Η δημοσκοπική άνοιξη δημιουργεί σενάρια για εκλογές
21/03/2026
Η αυτόματη αντίδραση του πληθυσμού σε περιόδους κρίσεων με την συσπείρωση γύρω από την σημαία και η αποστολή των πολεμικών μέσων στην Κύπρο, έδωσαν δημοσκοπική ανάσα στην κυβέρνηση και δημιουργούν τον πειρασμό να εκμεταλλευτεί την πολιτική συγκυρία, πριν αρχίσουν να βαραίνουν οι συνέπειες του πολέμου.
Η κυβέρνηση αξιοποιεί στο έπακρο την συγκυρία με την δημοσκοπική καταιγίδα που δείχνει το αναμενόμενο, ότι κέρδισε δυο-τρεις δημοσκοπικές μονάδες – και παρότι κινείται ακόμη στο όριο του 25%, διατηρεί απόσταση από τον δεύτερο που είναι το ΠΑΣΟΚ.
Οι μετρήσεις έρχονται να υποστηρίξουν το αφήγημα της κυβέρνησης και το δίλημμα “Μητσοτάκης ή χάος” που προβάλλει σε παραλλαγές ο ίδιος ο πρωθυπουργός και όλο το σύστημα των ενσωματωμένων δημοσκοπικών και μέσων ενημέρωσης. Τα δύσκολα όμως είναι μπροστά για την κυβέρνηση, που ήδη βρίσκεται αντιμέτωπη με τις συνέπειες του πολέμου που θα επιδεινώνονται όσο παρατείνονται οι εχθροπραξίες.
Η κυβέρνηση ενέπλεξε την χώρα στον πόλεμο του Ιράν με την κατάρριψη των βαλλιστικών πυραύλων του Ιράν, κάτι που προσπάθησε να πλασάρει στην κοινή γνώμη ως απόδειξη του αξιόμαχου των ελληνικών ενόπλων δυνάμεων. Τα επιχειρήματα ότι ήταν αμυντική κίνηση η προστασία των εγκαταστάσεων της Aramco και ότι πρόκειται για τήρηση της συμφωνίας συμμαχίας, είναι αστεία και δεν αντέχουν σε καμία κριτική. Ο Κυριάκος Μητσοτάκης είπε ακόμη ότι έτσι προστατεύονται οι Έλληνες και ευρωπαίοι πολίτες από την άνοδο της τιμής των καυσίμων, κάτι που μπορεί να αποτελεί και δικαιολογητική βάση για την συνέχιση της εμπλοκής στον πόλεμο.
Εμπλοκή στον πόλεμο
Ο πρωθυπουργός δεν διαθέτει εξωτερική πολιτική, είναι όπου φυσά ο άνεμος. Τόσο για την παραμονή της συστοιχίας Patriot στην Σαουδική Αραβία, όσο και για την μετακίνηση των Patriot στην Κάρπαθο και στην Θράκη, αλλά και για την αποστολή πυραύλων στο Κατάρ. Υπακούει απλώς σε αιτήματα είτε των Αμερικανών, σε ό,τι αφορά την διάταξη των ελληνικών δυνάμεων, είτε του Νετανιάχου για συμμετοχή στον πόλεμο. Ο Νίκος Δένδιας πλειοδοτεί σε φιλοπόλεμη διάθεση για να προωθήσει την θέση του ως δελφίνος.
Ενώ όμως η κυβέρνηση κέρδισε τις εντυπώσεις και την αντίστοιχη επιδοκιμασία στις μετρήσεις από την άμεση αντίδραση για την προστασία της Κύπρου που είναι εθνικό θέμα, βρίσκεται αντιμέτωπη με την πλειονότητα των πολιτών για την εμπλοκή της Ελλάδας στον πόλεμο. Η συντριπτική πλειοψηφία (περί το 84%) ανησυχεί για τις συνέπειες του πολέμου, σε ποσοστό πάνω από 70% τάσσεται κατά της επίθεσης στο Ιράν.
