Κοινωνία υπό διάλυση – Το Παρίσι στις φλόγες χωρίς αφορμή

Μετά τη νίκη της ομάδας “Παρί Σεν Ζερμέν” στις 30/5/2026 οι “Γάλλοι” φίλαθλοι για να “γιορτάσουν”, προχώρησαν σε μεγάλες καταστροφές του κέντρου του Παρισιού ειδικά στις περιοχές των Ηλυσίων Πεδίων, του Τροκαντερό και του Πύργου του Άιφελ. Εκτός από το Παρίσι παρόμοιοι “πανηγυρισμοί»” έλαβαν χώρα σε 71 γαλλικές πόλεις.

Οι συζητήσεις που επακολούθησαν όχι μόνο σε ζητήματα δημόσιας ασφάλειας και δικαιοσύνης, αλλά και στο θέμα της κοινωνικής συνεκτικότητας της γαλλικής κοινωνίας, είναι ενδεικτικές της παρακμής και της αποσάθρωσης των συνεκτικών κοινωνιών του παρελθόντος.

Ακόμα κι ο Γάλλος Πρόεδρος Μακρόν, μετά από 10 χρόνια στην εξουσία, φαίνεται να εκνευρίστηκε με την κατάσταση που έχει ανεχτεί και ενδεχομένως έχει δημιουργήσει το καθεστώς του. Βέβαια, από την πλευρά του ο Γάλλος Υπουργός Εσωτερικών δήλωσε πως όλα είναι υπό έλεγχο και πως «ήταν ένα υπέροχο κλίμα ευδαιμονίας με λίγα δυστυχώς έκτροπα από κάποιους χούλιγκαν». Φαίνεται πως δεν είχε προλάβει να συνεννοηθεί με τον Πρόεδρο Μακρόν και από σφάλμα προέβησαν σε αντίθετες δηλώσεις… 

Η συνήθης πράγματι στρατηγική του καθεστώτος είναι η άρνηση ή η κοινωνιοπολιτική υποβάθμιση της σημασίας των γεγονότων: “δεν συμβαίνει τίποτα πολύ σοβαρό, κάποιοι χούλιγκαν που κάνουν τα συνηθισμένα επεισόδια” κλπ. Μάλιστα τέτοια επεισόδια δεν είναι η πρώτη φορά που συμβαίνουν, αλλά κάθε φορά, όπως επισημαίνουν διάφοροι αναλυτές, η κατάσταση κινείται από το κακό στο χειρότερο, ενώ είναι ενδεικτική όχι μόνο για τη Γαλλία, αλλά αφορά λίγο ή πολύ το σύνολο του δυτικοευρωπαϊκού κόσμου που ζει σε μια παρατεταμένη παρακμιακή συνθήκη η οποία θυμίζει έντονα τις ιστορικές περιστάσεις της ρωμαϊκής κατάρρευσης. Μάλιστα, η πολιτικώς ορθή “αριστερά” της παρέας Μελανσόν (κάτι σαν τον δικό μας Τσίπρα), ισχυρίζεται ότι «φταίει η αστυνομία που με την παρουσία της προκαλεί την οργή του πλήθους»…

Οι “όψεις” του Παρισίου

Από την πλευρά του ένας μάλλον αριστερός (χωρίς εισαγωγικά) νεαρός Γάλλος δημοσιογράφος του καναλιού “το κόκκινο χάπι” (Pilule Rouge) ξεκίνησε το πικρόχολο σχόλιο του για τα γεγονότα με τις εξής φράσεις τις οποίες παραθέτουμε αυτολεξεί: «Όταν βλέπει κανείς αυτές τις εικόνες της βίας και της καταστροφής χωρίς απολύτως κανένα λόγο, δεν φοβάται μόνο. Επίσης, ας το πούμε ευθέως, δεν αναγνωρίζει πια αυτή την χώρα. Το λέω άνευ περιστροφών: αυτή η χώρα δεν είναι δική μου. Αυτός ο τόπος που λέγεται Γαλλία δεν είναι δικός μου.

