Τραμπ: Όχι παράταση στο τελεσίγραφο – Ασάφεια από Ιράν για τις διαπραγματεύσεις

Στο μεταξύ, σε συνέντευξή του στο Fox News, ο Τραμπ είπε ότι «σήμερα» θα υπογραφεί συμφωνία με την Τεχεράνη. «Υποτίθεται ότι θα πραγματοποιηθούν οι συνομιλίες», ανέφερε, απορρίπτοντας τις αμφιβολίες για πιθανή κατάρρευση των διαπραγματεύσεων. «Θα υπέθετα ότι σε αυτό το στάδιο κανείς δεν παίζει παιχνίδια».

Αργότερα τόνισε πως είναι «εξαιρετικά απίθανο» να εγκρίνει νέα παράταση, υπογραμμίζοντας ότι δεν σκοπεύει να προχωρήσει σε μια κακή συμφωνία με το Ιράν υπό πίεση. Όπως είπε χαρακτηριστικά, «δεν πρόκειται να βιαστώ να συνάψω μια κακή συμφωνία. Έχουμε όλο τον χρόνο του κόσμου».

Ο Αμερικανός πρόεδρος σημείωσε ότι υψηλόβαθμη αντιπροσωπεία των ΗΠΑ– στην οποία συμμετέχουν ο αντιπρόεδρος Τζέι Ντι Βανς, ο ειδικός απεσταλμένος Στιβ Γουίτκοφ και ο σύμβουλος Τζάρεντ Κούσνερ – βρίσκεται ήδη καθ’ οδόν προς το Ισλαμαμπάντ για τον επόμενο γύρο συνομιλιών. «Κατευθύνονται ήδη εκεί», δήλωσε ο Τραμπ λίγο μετά τις 9 το πρωί (ώρα ανατολικής ακτής ΗΠΑ). «Θα βρίσκονται εκεί απόψε» πρόσθεσε.

Το χρονοδιάγραμμα υπογραμμίζει τον επείγοντα χαρακτήρα των συνομιλιών, που πραγματοποιούνται λίγες ημέρες πριν από τη λήξη της εκεχειρίας μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν, σε μια περίοδο αυξανόμενης έντασης στην περιοχή. Ο Τραμπ άφησε ανοικτό το ενδεχόμενο μιας σημαντικής διπλωματικής κίνησης, δηλώνοντας ότι δεν αποκλείει απευθείας συνάντηση με την ιρανική ηγεσία εάν προκύψει η ευκαιρία.

«Δεν έχω κανένα πρόβλημα να τους συναντήσω», ανέφερε. «Εάν θέλουν να συναντηθούμε, διαθέτουμε πολύ ικανούς ανθρώπους – αλλά δεν έχω κανένα πρόβλημα να τους συναντήσω». Σύμφωνα με τον ίδιο, στο επίκεντρο των διαπραγματεύσεων βρίσκεται μία βασική και αδιαπραγμάτευτη απαίτηση: το Ιράν πρέπει να εγκαταλείψει κάθε προσπάθεια απόκτησης πυρηνικών όπλων.

«Να απαλλαγούν από τα πυρηνικά τους όπλα. Είναι πολύ απλό», δήλωσε. «Δεν θα υπάρξει πυρηνικό όπλο», είπε, προσθέτοντας ότι το Ιράν θα μπορούσε να ευημερήσει εφόσον συμμορφωθεί. «Κατά τα άλλα, πρόκειται για μια υπέροχη χώρα — πραγματικά θα μπορούσε να είναι», ανέφερε.

