Θα καταφέρουν οι ΗΠΑ να ανοίξουν τα Στενά του Ορμούζ;

Ο Αμερικανός υπουργός Ενέργειας δήλωσε σε συνέντευξή του στο CNBC ότι η αποστολή συνοδείας των δεξαμενόπλοιων στο Ορμούζ βρίσκεται σε προετοιμασία, αλλά δεν μπορεί να πραγματοποιηθεί άμεσα. «Θα συμβεί σχετικά σύντομα, αλλά δεν μπορεί να συμβεί τώρα», ανέφερε ο Κρις Ράιτ, εξηγώντας ότι οι στρατιωτικοί πόροι των ΗΠΑ επικεντρώνονται αυτή τη στιγμή στην αποδυνάμωση των επιθετικών δυνατοτήτων του Ιράν και των υποδομών που τις υποστηρίζουν. Πρόσθεσε ότι το Ναυτικό θα πρέπει να είναι έτοιμο για συνοδείες, μέχρι το τέλος του μήνα.

Η ανακοίνωση έρχεται σε μια περίοδο αυξανόμενης αστάθειας στην περιοχή, με ιρανικές δυνάμεις να στοχεύουν την διεθνή ναυτιλία και να απειλούν να κλείσουν τα Στενά του Ορμούζ, του στρατηγικού διαδρόμου από τον οποίο διέρχεται περίπου το ένα πέμπτο της παγκόσμιας παραγωγής πετρελαίου. Ο νέος Ανώτατος Ηγέτης του Ιράν, Μοτζτάμπα Χαμενεΐ, φέρεται να έχει δεσμευτεί να κρατήσει τα Στενά κλειστά, παρά τις διπλωματικές πιέσεις πολλών χωρών.

Πρόσφατα, ο Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε ότι το αμερικανικό Ναυτικό θα αρχίσει την συνοδεία δεξαμενόπλοιων μέσω των Στενών του Ορμούζ «το συντομότερο δυνατό», υπογραμμίζοντας τη στρατηγική σημασία της περιοχής, μέσω της οποίας διέρχεται περίπου το 20% της παγκόσμιας παραγωγής πετρελαίου.

Κλιμάκωση των επιθέσεων

Η κατάσταση κρίνεται επείγουσα μετά από μία σειρά επιθέσεων σε δεξαμενόπλοια και εμπορικά πλοία στον Περσικό Κόλπο. Σύμφωνα με την εταιρεία θαλάσσιας ασφάλειας Ambrey, δύο πλοία δέχτηκαν επίθεση στην περιοχή Al Basrah στο Ιράκ. Τα πλοία αναγνωρίστηκαν ως το δεξαμενόπλοιο αργού “Safesea Vishn” και το πετρελαιοφόρο “Zefyros”, το οποίο φέρει σημαία Μάλτας. Οι ιρακινές αρχές ανέφεραν έναν θάνατο, ενώ 38 μέλη του πληρώματος διασώθηκαν.

Ανεπιβεβαίωτες αναφορές κάνουν λόγο για επίθεση με μη επανδρωμένα επιφανειακά οχήματα (USV). Αργότερα, το Σώμα των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης ισχυρίστηκε ότι το “Safesea Vishnu” θεωρήθηκε στρατιωτικό περιουσιακό στοιχείο των ΗΠΑ και ότι επλήγη, αφού αγνόησε επανειλημμένες προειδοποιήσεις.

Άλλες επιθέσεις σημειώθηκαν βόρεια των Jebel Ali, ενώ το ιαπωνικό εμπορικό πλοίο “One Majesty” υπέστη ζημιές σε επίθεση, αγκυροβολημένο στον Περσικό Κόλπο, χωρίς να υπάρξουν θύματα. Το ταϊλανδέζικο φορτηγό “Mayuree Naree Bangkok” δέχθηκε επίσης επίθεση κοντά στα Στενά του Ορμούζ, με βίντεο να δείχνει το πλοίο στις φλόγες και το πλήρωμα να εκκενώνεται με σωσίβιες λέμβους.

Κόστος και για τις ΗΠΑ

Οι συνεχιζόμενες επιθέσεις σε ενεργειακές υποδομές και εμπορικά πλοία προκαλούν ανησυχία για ενδεχόμενη ευρύτερη σύγκρουση στη Μέση Ανατολή, ωθώντας τις τιμές του πετρελαίου υψηλότερα. Το διεθνές σημείο αναφοράς Brent crude oil ξεπέρασε τα 100 δολάρια ανά βαρέλι. Ο Διεθνής Οργανισμός Ενέργειας διέταξε τη μεγαλύτερη αποδέσμευση στρατηγικών αποθεμάτων στην ιστορία του, ενώ η κυβέρνηση της Δανίας κάλεσε τους πολίτες να μειώσουν την κατανάλωση ορυκτών καυσίμων.

