραρχίας” από την Κύπρο στα τέλη του 1967, κατόπιν απειλών της Τουρκίας για εισβολή στο νησί και σχετικών πιέσεων των Αμερικανών, ο Ρούφος θα σχολίαζε δηκτικά ότι «η χούντα δεν θα μπορούσε να αντιμετωπίσει την κρίση που θα προκαλούσε μια γενική επιστράτευση και δεν ήταν σε θέση να εμπιστευτεί τους ένοπλους εφέδρους». 

Στο βιβλίο του ο Ρούφος δίνει απαντήσεις σε όσους θεωρούσαν το καθεστώς της χούντας μια κανονικότητα. Αντικρούει τον ισχυρισμό ότι η χούντα διέθετε ισχυρό λαϊκό έρεισμα, επειδή «δήθεν η πλειονότητα των Ελλήνων, κουρασμένη από την ακυβερνησία και τις συνεχείς ταραχές και κινητοποιήσεις της περιόδου 1963-1967, έβλεπε με ανακούφιση την τάξη και την ασφάλεια να επικρατεί επιτέλους στη χώρα. Ως απόδειξη των λεγομένων του, ο συγγραφέας επικαλείται, μεταξύ άλλων γεγονότων, τη μεγαλειώδη αντιχουντική διαδήλωση στην κηδεία του Γεωργίου Παπανδρέου (Νοέμβριος 1968), την οποία και περιγράφει με φανερή συγκίνηση…».

Το ίδιο έντονος είναι απέναντι «και σε επιχειρήματα νομιμοποίησης των απριλιανών κινηματιών από κύκλους προσκείμενους στους Αμερικανούς και στους ντόπιους υποστηρικτές τους, οι οποίοι αποδέχονταν την κατάσταση στη χώρα με το σκεπτικό ότι οι δικτατορίες ήταν έτσι κι αλλιώς ένα ενδημικό φαινόμενο για την υποανάπτυκτη Ελλάδα και απαραίτητος όρος για την εκ των άνω επιβολή αναγκαίων μεταρρυθμίσεων, εξαιτίας και της ανεπάρκειας του πολιτικού της δυναμικού».

Διαβάστε την συνέχεια στο philenews

Οι αρμόδιες αρχές διερευνούν τις ακριβείς συνθήκες κάτω από τις οποίες συνέβη το περιστατικό, ενώ με βάση τις πρώτες ενδείξες πρόκειται για αυτοχειρία. Επιπλέον, σύμφωνα με πληροφορίες η 51χρονη γυναίκα είναι υπάλληλος του υπουργείου.

«Προσπαθούμε σε μια δύσκολη εποχή με πολέμους, εμφύλιο στο Σουδάν, με μεταναστευτικές ροές κ.λ.π., να οργανωθούμε με τον καλύτερο δυνατό τρόπο, έτσι ώστε το Λιμενικό Σώμα να κάνει τη δουλειά του, αυτή είναι η αποστολή μας. Παράλληλα, σε συνεργασία με όλους τους φορείς, οργανωνόμαστε και συντονιζόμαστε, έτσι ώστε να μπορέσουμε να διαχειριστούμε αποτελεσματικά τις μεταναστευτικές ροές στην Κρήτη» τόνισε ο υπουργός, σημείωνοντας χαρακτηριστικά: «Αγαπάμε το νησί, αγαπάμε τους νησιώτες μας και πρέπει να υπερασπιστούμε την Κρήτη. Στο πλαίσιο αυτό, την ενισχύουμε με επιπλέον λιμενικούς και έχουμε εδώ τα πιο πολλά σκάφη από οπουδήποτε αλλού λόγω των συνθηκών του μεταναστατευτικού».

