Σε αποδρομή η αμερικανική πλανητική ηγεμονία

Μετά την εύκολη επικράτηση, λόγω των συνθηκών, στην περίπτωση της Βενεζουέλας, με την απαγωγή Μαδούρο και τη συμφωνία με το εκεί καθεστώς για αποκλεισμό της παροχής πετρελαίου προς την Κίνα, κρίθηκε από το βαθύ αμερικανικό κράτος, που εκφράζεται σήμερα, μέσω και των πιρουετών Τραμπ, ότι ήρθε η ώρα να “ξεδοντιαστεί” το καθεστώς του Ιράν και να απωλέσει την δυναμική του, ως σημαντικός παγκόσμιος γεωπολιτικός και ενεργειακός παίκτης.

Η κίνηση αυτή είχε αναμφισβήτητα διπλό στόχο, αφενός να υπονομεύσει και να αντιστρέψει την ενεργειακή αιμοδοσία του παραγωγικού γίγαντα (Κίνα), δεδομένου ότι το ιρανικό πετρέλαιο, που εισάγεται από αυτή ξεπερνά το 30% των ενεργειακών αναγκών της και αφετέρου να μεταβληθεί η κρισιμότητα της γεωγραφικής θέσης του Ιράν, ως ένα εκ των βασικών πυλώνων του υπό διαμόρφωση υπό την Κίνα, Ευρασιατικού πόλου με μακροπρόθεσμο στόχο την πλανητική της ηγεμονία, λόγω της προϊούσας δυτικής παρακμής.

Το σχέδιο “Ιράν” δεν πήγε όπως αναμενόταν

Αυτοί είναι οι βαθύτεροι στρατηγικοί στόχοι και οι αιτίες της εμπλοκής των ΗΠΑ στον πόλεμο κατά του Ιράν. Είναι βέβαια άλλο το ζήτημα, εάν υλοποιηθούν οι στοχεύσεις και τα επιθυμητά αποτελέσματα, τα οποία στην προκειμένη περίπτωση έχουν αρχίσει να ξεστρατίζουν από κάθε αρχική εκτίμηση, όπως δηλαδή η πτώση του καθεστώτος του Ιράν μετά τον αποκεφαλισμό της θεοκρατικής ηγεσίας τους και η παράλληλη λαϊκή εξέγερση των καταπιεζόμενων κοινωνικών στρωμάτων.

Αντίθετα, η δομή και η αποτελεσματικότητα του Ιράν να αμύνεται και κυρίως να διαχύσει τον πόλεμο σε όλο τον κόλπο και η χρησιμοποίηση του «πυρηνικού του όπλου» που είναι τα στενά του Ορμούζ με στόχο την μεταλαμπάδευση των δραματικών οικονομικών επιπτώσεων εντός των δυτικών κοινωνιών, και όλου του πλανήτη, έχει μετατρέψει τον ορίζοντα αυτού του πολέμου σε μαύρο πίνακα.

Για αυτό τον λόγο παρατηρείται και η προσπάθεια αντιστροφής της πραγματικότητας στον δημόσιο λόγο πολλών παραγόντων και «συστημάτων» εντός των ΗΠΑ, για απόκρυψη των πραγματικών αιτιών, μέσω της απόδοσης αποκλειστικών ευθυνών, προς την ηγεσία του Ισραήλ, χρησιμοποιώντας προς αυτό και τα ευκολοχώνευτα συνωμοσιολογιακά σενάρια. Χαρακτηριστικότερη περίπτωση όλων ήταν η δημοσιοποίηση των “κατηγοριών” του αντιπροέδρου των ΗΠΑ, Βανς προς Νετανιάχου, ότι ο τελευταίος υπεσχέθη μία εύκολη νίκη προς τον Τραμπ και ότι ο τελευταίος έπεσε “θύμα” αυτής της υποσχέσεως.