Ωστόσο, δεν διευκρίνισε ποιες συνέπειες θα μπορούσε να αντιμετωπίσει η Τεχεράνη εάν αρνηθεί να συμμορφωθεί ή εάν οι συνομιλίες καταρρεύσουν, ιδιαίτερα καθώς πλησιάζει η λήξη της εκεχειρίας. «Δεν θέλω να επεκταθώ σε αυτό», απάντησε όταν ρωτήθηκε εάν οι ΗΠΑ θα κλιμακώσουν τα μέτρα, όπως για παράδειγμα με την κατάσχεση επιπλέον πλοίων που συνδέονται με το Ιράν. «Μπορείτε να φανταστείτε. Δεν θα ήταν ωραίο». Σε ερώτηση για το εάν οι ΗΠΑ γνωρίζουν ποιος ηγείται της ιρανικής πλευράς, ο Τραμπ απάντησε: «Έχουμε αρκετά καλή εικόνα και πιστεύουμε ότι συνομιλούμε με τους κατάλληλους ανθρώπους».

Τί θα κάνει το Ιράν

Ανώτερος Ιρανός αξιωματούχος ανέφερε ότι η Τεχεράνη εξετάζει θετικά το ενδεχόμενο συμμετοχής στις ειρηνευτικές συνομιλίες με τις Ηνωμένες Πολιτείες, ωστόσο δεν έχει ληφθεί ακόμη οριστική απόφαση. Σύμφωνα με τον ίδιο, βρίσκονται σε εξέλιξη θετικές προσπάθειες διαμεσολάβησης από το Πακιστάν με στόχο τον τερματισμό του αμερικανικού αποκλεισμού και τη διασφάλιση της συμμετοχής του Ιράν στις διαπραγματεύσεις. Πηγή από το Πακιστάν που εμπλέκεται στις συνομιλίες υπενθύμισε ότι η δίμηνη εκεχειρία λήγει στις 22 Απριλίου στις 8 μ.μ. (ώρα ανατολικής ακτής ΗΠΑ).

Εν αναμονή της επιβεβαίωσης ή της διάψευσης της διεξαγωγής διαπραγματεύσεων, τα μέτρα ασφαλείας ενισχύθηκαν οφθαλμοφανώς στο Ισλαμαμπάντ: Οι δρόμοι που είναι κλειστοί πολλαπλασιάστηκαν, στήθηκαν συρματοπλέγματα και οδοφράγματα, διαπίστωσαν δημοσιογράφοι του Γαλλικού Πρακτορείου, ειδικά γύρω από τα πιο αυστηρά φυλασσόμενα ξενοδοχεία της πακιστανικής πρωτεύουσας.

Το Ιράν επανέφερε σε λειτουργία τα βασικά αεροδρόμια της πρωτεύουσας, το Ιμάμ Χομεϊνί και το Μεχραμπάντ, τη Δευτέρα, όπως ανακοίνωσε η Υπηρεσία Πολιτικής Αεροπορίας της χώρας, έπειτα από το κλείσιμό τους λόγω του πολέμου των τελευταίων εβδομάδων με τις Ηνωμένες Πολιτείες και το Ισραήλ.

«Χορηγήθηκε άδεια για επιβατικές πτήσεις στο Διεθνές Αεροδρόμιο Ιμάμ Χομεϊνί και στο Αεροδρόμιο Μεχραμπάντ», αναφέρεται σε ανακοίνωση της Υπηρεσίας Πολιτικής Αεροπορίας, σύμφωνα με το πρακτορείο ειδήσεων ISNA. Η ίδια ανακοίνωση προσθέτει ότι επιβατικές πτήσεις από δέκα αεροδρόμια σε ολόκληρο το Ιράν θα είναι επίσης δυνατές από το Σάββατο.

Οι υπηρεσίες ασφαλείας των ΗΑΕ ανάφεραν, σε ανακοίνωση, τη σύλληψη μελών της οργάνωσης αυτής που σχεδίαζε να διαπράξει «τρομοκρατικές ενέργειες και δολιοφθορές στην εθνική επικράτεια» και οι έρευνές τους «αποκάλυψαν σχέσεις με το Ιράν».