Σε ό,τι αφορά την τήρηση της ασφάλειας στο λιμάνι και στις παραλίες, ενόψει και της θερινής τουριστικής περιόδου, επισήμανε ότι θα διεξάγονται έλεγχοι παντού καθ’ όλη τη διάρκεια της σεζόν, «γιατί πρώτα απ’ όλα θέλουμε να προασπίσουμε την ασφάλεια όλων αυτών που είναι στα λιμάνια μας και των λουόμενων στις παραλίες. Είναι η πρώτη προτεραιότητά μας οι πολίτες. Αυτοί οι οποίοι αποφασίζουν και έχουν τον πρώτο λόγο στα λιμάνια και στις περιοχές αυτές, είναι το Λιμενικό Σώμα και παρακαλώ πολύ να το σεβαστούμε όλοι αυτό και να βοηθήσουμε τους ανθρώπους να κάνουν τη δουλειά τους».

Ο υπουργός επισκέφθηκε το Λιμεναρχείο Ρεθύμνου όπου ενημερώθηκε από τον Λιμενάρχη, Πλωτάρχη Λ.Σ. Παττακό Κυριάκο, για θέματα που αφορούν στη δραστηριότητα και τη λειτουργία του Λιμεναρχείου και συζήτησε με το προσωπικό της Λιμενικής Αρχής, ενώ πραγματοποίησε συνάντηση και με τον Λιμενοσταθμάρχη του Λιμενικού Σταθμού Αγίας Γαλήνης, Πλωτάρχη Λ.Σ. Σαραντουλάκη Αντώνιο.

Στη συνέχεια, μετέβη στο Δημοτικό Λιμενικό Ταμείο Ρεθύμνου όπου πραγματοποίησε σύσκεψη με τη συμμετοχή βουλευτών του νομού, της Αντιπεριφερειάρχη, Μαρίας Λιονή, του Αντιδημάρχου Πολιτικής Προστασίας, Γεώργιου Σκορδίλη, του Δημάρχου του Αγίου Βασιλείου Ρεθύμνου, Ιωάννη Ταταράκη, του Προέδρου του Λιμενικού Ταμείου, Βασίλειου Θεοδωράκη και του Αναπληρωτή Αστυνομικού Διευθυντή, Στυλιανού Σταυρουλάκη, κατά τη διάρκεια της οποίας ο Υπουργός ενημερώθηκε διεξοδικά για ζητήματα και θέματα που αφορούν στην τοπική κοινωνία, στις ανάγκες και στις υποδομές του νησιού.

Καθημερινά στο πλάι του βρίσκονται συγγενείς και φίλοι. Tις τελευταίες ημέρες, τόσο ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης όσο και στενοί του συνεργάτες, τον επισκέπτονται προκειμένου να ενημερωθούν για το πώς εξελίσσεται η κατάσταση της υγείας του. Υπενθυμίζεται ότι ο κ. Μυλωνάκης κατέρρευσε κατά τη διάρκεια πρωινής σύσκεψης της Τετάρτης (15/4) στο Μέγαρο Μαξίμου.

Είχε προηγουμένως καταγγείλει την «πλήρη παραβίαση της κατάπαυσης του πυρός» αναφερόμενος σε επιθέσεις αποδιδόμενες στο Ιράν εναντίον εμπορικών πλοίων που προσπάθησαν να διασχίσουν το στενό του Χορμούζ. Πλοίο της CMA CGM είδε να βάλλονται «προειδοποιητικά πυρά» προς την κατεύθυνσή του, ενημέρωσε χθες η γαλλική ναυτιλιακή εταιρεία το AFP.

“Βαλτώνουν” οι διαπραγματεύσεις

Το επίσημο πρακτορείο ειδήσεων IRNA από την πλευρά του σημείωσε ότι δεν υφίσταται «καμιά καθαρή προοπτική καρποφόρων διαπραγματεύσεων», ενώ άλλα ιρανικά ΜΜΕ ανέφεραν ότι η άρση του αμερικανικού ναυτικού αποκλεισμού των λιμανιών της Ισλαμικής Δημοκρατίας αποτελεί αναγκαία προϋπόθεση για να διεξαχθούν οι συνομιλίες.

