Πόσο αποτελεσματική είναι η “Ασπίδα του Αχιλλέα” – Το σύστημα BARAK-MX
27/01/2026
Η ολοκλήρωση της επιτυχούς ενσωμάτωσης του ελληνικού συστήματος αντι-drone “Κένταυρος” (όπως παρουσιάσαμε σε προηγούμενο άρθρο) στο προηγμένο αντιαεροπορικό και αντιπυραυλικό σύστημα BARAK-MX σηματοδοτεί ένα ιδιαίτερα σημαντικό ορόσημο για την εθνική άμυνα και τη στρατηγική αυτονομία της Ελλάδας.
Η συγκεκριμένη εξέλιξη ενισχύει ουσιαστικά το υπό διαμόρφωση εθνικό πλέγμα αεράμυνας, γνωστό ως “Ασπίδα του Αχιλλέα”, το οποίο φιλοδοξεί να αποτελέσει μια ολοκληρωμένη, πολυεπίπεδη ασπίδα έναντι του συνόλου των σύγχρονων εναέριων απειλών. Το BARAK-MX, το οποίο αναπτύχθηκε από την Israel Aerospace Industries (IAI), έχει επιλεγεί ως ο βασικός πυλώνας αυτού του εθνικού αμυντικού σχεδιασμού.
Πρόκειται για ένα σύστημα που έχει σχεδιαστεί εξαρχής, ώστε να προσφέρει αντιαεροπορική και αντιπυραυλική προστασία απέναντι σε ένα εξαιρετικά ευρύ φάσμα απειλών: Από επανδρωμένα αεροσκάφη και UAV έως πυραύλους κρουζ, βαλλιστικούς πυραύλους και υπερηχητικούς στόχους. Η αρχιτεκτονική του συστήματος επιτρέπει την ταυτόχρονη αντιμετώπιση πολλαπλών απειλών, ακόμα και σε σενάρια κορεσμού, καθιστώντας το ιδανικό για τις σύγχρονες επιχειρησιακές απαιτήσεις.
Η ενσωμάτωση του Κένταυρος στο BARAK-MX προσδίδει στο σύστημα μια κρίσιμη διάσταση: Την αποτελεσματική αντιμετώπιση των ασύμμετρων απειλών χαμηλού κόστους, όπως τα drones και τα σμήνη UAV. Ο Κένταυρος, ως εγχώρια ανεπτυγμένο σύστημα ηλεκτρονικού πολέμου και αντι-drone, έχει ήδη αποδείξει την αξία του σε πραγματικές επιχειρησιακές συνθήκες. Η προσθήκη του στο δικτυοκεντρικό περιβάλλον του BARAK-MX δημιουργεί μια πολυεπίπεδη και οικονομικά βιώσιμη αρχιτεκτονική άμυνας, όπου κάθε απειλή αντιμετωπίζεται με το καταλληλότερο και αποδοτικότερο μέσο.
Συνεργασία μεταξύ IAI και ΕΑΒ
Κεντρικό ρόλο σε αυτή την εξέλιξη διαδραματίζει η στρατηγική συνεργασία με την ΕΑΒ. Η συνεργασία αυτή, που έχει επισφραγιστεί με σχετικό Μνημόνιο εδώ και αρκετούς μήνες, ενισχύει έμπρακτα την εγχώρια αμυντική βιομηχανία, μεταφέροντας τεχνογνωσία και δημιουργώντας τις βάσεις για συμμετοχή της Ελλάδας στην παγκόσμια αλυσίδα παραγωγής προηγμένων αμυντικών συστημάτων. Παράλληλα, ανοίγονται σαφείς προοπτικές για εξαγωγές, τόσο του συστήματος “Κένταυρος”, όσο και άλλων ελληνικών συστημάτων.
Η δυναμική αυτής της συνεργασίας διευρύνθηκε περαιτέρω την περασμένη Άνοιξη, στο πλαίσιο της διεθνούς αμυντικής έκθεσης DEFEA, με την υπογραφή Μνημονίου Κατανόησης μεταξύ της ΕΑΒ και της ELTA Systems, θυγατρικής της IAI. Το συγκεκριμένο MΟU αφορά τη συμπαραγωγή του αυτόνομου υποβρύχιου συστήματος Blue Whale, ενός μη επανδρωμένου υποβρύχιου οχήματος (AUV), που αναμένεται να ενισχύσει σημαντικά τις ελληνικές δυνατότητες στον τομέα της ανθυποβρυχιακής άμυνας. Η εξέλιξη αυτή αποτυπώνει μια συνολικότερη στρατηγική προσέγγιση, όπου η Ελλάδα επενδύει σε ολοκληρωμένες λύσεις άμυνας, σε όλους τους επιχειρησιακούς τομείς.
