Τι κάηκε στην Achaia Clauss – Η διαδρομή της ιστορικής οινοποιίας

Η φωτιά εκδηλώθηκε γύρω στις 04:55 π.μ. κσι καταστράφηκε ολοσχερώς το εσωτερικό του εμβληματικού πέτρινου κτιρίου της Κάβας Δανιηλίδος (χώρος υποδοχής και φιλοξενίας επισκεπτών), ο παρακείμενος πύργος, το ιστορικό ρολόι και το γραφείο του Γουστάβου Κλάους. Σύμφωνα με την επίσημη ανακοίνωση της εταιρείας, έμειναν άθικτα το ιστορικό αρχείο, το αυτοκρατορικό κελάρι με τις παλαιές σοδειές και τα σπάνια βαρέλια παλαιότητας. Το κύριο κτίριο με τα ιστορικά κελάρια δεν υπέστη ζημιές.

Η φωτιά εκδηλώθηκε μόλις τρεις ώρες πριν την προγραμματισμένη έναρξη του «Ανοιχτού Τρύγου 2026», μιας μεγάλης γιορτής για τα 165 χρόνια του οινοποιείου. Πριν το ξέσπασμα της φωτιάς ακούστηκαν εκρήξεις. Το Ανακριτικό Κλιμάκιο Αντιμετώπισης Εγκλημάτων Εμπρησμού Αχαΐας έχει αναλάβει την έρευνα για να διαπιστωθεί αν οι εκρήξεις προκλήθηκαν από κάποιο βραχυκύκλωμα σε μηχανήματα/εξοπλισμό του κτιρίου ή αν πρόκειται για άλλη αιτία. Λόγω της παραδοσιακής δομής της Κάβας Δανιηλίδος με τις πολλές ξύλινες επιφάνειες, οι φλόγες επεκτάθηκαν ταχύτατα, αλλά η έγκαιρη επέμβαση 27 πυροσβεστών απέτρεψε τα χειρότερα.

Η Achaia Clauss λειτουργούσε κανονικά τα τελευταία χρόνια. Παρέμενε ένας ζωντανός χώρος οινοτουρισμού, ο οποίος δεχόταν χιλιάδες επισκέπτες καθημερινά για ξεναγήσεις και γευσιγνωσίες. Παράλληλα, στους ιστορικούς χώρους συνεχιζόταν η συντήρηση και η φύλαξη των θρυλικών συλλογών της, ενώ η παραγωγή αξιοποιούσε τόσο τις παραδοσιακές υποδομές όσο και νεότερες εγκαταστάσεις.

Η ιστορία της Achaia Clauss

Ο Βαυαρός Γουστάβος Κλάους έφτασε στην Πάτρα το 1852 για να εργαστεί σε εταιρεία εξαγωγής σταφίδας και επειδή του άρεσε η περιοχή, αγόρασε γη στο Πετρωτό και δέκα χρόνια αργότερα ίδρυσε την οινοποιία. Στις αρχές η οινοποιία τα έβγαζε πέρα δύσκολα λόγω επιθέσεων από τους ληστές της εποχής, αλλά τα προβλήματα ξεπεράστηκαν.

Ο Κλάους αρραβωνιάστηκε με μια ντόπια, την Δάφνη, και όταν πειραματίστηκε με τα τοπικά σταφύλια και δημιούργησε ένα γλυκό, δυνατό κρασί, το ονόμασε Μαυροδάφνη. Η Δάφνη δυστυχώς πέθανε πολύ νέα και ο Κλάους παντρεύτηκε την πλουσια Θωμαϊδα Καρβούνη, που είχε πατέρα Έλληνα στρατιωτικό, υπασπιστή του Όθωνα, και μητέρα Γερμανίδα. Απέκτησαν μια κόρη που παντρεύτηκε Γερμανό ευγενή και έζησε στην Γερμανία.

Το 1880 ο Κλάους παρήγαγε το Δεμέστιχα, που έγινε το πρώτο εμφιαλωμένο ξηρό κρασί στην Ελλάδα. Ήδη από το 1885 είχε βιβλίο επισκεπτών που μάλιστα άνοιξε με την υπογραφή της Αυτοκράτειρας της Αυστροουγγαρίας, της Σίσσυ. Έκτοτε, το κτήμα έχουν επισκεφθεί προσωπικότητες όπως ο Ελευθέριος Βενιζέλος, ο Αριστοτέλης Ωνάσης, η Μελίνα Μερκούρη και πολλοί άλλοι. Ο Κλάους πέθανε το 1908 , επτά χρόνια μετά το θάνατο της γυναίκας του.

