Μετά τον καβγά ήρθαν οι αγάπες στο ΝΑΤΟ

Βαγγέλης Σαρακινός
444

Ότι συμβαίνει με τους ερωτευμένους έγινε και στην Σύνοδο Κορυφής του ΝΑΤΟ στις Βρυξέλλες, όπου μετά τον άγριο καβγά που προκάλεσε ο Τραμπ, απειλώντας εμμέσως ακόμη και με αποχώρηση, βγήκε και έκανε δηλώσεις πίστης προς τους Ευρωπαίους, αν και όχι αιώνιας.

«Πιστεύω στο ΝΑΤΟ», ανέφερε ο Τραμπ στο ξεκίνημα της συνέντευξης που έδωσε στην Βελγική πρωτεύουσα, αμέσως μετά την έκτακτη συνεδρίαση με θέμα τις αμυντικές δαπάνες των χωρών μελών. «Το ΝΑΤΟ είναι πιο ισχυρό από όσο ήταν πριν δύο ημέρες», πρόσθεσε ο Αμερικανός πρόεδρος, αφού η Γερμανία, μετά από όσα άκουσε η Μέρκελ από τον ίδιο, θα αυξήσει τις αμυντικές της δαπάνες της. Σημείωσε ωστόσο ότι απομένει να ξεκαθαριστεί το θέμα με τον αγωγό φυσικού αερίου Nord Strem 2, ο οποίος θα συνδέει τη Ρωσία με την Ευρώπη.

Ο Αμερικανός πρόεδρος δεν παρέλειψε να αναφέρει και την πεποίθησή του ότι μπορεί να αποσύρει τις ΗΠΑ από το ΝΑΤΟ χωρίς την έγκριση του Αμερικανικού Κογκρέσου. Αν και συμπλήρωσε ότι δεν εκτιμά πως κάτι τέτοιο είναι απαραίτητο, η αναφορά αυτή επιβεβαιώνει εμμέσως ότι στην κεκλεισμένων των θυρών συζήτηση κατά την διάρκεια της Συνόδου, απείλησε τους Συμμάχους ακόμη και με αποχώρηση.

Ο όρκος πίστης βέβαια που έδωσε ο Τραμπ, κυρίως προς τους Ευρωπαίους Συμμάχους του στο ΝΑΤΟ, δεν είναι αιώνιος, καθώς τις επόμενες ημέρες αναμένεται να λάβει και τις αποφάσεις του για την επιβολή δασμών στα ευρωπαϊκά αυτοκίνητα, ενώ υπάρχει και μία γκάμα διεθνών θεμάτων στα οποία ΗΠΑ και ΕΕ δεν έχουν κοινές θέσεις. Σε αυτά τα θέματα, λόγω και του παρορμητικού χαρακτήρα του, ο Τραμπ δεν αποκλείεται να εξαπολύσει μια νέα επίθεση εναντίον των Ευρωπαίων και ιδιαίτερα της Γερμανίας. Μάλιστα ειδικά για το θέμα των ευρωπαϊκών αυτοκινήτων είπε στην συνέντευξή του ότι αν δεν γίνουν διαπραγματεύσεις με την ΕΕ για το εμπόριο «θα τα χτυπήσουμε».

Ο Αμερικανός πρόεδρος είπε ακόμη ότι ενημέρωσε τους συμμάχους για το ότι είναι εξαιρετικά δυσαρεστημένος με την υπάρχουσα κατάσταση και ότι θα απογοητευτεί πολύ αν δεν αυξήσουν σημαντικά τις αμυντικές δαπάνες τους. Ανέφερε βεβαίως την δέσμευσή τους για 2%, αλλά -προφανώς ορμώμενος από το ανικανοποίητο των ερωτευμένων- σημείωσε ότι, μόλις γίνει αυτό, θα πρέπει να ανοίξουμε την συζήτηση για τον «σωστό αριθμό» που δεν είναι άλλος από το «4% του ΑΕΠ».

«Κάτι πρέπει να κάνεις γι αυτό Άγγελα»

Νωρίτερα ο Ντόναλντ Τραμπ εξαπέλυσε νέα επίθεση εναντίον των χωρών μελών του ΝΑΤΟ, ζητώντας επίμονα και σε αυστηρό τόνο να αυξήσουν τις αμυντικές δαπάνες τους. Ο Αμερικανός πρόεδρος επανέφερε το θέμα στην διάρκεια της συνεδρίασης για την Ουκρανία και την Γεωργία.

Σύμφωνα με διπλωματικές πηγές, κάποια στιγμή ο Τραμπ, σπάζοντας το πρωτόκολλο, απευθύνθηκε στην καγκελάριο της Γερμανίας με το μικρό της όνομα, λέγοντάς της: «Άνγκελα, πρέπει να κάνεις κάτι για αυτό». Επειδή όμως ποτέ δεν ξέρεις τι μπορεί να επέλθει όταν ο Τραμπ σπάει το πρωτόκολλο ο, τυπικός σε γενικές γραμμές, γενικός γραμματέας του ΝΑΤΟ Γενς Στόλτενμπεργκ πήρε την απόφαση, όπως αναφέρουν οι ίδιες πηγές να συγκαλέσει συνεδρίαση για έκτακτο θέμα.

Οι ηγέτες των χωρών μελών του ΝΑΤΟ ζήτησαν από την Ουκρανία και τη Γεωργία, που δεν είναι μέλη, να αποχωρήσουν από την αίθουσα και τότε έγινε ο κακός χαμός.

