Το Πακιστάν κήρυξε πόλεμο στους Ταλιμπάν – Σφοδροί βομβαρδισμοί

Σύμφωνα με ρωσικά μέσα, τα οποία επικαλούνται αφγανικά μέσα, το Αφγανιστάν έπληξε ένα «πυρηνικό κέντρο» και μια πακιστανική στρατιωτική εγκατάσταση, «με αποτέλεσμα  εκατοντάδες θύματα». Ειδικότερα, τοπικές πηγές αναφέρουν ότι εκατοντάδες νεκροί και τραυματίες μεταφέρθηκαν σε νοσοκομείο στην Ισλαμαμπάντ μετά από πλήγματα σε στρατιωτικό κέντρο στην περιοχή Κοκάλ της επαρχίας Χιμπέρ Παχτούνκβα και σε ένα άλλο πακιστανικό πυρηνικό κέντρο, σύμφωνα με ανάρτηση του τηλεοπτικου σταθμού στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Δεν έχουμε πληροφορίες αν η επίθεση όντως συνέβη και αν υπάρχει πυρηνική απειλή ή αν  οι νεκροί Πακιστανοί σκοτώθηκαν από συμβατικά πυρά. Μέχρι στιγμής δεν υπάρχει σχετική αναφορά στα μεγάλα ειδησεογραφικά πρακτορεία.

Ο υπουργός Άμυνας του Πακιστάν κήρυξε σήμερα «ανοικτό πόλεμο» στη de facto κυβέρνηση των Ταλιμπάν στο Αφγανιστάν: «Το ποτήρι της υπομονής μας ξεχείλισε. Πλέον διεξάγεται ανοικτός πόλεμος ανάμεσα μας», διεμήνυσε ο Χαουάτζα Ασίφ. Σύμφωνα με πακιστανικά ΜΜΕ, το Ισλαμαμπάντ έχει σκοτώσει τουλάχιστον 133 Ταλιμπάν και έχει τραυματίσει περισσότερους από 200 άλλους σε μια μεγάλης κλίμακας στρατιωτική επιχείρηση πολεμικών αντιποίνων.

Η αντεπίθεση, που ονομάζεται επίσημα «Επιχείρηση Ghazab lil Haq» («Οργή για την Αλήθεια»), περιλαμβάνει πολλαπλά κύματα αεροπορικών και χερσαίων πληγμάτων ακριβείας με στόχο στρατιωτικές εγκαταστάσεις των Ταλιμπάν στην Καμπούλ, την Κανταχάρ και την Πακτίκα, δήλωσαν αξιωματούχοι νωρίς την Παρασκευή.

Ο Πακιστανός πρωθυπουργός Σαμπάζ Σαρίφ προειδοποίησε ότι οι ένοπλες δυνάμεις της χώρας του έχουν την «πλήρη δυνατότητα» να «συντρίψουν» οποιονδήποτε επιτιθέμενο. «Οι ένοπλες δυνάμεις μας έχουν πλήρη δυνατότητα να συντρίψουν οποιεσδήποτε επιθετικές φιλοδοξίες», να τις «κονιορτοποιήσουν», τόνισε ο πρωθυπουργός Σαρίφ, σύμφωνα με ανακοίνωση που δημοσιοποίησε μέσω X η κυβέρνησή του, συμπληρώνοντας πως «όλο το έθνος στέκει στο πλευρό των πακιστανικών ενόπλων δυνάμεων».