Όσο για το πώς αξιολογεί την στάση της ελληνικής κυβέρνησης, σε δημοσκόπηση που είχε γίνει πριν την εμπλοκή της ελληνικής αποστολής στην Σαουδική Αραβία, όσο ακόμη υπήρχε μόνο το θετικό στοιχείο της Κύπρου, η κοινή γνώμη ήταν διχασμένη: Το 47% έκρινε θετικά την κυβέρνηση έναντι του 44% που την έκρινε αρνητικά, προφανώς λόγω της άρνησής της να αποδοκιμάσει την επίθεση και να ταχθεί με το διεθνές δίκαιο.
Δημοσκοπική αποδοκιμασία στα ποιοτικά στοιχεία
Ενώ η κυβέρνηση κερδίζει ελαφρώς στην πρόθεση ψήφου, αξιολογείται αρνητικά από τους πολίτες σε όλα τα ποιοτικά στοιχεία. Στην δημοσκόπηση της Metron Analysis από 66% μέχρι 78% την αξιολογούν αρνητικά για την ακρίβεια και για την οικονομία, καθώς και για την υποβάθμιση των θεσμών και της δημοκρατίας. Το 78% εκφράζει αρνητική γνώμη για την οικονομία. Το 48% δηλώνει ότι περνά χειρότερα από την περυσινή χρονιά.
Έχει δε ιδιαίτερη σημασία ότι το 60% τάσσεται υπέρ της πολιτικής αλλαγής και μόνο το 39% υπέρ της σταθερότητας. Συμπερασματικά, η κυβέρνηση διατηρεί την πολιτική κυριαρχία μόνο χάρη στον κατακερματισμό της αντιπολίτευσης και επειδή η κοινή γνώμη δεν αξιολογεί τους υπάρχοντες πολιτικούς σχηματισμούς ως εναλλακτική λύση.
Η κυβέρνηση πηγαίνει βλέποντας και κάνοντας και σε ό,τι αφορά την αντιμετώπιση της ακρίβειας, καθώς θεωρεί ότι μπορεί να διαχειριστεί επικοινωνιακά το νέο κύμα αυξήσεων, αποφεύγοντας να πάρει δομικές αποφάσεις για την προστασία των καταναλωτών με έλεγχο της αγοράς, μείωση του Ειδικού Φόρου Κατανάλωσης και του ΦΠΑ. Λέγοντας ψέματα για μία ακόμη φορά, προσπάθησε να εμφανίσει την μείωση του ΕΦΚ ως ευρωπαϊκό ζήτημα, ενώ είναι θέμα εσωτερικής πολιτικής, όπως έδειξαν όχι μόνο η Ισπανία του Σάντσεθ, αλλά και η Αυστρία και η Ιταλία. Στην επόμενη επικοινωνιακή επίθεση που ετοιμάζεται, θα προβάλει τα διάφορα power pass, market pass, fuel pass προς εξαθλιωμένες κοινωνικές κατηγορίες, ενώ ήδη έδωσε 3000 ευρώ στα βενζινάδικα.
Μπροστά στον εφιάλτη των σκανδάλων
Ο Μητσοτάκης δεν θα διστάσει να εκμεταλλευτεί τον πόλεμο για να ξεφύγει προσωπικά από τα δύο μεγάλα σκάνδαλα που τον κυνηγούν. Όσον αφορά τον ΟΠΕΚΕΠΕ, η Λάουρα Κοβέσι είπε ότι δεν υπάρχει ένα, αλλά πολλά σκάνδαλα ΟΠΕΚΕΠΕ που έχουν πάρει τον δρόμο για την Δικαιοσύνη. Σύντομα θα προκύψουν 14 βουλευτές και πρώην υπουργοί να εμπλέκονται σε διάφορες πτυχές του σκανδάλου, επιβεβαιώνοντας τις αιτιάσεις της αντιπολίτευσης ότι η άκρη του νήματος βρίσκεται στο Μαξίμου. Θα συνεχίσει η κυβέρνηση να βασίζει την πλειοψηφία της στην Βουλή σε υπό δικαστική δίωξη βουλευτές; Από το Μαξίμου απαντούν “κανένα πρόβλημα”.