Πέραν του ιδιόρρυθμου και κυκλοθυμικού χαρακτήρα Τραμπ, ο οποίος με κυνικό και μπρουτάλ λόγο έχει δημιουργήσει τεράστια προβλήματα στο δυτικό στρατόπεδο, η συμμετοχή των ΗΠΑ στον πόλεμο αυτό εντάσσεται στην ευρύτερη υψηλή στρατηγική του βαθέος κατεστημένου αυτών και στην προσπάθειά του, αφενός να ανακόψει την αργόσυρτη διαδικασία παρακμής τους, που από το 1945 έως το 2010 τουλάχιστον αποτελούσαν τον αδιαμφισβήτητο πλανητικό ηγεμόνα εντός του δυτικού στρατοπέδου κατά τον ψυχρό πόλεμο και σε όλο τον πλανήτη μετά την κατάρρευση της Σοβιετικής Ένωσης και αφετέρου να ψαλιδίσει στο μέτρο του δυνατού την άνοδο της Κίνας. Η τελευταία διεκδικεί πλέον, όχι μόνο την λειτουργική της αυτονομία ως ξεχωριστού παγκόσμιου πόλου, αλλά και την πλανητική ηγεμονία μελλοντικά, ως διάδοχός τους.

Η εμπλοκή συνεπώς των ΗΠΑ σε αυτόν τον μη νομιμοποιημένο πόλεμο δεν οφείλεται απλά στην υποκίνησή τους από το Ισραήλ, ανεξάρτητα αν αυτό έχει αυτοτελώς ως στρατηγικό στόχο την καταστροφής του λεγόμενου ιρανικού άξονα αντίστασης (Ιράν, Χεσμπολάχ, Χαμάς, Χούθι), αλλά πρωταρχικώς λόγω των δικών της προτεραιοτήτων και στρατηγικών, που συνέχονται με αυτές του Ισραήλ στη συγκεκριμένη περίπτωση. Πρόκειται για την υπηρέτηση της κεντρικής στρατηγικής τους, για την διατήρηση της απόλυτης πλανητικής ηγεμονίας τους και της αποτροπής δημιουργίας σφαιρών επιρροής των υπολοίπων πόλων του υπό διαμόρφωση πολυπολικού συστήματος, προεξαρχούσης της Κίνας, κάτι που θα ήταν ο προάγγελος της αποδρομής της πλανητικής τους ηγεμονίας.

Ανταγωνισμός μεγάλου βάθους

Βλέποντας κανείς τη μεγάλη εικόνα, οι ΗΠΑ εδώ και πολλά χρόνια εργάζονταν για την δημιουργία συνθηκών υλοποίησης αυτής της επίθεσης κατά του Ιράν. Έτσι επί διαφορετικών προέδρων υπήρχαν κινήσεις, που συμπληρώνουν το παζλ αυτής της στρατηγικής. Η λεγόμενη “αραβική άνοιξη”, που υποκινήθηκε από τις ΗΠΑ επί προεδρίας Ομπάμα και προκάλεσε διαφόρους πολέμους στη Μέση Ανατολή (Συρία, Υεμένη κλπ.) πρέπει να ιδωθεί στο πλαίσιο της διαδικασίας απορρύθμισης του ευρύτερου δικτύου συμμάχων, που είχε δομήσει το Ιράν μετά την Ισλαμική επανάσταση του 1979 στην ευρύτερη περιοχή.

Ο Τραμπ, στην πρώτη του θητεία απέσυρε τις ΗΠΑ μονομερώς από την πυρηνική συμφωνία με το Ιράν, που είχε επιτευχθεί τότε, προχώρησε στην εκτέλεση του στρατηγού Σουλεϊμάνι, κορυφαίας προσωπικότητας του καθεστώτος και προχώρησε σε σκληρές κυρώσεις και αποκλεισμούς κατά αυτού, με στόχο την ανατροπή του θεοκρατικού καθεστώτος.

Ακολούθως, η κυβέρνηση Μπάιντεν συστηματικά διέλυσε το δίκτυο της αντιαεροπορικής άμυνας της Συρίας, δημιουργώντας έτσι έναν καθαρό διάδρομο, που χρησιμοποιεί το Ισραήλ για να βομβαρδίζει ανενόχλητα το Ιράν. Στην τωρινή θητεία του ο Τραμπ αρχικά επέτρεψε την Ισραηλινή επίθεση των δώδεκα ημερών, βομβαρδίζοντας τα πυρηνικά εργοστάσια του Ιράν και τώρα θεώρησε ότι, λόγω και των προηγηθέντων μεγάλων συλλαλητηρίων της Ιρανικής κοινωνίας, εξαιτίας της ακρίβειας και της καταπίεσης από το δεσποτικό θεοκρατικό καθεστώς, έφτασε η ώρα για την οριστική λύση του προβλήματος, επιτιθέμενος μονομερώς μαζί με το Ισραήλ κατά της μεγάλης αυτής χώρας, διαλύοντας συστηματικά τις υποδομές της με απειλές, ότι θα την επιστρέψει στη “λίθινη εποχή”.

