Λεφτά υπάρχουν για τα νησιά, αλλά…

Δεν πρόκειται να διασωθούν από τον αφελληνισμό τα ευρωπαϊκά νησιά, εάν δεν ληφθούν άμεσα χρηματοδοτικά μέτρα που να διευκολύνουν την παραμονή, στέγαση, διαρκή απασχόληση των κατοίκων και να χαλαρώσουν τον πληθωρισμό που πλήττει τους νησιωτικούς πληθυσμούς. Όσα μέτρα κι αν ληφθούν για τη λαθρομετανάστευση και το “άσυλο” των μεταναστών, δεν πρόκειται τα ελληνικά νησιά ν’ ασφαλισθούν.

Μ’ εξαίρεση την Κρήτη, μόνη νήσο που διαθέτει δημογραφικό σφρίγος, αλλ’ όχι επαρκείς ποσότητες νερού για το αυξανόμενο τουριστικό τσουνάμι, τα νησιά του βορειοανατολικού Αιγαίου θα καταληφθούν μία νύχτα από Τούρκους “τουρίστες”, με εβδομαδιαία βίζα είτε με εισβολή, όπως δοκιμάστηκε στην Κύπρο και προσφάτως με τα τουρκικά αμφίβια γυμνάσια προσομοίωσης της Λήμνου. Η οικονομική κατάσταση των άλλων νησιωτών επιδεινώνεται και μοιραία συνεπιφέρει τη δημογραφική συρρίκνωση, όπως διαπίστωσε κι η έκθεση του Ραφαέλε Φίτο, αντιπροέδρου της Κομισιόν.

Το κόστος μεταφορών στα νησιά είναι πάνω από 300% απ’ ό,τι στις ηπειρωτικές περιοχές της Ευρώπης, οι τιμές κατοικιών σε ορισμένους νησιωτικούς δήμους από 75% έως 130% υψηλότερες, η “πράσινη μετάβαση” απαγορευτική (αλλά το ηλεκτρικό ρεύμα πανάκριβο) κι η απασχόληση περιοριζόμενη από τη χαμηλή δαπάνη του νησιωτικού εισοδήματος, στο 59% του μέσου όρου των άλλων περιοχών της Κοινότητας, γράφει η “έκθεση Φίτο”.

Εντεύθεν κι η νησιωτική καθυστέρηση στη βελτίωση του εισοδήματος, η οποία προκαλεί την ερήμωση των νησιών εννέα μήνες το έτος. Σημειωτέον, για όλους τους άλλους τομείς ανθρώπινης δραστηριότητας υπάρχει ειδικό ταμείο της Κοινότητας (λ.χ. για το αγροτικό εισόδημα, την εκπαίδευση, ακόμη και το Διάστημα), ενώ για τα νησιά απομένουν κάτι ψιλά απ’ το Ταμείο Συνοχής. Τους κοινοτικούς κι εθνικούς πόρους ροκανίζουν άλλοι, στον ΟΠΕΚΕΠΕ, στις “συγγενικές Πολεοδομίες” και στα αντιαισθητικά κουτόσπιτα ανακύκλωσης πλαστικών κι αλουμινίου.

Άμεσα μέτρα για τα νησιά

Τι πρέπει να γίνει; Πολλά, γενναία και γρήγορα μέτρα. Να ξεκινήσουν απ’ τη μείωση του κόστους ζωής, με περικοπή του ΦΠΑ στο 6% από τον Οκτώβριο έως τον Μάρτιο. Το τέταρτο θα επιφέρει 15% μείωση των τροφίμων στα νησιά τον χειμώνα. Μετά, η φορολογική απαλλαγή του εισοδήματος και ΕΝΦΙΑ στα κάτω των 2.500 μονίμων κατοίκων νησιά θα λειτουργήσει ελκυστικά για νέους και παλαιούς κατοίκους.

Η αναστολή των κοινωνικών εισφορών ΕΦΚΑ, ανεργίας και μεταφορών επί εννεάμηνο θ’ ανοίξει ξενοδοχεία και εστιατόρια που παραμένουν κλειστά την αντιτουριστική περίοδο. Ένα πανησιωτικό πρόγραμμα στέγης για υπαλλήλους του Δημοσίου (δασκάλους, αστυνόμους, γιατρούς, οπλίτες κι αξιωματικούς) θα άρει ένα αντικίνητρο, δεδομένων των χαμηλών τιμών αμοιβών των δημοσίων υπαλλήλων. Για τους ιδιώτες αστέγους, η επαναφορά της έκπτωσης των τόκων ενυπόθηκου δανείου από το εισόδημα, για ανέγερση κατοικίας >120 μ2 όπως ίσχυε προ του 1981, θα δώσει ώθηση στην επάνοδο οικογενειών στην πατρώα γη.

Περιττό ν’ αναφερθεί ότι οι δημόσιες επενδύσεις στα νησιά έχουν προτεραιότητα όχι μόνο για την εθνική άμυνα αλλά και για την παθητική αντίσταση. Έργα όπως η αφαλάτωση, οι ανανεώσιμες πηγές ενέργειας (όχι πυλώνες αλλά γεωθερμίας), η δωρεάν παροχή Internet τους νησιώτες και η κατάργηση φόρων εκπομπής CO2 όπως στην Αμερική, θα μεταβάλουν τα “ερημονήσια” Ψαρά, Κάσο, Καλογήρους, Κουφονήσι κ.λπ. σε κέντρα πολιτισμού όπως παλιά.

Πού να βρεθούν όλα αυτά τα λεφτά που χρειάζονται; “Λεφτά υπάρχουν” πάντοτε. Ευρύτητα πνεύματος λείπει. Αρκεί να χρησιμοποιηθούν αποτελεσματικά τα ευρωπαϊκά κεφάλαια κι επιστρέφουν πολλαπλασίως. Το εν ισχύι λ.χ. δημοσιονομικό πλαίσιο έως το 2027 προβλέπει δαπάνες 12,5 δισ. ευρώ που δεν έχουν χρησιμοποιηθεί στα νησιά παρά ελάχιστα.

Το επόμενο, πολυετές, έχει διαθεσιμότητα 218 δισ. ευρώ για τις λιγότερο ανεπτυγμένες περιφέρειες της Ευρώπης, στις οποίες ανήκουν αυτοδικαίως τα περισσότερα ευρωπαϊκά νησιά, ακόμη κι αυτά που θεωρούνται “ανεπτυγμένα”, αλλά που στερούνται ακόμη εγκαταστάσεων επεξεργασίας λυμάτων και αποκομιδής απορριμμάτων, διότι βεβαίως τα μεγέθη του πληθυσμού δεν επιτρέπουν ανακυκλώσεις, δίκτυο ποτίσματος και παραγωγής βιομάζας.