Ο πρόεδρος του ιρανικού κοινοβουλίου, ο οποίος ήταν επικεφαλής της αποστολής των διαπραγματευτών της Τεχεράνης στο Ισλαμαμπάντ στον πρώτο γύρο, ο Μοχαμάντ Μπαγέρ Γαλιμπάφ, έκανε λόγο για «πολλές διαφωνίες».

Ο Ντόναλντ Τραμπ ανακοίνωσε νωρίτερα χθες ότι θα στείλει στο Πακιστάν τον αντιπρόεδρό του Τζέι Ντι Βανς, ο οποίος ήταν επικεφαλής της αντιπροσωπείας την 11η Απριλίου που διεξήγαγε τις –επιπέδου χωρίς προηγούμενο, πλην άκαρπες– διμερείς διαπραγματεύσεις, έχοντας μαζί του τον ειδικό απεσταλμένο του Λευκού Οίκου Στιβ Γουίτκοφ και τον γαμπρό του προέδρου Τζάρεντ Κούσνερ. Αναγγέλλοντας την άφιξή τους απόψε, ο Aμερικανός πρόεδρος διαβεβαίωσε μέσω Truth Social ότι προσφέρει «πολύ δίκαιη και λογική συμφωνία» στην Τεχεράνη και απείλησε ξανά ότι σε περίπτωση άρνησης οι ΗΠΑ «θα καταστρέψουν όλες τις ηλεκτροπαραγωγικές εγκαταστάσεις και όλες τις γέφυρες στο Ιράν».

«Δεν πήγε καλά γι’ αυτούς»

Εν αναμονή της επιβεβαίωσης ή της διάψευσης της διεξαγωγής διαπραγματεύσεων, τα μέτρα ασφαλείας ενισχύθηκαν οφθαλμοφανώς στο Ισλαμαμπάντ: οι δρόμοι που είναι κλειστοί πολλαπλασιάστηκαν, στήθηκαν συρματοπλέγματα και οδοφράγματα, διαπίστωσαν δημοσιογράφοι του Γαλλικού Πρακτορείου, ειδικά γύρω από τα πιο αυστηρά φυλασσόμενα ξενοδοχεία της πακιστανικής πρωτεύουσας.

Πέραν των διαπραγματεύσεων, η Ουάσιγκτον και η Τεχεράνη συνεχίζουν να συγκρούονται γύρω από το στενό του Χορμούζ, θαλάσσια αρτηρία στρατηγικής σημασίας, από την οποία περνά υπό κανονικές συνθήκες το ένα πέμπτο του πετρελαίου και του αερίου που καταναλώνεται παγκοσμίως.

«Υποψίες»

Το Ιράν ανακοίνωσε προχθές Σάββατο πως επανεπιβάλλεται «ο αυστηρός έλεγχος» του στενού, ανακαλώντας την απόφαση της προηγουμένης να ανοίξει ξανά, λόγω του αμερικανικού αποκλεισμού που χαρακτήρισε «παράνομο και εγκληματικό».

Σύμφωνα με τον εξειδικευμένο ιστότοπο MarineTraffic, οι διελεύσεις του στενού γύρισαν πίσω στο μηδέν χθες.

Η Τεχεράνη ανέμενε, ανοίγοντας το στενό την Παρασκευή, ότι «οι ΗΠΑ θα ανταπέδιδαν (τη χειρονομία) αίροντας τον αποκλεισμό», σύμφωνα με τον Βάλι Νασρ, καθηγητή διεθνών σχέσεων στο αμερικανικό πανεπιστήμιο Τζονς Χόπκινς.

Αλλά η συνέχισή του «δεν έκανε τίποτε άλλο παρά να επιτείνει την υποψία του Ιράν» για το ότι οι συνομιλίες στο Ισλαμαμπάντ δεν είναι παρά αμερικανικό δόλιο τέχνασμα «προτού εξαπολυθεί νέα στρατιωτική επίθεση», πρόσθεσε μέσω X.