Απείλησε με αποχώρηση;

Στην διάρκεια αυτής της κλειστής συνεδρίασης ο Τραμπ εξαπέλυσε νέα επίθεση κατά των Συμμάχων, απαιτώντας εδώ και τώρα την αύξηση των αμυντικών δαπανών τους στο 2% του ΑΕΠ. Πρώτος στόχος ήταν και πάλι η Άγγελα Μέρκελ, όχι μόνο για τις στρατιωτικές δαπάνες, αλλά και για την ενεργειακή της εξάρτηση από το ρωσικό φυσικό αέριο. 

Η γλώσσα του Αμερικανού προέδρου ήταν σήμερα πιο σκληρή από αυτήν που χρησιμοποιούσε από την αρχή της Συνόδου, παρά την σχετική ηρεμία που επικράτησε χθες το βράδυ. «Οι σκληρότερες εκφράσεις του απευθύνονταν στη Γερμανία», σχολίασε διπλωματική πηγή, ο Τραμπ ωστόσο τα έβαλε και με τον νέο Ισπανό πρωθυπουργό, Πέδρο Σάντσες, όπως και με τον Βέλγο ομόλογό του Σαρλ Μισέλ.

«Είχαμε μια πολύ έντονη συζήτηση», παραδέχθηκε μετά τη συνάντηση η Γερμανίδα καγκελάριος και δεσμεύτηκε ότι το Βερολίνο θα κάνει περισσότερα για την αύξηση των αμυντικών δαπανών. Νωρίτερα το γερμανικό πρακτορείο ειδήσεων DPA μετέδωσε ότι ο Αμερικανός Πρόεδρος απείλησε με την αποχώρηση των ΗΠΑ από το ΝΑΤΟ, αν οι Σύμμαχοι δεν αυξήσουν αμέσως την συμμετοχή τους. Την ίδια ώρα διπλωματική πηγή δήλωνε στο Reuters ότι τους είπε πως «πρέπει να αυξήσουν τις αμυντικές τους δαπάνες ως τον Ιανουάριο του 2019, σε διαφορετική περίπτωση οι ΗΠΑ θα προχωρήσουν μόνες τους».

Σχολιάζοντας την δήλωση ο πρόεδρος της Γαλλίας Εμανουέλ Μακρόν δήλωσε ότι ο Τραμπ δεν απείλησε άμεσα να αποσύρει τη χώρα του από το ΝΑΤΟ, ενώ ανάλογη ήταν και η εκτίμηση της προέδρου της Λιθουανίας Ντάλια Γκριμπαουσκάιτε, η οποία είπε ότι δεν θα ερμήνευε έτσι την φράση του Τραμπ.

Πανταχού παρούσα η Μόσχα

Αν κάτι χαρακτηρίζει την Σύνοδο του ΝΑΤΟ, αυτό είναι η ένταση, για την οποία είχε προϊδεάσει πριν από την άφιξή του ο Τραμπ, αλλά και η στοχοποίηση της Γερμανίας. Ο Αμερικανός πρόεδρος δεν δίστασε να αποκαλέσει την πρώτη ημέρα της Συνόδου το Βερολίνο «όμηρο» της Μόσχας, προκαλώντας τις αντιδράσεις της γερμανικής κυβέρνησης.

Ο Τραμπ αποσκοπούσε βεβαίως στην ενοχοποίηση της ενεργειακής εξάρτησης της Γερμανίας και της Ευρώπης από την Ρωσία, η οποία, αν και δεν είναι μέλος, είχε την τιμητική της στην Σύνοδο του ΝΑΤΟ, με τις συνεχείς αναφορές σε αυτήν. Ο Αμερικανός πρόεδρος βρήκε συμμάχους σε αυτήν την προσπάθεια χώρες του πρώην Ανατολικού Μπλοκ, και κυρίως την Πολωνία.

Θέση στο θέμα πήρε σήμερα και το Κρεμλίνο, απορρίπτοντας τους ισχυρισμούς του Τραμπ περί ομηρείας και κάνοντας λόγο για ισορροπημένη αλληλεξάρτηση Μόσχας και Βερολίνου. Παραλλήλως ο εκπρόσωπος του Πούτιν χαρακτήρισε «αθέμιτο ανταγωνισμό» όσα ειπώθηκαν για τον αγωγό Nord Stream 2, που θα μεταφέρει απευθείας ρωσικό φυσικό αέριο στην Γερμανία, και έκανε λόγο για απόπειρα «να αναγκασθούν οι Ευρωπαίοι πελάτες να αγοράσουν πιο ακριβά φυσικό αέριο από άλλες πηγές». Ανέφερε επίσης ότι ο αγωγός αποτελεί μια καθαρά εμπορική πράξη.

Ο ίδιος ο Τραμπ, ο οποίος την περασμένη Δευτέρα είπε ότι η επικείμενη συνάντησή του με τον Πούτιν ίσως να είναι το ευκολότερο κομμάτι της ευρωπαϊκής περιοδείας του, σήμερα, μετά την σύνοδο του ΝΑΤΟ  τόνισε ότι ο Ρώσος πρόεδρος «είναι ένας ανταγωνιστής» και διερωτήθηκε: «Είναι εχθρός μου; Δεν είναι εχθρός μου …». Στην ερώτηση πάντως αν ο Πούτιν αποτελεί απειλή η απάντηση του Αμερικανού προέδρου ήταν «δεν θέλω να είναι και για αυτό τον λόγο έχουμε το ΝΑΤΟ».