Ο επαναπατρισμός των Γλυπτών και οι εκλογικές ισορροπίες

Αργότερα, ίσως, θα μπορούσε ν’ ασχοληθεί με τον επαναπατρισμό των ΓτΠ, ζήτημα πολιτικό, που θα εχρειάζετο αλλαγή του νόμου, ο οποίος αφορά στο «Βρετανικό Μουσείο» (ΒΜ). Αν και κατά πόσον οι επιτροπές των trustees (καταπιστευματοδόχων) θα μπορούσαν, για λόγους δικαίου και ηθικής τάξεως, να δεχθούν τον επαναπατρισμό των ΓτΠ, δεδομένου ότι, ναι μεν το ΒΜ τα αγόρασε, αλλ’ ο λόρδος Έλτζιν τα απέκτησε καταχρηστικώς. Ούτε άδεια από τον Σουλτάνο είχε, ως απεκάλυψε η τουρκική κυβέρνηση κατόπιν ερεύνης στα οθωμανικά αρχεία.

Ουσιαστικώς, ο Έλτζιν «τα έκλεψε» και η αγορά από το ΒΜ ομοιάζει με κλεπταποδοχή. Διακεκριμένη, θα λέγαμε σήμερα. Βεβαίως, οι επίτροποι του ΒΜ θα ήθελαν να τα δανείσουν στην Ελλάδα ή να τα ανταλλάξουν με άλλα αρχαία εκθέματα. Ζήτημα δευτερεύον. Πρωτεύον είναι ότι τα ΓτΠ, ως αναπόσπαστο τμήμα του περικλεούς ναού, οφείλουν να επιστρέψουν στην προτέρα θέση, για ν’ αποκατασταθεί η ζημία που υπέστη το μνημείο και το διεθνές δίκαιο από την παρακράτησή τους στο ΒΜ.

Σήμερα όλοι (και οι επισκέπτες του ΒΜ) γνωρίζουν ότι τα εκτιθέμενα ΓτΠ αποτελούν προϊόν κλοπής, έστω μιας άλλης εποχής, αποικιακής, που σήμερα καταδικάζεται παγκοσμίως. Το αίτημα επιστροφής των ΓτΠ κερδίζει οπαδούς όχι μόνον διεθνώς αλλά και μέσα στη Βρετανία. Αν θα επιστραφούν, είναι ζήτημα χρόνου.

Εάν όμως μέχρι την επομένη άνοιξη ληφθεί η απόφαση επαναπατρισμού των ΓτΠ υπό του Μπέρναμ, τότε θα βαρύνει στο προεκλογικό πρόγραμμα της ΝΔ, διότι θα θεωρηθεί η εσχάτη μεν, αλλά μείζων πάσης άλλης επιτυχίας της οκταετίας του κ. Κυρ. Μητσοτάκη. Εκπλήρωση του ονείρου της Μελίνας Μερκούρη, που το ανεκίνησε, δικαίωση του Κωνσταντίνου Καβάφη, που υπεραμύνθη του αρθρογράφου Φρειδερίκου Χάρισον κατά του Τζέημς Νόουλς και της «υπεξαιρέσεως των Ελγινείων Μαρμάρων» (*), και ικανοποίηση της ελληνικής κοινής γνώμης ότι τα δικαιώματα του Ελληνισμού γίνονται επιτέλους σεβαστά.

Οι εκλογές και τα Γλυπτά

Εν τούτοις, εκτιμάται ότι το εκλογικό αποτέλεσμα δεν πρόκειται να επηρεασθεί από την επιστροφή των ΓτΠ. Είναι τόση η απογοήτευση του εκλογικού σώματος από την πολιτική της ΝΔ στο ζήτημα της ακρίβειας, της ανασφάλειας και της στάσεως της κας Δόμνας Μιχαηλίδου απέναντι στην ελληνική οικογένεια, που μετά βίας θα διασωθεί η ΝΔ ως πρώτο κόμμα, αλλά θα χάσει την αυτοδυναμία να σχηματίσει αραγή κυβέρνηση.

Προστίθενται τώρα και οι καταστρεπτικές πυρκαγιές, που φανερώνουν ολιγωρία των αρμοδίων, ώστε μετά βίας, στη δευτέρα εκλογή, θα μπορέσει η ΝΔ να συγκροτήσει συμμαχία με άλλα κόμματα, για να κυβερνήσει υπό άλλη ηγεσία. Πολλά θα εξαρτηθούν από την εκλογική δύναμη του υπό σύστασιν νέου κόμματος του κ. Α. Σαμαρά, καθώς και από το ποσοστό αποτυχίας της ΝΔ στη Βόρειο Ελλάδα.

Πάντως, η «σανίδα σωτηρίας» του Άντι Μπέρναμ, όσον και αν θεωρηθεί επέμβαση στα εσωτερικά της Ελλάδος, δεν πρόκειται να χαρίσει στη ΝΔ την εξουσία. Εχάθη οριστικώς, μοιραίως, από εποχής του δικαίου Αριστείδη, που εξοστρακίσθη, ή αφεύκτως εκ της αλαζονείας του κ. Πρωθυπουργού και των συνεργατών του.

(*) Πρώτος που έθεσε το ζήτημα της αποδόσεως των ΓτΠ ήταν ο λόγιος Φρειδερίκος Χάρισον, εκδότης του αγγλικού περιοδικού «15θήμερος Επιθεώρησις». Ο Καβάφης έγραψε ότι «αι Αθήναι είναι σπουδαιότερον κέντρον αρχαιολογικών σπουδών απ’ ό,τι το Λονδίνον».