Οι θέσεις των δυο πλευρών παραμένουν πολύ μακριά, ειδικά όσον αφορά το πρόγραμμα πυρηνικής ενέργειας της Ισλαμικής Δημοκρατίας, στην καρδιά της σύγκρουσης. Ο Ντόναλντ Τραμπ υποστήριξε ότι το Ιράν δέχτηκε να παραδώσει στις ΗΠΑ τις ποσότητες ουρανίου εμπλουτισμένου σε υψηλό βαθμό, κρίσιμου διακυβεύματος. Η Τεχεράνη το διέψευσε ξερά.

«Ο Τραμπ λέει ότι το Ιράν δεν πρέπει να ασκήσει τα δικαιώματά του σε ό,τι αφορά το πεδίο της πυρηνικής ενέργειας (…) Και ποιος είναι αυτός που θα στερήσει από το Ιράν τα δικαιώματά του;» διερωτήθηκε χθες ο ιρανός πρόεδρος Μασούντ Πεζεσκιάν, σύμφωνα με το πρακτορείο ISNA.

Η Ισλαμική Δημοκρατία, που αρνείται για δεκαετίες πως έχει πρόθεση να αποκτήσει πυρηνικά όπλα, υπεραμύνεται του δικαιώματός της να έχει πολιτικό πρόγραμμα πυρηνικής ενέργειας.

«Με όλη του τη δύναμη»

Στον Λίβανο, το άλλο μέτωπο του πολέμου, η κατάσταση παραμένει εξαιρετικά ασταθής, παρά την κατάπαυση του πυρός 10 ημερών σε ισχύ από την Παρασκευή ανάμεσα στον στρατό του Ισραήλ και τη Χεζμπολά, που αλληλοκατηγορούνται για παραβιάσεις της.

Ο ισραηλινός στρατός έλαβε διαταγή να χρησιμοποιήσει «όλη του τη δύναμη» αν τα μέλη του αντιμετωπίσουν «οποιαδήποτε απειλή», σύμφωνα με τον υπουργό Άμυνας Ισραέλ Κατς.

Είχε διαμηνύσει επανειλημμένα ότι το Ισραήλ θα κατεδαφίσει σπίτια κατά μήκος των συνόρων και θα δημιουργήσει «ζώνη ασφαλείας» και, σύμφωνα με το λιβανικό επίσημο πρακτορείο ειδήσεων ANI, οι καταστροφές σπιτιών συνεχίζονται σε παραμεθόριες κοινότητες.

«Δεν ξέρουμε τι θα γίνει, δεν ξέρω αν πρέπει να ξαναφτιάξω το μαγαζί μου ή αν οι βομβαρδισμοί θα ξαναρχίσουν», είπε χαρακτηριστικά ο Αλί Ασί, στα συντρίμμια του καταστήματος ρούχων που του ανήκει στη Ναμπάτια (νότια).

Από τον e-ΕΦΚΑ:

στις 20 Απριλίου, θα καταβληθούν 14.696.451,81 ευρώ σε 30.690 δικαιούχους για την πληρωμή παροχών
στις 24 Απριλίου, θα καταβληθούν 1.295.000.000 ευρώ σε 2.585.000 για την πληρωμή κύριων και επικουρικών συντάξεων Μαΐου 2026 από τις 20 έως τις 24 Απριλίου, θα καταβληθούν 19.000.000 ευρώ σε 950 δικαιούχους σε συνέχεια έκδοσης αποφάσεων για εφάπαξ

Από τη ΔΥΠΑ θα καταβληθούν:

18.000.000 ευρώ σε 31.000 δικαιούχους για επιδόματα ανεργίας και λοιπά επιδόματα
1.500.000 ευρώ σε 2.200 μητέρες για επιδοτούμενη άδεια μητρότητας
18.000.000 ευρώ σε 17.000 δικαιούχους στο πλαίσιο επιδοτούμενων προγραμμάτων απασχόλησης
55.000 ευρώ σε 100 δικαιούχους φορείς για προγράμματα κοινωφελούς χαρακτήρα
83.000 ευρώ σε έναν δικαιούχο στο πλαίσιο του προγράμματος «Σπίτι μου»

