Συνταγματική αναθεώρηση: Όταν ακούς πολλά κεράσια κράτα μικρό καλάθι!

Επίσης σύμφωνα με παλιότερες κυβερνητικές δηλώσεις στα προς αναθεώρηση άρθρα θα περιλαμβάνονται το άρθρο 16 για την ανώτατη εκπαίδευση, με την αναγνώριση ιδιωτικών ΑΕΠ, 30 για τη θητεία του Προέδρου της Δημοκρατίας, που περιορίζεται σε μία εξαετή και 74 -75 – να μη συζητούνται προϋπολογισμοί που εκτρέπουν τα δημόσια οικονομικά – με αναφορά, ότι θα αναθεωρηθούν 25 άρθρα του Συντάγματος χωρίς άλλες λεπτομέρειες.

Ο Πρωθυπουργός μίλησε για περιπτώσεις συνταγματικής ρύθμισης θεμάτων, που μπορούν μεν να ρυθμιστούν με απλό νόμο, αλλά φαίνεται ότι, η κυβέρνηση επιλέγει τη συνταγματική κατοχύρωση των ρυθμίσεων, ώστε να μην είναι δυνατή η με απλό νόμο ανατροπή τους. Συγκεκριμένα: Της τεχνητής νοημοσύνης ως στοιχείο της προσωπικότητας (αρθ. 5Σ), της μέριμνας για προσιτή στέγη, για τη λειτουργία των κομμάτων, για τη μείωση του αριθμού των βουλευτών σε 200 σε συνδυασμό με νέο εκλογικό νόμο με αντιγραφή του γερμανικού, εκ των οποίων οι μισές θα είναι μονοεδρικές, όπου θα ισχύει το πλειοψηφικό σύστημα και οι υπόλοιπες με αναλογικό σύστημα σε 7 μείζονες περιφέρειες

Το εκλογικό νομοσχέδιο καταρτίστηκε από τον υπουργό Λιβάνιο και μόλις διέρρευσε στα ΜΜΕ, αλλά δεν έχει διευκρινιστεί αν η εκλογή των βουλευτών θα γίνεται με σταυρό ή με λίστα και αν θα διατηρηθεί ο θεσμός των βουλευτών επικρατείας. Πιστεύω ότι, τα συν και πλην του νέου εκλογικού νόμου θα αναλυθούν από τους ειδικούς εκλογολόγους σε όλες τις παραμέτρους. Τέλος, ανάφερε τη θέσπιση του ασυμβιβάστου μεταξύ της θέσης υπουργού και βουλευτή.

Υπάρχουν πληροφορίες ότι, η παραπάνω πρόταση ασυμβιβάστου θα συνοδεύεται από την εξής ρήτρα: Όταν βουλευτής που χάνει τη βουλευτική έδρα γιατί έγινε υπουργός, που την καταλαμβάνει ο επιλαχών βουλευτής, να την καταλαμβάνει ξανά, όταν λήξει η θητεία του ως υπουργού και ο ρεπαντζής βουλευτής να ξαναγυρίζει στο πάγκο των αναπληρωματικών. Δεν νομίζω, όμως, ότι η παραπάνω ρήτρα είναι συμβατή με το άρθρο 60Σ.

Πως γίνεται η αναθεώρηση

Εξάλλου, η κίνηση της κυβέρνησης για την αναθεώρηση του Συντάγματος είναι σαφώς πολιτική με προοπτική σε βάθος χρόνου τις εκλογές του 2031 και γεννά ερωτήματα, που θα απαντηθούν στις προσεχείς εκλογές. Το ζητούμενο είναι πόσο εφικτή είναι η αναθεώρηση σχεδόν του 1/4 του Σ, που απαιτεί ευρεία πολιτική συναίνεση, ή είναι απλώς ασκήσεις επί χάρτου και σε κάθε περίπτωση κατά τη λαϊκή παροιμία, όταν ακούς πολλά κεράσια κράτα μικρό καλάθι.

 

Σύμφωνα με το άρθρο 110Σ. η αναθεώρηση του Συντάγματος διενεργείται σε δύο φάσεις: Πρώτα από τη παρούσα Βουλή, που αποφασίζει την αναθεώρηση και τα άρθρα που θα αναθεωρηθούν και σε δεύτερη φάση από την επόμενη αναθεωρητική Βουλή. Για την αναθεώρηση κάθε άρθρου διενεργείται χωριστή ψηφοφορία και απαιτούνται αυξημένες πλειοψηφίες είτε κατά τη πρώτη φάση από τη παρούσα βουλή είτε κατά την επόμενη από την αναθεωρητική βουλή.

Η κυβέρνηση εκτός από μιας γενικής αναφοράς για ποια άρθρα προτείνονται προς αναθεώρηση και του σχεδίου για το νέο εκλογικό νόμο με περιορισμό των βουλευτικών εδρών, δεν έχει ακόμα διευκρινίσει το ακριβές περιεχόμενο των προς αναθεώρηση άρθρων για να αποτελέσουν το αντικείμενο επεξεργασίας στις κοινοβουλευτικές επιτροπές και των συζητήσεων στην Ολομέλεια της Βουλής. Φυσικά η επιτυχία μιας συνταγματικής αναθεώρησης εξαρτάται από τις πολιτικές συγκυρίες και συναινέσεις με δεδομένο, ότι το προσεχές πολιτικό τοπίο είναι προς το παρόν θολό αλλά και ότι τα αντιπολιτευόμενα πολιτικά κόμματα δεν έχουν τοποθετηθεί επί της προτάσεως για τη συνταγματική αναθεώρηση.

Κατά τα φαινόμενα η ανάγκη για αναθεώρηση του Συντάγματος θα διαπιστωθεί με απόφαση της Βουλής, οπότε το ζητούμενο είναι ποια άρθρα και με πόσους ψήφους θα αναθεωρηθούν κατά τις δύο φάσεις της διαδικασίας αναθεώρησης. Σαφώς, στη παρούσα πρώτη φάση τα προτεινόμενα από τη ΝΔ άρθρα θα συγκεντρώσουν τουλάχιστον 150 ψήφους και κάποια 180, όπως τα με αριθμούς 16,86,90,101 και 30 για τα οποία συμπίπτουν απόψεις άλλων πολιτικών δυνάμεων, που θα ψηφιστούν και στη δεύτερη φάση, είναι όμως πρόωρη η ψήφιση και των άλλων προτεινόμενων άρθρων, που εξαρτάται από το αποτέλεσμα των προσεχών εκλογών.

Κατά πληροφορίες ως προς το άρθρο 86Σ προβλέπεται η δημιουργία φίλτρου για τη παραπομπή από ένα μικτό όργανο με τη συμμετοχή πολιτικών και δικαστών, ώστε η παραπομπή των υπουργών να μη γίνεται από κοινοβουλευτικούς σχηματισμούς κατά τη διαδικασία των προανακριτικών επιτροπών, που καταργούνται.

Για το άρθρο 90 Σ η κυβέρνηση δεν έχει διατυπώσει συγκεκριμένες προτάσεις παρά μόνο, ότι δεν θα υπάρξει κυβερνητική παρέμβαση στο τρόπο επιλογής της ηγεσίας των ανώτατων δικαστηρίων. Σύμφωνα όμως με κυβερνητικές διαρροές, η επιλογή θα γίνεται από τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας από κατάλογο ανώτατων δικαστών που θα καταρτίζεται κατόπιν αξιολόγησης τους, ώστε να προωθούνται σε θέσεις ηγεσίας οι άριστοι.