Πρόκειται αναμφισβήτητα για μία γραμμική συνέχεια της αμερικανικής ατζέντας στην εξωτερική πολιτική, ανεξαρτήτως προσώπων των προέδρων και ανεξαρτήτως του ύφος αυτών. Ακόμα και η προδήλως αντιφατική και κυκλοθυμική συμπεριφορά Τραμπ, πέραν της επικοινωνιακής σύγχυσης και θολούρας που εκπέμπει, δεν μπορεί σε καμία περίπτωση να υπερκαλύψει την πραγματική διάσταση και τις πραγματικές στοχεύσεις του πολέμου αυτού.

Όπως προαναφέρθηκε, όμως, πολλές φορές στο διάβα της ιστορίας οι στοχεύσεις και οι στόχοι αυτών που προκαλούν τις πολεμικές συγκρούσεις δεν είναι ανάλογες και με τα επιθυμητά αποτελέσματα αυτών. Στην περίπτωση μάλιστα των ΗΠΑ, θα μπορούσε κάποιος, χωρίς να αφίσταται της αληθείας, να ισχυριστεί, ότι συνήθως ή έστω τις περισσότερες φορές οι πόλεμοι που επιχείρησαν είχαν τα αντίθετα αποτελέσματα. Ουσιαστικά, εάν κανείς μελετήσει τις επιπτώσεις που είχαν αυτοί, θα συμπεράνει ότι αποτέλεσαν την βασική αιτία της επιτάχυνσης της παρακμής τους, ως αποκλειστικού ηγεμονικού πλανητικού κέντρου και της μετάπτωσής τους στην κατάσταση του λεγομένου “φθινοπώρου” των ηγεμονιών. Είναι μάλιστα εντυπωσιακό, ότι ενώ σε επίπεδο στρατιωτικό κέρδιζαν τυπικά τους πολέμους, που επιχείρησαν, στη συνέχεια οι συνέπειες αυτών σε οικονομικό και γεωπολιτικό επίπεδο αποτέλεσαν την πηγή απώλειας της ισχύος και της αποδοχής τους, ως πλανητικού ηγεμόνα.

Πόλεμος φθοράς

Αρχής γενομένης από τον πόλεμο του Βιετνάμ, όπου τυπικά κέρδισαν τις μάχες έναντι των ηρωικών Βιετκόνγκ, αναγκάστηκαν να αποχωρήσουν από αυτό τον φθοροποιό πόλεμο, έχοντας καταγραφεί στη συνείδηση του πλανήτη η ήττα τους (αφού δεν μπόρεσαν να κερδίσουν τον πόλεμο), πέραν του ηθικού τεράστιου τραύματος, που επέφερε ο πόλεμος αυτός στην ίδια την αμερικανική κοινωνία. Αυτό, όμως, που φαίνεται ότι αποτελεί τον μεγάλο “εφιάλτη”, είναι ο “βούρκος” της Μέσης Ανατολής.

Οι προηγηθέντες ανεπιτυχείς, εν σχέσει με τον σκοπό τους, πόλεμοι στο Ιράκ (και στο Αφγανιστάν) δημιούργησαν γεωπολιτικό χάος και τεράστιο δημόσιο χρέος σε αυτές (κόστισαν 6 τρις δολάρια) και συνετέλεσαν στην επιτάχυνση της παρακμής τους. Μάλιστα πρέπει να σημειωθεί, ότι οι δύο εκστρατείες κατά του Ιράκ, ενώ τυπικά πέτυχαν στρατιωτικά, αφού διέλυσαν το Σουνιτικό καθεστώς του Σαντάμ Χουσεΐν, στην ουσία γιγάντωσαν τον άλλο μεγάλο πόλο στην περιοχή, που είναι το Σιιτικό Ιράν. Η, δε, τωρινή στρατιωτική τους εμπλοκή έναντι αυτού, ολοένα και περισσότερο δείχνει, ότι θα έχει σοβαρές αρνητικές συνέπειες και για τις ίδιες σε όλα τα επίπεδα, εάν κανείς αναλογιστεί, ότι την ίδια περίοδο της δικής τους φθοράς, οι αντίπαλοι, εν δυνάμει πλανητικοί πόλοι, πρωτίστως η Κίνα, συνεχίζουν αλώβητοι την ενίσχυσή τους.

