Το γεγονός αποκτά ιδιαίτερη βαρύτητα ακριβώς λόγω της μέχρι σήμερα διαδρομής του διευθυντή και της εικόνας που περιγράφει για εκείνον ο Σύλλογος Γονέων και Κηδεμόνων. Την ίδια στιγμή, βεβαίως, κρίσιμη παράμετρος παραμένει ότι ούτε το περιεχόμενο ούτε τα πραγματικά δεδομένα της διοικητικής διαδικασίας έχουν γίνει γνωστά στους γονείς, οι οποίοι ξεκαθαρίζουν ότι δεν επιχειρούν να προκαταλάβουν την κρίση των αρμόδιων θεσμικών οργάνων.

Δημόσια στήριξη από τους γονείς

Με ανακοίνωσή του, το Διοικητικό Συμβούλιο του Συλλόγου Γονέων και Κηδεμόνων παρεμβαίνει δημόσια, εκφράζοντας τη στήριξή του προς τον Αναστάσιο Κουτσοδόντη και επιχειρώντας να αποτυπώσει όχι το άγνωστο διοικητικό σκέλος της υπόθεσης, αλλά την εμπειρία που έχει διαμορφώσει όλα αυτά τα χρόνια από την καθημερινή λειτουργία του σχολείου.

Όπως επισημαίνεται, στα χρόνια της διεύθυνσής του το Μουσικό Σχολείο Χίου ακολούθησε, κατά την εκτίμηση των γονέων, μια σαφώς ανοδική πορεία, ενισχύοντας την παρουσία του στην κοινωνία, αναπτύσσοντας δράσεις και αποκτώντας μεγαλύτερη εξωστρέφεια. Παράλληλα, καταγράφεται αυξανόμενο ενδιαφέρον από μαθητές και οικογένειες που επιλέγουν το σχολείο, στοιχείο που ο Σύλλογος θεωρεί ενδεικτικό της εμπιστοσύνης που έχει οικοδομηθεί γύρω από τη σχολική κοινότητα.

Οι γονείς περιγράφουν έναν διευθυντή εργατικό, συνεργάσιμο και διαθέσιμο, με σταθερή παρουσία στην καθημερινότητα του σχολείου και με διάθεση αντιμετώπισης των προβλημάτων που ανακύπτουν. Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται στις προσπάθειες για τη βελτίωση των κτηριακών συνθηκών και της ασφάλειας των μαθητών, παρά τους περιορισμένους πόρους, αλλά και στη διαχείριση σύνθετων ζητημάτων όπως η μετακίνηση, η σίτιση, η οργάνωση και συνολικά η απαιτητική λειτουργία ενός Μουσικού Σχολείου.

Ένα σχολείο με έντονη παρουσία στην κοινωνία

Η προσφορά της διοίκησης αποτυπώνεται, σύμφωνα με την ανακοίνωση, και στην εξωστρεφή παρουσία του σχολείου. Οι μαθητές συμμετέχουν σε μουσικά φεστιβάλ, πολιτιστικές δράσεις και εκδηλώσεις εντός και εκτός Χίου, ενώ οι ετήσιες μουσικές διοργανώσεις στο Ομήρειο έχουν εξελιχθεί σε σημαντικό γεγονός για τη σχολική και τοπική κοινότητα.

Πίσω από αυτή τη δραστηριότητα, όπως τονίζουν οι γονείς, βρίσκεται η συλλογική προσπάθεια μαθητών, εκπαιδευτικών και οικογενειών, αλλά και μια διοίκηση που καλείται να συντονίσει, να οργανώσει και να δημιουργήσει τις προϋποθέσεις για την πραγματοποίησή της.

Υπό αυτό το πρίσμα, είναι εύλογο η ύπαρξη μιας διοικητικής διαδικασίας που αφορά έναν εκπαιδευτικό με τόσο έντονη παρουσία και τόσο σημαντική, κατά τη σχολική κοινότητα, συμβολή στην εξέλιξη του σχολείου να προκαλεί έκπληξη και ανησυχία. Αυτό, ασφαλώς, δεν αναιρεί την ανάγκη πλήρους σεβασμού των θεσμικών διαδικασιών ούτε μπορεί να αποτελέσει κρίση επί μιας υπόθεσης της οποίας το περιεχόμενο παραμένει άγνωστο.

Αγωνία για τη συνέχεια του σχολείου

Το βασικό ζήτημα που θέτουν οι γονείς αφορά πλέον την επόμενη ημέρα και τη διασφάλιση της διοικητικής συνέχειας του Μουσικού Σχολείου Χίου. Όπως επισημαίνουν, η έναρξη της σχολικής χρονιάς συνοδεύεται από αυξημένες απαιτήσεις σε στελέχωση, πρόγραμμα, μετακινήσεις, σίτιση, ασφάλεια και κτηριακά ζητήματα, γεγονός που καθιστά κάθε πιθανή αναστάτωση στη διοίκηση ιδιαίτερα κρίσιμη.

Ο Σύλλογος επιμένει ότι δεν ζητά να υποκαταστήσει τα αρμόδια όργανα ούτε να επηρεάσει την εξέλιξη της διοικητικής διαδικασίας. Ζητά, ωστόσο, να ληφθεί υπόψη και η φωνή της σχολικής κοινότητας, των οικογενειών που έχουν καθημερινή εικόνα της λειτουργίας του σχολείου και έχουν εμπιστευθεί σε αυτό τα παιδιά τους.

Η δημόσια στήριξη προς τον Αναστάσιο Κουτσοδόντη βασίζεται, όπως αναφέρεται στην ανακοίνωση, σε όσα οι γονείς έχουν βιώσει όλα αυτά τα χρόνια: σε ένα σχολείο που εξελίχθηκε, διεύρυνε τη δράση του και διαμόρφωσε ένα περιβάλλον δημιουργίας και συνεργασίας για τους μαθητές του. Για τον λόγο αυτό θεωρούν χρέος τους να υπερασπιστούν όσα, κατά την εκτίμησή τους, έχουν οικοδομηθεί και να ζητήσουν σταθερότητα, συνέχεια και προοπτική για το Μουσικό Σχολείο Χίου.

Αναλυτικά η ανακοίνωση

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ

Χίος, 28/9/2026

Η φωνή των γονέων για το Μουσικό Σχολείο Χίου

Το τελευταίο διάστημα επικρατεί αναστάτωση στη σχολική μας κοινότητα, καθώς εκκρεμεί διοικητική διαδικασία στο ΑΠΥΣΔΕ που αφορά τον Διευθυντή του σχολείου μας, κ. Αναστάσιο Κουτσοδόντη. Χωρίς να γνωρίζουμε το περιεχόμενο της διαδικασίας και σεβόμενοι απόλυτα τον θεσμικό ρόλο των αρμόδιων οργάνων, αισθανόμαστε, ορμώμενοι από την αγωνία μας για το μέλλον του σχολείου μας, την ανάγκη να καταθέσουμε δημόσια τη δική μας εμπειρία ως γονείς.

Ως γονείς, αλλά και ως μέλη του Διοικητικού Συμβουλίου του Συλλόγου Γονέων και Κηδεμόνων του Μουσικού Σχολείου Χίου, αισθανόμαστε την ανάγκη να εκφράσουμε τη στήριξή μας στον Διευθυντή του σχολείου και να μιλήσουμε για όσα έχουμε οι ίδιοι γνωρίσει και βιώσει όλα αυτά τα χρόνια μέσα στη σχολική μας κοινότητα.

Δεν γνωρίζουμε τα στοιχεία και το περιεχόμενο της διοικητικής διαδικασίας και, ως εκ τούτου, δεν επιχειρούμε να τοποθετηθούμε επί ζητημάτων που δεν γνωρίζουμε ούτε να προκαταλάβουμε την κρίση των αρμόδιων οργάνων. Υπάρχει, όμως, κάτι που γνωρίζουμε πολύ καλά: την καθημερινή πραγματικότητα του σχολείου μας.

Ένα σχολείο που έχει ανοίξει τα φτερά του Στα χρόνια της διεύθυνσής του, το Μουσικό Σχολείο Χίου έχει διαγράψει, κατά την εμπειρία μας, μια σημαντική και ανοδική πορεία. Έχει ενισχύσει ουσιαστικά την παρουσία και την εξωστρέφειά του και έχει καταφέρει να γίνει ένα σχολείο ζωντανό, δημιουργικό και ανοιχτό στην κοινωνία.

Ένα σχολείο που, παρά τις ιδιαίτερες απαιτήσεις της μουσικής εκπαίδευσης, την απόστασή του από το κέντρο της πόλης, τους περιορισμένους χώρους, τα κτηριακά προβλήματα και τους περιορισμένους πόρους, αποτελεί σήμερα, σύμφωνα με τη δική μας εμπειρία και τη γενικότερη εικόνα που έχει διαμορφωθεί, στολίδι για τη Χίο.

Ένα σχολείο στο οποίο βλέπουμε χρόνο με τον χρόνο να αυξάνεται το ενδιαφέρον μαθητών και γονέων που το επιλέγουν για τη φοίτηση των παιδιών τους. Για εμάς, αυτό αποτελεί σημαντική ένδειξη της εμπιστοσύνης που έχει δημιουργηθεί γύρω από τη σχολική μας κοινότητα.

Η καθημερινή προσπάθεια

Ως γονείς, έχουμε γνωρίσει έναν Διευθυντή εργατικό, συνεργάσιμο και διαθέσιμο. Έναν άνθρωπο που ακούει, συζητά και προσπαθεί να αντιμετωπίσει τα προβλήματα που προκύπτουν.

Έχουμε βιώσει όλα αυτά τα χρόνια μια ουσιαστική και ειλικρινή συνεργασία με τη διεύθυνση του σχολείου, με κοινό σημείο αναφοράς την εύρυθμη λειτουργία του και, πάνω απ’ όλα, το καλό των παιδιών. Η διοίκηση ενός σχολείου, όμως, δεν είναι μόνο τα έγγραφα, οι αποφάσεις και οι διοικητικές διαδικασίες. Είναι και η καθημερινή παρουσία.

Είναι το να βλέπεις ένα πρόβλημα, να αναζητάς λύση και να προσπαθείς να κάνεις το σχολικό περιβάλλον καλύτερο και ασφαλέστερο για τα παιδιά. Τα κτηριακά προβλήματα του σχολείου είναι υπαρκτά. Παρά τους περιορισμένους πόρους, έχουμε δει να καταβάλλονται συνεχείς προσπάθειες για την αντιμετώπισή τους, με ιδιαίτερη έμφαση σε ζητήματα που αφορούν την ασφάλεια των μαθητών.

Παράλληλα, καθημερινά πρέπει να αντιμετωπίζονται ζητήματα μετακίνησης των μαθητών, σίτισης, λειτουργίας, οργάνωσης και πλήθος άλλων αναγκών που συνοδεύουν τη λειτουργία ενός Μουσικού Σχολείου. Ένα σχολείο που δεν μένει μέσα στους τοίχους του Το σχολείο μας δεν περιορίζεται στην καθημερινή εκπαιδευτική διαδικασία.

