Μητσοτάκης: Η Meridiam δίνει ψήφο εμπιστοσύνης στην ηλεκτρική διασύνδεση

Ο πρωθυπουργός συνέδεσε την ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας-Κύπρου με τον στρατηγικό ρόλο της χώρας στην Ανατολική Μεσόγειο, υπογραμμίζοντας ότι το έργο «βγάζει την Κύπρο από την ενεργειακή απομόνωση και ενδυναμώνει την ενεργειακή ασφάλεια της Ανατολικής Μεσογείου και την ανθεκτικότητα της Ευρώπης στον τομέα της ενέργειας». «Ενώνουμε δυνάμεις σε ένα ευρωπαϊκό έργο κοινού ενδιαφέροντος», ανέφερε χαρακτηριστικά.

Κατά την τοποθέτησή του, ο πρωθυπουργός χαρακτήρισε την είσοδο της Meridiam στην GSI «ισχυρή ψήφο εμπιστοσύνης στον ενεργειακό τομέα της Ελλάδας», επισημαίνοντας ότι η συμμετοχή ενός από τους μεγαλύτερους ευρωπαϊκούς επενδυτικούς ομίλους δημιουργεί νέα δεδομένα για την εξέλιξη του έργου.

Η κυβέρνηση εκτιμά ότι η συμφωνία ενισχύει τη διεθνή αξιοπιστία της ηλεκτρικής διασύνδεσης και επιβεβαιώνει το ενδιαφέρον μεγάλων επενδυτικών σχημάτων για έργα στρατηγικής σημασίας στην Ελλάδα.

Να σημειωθεί πως η Τουρκία προβάλλει συστηματικά γεωπολιτικά και «ενεργειακά» μπλόκα κατά της ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας – Κύπρου, αμφισβητώντας τα θαλάσσια σύνορα και την Αποκλειστική Οικονομική Ζώνη (АОΖ) στην Ανατολική Mεσόγειο. Πολεμικά πλοία της Τουρκίας παρεμποδίζουν ή παρενοχλούν ερευνητικά σκάφη (όπως συνέβη με παρόμοια περιστατικά οπτικών ινών και πόντισης καλωδίων) όταν αυτά πλησιάζουν περιοχές της ελληνικής και κυπριακής υφαλοκρηπίδας.

Η Άγκυρα υποστηρίζει ότι τμήματα του καλωδίου περνούν από περιοχές όπου η ίδια διεκδικεί δικαιώματα βάσει του παράνομου τουρκολυβικού μνημονίου, το οποίο παραβιάζει κατάφορα το Δίκαιο της Θάλασσας, με την Τουρκία να πιέζει και την κυβέρνηση της Βεγγάζης για την αναγνώριση του (το έχει υπογράψει η κυβέρνηση που εδρεύει στην Τρίπολη).

Η συμμετοχή της Meridiam και ο ρόλος του ΑΔΜΗΕ

Κυβερνητικές πηγές αναφέρουν ότι η Great Sea Interconnector είχε εξαρχής σχεδιαστεί ως το ειδικό εταιρικό όχημα για την ανάπτυξη του έργου με τη συμμετοχή στρατηγικών επενδυτών. Η είσοδος της Meridiam υλοποιεί αυτόν τον σχεδιασμό, ενισχύοντας τη χρηματοδοτική βάση της εταιρείας.

Ο ΑΔΜΗΕ παραμένει στρατηγικός μέτοχος της GSI, διατηρώντας δικαιώματα καταστατικής μειοψηφίας, την τεχνική ευθύνη του έργου και τη λειτουργία της διασύνδεσης μετά την ολοκλήρωσή της, ενώ η Meridiam αναλαμβάνει τον ρόλο του πλειοψηφικού μετόχου, εισφέροντας κεφάλαια, τεχνογνωσία και διεθνή εμπειρία σε μεγάλα έργα υποδομών.

Παράλληλα με τη μετοχική συμφωνία, υπεγράφη συνεργασία μεταξύ ΑΔΜΗΕ, GSI και Nexans, με βασική προτεραιότητα την επιτάχυνση των θαλάσσιων ερευνών βυθού. Οι τρεις πλευρές θα συνεργαστούν από την πρώτη ημέρα για την ολοκλήρωση του κρίσιμου αυτού σταδίου, το οποίο αποτελεί βασική προϋπόθεση για την πρόοδο της κατασκευής του υποθαλάσσιου καλωδίου.

Η κυβέρνηση συνδέει τη συμφωνία με τον ευρύτερο ενεργειακό σχεδιασμό της χώρας, επισημαίνοντας ότι η συμμετοχή της Meridiam ενισχύει τον στόχο διασύνδεσης της Κύπρου με το ευρωπαϊκό ηλεκτρικό σύστημα μέσω της Ελλάδας και δημιουργεί καλύτερες προϋποθέσεις για τη μακροπρόθεσμη χρηματοδότηση του έργου, καθώς βρίσκεται παράλληλα σε εξέλιξη η διαδικασία έγκρισης χρηματοδότησης από την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων.

Παράλληλα, προχωρά και η ωρίμανση της ηλεκτρικής διασύνδεσης Κύπρου – Ισραήλ, με τον ΑΔΜΗΕ να ετοιμάζεται να αποστείλει στις ρυθμιστικές αρχές των δύο χωρών τη μελέτη κόστους – οφέλους, εξέλιξη που αποτελεί ακόμη ένα ορόσημο για την ενεργειακή διασύνδεση της Ανατολικής Μεσογείου.