Ισραήλ-Λίβανος

Ισραηλινοί και Λιβανέζοι εκπρόσωποι θα πραγματοποιήσουν συνομιλίες στην Ουάσινγκτον την Πέμπτη, δήλωσε στο Reuters τη Δευτέρα ισραηλινή πηγή που μίλησε υπό τον όρο της ανωνυμίας. Το Ισραήλ θα εκπροσωπηθεί από τον πρέσβη του στις Ηνωμένες Πολιτείες, Γεχίελ Λάιτερ, πρόσθεσε η πηγή. Θα σηματοδοτήσει τις πρώτες συνομιλίες μεταξύ των δύο χωρών από τότε που τέθηκε σε ισχύ την Πέμπτη 10ήμερη εκεχειρία.

Προς το παρόν, το Ισραήλ κάλεσε τη Δευτέρα τους κατοίκους του νότιου Λιβάνου να μείνουν μακριά από μια ζώνη εδάφους που εκτείνεται κατά μήκος των συνόρων και να μην πλησιάσουν την περιοχή του ποταμού Λιτάνι, εδραιώνοντας τον έλεγχό του πάνω από το νότιο Λίβανο παρά την εκεχειρία.

Η 10ήμερη εκεχειρία που επιτεύχθηκε με τη μεσολάβηση των ΗΠΑ τέθηκε σε ισχύ την Πέμπτη. Αλλά παραμένει εύθραυστη, με τα ισραηλινά στρατεύματα να καταλαμβάνουν εδάφη βαθιά στο νότο, με στόχο τη δημιουργία μιας ζώνης ασφαλείας για την προστασία του βόρειου Ισραήλ από την επίθεση της Χεζμπολάχ, ενώ η οργάνωση λέει ότι διατηρεί το «δικαίωμα να αντισταθεί» στην ισραηλινή κατοχή.

Ο ισραηλινός στρατός δημοσίευσε έναν χάρτη στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης με μια κόκκινη γραμμή που διασχίζει 21 χωριά σε όλο το νότο και είπε ότι οι κάτοικοι δεν πρέπει να μετακινηθούν στην περιοχή μεταξύ αυτού και των συνόρων, λέγοντας ότι ισραηλινά στρατεύματα διατηρούν θέσεις στο νότο «ενώπιον των συνεχιζόμενων τρομοκρατικών δραστηριοτήτων» της υποστηριζόμενης από το Ιράν ομάδας.

Ο χάρτης κατονόμαζε περισσότερα από 50 άλλα χωριά στο νότο, στα οποία οι κάτοικοι δεν πρέπει να επιστρέψουν. Ο ισραηλινός στρατός δήλωσε επίσης ότι δεν επιτρέπεται η προσέγγιση της περιοχής του ποταμού Λιτάνι, ο οποίος ρέει κυρίως βόρεια της περιοχής από την οποία ο ισραηλινός στρατός δήλωσε ότι οι κάτοικοι πρέπει να μείνουν μακριά.

Χεζμπολάχ

Η Χεζμπολάχ δηλώνει ότι θα παραβιάσει την “κίτρινη γραμμή” οριοθέτησης που το Ισραήλ είπε ότι εγκαθίδρυσε στον νότιο Λίβανο και ότι κανείς δεν θα μπορέσει να αφοπλίσει το φιλοϊρανικό κίνημα, σύμφωνα με έναν από τους βουλευτές της.”Αυτή την κίτρινη γραμμή, θα την παραβιάσουμε με την αντίσταση, επικαλούμενοι το νόμιμο δικαίωμά μας να υπερασπιστούμε τη ζωή μας και τη χώρα μας”, δήλωσε ο Χασάν Φαρντάλα σε συνέντευξη στο Γαλλικό Πρακτορείο προσθέτοντας: “Κανείς στον Λίβανο ή στο εξωτερικό” δεν θα μπορέσει να αφοπλίσει τη Χεζμπολάχ.

Παράλληλα, ο Φαρντάλα σε συνέντευξη στο Γαλλικό Πρακτορείο δήλωσε ότι ο πρόεδρος του Λιβάνου Ζοζέφ Αούν θα πρέπει να εγκαταλείψει τις απευθείας διαπραγματεύσεις με το Ισραήλ, προσθέτοντας ότι το φιλοϊρανικό κίνημα θέλει να συνεχιστεί η κατάπαυση του πυρός. “Είναι προς το συμφέρον του Λιβάνου, του προέδρου και της κυβέρνησης να εγκαταλείψουν την οδό των απευθείας διαπραγματεύσεων και να επανέλθουν σε μια εθνική συναίνεση για να αποφασιστεί η καλύτερη επιλογή”, δήλωσε.