Οι μαθητές συμμετέχουν σε μουσικά φεστιβάλ, πολιτιστικές δράσεις και εκδηλώσεις εντός και εκτός Χίου, εκπροσωπώντας το σχολείο και το νησί μας.

Οι μεγάλες ετήσιες μουσικές εκδηλώσεις στο Ομήρειο Πνευματικό Κέντρο Χίου έχουν γίνει σημείο αναφοράς για τη σχολική κοινότητα και την τοπική κοινωνία, με το Ομήρειο να γεμίζει για τρεις ημέρες από τη μουσική και τη δημιουργία των παιδιών μας. Πίσω από κάθε τέτοια δράση υπάρχει πολλή δουλειά, οργάνωση, ευθύνη και καθημερινή προσπάθεια.

Υπάρχουν οι μαθητές, οι οικογένειές τους και οι εκπαιδευτικοί τους. Υπάρχει, όμως, και μια διοίκηση που καλείται να οργανώσει, να συντονίσει, να υποστηρίξει και να δημιουργήσει τις προϋποθέσεις ώστε αυτές οι προσπάθειες να μπορούν να πραγματοποιούνται.

Και υπάρχουν, φυσικά, οι μαθητικές επιτυχίες, που αποτελούν αποτέλεσμα της προσπάθειας των ίδιων των παιδιών, των οικογενειών τους και των εκπαιδευτικών τους.

Πάνω απ’ όλα, τα παιδιά

Όμως, για εμάς, το σημαντικότερο δεν είναι μόνο οι δράσεις, οι επιτυχίες και η εξωστρέφεια. Είναι τα ίδια τα παιδιά. Γιατί πίσω από κάθε διοικητική διαδικασία, κάθε απόφαση, κάθε έγγραφο και κάθε νόμο υπάρχουν παιδικές ψυχές. Υπάρχουν παιδιά που μεγαλώνουν, μαθαίνουν, δημιουργούν, συνεργάζονται, ανακαλύπτουν τις δυνατότητές τους και ανθίζουν μέσα σε αυτό το σχολείο.

Υπάρχουν παιδιά που βρίσκουν στη μουσική έναν τρόπο να εκφραστούν. Που ανεβαίνουν για πρώτη φορά σε μια σκηνή. Που ταξιδεύουν, συμμετέχουν, δημιουργούν και εκπροσωπούν τη Χίο. Παιδιά που αποκτούν εμπειρίες και αναμνήσεις οι οποίες θα τα συνοδεύουν σε όλη τους τη ζωή. Αυτό είναι το σχολείο που γνωρίζουμε εμείς. Και αυτό είναι το σχολείο στο οποίο έχουμε εμπιστευθεί τα παιδιά μας.

Η αγωνία μας για τη συνέχεια

Γνωρίζουμε ότι η έναρξη κάθε σχολικής χρονιάς είναι μια περίοδος με ιδιαίτερα αυξημένες απαιτήσεις.

Στελέχωση, πρόγραμμα, μετακινήσεις, σίτιση, κτηριακά ζητήματα, ασφάλεια, μουσικές και πολιτιστικές δράσεις και πλήθος καθημερινών προβλημάτων πρέπει να οργανωθούν και να αντιμετωπιστούν.

Γι’ αυτό δεν μπορούμε να μην αναρωτηθούμε:

Τι σημαίνει για ένα σχολείο με αυτές τις ιδιαίτερες ανάγκες οποιαδήποτε διατάραξη της διοικητικής του συνέχειας;

Πώς θα διασφαλιστεί η ομαλή καθημερινότητα των μαθητών;

Πώς θα διασφαλιστεί η συνέχεια όλων αυτών των λειτουργιών και δράσεων;

Πώς θα συνεχιστούν η προσπάθεια, η εξωστρέφεια και οι μουσικές και πολιτιστικές δράσεις που έχουν καταστήσει το σχολείο σημείο αναφοράς για τη Χίο;

Τι μέλλει γενέσθαι;

Ως γονείς δεν μπορούμε να γνωρίζουμε την απάντηση.

Μπορούμε, όμως, να καταθέσουμε αυτό που γνωρίζουμε:

Ότι έχουμε εμπιστευθεί τα παιδιά μας σε ένα σχολείο που έχει εξελιχθεί, έχει ανοίξει τα φτερά του και έχει δημιουργήσει ένα περιβάλλον μέσα στο οποίο τα παιδιά μας μπορούν να μαθαίνουν, να δημιουργούν, να εκφράζονται, να συνεργάζονται και να ανθίζουν.

Και θεωρούμε χρέος μας να εκφράσουμε δημόσια τη στήριξή μας στον Διευθυντή του σχολείου και να υπερασπιστούμε, με τη φωνή της δικής μας εμπειρίας, όλα όσα έχουμε δει να χτίζονται αυτά τα χρόνια.

Δεν ζητούμε να υποκαταστήσουμε την κρίση των αρμόδιων οργάνων.

Δεν γνωρίζουμε το περιεχόμενο της διοικητικής διαδικασίας και δεν επιχειρούμε να την προκαταλάβουμε.

Ζητούμε, όμως, να ακουστεί και η φωνή της σχολικής κοινότητας.

Η φωνή των γονέων που βλέπουν καθημερινά τα παιδιά τους να πηγαίνουν σε αυτό το σχολείο.

Η φωνή των γονέων που έχουν επενδύσει σε αυτό εμπιστοσύνη.

Η φωνή των γονέων που βλέπουν τα παιδιά τους να μαθαίνουν, να δημιουργούν, να ταξιδεύουν, να ανεβαίνουν στη σκηνή, να συνεργάζονται και να ανθίζουν.

Γιατί ένα σχολείο δεν είναι μόνο οι νόμοι και οι διαδικασίες του.

Είναι πρώτα απ’ όλα τα παιδιά του.

Και αυτά τα παιδιά αξίζουν ένα σχολείο με συνέχεια, σταθερότητα, ασφάλεια και προοπτική.

Για το σχολείο μας.

Για τα παιδιά μας.

Για το αύριό του.

Το Διοικητικό Συμβούλιο

του Συλλόγου Γονέων και Κηδεμόνων

Μουσικού Σχολείου Χίου

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή επαναφέρει στις πρόσφατες συστάσεις της γνώριμες από το 2022 συνταγές. Λιγότερη κατανάλωση, χαμηλότερη θέρμανση, περιορισμός της εξωτερικής θέρμανσης και σβήσιμο του περιττού φωτισμού. Ο επίτροπος Ενέργειας και Στέγασης Dan Jørgensen έχει καλέσει τις κυβερνήσεις να εξετάσουν εθελοντικά μέτρα περιορισμού της κατανάλωσης ενόψει του χειμώνα, καθώς τα αποθέματα φυσικού αερίου βρίσκονται σε χαμηλότερα επίπεδα από προηγούμενα χρόνια.

Και εδώ βρίσκεται η ενδιαφέρουσα λέξη: “εθελοντικά“. Η σύγχρονη εξουσία δεν χρειάζεται πάντοτε να απαγορεύει. Μερικές φορές αρκεί να εξηγεί ποια συμπεριφορά θεωρείται υπεύθυνη. Δεν σου λέει “μην ανάψεις το φως”. Σε ρωτά: “Χρειάζεται πραγματικά να είναι αναμμένο;”. Δεν σου λέει “κρύψου κάτω από την κουβέρτα”, αλλά σου προτείνει απλώς να χαμηλώσεις λίγο τον θερμοστάτη.

Η διαφορά είναι τεράστια και ταυτόχρονα σχεδόν αόρατη. Το 2022, μέσα στην ενεργειακή αναστάτωση που ακολούθησε τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία, η Κομισιόν είχε ήδη προτείνει περιορισμό της ζήτησης φυσικού αερίου, μεταξύ άλλων μέσω χαμηλότερων θερμοκρασιών σε κτίρια και περιορισμού της θέρμανσης δημόσιων και επαγγελματικών χώρων. Τότε υπήρχε η σαφής εικόνα μιας ενεργειακής κρίσης.

Σήμερα η κατάσταση είναι διαφορετική, η Ευρώπη έχει διαφοροποιήσει περισσότερο τις πηγές εφοδιασμού της και έχει μειώσει την εξάρτησή της από το ρωσικό φυσικό αέριο. Ωστόσο, η χαμηλότερη στάθμη των αποθεμάτων επαναφέρει την ανάγκη για προληπτική εξοικονόμηση.

Ποιος πληρώνει το κόστος;

Και εδώ αρχίζει το παράδοξο. Δεν χρειάζεται πλέον να υπάρχει κρίση, αρκεί η πιθανότητα της κρίσης. Έτσι η έκτακτη ανάγκη μετατρέπεται σιγά-σιγά σε μόνιμη ετοιμότητα. Ο πολίτης καλείται να είναι προνοητικός, να καταναλώνει λιγότερο, να περιορίζει τη σπατάλη και να συμμετέχει στην ενεργειακή ασφάλεια. Όλα αυτά ακούγονται απολύτως λογικά. Αλλά υπάρχει μια ενοχλητική ερώτηση: Ποιος πληρώνει το κόστος αυτής της “εθελοντικής” προσαρμογής;

Για ένα μεγάλο δημόσιο κτίριο, ένας βαθμός λιγότερος στη θέρμανση μπορεί να είναι ένας αριθμός σε έναν πίνακα. Για ένα νοικοκυριό που ήδη περιορίζει τη θέρμανση επειδή ο λογαριασμός είναι υψηλός, είναι μια εντελώς διαφορετική εμπειρία. Εδώ βρίσκεται η πραγματική αντίφαση. Η Ευρώπη θέλει ταυτόχρονα ενεργειακή ασφάλεια, πράσινη μετάβαση, βιομηχανική ανάπτυξη και ανταγωνιστικότητα. Όμως όλα αυτά χρειάζονται ενέργεια. Και όταν η ενέργεια γίνεται ακριβή ή λιγότερο διαθέσιμη, η μεγάλη γεωπολιτική στρατηγική καταλήγει τελικά σε ένα μικρό κουμπί στον τοίχο.

Έτσι λοιπόν σου περνά το νόμο με τη διαδικασία του ασυνείδητου μηχανισμού. Το  “σβήσε το φως”, “κατέβασε τη θέρμανση”, “κάνε οικονομία”, έχουν κάνει εγκατάσταση και έχουν γίνει επιταγές ανέκκλητες. Δεν είναι παράλογο να ζητείται εξοικονόμηση. Το παράδοξο βρίσκεται στο γεγονός ότι η “έκτακτη” εξοικονόμηση κινδυνεύει να γίνει μόνιμος τρόπος ζωής και η στέρηση να παρουσιαστεί ως νέα μορφή υπευθυνότητας.

