Türkiye Today: Η Λιβύη δεν θα διακινδυνεύσει την σχέση της με την Τουρκία για την Ελλάδα

Σύμφωνα με το ρεπορτάζ, υψηλόβαθμη λιβυκή πηγή, μιλώντας αποκλειστικά στο μέσο, ανέφερε ότι η Τρίπολη δεν θα ολοκληρώσει ποτέ διαπραγματεύσεις με την Αθήνα που θα μπορούσαν να επηρεάσουν αρνητικά τις σχέσεις της με την Τουρκία. Η ίδια πηγή εκτιμά ότι, παρά τις ελληνικές διπλωματικές προσπάθειες και τις προσδοκίες για έναν «λευκό καπνό» ως προς την οριοθέτηση της υφαλοκρηπίδας, ο γεωπολιτικός χάρτης της Ανατολικής Μεσογείου παραμένει σταθερά προσανατολισμένος στις προηγούμενες στρατηγικές επιλογές της Λιβύης και ειδικότερα στη συνεργασία με την Άγκυρα.

Το δημοσίευμα συνδέει τις εξελίξεις αυτές με την παρουσία του Αμερικανού απεσταλμένου Μασάντ Μπούλος, ο οποίος επέστρεφε από επίσκεψη στο Διπλωματικό Φόρουμ της Αττάλειας, περίπου την ίδια περίοδο με την ανάρτηση του τουρκικού Υπουργείου Άμυνας σχετικά με τα UAV AKINCI και τη συμμετοχή των Τουρκικών Ενόπλων Δυνάμεων σε άσκηση στη Σύρτη της Λιβύης.

Κατά το Türkiye Today, βασικό χαρακτηριστικό της εξωτερικής πολιτικής της δεύτερης θητείας του προέδρου των ΗΠΑ Τραμπ είναι η αποστολή ειδικών απεσταλμένων που διατηρούν προσωπική σχέση με τον ίδιο, προκειμένου να διαχειρίζονται κρίσιμες στρατηγικές σχέσεις, όπως εκείνη με την Τουρκία. Ως παράδειγμα αναφέρεται η συμμετοχή του Τομ Μπάρακ στις προσπάθειες επίλυσης της συριακής κρίσης, στοιχείο που, σύμφωνα με το μέσο, καταδεικνύει την τάση προσωπικής εκπροσώπησης υψηλού επιπέδου.

Ο Λίβυος αξιωματούχος που επικαλείται το δημοσίευμα σημειώνει ότι ο ειδικός απεσταλμένος διαθέτει την απαραίτητη εξουσία και εντολή ώστε να διαχειριστεί κρίσιμα ζητήματα και να συμβάλει στη δημιουργία ενός ισχυρού θεσμικού πλαισίου αντιμετώπισής τους.
Με τίτλο «Τίποτα καινούργιο κάτω από τον ήλιο της Μεσογείου», το ίδιο ρεπορτάζ αναφέρει ότι η επιτροπή θαλάσσιας οριοθέτησης μεταξύ Ελλάδας και Λιβύης δεν αποτελεί νέο μηχανισμό, καθώς είχε ήδη συγκροτηθεί το 1998, αλλά παρέμεινε ανενεργή για μεγάλο χρονικό διάστημα.

Παρότι έχει ανακοινωθεί συμφωνία για τη σύγκληση της επιτροπής κατά το δεύτερο εξάμηνο του 2026, οι δύο πλευρές δηλώνουν ότι θα επιταχυνθούν και οι εργασίες της τεχνικής επιτροπής σχετικά με τα όρια της Αποκλειστικής Οικονομικής Ζώνης (ΑΟΖ) και της υφαλοκρηπίδας.

Ωστόσο, η Türkiye Today επισημαίνει ότι η θαλάσσια διαφορά αποτελεί μόνο μία πτυχή ενός πολύ ευρύτερου και πιο ασταθούς προβλήματος, καθώς η Λιβύη εξακολουθεί να συνιστά εστία περιφερειακής αστάθειας. Το μέσο σημειώνει ότι υπάρχουν ανησυχίες για ενδεχόμενη εξάπλωση του χάους και σε άλλες χώρες, όπως το Σουδάν και το Μάλι, ενώ ζητήματα όπως η σταθερότητα και η μετανάστευση εξακολουθούν να αποτελούν βασική προτεραιότητα για τις δυτικές δυνάμεις.

Σύμφωνα με την ίδια ανάλυση, για τις Ηνωμένες Πολιτείες και την Ευρώπη, η αποτροπή μετατροπής της Λιβύης σε κέντρο τρομοκρατικής δραστηριότητας ή ανεξέλεγκτης μεταναστευτικής διόδου αποτελεί σαφώς σημαντικότερη προτεραιότητα από την ακριβή οριοθέτηση θαλάσσιων ζωνών.