Όπως ο πόλεμος στην Ουκρανία, έτσι και ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή, αν και από στρατιωτικής άποψης είναι γεωγραφικά περιορισμένοι, διαπλέκονται άρρηκτα με τον ευρύτερο ανταγωνισμό των μεγάλων δυνάμεων στο αναδυόμενο πολυπολικό διεθνές σύστημα. Στο κέντρο αυτού του ανταγωνισμού είναι η υποφώσκουσα σύγκρουση του καθιερωμένου αμερικανικού ηγεμόνα με τον ανερχόμενο κινέζικο γίγαντα, ο οποίος έχει συνάψει έναν άτυπο πλην ισχυρό άξονα με τη ρωσική πυρηνική υπερδύναμη.

Με την επέκταση του ΝΑΤΟ προς Ανατολάς, η Δύση στρίμωξε τη Ρωσία, εξωθώντας την να εισβάλει στην Ουκρανία και να διεξάγει έναν πόλεμο που συνεχίζεται για πάνω από τέσσερα χρόνια. Είναι αυτός ο πόλεμος που κατέστησε μονόδρομο τον ρωσοκινέζικο άξονα, σε μία περίοδο που γίνεται εξόφθαλμο ότι οι ΗΠΑ δεν είναι πλέον σε θέση να συντηρήσουν το καθεστώς της στρατιωτικής υπερεπέκτασής τους με δημόσιο χρέος 38 τρισ.

Υποτίθεται ότι οι Αμερικανοί θα περιόριζαν δραστικά την παρουσία τους στην Ευρώπη και στη Μέση Ανατολή για να εστιάσουν στην ανάσχεση της Κίνας. Παρ’ όλα αυτά, ο Τραμπ ενεπλάκη σ’ αυτόν τον πόλεμο και τώρα βρίσκεται εγκλωβισμένος, μακριά από την γρήγορη και εύκολη νίκη, που αρχικά φαντασιωνόταν. Χωρίς να υποτιμάται η αμφιλεγόμενη επιρροή του Νετανιάχου στον Αμερικανό πρόεδρο, μία μερίδα του βαθέος κράτους στις ΗΠΑ ανέπτυξε μία θεωρία για τη σκοπιμότητα της επίθεσης στο Ιράν.

Χάσμα στις διαπραγματεύσεις Τραμπ-Ιράν 

Υποτίθεται ότι θα μπορούσε να εξουδετερωθεί ο πιο αδύναμος κρίκος του ευρασιατικού μπλοκ και κατ’ αυτόν τον τρόπο η Ουάσινγκτον αφενός να ελέγξει την πετρελαιοφόρο περιοχή του Κόλπου, αφετέρου να αποδυναμώσει τους αντιπάλους της. Οι αρχικές προσδοκίες, ωστόσο, διαψεύσθηκαν. Για την ακρίβεια, αυτός ο πόλεμος κινδυνεύει να μετατραπεί σε μπούμεραγκ για τις ΗΠΑ. Αναμφίβολα, οι Αμερικανοί μπορούν να προκαλέσουν συντριπτικά πλήγματα στο Ιράν, όπως έχει απειλήσει ο Τραμπ, αλλά δεν μπορούν να εμποδίσουν το ισλαμικό καθεστώς:

• Να καταφέρει στρατιωτικά πλήγματα προς αμερικανικούς στόχους στην περιοχή, προς το Ισραήλ και προς τις μοναρχίες του Κόλπου – σ’ αυτές συντριπτικά.
• Να κλείσει τα Στενά του Ορμούζ, ρυθμίζοντας κατ’ αυτόν τον τρόπο την τιμή του πετρελαίου, του υγροποιημένου φυσικού αερίου και των λιπασμάτων.