Στο “Brazil”, το σύστημα λειτουργεί επειδή όλοι συμπεριφέρονται σαν να είναι φυσιολογικό. Ίσως αυτό να είναι και το ευρωπαϊκό μάθημα της ενέργειας. Δεν χρειάζεται κανείς να μας διατάξει να ζήσουμε με λιγότερο. Αρκεί να μας πείσει ότι το να θέλουμε λιγότερο είναι δική μας επιλογή. Και κάπου εκεί, ανάμεσα στον θερμοστάτη και στον διακόπτη, αρχίζει η πραγματική πολιτική της ενέργειας.

«Σήμερα είμαι στην ευχάριστη θέση να ανακοινώσω πως οι τελευταίες αμερικανικές δυνάμεις αποχωρούν από το Ιράκ!», αναφέρει ο πρόεδρος Τραμπ σε μήνυμά του στο Truth Social.

«Είναι μια σπουδαία ημέρα για την Αμερική και το σημαντικότερο είναι πως αποχωρούμε αφήνοντας το Ιράκ με έναν υπέροχο νέο πρωθυπουργό, τον Αλί αλ Ζαΐντι», δήλωσε κι εξέφρασε την ελπίδα πως ο ιρακινός ηγέτης θα καταφέρει να διαχειριστεί την κατάσταση πολύ καλά. Οι Ηνωμένες Πολιτείες και οι εταίροι τους στον αντιτζιχαντιστικό συνασπισμό ολοκλήρωσαν επισήμως την επιχείρηση Inherent Resolve στο Ιράκ έπειτα από μια 12ετή εκστρατεία εναντίον της τρομοκρατικής οργάνωσης Ισλαμικό Κράτος (ΙΚ).

«Είναι μια νίκη για τις ΗΠΑ, μια νίκη για το Ιράκ και μια αποφασιστική νίκη επί του Ισλαμικού Κράτους», υπογράμμισε ο αμερικανός πρόεδρος. «Έπρεπε να επιλέξω αν (τα αμερικανικά στρατεύματα) θα παρέμεναν ή θα αποχωρούσαν και θεώρησα, αναμφίβολα, πως ήταν καιρός (…) να επιστρέψουν σπίτι», συμπλήρωσε.

Πανηγυρίζει και το Ιράν

Το Ιράν και οι σύμμαχοί του χαιρέτισαν την αποχώρηση ως νίκη του «άξονα της αντίστασης» και της εκστρατείας τους για την εκδίωξη των αμερικανικών δυνάμεων από τη Μέση Ανατολή. Ιρακινοί στρατιώτες παρέλασαν με οχήματα στους δρόμους της Βαγδάτης και της Νατζάφ, της ιερής πόλης των σιιτών, για να σηματοδοτήσουν την αποχώρηση.

Η αποχώρηση συμφωνήθηκε το 2024, επί προεδρίας Τζο Μπάιντεν, και υλοποιήθηκε από την κυβέρνηση του Ντόναλντ Τραμπ, παρότι αυτή διεξάγει πόλεμο εναντίον του γειτονικού Ιράν. Οι αμερικανικές δυνάμεις εισέβαλαν στο Ιράκ το 2003 για να ανατρέψουν τον δικτάτορα Σαντάμ Χουσεΐν, πυροδοτώντας μια 20ετία αναταραχής και χάους. Οι Αμερικανοί αποχώρησαν αρχικά στα τέλη του 2011, αλλά επέστρεψαν λιγότερο από τρία χρόνια αργότερα για να βοηθήσουν τις ιρακινές δυνάμεις, αφού μαχητές του Ισλαμικού Κράτους κατέλαβαν το ένα τρίτο του Ιράκ.

Περισσότεροι από 4.500 Αμερικανοί στρατιώτες έχασαν τη ζωή τους στο Ιράκ, περίπου διπλάσιοι από όσους σκοτώθηκαν στον πόλεμο που διεξαγόταν παράλληλα στο Αφγανιστάν. Σύμφωνα επίσης με τη μακάβρια καταμέτρηση του πολέμου, περισσότεροι από 200.000 Ιρακινοί άμαχοι – και συνολικά 300.000 – σκοτώθηκαν.

«Εξαιρετικά επικίνδυνα τα κενά ασφάλειας»

Οι Ιρακινοί αναμένεται να αναλάβουν την ηγεσία της προσπάθειας για τη διασφάλιση της χώρας, η οποία εμφανίζεται ταυτόχρονα σύμμαχος τόσο της Ουάσιγκτον όσο και της Τεχεράνης, και για τη διατήρηση υπό καταστολή των υπολειμμάτων του Ισλαμικού Κράτους. Ωστόσο πολλοί εκφράζουν σοβαρές αμφιβολίες για την επόμενη ημέρα. «Το δίδαγμα των τελευταίων δύο δεκαετιών είναι ότι τα κενά ασφαλείας μπορεί να είναι εξαιρετικά επικίνδυνα», δήλωσε ο Τζασίμ αλ Μπαχάντλι, Ιρακινός αναλυτής που συμβουλεύει τις δυνάμεις ασφαλείας.

Οι πολιτοφυλακές εξακολουθούν να δρουν έξω από τον έλεγχο του κράτους και το Ισλαμικό Κράτος δεν έχει εξαφανιστεί. Το νέο ισχυρό κράτος που υπόσχονταν οι ΗΠΑ δεν «χτίστηκε» ποτέ και οι ανησυχίες για μια νέα περίοδο αστάθειας είναι κάτι περισσότερο από βάσιμες.

Η «νίκη» του Ιράν και ο φόβος του ISIS

Το Ιράν, το οποίο έχει εδραιώσει την επιρροή του στο Ιράκ μέσω συμμαχικών ένοπλων ομάδων από την πτώση του Σαντάμ και μετά, παρουσιάζει την αποχώρηση των ΗΠΑ ως θρίαμβο για τον «άξονα της αντίστασής» του, το δίκτυο συμμαχικών ένοπλων ομάδων σε ολόκληρη την περιοχή.

Η αποχώρηση ενισχύει «το ενδεχόμενο οι ομάδες που δρουν για λογαριασμό του Ιράν να αισθανθούν ολοένα και πιο ισχυρές, ελλείψει δυτικής στρατιωτικής παρουσίας. Αυτές οι ομάδες μπορεί να επιχειρήσουν να διευρύνουν τον ρόλο τους στη διαμόρφωση της κρατικής πολιτικής και να εδραιώσουν την παρουσία τους σε βασικούς θεσμούς», δήλωσε στο Reuters ο πολιτικός αναλυτής Αχμέντ Γιουνίς, με έδρα τη Βαγδάτη.

Ορισμένοι Ιρακινοί αξιωματούχοι ασφαλείας, τόσο της ομοσπονδιακής κυβέρνησης όσο και της ημιαυτόνομης κουρδικής περιοχής στον βορρά, υποστηρίζουν ότι η αποχώρηση των ΗΠΑ ενέχει επίσης τον κίνδυνο να δώσει νέα πνοή στους μαχητές του Ισλαμικού Κράτους. Παρά την ήττα του αυτοαποκαλούμενου χαλιφάτου τους πριν από σχεδόν μία δεκαετία, εξακολουθούν να διατηρούν ένα δίκτυο εν υπνώσει πυρήνων.

Την προηγούμενη φορά που οι ΗΠΑ αποχώρησαν, ο ιρακινός στρατός αποδείχθηκε ανίκανος να αντιμετωπίσει το Ισλαμικό Κράτος: στρατιώτες έβγαλαν τις στολές τους και τράπηκαν σε φυγή όταν η οργάνωση κατέλαβε τη Μοσούλη, τη δεύτερη μεγαλύτερη πόλη του Ιράκ, το 2014. Οι αμερικανικές δυνάμεις επέστρεψαν για να οδηγήσουν στην ήττα το αυτοαποκαλούμενο χαλιφάτο του Ισλαμικού Κράτους το 2017, παρέχοντας στις ιρακινές υπηρεσίες ασφαλείας κρίσιμες πληροφορίες για τις κινήσεις της οργάνωσης, καθώς και εναέρια υποστήριξη.

«Το σημαντικότερο ερώτημα τώρα είναι αν οι θεσμοί ασφαλείας του Ιράκ έχουν προετοιμάσει ένα βιώσιμο εναλλακτικό σχέδιο για τη φάση μετά τον συνασπισμό», δήλωσε ο απόστρατος στρατηγός του ιρακινού στρατού Μοχάμεντ αλ Τζουμπούρι, ο οποίος διοίκησε μια ταξιαρχία στον πόλεμο κατά του Ισλαμικού Κράτους.

«Ένα από τα χειρότερα σενάρια θα ήταν το Ισλαμικό Κράτος να αποκτήσει οπλισμένα drones ή drones με αυτοσχέδιους εκρηκτικούς μηχανισμούς, σε μια περίοδο κατά την οποία το Ιράκ εξακολουθεί να μην διαθέτει επαρκείς δυνατότητες αεράμυνας για να αντιμετωπίσει αποτελεσματικά τέτοιες απειλές».

Συνολικά 368 βραβευθέντες από Θριάσιο Πεδίο, Δυτική Θεσσαλονίκη και Κοζάνη

Η HELLENiQ ENERGY, μέσα από το Πρόγραμμα Εταιρικής Ευθύνης «Empowering Youth», συνεχίζει και φέτος – για 18η συνεχή χρονιά – να στηρίζει έμπρακτα τη νέα γενιά, επιβραβεύοντας τους αριστούχους απόφοιτους Γενικών και Επαγγελματικών Λυκείων στους όμορους Δήμους όπου διατηρεί τις εγκαταστάσεις της.

Η συγκεκριμένη πρωτοβουλία έχει ως στόχο να ενισχύσει και να ενθαρρύνει τους νέους στο ξεκίνημα της ακαδημαϊκής τους διαδρομής. Πλέον, έχει μετατραπεί σε θεσμό για τους μαθητές του Θριασίου Πεδίου (Δήμοι Ασπροπύργου, Ελευσίνας, Μάνδρας-Ειδυλλίας, Μεγαρέων), της Δυτικής Θεσσαλονίκης (Δήμοι Αμπελοκήπων-Μενεμένης Δέλτα, , Ελευθερίθου Κορδελιού-Εύυόσμου) και του Δήμου Κοζάνης.

Από το 2009 μέχρι και σήμερα, η HELLENiQ ENERGY έχει επιβραβεύσει περισσότερους από 6.000 αριστούχους αποφοίτους από πάνω από 60 Λύκεια, που διακρίθηκαν για τις επιδόσεις τους μέσω των Πανελλαδικών Εξετάσεων, αποδεικνύοντας τη βούλησή της να σταθεί αρωγός στους νέους που επιθυμούν να προοδεύσουν, να διακριθούν και να κατακτήσουν τα όνειρά τους.

