Χωρίς λογοδοσία τα επιδόματα ανεργίας!

Δικαιολογημένες είναι οι οργισμένες αντιδράσεις συμπάσης της αντιπολίτευσης στην “προσωπική άποψη” (!) του κυβερνητικού εκπροσώπου Παύλου Μαρινάκη «πως δεν θεωρεί ότι πρέπει να υπάρχει επίδομα ανεργίας πάνω από δύο μήνες» και πως «το επίδομα ανεργίας πρέπει να αξιολογηθεί από μηδενική βάση».

Όμως, σε ένα κράτος δικαίου θα περίμεναν οι Έλληνες πολίτες (φορολογούμενοι, ασφαλισμένοι, εργαζόμενοι, επιχειρηματίες κλπ) από την ίδια αντιπολίτευση να οργιζόταν και για την παντελή σχεδόν έλλειψη λογοδοσίας, όχι μόνο από τη Δημόσια Υπηρεσία Απασχόλησης (Δ.ΥΠ.Α. πρώην Ο.Α.Ε.Δ.), η οποία χορηγεί τα επιδόματα ανεργίας, αλλά και από άλλους δημόσιους οργανισμούς που διαχειρίζονται δεκάδες δισ. ευρώ ετησίως από κρατικές επιχορηγήσεις, όπως ο ασφαλιστικός οργανισμός ΕΦΚΑ (πάνω από 15 δισ. ευρώ) και Οργανισμός Προνοιακών Επιδομάτων και Κοινωνικής Αλληλεγγύης ή ΟΠΕΚΑ (πάνω 3,5 δισ. ευρώ) χωρίς να έχουν καταρτίσει ισολογισμούς από το… 2010, όπως επισημαίνει σε εκθέσεις του το Ελεγκτικό Συνέδριο.

Σημειώνεται ότι σε ένα κράτος δικαίου η λογοδοσία είναι άρρηκτα συνδεδεμένη με τη χρηστή δημοσιονομική διαχείριση και τη δράση όλων των πανάκριβων δημοσίων φορέων, οι οποίοι πρέπει να διαχειρίζονται με διαφάνεια τους πόρους που διαθέτουν οι φορολογούμενοι (κι όχι οι κυβερνήσεις) για την εκπλήρωση της δημόσιας αποστολής τους και να λογοδοτούν για τη διαχείριση αυτή.

Άλλωστε, η κατάρτιση από τα νομικά πρόσωπα δημοσίου δικαίου των ετήσιων λογαριασμών στους οποίους απεικονίζεται η ταμειακή διαχείριση στο πλαίσιο εκτέλεσης του προϋπολογισμού (απολογισμός) και η χρηματοοικονομική τους θέση (ισολογισμός) και ακολούθως η έγκαιρη υποβολή αυτών στο Ελεγκτικό Συνέδριο, διασφαλίζει διαφάνεια και αξιοπιστία κατά τη διαχείριση των δημοσίων πόρων και ενισχύει τη δημόσια λογοδοσία.

Μάλιστα, η εγκαθίδρυση Συστημάτων Εσωτερικού Ελέγχου (ΣΕΕ) στον δημόσιο τομέα αναδεικνύεται ως ύψιστη προτεραιότητα, αφού τα ισχυρά συστήματα είναι απαραίτητα για τη διατήρηση της δημόσιας ακεραιότητας μέσω του εντοπισμού παθογενειών και της διαχείρισης των κινδύνων, προκειμένου να αποφεύγονται φαινόμενα απάτης, διαφθοράς και κακοδιαχείρισης, καθώς και για την παροχή εύλογης διαβεβαίωσης ότι οι δημόσιοι φορείς και οργανισμοί επιτυγχάνουν τους αντικειμενικούς στόχους τους και βελτιώνουν τις λειτουργίες τους. Αμ δε!

Τί δείχνουν οι εκθέσεις ελέγχου

Από τις ετήσιες και ειδικές εκθέσεις ελέγχου του ανωτάτου δημοσιονομικού δικαστηρίου προκύπτουν οι ακόλουθες απογοητευτικές διαπιστώσεις, οι οποίες δεν φαίνεται να έχουν συγκινήσει καμιά αντιπολίτευση διότι είναι (ως κυβέρνηση) κι αυτή υπόλογη: Δεν καταρτίζουν ισολογισμούς και απολογισμούς από το… 2010!

Πρώτον, πέρα από τον ΕΦΚΑ και τον ΟΠΕΚΑ, ειδική αναφορά κάνει το Ελεγκτικό Συνέδριο στη Δ.ΥΠ.Α με το ακόλουθο εύρημα: «Κατά τον χρόνο ολοκλήρωσης του ελέγχου ο τελευταίος εγκεκριμένος ισολογισμός ήταν αυτός του έτους 2010, ο οποίος εγκρίθηκε με την 1296/21/22.2.2022 απόφαση του Διοικητικού Συμβουλίου. Η καθυστέρηση οφείλεται σε προβλήματα που ανέκυψαν κατά τη διασύνδεση του λογιστικού πληροφοριακού συστήματος με το Ολοκληρωμένο Πληροφοριακό Σύστημα (ΟΠΣ) και τα οποία οι ανάδοχοι που ανέλαβαν την υποστήριξή του από το 2009 έως το 2017 δεν κατάφεραν να επιλύσουν.