Ποια είναι η Meridiam

Η Meridiam είναι ένας από τους κορυφαίους διεθνείς επενδυτές, φορείς ανάπτυξης και διαχειριστές έργων υποδομής. Ιδρύθηκε το 2005, έχει την έδρα της στο Παρίσι και διαθέτει ισχυρή παρουσία στην Ευρώπη, τις Ηνωμένες Πολιτείες και την Αφρική. Ο όμιλος εξειδικεύεται σε κρίσιμες δημόσιες υποδομές, τις οποίες αναπτύσσει, χρηματοδοτεί, υλοποιεί και διαχειρίζεται σε μακροπρόθεσμο ορίζοντα, σε στενή συνεργασία με κυβερνήσεις, ρυθμιστικές αρχές και άλλους φορείς του δημόσιου τομέα.

Το χαρτοφυλάκιο της Meridiam περιλαμβάνει περισσότερα από 130 έργα υπό ανάπτυξη, υπό κατασκευή ή σε λειτουργία σε Ευρώπη, Βόρεια Αμερική, Μέση Ανατολή και Αφρική, τα οποία αντιστοιχούν σε συνολικές επενδύσεις που έχουν κινητοποιηθεί ύψους της τάξης των €100 δισ.

Τα κεφάλαια της Meridiam προέρχονται από μακροπρόθεσμους θεσμικούς επενδυτές: ευρωπαϊκά και διεθνή συνταξιοδοτικά ταμεία, ασφαλιστικές εταιρείες, κρατικούς επενδυτικούς φορείς και δημόσιες αναπτυξιακές τράπεζες. Η Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων (ΕΤΕπ) συμμετέχει στα κεφάλαια της Meridiam από το 2015 και χρηματοδοτεί τα έργα της, τα οποία χρηματοδοτούνται επίσης από την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Ανασυγκρότησης και Ανάπτυξης (EBRD), την Παγκόσμια Τράπεζα και άλλους δημόσιους χρηματοπιστωτικούς οργανισμούς διεθνώς.

Το χαρακτηριστικό που διακρίνει τη Meridiam είναι η διάρκεια της συμμετοχής της. Δεσμεύεται από το αρχικό και πλέον απαιτητικό στάδιο ενός έργου και παραμένει σε αυτό καθ’ όλη τη διάρκεια της κατασκευής και επί δεκαετίες λειτουργίας.

Η Meridiam λειτουργεί με το καθεστώς της société à mission, γαλλικής νομικής μορφής που απαιτεί από την εταιρεία να εγγράψει συγκεκριμένους στόχους δημοσίου συμφέροντος στο καταστατικό της και να υποβάλλει την επίδοσή της ως προς αυτούς σε πιστοποίηση από ανεξάρτητο φορέα. Τα έργα της είναι ευθυγραμμισμένα με τους Στόχους Βιώσιμης Ανάπτυξης του ΟΗΕ και υπολογίζεται πως έχουν δημιουργήσει περισσότερες από 260.000 άμεσες και έμμεσες θέσεις εργασίας.

Ενδεικτικά έργα της Meridiam

• NeuConnect (Ηνωμένο Βασίλειο προς Γερμανία): υποθαλάσσια ηλεκτρική διασύνδεση συνεχούς ρεύματος υψηλής τάσης (HVDC) ισχύος 1,4 GW και μήκους 725 χλμ, που αντιπροσωπεύει επένδυση €2,8 δισ. με ιδιωτική χρηματοδότηση. Αποτελεί την πρώτη απευθείας ηλεκτρική διασύνδεση μεταξύ Ηνωμένου Βασιλείου και Γερμανίας και μία από τις μεγαλύτερες διασυνδέσεις παγκοσμίως. Βρίσκεται υπό κατασκευή.

• Σιδηροδρομική γραμμή υψηλής ταχύτητας Sud Europe Atlantique (Γαλλία): γραμμή υψηλής ταχύτητας μήκους 302 χλμ από την Τουρ έως το Μπορντό, έργο ύψους €7,7 δισ. και ο πρώτος σιδηρόδρομος υψηλής ταχύτητας στη Γαλλία που υλοποιήθηκε με σύμβαση παραχώρησης σε ιδιώτη, με διάρκεια έως το 2061.

• Αφαλάτωση και μεταφορά νερού από την Άκαμπα στο Αμμάν (Ιορδανία): σύμβαση παραχώρησης 30 ετών για τη δεύτερη μεγαλύτερη μονάδα αφαλάτωσης στον κόσμο και 450 χλμ αγωγών μεταφοράς, που θα καλύπτει έως και το 40% των αναγκών της Ιορδανίας σε πόσιμο νερό. Συνολική επένδυση περίπου 6 δισ. δολαρίων ΗΠΑ.

• Suez: η Meridiam ηγήθηκε της κοινοπραξίας που εξαγόρασε τη Suez, τον παγκόσμιο όμιλο ύδρευσης και διαχείρισης αποβλήτων, το 2022 και παραμένει ένας από τους βασικούς μετόχους της.

• Αεροδρόμιο Σόφιας (Βουλγαρία): σύμβαση παραχώρησης 35 ετών για το κύριο διεθνές αεροδρόμιο της Βουλγαρίας, με δεσμευμένες επενδύσεις ύψους τουλάχιστον €624 εκατ.

• Tram di Firenze (Ιταλία): το δίκτυο τραμ της Φλωρεντίας, μήκους 19,5 χλμ με 38 στάσεις, το οποίο εξυπηρετεί άνω των 34 εκατ. επιβατών ετησίως.

• Ερευνητικό Κέντρο του Πανεπιστημιακού Νοσοκομείου του Μόντρεαλ (Καναδάς): ένα από τα μεγαλύτερα κέντρα έρευνας στον τομέα της υγείας στη Βόρεια Αμερική, που υλοποιήθηκε στο πλαίσιο μακροχρόνιας σύμπραξης με την Κυβέρνηση του Κεμπέ