Φέτος, προστέθηκαν  368 νέοι βραβευθέντες, οι οποίοι πέτυχαν την εισαγωγή τους στην τριτοβάθμια εκπαίδευση. Από αυτούς οι 91 προέρχονται από το Θριάσιο Πεδίο, οι 190 από τη Δυτική Θεσσαλονίκη, ενώ 87 νέοι αποφοίτησαν από Λύκεια της Κοζάνης.

Η HELLENiQ ENERGY τους καλωσόρισε όλους με το σύνθημα «Το μέλλον είναι δικό σας», στις διαδοχικές εκδηλώσεις βράβευσης που διοργάνωσε για να τους υποδεχτεί, στις 16 Σεπτεμβρίου στη Θεσσαλονίκη και στις 28 του μηνός στην Αθήνα.

Τις εκδηλώσεις τίμησαν με την παρουσία τους, η ηγεσία του Υπουργείου Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού, στελέχη της Κυβέρνησης, Βουλευτές, εκπρόσωποι της Τοπικής Αυτοδιοίκησης, τοπικοί Μητροπολίτες, εκπρόσωποι της Ελληνικής Παραολυμπιακής Επιτρπής και της Ελληνικής Ομοσπονδίας Καλαθοσφαίρισης . Κοντά στους αριστούχους βρέθηκε η Διοίκηση της HELLENiQ ENERGY και στελέχη της Εταιρείας, ενώ οι πιο ένθερμοι υποστηρικτές τους αποδείχθηκαν για ακόμα μια φορά οι εκπαιδευτικοί και, φυσικά, οι γονείς και κηδεμόνες τους.

Ο Διευθύνων Σύμβουλος της HELLENiQ ENERGY κ. Ανδρέας Σιάμισιης, τόνισε:

«Οι νέοι άνθρωποι είναι η κινητήριος δύναμη που διαμορφώνει το μέλλον της χώρας μας. Στη HELLENiQ ENERGY επενδύουμε σταθερά στις δυνατότητές τους, έχοντας διαθέσει περισσότερα από 15 εκατ. ευρώ την τελευταία δεκαετία για τη στήριξη της νέας γενιάς, με περισσότερους από 300.000 μαθητές και φοιτητές να έχουν ωφεληθεί από τις πρωτοβουλίες μας.

Σήμερα, αναγνωρίζουμε τη δική σας αριστεία και επιμονή. Συγχαίρουμε θερμά όλους τους επιτυχόντες, καθώς και τους εκπαιδευτικούς και τις οικογένειές τους που συνέβαλαν ουσιαστικά σε αυτή την επιτυχία. Εσείς είστε οι άνθρωποι που θα διαμορφώσετε το αύριο της χώρας μας.»

Με τη σειρά της, η Υπουργός Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού κα Σοφία Ζαχαράκη, δήλωσε:

«Κάθε βράβευση αναδεικνύει μια διαδρομή γεμάτη προσπάθεια, στοχοπροσήλωση και επιμονή. Σήμερα τιμούμε τους αριστούχους αποφοίτους των Λυκείων του Θριασίου Πεδίου, μαζί με τις οικογένειες και τους εκπαιδευτικούς τους. Από το 2009, η HELLENiQ ENERGY έχει βραβεύσει περισσότερους από 5.700 αποφοίτους.

Η επίδοση είναι ένας σημαντικός σταθμός, αλλά το επόμενο βήμα χρειάζεται γνώση, δημιουργικότητα και διαρκή μάθηση. Ενισχύουμε κάθε ποιοτική διαδρομή μετά το Λύκειο: σπουδές, επαγγελματική εκπαίδευση, μαθητεία, εργασία και επιχειρηματικότητα. Συγχαρητήρια σε όλους· μπροστά σας ανοίγεται ένα νέο κεφάλαιο με περισσότερες επιλογές και δυνατότητες.»

Οικοδεσπότης των τριών εκδηλώσεων ήταν ο Λάμπρος Φισφής, ο οποίος με χιούμορ, έξυπνο λόγο και αστείρευτη ενέργεια, δημιούργησε μια οικία και φιλική ατμόσφαιρα για τους νέους που βραβεύτηκαν.

Ξεχωριστή στιγμή αποτέλεσε η συζήτηση του Διευθύνοντος Συμβούλου της HELLENiQ ENERGY κ. Ανδρέα Σιάμισιη με τον κ. Γιώργο Νικολετάκη, ειδικό σε ζητήματα ενσωμάτωσης της Παραγωγικής Τεχνητής Νοημοσύνης στον εταιρικό κόσμο, για τις ευκαιρίες και τις προκλήσεις που φέρνει η Τεχνητή Νοημοσύνη στη ζωή, την εκπαίδευση και την εργασία των νέων, καθώς και για τη σημασία της υπεύθυνης αξιοποίησής της.

Η HELLENiQ ENERGY παραμένει διαχρονικά στο πλευρό των νέων και της εκπαιδευτικής κοινότητας, με σειρά πρωτοβουλιών. Εκτός από το Πρόγραμμα Επιβράβευσης Αριστούχων, από το 2013 έχει προσφέρει περισσότερες από 350 υποτροφίες για μεταπτυχιακές σπουδές σε κορυφαία Πανεπιστήμια σε Ελλάδα και εξωτερικό, δημιουργώντας παράλληλα και την κοινότητα “HELLENiQ ENERGY Alumni Community” που ενισχύει τη διασύνδεση μεταξύ των υποτρόφων, βοηθώντας στην επαγγελματική τους ανάπτυξη.

^{Σχετικά με τη HELLENiQ ENERGY
Η HELLENiQ ENERGY είναι ένας από τους κορυφαίους ολοκληρωμένους ενεργειακούς ομίλους στη Νοτιοανατολική Ευρώπη. Ιδρύθηκε το 1998, ως ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΠΕΤΡΕΛΑΙΑ, με ιστορία που ξεκινά από το πρώτο διυλιστήριο στην Ελλάδα, το 1958. Σήμερα, αποτελεί τη μεγαλύτερη εταιρεία στη χώρα και μία από τις σημαντικότερες στην Νοτιοανατολική Ευρώπη, με βάση τα ετήσια έσοδα . Υλοποιώντας με συνέπεια μια φιλόδοξη στρατηγική μετασχηματισμού, έχει αναδειχθεί σε περιφερειακό ηγέτη στον ενεργειακό τομέα, με παρουσία σε 8 χώρες και συνεχώς διευρυνόμενη διεθνή δραστηριότητα.
Η HELLENiQ ENERGY δραστηριοποιείται στην παραγωγή, προμήθεια και εμπορία όλων των μορφών ενέργειας, εστιάζοντας πλέον ολοένα και περισσότερο σε νέες, πιο καθαρές μορφές, καθώς και σε Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας. Το χαρτοφυλάκιό της περιλαμβάνει τη διύλιση, τον εφοδιασμό και εμπορία υγρών καυσίμων και πετροχημικών προϊόντων, την έρευνα και παραγωγή υδρογονανθράκων και την εμπορία καυσίμων, ενώ παράλληλα αναπτύσσεται ραγδαία στις ΑΠΕ.
Στρατηγικός πυλώνας της HELLENiQ ENERGY είναι η ανάπτυξη ενός πλήρους καθετοποιημένου «πράσινου» utility, το οποίο ενισχύεται μετά την εξαγορά του 100% της Elpedison, εταιρείας παραγωγής και προμήθειας ηλεκτρικής ενέργειας και φυσικού αερίου στην Ελλάδα. Αυτή η νέα επιχειρηματική μονάδα θα παράγει και θα προμηθεύει απευθείας την ελληνική αγορά με ηλεκτρική ενέργεια -κυρίως από ανανεώσιμες πηγές -υλοποιώντας τη δέσμευση του Ομίλου για μια δίκαιη, προσιτή και ασφαλή ενεργειακή μετάβαση.
Στο επίκεντρο της στρατηγικής της HELLENiQ ENERGY βρίσκεται η ανάπτυξη του ανθρώπινου δυναμικού της, με στόχο να αποτελεί εργοδότη επιλογής στις χώρες όπου δραστηριοποιείται. Παράλληλα, η Εταιρική Υπευθυνότητα αποτελεί έναν από τους βασικούς πυλώνες της λειτουργίας της, μέσα από τον οποίο σχεδιάζει και υλοποιεί πολυδιάστατα προγράμματα για τη στήριξη της νέας γενιάς και της κοινωνίας ευρύτερα, επηρεάζοντας θετικά περισσότερους από 2 εκατομμύρια ανθρώπους κάθε χρόνο σε διεθνές επίπεδο.
Η HELLENiQ ENERGY έχει την έδρα της στην Αθήνα, είναι εισηγμένη στο Χρηματιστήριο Αθηνών (σύμβολο: ELPE) και διαθέτει δευτερεύουσα εισαγωγή στο Χρηματιστήριο του Λονδίνου (LSE: HPLD) μέσω Παγκόσμιων Αποθετηρίων Τίτλων (GDRs).}

Οι επισκέπτες θα έχουν την ευκαιρία να θαυμάσουν από κοντά όλη την γκάμα της μάρκας, από το eDeliver 5 έως το ισχυρό eDeliver 9 και το T60 Max, ενώ την Παρασκευή 2 Οκτωβρίου 2026, στο πλαίσιο της Press Day, θα γίνει και η επίσημη παρουσίαση του MAXUS eTERRON 9 στην ελληνική αγορά.

Η μάρκα, η οποία εκπροσωπείται στην Ελλάδα από την Automotive Solutions A.E., μέλος του Ομίλου Motor Oil, ενώ την πανελλαδική διανομή και την τεχνική υποστήριξη της μάρκας έχει αναλάβει ο Όμιλος Επιχειρήσεων Σαρακάκη, έχει σημειώσει εντυπωσιακή αύξηση πωλήσεων, γεγονός που έχει ήδη αναγνωριστεί από την έδρα της εταιρείας, επιβεβαιώνοντας τη σταθερά ανοδική της πορεία και ενισχύοντας σημαντικά τη θέση της στην αγορά.

Η MAXUS παραμένει προσηλωμένη στη στρατηγική ανάπτυξης της παρουσίας της στην Ελλάδα, επενδύοντας διαρκώς στην εξυπηρέτηση πελατών, στην ενίσχυση του δικτύου της και στην προσφορά καινοτόμων και αποδοτικών λύσεων επαγγελματικής μετακίνησης.