»Μια κάποια μέρα, όταν θα έχω τα μέσα να φύγω μακριά, να την εγκαταλείψω και να δραπετεύσω, θα το κάνω. Το μέλλον μιας χώρας είναι η νεολαία της. Όταν βλέπει κανείς τη νεολαία της Γαλλίας να συμπεριφέρεται έτσι είναι λογικό να μην έχει την παραμικρή επιθυμία να μείνει εδώ ή να υπερασπιστεί αυτήν την χώρα. Δεν θα προσπαθήσω να βρω μια λύση για το μαύρο χάλι της. Η δουλειά της διάλυσης της γαλλικής κοινωνίας από τη ρίζα της έχει αρχίσει εδώ και δεκαετίες.

»Ήξεραν καλά πως να καταστρέψουν ένα έθνος και το πέτυχαν. Διότι σε μια υγιή κοινωνία, με μια υγιή νεολαία, παρόμοια φαινόμενα δεν μπορεί ποτέ να συμβούν. Όλες οι ευκαιρίες για να δράσουν ομαδικά καταστρέφοντας γύρω τους τα πάντα είναι καλές γι’ αυτές τις συγκεκριμένες πολιτισμικές οντότητες που κατοικούν πλέον τη Γαλλία σαν να είναι το σπίτι τους. Καταστρέφουν και καίνε αυτοκίνητα, μαγαζιά και μικρομάγαζα, στάσεις λεωφορείων, φανάρια, σκουπιδοτενεκέδες.

»Αυτή είναι η σημερινή Γαλλία. Είτε μας αρέσει, είτε όχι αυτή είναι η βρωμοχώρα μας. Μια τέτοια νεολαία δεν μπορεί να διασώσει κανένα αξιακό σύστημα, καμία ιστορική μνήμη, καμία κοινή λογική. Για εμάς δεν υπάρχει κανένα μέλλον. Όταν βλέπεις αυτά αναρωτιέσαι: τι να κάνω για να μείνω καλός, ευγενικός και ψύχραιμος; Είναι απελπιστικό. Η σημερινή γαλλική κοινωνία έχει σαπίσει και διαβρωθεί μέχρι το μεδούλι, μέχρι τη ρίζα της. Αν πριν λίγα χρόνια κάποιος μας έλεγε ότι η Γαλλία θα καταντήσει ένα μείγμα Βενεζουέλας, Κολομβίας, Λιβάνου και Ελλάδας, προφανώς δεν θα το πιστεύαμε.

»Και όμως, να που φτάσαμε σε αυτό ακριβώς το άθλιο σημείο της απόλυτης παρακμής. Ενάντια στα λαϊκά στρώματα, στα κίτρινα γιλέκα, στους αγρότες χρησιμοποιήθηκαν όλα τα μέσα καταστολής με τον πιο άγριο τρόπο. Ενάντια στο μηδενιστικό συνονθύλευμα που καταστρέφει το Παρίσι για να γιορτάσει υποτίθεται τη νίκη μιας γαλλικής ομάδας στο ποδόσφαιρο, το κράτος και τα μέσα καταστολής φάνηκαν πολύ πιο προσεκτικά και διακριτικά. Αυτή λοιπόν η χώρα δεν διατηρεί καμία ανάμνηση της Γαλλίας των γονιών και των παππούδων μου. Όμως αυτά τα άτομα που ονομάζονται σήμερα Γάλλοι πολίτες θα είναι σε λίγο οι γονείς της επόμενης γενιάς. Αλλοίμονό μας. Αυτή η αθλιότητα είναι πλέον ο κανένας. Η χώρα βαδίζει ολοταχώς προς το τέλος της. Δεν θέλω καθόλου να την συνοδεύσω σε αυτή την πορεία.» 