Όμως, ο πόλεμος επιβαρύνει σημαντικά και τον αμερικανικό προϋπολογισμό. Σύμφωνα με το Reuters, οι πρώτες έξι ημέρες των επιχειρήσεων κατά του Ιράν, κόστισαν τουλάχιστον 11,3 δισεκατομμύρια δολάρια. Ο δε Τραμπ επανέλαβε σε ανάρτησή του στην πλατφόρμα Truth Social ότι η αποτροπή του Ιράν από την ανάπτυξη πυρηνικών όπλων παραμένει προτεραιότητα των ΗΠΑ. Οι αναλυτές προειδοποιούν ότι η πλήρης επαναλειτουργία του Στενού του Ορμούζ θα μπορούσε να απαιτήσει ακόμη και χερσαίες επιχειρήσεις κατά μήκος της ιρανικής ακτής. Το πλήγμα στην ιρανικό νήσο Kharg, 483 χιλιόμετρα βορειοδυτικά από τα Στενά του Ορμούζ, ενίσχυσε σχετικά σενάρια.

Πάντως, μία σειρά από ευρωπαϊκές χώρες, όπως οι Γαλλία, Γερμανία, Ιταλία, Τουρκία, Νορβηγία, Τσεχία, Ουγγαρία εμφανίζονται επιφυλακτικές στην αμερικανική πρόταση, αν και οι Financial Times έγραψαν ότι οι Ευρωπαίοι ΥΠΕΞ θα συσκεφθούν, προκειμένου να επεκτείνουν την επιχείρηση “Ασπίδες” από την Ερυθρά Θάλασσα στο Ορμούζ (ήδη η Γερμανία εξέφρασε για αυτό επιφυλάξεις). Σίγουρα, ενώ η σύγκρουση συνεχίζεται, η προοπτική πολεμικά να συνοδεύουν δεξαμενόπλοια, δείχνει τον αυξανόμενο κίνδυνο που επικρατεί στην παγκόσμια ενεργειακή ασφάλεια.

Αποστολή μονάδας Πεζοναυτών

Εν μέσω των σεναρίων για χερσαίες επιχειρήσεις στο Ιράν, το αμερικανικό Πεντάγωνο προχώρησε στην αποστολή μιας Εκστρατευτικής Μονάδας Πεζοναυτών (MEU) μαζί με επιπλέον πολεμικά πλοία στη Μέση Ανατολή. Σύμφωνα με τη Wall Street Journal, η κίνηση αυτή αποσκοπεί στην προστασία της διεθνούς ναυσιπλοΐας και στη διασφάλιση των Στενών του Ορμούζ.

Σύμφωνα με Αμερικανούς αξιωματούχους, ο Πιτ Χέγκσεθ ενέκρινε το αίτημα της U.S. Central Command (CENTCOM) για την ανάπτυξη ναυτικής δύναμης κρούσης (Amphibious Ready Group) συνοδευόμενη με Πεζοναύτες. Η ναυτική δύναμη περιλαμβάνει ένα αμφίβιο επιθετικό πλοίο, δύο μεταφορικά πλοία και ένα σκάφος υποστήριξης, που φιλοξενεί την MEU με περίπου 2.200 πεζοναύτες.

Σύμφωνα με πληροφορίες, η δύναμη θα επικεντρωθεί στο αμφίβιο επιθετικό πλοίο USS Tripoli, το οποίο αναχώρησε από τη βάση του στην Ιαπωνία, προς την Μέση Ανατολή. Οι ίδιες πηγές αναφέρουν ότι και άλλες ναυτικές δυνάμεις κρούσεως θα μπορούσαν να αναπτυχθούν στην περιοχή, εάν χρειαστεί.

Η Μονάδα Εκστρατευτικών Πεζοναυτών είναι μια πλήρως αυτοδύναμη δύναμη ταχείας αντίδρασης, με ολοκληρωμένα στοιχεία χερσαίων, αεροπορικών και λογιστικών δυνάμεων. Διαθέτει:

• Στοιχείο Διοίκησης, που ελέγχει όλες τις μονάδες της MEU.

• Στοιχείο Χερσαίων Επιχειρήσεων, με τάγμα πεζικού, πυροβολικό, μηχανικούς και αναγνωριστικές δυνάμεις.

• Στοιχείο Αεροπορικών Επιχειρήσεων, με ελικόπτερα μεταφοράς και επίθεσης, F-35B, αεροπορική άμυνα και υποστηρικτικά μέσα.

• Στοιχείο Λογιστικής Υποστήριξης, που παρέχει ιατρική βοήθεια, προμήθειες, συντήρηση και υποστήριξη αποβιβάσεων.

Η MEU μπορεί να εκτελεί χερσαίες επιθέσεις, να ελέγχει θαλάσσιες περιοχές, να καταδιώκει μικρά σκάφη και να υποστηρίζει αποβάσεις σε ακτές. Το USS Tripoli έχει τη δυνατότητα να λειτουργήσει ως “φορέας F-35”, εστιάζοντας σε αεροπορικές επιθετικές επιχειρήσεις, ενώ συνοδεύεται από πλοία με δυνατότητες Aegis και βολές Tomahawk, ενισχύοντας τη συνολική ευελιξία της δύναμης.