Καταδίκη για τον βανδαλισμό 

Σφοδρές αντιδράσεις προκαλεί η εικόνα Ισραηλινού στρατιώτη να καταστρέφει άγαλμα του Ιησού στον νότιο Λίβανο, με τον πρωθυπουργό του Ισραήλ να καταδικάζει το περιστατικό και να προαναγγέλλει αυστηρές κυρώσεις. Ο Μπενιαμίν Νετανιάχου καταδίκασε «με τον πιο έντονο τρόπο» την ενέργεια στρατιώτη που φέρεται να προκάλεσε ζημιές σε καθολικό θρησκευτικό σύμβολο στον νότιο Λίβανο.

Το περιστατικό ήρθε στο φως μετά τη δημοσιοποίηση εικόνας στο διαδίκτυο, στην οποία εμφανίζεται στρατιώτης να χτυπά με βαριοπούλα άγαλμα του Ιησού Χριστού. Σε ανάρτησή του, ο Ισραηλινός πρωθυπουργός δήλωσε ότι ο ίδιος και «η συντριπτική πλειονότητα των Ισραηλινών» είναι «σοκαρισμένοι και βαθιά λυπημένοι» από το συμβάν, τονίζοντας ότι δεν συνάδει με τις αξίες της χώρας.

Όπως ανέφερε, οι στρατιωτικές αρχές έχουν ήδη ξεκινήσει ποινική έρευνα, ενώ προανήγγειλε ότι θα επιβληθούν «κατάλληλα αυστηρές πειθαρχικές κυρώσεις» στον υπαίτιο. «Το Ισραήλ είναι το μόνο μέρος στη Μέση Ανατολή που διασφαλίζει την ελευθερία λατρείας για όλους», σημείωσε, εκφράζοντας παράλληλα «λύπη για το περιστατικό και για την προσβολή που προκλήθηκε».

Νωρίτερα, ο Μάικ Χάκαμπι, πρέσβης των ΗΠΑ στο Ισραήλ, είχε ζητήσει «άμεσες, αυστηρές και δημόσιες συνέπειες» για τον στρατιώτη, αυξάνοντας την πίεση για ξεκάθαρη αντίδραση από την ισραηλινή κυβέρνηση.

Ρεσάλτο σε ιρανικό πλοίο 

Βίντεο από την αμερικανική επιχείρηση στο υπό ιρανική σημαία πλοίου Touska, το οποίο επιχείρησε να σπάσει τον ναυτικό αποκλεισμό των ΗΠΑ στο Ιράν, έδωσαν στη δημοσιότητα οι αμερικανικές ένοπλες δυνάμεις.

Σύμφωνα με όσα περιγράφονται στην ανάρτηση της Κεντρικής Διοίκησης των αμερικανικών Ενόπλων Δυνάμεων (CENTCOM), «Αμερικανοί πεζοναύτες αποβιβάστηκαν με ελικόπτερο από το αμφίβιο πλοίο εφόδου USS Tripoli (LHA 7) και διέσχισαν την Αραβική Θάλασσα για να επιβιβαστούν και να καταλάβουν το M/V Touska».

Όπως συμπληρώνεται «οι πεζοναύτες έκαναν καταρρίχηση στο υπό ιρανική σημαία πλοίο στις 19 Απριλίου, αφότου το αντιτορπιλικό USS Spruance (DDG 111) απενεργοποίησε την πρόωση του Touska όταν το εμπορικό πλοίο δεν συμμορφώθηκε με τις επανειλημμένες προειδοποιήσεις των αμερικανικών δυνάμεων για διάστημα έξι ωρών».