Η Γαλλία των τελευταίων ετών

Τι άραγε θα μπορούσε να προσθέσει κανείς σε αυτόν τον σπαρακτικό επιθανάτιο ρόγχο; Δύο χρόνια πριν, σε μια εισήγηση με θέμα “Η δύση της Δύσης: Από την εχθροπάθεια και την οικειοφοβία στον συμβολικό εμφύλιο πόλεμο”, που είχε πραγματοποιηθεί στο πλαίσιο των εκπαιδευτικών δράσεων της σχολής πολέμου της αεροπορίας, η γράφουσα σημείωνε πως ζούμε μάλλον την γενίκευση ενός κατακερματισμένου, έμπρακτου πλέον και όχι πια μόνο συμβολικού εμφυλίου πολέμου.  Αυτός ο πόλεμος θα παίρνει ενίοτε τις απεχθείς μορφές μιας σύγκρουσης μεταξύ ατόμων, μειονοτήτων, ενδεχομένως και πολιτισμών που συμβιώνουν, παρά τις αντιθέσεις τους, επί ενός εδάφους που οι αυτόχθονες μέχρι πρότινος θεωρούσαν αποκλειστικά δική τους πατρίδα. 

Ενός πολέμου που ιδεολογικοπολιτικά είχε προηγουμένως εγκαθιδρυθεί στις συνειδήσεις των ανθρώπων στο όνομα ενός  μεταδημοκρατικού αφηγήματος της “παγκόσμιας συμπερίληψης όλων των διαφορετικοτήτων” σε ένα ετερόκλητο μωσαϊκό. Των ατόμων δηλαδή που συνυπάρχουν δήθεν αρμονικά, στο πλαίσιο ενός ψευδεπίγραφου ειρηνισμού, ο οποίος διαρκώς διαψεύδεται στην πράξη. Τα πρόσφατα γεγονότα στη Γαλλία το αποδεικνύουν περίτρανα.  

Διότι ο πόλεμος σήμερα βρίσκεται και εντός των τειχών. Αρχίζει χωρίς να σαλπίζουν τρομπέτες και χωρίς να ηχούν τύμπανα πολέμου. Χωρίς μεγάλες δηλώσεις. Απλώς από κάποιο δρόμο, κάποιο γήπεδο, κάποια γειτονιά που βγάζει τον εαυτό της από τον κοινό νόμο, που στήνει παγίδες στην αστυνομία ή στους πυροσβέστες. Οι αντιπαραθέσεις και οι συγκρούσεις του επίπεδου που ο Χομπς όριζε σαν μια προπολιτική φυσική “κατάσταση πολέμου όλων εναντίον όλων”, λαμβάνουν χώρα εκ του συστάδην, σε επίπεδο γειτονιάς, με τρόπο μάλιστα άγριο. Τα πολιτικά σύνορα και οι επικράτειες που καταργήθηκαν, πολλαπλασιάζονται σε επίπεδο γκέτο, μειονότητας, εν τέλει ατόμων, δημιουργώντας μια κοινωνία – ζούγκλα, όπου οι δυνάμεις καταστολής  δεν έχουν πλέον κάποιο συγκεκριμένο πεδίο δράσης. 

Άλλωστε, ο εμφύλιος πόλεμος μιας ετερόκλητης πληθυσμιακά και πολιτισμικά, εξατομικευμένης και κατακερματισμένης κοινωνίας, αφενός τροφοδοτεί με ηθική αγριότητα τις κοινωνικές και πολιτικές σχέσεις , αλλά συγχρόνως βρίσκεται παντού. Δεν είναι εύκολο να τον εντοπίσεις και να τον διακρίνεις. Δεν υπάρχουν πλέον ούτε νόμοι, ούτε κανόνες. Η ουδετερότητα δεν είναι δυνατή για κανέναν. Όπως έλεγε ο Γερμανός φιλόσοφος Enzensberger, ο εμφύλιος είναι τόσο μοριακός πόλεμος που καμία ατομική ειρήνη (PAX ATOMICA) δεν είναι δυνατή.

Με τα εθνικά κράτη να μοιάζουν αποδυναμωμένα λόγω της παγκοσμιοποίησης, η απρόβλεπτη αναρχοειδής βία εντός των δυτικών κοινωνιών από τα τέλη του 20ου αιώνα, δύσκολα μπορεί να ταξινομηθεί στην κατηγορία του εμφυλίου πολέμου μεταξύ δύο αντίπαλων κοινωνικών και πολιτικών μπλοκ που διεκδικούν την εξουσία. Μάλλον τώρα είναι κάτι πολύ χειρότερο. Τα σύνορα, διάτρητα ήδη σε πολιτικό επίπεδο, μετατοπίστηκαν στο εσωτερικό των δυτικών μεγαλουπόλεων.

