“Τουρκία χωρίς τρομοκρατία” στην Εθνοσυνέλευση – Η στάση του Οτσαλάν

Ο ηγέτης του PKK Αμπντουλάχ Οτσαλάν, την περίοδο που το νομοσχέδιο-πλαίσιο για τη διαμόρφωση του οδικού χάρτη του σχεδίου “Τουρκία χωρίς τρομοκρατία” θα συζητείται στην τουρκική Εθνοσυνέλευση, θα κάνει άραγε μια τέτοια δημόσια παρέμβαση; Θα μπορούσε να το κάνει, ή μήπως δεν θα το κάνει;

Αν πριν από δύο χρόνια, στα τέλη Ιουλίου του 2024, κάποιος υποστήριζε ότι ο Οτσαλάν θα καλούσε το PKK να καταθέσει τα όπλα και ότι θα αποκτούσε ρόλο στη διαδικασία μέσω της Βουλής, ποια θα ήταν η αντίδραση; Ωστόσο, στις 22 Οκτωβρίου του 2024, αυτή την πρόταση διατύπωσε ο άνθρωπος που πολλοί θεωρούσαν τον τελευταίο πολιτικό που θα μπορούσε να την εκφράσει στην Τουρκία: Ο ηγέτης του MHP (συγκυβερνών Κόμμα Εθνικιστικής Δράσης) Ντεβλέτ Μπαχτσελί.

Ο Οτσαλάν αντιλήφθηκε ότι επρόκειτο για την τελευταία πολιτική ευκαιρία. Στις 27 Φεβρουαρίου 2025 απάντησε από το Ιμραλί στο πολιτικό άνοιγμα του Μπαχτσελί, ο οποίος είχε απλώσει χείρα συνεργασίας προς το DEM Parti (κοινοβουλευτικό-κουρδικό κόμμα) κατά την έναρξη της κοινοβουλευτικής περιόδου, την 1η Οκτωβρίου.

Τα βλέμματα στραμμένα στην 31η Ιουλίου

Μετά τη δήλωση του προέδρου της τουρκικής Βουλής, Νουμάν Κουρτουλμούς, την περασμένη εβδομάδα, ότι η Βουλή δεν θα διακόψει τις εργασίες της πριν από την ψήφιση του νόμου-πλαισίου, η πολιτική κινητικότητα εντάθηκε. Το DEM Parti πραγματοποιεί νέες συναντήσεις με τις κοινοβουλευτικές ομάδες των πολιτικών κομμάτων.

Τρίτη, ή Τετάρτη αναμένεται να παρουσιαστεί στην Επιτροπή Δικαιοσύνης της Βουλής ένα σχέδιο επτά έως οκτώ άρθρων. Στη συνέχεια, την Παρασκευή 31 Ιουλίου, αναμένεται να τεθεί προς ψήφιση στην Ολομέλεια, εφόσον δεν υπάρξει κάποιο απρόοπτο. Η αντιπρόεδρος της τουρκικής Βουλής από το DEM Parti και μέλος της αντιπροσωπείας που επισκέφθηκε τον Οτσαλάν, Περβίν Μπουλντάν, είχε δηλώσει ότι «αν υπάρχει πολιτική βούληση, η διαδικασία μπορεί να ολοκληρωθεί μέσα σε πέντε ημέρες».

Όλα δείχνουν ότι η διαδικασία κινείται προς αυτή την κατεύθυνση. Εφόσον τα βήματα υλοποιηθούν σύμφωνα με τον σχεδιασμό, η 31η Ιουλίου μπορεί να αποτελέσει την αφετηρία μιας νέας περιόδου. Ο Νουμάν Κουρτουλμούς έχει ήδη εξηγήσει τα βασικά σημεία του νόμου-πλαισίου, δηλαδή τι θα περιλαμβάνει και τι δεν θα περιλαμβάνει. Μεταξύ άλλων, αναμένεται η δημιουργία μιας επιτροπής αποτελούμενης από κρατικούς αξιωματούχους, η οποία θα παρακολουθεί τη διαδικασία παράδοσης των όπλων από το PKK και θα ενημερώνει σχετικά το Συμβούλιο Εθνικής Ασφάλειας (MGK).

Παράλληλα, ενδέχεται να δημιουργηθεί και μια αντίστοιχη κοινοβουλευτική επιτροπή, η οποία θα λειτουργεί ως πολιτικός συνομιλητής της διαδικασίας. Ωστόσο, δεν αναμένεται να υπάρξει «γενική, ή προσωπική αμνηστία». Η συγκεκριμένη αναφορά του Κουρτουλμούς αποτέλεσε απάντηση στο ερώτημα που απασχολεί πολλούς πολίτες: Αν δηλαδή η διαδικασία θα οδηγήσει στην απελευθέρωση του Οτσαλάν.

Η επιρροή του Οτσαλάν

Παρά το γεγονός ότι έχουν περάσει 27 χρόνια από τη σύλληψή του, οι εξελίξεις που ακολούθησαν την απάντησή του στην έκκληση του Μπαχτσελί έδειξαν ότι ο Οτσαλάν εξακολουθεί να ασκεί σημαντική επιρροή τόσο στο PKK, όσο και στην κοινωνική βάση που το στηρίζει. Όπως δήλωσε πρόσφατα ο Ντουράν Καλκάν, στέλεχος της ηγεσίας του PKK, σε συνέντευξή του στον Ρουσέν Τσακίρ του Medyascope, η βούληση του Οτσαλάν εξακολουθεί να γίνεται αποδεκτή από την οργάνωση.

Τόσο οι αξιωματούχοι του DEM Parti, όσο και του κυβερνώνοντος AK Parti, αλλά και τα μέλη των υπόλοιπων κομμάτων που συμμετέχουν στην κοινοβουλευτική “Επιτροπή Εθνικής Αλληλεγγύης, Αδελφοσύνης και Δημοκρατίας”, υποστηρίζουν ότι μέχρι σήμερα δεν έχει κατατεθεί καμία πρόταση, ούτε έχει διεξαχθεί συζήτηση για συνταγματική αναθεώρηση που να αφορά το όνομα της Τουρκικής Δημοκρατίας, τα σύνορά της, τη σημαία, την επίσημη γλώσσα ή την ενιαία κρατική της δομή.

Παρ’ όλα αυτά, σε ένα σημαντικό τμήμα της τουρκικής κοινωνίας εξακολουθούν να επικρατούν δυσπιστία και ανησυχία, ενώ ένα άλλο τμήμα αντιμετωπίζει τη διαδικασία με επιφυλακτικές προσδοκίες. Υπό αυτές τις συνθήκες, δεν θα προκαλούσε έκπληξη αν ο Οτσαλάν, κατά τη διαδικασία ψήφισης και εφαρμογής του νόμου-πλαισίου, έκρινε αναγκαίο να προχωρήσει σε μια δήλωση που θα υπογραμμίζει την προσήλωσή του στην ενιαία κρατική δομή της Τουρκίας.