Αλλά και σε ό,τι αφορά την εξέλιξη του σκανδάλου των υποκλοπών, θα βρεθεί σε δύσκολη θέση όσο θα ανοίγουν στόματα. Ο καταδικασθείς Ταλ Ντίλιαν ήδη έδειξε σαν υπεύθυνη για τις παρακολουθήσεις την ελληνική κυβέρνηση. Ακόμη και ο Δημήτρης Κουτσούμπας δήλωσε δημοσίως ότι δεν έχει καμία αμφιβολία πως η εντολή των υποκλοπών δόθηκε προσωπικά από τον Μητσοτάκη.
Σύντομα ο πρωθυπουργός θα αναγκαστεί να πάει στην Βουλή για την προ ημερησίας διατάξεως συζήτηση για τους θεσμούς και το κράτος δικαίου που του έχει ζητήσει το ΠΑΣΟΚ. Ένα ακόμη μέτωπο είναι με την δίκη των Τεμπών όπου η χειραγώγηση της δικαιοσύνης – που φάνηκε με το ξεκίνημα – θα αναθερμάνει την κοινωνική δυσαρέσκεια για τους νεκρούς και την συγκάλυψη.
Αναζητείται διάδρομος διαφυγής
Καθώς τα δημοσκοπικά οφέλη είναι πρόσκαιρα και τα σύννεφα επάνω από το Μέγαρο Μαξίμου πυκνώνουν, αναζητείται διάδρομος διαφυγής. Στο πλαίσιο αυτό ενισχύονται οι εισηγήσεις για προσφυγή σε πρόωρες εκλογές όσο διατηρείται η δημοσκοπική εικόνα. Το σενάριο προβλέπει ότι, αφού πέσουν οι τελευταίες βόμβες, θα αναζητηθεί το κατάλληλο τάιμινγκ με το επιχείρημα της ανανέωσης της εντολής προκειμένου να διασφαλίσει τη σταθερότητα της χώρας απέναντι στους γεωπολιτικούς και οικονομικούς μετασεισμούς.
Ένας επιπλέον λόγος είναι για να προλάβει εξελίξεις. Στο πολιτικό επίπεδο με την δημιουργία των τριών νέων κομμάτων από τους Αλέξη Τσίπρα, Μαρία Καρυστιανού και Αντώνη Σαμαρά, που θα αλλάξουν τους συσχετισμούς. Στο εσωκομματικό πεδίο για να προλάβει τις κινήσεις αμφισβήτησής του.
Το σενάριο έχει πολλές δυσκολίες. Όπως ότι η σταθερότητα εξασφαλίζεται από μία κυβέρνηση που έχει αυτοδυναμία και όχι από πολλαπλές εκλογές που θα επιφέρουν μεγαλύτερη αποσταθεροποίηση. Επιπλέον κανείς δεν αφήνει την εξουσία για να αναζητήσει αμφίβολες συνεργασίες.
Από την άλλη, είναι δύσκολο για τον Μητσοτάκη να διατηρήσει την πολιτική κυριαρχία μέχρι την λήξη της θητείας. Προς το παρόν διατηρεί τον έλεγχο της Κοινοβουλευτικής Ομάδας, ωστόσο δεν είναι καθόλου βέβαιο ότι θα συνεχίσει, εάν αρχίσει η κατάρρευση. Ο χρόνος κυλά σε βάρος του. Εν τέλει κανείς δεν έχει αμφιβολία ότι εάν ο πρωθυπουργός κρίνει ότι τον ευνοούν – είτε διατηρώντας την εξουσία με δεκανίκι είτε εξασφαλίζοντας αποχώρηση δίχως προσωπικές διώξεις – θα το κάνει.