AUTO ATHINA 2026 | 3–11 Οκτωβρίου 2026
Metropolitan Expo
MAXUS | Hall 3 | Stand B7

Ώρες λειτουργίας για το κοινό
Δευτέρα–Παρασκευή: 14:00–21:00
Σάββατο–Κυριακή: 10:00–21:00

Press Day | Παρασκευή 2 Οκτωβρίου2026
Ώρες λειτουργίας: 10:00–20:00

15:30–15:45 | Παρουσίαση MAXUS eTERRON 9
18:15 | Επίσημα εγκαίνια της έκθεσης

^{Σχετικά με την Automotive Solutions}

^{Η Automotive Solutions S.A., μέλος του Ομίλου Motor Oil, αποτελεί κορυφαίο στρατηγικό εταίρο στον τομέα της ηλεκτροκίνησης, των εξειδικευμένων οχημάτων και των λύσεων μικροκινητικότητας στην Ελλάδα και την ευρύτερη περιοχή των Βαλκανίων.
Από την ίδρυσή της το 2002, η εταιρεία αναπτύσσει ολοκληρωμένες, βιώσιμες λύσεις διαχείρισης στόλου, κατέχοντας ηγετική θέση με μερίδιο αγοράς που αγγίζει το 80% στον τουριστικό και ξενοδοχειακό κλάδο, καθώς και ισχυρή παρουσία στη βιομηχανία και τις αστικές εφοδιαστικές αλυσίδες (last-mile delivery).
 Ως αποκλειστικός εισαγωγέας και διανομέας διεθνώς αναγνωρισμένων κατασκευαστών (όπως E-Z-GO, Cushman, Melex, Taylor-Dunn) και των προηγμένων επαγγελματικών ηλεκτρικών οχημάτων Maxus, η εταιρεία προσφέρει ένα end-to-end μοντέλο υπηρεσιών. Αυτό εκτείνεται από την προμήθεια και τη χρηματοδοτική μίσθωση (leasing) έως την πλήρη τεχνική υποστήριξη, τη διάθεση ανταλλακτικών και την ανάπτυξη υποδομών φόρτισης.
Με επίκεντρο τις υπερσύγχρονες κεντρικές εγκαταστάσεις της στη Μεταμόρφωση Αττικής, η Automotive Solutions S.A. συνδυάζει την τεχνογνωσία με την καινοτομία, οδηγώντας τη μετάβαση των επιχειρήσεων προς την πράσινη και ενεργειακά αποδοτική κινητικότητα.}

^{Σχετικά με τoν Όμιλο Επιχειρήσεων Σαρακάκη
Ο Όμιλος Επιχειρήσεων Σαρακάκη ιδρύθηκε το 1922 και εξακολουθεί να διοικείται από την ιδρυτική οικογένεια αποτελώντας έναν δυναμικό οργανισμό ο οποίος διατηρεί φυσική παρουσία στην Ελλάδα, καθώς και στην Κύπρο, τη Ρουμανία και τη Βουλγαρία μέσω των θυγατρικών του.
Ο Όμιλος Επιχειρήσεων Σαρακάκη είναι ο αποκλειστικός εισαγωγέας και διανομέας μιας ευρείας γκάμας επιβατικών και επαγγελματικών οχημάτων, καθώς και μηχανημάτων, από διεθνώς καταξιωμένους κατασκευαστές. Το ολοκληρωμένο χαρτοφυλάκιό του επεκτείνεται στις ενοικιάσεις και το leasing οχημάτων μέσω της στρατηγικής του συνεργασίας με την Kinsen, στις ασφαλιστικές υπηρεσίες μέσω της θυγατρικής του Απόλλων, και στις περιβαλλοντικές υπηρεσίες μέσω της θυγατρικής του Enser.}

Για το βιβλίο θα μιλήσουν ο Νίκος Δαμιανάκης, Ψυχολόγος MSc, Δρ. Κοινωνιολογίας, και ο Ηλίας Σκυλλάκος, δημοσιογράφος – συγγραφέας του βιβλίου.

Τη συζήτηση θα συντονίσει ο Γιώργος Καλιαμπάκας, Πολιτικός Επιστήμονας, MSc Διεθνών και Ευρωπαϊκών Σχέσεων.

Πρόκειται για ένα εξαιρετικά επίκαιρο βιβλίο, που συνδέει την ιστορία των επεμβάσεων του αμερικανικού ιμπεριαλισμού στη Λατινική Αμερική με τη σημερινή πραγματικότητα και επιχειρεί να απαντήσει στο κρίσιμο ερώτημα: τι αλλάζει στην περίοδο Τραμπ και τι παραμένει σταθερό στον μηχανισμό της αμερικανικής κυριαρχίας;

Όπως αναφέρεται στο οπισθόφυλλο του βιβλίου:

«Η Λατινική Αμερική υπήρξε διαχρονικά για τις Ηνωμένες Πολιτείες ένα πεδίο επιβολής και λεηλασίας, ένας χώρος όπου δοκιμάστηκαν και τελειοποιήθηκαν οι μηχανισμοί της αμερικανικής ιμπεριαλιστικής ισχύος. Γι’ αυτό και από το κατεστημένο της Ουάσινγκτον παρουσιάζεται διαχρονικά ως «πίσω αυλή», δηλαδή ως ζώνη ελέγχου και καταλήστευσης.

Το βιβλίο επιχειρεί να αναδείξει την οργανική φύση της αμερικανικής εξωτερικής πολιτικής στην ήπειρο, από τον Ψυχρό Πόλεμο έως τις σύγχρονες μορφές υβριδικού, οικονομικού και στρατιωτικού πολέμου.

Στο επίκεντρό του βρίσκονται ορισμένα διαχρονικά ιστορικά παραδείγματα επεμβάσεων (μυστικών και φανερών), ενώ ολοκληρώνεται με τη στρατιωτική επίθεση των ΗΠΑ στη Βενεζουέλα και την απαγωγή του προέδρου Νικολάς Μαδούρο, στις 3 Ιανουαρίου του 2026.

Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται, μεταξύ άλλων, και στη νέα φάση της αμερικανικής επιθετικότητας, όπου ο Τραμπ απογυμνώνει τον ιμπεριαλισμό από τα προσχήματα του «εκδημοκρατισμού» και του «ανθρωπισμού».

Οι πολιτικές ανακατατάξεις, η κοινωνική αντίσταση και η ενίσχυση νέων διεθνών οικονομικών και γεωπολιτικών δεσμών αναδεικνύουν τα όρια της αμερικανικής κυριαρχίας στη Λατινική Αμερική. Μια σειρά από χώρες αμφισβητούν την Ουάσινγκτον και αναζητούν δρόμους μεγαλύτερης πολιτικής και οικονομικής ανεξαρτησίας.

Μέσα σε αυτές τις ρωγμές, ανοίγει ένα πραγματικό «παράθυρο ευκαιρίας» για τους λαούς της Λατινικής Αμερικής ώστε να σπάσουν τον ιστορικό κύκλο της εξάρτησης, να διεκδικήσουν τον πλούτο τους και να χαράξουν μια πορεία αξιοπρέπειας. Όμως, αυτός ο δρόμος δεν θα είναι ούτε εύκολος ούτε γραμμικός».

Είσοδος : Ελεύθερη

Συγκεκριμένα, παρουσιάστηκε σχέδιο αύξησης κατά 245% του στόχου αποθήκευσης, στα 9,3 GW (5,6 GW μπαταρίες, 2,5 GW αντλησιοταμίευση, 1,2 GW υδρογόνο), παράλληλα με τριπλασιασμό του στόχου ΑΠΕ. Αυτή ήταν η πιο φιλόδοξη στιγμή του σχεδιασμού. Τον Ιούνιο του 2023, με υπουργό πάλι τον Σκρέκα, είχαμε την ενεργοποίηση του μηχανισμού στήριξης, που άνοιξε τον δρόμο για τρεις διαγωνισμούς μπαταριών συνολικά 1.000 MW με πόρους 341 εκατ. ευρώ, με ορίζοντα ολοκλήρωσης το τέλος του 2025 – προθεσμία που, όπως είδαμε στο προηγούμενο άρθρο, έχει πλέον γλιστρήσει για το 2026.

Τον Αύγουστο του 2023 ολοκληρώθηκε με επιτυχία ο πρώτος διαγωνισμός: Μεσοσταθμική τιμή 49.748 ευρώ/MW/έτος (56,74% κάτω από το πλαφόν) – έδειξε ότι υπήρχε τεράστιο επενδυτικό ενδιαφέρον. Τον Νοέμβριο του 2023 στον δεύτερο διαγωνισμό είχαμε την πρώτη “περικοπή” στήριξης – εδώ έγινε μια καθαρά πολιτική επιλογή: Η κρατική λειτουργική ενίσχυση μειώθηκε στο μισό, από 200.000 ευρώ/MW στα 100.000 ευρώ/MW. Το μήνυμα ήταν ότι το ΥΠΕΝ θεωρούσε τα έργα πλέον αρκετά βιώσιμα οικονομικά, ώστε να χρειάζονται λιγότερη στήριξη.

Τον Μάρτιο του 2023 ο Θόδωρος Σκυλακάκης γίνεται υπουργός στο ΥΠΕΝ, και το σχέδιο αλλάζει. Ο νέος υπουργός δήλωσε ρητά ότι δεν ήθελε «υπερφιλόδοξους στόχους που θα αποδειχθεί το 2030 ότι δεν μπορούσαν να υλοποιηθούν» – μια στροφή προς έναν πιο “συγκρατημένο” σχεδιασμό.

Αύγουστος 2023 – η πρώτη μεγάλη “ψαλιδιά”: Σε σχέση με το φιλόδοξο σχέδιο του Ιανουαρίου, ο στόχος αποθήκευσης για το 2030 περιορίστηκε από 8,1 GW σε 5,3 GW, με τις μπαταρίες να κόβονται από 5,6 GW σε 3,1 GW. Αυτή είναι ίσως η πιο κρίσιμη πολιτική απόφαση: Μέσα σε λίγους μήνες, ο στόχος μπαταριών υποδιπλασιάστηκε.

Οι τρεις αποφάσεις-κλειδιά

Τον Ιανουάριο του 2025 έγινε ο τρίτος διαγωνισμός που επέφερε το κλείσιμο της στήριξης. Η πολιτική ηγεσία του ΥΠΕΝ έκρινε ότι τα έργα είναι πλέον βιώσιμα χωρίς χρηματοδοτική στήριξη, και η επόμενη “φουρνιά” έργων θα έχει μόνο fast-track αδειοδότηση, χωρίς επιδότηση – αυτή είναι η ρητή επιβεβαίωση του “δόγματος μηδενικής στήριξης” που αναφέραμε στο προηγούμενο άρθρο, με σαφή ημερομηνία και πρόσωπο απόφασης.

Τέλος, τον Σεπτέμβριο του 2024 είχαμε το επικαιροποιημένο ΕΣΕΚ που ανέβασε τον στόχο για ΑΠΕ από 12,5 GW σε 22,4 GW έως το 2030  – αλλά, όπως δείξαμε στο προηγούμενο άρθρο, ο στόχος μπαταριών δεν αυξήθηκε ανάλογα. Το συμπέρασμα από το χρονολόγιο είναι απολύτως διαφανές: Υπάρχουν τρεις διακριτές πολιτικές αποφάσεις-κλειδιά, με συγκεκριμένα πρόσωπα και ημερομηνίες:

1. Η υποδιπλασίαση του στόχου μπαταριών μέσα στο 2023 (από 5,6 σε 3,1 GW) ενώ ταυτόχρονα ο στόχος ΑΠΕ συνέχισε ν’ ανεβαίνει.
2. Η σταδιακή μείωση της κρατικής ενίσχυσης στους διαγωνισμούς (από 200.000 σε 100.000 ευρώ/MW στον β’ διαγωνισμό).
3. Η ρητή απόφαση να σταματήσει η στήριξη μετά τον γ’ διαγωνισμό, στηριζόμενη στην εκτίμηση ότι η αγορά είναι ήδη “ώριμη” – εκτίμηση που, όπως δείχνουν τα τωρινά στοιχεία (220 MW εγκατεστημένα έναντι στόχου 4,3+ GW), αποδεικνύεται αρκετά αμφισβητούμενη.