Ήδη ο επιτυχής πόλεμος φθοράς της Τεχεράνης προς όλες τις χώρες του Κόλπου, από τις οποίες η αμερικανική οικονομία ανέμενε τεράστιες επενδύσεις, το κλείσιμο των στενών του Ορμούζ, που έχει δυναμιτίσει τις παγκόσμιες αγορές και έχει εκτινάξει την ακρίβεια στις χώρες της Δύσης, έχει δημιουργήσει, πέραν του “υστερικού στροβιλισμού” Τραμπ, που επιτίθεται καθημερινά ανεξέλεγκτα κατά των ευρωπαίων ηγετών, που δεν θέλουν να συμμετάσχουν σε αυτό τον πόλεμο και απειλεί να αποσύρει τις ΗΠΑ από το ΝΑΤΟ, υπονομεύοντας περαιτέρω την δυτική συμμαχία, και την έντονη δυσπιστία των πραγματικών δυνατότητων αυτών σε ζητήματα διεθνούς ασφάλειας, αφού από λύση μετατρέπονται σε πρόβλημα. Τυχόν, δε, παράσυρσή τους σε χερσαίες επιχειρήσεις, πιθανότατα να προκαλέσει ένα “νέο Βιετνάμ”, που θα γιγαντώσει την πορεία αποδρομής της ηγεμονικής πρωτοκαθεδρίας τους.

Το εν λόγω διαμορφούμενο σκηνικό στον πλανήτη, που επιτείνεται από τον παρόντα πόλεμο στο Ιράν με κύρια χαρακτηριστικά την δυτική σταδιακή παρακμή σε οικονομικό, στρατιωτικό και παραγωγικό επίπεδο και την άνοδο του Ασιατικού κόσμου σε οικονομικό αλλά και στρατιωτικό επίπεδο, δεν αποτελεί συγκυριακό φαινόμενο, αλλά έχει δομικά χαρακτηριστικά, καθόσον αποτελεί το επακόλουθο του φαινομένου της μεταβατικής περιόδου, του λεγομένου “φθινοπώρου” των ηγεμονιών και εν προκειμένω των ΗΠΑ και του συνόλου του δυτικού κόσμου.

Οι συνθήκες αυτές στον πλανήτη επιτείνουν τη ρευστότητα και την ένταση μεταξύ των παγκόσμιων πόλων. Βρισκόμαστε στην εποχή που είναι η τελευταία μιας μακράς περιόδου αδιαμφισβήτητης δυτικής ηγεμονίας, που συνδέθηκε με την εμφάνιση του καπιταλισμού και αναμφισβήτητης πλέον ανόδου του παγκόσμιου Νότου.

Ο ανταγωνισμός για την πλανητική ηγεμονία, θα είναι περισσότερο οξύς και λυσσαλέος, όπως εύστοχα είχε προδιαγράψει ο Παναγιώτης Κονδύλης στο βιβλίο του “Από τον 20ό στον 21ό αιώνα: τομές στην πλανητική πολιτική περί το 2000″. Αυτός ο ανταγωνισμός είναι βέβαιο ότι, θα δημιουργήσει στο προσεχές μέλλον και για μεγάλο διάστημα μεγαλύτερη γενική αστάθεια στη διεθνή αρχιτεκτονική με απρόβλεπτες συνέπειες για την ανθρωπότητα και τον πλανήτη, που ήδη αντιμετωπίζει τις βαριές συνέπειες μίας εκ των πράξεων αυτού του δράματος, που έχει σχέση με τη σταδιακή αποδρομή της αμερικανικής πλανητικής ηγεμονίας και των ανεπιτυχών προσπαθειών της ηγεσίας του κατεστημένου των ΗΠΑ να ανακόψουν αυτήν την πορεία.