Μεγάλη προσέλευση στις εκλογές της Ουγγαρίας – Το εκλογικό σύστημα

Στις τελευταίες βουλευτικές εκλογές της Ουγγαρίας, οι οποίες διεξήχθησαν στις 3 Απριλίου 2022, η προσέλευση των ψηφοφόρων ανήλθε στο 69,59%. Σήμερα, μετρώντας την πρωινή προσέλευση, δηλαδή όσους ουσιαστικά είχαν πιάσει θέση στην ουρά στις 8 το πρωί που άνοιξαν οι κάλπες, ήταν 3,46%, ενώ την ίδια ώρα το 2022 ήταν 1,82%.

Το εκλογικό σύστημα της Ουγγαρίας είναι μικτό καθώς συνδυάζει την εκλογή σε μονοεδρικές περιφέρειες με την αναλογική εκπροσώπηση μέσω λίστας. Η Βουλή αποτελείται από 199 έδρες συνολικά. Από αυτους τους 199, οι 106 εκλέγονται με “σταυρό” των ψηφοφόρων και οι 93 εκλέγονται από την εθνική λίστα που έχει καταρτίσει κάθε κόμμα, ανάλογα με το ποσοστό του. Οι ψηφοφόροι ψηφίζουν το κόμμα, και οι υποψήφιοι εκλέγονται με τη σειρά που έχει ορίσει το κόμμα. Στην Ουγγαρία, ο ψηφοφόρος έχει δύο ψήφους: μία για τον τοπικό υποψήφιο της περιοχής του και μία για τη λίστα του κόμματος.

Για να συμμετάσχει ένα κόμμα στην κατανομή των 93 εδρών της λίστας, πρέπει να πιάσει το εκλογικό μέτρο, που είναι 5% για μεμονωμένα κόμματα, 10% για συνασπισμό δύο κομμάτων και 15% για συνασπισμό τριών ή περισσότερων κομμάτων. Το σύστημα είναι αναλογικό αλλά κάπως περίπλοκο με τις μονοεδρικές. Οι 93 έδρες προκύπτουν από τις ψήφους που έλαβε το κόμμα πανεθνικά, αλλά και από τις “χαμένες” ψήφους, δηλαδή της ψήφους που έλαβαν υποψήφιοί του στις μονοεδρικές, οι οποίοι όμως τελικά ηττήθηκαν. Αν και ο υποψήφιος δηλαδή δεν πήρε αρκετούς “σταυρούς” για να εκλεγεί σε μονοεδρική, οι ψήφοι προς αυτόν μετρώνται υπέρ του κόμματος και πάνε στην εθνική λίστα. Επίσης συνυπολογίζονται οι “πλεονάζουσες” τρόπον τινά ψήφοι, δηλαδή οι παραπάνω από τις αναγκαίες ψήφους που έλαβε ο βουλευτής που εξελέγη σε μονοεδρική -αν χρειάζονταν δηλαδή 10.000 ψήφοι για να εκλεγεί και έλαβε 18.000, τότε οι 8.000 προσμετρώνται στην τελική κατανομή των εδρών.

Πολλά δυτικά μέσα γράφουν ότι αυτό ευνοεί τον Όρμπαν, όμως το συμπέρασμα είναι αυθαίρετο, γιατί ο συγκεκριμένος τρόπος υπολογισμού ενισχύει όλα τα μεγάλα κόμματα και όχι ειδικά το κόμμα του Όρμπαν. Είναι δηλαδή μια κάπως ενισχυμένη αναλογική που δεν ευνοεί τα μικρά κόμματα. Από την άλλη, σύμφωνα με δυτικά μέσα, ο ορισμός των μονοεδρικών θεωρείται ότι ευνοεί τον Όρμπαν, επειδή σύμφωνα με αυτά τις έχει ορίσει κυρίως σε αγροτικές περιοχές όπου έχει το προβάδισμα.

Όσον αφορά στους πολίτες που ζουν στο εξωτερικό, ψηφίζουν με δύο τρόπους. Όσοι ζουν προσωρινά στο εξωτερικό ως φοιτητές ή και εργαζόμενοι, αλλά διατηρούν την επίσημη κατοικία τους στην Ουγγαρία, μπορούν να ψηφίσουν και για μονοεδρικές και για για την εθνική λίστα. Όσοι πλέον ειναι μόνιμοι κάτοικοι σε χώρα του εξωτερικού και δεν δηλώνουν κατά συνέπεια μόνιμη κατοικία στην Ουγγαρία, μπορουν να ψηφίσουν μόνον κόμμα (για τις λίστες) και όχι υποψήφιους από τις μονοεδρικές.