Και αγωγούς μεταφοράς φυσικού αερίου με τα Κατεχόμενα κατασκευάζει η Τουρκία

Σύμφωνα με πληροφορίες, σε σχέση με την κατασκευή αγωγών μεταφοράς φυσικού αερίου, πραγματοποιήθηκε προ ημερών στην Άγκυρα σύσκεψη για εξέταση των επόμενων βημάτων. Την ίδια ώρα, το θέμα της ηλεκτρικής διασύνδεσης, αν και δεν είναι τωρινό, φαίνεται να αντιμετωπίζει δυσκολίες, καθώς η Λευκωσία έχει θέσει το ζήτημα τούτο στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Η τελευταία έχει παρέμβει προς την κατεύθυνση της κατοχικής Τουρκίας. Οι σχεδιασμοί αυτοί, εάν και εφόσον υλοποιηθούν, αλλάζουν τα δεδομένα στην περιοχή αλλά και στην Κύπρο. Στόχος είναι να καταστεί η Τουρκία περιφερειακό ενεργειακό κέντρο χρησιμοποιώντας και την Κύπρο.

Αναφορικά με τους αγωγούς μεταφοράς φυσικού αερίου, οι τεχνικές μελέτες έχουν ολοκληρωθεί και αναμένεται ότι το έργο θα “επισημοποιηθεί”, όταν θα υπογραφεί -τυπικά- μνημόνιο μεταξύ Τουρκίας και αποσχιστικής οντότητας. Αυτό αναμένεται ότι θα γίνει το δεύτερο δεκαήμερο Ιουνίου, όταν θα επισκεφθεί τα κατεχόμενα ο Τούρκος αντιπρόεδρος, Cevdet Yılmaz. Το έργο περιλαμβάνει την κατασκευή ενός διπλού αγωγού φυσικού αερίου διαμέτρου 55 περίπου εκατοστών, μήκους 97 χιλιομέτρων.

Σύμφωνα με τον λεγόμενο πρωθυπουργό της αποσχιστικής οντότητας, Ουνάλ Ουστέρ, οι εργασίες έχουν προγραμματιστεί να αρχίσουν το τρίτο τρίμηνο του 2026 και αναμένεται να ολοκληρωθούν εντός δύο ετών. Το έργο θα κοστίσει 700 εκ. περίπου δολάρια Αμερικής. Για σκοπούς υλοποίησης του έργου θα κατασκευασθεί μια νέα μονάδα στον ηλεκτροπαραγωγικό σταθμό Τράπεζας Κερύνειας (Teknecik), που θα τροφοδοτείται με φυσικό αέριο.

Θα υπάρχει και η δυνατότητα -αυτός είναι ο στόχος- αποθήκευσης ενέργειας για να διοχετεύεται για παράδειγμα, όταν και όποτε χρειάζεται, σε τουριστικές μονάδες. Σύμφωνα με τον αξιωματούχο του κατοχικού καθεστώτος, το φυσικό αέριο που θα εξάγεται από το Αναμούριο, θα μεταφέρεται υποθαλάσσια στην Τράπεζα (Κερύνειας) και θα κατασκευαστούν σταθμοί και στις δύο περιοχές.

Το θέμα που, μεταξύ άλλων, προκύπτει είναι από που θα στέλνεται αέριο από τα κατεχόμενα στην Τουρκία. Από που θα βρίσκουν το φυσικό αέριο; Από γεωτρήσεις που θα κάνουν στην περιοχή της Ανατολικής Μεσογείου; Υπενθυμίζεται ότι η κατοχική δύναμη αμφισβητεί κυριαρχικά δικαιώματα της Κυπριακής Δημοκρατίας στην ΑΟΖ της. Και έχει διενεργήσει παράνομες σεισμικές έρευνες στη θαλάσσια περιοχή της Κύπρου.

Υπενθυμίζεται, επίσης, η τουρκική θέση για μεταφορά του (κυπριακού) φυσικού αερίου με αγωγούς μέσω Τουρκίας στην Ευρώπη. Σύμφωνα με το γνωστό τουρκικό αφήγημα, ο φυσικός πλούτος θα αφορά τα “δύο κράτη”, που θα συναποφασίζουν. Κι αυτό την ώρα κατά την οποία το ψευδοκράτος “ανέθεσε” θαλασσοτεμάχια στην τουρκική εταιρεία πετρελαίων ΤΡΑΟ, ενώ η Κυπριακή Δημοκρατία νομίμως έχει αδειοδοτήσει εταιρείες για να δραστηριοποιηθούν στην ΑΟΖ της.

