Το μικρό καλάθι Γκουτέρες να μην είναι τρύπιο

Όπως έχει μεταδοθεί από την Άγκυρα, κατά τη συνάντηση της Προσωπικής Απεσταλμένης του Γενικού Γραμματέα των Ηνωμένων Εθνών Γκουτέρες στο Κυπριακό, Μαρία Άνχελα Ολγκίν, την Παρασκευή, ο Τούρκος ΥΠΕΞ, Χακάν Φινταν, επανέλαβε ότι «η πιο ρεαλιστική λύση είναι η συνύπαρξη δυο κρατών στο νησί».

Μπορεί ο Φιντάν να το είπε αυτό και να εννοεί άλλο; Όπως για παράδειγμα ότι αυτή είναι η «ρεαλιστική λύση», αλλά μπορεί και να επιλέξει μια «δεύτερη καλύτερη» επιλογή; Έχει λόγο να το κάνει αυτό; Ίσως για διαπραγματευτικούς λόγους να θέτει ως όρο την αναγνώριση της κυριαρχικής ισότητας και μετά, θα υποστηρίξουν οι γνωστοί ευκολόπιστοι, θα κάνει πίσω! Κάνει, δηλαδή, παιχνίδια τακτικής; Εάν έχουν δίκαιο οι ευκολόπιστοι θα φανεί τα επόμενα 24ωρα.

Η κατοχική Τουρκία, ωστόσο, έχει συνηθίσει τους πάντες, πως ό,τι δηλώνει το εννοεί. Διαχρονικά η κατοχική πλευρά, ό,τι και να λένε μερικοί στις ελεύθερες περιοχές, οι οποίοι ενίοτε προσφέρουν άλλοθι στην Άγκυρα, μπλοκάρει τις όποιες προσπάθειες. Διαχρονικά βάζει τον δικό της πήχη ψηλά! Η πορεία του Κυπριακού από το 1974 και εντεύθεν επιβεβαιώνει πως κάθε φορά, που καταβάλλονται προσπάθειες για να επιτευχθεί συμφωνία, η κατοχική δύναμη επιμένει στις μαξιμαλιστικές θέσεις της. Απέδειξε δε πως είναι οι επιδιώξεις της, δεν είναι διαπραγματευτική τακτική.

Η τελευταία θέση που εγκαταλείπει η Άγκυρα για να αναβαθμίσει τις αξιώσεις της, είναι η υποχώρηση που υποχρεώθηκε να προβεί η Λευκωσία, «για να διευκολύνει τις προσπάθειες». Αυτό ίσχυε για χρόνια. Αυτή η στάση υιοθετήθηκε στο παρελθόν καθώς θεωρείτο «η μόνη οδός», μέσω της οποίας θα μπορούσε να σπάσει το αδιέξοδο.

Η μόνη οδός για να συνεργασθεί η Άγκυρα ήταν διά των δώρων που ζητούσε. Αυτή η τακτική έχει αποτύχει. Και απέτυχε, όχι μόνο επειδή δεν οδήγησε στην επίτευξη συμφωνίας, αλλά γιατί κάθε φορά που αυτή η τακτική ακολουθείτο, η ελληνική πλευρά άφηνε πίσω της μια σοβαρή υποχώρηση. Οι μόνες, ίσως, φορές που η Τουρκία πέρασε κάτω από τον πήχη, ήταν η αποτυχία της να καταλύσει την Κυπριακή Δημοκρατία ( εξακολουθεί να επιμένει σ’ αυτό) και η ένταξη της Κύπρου στην ΕΕ. Οι απειλές της για «χωρίς όρια αντίδραση» στην περίπτωση κατά την οποία η Κύπρος γινόταν δεκτή στην Ευρωπαϊκή Ένωση, έπεσαν στο κενό.

Γιατί έρχεται ο Γκουτέρες 

Η Άγκυρα δεν έχει λόγο σήμερα να αλλάξει πορεία, στάση στο Κυπριακό. Γιατί να κάνει το χατίρι στον απερχόμενο Γενικό Γραμματέα των Ηνωμένων Εθνών και να διαφοροποιήσει τη στάση της; Ιδιαίτερα όταν βλέπει από τα Ηνωμένα Έθνη (όχι από τον Γενικό Γραμματέα αλλά από την Προσωπική Απεσταλμένη του) ιδέες που προσεγγίζουν τις αξιώσεις και επιδιώξεις της; Ροκανίζει το χρόνο επειδή τούτο την εξυπηρετεί: Να φύγει άπραχτος ο Γ.Γ. και να αναλάβει ο νέος. Μέχρι ο νέος να θέσει τις προτεραιότητες του, θα περάσει χρόνος….

Ο Γενικός Γραμματέας ήλθε, προφανώς, για το αποτέλεσμα. Γνωρίζει τα δεδομένα, τις δυσκολίες, έχει ανοικτή γραμμή με τον συμπατριώτη του, Πρόεδρο του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, Αντόνιο Κόστα και ενημερώνεται και για τη διάσταση των ευρωτουρκικών. Ωστόσο, εφόσον… η ελπίδα πεθαίνει τελευταία, θα πρέπει να περιμένουμε τις επαφές Γκουτέρες και το όποιο αποτέλεσμα.

Πάντως, η κατοχική πλευρά, δεν αισθάνθηκε την ανάγκη να διαφοροποιήσει έστω και τη ρητορική της. Στην αντίπερα όχθη, η Λευκωσία γνωρίζοντας και το παρασκήνιο που διαδραματίζεται, τις ιδέες που διακινούνται, έσπευσε να φρεσκάρει τις κόκκινες γραμμές της. Κόκκινες γραμμές, που συνδέονται με την βιωσιμότητα της επόμενης ημέρας μιας συμφωνίας.