Αυτό που καθιστά σημαντικό τον τελευταίο γύρο πακιστανικών πληγμάτων είναι ότι έχουν στοχοποιήσει κυβερνητικές εγκαταστάσεις των Ταλιμπάν, δήλωσε στο πρόγραμμα Newsday του BBC ο Μάικλ Κούγκελμαν, ανώτερος συνεργάτης για τη Νότια Ασία στο Atlantic Council. Αυτό σημαίνει ότι «πλέον στοχοποιείται το ίδιο το καθεστώς», υποστήριξε. Το Πακιστάν ισχυρίζεται ότι οι Αφγανοί Ταλιμπάν παρέχουν καταφύγιο σε τρομοκράτες για να εξαπολύουν επιθέσεις κατά του Πακιστάν. Αν και έχουν γίνει διπλωματικά βήματα για την αποκλιμάκωση των εντάσεων, αυτά δεν έχουν οδηγήσει σε μια διαρκή λύση.

Εν τω μεταξύ, η ρητορική των Ταλιμπάν υποδηλώνει ότι είναι δεσμευμένοι στο «να εξαπολύουν αδιάκοπες επιθέσεις» στην πακιστανική πλευρά των συνόρων, είπε, προσθέτοντας ότι πρόκειται για μια «επισφαλή κατάσταση» που θα μπορούσε να οδηγήσει σε πραγματική σύγκρουση.

Οι δυνάμεις Πακιστάν-Ταλιμπάν

Σύμφωνα με το “Military Balance 2025” του International Institute for Strategic Studies (IISS), η ανισότητα μεταξύ πακιστανικών και αφγανικών ενόπλων δυνάμεων είναι έντονη. Ο στρατός παραμένει το ισχυρότερο θεσμικό όργανο στο Πακιστάν, έχοντας εδραιώσει την κυριαρχία του καθ’ όλη τη διάρκεια της ιστορίας της χώρας μέσω πραξικοπημάτων και συνταγματικών τροποποιήσεων.

Ως πυρηνική δύναμη, το Πακιστάν διαθέτει έναν εξελιγμένο αμυντικό μηχανισμό που περιλαμβάνει στρατό ξηράς, ναυτικό, αεροπορία και σώμα πεζοναυτών. Σύμφωνα με το IISS, οι κλάδοι αυτοί αριθμούν περίπου 660.000 εν ενεργεία στρατιώτες, ενισχυμένους από παραστρατιωτικές και αστυνομικές μονάδες που αριθμούν σχεδόν 300.000 άτομα. Η συμβατική τους ισχύς ενισχύεται από ένα σύγχρονο οπλοστάσιο, συμπεριλαμβανομένων μαχητικών αεροσκαφών F-16 αμερικανικής κατασκευής, γαλλικών Mirage και του JF-17, που παράγεται από κοινού με την Κίνα, τον κύριο αμυντικό εταίρο του Ισλαμαμπάντ.

Αντίθετα, το Αφγανιστάν διαθέτει μία ενιαία δύναμη: τους Ταλιμπάν. Εκτιμώμενη σε λιγότερο από 200.000 άτομα, η στρατιωτική δομή των Ταλιμπάν στερείται λειτουργικής αεροπορίας. Οι Ταλιμπάν αντ’ αυτού κάνουν χρήση λίγων παλαιών επιθετικών ελικοπτέρων και μεταγωγικών αεροσκαφών σοβιετικής εποχής, που εγκαταλείφθηκαν κατά την αποχώρηση των ΗΠΑ, ενώ διαθέτουν και κάποια μη επανδρωμένα τετρακόπτερα.

Αν και στερούνται του βαρέος οπλισμού των γειτόνων τους, οι τακτικές ανταρτοπολέμου αποτελούν καθοριστικό χαρακτηριστικό της στρατιωτικής τους ταυτότητας, σκληρυμένης από την ιδεολογική τους ακαμψία, τον θρησκευτικό ζήλο και δεκαετίες ασύμμετρου πολέμου.

Πυρά σε συνοριακό πέρασμα

Ανταλλαγή πυρών και βομβαρδισμοί ακούστηκαν νωρίτερα σήμερα σε ένα σημαντικό συνοριακό πέρασμα μεταξύ Αφγανιστάν και Πακιστάν. Το πέρασμα Τόρχαμ, που συνδέει την πακιστανική πόλη με την επαρχία Νανγκαρχάρ του Αφγανιστάν, αποτελεί βασική διαδρομή μεταφοράς ανθρώπων και αγαθών μεταξύ των δύο χωρών.