Εκστρατευτική Μονάδα Πεζοναυτών

H Εκστρατευτική Μονάδα Πεζοναυτών (MEU) είναι η μικρότερη διαμόρφωση μιας Ομάδας Αεροπορίας-Εδάφους Πεζοναυτών που αναπτύσσεται από ένα αμφίβιο πλοίο εφόδου. Κάθε MEU περιλαμβάνει: Ένα στοιχείο μάχης εδάφους ενός τάγματος πεζικού Πεζοναυτών ενισχυμένο με πυροβολικό, μηχανικούς μάχης, αμφίβια οχήματα, ελαφρά θωρακισμένα οχήματα (και άλλα χερσαία μέσα) ένα στοιχείο μάχης αεροπορίας που αποτελείται από μια σύνθετη μοίρα αεροσκαφών περιστροφικών πτερύγων και αεριωθούμενα επίγειας επίθεσης και εγγύς αεροπορικής υποστήριξης AV-8B Harrier II. Τέλος περιλαμβάνει ένα απόσπασμα Ελέγχου Εναέριας Κυκλοφορίας και διοίκησης και ελέγχου, ένα στοιχείο εφοδιασμού μάχης μεγέθους τάγματος και ένα στοιχείο διοίκησης.

Κάθε Εκστρατευτική Μονάδα Πεζοναυτών (MEU) αποτελείται συνήθως από περίπου 2.200 Πεζοναύτες και συνήθως διοικείται από συνταγματάρχη. Η σύνθεση της MEU μπορεί να προσαρμοστεί ανάλογα με τις ανάγκες. Μπορούν να προστεθούν πρόσθετες μονάδες πυροβολικού, τεθωρακισμένων ή αεροπορίας, συμπεριλαμβανομένων μοιρών μαχητικών αεροσκαφών πολλαπλού ρόλου F/A-18 Hornet (που αναπτύσσονται από αεροπλανοφόρα ή επίγειες βάσεις).

Ο Χέγκσεθ για το Ορμούζ

Στη διάρκεια συνέντευξης Τύπου, ο Χέγκσεθ ανακοίνωσε ότι ο νέος ανώτατος ηγέτης του Ιράν, Μοτζτάμπα Χαμενεΐ, έχει τραυματιστεί και πιθανώς παραμορφωθεί από τις αμερικανο-ισραηλινές επιθέσεις. Την Κυριακή, κουβεϊτιανά ΜΜΕ (που επικαλείται η βρετανική εφημερίδα Daily Mai) ανέφεραν ότι ο τραυματισμένος Χαμενεΐ μεταφέρθηκε εσπευσμένα στη Μόσχα, για χειρουργική επέμβαση στο πόδι. Η είδηση παραμένει ανεπιβεβαίωτη, αλλά το κουβετιανό Al-Jarida ισχυρίζεται ότι έλαβε τις πληροφορίες του από «υψηλόβαθμη πηγή, κοντά στον νέο Ανώτατο Ηγέτη του Ιράν». Η Τεχεράνη έχει παραδεχτεί τραυματισμό του Χαμενεΐ, χωρίς να δώσει συγκεκριμένες λεπτομέρειες.

Ο Χέγκσεθ, απέρριψε παράλληλα τις πληροφορίες περί ναρκοθέτησης των Στενών του Ορμούζ. Όπως είπε, «το μόνο που εμποδίζει τη ναυσιπλοΐα στο στενό αυτή τη στιγμή είναι οι επιθέσεις του Ιράν». Σύμφωνα με ρεπορτάζ των New York Times, τουλάχιστον 16 δεξαμενόπλοια, εμπορικά και άλλα πλοία έχουν δεχθεί επιθέσεις στον Περσικό Κόλπο από την αρχή της σύγκρουσης, πριν περίπου δύο εβδομάδες, με το Ιράν να αναλαμβάνει ευθύνη για αρκετές από αυτές.

 

Παράλληλα, ο Αρχηγός των Επιτελείων, Gen. Dan Caine, επιβεβαίωσε τη χρήση του νέου βραχυπρόθεσμου βαλλιστικού βλήματος Precision Strike Missile (PrSM) για πρώτη φορά σε πραγματικές επιχειρήσεις, ενώ οι αμερικανικές δυνάμεις έχουν πλήξει περίπου 6.000 στόχους στο Ιράν. Επιπλέον, τρία B-52 βομβαρδιστικά έφτασαν στη βάση RAF Fairford στην Αγγλία, με συνολικά έξι B-52 και 12 B-1B Lancers να είναι πλέον διαθέσιμα για πλήγματα με JDAM βλήματα, που φέρουν βόμβες BLU-109.

Η κατάσταση στη Μέση Ανατολή παραμένει τεταμένη, με τις ΗΠΑ να ενισχύουν τη στρατιωτική τους παρουσία και να δηλώνουν έτοιμες να διασφαλίσουν τη διεθνή ναυσιπλοΐα. Η δε σύγκρουση φαίνεται ότι θα συνεχιστεί και τις επόμενες εβδομάδες…