Φρένο στις τουρκικές αγορές ακινήτων σε παραμεθόριες περιοχές

Το θέμα προκάλεσε έντονη συζήτηση στο κοινοβούλιο, ιδιαίτερα για την περιοχή του Έβρου στη βορειοανατολική Ελλάδα, που συνορεύει με την Τουρκία και περιλαμβάνει την Αλεξανδρούπολη. Τα ΜΜΕ αναφέρουν ότι οι Τούρκοι πολίτες χρησιμοποιούν ολοένα και περισσότερο εταιρείες στη Βουλγαρία και σε άλλες χώρες της ΕΕ, ώστε να παρακάμπτουν τους παλαιούς περιορισμούς στην άμεση ιδιοκτησία ακινήτων από πολίτες τρίτων χωρών σε περιοχές κοντά στα σύνορα ή σε στρατιωτικά ευαίσθητες ζώνες.

Έλληνες βουλευτές και κυβερνητικοί αξιωματούχοι υποστηρίζουν ότι η κλίμακα και ο τρόπος αυτών των αγορών εγείρουν ζητήματα εθνικής ασφάλειας. Σύμφωνα με τις προγραμματιζόμενες αλλαγές στη νομοθεσία, δεν θα αρκεί πλέον ένας αγοραστής να χρησιμοποιεί εταιρεία με έδρα την ΕΕ για να αποκτήσει ακίνητο σε παραμεθόριες περιοχές. Οι αρχές θα απαιτούν πλήρη κατάθεση των πραγματικών δικαιούχων της εταιρείας. Εάν οι δικαιούχοι είναι πολίτες τρίτων χωρών, όπως η Τουρκία, η συναλλαγή θα υπόκειται σε αυστηρό έλεγχο ασφαλείας.

Οι αγορές ακινήτων στον Έβρο, συμπεριλαμβανομένων των Αλεξανδρούπολης, Ορεστιάδας και Διδυμοτείχου, θα απαιτούν έγκριση από το υπουργείο Άμυνας. Εάν η έγκριση δεν δοθεί, η σύμβαση πώλησης θα θεωρείται άκυρη. Η επένδυση Τούρκων στην αγορά ακινήτων στην Ελλάδα φέρεται να υπερέβη τα 514 εκατομμύρια ευρώ (607,5 εκατ. δολάρια) το 2024, δεκαπλασιασμός σε σχέση με το προηγούμενο έτος.

Η Ελλάδα περιορίζει την πώληση ακινήτων σε Τούρκους πολίτες σε ορισμένες παραμεθόριες περιοχές από το 1924. Από την πλευρά της Τουρκίας, ένας αμοιβαίος νόμος που εισήχθη το 1927 και εφαρμόστηκε από το 1964, απαγορεύει στους Έλληνες πολίτες να αγοράζουν ακίνητα στις τουρκικές παραμεθόριες και παραθαλάσσιες ζώνες. Καθώς μεγάλο μέρος της ελληνικής επικράτειας βρίσκεται κατά μήκος των ακτών, η αμοιβαιότητα αυτή περιόρισε δυσανάλογα τους Τούρκους αγοραστές, ενθαρρύνοντας τη χρήση εταιρικών δομών ως παράκαμψη — συχνά με καθοδήγηση των ίδιων των ελληνικών μεσιτικών γραφείων.

Τα τουρκικά ΜΜΕ

Εκτενώς το ενδιαφέρον των τουρκικών ΜΜΕ. «Η Ελλάδα απέκτησε καημό με την ιδιοκτησία» γράφει η Milliyet και αναφέρει μεταξύ άλλων «η αγορά ακινήτων από Τούρκους πολίτες μέσω εταιρειών που είναι εγγεγραμμένες στη Βουλγαρία και άλλες χώρες της ΕΕ στην περιοχή του Έβρου, στα τουρκικά σύνορα, όπου και η πόλη της Αλεξανδρούπολης, έχει προκαλέσει κρίση στο Ελληνικό Κοινοβούλιο. Η κυβέρνηση δήλωσε ότι πρόκειται για ζήτημα ασφάλειας και ανακοίνωσε ότι θα τροποποιήσει τον Νόμο. Στο εξής, οι πραγματικοί ιδιοκτήτες ακινήτων που αποκτώνται μέσω εταιρειών στην περιοχή του Έβρου θα πρέπει να γνωστοποιούνται και οι πωλήσεις θα υπόκεινται στην έγκριση του Υπουργείου Άμυνας. Εφόσον δεν δοθεί έγκριση, η περιουσία θα κατάσχεται.

Η Ελλάδα αλλάζει έτσι τους κανόνες για πωλήσεις ακινήτων στα τουρκικά σύνορα. […] Έχει υποστηριχθεί ότι Τούρκοι πολίτες με βουλγαρικά διαβατήρια έχουν αποκτήσει μεγάλη περιουσία στην περιοχή, καθώς και ότι Τούρκοι έχουν αποκτήσει περιουσία εκεί μέσω εταιρειών που είναι εγκατεστημένες στη Βουλγαρία. Η Κυβέρνηση δήλωσε ότι η κατάσταση αυτή αποτελεί πολύ σοβαρό πρόβλημα και πως θα τροποποιήσει τον Νόμο, ο οποίος ισχύει από το 1990».

Η εφημερίδα Dubya έχει τίτλο «Χρυσή Βίζα. Έκανε την Τουρκία τον δεύτερο μεγαλύτερο επενδυτή στη γειτονική χώρα» και γράφει: Το πρόγραμμα Χρυσή Βίζα επιτάχυνε τις τουρκικές επενδύσεις σε ακίνητα στην Ελλάδα. Σύμφωνα με στοιχεία της εταιρείας Astons [σ.σ. διεθνής εταιρεία real estate, με έδρα και στην Αθήνα], περιοχές με επίκεντρο τον τουρισμό, όπως η Κρήτη, η Κέρκυρα και τα νησιά του Αιγαίου, καθώς και οι κεντρικοί και νότιοι άξονες της Αθήνας, ξεχώρισαν ως επενδυτικές περιοχές στην Ελλάδα. Το 2025, οι επενδύσεις Χρυσής Βίζας αντιστοιχούσαν σε ποσοστό περίπου 10% όλων των αγορών ακινήτων στην Ελλάδα.

Ενώ η Κίνα διατήρησε την πρώτη θέση σε αριθμό αδειών διαμονής που χορηγήθηκαν στο πλαίσιο του προγράμματος, οι Τούρκοι επενδυτές ανέβηκαν στη δεύτερη θέση. Οι αιτήσεις από την Τουρκία αφορούσαν κυρίως αγορές ακινήτων στο κέντρο της Αθήνας, στη Θεσσαλονίκη και σε επιλεγμένες νησιωτικές περιοχές».

Η αντιπολιτευόμενη εθνικιστική ιστοσελίδα ODATV έχει τίτλο: «Η ζήτηση για Χρυσή Βίζα έχει αυξηθεί: Η τουρκική επιρροή στη γειτονική χώρα βρίσκεται στο αποκορύφωμά της».