Το Πεντάγωνο ψάχνει κοντέινερ για την εκτόξευση σμηνών drones

Στο παρελθόν έχουμε επισημάνει την προσοχή στην αξία ακριβώς αυτών των δυνατοτήτων εκτόξευσης, για χρήση στην ξηρά και στη θάλασσα, ειδικά για την αξιοποίηση πλήρως δικτυωμένων σμηνών. Προηγουμένως, η Μονάδα Καινοτομίας Άμυνας (DIU) του Πενταγώνου παρουσίασε ευρείες απαιτήσεις για αυτό που αναφέρεται ως Σύστημα Αυτόνομης Παράδοσης Drone σε Κοντέινερ (CADDS). Η κεντρική εστίαση της DIU είναι στην αξιοποίηση νέων και βελτιωμένων εμπορικά έτοιμων τεχνολογιών για την κάλυψη των στρατιωτικών αναγκών των ΗΠΑ.

«Το υπουργείο Πολέμου (DoW) αντιμετωπίζει μια ρομποτική μαζική πρόκληση: Οι τρέχουσες μέθοδοι για την ανάπτυξη και τη διατήρηση μη επανδρωμένων εναέριων συστημάτων (UAS) βασίζονται στην άμεση ανθρώπινη αλληλεπίδραση για την εκτόξευση, την ανάκτηση και την επανατοποθέτηση κάθε συστήματος», εξηγεί η ανακοίνωση του CADDS. «Αυτό το μοντέλο 1:1 χειριστή-αεροσκάφους περιορίζει την ταχύτητα και την κλίμακα ανάπτυξης, ενώ παράλληλα εκθέτει τους χειριστές σε περιττούς κινδύνους».

Υπό αυτό το πρίσμα, το “πρόβλημα” που πρέπει να λυθεί είναι ότι «το υπουργείο απαιτεί την ικανότητα ταχείας ανάπτυξης μεγάλων ποσοτήτων UAS, ελαχιστοποιώντας παράλληλα τον κίνδυνο και το βάρος για τους ανθρώπους χειριστές που εκτελούν κινητικές και μη κινητικές επιχειρήσεις UAS σε αμφισβητούμενα περιβάλλοντα», προσθέτει.

Για το σκοπό αυτό, «αναζητά καινοτόμες λύσεις που επιτρέπουν την αποθήκευση, την ταχεία ανάπτυξη και τη διαχείριση συστημάτων πολλαπλών πρακτόρων για την παροχή, είτε μόνιμης κάλυψης UAS για εκτεταμένες περιόδους, είτε μαζικών επιπτώσεων εντός μιας ενιαίας γεωγραφικής περιοχής και χρόνου», σύμφωνα με το DIU. Πρέπει να είναι «χρησιμοποιήσιμο από χερσαίες και θαλάσσιες πλατφόρμες, τόσο σε ημερήσιες, όσο και σε νυχτερινές συνθήκες, και κατά τη διάρκεια δυσμενών καιρικών συνθηκών».

Αυτά πρέπει να είναι «σχεδιασμοί [που] μπορούν να μεταφερθούν από στρατιωτικά ή εμπορικά οχήματα (χερσαία, θαλάσσια, αεροπορικά)» και που «μπορούν να τοποθετηθούν γρήγορα και να τεθούν σε λειτουργία με ελάχιστο χειρισμό, ή εγκατάσταση». Πρέπει επίσης να είναι σε θέση να παρέχουν «αυτοματοποιημένες λειτουργίες για αποθήκευση, εκτόξευση, ανάκτηση και επανατοποθέτηση drones εντός της πλατφόρμας με κοντέινερ – η πρόθεση είναι το σύστημα να υπάρχει σε αδρανή κατάσταση για ένα χρονικό διάστημα και να εκτοξεύει UAS κατόπιν εντολής».

Τι υπάρχει στην αγορά

Το DIU δεν κατονομάζει κανένα συγκεκριμένο drone που πρέπει να μπορεί να φιλοξενήσει το CADDS, ούτε αναφέρει πόσα UAS θα πρέπει να μπορεί να χωρέσει ένας μόνο εκτοξευτής. Η ανακοίνωση αναφέρει ότι το σύστημα θα πρέπει να υποστηρίζει «ομοιογενή και ετερογενή μείγματα UAS που κατευθύνονται από την κυβέρνηση».

Το σύστημα εκτόξευσης πρέπει επίσης να είναι ικανό να εγκατασταθεί και να αποσυναρμολογηθεί ξανά σε χρονικό πλαίσιο που μετριέται σε λεπτά και να έχει μικρό λειτουργικό αποτύπωμα. «Ιδανικά, το σύστημα θα πρέπει να απαιτεί πλήρωμα όχι μεγαλύτερο από δύο άτομα», σύμφωνα με την DIU. Όσον αφορά το “αυτόνομο” στοιχείο του συστήματος εκτόξευσης, η DIU λέει ότι πρέπει να υποστηρίζει «τόσο τις διαδικασίες λήψης αποφάσεων χειριστή-εκτός-κυκλώματος, όσο και χειριστή-εντός-κυκλώματος».

Ο χώρος της αγοράς για εκτοξευτές σε κοντέινερ για διάφορα ωφέλιμα φορτία, και για χρήση στην ξηρά και στη θάλασσα, αυξάνεται σταθερά παγκοσμίως τα τελευταία χρόνια. Έχει ήδη υπάρξει μια περαιτέρω τάση στην ανάπτυξη τέτοιων συστημάτων για την εκτόξευση περιπλανώμενων πυρομαχικών και άλλων μη επανδρωμένων εναέριων συστημάτων, ή στην προσαρμογή υπαρχόντων σχεδίων για να είναι σε θέση να το κάνουν αυτό.

