Δύσκολο σπορ η ουδετερότητα στον πολυπολικό κόσμο…
10/10/2026
Στον σημερινό κόσμο της πολυμέρειας, εν συγκρίσει με την εποχή της διπολικότητος (Αμερική vs Σοβιετική Ένωση) η προσήλωση των κρατών στην ουδετερότητα είναι επικίνδυνη πολυτέλεια. Το κατάλαβαν ακόμη κι οι Ελβετοί οι οποίοι σε πρόσφατο δημοψήφισμα τάχθηκαν 70% κατά της ουτοπίας και υπέρ της εξωτερικής πολιτικής την εκ πολλών μερών συντεθειμένων.
Πήρε 211 χρόνια για να εγκαταλείψουν οι Ελβετοί την ουδετερότητα που καθιερώθηκε με την συνθήκη της Βιέννης το 1815 στην οποία συνέβαλε τα μέγιστα ο δικός μας Ιωάννης Καποδίστριας και τώρα πρέπει ν’ αλλάξουν το σύνταγμα τους και να ταχθούν υπέρ της πολλαπλότητας κι εναντίον της πόλωσης στην εξωτερική πολιτική.
Δεν ήταν εύκολο. Προηγουμένως, είχαν απορρίψει δύο φορές την ένταξη της χώρας στην Ευρωπαϊκή Ένωση και μόλις προσφάτως την αγορά των F-35 αλλά εφ’ ενός ο πόλεμος στην Ουκρανία κι αφ’ ετέρου η ένταξη της Σουηδίας και Φινλανδίας στο ΝΑΤΟ μετέτρεψαν την στάση της κοινής γνώμης για την “συλλογική εξωτερική ασφάλεια”. Μόλις προχθές επίσης ψήφησαν υπέρ της αυξήσεως του πληθυσμού πάνω από τα 10 εκατομμύρια κατοίκους, προφανώς δια της νομίμου μεταναστεύσεως.
Στρατηγικά, η στροφή προς την πολυμέρεια της εξωτερικής πολιτικής και της εθνικής αμύνης αποδίδεται στην διάψευση του συνδρόμου των “Τριών σωματοφυλάκων” (όλοι για έναν κι ένας για όλους). Το διαβόητο άρθρο 5 της Βορειοατλαντικής συμμαχίας που αμφισβήτησε ο Αμερικανός πρόεδρος Τραμπ και η άρνηση των ευρωπαϊκών δυνάμεων (Γερμανία, Ισπανία, Γαλλία) να μετάσχουν στον πόλεμο κατά του Ιράν.
Πολλοί διαπιστώνουν ότι η συλλογική άμυνα είναι ουτοπία και προσπαθούν να την αντικαταστήσουν με ad hoc αμυντικές συνεργασίες, μεταξύ ομοειδών κρατών με κοινά προβλήματα άμυνας. Μια τέτοια συμφωνία είναι εκείνη της Μέκκας. μεταξύ Τουρκίας, Πακιστάν και Σαουδαραβίας. Μία άλλη θεωρείται η Ελληνική συνεννόηση 3+1 με Ισραήλ και Κύπρο, παρουσία των ΗΠΑ για την ενεργειακή ασφάλεια. Θ’ ακολουθήσουν κι άλλες με την Ινδία και την Αίγυπτο.
Οι Βαλτικές χώρες επίσης αναπτύσσουν μία κοινή αμυντική πολιτική έναντι της Ρωσίας κι ο Καναδάς ερωτοτροπεί με την Ευρωπαϊκή Ένωση, στην οποία σκέπτεται να επανέλθει κι η Βρετανική κυβέρνηση.
Σ’ ένα κόσμο πολύπλοκο, ευμετάβλητο κι ασταθή είναι αναγκαίο να μην στηρίζεται κανείς σήμερα στη μονομέρεια κι εξάρτηση. Για ν’ αποφεύγει δυσάρεστες εκπλήξεις.





