Η αμερικανική διπλωματία τότε και τώρα…
30/09/2026
Πολύς και δικαιολογημένος θόρυβος ξέσπασε την περασμένη εβδομάδα, εξαιτίας πολυσχιδούς δραστηριότητος της εν Αθήναις Αμερικανίδος πρέσβειρας κας Γκίλφοϊλ, στην υποστήριξη του «καθέτου άξονος» (αγωγού) παροχετεύσεως φυσικού αερίου (ΦΑ), εξ Αμερικανικών σχιστολίθων, από Αλεξανδρουπόλεως μέχρι Ρουμανίας κι εκείθεν αυτής, σε τιμές μη ανταγωνιστικές με άλλες προελεύσεις ΦΑ.
Αναφέρεται σχετικώς και μία ακριτομυθία της πρέσβειρας σε γεύμα, παρουσία Έλληνος υπουργού, ότι, όπως ανετράπη η Ρουμανική κυβέρνηση, επειδή δεν συνεφώνησε στην αγορά του Αμερικανικού ΦΑ, έτσι θα μπορούσε να συμβεί και με οιανδήποτε άλλη – προφανώς βαλκανική χώρα – περιλαμβανομένης της ιδικής μας.
Επειδή η Ελληνική αντιπολίτευση εξανέστη – δικαίως – και η κυβέρνηση προσπάθησε να υποβαθμίσει το περιστατικό – κακώς, κάκιστα – δίδεται η ευκαιρία να αναφερθεί ένα άλλο επεισόδιο μιάς άλλης εποχής, οπόταν οι Αμερικανοί διαπιστευμένοι διπλωμάτες υπεστήριζαν μεν τα Αμερικανικά επιχειρηματικά συμφέροντα, αλλά μέχρις ενός ορίου.
Βρισκόμαστε στο έτος 1961, οπότε συνεφωνήθη η μεγαλυτέρα μέχρι τότε βιομηχανική επένδυσις στην Βόρειο Ελλάδα, της ΕΣΣΟ-Πάπας. Πρωθυπουργός ήταν ο Κωνσταντίνος Καραμανλής και υπουργός Συντονισμού ο αείμνηστος Παναγής Παπαληγούρας Όπως αναφέρει ο τότε υφυπουργός Συν/μού Γιάννης Μπούτος στα απομνημονεύματά του, ο Παπαληγούρας του ζήτησε να παρίσταται στην συνάντηση με τον Αμερικανό πρεσβευτή Χένρυ Λαμπούις, που είχε ζητήσει να τον επισκεφθεί επειγόντως στο υπουργείο.
–Σε θέλω να είσαι παρών, μάρτυρας για τα όσα διαμειφθούν κατά την συνάντηση. Υποπτεύομαι ότι ο πρέσβης θα μας ζητήσει ευνοϊκοτέρους όρους για την σύμβαση της ΕΣΣΟ, είπεν ο Παπαληγούρας
Πράγματι, ο Λαμπούις αξίωσε πολιτική υποστήριξη από τον υπουργό Συντονισμού στην πρόταση που θα έκανε η ΕΣΣΟ στην κυβέρνηση. Αλλά προσέθεσε και τα εξής:
–Το εάν και υπό ποίους όρους καταλήξετε σε συμφωνία είναι καθαρά δική σας υπόθεση. Εσείς μόνον θα κρίνετε, εντελώς ανεπηρέαστοι από πολιτικές σκοπιμότητες, εάν η επένδυση αυτή είναι επωφελής για το Ελληνικό κράτος και τον Ελληνικό λαό. Θα είμαστε ευτυχείς ως Αμερικανοί εάν καταλήξετε σε συμφωνία, αλλά δεν θα αισθανθούμε πικρία αν διαφωνήσετε.
Ο Λαμπούις ήταν γόνος παλαιάς Αμερικανικής οικογενείας του Νότου, «ευγενής, καλοσυνάτος, θερμός», γράφει ο Γιάννης Μπούτος. Κι ευκατάστατος, με οικογενειακή σημαντική περιουσία που επέτρεπε να έχει την ανεξαρτησία και προσωπικές του αρχές υπεράνω πολιτικών σκοπιμοτήτων. Ήταν κι η εποχή του Αμερικανού προέδρου Ντουάϊτ Αϊζενχάουερ, που είχε προέλθει από τον στρατό και φρόντιζε να εκπροσωπείται η Αμερική στο εξωτερικό με εγνωσμένες προσωπικότητες, χωρίς ανάμιξη σε οικονομικές δωσοληψίες.
Οι ΗΠΑ σήμερα…
Σήμερα, διεθνώς αλλά και στις ΗΠΑ, λόγω της προεδρίας Τράμπ, η διπλωματική εκπροσώπησις της μεγάλης χώρας ανατίθεται σε πρόσωπα του αμέσου περιβάλλοντος και της αμέριστης εμπιστοσύνης της προεδρίας, ως φημολογείται και για την κα Γκιλφόϊλ. Δεν είναι πάντοτε βέβαιον εάν τα νέα πρόσωπα έχουν την αναγκαία κατάρτιση ή τις ευαισθησίες εκείνες που επιβάλλει η θέσις τους για να προστατεύσουν τα πραγματικά συμφέροντα του Αμερικανικού λαού.
Υπάρχουν όμως και χειρότερα, όπως ο «φίλος» του Ερντογάν, ως περιφερόμενος δραγουμάνος στην Μέση Ανατολή, όπου τα πράγματα πηγαίνουν από κακού εις χειρότερα διά την Αμερική και τον κόσμον όλον.