Σε αυτό το «πολιτικό και διπλωματικό ναρκοπέδιο», όπως το χαρακτηρίζει το δημοσίευμα, η Ελλάδα ενδέχεται να διαπιστώσει ότι η προσπάθειά της για πρόοδο σε νομικό επίπεδο επισκιάζεται συχνά από τον ευρύτερο περιφερειακό ανταγωνισμό ασφάλειας και από το σταθερό στρατηγικό βάρος των τουρκο-λιβυκών σχέσεων.

Παράλληλα, επισημαίνονται αναφορές σε μέσα κοινωνικής δικτύωσης σχετικά με την παρουσία του υφυπουργού Άμυνας της Κυβέρνησης Εθνικής Ενότητας (GNU) της Λιβύης, Αμπντουσαλάμ Ζούμπι, καθώς και του ανώτερου στελέχους των Ενόπλων Δυνάμεων της Ανατολικής Λιβύης, Αμχίμιντ Αντουλσαλάμ Ομάρ Αλτζαλί, στην Κωνσταντινούπολη, με αφορμή τη διεθνή έκθεση αμυντικού υλικού SAHA 2026.

Δημοσίευμα της Yeniyasam

Την ίδια στιγμή, η αντιπολιτευόμενη τουρκική ιστοσελίδα Yeniyasam, σε δημοσίευμά της με τίτλο «Οι συνομιλίες μεταξύ Ελλάδας και Λιβύης για την οριοθέτηση των θαλάσσιων δικαιοδοσιών έχουν επιταχυνθεί» αναφέρει ότι η Αθήνα έχει εντείνει τις επαφές της με τη Λιβύη με στόχο τον καθορισμό των ορίων των αποκλειστικών οικονομικών ζωνών στη Μεσόγειο.

Σύμφωνα με το ρεπορτάζ, η πρωτοβουλία αυτή ερμηνεύεται ως απάντηση στη συμφωνία θαλάσσιας δικαιοδοσίας που υπέγραψε η Τουρκία με τη λιβυκή Κυβέρνηση Εθνικής Συμφωνίας το 2019. Το μέσο σημειώνει ότι ο Έλληνας πρωθυπουργός ανακοίνωσε πως επιτεύχθηκε συμφωνία για την προώθηση των διαπραγματεύσεων σχετικά με τα όρια της υφαλοκρηπίδας και της ΑΟΖ σε επίπεδο τεχνικής επιτροπής.

Υπογραμμίζεται επίσης ότι η Ανατολική Μεσόγειος συγκεντρώνει εδώ και χρόνια έντονο ενδιαφέρον λόγω των σύνθετων και αμφισβητούμενων θαλάσσιων συνόρων, ενώ η ανακάλυψη σημαντικών υποθαλάσσιων κοιτασμάτων φυσικού αερίου τα τελευταία χρόνια έχει οξύνει περαιτέρω τις εντάσεις.

Η Yeniyasam αναφέρει ότι η Τουρκία χάραξε νέα θαλάσσια γραμμή το 2019, υπογράφοντας συμφωνία με την κυβέρνηση της Τρίπολης, η οποία απορρίφθηκε από την Ελλάδα, την Ευρωπαϊκή Ένωση και την Αίγυπτο ως αντίθετη προς το διεθνές δίκαιο. Σημειώνεται ότι η συμφωνία αυτή προκάλεσε ιδιαίτερα έντονη αντίδραση από την Αθήνα, κυρίως επειδή θεωρείται ότι αγνοεί τις περιοχές θαλάσσιας δικαιοδοσίας ελληνικών νησιών όπως η Κρήτη.

Το δημοσίευμα προσθέτει ότι, αν και η Τουρκία δεν αποτελεί συμβαλλόμενο μέρος της Σύμβασης των Ηνωμένων Εθνών για το Δίκαιο της Θάλασσας, υποστηρίζει πως τα θαλάσσια όρια πρέπει να καθορίζονται βάσει της αρχής της μέσης γραμμής μεταξύ των ηπειρωτικών ακτών.

Ο πρωθυπουργός Kυριάκος Μητσοτάκης φέρεται να δήλωσε ότι οποιαδήποτε ενδεχόμενη συμφωνία με τη Λιβύη θα είναι πλήρως σύμφωνη με το διεθνές δίκαιο, παραπέμποντας ως παραδείγματα στις αντίστοιχες συμφωνίες της Ελλάδας με την Ιταλία και την Αίγυπτο.

Παράλληλα, ο Νόαμ Κατς κάλεσε την Τουρκία να επιλέξει τη συνεργασία αντί μιας «ηγεμονικής προσέγγισης». Σε συνέντευξή του στο Euractiv, δήλωσε ότι ελπίζει η Τουρκία να επανέλθει ως εποικοδομητικός παράγοντας, καθώς πρόκειται για σημαντική χώρα για το Ισραήλ, αν και –όπως σημείωσε– αυτό δεν φαίνεται ιδιαίτερα πιθανό στο άμεσο μέλλον.