Σημειώνεται ότι η Άγκυρα έχει πολλές φορές προβάλλει και το σενάριο συνδιαχείρισης του φυσικού αερίου πριν από τη λύση. Αυτό επαναλαμβάνουν συνεχώς οι εκάστοτε κατοχικοί ηγέτες, ενώ κατατέθηκαν και προτάσεις από τουρκικής πλευράς. Προ ημερών ο κ. Έρχιουρμαν μιλώντας σε πανεπιστήμιο της Κωνσταντινούπολης, επανέλαβε πως «η μεταφορά φυσικού αερίου δεν μπορεί να πραγματοποιηθεί αποκλείοντας την Τουρκία». Θέση που εκφράζει τα συμφέροντα της Τουρκίας και όχι της Κύπρου.

Ηλεκτρική Διασύνδεση και νερό από την Τουρκία

Ένας παλιός σχεδιασμός της κατοχικής Τουρκίας είναι η ηλεκτρική διασύνδεση με τα κατεχόμενα. Και σε αυτό το σχεδιασμό, ο στόχο της Άγκυρας αποτελεί η σύνδεση διπλής κατεύθυνσης. Το γεγονός ότι έχουν προβληθεί ενστάσεις από την ΕΕ, μετά από παρέμβαση της Λευκωσίας, τούτο, όπως παραδέχονται στην τουρκική πλευρά, έχει ως αποτέλεσμα να μην προχωρεί. Φαίνεται δε ότι η Άγκυρα συζητά το θέμα με την Ευρωπαϊκή Ένωση.

Πρέπει να σημειωθεί πως το θέμα με τη μεταφορά ηλεκτρισμού δεν είναι σημερινό, είχε “παγώσει” και λόγω οικονομικών δυσκολιών, αλλά συντηρείται γιατί στόχος είναι να υλοποιηθεί. Το θέμα βρίσκεται στην ημερήσια διάταξη και ενόψει προβλημάτων που παρατηρούνται στα κατεχόμενα, που κινδυνεύουν να βρεθούν ανά πάσα στιγμή στο σκοτάδι. Η καταρχήν συμφωνία μεταξύ Τουρκίας και κατοχικού καθεστώτος προβλέπει, μεταξύ άλλων, την υπερπόντιση ηλεκτρικού καλωδίου.

Η ενεργειακή συνεργασία μεταξύ Τουρκίας και ψευδοκράτους περιλαμβάνει την ανανέωση της υποδομής ηλεκτρισμού, τη συνεργασία στον τομέα των Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας, την παραγωγή κοινών σχεδίων για την εγκατάσταση της απαραίτητης υποδομής. Σημειώνεται ότι στα κατεχόμενα χρειάζονται επιπρόσθετα φορτία ηλεκτρισμού ως αποτέλεσμα και της λειτουργίας του συστήματος και της διανομής του νερού από την Τουρκία.

Υπενθυμίζεται συναφώς, το πρώτο μεγάλο βήμα ήταν η μεταφορά νερού από την Τουρκία στα κατεχόμενα με υποθαλάσσιο αγωγό. Παρά το γεγονός ότι αυτό συζητείτο από την περίοδο των Ντεμιρέλ και Ντενκτάς, έχει γίνει κατορθωτό το 2015 επί Ερντογάν και Ακιντζί. Το 2011 τέθηκε στη Μερσίνα ο θεμέλιος λίθος, τον Οκτώβριο του 2015 έγιναν τα εγκαίνια στο φράγμα των κατεχόμενων Πανάγρων, που κατασκευάστηκε για τον σκοπό αυτό. Η λειτουργία αντιμετώπισε αρχικά προβλήματα, αλλά το “έργο του αιώνα”, όπως έχει χαρακτηριστεί, έγινε πραγματικότητα μετά από πολλές υπερβάσεις από την Άγκυρα, κυρίως οικονομικές!