Στο 1206179/20.11.2024 έγγραφο του διοικητή της Δημόσιας Υπηρεσίας Απασχόλησης (Παράρτημα ΙΙΙ) αναφέρεται ότι μετά το πέρας του ελέγχου εγκρίθηκαν οι οικονομικές καταστάσεις των ετών 2011 και 2012 και αναμένεται εντός του οικονομικού έτους 2024 η έγκριση των οικονομικών καταστάσεων των ετών 2013 και 2014…»! Μόνο το 1/3 των δημόσιων φορέων υποβάλλουν λογαριασμούς στο Ελεγκτικό Συνέδριο!

Δεύτερον, μόνο το 1/3 των νομικών προσώπων δημοσίου δικαίου που υπάγονται στον έλεγχο του Ελεγκτικού Συνεδρίου υποβάλλουν εμπρόθεσμα σε αυτό τους ετήσιους λογαριασμούς τους (απολογισμό και ισολογισμό).

Μεγάλη έλλειψη προσωπικού με λογιστικές γνώσεις!

Τρίτον, στο παραπάνω πόρισμά του το Ελεγκτικό Συνέδριο για τη ΔΥΠΑ αναφέρεται σε αναδόχους, οι οποίοι δεν είναι τίποτε άλλο από εξωτερικούς συνεργάτες, καθώς, όπως επισημαίνει, «οι μεγάλες καθυστερήσεις στην κατάρτιση του ισολογισμού οφείλεται στην… έλλειψη προσωπικού με τις αναγκαίες λογιστικές γνώσεις για την εφαρμογή του διπλογραφικού συστήματος και τη σύνταξη του ισολογισμού και, επιπλέον, οι ελλείψεις στα πληροφοριακά συστήματα δυσχεραίνουν τη σύνταξη των οικονομικών καταστάσεων, όπως συμβαίνει με τη Δημόσια Υπηρεσία Απασχόλησης (πρώην Ο.Α.Ε.Δ.), η οποία, για χρονικό διάστημα που υπερβαίνει τη δεκαετία δεν έχει εγκεκριμένους ισολογισμούς».

Τρίτον, έτσι, η κατάρτιση του ισολογισμού γίνεται κατά συντριπτικό ποσοστό από εξωτερικούς συνεργάτες και στη συνέχεια ο έλεγχος αυτού σε ορκωτούς ελεγκτές γίνεται μετά πάροδο ετών από το τέλος της χρήσης, η εκτέλεση των σχετικών συμβάσεων δεν παρακολουθείται συστηματικά από τους φορείς, η καθυστέρηση αυτή συμπαρασύρει και τα επόμενα στάδια της διαδικασίας και καθιστά αδύνατη την έγκριση των λογαριασμών εντός των νόμιμων προθεσμιών, οι καθυστερήσεις εντείνονται όταν οι οικονομικές καταστάσεις υπόκεινται σε διαδοχικές εγκρίσεις, για τις οποίες δεν υφίσταται αναλυτικό χρονοδιάγραμμα, από εποπτεύοντες το νομικό πρόσωπο φορείς.

Παντελής έλλειψη λογοδοσίας από ΕΟΠΥΥ, ΕΦΚΑ, ΟΠΕΚΑ!

Τέταρτον, διαπιστώθηκε παντελής έλλειψη λογοδοσίας και μη υποβολή εγκεκριμένων οικονομικών καταστάσεων εκ μέρους νομικών προσώπων, στα οποία συγκαταλέγονται ο ΕΟΠΥΥ, ο e-ΕΦΚΑ και ο ΟΠΕΚΑ, λόγω μη οριστικοποίησης των οικονομικών δεδομένων (σύνταξης και έγκρισης οικονομικών καταστάσεων) των φορέων που εντάχθηκαν σε αυτά. Η αδυναμία κατάρτισης των λογαριασμών τους δεν έχει έως σήμερα αντιμετωπισθεί αποτελεσματικά, παρά τις συνεχείς νομοθετικές παρατάσεις της σχετικής προθεσμίας.

Μάλιστα, όπως προκύπτει από άλλο εύρημα του Ελεγκτικού Συνεδρίου, πλειονότητα των μονάδων εσωτερικού ελέγχου εξακολουθεί, πέντε έτη μετά την έναρξη ισχύος του ν. 4795/2021, να στηρίζεται στη συνδρομή εξωτερικών συνεργατών, με τη συντριπτική πλειονότητα των φορέων (90%) να αναθέτει τα σχετικά έργα, μέσω της διαδικασίας της απευθείας ανάθεσης, με υψηλή συγκέντρωση αναθέσεων σε περιορισμένο αριθμό αναδόχων…

Πέμπτον, ενώ ο εσωτερικός έλεγχος αποτελεί κρίσιμο πυλώνα για τη διασφάλιση της διαφάνειας, της λογοδοσίας και της χρηστής δημοσιονομικής διαχείρισης, καθώς και για την πρόληψη φαινομένων απάτης, διαφθοράς και κακοδιοίκησης, σύμφωνα με διαπιστώσεις εκθέσεων του Ελεγκτικού Συνεδρίου, μόλις το 19% των φορέων διαθέτει λειτουργικά ολοκληρωμένα συστήματα εσωτερικού ελέγχου, το 81% παραμένει σε πρώιμο ή ανεπαρκές στάδιο ανάπτυξης, το 90% των αναθέσεων έγινε με τη διαδικασία της απευθείας ανάθεσης, με το 65,5% του πλήθους και της αξίας των συμβάσεων συγκεντρωμένο σε οκτώ αναδόχους.