Από τις ΑΠΕ στο φυσικό αέριο 

Στη συνέχεια βλέπουμε ότι επέρχεται μια μετατόπιση εστίασης με τη σημερινή ηγεσία του ΥΠΕΝ, η οποία φαίνεται να έχει εστιάσει στο φυσικό αέριο, με αποτέλεσμα ο κλάδος των ΑΠΕ να περνά σε δεύτερη μοίρα – δηλαδή υπάρχει και ζήτημα προτεραιοτήτων στην ενεργειακή πολιτική.

Η σημερινή ηγεσία του ΥΠΕΝ είναι ο Σταύρος Παπασταύρου, υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, με υφυπουργό τον Νίκο Τσάφο.
Ο Παπασταύρου είναι δικηγόρος, με μεταπτυχιακό από τη Νομική Σχολή του Harvard, διετέλεσε υπουργός Επικρατείας στην κυβέρνηση μετά τις εκλογές του Ιουνίου 2023, εργάστηκε ως νομικός σύμβουλος στην κεφαλαιαγορά και στο εταιρικό δίκαιο, και ήταν κύριος διαπραγματευτής με τους δανειστές του ελληνικού κράτους, την περίοδο 2012-2015. Δεν έχει δηλαδή προηγούμενο τεχνοκρατικό προφίλ στην ενέργεια – είναι κυρίως νομικός/πολιτικός, με εμπειρία σε διαπραγματεύσεις και θεσμικά θέματα.

Ο υφυπουργός Τσάφος, ήταν προηγουμένως σύμβουλος του πρωθυπουργού σε θέματα ενέργειας, με ειδίκευση στην στρατηγική ανάπτυξη ενεργειακών projects και στην εμπορία αερίου/LNG. Έχει συνεργαστεί με πάνω από 100 εταιρείες και κυβερνήσεις σε 30+ χώρες, και είναι τακτικός αρθρογράφος/σχολιαστής σε Foreign Affairs, Καθημερινή, Bloomberg, Economist κ.ά. Αυτός είναι ο πιο “τεχνικός” από τους δύο, με ισχυρό background στο φυσικό αέριο/LNG – κάτι που εξηγεί εν μέρει την παρατήρηση σχετικά για στροφή προς το αέριο.

Τα στοιχεία δείχνουν μια αρκετά συγκεκριμένη και επιβεβαιωμένη εικόνα: Η νέα ηγεσία έχει πράγματι θέσει τους υδρογονάνθρακες και το φυσικό αέριο πολύ ψηλά στην ατζέντα, αν και επίσημα διατηρεί ρητορική “ισορροπίας” μεταξύ των δύο.

Οι τρεις βασικοί πυλώνες της ατζέντας Παπασταύρου-Τσάφου

Αρχικά, σε μία άκρως εντυπωσιακή δήλωση, ο Παπασταύρου χαρακτήρισε την ανάπτυξη του τομέα υδρογονανθράκων ως «εθνική υπόθεση» που απαιτεί «σοβαρότητα, συνέπεια και συνέχεια», τονίζοντας ότι η χώρα εισέρχεται σε νέα φάση ενεργειακής στρατηγικής και γεωπολιτικής αναβάθμισης. Λίγες μέρες πριν (19/6/2026) δήλωσε ότι επιταχύνουν αποφασιστικά την ανάπτυξη στον τομέα των υδρογονανθράκων, με ιδιαίτερη έμφαση στην παρουσία Chevron και ExxonMobil στην Ελλάδα, εκτιμώντας ότι ένα πιθανό κοίτασμα θα μπορούσε να αξίζει έως 10 δισ. ευρώ.

Ο δεύτερος πυλώνας είναι το τρίπτυχο φυσικό αέριο-εθνικά κοιτάσματα και ενεργειακός κόμβος. Τον Μάιο 2026 από τη Λευκωσία, ο υπουργός σημείωσε ότι η Κύπρος προχωρά στην αξιοποίηση των εθνικών πόρων φυσικού αερίου και «εμείς ακολουθούμε», ζητώντας ισορροπημένο ενεργειακό μείγμα, χωρίς αποκλεισμό τεχνολογιών. Παράλληλα ο υφυπουργός Τσάφος, με ειδίκευση στο LNG, έχει επιβεβαιώσει ότι η Ελλάδα αποτελεί σήμερα σημείο εισόδου για το αμερικανικό LNG, και πιθανώς και για εγχώριους ενεργειακούς πόρους προς την Ευρώπη.

Ο τρίτος είναι ο γεωπολιτικός “διάδρομος” Νότου-Βορρά. Σε ομιλία στο προσυνέδριο της ΝΔ, ο Παπασταύρου περιγράφει πώς ο Κάθετος Διάδρομος (Ρεβυθούσα, TAP, FSRU, IGB) αντιστρέφει την ιστορική ροή φυσικού αερίου από Βορρά σε Νότο, καθιστώντας τη Ελλάδα δίοδο ενέργειας, προς μια αγορά 100 εκατομμυρίων ανθρώπων.

Η ισορροπία μεταξύ ΑΠΕ-φυσικού αερίου 

Η επίσημη ρητορική ομιλεί για «ισορροπίες» στην ενέργεια – αλλά η έμφαση είναι προς το φυσικό αέριο. Ο υπουργός επανειλημμένα μιλάει για “ισορροπημένο μείγμα” – δήλωσε ότι η Ελλάδα οφείλει να αξιοποιήσει όλες τις πηγές (ήλιο, άνεμο, υδροηλεκτρικά αλλά και πιθανά κοιτάσματα)–  διευκρινίζοντας ότι η ανάπτυξη υδρογονανθράκων δεν αναιρεί τη στόχευση για απανθρακοποίηση, καθώς το φυσικό αέριο παραμένει αναγκαίο για τη σταθερότητα του συστήματος.

Ωστόσο, παρατηρείται μια ασυμμετρία στην έμφαση και στη συχνότητα δηλώσεων: Οι περισσότερες δημόσιες τοποθετήσεις, συσκέψεις και πρωτοβουλίες αφορούν το φυσικό αέριο/πετρέλαιο/υδρογονάνθρακες (έκτακτες συσκέψεις για ενεργειακή ασφάλεια λόγω Μέσης Ανατολής, επισκέψεις σε Chevron/ExxonMobil, διάδρομος Νότου-Βορρά) – ενώ δεν υπάρχει ανάλογη δημόσια προβολή πρωτοβουλιών, για επιτάχυνση της αποθήκευσης μπαταριών για παράδειγμα. Αυτή η μετατόπιση εξηγεί εν μέρει το προηγούμενο εύρημα ότι η νέα ηγεσία του ΥΠΕΝ έχει εστιάσει στο φυσικό αέριο, με αποτέλεσμα ο κλάδος των ΑΠΕ να περνά σε δεύτερη μοίρα.

Πάντως, δεν φαίνεται να υπάρχει ρητή-επίσημη εγκατάλειψη των ΑΠΕ/αποθήκευσης – ο υφυπουργός Τσάφος μάλιστα υπερασπίστηκε τα οφέλη της πράσινης μετάβασης, τονίζοντας ότι η χώρα είναι καθαρός εξαγωγέας ηλεκτρικής ενέργειας από το 2024, αλλά η πολιτική προσοχή-χρόνος και το πολιτικό κεφάλαιο της ηγεσίας φαίνεται να κατευθύνεται κατά προτεραιότητα στους υδρογονάνθρακες και τη γεωστρατηγική θέση της Ελλάδας στο αέριο, σε μια περίοδο όπου το ζήτημα αποθήκευσης μπαταριών χρειάζεται ακριβώς αυτό το είδος πολιτικής ώθησης για να ξεμπλοκάρει.

*Το ΕΣΕΚ είναι το επίσημο σχέδιο, ο μακροπρόθεσμος “οδικός χάρτης” της Ελλάδας για την ενέργεια και το κλίμα, που καταρτίζει το υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας (ΥΠΕΝ). Καθορίζει συγκεκριμένους αριθμητικούς στόχους για το πώς θα μοιάζει το ενεργειακό μείγμα της χώρας, σε ένα μελλοντικό ορόσημο (συνήθως το 2030, με προβολή και έως το 2050). Περιλαμβάνει στόχους όπως:

• Πόσα GW θα έχει η χώρα σε φωτοβολταϊκά, αιολικά, μπαταρίες, αντλησιοταμίευση.
• Πόσο θα μειωθούν οι εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου.
• Τι ποσοστό της ηλεκτροπαραγωγής θα καλύπτεται από ΑΠΕ.
• Πόση ισχύς θα διατηρηθεί σε μονάδες φυσικού αερίου.
• Πόσα χρήματα χρειάζονται για επενδύσεις σε δίκτυα, κτίρια, μεταφορές.

Όλα τα κράτη-μέλη της ΕΕ είναι υποχρεωμένα να καταθέτουν τέτοιο σχέδιο στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή, στο πλαίσιο των ευρωπαϊκών κλιματικών στόχων (Green Deal, στόχοι 2030/2050). Η Ελλάδα κατέθεσε το πρώτο της ΕΣΕΚ το 2019, και από τότε το αναθεωρεί περιοδικά – με αρκετά σημαντικές αλλαγές στόχων ανά υπουργό/περίοδο (2023 με Σκρέκα, 2023-2024 με Σκυλακάκη).

Το ΕΣΕΚ είναι ακριβώς το έγγραφο μέσα στο οποίο “κρύβονται” οι αριθμοί που δείχνουν τους στόχους – π.χ. ο στόχος για 3,1 GW μπαταρίες αντί 5,6 GW, ή τα 7,885 GW μονάδων αερίου που το Green Tank θεωρεί υπερβολικά. Δεν είναι απλά μια πρόβλεψη –
λειτουργεί σαν επίσημη κατευθυντήρια γραμμή που στη συνέχεια καθορίζει τι διαγωνισμούς θα κάνει η ΡΑΑΕΥ, τι επενδύσεις θα στηριχθούν, και πόσο αέριο “δικαιολογείται” να παραμείνει στο σύστημα. Γι’ αυτό η κριτική του Green Tank – ότι ο στόχος αερίου στο ΕΣΕΚ δεν έχει αναπροσαρμοστεί προς τα κάτω – είναι ουσιαστικά μια κριτική στο επίσημο σχέδιο της χώρας, όχι σε κάποια άτυπη πρακτική.

