Θυμόμαστε ότι έχουμε υπογράψει ρήτρα αμυντικής συνδρομής με τα Εμιράτα;

Ας δούμε την ανάρτηση του Δένδια στα κοινωνικά δίκτυα: «Είχα τηλεφωνική επικοινωνία με τον Υπουργό Άμυνας των ΗΑΕ Mohamed bin Mubarak bin Fadhel Al Mazrouei και τον φίλο, Υπουργό Εξωτερικών Sheikh Abdullah bin Zayed Al Nahyan, ενώ συναντήθηκα στο Υπουργείο Εθνικής Άμυνας με τον Πρέσβη των ΗΑΕ, Dr. Ali Obaid Ali Alyabhouni Aldhaheri, στο πλαίσιο της Συμφωνίας για τη Συνεργασία των δύο χωρών στην Εξωτερική Πολιτική και Άμυνα.

Ανταλλάξαμε απόψεις για τις εξελίξεις στο Ιράν και τη Μέση Ανατολή, εξέφρασα την αμέριστη συμπαράστασή μου στα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα και καταδίκασα τις απρόκλητες ιρανικές επιθέσεις τόσο στα Εμιράτα όσο και στα λοιπά κράτη του Κόλπου. Συζητήσαμε, επίσης, το ζήτημα του ασφαλούς επαναπατρισμού Ελλήνων από τα ΗΑΕ, υπό τον συντονισμό του υπουργείου Εξωτερικών».

Τι ήταν αυτό που είτε ξεχάστηκε, είτε σκοπίμως δεν παραλήφθηκε; Ότι η Ελλάδα και τα ΗΑΕ έχουν υπογράψει αμυντικό σύμφωνο, που περιλαμβάνει ρήτρα αμοιβαίας αμυντικής συνδρομής! Αναζητήσαμε λοιπόν και εντοπίσαμε το Φύλλο Εφημερίδας της Κυβέρνησης (ΦΕΚ / 17 Μαρτίου 2022), στο οποίο είχε δημοσιευθεί η διμερής συμφωνία, αμέσως μετά την κύρωσή της από το ελληνικό Κοινοβούλιο. Το θέμα ήγειρε με σχόλιο του στα κοινωνικά δίκτυα ο καθηγητής Μάνος Καραγιάννης. Πιο αναλυτικά όμως…

Στο Άρθρο 1 και την παράγραφο 2 διαβάζουμε: «Εφόσον εγερθεί απειλή για την ασφάλεια, κυριαρχία, ενότητα, προστασία ή ανεξαρτησία του εδάφους της Ελληνικής Δημοκρατίας ή του εδάφους των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων, τα Μέρη θα επικοινωνήσουν άμεσα επί όλων των πλευρών της απειλής αυτής προκειμένου να αναλάβουν δράση και μέτρα τα οποία τα Μέρη από κοινού θεωρούν αναγκαία για την αποτροπή αυτής της απειλής». Στη συνέχεια και την επόμενη παράγραφο, γίνεται λόγος για “μηχανισμούς υλοποίησης” αυτής της συμφωνίας.

Η πιθανότερη εξήγηση λοιπόν, είναι ότι η πρωτοβουλία συνομιλιών με την ηγεσία των ΗΑΕ, εντάσσεται σε αυτό το πλαίσιο. Το ότι “μέτρα… τα οποία τα Μέρη από κοινού θεωρούνται αναγκαία”, αφήνει περιθώριο “ασυμφωνίας” (βλ. διαφωνίας) για το περιεχόμενο αυτών των μέτρων. Επίσης, το “για αποτροπή της απειλής”, παραπέμπει στην περίοδο προ του ξεσπάσματος της σύγκρουσης στο Ιράν, με στόχο τα μέτρα που από κοινού θα έχουν συμφωνηθεί, να παίξουν “αποτρεπτικό” ρόλο σε αυτή καθαυτή την εκδήλωση της απειλής.

Ωστόσο, αυτό το τελευταίο δεν αποτελεί θέσφατο, αφού μετά την εκδήλωση της απειλής, το “αποτροπή” μπορεί εννοιολογικά να επεκταθεί και να ερμηνευθεί ως “αποτροπή της προοπτικής πρόκλησης ζημιάς”, μετά την κατάρρευση της αποτροπής – που θα έπρεπε να έχει συμφωνηθεί διά των κοινά συμφωνηθέντων μέτρων – οπότε ισοδυναμεί με το “αντιμετώπιση της απειλής”. Δεν είναι γνωστό εάν οι δυο πλευρές, κατ’ εφαρμογήν της συμφωνίας είχαν έρθει σε επαφή για να δουν εάν εθεωρείτο σκόπιμο να προβούν στη λήψη μέτρων.

Εμιράτα, Ελλάδα και Τουρκία

Αυτό που θα πρέπει να υπενθυμιστεί είναι όμως το πιο κρίσιμο. Το 2020, στο απόγειο της κρίσης με την Τουρκία, με έμφαση το καλοκαίρι και το φθινόπωρο, μαχητικά F-16E/F Block 60 των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων είχαν αναπτυχθεί στην 115 Πτέρυγα Μάχης στη Σούδα της Κρήτης για ασκήσεις με την ελληνική Πολεμική Αεροπορία, στέλνοντας ξεκάθαρο μήνυμα αποτροπής προς κάθε ενδιαφερόμενο…

Επίσης, ποιος μπορεί να λησμονήσει, ότι κατά την ίδια δύσκολη περίοδο, πρόσφεραν στην Ελλάδα κρίσιμα ανταλλακτικά που διατήρησαν σε επιχειρησιακή διαθεσιμότητα, τόσο τις φρεγάτες τύπου “STANDARD”, ενώ αργότερα υποστήριξαν και τα επιθετικά ελικόπτερα τύπου APACHE AH-64A+…

Εν ολίγοις, από την πλευρά τους, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα απέδειξαν στην πράξη τη δέσμευσή τους για τήρηση της συμφωνίας. Αναρωτιέται κανείς ποια είναι η πολιτική της ελληνικής πλευράς. Κι αν αυτονόητα δεν είναι εφικτή η δέσμευση και μεταστάθμευση μιας ολόκληρης μοίρας μαχητικών αεροσκαφών, ενδεχόμενη απόφαση της Αθήνας για αποστολή ενός αριθμού (π.χ. τριών ζευγών, δηλαδή εν συνόλω έξι;), θα μπορούσε να προσπορίσει πολλαπλασιαστικά οφέλη.

Επίσης, για λόγους ασφαλείας και πάντα μετά από συνεννόηση με το Άμπου Ντάμπι, θα μπορούσε να προσεγγιστεί η Σαουδική Αραβία, ώστε η μεταστάθμευση των μαχητικών να πραγματοποιηθεί σε κάποια δική της αεροπορική βάση. Η δε αποστολή των ελληνικών μαχητικών να αφορά την αστυνόμευση του επίμαχου εναέριου χώρου (air policing) και σε περίπτωση ανάγκης την παρέμβαση π.χ. για την αντιμετώπιση κάποιου μη επανδρωμένου αεροχήματος αυτοκτονίας που θα επιχειρούσε να πλήξει κάποια κρίσιμη υποδομή. Αυτά πολύ γενικά. Ας ελπίσουμε ότι τα… πιο ειδικά, έχουν τεθεί από ελληνικής πλευράς και ήδη συζητιούνται.

Σε συνεργασία με το defencepoint