Παρότι τα περισσότερα χερσαία σύνορα μεταξύ των δύο χωρών έχουν παραμείνει κλειστά από τότε που ξέσπασαν συνοριακές συγκρούσεις τον περασμένο Οκτώβριο, το συγκεκριμένο πέρασμα είναι ένα από τα λίγα σημεία που έχουν παραμείνει ανοιχτά. Πολλοί Αφγανοί χρησιμοποιούν το πέρασμα για να επιστρέψουν στην πατρίδα τους από το Πακιστάν, όπου αντιμετωπίζουν αυξανόμενες πιέσεις και επιδεινούμενες συνθήκες διαβίωσης.

Ένας καταυλισμός που στεγάζει επαναπατριζόμενους κοντά στο πέρασμα επλήγη κατά τη διάρκεια της νύχτας από όλμο, ο οποίος τραυμάτισε επτά πρόσφυγες – ένας από αυτούς σοβαρά, δήλωσε στο AFP τοπικός αξιωματούχος. Αφγανός δήλωσε στο AFP ότι «είδε αίμα» και τραυματισμένα παιδιά και γυναίκες, ενώ ένας άλλος είπε ότι όλοι τράπηκαν αμέσως σε φυγή.

Τι μεταφέρει ανταποκριτής του Al Jazeera: «Η πακιστανική αεροπορία ανέλαβε δράση, πλήττοντας στρατιωτικές υποδομές στην Καμπούλ, την Κανταχάρ και άλλες περιοχές. Το Πακιστάν λέει ότι πρόκειται για “ανοιχτό πόλεμο” έπειτα από μια απρόκλητη ενέργεια των Αφγανών Ταλιμπάν.

Φαίνεται ότι, αυτή τη στιγμή, το Ισλαμαμπάντ εξακολουθεί να πλήττει στόχους εντός του Αφγανιστάν. Ακούσαμε ότι πακιστανικά αεροσκάφη εξακολουθούν να βρίσκονται πάνω από την Κανταχάρ. Κάθε διασυνοριακή επίθεση ενέχει τον κίνδυνο παράπλευρων απωλειών. Πρόκειται για μια επισφαλή και δύσκολη κατάσταση. Θα είναι σημαντικό να δούμε πόσο θα συνεχιστεί αυτή η ανταπόδοση και αν αυτό θα κλιμακωθεί σε έναν πλήρους κλίμακας πόλεμο μεταξύ των δύο γειτόνων».

Ταλιμπάν: «Καταστρέψαμε 19 πακιστανικά φυλάκια»

Οι αρχές των Ταλιμπάν στο Αφγανιστάν ανέφεραν πως σε αντίποινα των επιθέσεων του Ισλαμαμπάντ πραγματοποίησαν χτυπήματα εναντίον πακιστανικών συνοριακών φυλακίων στα ανατολικά και νοτιοανατολικά της χώρας. Ο Ζαμπιουλάχ Μουτζαχίντ, εκπρόσωπος της κυβέρνησης των Ταλιμπάν, δήλωσε στο BBC ότι οι αφγανικές δυνάμεις κατέστρεψαν 19 πακιστανικά συνοριακά φυλάκια και συνέλαβαν έναν αριθμό Πακιστανών στρατιωτών.

Ισχυρίστηκε επίσης ότι περισσότεροι από 50 Πακιστανοί στρατιώτες έχουν σκοτωθεί. Δεν υπάρχει ανεξάρτητη επιβεβαίωση αυτών των αριθμών. Εν τω μεταξύ, το Πακιστάν ισχυρίζεται ότι κατέστρεψε 27 συνοριακά φυλάκια που ανήκουν στους Αφγανούς Ταλιμπάν και δήλωσε ότι προκάλεσε βαριές απώλειες στις δυνάμεις των Ταλιμπάν.