Στο σημείο που έχουν φθάσει τα πράγματα και ο Τραμπ και το ισλαμικό καθεστώς έχουν ζωτικό συμφέρον να βρουν ένα συμβιβασμό. Ο μεν πρώτος για να απεμπλακεί, το δε δεύτερο για να αποτρέψει την καταστροφή των πολιτικών υποδομών του Ιράν. Από την άλλη πλευρά, όμως, η απόσταση που τους χωρίζει είναι μεγάλη. Και ο Τραμπ και η Τεχεράνη θέλουν συμβιβασμό, αλλά ο καθένας πολύ πιο κοντά στους δικούς του όρους. Αυτό, σε συνδυασμό με την παντελή έλλειψη εμπιστοσύνης, είναι που δυσκολεύει το να γεφυρωθεί το χάσμα.

Ο Τραμπ θέλει να αφαιρέσει το εμπλουτισμένο ουράνιο και εν μέρει να αφοπλίσει το Ιράν από το πυραυλικό του οπλοστάσιο, χωρίς να προσφέρει εγγύηση ότι το Ιράν και ο Λίβανος δεν θα ξαναγίνουν στόχοι ισραηλινών επιθέσεων. Επίσης, δεν εγγυάται την άρση των κυρώσεων και την επιστροφή των παγωμένων ιρανικών κεφαλαίων. Η Τεχεράνη συζητάει λύσεις για το πυρηνικό πρόβλημα, αλλά θέτει απαράβατο όρο τα δύο παραπάνω, όπως επίσης και τον έλεγχο του Ορμούζ, όπως προκύπτει από τη γεωγραφία.

Εάν οι διαπραγματεύσεις δεν καταλήξουν, το μόνο που απομένει στον Τραμπ είναι να κλιμακώσει τους βομβαρδισμούς, δεδομένου ότι δεν συζητάει χερσαία εισβολή. Από ό,τι φαίνεται έχει πειστεί ότι δεν είναι από στρατιωτικής απόψεως ρεαλιστική ούτε μία επιχείρηση κατάληψης του Ορμούζ. Η κλιμάκωση, όμως, δεν θα του λύσει το στρατηγικό του πρόβλημα, που είναι να αποτρέψει την άνοδο της τιμής του πετρελαίου.

Τί θα κάνει η Κίνα

Ο ναυτικός αποκλεισμός που έχει επιβάλει ο αμερικανικός στόλος στερεί πολύτιμα έσοδα από την Τεχεράνη, αλλά είναι αμφίβολο εάν η Κίνα θα αφήσει το Ιράν να καταρρεύσει λόγω έλλειψης χρημάτων, όπως δεν άφησε και τη Ρωσία να καταρρεύσει, αγοράζοντας το πετρέλαιό της. Το Πεκίνο, ναι μεν αποφεύγει την άμεση εμπλοκή και πολύ περισσότερο τη σύγκρουση, αλλά έχει συνείδηση ότι και οι Ρώσοι στην Ουκρανία και οι Ιρανοί στη Μέση Ανατολή πολεμούν και για την Κίνα, με την έννοια ότι εμποδίζουν τις ΗΠΑ να εστιάσουν την ισχύ τους για να την πιέσουν.

Σε αντίθεση με την Κίνα, η οποία εκμεταλλεύεται την οικονομική-βιομηχανική της ανωτερότητα για να επεκτείνει την επιρροή της, οι ΗΠΑ ολοένα και περισσότερο στηρίζονται στη στρατιωτική ισχύ. Επί Τραμπ, μάλιστα, έχει εγκαταλειφθεί και κάθε ιδεολογικό πρόσχημα. Στην πραγματικότητα, όμως, όλα δείχνουν πως η ροπή της αμερικανικής υπερδύναμης σε στρατιωτικές επεμβάσεις είναι συστημικό φαινόμενο. Είναι μάλιστα, αξιοσημείωτο πως η Ουάσινγκτον πραγματοποιεί στρατιωτικές επεμβάσεις, χωρίς ξεκάθαρη στρατηγική. Φαίνεται να αντιδρά σε καταστάσεις, χωρίς να διαθέτει μακροπρόθεσμο σχεδιασμό. Δεν είναι τυχαίο ότι οι ΗΠΑ ουσιαστικά έχουν αποτύχει σ’ όλες τις μεγάλες στρατιωτικές περιπέτειές τους, από το Βιετνάμ, το Αφγανιστάν, το Ιράκ και τώρα το Ιράν. Καμία από τις τρεις πρώτες (η τέταρτη είναι σε εξέλιξη) δεν οδήγησε σταθερό πολιτικό αποτέλεσμα.