Ανεξαρτήτως των προβλημάτων, είναι σαφές πως το έργο αυτό, που έγινε κατορθωτό αποκτώντας τεχνογνωσία, αποτελεί εργαλείο, πολιτικό και οικονομικό για την κατοχική δύναμη. Η διαχείριση του νερού γίνεται με οικονομικούς όρους, που επιβάλλει το καθεστώς Ερντογάν, ενώ με τις ιδιωτικοποιήσεις υπήρξε “προέλαση” τουρκικών κεφαλαίων, κυρίως από φίλους της οικογένειας Ερντογάν.

Αποτροπή σχεδιασμών

Τα έργα που δρομολογούνται από την κατοχική δύναμη έχουν γεωπολιτικές στοχεύσεις. Η υλοποίησή τους, ωστόσο, κατά την τουρκική λογική περνά και από την ακύρωση των σχεδιασμών της Ελλάδος και της Κύπρου. Προφανώς και για την Τουρκία δεν τίθεται θέμα συνεργασιών. Αν και πολλές φορές μπήκαν και σε συζητήσεις με στόχο να δοθούν κίνητρα, ωστόσο η Άγκυρα δεν αποδέχεται οτιδήποτε που να μην υιοθετεί τους όρους της. Να μην εξυπηρετεί τα συμφέροντά της.

Ως εκ τούτου, η κατοχική Τουρκία επιχειρεί να σταματήσει όλους τους σχεδιασμούς της Ελλάδος και της Κύπρου, που θα τις αναβάθμιζε στρατηγικά. Σχεδιασμοί που θα τις καθιστά ενεργειακό κόμβο. Όπως είναι, για παράδειγμα, η ηλεκτρική διασύνδεση Κρήτης- Κύπρου, που θα εντάξει στη συνέχεια και το Ισραήλ. Αλλά και το μεγαλεπήβολο έργο της οικονομικής διασύνδεσης Ευρώπης-Μέσης Ανατολής-Ινδίας με την επωνυμία “India-Middle East-Europe Economic Corridor” (IMEC), που όπως είναι γνωστό τυγχάνει ήδη της στήριξης των Ηνωμένων Πολιτειών Αμερικής. Το τελευταίο, αν προχωρήσει, δύσκολα θα μπορεί η Τουρκία να το σταματήσει, καθώς εμπλέκονται πολύ μεγαλύτεροι και ισχυρότεροι παίκτες από αυτήν.

Στόχος να υλοποιηθεί το 2028

Ο Υπουργός Ενέργειας και Φυσικών Πόρων της Τουρκίας, Alparslan Bayraktar, σε δηλώσεις του σε τηλεοπτικό πρόγραμμα, αναφέρθηκε στο “σχέδιο αγωγού φυσικού αερίου” μεταξύ της “τ.δ.β.Κ.” και της Τουρκίας”, τονίζοντας ότι ο στόχος που τέθηκε είναι όπως το σχέδιο υλοποιηθεί το 2028. Συγκεκριμένα ανέφερε τα εξής: «Στόχος μας είναι να ολοκληρώσουμε τις μηχανολογικές μελέτες εντός του τρέχοντος έτους και να διεξάγουμε τις μελέτες που σχετίζονται με τον πυθμένα. Θέλουμε να υλοποιήσουμε αυτό το σχέδιο εντός 24 μηνών από την ολοκλήρωση της διαδικασίας μελετών και σχεδιασμού, δηλαδή το 2028».

Επιπρόσθετα, ανέφερε κάτι το οποίο πρέπει να διερευνηθεί. Ανέφερε ότι ο εν λόγω αγωγός, στοχεύει, όχι μόνο στην κάλυψη των ενεργειακών αναγκών της “τ.δ.β.Κ.”, αλλά και στη μεταφορά στην Ευρώπη μέσω Τουρκίας τυχόν νέων ανακαλύψεων φυσικού αερίου στην Ανατολική Μεσόγειο. «Στο μέλλον θα είναι δυνατή η μεταφορά του αερίου της Μεσογείου προς την Τουρκία και την Ευρώπη μέσω της τ.δ.β.Κ. με σύστημα αντίστροφης ροής», πρόσθεσε.