Ο πρώην Πρόεδρος του Αφγανιστάν Χαμίντ Καρζάι δήλωσε ότι η χώρα «θα υπερασπιστεί την αγαπημένη της πατρίδα με πλήρη ενότητα σε όλες τις περιστάσεις και θα απαντήσει στην επιθετικότητα με θάρρος» εν μέσω επιθέσεων του Πακιστάν. «Το Πακιστάν δεν μπορεί να απαλλαγεί από τη βία και τις βομβιστικές επιθέσεις – αυτά τα προβλήματα τα έχει δημιουργήσει το ίδιο – αλλά πρέπει να αλλάξει τη δική του πολιτική και να επιλέξει τον δρόμο της καλής γειτονίας, του σεβασμού και των πολιτισμένων σχέσεων με το Αφγανιστάν», ανέφερε.

Διεθνείς εκκλήσεις για αποκλιμάκωση

Ο υπουργός Εξωτερικών του Ιράν Αμπάς Αραγτσί προσέφερε τη βοήθεια της Τεχεράνης για να «διευκολυνθεί ο διάλογος» ανάμεσα στο Αφγανιστάν και το Πακιστάν, με φόντο τη ραγδαία κλιμάκωση των εχθροπραξιών ανάμεσά τους. Το Ιράν είναι «έτοιμο να προσφέρει κάθε δυνατή βοήθεια για να διευκολύνει τον διάλογο και να προωθήσει τη συνεργασία» σε περιφερειακό επίπεδο, ανέφερε ο επικεφαλής της ιρανικής διπλωματίας μέσω X.

Η Ρωσία κάλεσε το Αφγανιστάν και το Πακιστάν να σταματήσουν αμέσως τις διασυνοριακές επιθέσεις και να επιλύσουν τις διαφορές τους με διπλωματικά μέσα, μετέδωσε σήμερα, Παρασκευή, το πρακτορείο ειδήσεων RIA επικαλούμενο το ρωσικό υπουργείο Εξωτερικών.

Την ίδια στιγμή, το κινεζικό υπουργείο Εξωτερικών ανακοίνωσε πως το Πεκίνο εκφράζει βαθιά ανησυχία για την κλιμάκωση στα σύνορα Πακιστάν – Αφγανιστάν. Η Κίνα μεσολαβεί στη σύγκρουση μέσω των δικών της διαύλων, δήλωσε στη διάρκεια τακτικής ενημέρωσης των δημοσιογράφων η εκπρόσωπος του υπουργείου Εξωτερικών Μάο Νινγκ. Η Κίνα είναι πρόθυμη να διαδραματίσει εποικοδομητικό ρόλο για την εκτόνωση της κατάστασης, πρόσθεσε η εκπρόσωπος.

Το χρονικό της σύγκρουσης

Όπως και σε προηγούμενους γύρους εχθροπραξιών μεταξύ πακιστανικών και αφγανικών δυνάμεων, κάθε πλευρά κατηγόρησε την άλλη ότι επιτέθηκε πρώτη, ενώ και οι δύο ισχυρίζονται ότι προκάλεσαν βαριές απώλειες στην αντίπαλη πλευρά. Οι πακιστανικές αρχές δήλωσαν την Παρασκευή ότι εξαπέλυσαν «αντεπιθέσεις» σε πόλεις, συμπεριλαμβανομένων της Καμπούλ και της Κανταχάρ, σε απάντηση σε «απρόκλητες αφγανικές επιθέσεις».

Οι Αφγανοί Ταλιμπάν πάλι δήλωσαν ότι ξεκίνησαν την «μεγάλης κλίμακας» επιχείρηση ως απάντηση στα πλήγματα που δέχθηκαν νωρίτερα αυτή την εβδομάδα, τα οποία, όπως υποστήριξαν, είχαν σκοτώσει τουλάχιστον 18 ανθρώπους. Το Ισλαμαμπάντ δήλωσε ότι είχε στοχοποιήσει φερόμενα στρατόπεδα και κρησφύγετα μαχητών.