Η σύγκριση με την Κίνα είναι αποκαλυπτική. Η κινέζικη οικονομική διείσδυση παράγει και αποτελέσματα πολιτικής επιρροής, οι αμερικανικές επεμβάσεις κατά κανόνα προκαλούν πολιτικό κόστος. Αυτό προκαλεί μια σταδιακή μετατόπιση ισχύος, η οποία δεν προκύπτει από μια αποφασιστική σύγκρουση, αλλά από το ότι η Κίνα συσσωρεύει πλεονεκτήματα σε πολλά επίπεδα, ενώ οι ΗΠΑ φθείρονται. Η κινέζικη οικονομική διείσδυση είναι εμφανής και αυξανόμενη όχι μόνο στον Παγκόσμιο Νότο, αλλά και στη Συλλογική Δύση. Είναι εξόφθαλμο, άλλωστε, ότι η Κίνα είναι ο μεγάλος κερδισμένος της παγκοσμιοποίησης.

Είναι φαινομενικά παράδοξο που η αμερικανική πολιτική επιρροή και στρατιωτική ισχύς χρησιμοποιήθηκαν για να στηρίξουν ένα διεθνές σύστημα, το οποίο ευνόησε τον άμεσο ανταγωνιστή των ΗΠΑ, την Κίνα. Αιτία γι’ αυτό είναι ότι το κριτήριο της αμερικανικής πολιτικής δεν ήταν το συμφέρον των ΗΠΑ ως κράτους και κοινωνίας, αλλά το συμφέρον των αμερικανικών πολυεθνικών. Η εκλογή του Τραμπ αντανακλά αυτή την αντίφαση. Μπορεί η πολιτική της επιβολής δασμών να είναι χοντροκομμένη και συχνά αναποτελεσματική, αλλά συνιστά μία προσπάθεια να αντιστραφεί η μεταφορά βιομηχανιών σε χώρες με χαμηλό εργατικό κόστος και οι ΗΠΑ να ξαναγίνουν μεγάλη βιομηχανική χώρα, εκτός από δεσπόζουσα δύναμη στο χρηματοπιστωτικό σύστημα και στην τεχνολογία.

Τί δείχνει η ιστορία

Η Ιστορία δείχνει ότι οι μεγάλες δυνάμεις που υπερεκτείνονται στρατιωτικά χωρίς αντίστοιχη οικονομική βάση, σταδιακά παρακμάζουν. Ο Τραμπ το κατάλαβε και γι’ αυτό –με τον δικό του τοξικό τρόπο– προσπάθησε να το παίξει ειρηνοποιός. Οι συστημικές τάσεις της αμερικανικής υπερδύναμης την ωθούν προς άλλη κατεύθυνση. Ειδικότερα, η “αιμομικτική” σχέση της με το Ισραήλ, την κρατούν καθηλωμένη στο ηφαίστειο της Μέσης Ανατολής, παρά το γεγονός ότι σύσσωμη η αμερικανική ελίτ δηλώνει σ’ όλους τους τόνους πως οι ΗΠΑ πρέπει να εστιάσουν στην ανάσχεση της Κίνας.

Δεδομένου ότι το Πεκίνο αποφεύγει επιμελώς να εμπλακεί σε μία σύγκρουση με την Ουάσινγκτον, όλα δείχνουν πως η αντιπαράθεσή τους δεν πρόκειται να κριθεί από μία καθοριστική στρατιωτική αναμέτρηση, αλλά δια της διολισθήσεως, από τη σταδιακή μετατόπιση της συνολικής ισχύος και την εξ αυτού διαμόρφωση νέου διεθνούς συστήματος. Ήδη το μονοπολικό διεθνές σύστημα παραχωρεί σταδιακά τη θέση του σ’ ένα πολυπολικό. Οι δυνάμεις που ωθούν προς αυτή την κατεύθυνση είναι δομικές. Απλώς, κρίσεις, όπως οι τωρινοί πόλεμοι και στην Ουκρανία και στη Μέση Ανατολή λειτουργούν ως επιταχυντές ή επιβραδυντές, αναλόγως της έκβασής τους. Προφανώς, ο Τραμπ έκρινε ότι το ισλαμικό καθεστώς ήταν αποσταθεροποιημένο και ως εκ τούτου μία –από κοινού με το Ισραήλ– αποφασιστική επίθεση εναντίον του θα οδηγούσε στην ανατροπή του.

