Τραμπ: Εύσημα στον Ερντογάν για τη στάση στο Ιράν

Ο Τραμπ, ο οποίος τον τελευταίο μήνα έχει επανειλημμένα τονίσει ότι επιδιώκει την αποφυγή ευρύτερης κλιμάκωσης στην περιοχή όσο βρίσκεται στην προεδρία των ΗΠΑ, πρόσθεσε ότι ζήτησε προσωπικά από τον Ερντογάν να μείνει εκτός της αντιπαράθεσης — και ότι, σύμφωνα με τον ίδιο, ο Τούρκος πρόεδρος το έπραξε.

Κατά τη διάρκεια συνάντησης στον Λευκό Οίκο με τον Γενικό Γραμματέα του ΝΑΤΟ Μαρκ Ρούτε, και απαντώντας σε ερώτηση Τούρκου δημοσιογράφου για την επικείμενη επίσκεψή του στην Άγκυρα και το μήνυμά του προς τον «καλό του φίλο» Ερντογάν και τον τουρκικό λαό, ο Τραμπ προχώρησε σε εκτενείς αναφορές.

«Μου αρέσει, είναι φίλος μου και έμεινε εκτός του πολέμου με το Ιράν. Ξέρετε, ήταν ένας από τους βασικούς υποψηφίους να εμπλακεί στον πόλεμο με το Ιράν, ίσως ακόμη και στο πλευρό του Ιράν, επειδή δεν είναι μεγάλος θαυμαστής του Ισραήλ, όπως ξέρετε. Του ζήτησα να μείνει εκτός και έμεινε εκτός», είπε.

Ο Αμερικανός πρόεδρος πρόσθεσε ότι ο Ερντογάν δεν ήταν ο μόνος ηγέτης που, όπως υποστήριξε, παρέμεινε εκτός σύγκρουσης μετά από δική του παρέμβαση, αναφερόμενος ειδικά στον πρόεδρο της Κίνας Σι Τζινπίνγκ:
«Και ξέρετε ποιος άλλος ήταν εξαιρετικός; Ο πρόεδρος Σι της Κίνας», είπε. «Θα μπορούσε να εμπλακεί. Παίρνει το μισό πετρέλαιό του από την περιοχή. Θα καταλάβαινα γιατί θα ήθελε να το κάνει. Του ζήτησα να μείνει εκτός — και το έκανε. Κάναμε καλή δουλειά».

Στη συνέχεια επαίνεσε εκ νέου τον Ερντογάν, λέγοντας: «Είναι ένας σπουδαίος ηγέτης, πολύ ισχυρός άνθρωπος, με πολύ καλό στρατό. Του ζήτησα να μείνει εκτός και το έκανε».

Πρόσθεσε επίσης ότι «το ίδιο έκανε και ο πρόεδρος Σι» και ότι «ειλικρινά, το ίδιο και ο Πούτιν, αν το δεις συνολικά», σημειώνοντας ότι «ο Βλαντίμιρ έχει και άλλα θέματα να ασχοληθεί»
Όπως είπε, «όλοι έμειναν εκτός. Ήταν αρκετά εντυπωσιακό»

Ωστόσο, δεν είναι σαφές σε τι βασίζεται ο Τραμπ όταν υποστηρίζει ότι η Τουρκία θα μπορούσε να εμπλακεί σε μια τέτοια σύγκρουση στο πλευρό του Ιράν. Κατά την περίοδο του πολέμου, δεν υπήρξαν ενδείξεις άμεσης τουρκικής στρατιωτικής εμπλοκής, πέρα από τη γενικότερη περιφερειακή αστάθεια.

Μάλιστα, σε προηγούμενες αναφορές του, ο Τραμπ είχε εκφράσει σκεπτικισμό για το ενδεχόμενο στρατιωτικής σύγκρουσης μεταξύ Ισραήλ και Τουρκίας, υποστηρίζοντας ότι διατηρεί καλή προσωπική σχέση με τον Ερντογάν και ότι μια τέτοια εξέλιξη θεωρείται απίθανη όσο βρίσκεται ο ίδιος στην προεδρία.

Οι δηλώσεις του Τραμπ εντάσσονται στο γνωστό μοτίβο της εξωτερικής πολιτικής του, όπου δίνει έμφαση στις προσωπικές σχέσεις με ηγέτες και παρουσιάζει τον εαυτό του ως καθοριστικό παράγοντα αποτροπής διεθνών συγκρούσεων. Παράλληλα, τέτοιες τοποθετήσεις λειτουργούν και στο εσωτερικό των ΗΠΑ, ενισχύοντας την εικόνα του ως προέδρου που αποτρέπει κλιμακώσεις μέσω άμεσης διπλωματίας και προσωπικών παρεμβάσεων.