Για παράδειγμα, τον τελευταίο χρόνο περίπου, η Northrop Grumman άρχισε να διαφημίζει την ικανότητα αυτού που σήμερα αποκαλεί Σύστημα Αρθρωτού Φορτίου (MPS) να εκτοξεύει drones, όπως φαίνεται σε βίντεο που δημιουργήθηκε από υπολογιστή. Το σύστημα, παρουσιάστηκε ήδη από το 2018, ως ένας τρόπος εκτόξευσης από την επιφάνεια παραλλαγών του πυραύλου αντιραντάρ AGM-88. Το MPS παρουσιάζεται επίσης τώρα ως εκτοξευτής για τον Προηγμένο Πύραυλο Αντιδραστικής Κρούσης (AReS), έναν πύραυλο επιφανείας-επιφάνειας που προέρχεται από τον Προηγμένο Αντιραντάρ Πύραυλο με Καθοδηγούμενο Πύραυλο Εκτεταμένης Εμβέλειας AGM-88G (AARGM-ER) και τον “ξάδερφό” του, το Σταθερό Όπλο Επίθεσης (SiAW).

Αρθρωτό Σύστημα Φορτίου

Πέρυσι, μια άλλη ιδέα για έναν εκτοξευτή σε κοντέινερ, ικανό να χωρέσει έως και 48 drones ταυτόχρονα, προέκυψε επίσης από την Mitsubishi Heavy Industries στην Ιαπωνία. Το 2024, η γερμανική Rheinmetall και η UVision στο Ισραήλ είχαν επίσης παρουσιάσει δύο πολύ παρόμοια σχέδια, ειδικά για την εκτόξευση μελών της σειράς πυρομαχικών Hero της UVision.

Αυτή είναι μόνο μια μικρή επιλογή από τα σχέδια που έχουν παρουσιαστεί μέχρι σήμερα. Οι εταιρείες στην Κίνα έχουν δραστηριοποιηθεί ιδιαίτερα σε αυτόν τον τομέα και οι εξελίξεις σε αυτήν τη χώρα συχνά συνδέονται και με προσπάθειες ανάπτυξης δυνατοτήτων σμηνών. Εκτοξευτές τύπου εμπορευματοκιβωτίων για συστήματα αέρος χωρίς πλήρωμα, που συχνά τοποθετούνται σε φορτηγά, βρίσκονται ήδη σε λειτουργία, σε πολλές χώρες εδώ και χρόνια. Αυτό περιλαμβάνει το Ιράν, όπου χρησιμοποιούνται για την εκτόξευση drones καμικάζι τύπου Shahed.

Οι κινεζικές προσπάθειες

Ωστόσο, πολλά από αυτά τα συστήματα επικεντρώνονται αποκλειστικά στην εκτόξευση και δεν διαθέτουν τις δυνατότητες ανάκτησης και επανεκτόξευσης που έχει περιγράψει η DIU για το CADDS. Η κινεζική εταιρεία drone DJI και άλλες στον εμπορικό χώρο προσφέρουν όλο και περισσότερο “αποβάθρες” τύπου κοντέινερ, οι οποίες όμως συχνά σχεδιάζονται για να φιλοξενούν μόνο ένα μη επανδρωμένο εναέριο σύστημα κάθε φορά.

Αυτό που είναι ιδιαίτερα ενδιαφέρον εδώ είναι το πόσο πολλές από τις δηλωμένες απαιτήσεις του CADDS ακούγονται στην πραγματικότητα πολύ παρόμοιες, τουλάχιστον σε πολύ γενικές γραμμές, με ένα σύστημα σε κοντέινερ ικανό να εκτοξεύει, να ανακτά και να επαναφορτίζει χιλιάδες μικρά, ηλεκτρικά drones τύπου τετρακόπτερου με το πάτημα ενός κουμπιού, το οποίο η κινεζική εταιρεία DAMODA κυκλοφόρησε πέρυσι. Αυτός ο εκτοξευτής, που ονομάστηκε Αυτόματο Σύστημα Δοχείων Σμήνους Drone, προορίζεται για παραστάσεις φωτός με drone για ψυχαγωγικούς σκοπούς και όχι για στρατιωτική χρήση.

Αν και οι ρουτίνες επιδείξεων φωτός με drone της εταιρείας είναι σίγουρα οπτικά εντυπωσιακές και συχνά γίνονται viral στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, είναι προκαθορισμένες και διεξάγονται με πολύ τοπικό τρόπο. Αυτό που προσφέρει η εταιρεία δεν είναι ένα σμήνος drone ικανό να εκτελεί διάφορες στρατιωτικές εργασίες με εξαιρετικά αυτόνομο τρόπο, σε αξιοσημείωτες αποστάσεις από το σημείο εκτόξευσής του.

Ταυτόχρονα, οι μεγάλης κλίμακας επιδείξεις φωτός με drone που διοργανώνονται από την DAMODA (και έναν αυξανόμενο αριθμό άλλων εταιρειών), υπογραμμίζουν, σε ευρύ επίπεδο, τις ήδη εξαιρετικά προβληματικές απειλές που θέτουν τα σμήνη. Το νέο Αυτοματοποιημένο Σύστημα Δοχείων Σμήνους Drone υπογραμμίζει τον πρόσθετο κίνδυνο των ίδιων απειλών που κρύβονται σε κοινή θέα. Η σταθερή εξάπλωση των εξελίξεων στην τεχνητή νοημοσύνη και τη μηχανική μάθηση, ειδικά όσον αφορά τη δυναμική στόχευση, θα δημιουργήσει μόνο πρόσθετες προκλήσεις.