Τρίτες εκλογές στο Κόσοβο με το αδιέξοδο να παραμένει

Σίγουρα οι εκλογές αποδεικνύουν αναντίρρητα την έλλειψη πολιτικής ωριμότητας στο Κόσοβο, με την πολιτική τάξη να μην παίρνει το μήνυμα για τους απαραίτητους συμβιβασμούς και τις αμοιβαίες παραχωρήσεις που χρειάζονται. Προφανώς και οι κομματικές περιχαρακώσεις ενισχύονται και από τις δεδομένες εγγυήσεις που παρέχει η διεθνής συνδρομή για την λειτουργία του κρατικού σχήματος – που αποσχίσθηκε από την Σερβία, κατόπιν πολεμικής εμπλοκής του ΝΑΤΟ και προστατεύεται από διεθνή στρατιωτική αποστολή και οικονομική στήριξη.

Στις αρχές του Φεβρουαρίου του 2025 είχαν διεξαχθεί βουλευτικές εκλογές, τις οποίες κέρδισε το Κίνημα Αυτοδιάθεσης (LVV)) του πρωθυπουργού Αλμπίν Κούρτι (Albin Kurti). Ωστόσο, η σύνθεση του Κοινοβουλίου που προέκυψε κατέστησε αδύνατη την εκλογή προέδρου του Σώματος. Προφανώς και οι συμβιβασμοί που απαιτούνταν ήταν ελάσσονος σημασίας, λόγω των αρμοδιοτήτων που προβλέπονται για τον πρόεδρο της Βουλής. Πλην όμως δεν βρέθηκαν ούτε αυτοί και οδηγηθήκαμε σε πρόωρες εκλογές.

Ωστόσο, η κυβέρνηση Κούρτι – που ακολουθεί σκληρή γραμμή στην διαδικασία προσέγγισης με το Βελιγράδι, ενώ βρίσκεται και σε διάσταση με τα Τίρανα – συνέχισε την θητεία και τα καθήκοντα της, με το καθεστώς της τεχνικής-υπηρεσιακής κυβέρνησης. Όμως, καλλιεργώντας δεσμεύσεις στήριξης για την ανανέωση της θητείας της απερχόμενης Προέδρου της Δημοκρατίας Βιόσα Οσμάνι, πέτυχε ευνοϊκή ημερομηνία για πρόωρες βουλευτικές εκλογές, καθώς τα κόμματα της Βουλής δεν μπόρεσαν να καταλήξουν στους στοιχειώδεις συμβιβασμούς που απαιτούνταν για την εκλογή προέδρου του Σώματος.

Επαναλήφθηκαν, λοιπόν, οι εκλογές στις 29 Δεκεμβρίου του 2025, περίοδος όπου επαναπατρίζονται μετανάστες από διάφορες ευρωπαϊκές χώρες, λόγω εορτών. Οι εκτιμήσεις του Κούρτι και της Κίνησης Αυτοδιάθεσης επιβεβαιώθηκαν και αυξήθηκε το εκλογικό ποσοστό τους και κατά συνέπεια η κοινοβουλευτική τους ισχύ.

Εξέλεξαν, με τη σύμπραξη μη σερβικών μειονοτήτων – η συνταγματική τάξη με βάση το Πακέτο Αχτισάαρι, προβλέπει 20 έδρες για τις μειονότητες, εκ των οποίων 10 για τους Σέρβους και 10 για τις άλλες (Αθίγγανοι, Βόσνιοι και Τούρκοι) – πρόεδρο της Βουλής και παρείχαν ψήφο εμπιστοσύνης στην κυβέρνηση Κούρτι.

Όμως, στις αρχές Μαρτίου έπρεπε τα κόμματα να καταλήξουν στην υποβολή προτάσεων για Πρόεδρο της Δημοκρατίας. Δεδομένου ότι δεν κατέληξαν στον απαραίτητο συμβιβασμό για την εξασφάλιση του αναγκαίου αριθμού των 2/3 του σώματος, δηλαδή 80 βουλευτών, προκηρύχτηκαν νέες πρόωρες εκλογές.

Κόσοβο: Παραμένει το αδιέξοδο… 

Την περασμένη Κυριακή διεξήχθησαν οι επιβεβλημένες εκλογές, που ωστόσο δεν επέφεραν τίποτα καινούργιο. Όπως αναμένονταν, η συμμετοχή ήταν μικρότερη – αναμένεται η καταμέτρηση-ενσωμάτωση των αποτελεσμάτων από εκλογικά κέντρα του εξωτερικού – με τα αλβανικά πολιτικά κόμματα του Κοσόβου να διατηρούν την ίδια σχεδόν δύναμη.

Η κυβερνώσα “Κίνηση Αυτοδιάθεσης” διατηρεί την σχεδόν διπλάσια υπεροχή – παρά την μείωση σε σχέση με τα αποτελέσματα του Δεκεμβρίου – από το δεύτερο κόμμα “Δημοκρατική Ένωση Κοσόβου”, που αύξησε τα ποσοστά του, λόγω της επιστροφής της μέχρι πρότινος Προέδρου της Δημοκρατίας, Οσμάνι.

Η “Κίνηση Αυτοδιάθεσης” δύναται με την σύμπραξη και πάλι (η οποία θεωρείται δεδομένη) βουλευτών μη σερβικών μειονοτήτων να προβεί στην συγκρότηση του Σώματος της Βουλής και στην παροχή ψήφου εμπιστοσύνης στην κυβέρνηση. Όμως, ως προς το ζητούμενο της εκλογής Προέδρου της Δημοκρατίας, δεν διαθέτει την απαραίτητη σύνθεση. Παραμένει το ζητούμενο για συνεννοήσεις, προκειμένου να βρεθούν οι απαραίτητοι συμβιβασμοί.

Η εμμονή στον πολιτικό ανταγωνισμό και η παντελής αδυναμία συναίνεσης, επιφέρει συνέπειες στην εκλογή μιας υπολογίσιμης πολιτικής προσωπικότητας, με άμεσες απόρροιες σε ό,τι έχει να κάνει με την παροχή οικονομικών πόρων από την ΕΕ. Την ίδια στιγμή, πληθαίνουν οι καταγγελίες από σερβικής πλευράς και εκπροσώπων των γηγενών Σέρβων του Κοσόβου, τόσο για την αθέτηση από τις αρχές στην Πρίστινα για την συνέχιση του διαλόγου, όσο και για κρούσματα βίας εις βάρος των εναπομεινάντων Σέρβων στην περιοχή.

Ο νικητής των εκλογών της 8ης Ιουνίου, Κούρτι, ασκών καθήκοντα πρωθυπουργού, στον πανηγυρικό του χαιρετισμό ανέφερε ότι πρόκειται να ξεκινήσει συνομιλίες και διαβουλεύσεις με τα υπόλοιπα κόμματα. Όμως, οι ειδικοί αναλυτές παραμένουν επιφυλακτικοί και δεν προεξοφλούν θετικές εξελίξεις.

Ωστόσο, επισημάνθηκε και από πλευράς Κομισιόν – με αφορμή το συγχαρητήριο τηλεγράφημα στον νικητή Κούρτι – η ανάγκη για τις απαραίτητες συναινέσεις και συμβιβασμούς, που θα εξασφαλίσουν την σταθερότητα των κρατικών θεσμών στην περιοχή…