Ο στρατιωτικός εκπρόσωπος των Ταλιμπάν, δήλωσε ότι η «επιχείρηση αντιποίνων» ξεκίνησε περίπου στις 20:00 τοπική ώρα (15:30 GMT) την Πέμπτη. Ο επικεφαλής εκπρόσωπος της οργάνωσης, Ζαμπιχουλάχ Μουτζαχίντ, δήλωσε ότι η επίθεση είχε σκοτώσει «πολλούς» Πακιστανούς στρατιώτες και είχε αιχμαλωτίσει άλλους – αλλά ο ισχυρισμός αυτός διαψεύστηκε από τις πακιστανικές αρχές.

Τα πλήγματα στην Καμπούλ και την Κανταχάρ είναι τα τελευταία σε μια σειρά συγκρούσεων μεταξύ Πακιστάν και Αφγανιστάν, παρά το γεγονός ότι τα δύο έθνη συμφώνησαν σε μια εύθραυστη εκεχειρία τον Οκτώβριο του 2025. Την περασμένη εβδομάδα, το Πακιστάν πραγματοποίησε πολλαπλές νυχτερινές αεροπορικές επιδρομές στο Αφγανιστάν, οι οποίες, σύμφωνα με τους Ταλιμπάν, σκότωσαν τουλάχιστον 18 ανθρώπους, μεταξύ των οποίων γυναίκες και παιδιά.

Το Ισλαμαμπάντ επιβεβαίωσε ότι οι επιθέσεις στόχευσαν επτά φερόμενα στρατόπεδα και κρησφύγετα μαχητών κοντά στα σύνορα Πακιστάν-Αφγανιστάν και δήλωσε ότι εξαπολύθηκαν έπειτα από πρόσφατες επιθέσεις αυτοκτονίας στο Πακιστάν. Η Καμπούλ, εν τω μεταξύ, δήλωσε ότι στοχοποιήθηκαν κατοικίες αμάχων και ένα θρησκευτικό σχολείο, με γυναίκες και παιδιά μεταξύ των νεκρών.

Οι Αφγανοί Ταλιμπάν δήλωσαν ότι έχουν ξεκινήσει μια «μεγάλης κλίμακας» επιχείρηση σε απάντηση και την Πέμπτη υποστήριξαν ότι η επίθεσή τους είχε σκοτώσει «πολλούς» Πακιστανούς στρατιώτες. Αυτό διαψεύστηκε από εκπρόσωπο του πρωθυπουργού του Πακιστάν, ο οποίος αμφισβήτησε επίσης τον ισχυρισμό του εκπροσώπου των Ταλιμπάν Μουτζαχίντ ότι είχαν καταληφθεί 15 στρατιωτικά φυλάκια.

Αργότερα την ίδια ημέρα, το Πακιστάν επιβεβαίωσε ότι δύο από τους στρατιώτες του είχαν σκοτωθεί και τρεις ακόμη τραυματιστεί, αφού στρατιώτες ανταπέδωσαν στα «απρόκλητα πυρά» κατά μήκος των κοινών τους συνόρων. Το Πακιστάν έθεσε στο στόχαστρο τις αφγανικές πόλεις Καμπούλ, Κανταχάρ και Πακτίκα κατά μήκος της συνοριακής γραμμής που χωρίζει τις δύο χώρες.

Παγίως δε το Πακιστάν κατηγορεί τους Ταλιμπάν ότι δίνουν καταφύγιο στους Πακιστανούς Ταλιμπάν, μία εξτρεμιστική οργάνωση που είναι σε πόλεμο με το κράτος του Πακιστάν. Οι Ταλιμπάν απορρίπτουν τους πακιστανούς ισχυρισμούς.