Η Αθήνα εμφανίζεται ως ιστορικός φίλος του Λιβάνου και του αραβικού κόσμου, ενώ ταυτόχρονα εμβαθύνει μια στρατηγική στρατιωτική συνεργασία με το Ισραήλ. Σχεδιάζει επίσης να θέσει στην ατζέντα μια εταιρική σχέση ΕΕ-Λιβάνου κατά τη διάρκεια της ελληνικής προεδρίας της ΕΕ το δεύτερο εξάμηνο του 2027, καθώς η αποχώρηση της UNIFIL (Προσωρινή Δύναμη των Ηνωμένων Εθνών) φτάνει στο τελικό της στάδιο.

Ο ευρωπαϊκός δρόμος προς τη Βηρυτό περνά επομένως μέσα από μια πρωτεύουσα, την οποία ο Νετανιάχου έχει εντάξει στον προτεινόμενο αντι-άξονά του, με τον ισραηλινό στρατό να κατέχει πλέον μέρος της χώρας (περί του 6%). Πέραν των επιδιώξεων της Αθήνας, η συγκεκριμένη διευθέτηση ασκεί πίεση στην αναθεωρητική στρατηγική της Άγκυρας στην Ανατολική Μεσόγειο, επειδή η ελληνοτουρκική αντιπαράθεση περνά ήδη από την Κύπρο, τα θαλάσσια σύνορα και τον έλεγχο της θάλασσας.

Ένα κράτος που το χρειάζονται όλοι πλην Ισραήλ

Η αντίφαση ήταν ενσωματωμένη στη συνάντηση του Παρισιού, που συγκλήθηκε από τη Γαλλία και την Ιορδανία μέσω της Διαδικασίας της Άκαμπα, στο πλαίσιο της προετοιμασίας μιας διεθνούς διάσκεψης για τη στήριξη του λιβανικού στρατού και των δυνάμεων ασφαλείας.

Το Παρίσι συνέδεσε μεγάλης κλίμακας βοήθεια με ένα αξιόπιστο σχέδιο ανάπτυξης δυνάμεων, ενώ Λιβανέζοι αξιωματούχοι προειδοποίησαν ότι η βοήθεια εξακολουθούσε να τελεί υπό την ομηρία άλυτων πολιτικών προϋποθέσεων και ότι η ανάπτυξη δεν θα μπορούσε να επιτραπεί να προκαλέσει εσωτερική σύγκρουση. Το Ριάντ έχει επίσης συνεργαστεί κυρίως με το κράτος και τους συνταγματικούς του θεσμούς μετά την εκλογή του Αούν, συνδέοντας τη χρηματοδότηση με τις μεταρρυθμίσεις και τον περιορισμό των όπλων στην κρατική εξουσία.

Η Κοινή Αμυντική Συμφωνία της Μέκκας, που συνδέει τη Σαουδική Αραβία, την Τουρκία και το Πακιστάν, έχει επίσης μειώσει την παλαιότερη λογική του σαουδαραβοτουρκικού ανταγωνισμού στη σουνιτική πολιτική σκηνή του Λιβάνου. Σε συνέντευξή του, ο πρόεδρος της Συρίας Αχμέντ αλ-Σαράα υποστήριξε ότι ο Λίβανος χρειάζεται μια τρίτη επιλογή, αντί να διχαστεί μεταξύ εμφυλίου πολέμου, ή πολέμου με το Ισραήλ.

Η Άγκυρα, η Αθήνα, το Ριάντ, το Παρίσι και η Δαμασκός χρειάζονται όλοι ένα ικανό λιβανικό κράτος, ακόμη κι όταν το θέλουν για αντίθετους σκοπούς. Ο μόνος μηχανισμός που ήδη λειτουργεί επί του εδάφους είναι δομημένος γύρω από την αδυναμία του Λιβάνου να γίνει ενιαίος.

Διαμελισμός μέσω… χρονοδιαγράμματος

Καμία εξωτερική δύναμη δεν διαθέτει σήμερα τα μέσα για να καταλάβει και να διοικήσει τον Λίβανο. Ο κατακερματισμός θα στερούσε επίσης από την Άγκυρα αυτό που επιδιώκει στη θαλάσσια στρατηγική της, καθώς ένας βόρειος θύλακας χωρίς διεθνή νομιμοποίηση δεν μπορεί να υπογράψει μία διεθνώς αναγνωρισμένη θαλάσσια συμφωνία.

Ωστόσο, ένας de facto διαχωρισμός αναδύεται ήδη, με κάθε τμήμα της χώρας να κινείται βάσει διαφορετικού χρονοδιαγράμματος. Η ανασυγκρότηση στον νότο αναβάλλεται έως ότου επαληθευτεί ο αφοπλισμός, μετά από έναν πόλεμο που κατέστρεψε δεκάδες χωριά και κατέστησε τον εκτοπισμό ολοένα και πιο μόνιμο.

Ο βορράς στρέφεται οικονομικά προς την Τουρκία μέσω του λιμανιού της Τρίπολης, της ναυτιλιακής γραμμής Μερσίνης και των προγραμματισμένων δρομολογίων του Qlayaat. Η Βηρυτός περιμένει χρηματοδότηση από χώρες του Κόλπου και την Ευρώπη, η οποία συνδέεται με μεταρρυθμίσεις. Όπως δήλωσε ο Λιβανέζος πρωθυπουργός Σαλάμ στο Κοινοβούλιο στις 15 Σεπτεμβρίου: «Δεν μπορεί να υπάρξει βιώσιμη ανασυγκρότηση χωρίς χρηματοδότηση, χρηματοδότηση χωρίς εμπιστοσύνη και εμπιστοσύνη χωρίς ένα ικανό κράτος».

Εάν το κράτος παραμείνει ακινητοποιημένο και η ανασυγκρότηση κατανέμεται άνισα ανά γεωγραφική περιοχή, η βόρεια ζώνη επιρροής της Άγκυρας θα μπορούσε να μετατραπεί σε ένα εναλλακτικό κέντρο εξουσίας. Τα στελέχη που ήλπιζε να προωθήσει προς τη Βηρυτό μπορεί, αντί γι’ αυτό, να βρεθούν να διοικούν τον βορρά εξ ορισμού. Η παρατεταμένη παράλυση θα παρήγαγε τότε τον διαμελισμό, που η Τουρκία επιδιώκει να αποφύγει…

Η Κύπρος και η μονιμοποίηση του προσωρινού

Ο Λίβανος και η Κύπρος υπέγραψαν συμφωνία για την αποκλειστική οικονομική ζώνη στις 26 Νοεμβρίου 2025, προκαλώντας την άμεση απόρριψη της από την Άγκυρα και το ψευδοκράτος. Η συμφωνία αναγνώριζε την Κυπριακή Δημοκρατία ως τον μοναδικό εκπρόσωπο του νησιού, ενώ η επικύρωσή της από τον Λίβανο παρέμεινε αντικείμενο πολιτικής αντιπαράθεσης.

Ο Γενικός Γραμματέας του ΟΗΕ Αντόνιο Γκουτέρες δήλωσε τον Ιούλιο ότι μια ακόμη συνάντηση σε σχήμα 5+1 απαιτούσε περισσότερη προετοιμασία και, μέχρι τα τέλη Σεπτεμβρίου, δεν είχε οριστεί ημερομηνία. Οποιαδήποτε μελλοντική φόρμουλα που θα παρέχει στους Τουρκοκύπριους ουσιαστικό λόγο στις αποφάσεις για την αποκλειστική οικονομική ζώνη, θα μπορούσε να επαναφέρει στο προσκήνιο τη πολιτική βάση της λιβανοκυπριακής συμφωνίας.

Το μερίδιο του Λιβάνου στο φυσικό αέριο της Μεσογείου μπορεί τελικά να καθοριστεί στη νεκρή ζώνη της Λευκωσίας, εξίσου όσο και στην Μπάαμπντα. Η εντολή της UNIFIL λήγει στις 31 Δεκεμβρίου 2026, αλλά η αποχώρησή της αναμένεται να συνεχιστεί έως τον Σεπτέμβριο του 2027. Η Βηρυτός και οι εταίροι της εξακολουθούν να συζητούν τι, εάν υπάρχει κάτι, θα την ακολουθήσει.

Ο Αούν έχει χαρακτηρίσει την αποτροπή ενός κενού ως προτεραιότητα και έχει δηλώσει ότι οποιαδήποτε δύναμη αντικατάστασης θα πρέπει να παραμείνει μόνο έως ότου ο στρατός μπορέσει να αναπτυχθεί. Λιβανέζοι αξιωματούχοι απορρίπτουν μια αποστολή επιτήρησης με εξουσία να υπαγορεύει τις επιχειρήσεις του στρατού, ενώ οι ισραηλινές εκλογές καθιστούν απίθανη, βραχυπρόθεσμα, τη συναίνεση του Τελ Αβίβ σε μια νέα διεθνή δύναμη. Για παράδειγμα, η δύναμη του ΟΗΕ, που στάλθηκε στην Κύπρο ως προσωρινό μέτρο το 1964, εξακολουθεί να βρίσκεται στο νησί, κάτι που ο Λίβανος δύσκολα μπορεί να αγνοήσει.

Η μάχη μετά την UNIFIL

Η “τρίτη επιλογή” που ανέφερε ο Σαράα υπάρχει θεωρητικά και εξαρτάται από το ικανό λιβανικό κράτος που οι περισσότερες περιφερειακές δυνάμεις υποστηρίζουν ότι επιθυμούν. Η Άγκυρα χρειάζεται μια ένα κυρίαρχο κράτος που μπορεί να υπογράφει θαλάσσιες συμφωνίες. Η Αθήνα επιδιώκει ένα ανάχωμα στην τουρκική επέκταση. Το Ριάντ θα χρηματοδοτήσει ευκολότερα θεσμούς παρά παρατάξεις, ενώ η Δαμασκός δεν έχει την πολυτέλεια ενός κατακερματισμένου γείτονα που θα αναπαράγει τη δική της κρίση. Ο πέντε, λοιπόν δοκιμασίες για τον Λίβανο είναι οι εξής:

• Οι συνομιλίες του Οκτωβρίου στη Ρώμη.
• Τα χρήματα που θα δεσμευθούν στη διεθνή διάσκεψη για τον στρατό.
• Η σύνθεση οποιασδήποτε δύναμης που θα αναλάβει μετά την UNIFIL και ο ρόλος της Τουρκίας σε αυτήν.
• Η γεωγραφική κατανομή των κονδυλίων για την ανασυγκρότηση.
• Η εμφάνιση οποιασδήποτε τοπικής αρχής στον βορρά που θα είναι σε θέση να αποφασίζει ποιος μπορεί να δραστηριοποιείται εκεί.