Σύμφωνα με το πρακτορείο ειδήσεων του Ιράν, Tasnim, οι Φρουροί της Επανάστασης πραγματοποίησαν αντίποινα με μη επανδρωμένα αεροσκάφη σε αμερικανικά στρατιωτικά πλοία στη Θάλασσα του Ομάν. Σύμφωνα με το δημοσίευμα δεν υπήρξε κάποια αναφορά για ζημιά σε κάποιο από τα παραπλέοντα πλοία.

Πάντως από την πρώτη στιγμή, η Τεχεράνη έσπευσε να καταδικάσει την επίθεση μιλώντας για πράξη «ένοπλης πειρατείας» και δεσμεύεται να ανταποδώσει. Ιρανικές πηγές ωστόσο αναφέρουν ότι το Ιράν «δεν σχεδιάζει επί του παρόντος να συμμετάσχει στον επόμενο κύκλο των συνομιλιών» με την Ουάσιγκτον επιμένοντας να αρθεί πρώτα ο ναυτικός αποκλεισμός των ΗΠΑ.

Σημειώνεται ότι νωρίτερα δόθηκε στη δημοσιότητα βίντεο με τις προειδοποιήσεις και τα πυρά που εξαπολύθηκαν κατά του πλοίου υπό ιρανική σημαία. Στο βίντεο, που δημοσιοποιήθηκε μετά την ανάρτηση του Τραμπ ότι το πλοίο βρίσκεται υπό αμερικανικό έλεγχο, ακούγονται αρχικά οι προειδοποιήσεις από το αντιτορπιλικό USS Spruance προς το Τouska.

«Εκκενώστε το μηχανοστάσιο, εκκενώστε το μηχανοστάσιο, ετοιμαζόμαστε να χρησιμοποιήσουμε πυρά ακινητοποίησης» ήταν το μήνυμα του αμερικανικού πλοίου. Παράλληλα στη συνέχεια του βίντεο, έχουν καταγραφεί και τα πυρά που χρησιμοποίησε το πλοίου του ναυτικού των ΗΠΑ για να σταματήσει το υπό ιρανική σημαία πλοίο που έπλεε στον κόλπο του Ομάν. Υπενθυμίζεται ότι ο Τραμπ σε ανάρτησή του στο Truth Social, ανέφερε ότι το φορτηγό πλοίο με το όνομα TOUSKA, μήκους σχεδόν 274 μέτρα και βάρους σχεδόν όσο ένα αεροπλανοφόρο, επιχείρησε να περάσει τον ναυτικό αποκλεισμό που έχει επιβληθεί από τις ΗΠΑ.

Σύμφωνα με τον ίδιο, το αντιτορπιλικό USS Spruance του Αμερικανικού Πολεμικού Ναυτικού των ΗΠΑ, εξοπλισμένο με κατευθυνόμενα βλήματα, χτύπησε το TOUSKA στον Κόλπο του Ομάν. «Σήμερα, ένα φορτηγό πλοίο υπό ιρανική σημαία με το όνομα TOUSKA — μήκους σχεδόν 900 ποδιών και βάρους σχεδόν όσο ένα αεροπλανοφόρο — προσπάθησε να παραβιάσει τον ναυτικό μας αποκλεισμό, και τα πράγματα δεν πήγαν καλά για αυτούς», ανέφερε ο Τραμπ σε ανάρτησή του στο Truth Social.

Συναγερμός για τα καύσιμα

Σοβαρές ανησυχίες προκαλεί σε ολόκληρη την Ευρώπη η διαφαινόμενη κρίση στα αεροπορικά καύσιμα, με τις τελευταίες εξελίξεις να δείχνουν ότι το πρόβλημα όχι μόνο δεν αποκλιμακώνεται, αλλά ενδέχεται να επιδεινωθεί δραματικά ενόψει καλοκαιριού. Στη Γερμανία, ο καγκελάριος Φρίντριχ Μερτς ανακοίνωσε ότι συγκαλεί άμεσα το Εθνικό Συμβούλιο Ασφαλείας, σε μια ένδειξη ότι το Βερολίνο αντιμετωπίζει πλέον το ενδεχόμενο έλλειψης αεροπορικών καυσίμων ως σοβαρή απειλή.