Επαθε αποπληξία σε ηλικία 83 ετών ενώ ταξίδευε προς την Κέρκυρα και άφησε την εταιρεία στα χέρια του στενού Γερμανού συνεργάτη του, Γκούντερντ (αγνώστων λοιπών στοιχείων σε εμάς) επειδή και η κόρη του ήταν πια στην Γερμανία και έκρινε ότι η επιχείρηση έπρεπε να μείνει σε γερμανικά χέρια. Αυτός το 1918 αναγκάστηκε να εγκαταλείψει την Ελλάδα και μετά το τέλος του πολέμου, η οινοποιία θεωρήθηκε εχθρική (γερμανική) περιουσία και εξαγοράστηκε από τον Πατρινό σταφιδέμπορο Βλάση Αντωνόπουλο

Η παραγωγή εκσυγχρονίστηκε, οι εξαγωγές επεκτάθηκαν σε πάνω από 40 χώρες, και το οινοποιείο καθιερώθηκε ως ένας από τους μεγαλύτερους πρεσβευτές του ελληνικού κρασιού διεθνώς. Στα τέλη της δεκαετίας του 1990 στο ιδιοκτησιακό προσκήνιο της οινοποιητικής δραστηριότητας εμφανίζεται ο Νίκος Καραπάνος, ο οποίος εξελίχθηκε σε βασικό μέτοχο. Η παραγωγή και εμπορία κρασιού ασκούνται από την Achaia Clauss 1861 Α.Ε., ενώ η εταιρική κατοχή και διαχείριση του ιστορικού ακινήτου συνδέονται με την Achaia Clauss Estate Α.Ε., διαφορετική νομική οντότητα με δική της μετοχική και χρηματοοικονομική διαδρομή.

Σήμερα

Στην έκθεση του Διοικητικού Συμβουλίου για τη χρήση του 2024 αναφέρεται ως κύριος μέτοχος η Strix Holdings II L.P., με ποσοστό 99,40% στις 31 Δεκεμβρίου 2024. Η εταιρεία είχε έδρα στην Αθήνα, δεν διέθετε υποκαταστήματα και δεν απασχολούσε προσωπικό. Η Τράπεζα Πειραιώς υπήρξε επί σειρά ετών βασικός μέτοχος της Achaia Clauss Estate. Η αλλαγή στη μετοχική σύνθεση της εταιρείας ήρθε στα τέλη του 2023, έπειτα από χρηματοοικονομική αναδιάρθρωση που είχε προηγηθεί.

Σύμφωνα με την ειδική έκθεση του Διοικητικού Συμβουλίου που συντάχθηκε στο πλαίσιο της αναδιάρθρωσης, στο τέλος του 2022 η εταιρεία εμφάνιζε αρνητικά ίδια κεφάλαια περίπου 54,7 εκατ. ευρώ και συσσωρευμένες ζημίες περίπου 140,6 εκατ. ευρώ.  Οι οικονομικές καταστάσεις της Achaia Clauss Estate αναφέρουν ότι έως τις 30 Νοεμβρίου 2023 βασικός μέτοχος ήταν η Τράπεζα Πειραιώς και ότι από την ημερομηνία αυτή η συμμετοχή εισφέρθηκε στη Strix Holdings II L.P.

Από τις οικονομικές καταστάσεις της Achaia Clauss Estate προκύπτει ότι στις 31 Δεκεμβρίου 2024 τα επενδυτικά ακίνητα εμφανίζονται στον ισολογισμό με αξία 9,53 εκατ. ευρώ, έναντι 10,73 εκατ. ευρώ στο τέλος του 2023. Το συνολικό ενεργητικό της Estate στο τέλος του 2024 ανερχόταν σε περίπου 12,93 εκατ. ευρώ και τα ίδια κεφάλαια σε περίπου 12,68 εκατ. ευρώ. Η χρήση έκλεισε με ζημίες 1,319 εκατ. ευρώ, έναντι ζημιών 1,426 εκατ. ευρώ το 2023.

Τα 9,53 εκατ. ευρώ αφορούν το σύνολο των επενδυτικών ακινήτων που εμφανίζονται στον ισολογισμό της εταιρείας και όχι το κτίριο της κάβας “Δανιηλίδος”. Ως εκ τούτου, το συγκεκριμένο ποσό δεν μπορεί να συσχετιστεί με το ύψος των ζημιών που προκάλεσε η πυρκαγιά.