Ήταν, ωστόσο, προφανές ότι το Ιράν είναι πολύ πιο ανθεκτικό κράτος από όσα έχουν αντιμετωπίσει οι ΗΠΑ μέχρι τώρα. Επιπλέον, όπως αποδείχθηκε, διαθέτει και ισχυρότατη πυραυλική δύναμη κρούσεως και κυρίως τον έλεγχο του Ορμούζ με ό,τι αυτό σημαίνει για τις παγκόσμιες ενεργειακές ροές και κατ’ επέκταση για τη διεθνή οικονομία. Υποτιμώντας κραυγαλέα τα “χαρτιά” της Τεχεράνης, ο Τραμπ επιτέθηκε, με αποτέλεσμα η “γρήγορη νίκη” να μετατραπεί σε μπούμεραγκ.

Ο εξαναγκασμός μέσω της στρατιωτικής ισχύος, που τόσο πολύ προτιμά ο Τραμπ, έχει ήδη ναυαγήσει με ό,τι αυτό συνεπάγεται για τον τρόπο που θα βλέπουν εφεξής τα κράτη τις ΗΠΑ. Και μόνο ότι το Ιράν έχει μείνει όρθιο και συνεχίζει να ελέγχει το Ορμούζ αφενός του δίνει ένα πολιτικό πλεονέκτημα, αφετέρου αποδομεί την ικανότητα της Ουάσινγκτον να επιβάλει τους όρους της και να απαιτεί από τους άλλους να πληρώσουν το κόστος.

Η κρίση στις σχέσεις των ΗΠΑ με την Ευρώπη είναι πτυχή της αποτυχίας αυτής της πολιτικής. Και η αποτυχία αυτή αποσταθεροποιεί το σύστημα της παγκόσμιας αμερικανικής ισχύος. Πριν τον Τραμπ, τουλάχιστον, η ρητορική περί “παγκόσμιας φιλελεύθερης τάξης που στηρίζεται σε κανόνες” λειτουργούσε ως ιδεολογικός μανδύας της αμερικανικής ηγεμονίας. Από τη στιγμή που έφυγε από τη μέση ο ιδεολογικός μανδύας, έμεινε γυμνός ο καταναγκασμός. Για να λειτουργεί, όμως, πρέπει να πείθει ότι μπορεί να τσακίζει όποιον αμφισβητεί τον ηγεμόνα.

Με την επίθεση στο Ιράν, οι ΗΠΑ έθεσαν τον εαυτό τους σ’ αυτήν ακριβώς τη δοκιμασία και μέχρι τώρα δεν τα πάνε καλά. Όπως προανέφερα, το διακύβευμα είναι πολύ μεγάλο κι αυτό είναι βασική αιτία, που εμποδίζει ένα συμβιβασμό. Μπορεί ο Τραμπ να διακηρύξει “νίκη”, αλλά σημαία έχει πως θα δουν την έκβαση οι τρίτοι. Το καθεστώς του Ορμούζ είναι κεντρικό κριτήριο. Η ρευστότητα δεν είναι λύση για τις ΗΠΑ. Η δε επανέναρξη των μαζικών βομβαρδισμών του Ιράν, όχι μόνο δεν θα ανοίξει τα Στενά, αλλά και θα προκαλέσει ιρανικές επιθέσεις κορεσμού με drones και πυραύλους εναντίον του αμερικανικού στόλου, που εφαρμόζει το ναυτικό αποκλεισμό.