Ο επόμενος διαμελισμός του Λιβάνου μπορεί να μη χρειαστεί ούτε μια συμφωνία που θα μεσολαβηθεί από ξένες δυνάμεις, ούτε νέες γραμμές στον χάρτη. Θα προκύψει εάν οι σημερινές, υποτίθεται προσωρινές, διευθετήσεις επιτραπεί να παγιωθούν σε μια μόνιμη τάξη.

Όμως, ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης και ο διορισμένος, εξωκοινοβουλευτικός υπουργός Εξωτερικών, Γιώργος Γεραπετρίτης, έχουν αιφνιδιαστεί πλήρως από την πλέον πραγματική (και όχι απλά φημολογούμενη) τακτική της αμερικανικής πλευράς. Η συζήτηση περί εξοπλιστικών προγραμμάτων και, κυρίως, η δρομολόγηση συγκεκριμένων ελληνικών αποφάσεων θεωρείται πια από το Στέιτ Ντιπάρτμεντ ως το κυριότερο από τα λεγόμενα «παραδοτέα» των επαφών στην Αθήνα την προσεχή εβδομάδα.

Μέχρι πρότινος, το Μαξίμου ήλπιζε ότι η ενδεχόμενη επίσκεψη του Ρούμπιο θα είχε μόνον επικοινωνιακή διάσταση με τις φωτογραφίσεις χειραψιών και εναγκαλισμών (“photo opportunities”) για προεκλογική εκμετάλλευση.

Τελικά, ο  Μητσοτάκης βρίσκεται ενώπιον μιας πολύ δύσκολης απόφασης, επειδή η – όποια – επιλογή του θα έχει βαρύ πολιτικό κόστος σε μια κρίσιμη συγκυρία. Αφενός, η ξαφνική ανακοίνωση ανάθεσης συμβολαίων υψηλής αξίας στις ΗΠΑ (μόνον πέντε εβδομάδες μετά τα συμβόλαια € 3,1 δισ. με το Ισραήλ για το θόλο αεράμυνας) θα προκαλέσει σοκ, σε μια κοινωνία που ήδη ταλαιπωρείται από την ακρίβεια και την πτώση του βιοτικού επιπέδου της, ενόψει και ενός δύσκολου χειμώνα.

Αφετέρου, η απόρριψη του αμερικανικού αιτήματος θα επηρέαζε σοβαρότατα το κλίμα με την Ουάσιγκτον , σε μια περίοδο που εξελίσσονται οι σχεδιασμοί για το “ΝΑΤΟ 3.0”, αξιολογείται η στάση των συμμάχων στις πολέμους της Ουκρανίας και του Ιράν και επικρατεί ακραία αβεβαιότητα για τις ευαίσθητες σχέσεις Αθήνας-Άγκυρας.

Τι μας έχουν διαμηνύσει οι ΗΠΑ

Υπενθυμίζεται ότι, παρά τις εκκλήσεις της κυβέρνησης από τον Ιούνιο του 2024 ως την άνοιξη του 2025, η Ουάσιγκτον δεν κατάφερε να αποτρέψει την επιθετική στάση της Άγκυρας κατά των βυθομετρικών ερευνών για την ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας-Κύπρου-Ισραήλ (“καλώδιο” GSI).

Επίσης, αν και η Άγκυρα απέχει ακόμα από την επανένταξή της στο πρόγραμμα των F-35, ο Ρούμπιο έχει αναφέρει ευθέως στον κ. Γεραπετρίτη, από τον Ιούνιο του 2025, πως ούτε ο ίδιος ούτε ο πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ συμμερίζονται το επιχείρημα περί διατάραξης της ισορροπίας ισχύος μεταξύ Ισραήλ και Τουρκίας και δεν δεσμεύονται από τις ανάλογες ελληνικές εκτιμήσεις για το Αιγαίο και τη Μεσόγειο.

Παράλληλα, ανεξάρτητα από τις αξιολογήσεις τους για τα πιεστικά προβλήματα που αντιμετωπίζει μεγάλο μέρος της ελληνικής κοινωνίας (και τον αντίκτυπό τους στις προσεχείς εκλογές), οι αρμόδιοι αξιωματούχοι της πρεσβείας των ΗΠΑ στην Αθήνα δεν έχουν διάθεση κατανόησης των αντεπιχειρημάτων της κυβέρνησης.

Προτιμούν να βάζουν στο τραπέζι τις – κατά την άποψή τους – «μη τηρηθείσες» υποσχέσεις (προσωπικά και από τον κ. Μητσοτάκη) ότι η ελληνική συμμετοχή στα νέα αμυντικά και βιομηχανικά προγράμματα της ΕΕ δεν θα κατέληγε σε αποκλεισμό των συστημάτων αμερικανικής κατασκευής.

Επίσκεψη Ρούμπιο: Το εξοπλιστικό πακέτο 

Σε αυτό το πλαίσιο, το σκεπτικό του Στέιτ Ντιπάρτμεντ είναι ότι – με την ευκαιρία της επίσκεψης Ρούμπιο – τα συμβόλαια σε εταιρείες των ΗΠΑ θα είναι μεν αξίας πολλών δισεκατομμυρίων ευρώ, αλλά, πρώτον, θα προσφερθεί χρονοδιάγραμμα πληρωμής σε ετήσιες δόσεις. Και, δεύτερον, θα καλύψουν πραγματικές ανάγκες των Ενόπλων Δυνάμεων (σε προγράμματα υποστήριξης, καθώς και προμήθεια πυραύλων και άλλων όπλων) για τα επόμενα, πολλά χρόνια.

Η μεγάλη διαφορά, σε σύγκριση με το παρελθόν, είναι ότι η Ουάσιγκτον ζητεί τη δέσμευση του Μητσοτάκη “εδώ και τώρα”, αντί της μετακύλισης των αποφάσεων σε χρόνο μετά τη λήξη της θητείας του και αντί των μελλοντικών τμηματικών παραγγελιών από τις τότε κυβερνήσεις. Επίσης, παρά τα ωραία λόγια περί διεθνούς επιρροής του πρωθυπουργού, το Στέιτ Ντιπάρτμεντ αρνείται να χορηγήσει άδειες εξαγωγών για ορισμένα, πιο σύγχρονα συστήματα που ζητεί η Αθήνα.

Σε κάθε περίπτωση, έχει δημιουργηθεί μια τραγελαφική κατάσταση. Η αμερικανική πλευρά ακολουθεί λογική ανταλλαγμάτων ακόμα και για συνήθεις επαφές με μία συμμαχική χώρα, ενώ τα προηγούμενα χρόνια ήταν απολύτως θεμιτό και φυσιολογικό το αντίθετο: Η Ελλάδα ζητούσε και εξασφάλιζε υποστήριξη από τις ΗΠΑ, για τις αμυντικές ανάγκες της, με πολύ ευνοϊκούς όρους.

“Δεν ζητάμε τίποτα” το δόγμα Κυριάκου!

Ακόμα και αν δεν γίνει σύγκριση με το σχετικά μακρινό παρελθόν (π.χ. εξασφάλιση μεγάλων ανταλλαγμάτων από τους Κωνσταντίνο Μητσοτάκη και Αντώνη Σαμαρά για την ανανέωση της Συμφωνίας MDCA για τις βάσεις το 1990), αποδεικνύονται κατεξοχήν λανθασμένες πολλές αποφάσεις του σημερινού πρωθυπουργού, μόλις στα λίγα προηγούμενα χρόνια.

Μεταξύ άλλων, το φθινόπωρο του 2019 (πρώτη θητεία Τραμπ), όταν ο Μητσοτάκης δεν ζήτησε τίποτα απολύτως για την τότε ανανέωση της MDCA. Και το Δεκέμβριο του 2023 (επί διοίκησης Μπάιντεν), όταν απέρριψε εξαιρετικά συμφέρον αμυντικό δάνειο $ 2,2 δισ. από τις ΗΠΑ. Ασφαλώς, έκθετος είναι ο Μητσοτάκης και με τη στάση του, τον Ιανουάριο του 2024, όταν χαρακτήρισε σαν «σημαντική ημέρα για την εθνική μας άμυνα και για την ελληνική διπλωματία», την επιστολή του τότε υπουργού Εξωτερικών, Άντονι Μπλίνκεν, για την προσφορά μεταχειρισμένου, πλεονάζοντος αμυντικού υλικού που αποδείχθηκε “σάπιο” και απορρίφθηκε.

Το λάθος (ή η ψηφοθηρική υπερβολή) του πρωθυπουργού ήταν τέτοιου μεγέθους, ώστε ο σημερινός υπουργός Πολέμου των ΗΠΑ, Πιτ Χέγκσεθ, φέρεται να έχει σχολιάσει τη μηδενική αξία της επιστολής Μπλίνκεν (και, εμμέσως, την τότε αξιολόγηση του Μαξίμου) με μια φράση του τύπου «μα, πώς γράφτηκε κάτι τέτοιο»;

Επίσκεψη Ρούμπιο: Το καλό και το κακό σενάριο

Στο καλύτερο σενάριο για τα ελληνικά συμφέροντα, η απόρριψη, εκ μέρους του Μητσοτάκη, των προτάσεων Ρούμπιο για «εξοπλιστικό πακέτο», θα έχει ως συνέπεια την – ακόμα βαθύτερη – υποβάθμιση της χώρας στους σχεδιασμούς και προτεραιότητες της διοίκησης Τραμπ.

Στο δε χειρότερο σενάριο, είτε σκόπιμα είτε δια της απλής παράλειψης πολιτικών παρεμβάσεων στην αργή υπηρεσιακή γραφειοκρατία του Στέιτ Ντιπάρτμεντ, του Πενταγώνου και των αρμόδιων Επιτροπών του Κογκρέσου, ίσως καθυστερήσει η υλοποίηση των συμβολαίων του “Θόλου του Αχιλλέα”.

Γιατί βασικός όρος των συμβολαίων Ελλάδας-Ισραήλ είναι ότι πολλά τμήματα του συστήματος αεράμυνας David Sling, της Rafael, θα παραδίδονται μόνον κατόπιν εγκρίσεων από την αμερικανική κυβέρνηση, αφού τα δικαιώματα βιομηχανικής ιδιοκτησίας ανήκουν στη Raytheon και άλλες εταιρείες των ΗΠΑ. Άλλωστε, πέρα από τις σαφείς νομικές δεσμεύσεις, σε πολιτικό-διπλωματικό επίπεδο, υπάρχει το προηγούμενο του συμβολαίου του David Sling στη Φιλανδία, μόνον κατόπιν της εγκρίσεως της Ουάσιγκτον το 2023.

Στην περίπτωση αυτού του χειρότερου σεναρίου για την ελληνική παραγγελία, οι καθυστερήσεις θα επηρεάσουν, προσωρινά, και τις εγχώριες εταιρείες που προγραμματίζεται να εκτελέσουν υποκατασκευαστικό έργο πολλών εκατομμυρίων ευρώ.