Τείνουν θα λέγαμε σε μια “κατ’ οίκον” σύγκρουση ατομικών συμφερόντων, ομάδων, συμμοριών και πολιτισμικών προτύπων. Σε αυτό το σημείο είναι άλλωστε που αξιοποιήθηκε κοινωνιοπολιτικά και η woke κουλτούρα και όλα τα συναφή ιδεολογικά εργαλεία της πολιτικής ορθότητας. Βέβαια, σε τέτοιες συγκρούσεις δεν υπάρχει πλέον σαφές μέτωπο. Ο κίνδυνος βρίσκεται παντού. Συμβάλλει στην ανάπτυξη μιας γενικευμένης παραβατικής βίας που καταρχάς ταξινομείται στις κατηγορίες και στις υποκατηγορίες της εγκληματικότητας ή του χουλιγκανισμού.

Τα “γαλλικά” αρνητικά πάθη

Τα αρνητικά πάθη (οι αντιπάθειες, οι δυσφορίες, τα μίση κλπ.) δεν υποτάσσονται πλέον στο πολιτικό, στον Λόγο. Οι διάχυτες δυσφορίες δεν συγκροτούνται πολιτικά, ούτε υπό μορφή επαναστατικών κινημάτων με κάποιο συγκεκριμένο πολιτικό πρόταγμα, ούτε υπό μορφή επιλογής και συλλογικής οικοδόμησης ενός πολιτικού φορέα που θα μπορούσε να διεκδικήσει σοβαρά τη διακυβέρνηση, υποσχόμενος στους πολίτες “καλύτερες μέρες”.

Πρόκειται για τη γιορτή του μίσους, για το πανηγύρι της καταστροφής και την πρόσκαιρη χαρά και ικανοποίηση που δίνει. Πρόκειται για την ευχαρίστηση που αντλεί κάποιος από την παραγωγή μέσω της καταστροφικής του δράσης του μηδενιστικού κενού της ακύρωσης (cancel) κάθε έννοιας πολιτισμού και ιστορίας. Άλλωστε, είναι χαρακτηριστικό ότι:

• Οι “Γάλλοι” πανηγυριστές για τη νίκη της γαλλικής ομάδας δεν κραύγαζαν μόνο ότι “ο Αλλάχ είναι μεγάλος” και ότι “Ο Μπιν Λάντεν δεν έχει πεθάνει”. Διατυμπάνιζαν επίσης ρυθμικά ότι η νίκη της γαλλικής ποδοσφαιρικής ομάδας συμβαδίζει απολύτως με τη διάθεση τους να «γ…. τους Γάλλους»!!!
•  Ότι η 30η Μαΐου είναι η επέτειος όπου το 1431, δηλαδή πριν 575 χρόνια, οι Άγγλοι έκαψαν στην πυρά την Ιωάννα της Λωρραίνης, η οποία αποτελεί αγιοποιημένο πατριωτικό σύμβολο της Γαλλίας και η οποία διακήρυττε: «Είμαι σίγουρη ότι θα πετάξουμε όλους τους Άγγλους έξω από τη Γαλλία. Όλους εκτός από αυτούς που θα πεθάνουν στη μάχη από το χέρι μας.» Με σημερινά πολιτικά ορθά κριτήρια, θα λέγαμε ότι η Ζαν ντ΄ Αρκ έπασχε από “εθνικιστικές ιδεοληψίες”… Φέτος, το άγαλμα της στην Ορλεάνη διαπομπεύτηκε από τους “ποδοσφαιρόφιλους πανηγυριστές” της “γαλλικής” νεολαίας… 

Το δράμα είναι ότι σε κάθε ευκαιρία, αυτή η νέα γαλλόφωνη νεολαία θα συγκεντρώνεται με κάθε ευκαιρία για να δείξει το μίσος της για την “κακιά, ρατσιστική, αποικιοκρατική κλπ.” Γαλλία, η οποία τις προηγούμενες δεκαετίες φιλοξένησε και νομιμοποίησε τις προηγούμενες γενιές των μεταναστών. Τους γονείς και τους παππούδες τους…