Αντεγκλήσεις Τραμπ – Ρούτε

Ο Γενικός Γραμματέας του ΝΑΤΟ Μαρκ Ρούτε προσπάθησε να κατευνάσει τις εντάσεις με τον Τραμπ, χρησιμοποιώντας ένα “κοκτέιλ” κολακείας και ήπιας αντίρρησης, υποστηρίζοντας ότι οι περιπτώσεις απροθυμίας των συμμάχων να στηρίξουν τις ΗΠΑ στον πόλεμο με το Ιράν ήταν περιορισμένες και “μεμονωμένες”.

Κατά τη συνάντηση στο Οβάλ Γραφείο, ο Ρούτε χρησιμοποίησε χάρτες από χαρτόνι για να δείξει πόσο έχουν αυξήσει οι χώρες του ΝΑΤΟ τις αμυντικές δαπάνες τους από τότε που ο Τραμπ ανέλαβε για πρώτη φορά το 2017. Επίσης ανέφερε ότι πραγματοποιήθηκαν εκατοντάδες πτήσεις αμερικανικών αεροσκαφών από βάσεις στην Ευρώπη κατά τη διάρκεια του πολέμου, παρουσιάζοντας τη συνεργασία αυτή ως ένδειξη υποστήριξης των συμμάχων. Η Ιταλία αντέδρασε, λέγοντας ότι είχε εγκρίνει μόνο τεχνικές και υλικοτεχνικές πτήσεις.
«Ξέρω ότι υπήρξαν μεμονωμένες περιπτώσεις για τις οποίες είστε πραγματικά απογοητευμένος, αλλά γενικά οι Ευρωπαίοι σύμμαχοί σας ήταν παρόντες», είπε ο Ρούτε.
Ο Τραμπ δεν φάνηκε πεπεισμένος και διέκοπτε τον Ρούτε για να διαφωνήσει, αν και επαίνεσε την ηγεσία του.
«Έχετε κάνει πραγματικά καλή δουλειά και νομίζω ότι αν κάποιος άλλος ήταν στη θέση σας, δεν θα είχαμε καν αυτή τη συνάντηση, γιατί μας απογοήτευσαν», είπε ο Τραμπ.

Σύνοδος με “αγκάθια”

Η συμμαχία οδεύει προς τη σύνοδο του Ιουλίου σε κλίμα πρωτοφανούς πίεσης, με ορισμένες ευρωπαϊκές χώρες να ανησυχούν ότι η Ουάσινγκτον ίσως αποχωρήσει, κάτι που θα έθετε υπό αμφισβήτηση το μέλλον του ΝΑΤΟ.

Μετά τη συνάντηση, ο Ρούτε δήλωσε ότι ο Τραμπ παραμένει “προσηλωμένος ” στο ΝΑΤΟ, παρότι ο Αμερικανός πρόεδρος είχε νωρίτερα αφήσει ανοιχτό το ενδεχόμενο να μην παραστεί στη σύνοδο αν δεν την φιλοξενούσε ο Τούρκος πρόεδρος Ερντογάν, τον οποίο θεωρεί σύμμαχο.
«Με αυτά που περάσαμε τους τελευταίους δύο μήνες με διάφορες χώρες δεν θα είχα πάει για τους περισσότερους», είπε ο Τραμπ, εκφράζοντας ιδιαίτερη απογοήτευση για το Ηνωμένο Βασίλειο, την Ιταλία, τη Γερμανία και την Ισπανία, ενώ επαίνεσε την Πολωνία.

Όταν ο Τραμπ επανέλαβε τη δυσαρέσκειά του για τις χαμηλές συνεισφορές, ο Ρούτε ανέφερε τα σχέδια της Γερμανίας για διπλασιασμό των αμυντικών δαπανών, καθώς και αυξήσεις από την Ολλανδία, την Πολωνία και τις σκανδιναβικές και βαλτικές χώρες.

«Είναι μια μικτή εικόνα, αλλά οι περισσότεροι προχωρούν, και η συμμαχία είναι πολύ πιο ισχυρή χάρη σε αυτόν τον άνθρωπο», είπε ο Ρούτε.