Στο ναυτικό σκέλος, ο Κένταυρος έχει ήδη αποφασιστεί να ενσωματωθεί και στις τέσσερεις νέες φρεγάτες Belharra, ενώ παράλληλα βρίσκεται σε εξέλιξη η εγκατάστασή του στις φρεγάτες τύπου ΜΕΚΟ. Η επιλογή αυτή διασφαλίζει ότι το Πολεμικό Ναυτικό θα διαθέτει ένα σύγχρονο και αποδεδειγμένα αποτελεσματικό μέσο αντιμετώπισης UAV και εναέριων απειλών χαμηλού ίχνους, σε συνδυασμό με τα αντιαεροπορικά συστήματα των πλοίων.
Το BARAK-MX
Στον πυρήνα του BARAK-MX βρίσκεται η οικογένεια των αναχαιτιστών του, οι οποίοι έχουν σχεδιαστεί εξαρχής ως πύραυλοι επιφανείας-αέρος (SAM) και όχι ως τροποποιήσεις πυραύλων αέρος-αέρος. Αυτό προσδίδει στο σύστημα σημαντικά πλεονεκτήματα σε όρους εμβέλειας, ευελιξίας και πιθανότητας αναχαίτισης. Η οικογένεια περιλαμβάνει τρεις βασικές εκδόσεις:
- BARAK MR, με εμβέλεια περίπου 35 χιλιομέτρων,
- BARAK LR, με εμβέλεια έως 70 χιλιόμετρα,
- BARAK ER, με εκτεταμένη εμβέλεια που φτάνει τα 150 χιλιόμετρα και βελτιωμένες αντιβαλλιστικές δυνατότητες.
Μια χερσαία πυροβολαρχία αποτελείται από 1 Σύστημα Διαχείρισης Μάχης (CMS), 1 Κινητό Σύστημα Ισχύος (MPS), 1 Προηγμένο Ραντάρ Μεγάλης Εμβέλειας, 1 Σύστημα Ισχύος Ραντάρ (RPS), 3 Κινητά Συστήματα Εκτοξευτή (MLS), 3 Οχήματα Επαναφόρτωσης (RV), Όχημα Πεδίου Υπηρεσίας (FSV) και πυραύλους. Κάθε εκτοξευτής έχει οκτώ τέτοιους πυραύλους σε δύο στοίβες και εκτοξεύονται σε διαμόρφωση κάνιστρου. Όσον αφορά τους εκτοξευτές που βρίσκονται σε πλοία, οι πύραυλοι αποθηκεύονται ομοίως σε μονάδες συστήματος κάθετης εκτόξευσης (VLS) 2×4.
Οι αναχαιτιστές αυτοί διαθέτουν κινητήρες διπλού παλμού, ενεργό ανιχνευτή ραντάρ, υψηλή ευελιξία στην τελική φάση και δυνατότητα κάθετης εκτόξευσης, επιτρέποντας στο σύστημα να καλύπτει απειλές από όλες τις κατευθύνσεις. Η δυνατότητα επιλογής του κατάλληλου αναχαιτιστή ανάλογα με την απειλή μειώνει το κόστος κύκλου ζωής και καθιστά το BARAK-MX ιδιαίτερα αποδοτικό οικονομικά.
Δικτυοκεντρική φιλοσοφία
Η δικτυοκεντρική φιλοσοφία του BARAK-MX επιτρέπει την ενσωμάτωση πολλαπλών αισθητήρων, ραντάρ και κέντρων διοίκησης σε ένα ενιαίο επιχειρησιακό δίκτυο. Μέσω αυτής της αρχιτεκτονικής, τόσο η επίγεια όσο και η ναυτική αεράμυνα, μπορούν να λειτουργούν ως ένα ενοποιημένο πολυεπίπεδο σύστημα, επεκτείνοντας το προστατευόμενο αποτύπωμα και αυξάνοντας κατακόρυφα την αποτελεσματικότητα της άμυνας.
Συνολικά, ο συνδυασμός Κένταυρος – BARAK-MX δεν αποτελεί απλώς μια τεχνολογική αναβάθμιση, αλλά μια στρατηγική επένδυση στο μέλλον της ελληνικής άμυνας. Δημιουργεί μια ευέλικτη, σύγχρονη και ανθεκτική ασπίδα απέναντι στις αυξανόμενες και ολοένα πιο σύνθετες εναέριες απειλές, ενισχύοντας παράλληλα την εγχώρια βιομηχανία και τον γεωστρατηγικό ρόλο της Ελλάδας στην ευρύτερη περιοχή.