Όπως τόνισε, βασικός στόχος είναι να διασφαλιστεί ότι πολίτες και επιχειρήσεις θα συνεχίσουν να έχουν πρόσβαση σε βασικά ενεργειακά αγαθά, όπως πετρέλαιο, βενζίνη αλλά και καύσιμα αεροσκαφών. Παρότι παραδέχθηκε ότι η κατάσταση είναι ήδη «τεταμένη», υπογράμμισε πως προς το παρόν υπάρχουν επαρκή αποθέματα. Ωστόσο προειδοποίησε ότι αν επιδεινωθούν οι συνθήκες, η κυβέρνηση είναι έτοιμη να χρησιμοποιήσει «όλα τα διαθέσιμα μέσα». Η κίνηση αυτή έρχεται σε αντίθεση με τη στάση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, η οποία μέχρι στιγμής εμφανίζεται καθησυχαστική, υποστηρίζοντας ότι δεν υπάρχουν ενδείξεις άμεσης έλλειψης.

Η κρίση αποτυπώνεται ήδη στις τιμές, καθώς το κόστος των καυσίμων αεροσκαφών στην Ευρώπη έχει υπερδιπλασιαστεί από τα τέλη Φεβρουαρίου. Αιτία αποτελεί το μπλοκάρισμα των θαλάσσιων μεταφορών μέσω των Στενών του Ορμούζ. Ακόμη και αν αποκατασταθεί η ροή, οι ειδικοί προειδοποιούν ότι οι τιμές θα παραμείνουν υψηλές για μήνες, επιβαρύνοντας σημαντικά τον κλάδο των αερομεταφορών.

Την ίδια ώρα, σύγχυση επικρατεί στον κλάδο των αεροπορικών εταιρειών, με διαφορετικές εκτιμήσεις για το τι θα συμβεί το καλοκαίρι. Η Ryanair προειδοποιεί ανοιχτά για πιθανές ακυρώσεις πτήσεων ήδη από τον Μάιο, αν δεν υπάρξει αποκλιμάκωση της κρίσης. Αντίθετα, η easyJet εμφανίζεται καθησυχαστική, δηλώνοντας ότι προς το παρόν δεν υπάρχουν προβλήματα στην τροφοδοσία καυσίμων και ότι το πρόγραμμα πτήσεων συνεχίζεται κανονικά. Ωστόσο, ακόμη και οι πιο αισιόδοξες φωνές παραδέχονται ότι η ορατότητα στον κλάδο είναι περιορισμένη, καθώς οι εταιρείες γνωρίζουν την επάρκεια καυσίμων μόλις για 3 έως 4 εβδομάδες μπροστά.

Την ίδια στιγμή, η ιρλανδική Aer Lingus έχει ήδη προχωρήσει σε περισσότερες από 500 ακυρώσεις πτήσεων, επικαλούμενη λόγους συντήρησης. Παρότι η εταιρεία αποσυνδέει τις ακυρώσεις από την κρίση καυσίμων, το timing προκαλεί έντονο προβληματισμό, καθώς επηρεάζονται τόσο υπερατλαντικά δρομολόγια όσο και πτήσεις εντός Ευρώπης. Μεταξύ των προορισμών που πλήττονται περιλαμβάνονται μεγάλες πόλεις όπως το Βερολίνο, η Ζυρίχη, η Αθήνα και το Άμστερνταμ, αλλά και σημαντικά αεροδρόμια στο Ηνωμένο Βασίλειο.

Υπενθυμίζεται ότι την πλέον ανησυχητική εκτίμηση έκανε ο επικεφαλής του Διεθνούς Οργανισμού Ενέργειας, Φατίχ Μπιρόλ, ο οποίος προειδοποίησε ότι η Ευρώπη διαθέτει αποθέματα καυσίμων για αεροσκάφη μόλις για περίπου έξι εβδομάδες.