Εκστρατεία κατά της υποψηφιότητας Σινιρλίογλου για ΓΓ του ΟΗΕ από την Λευκωσία

Πρόκειται για μια μεγάλη προσπάθεια του υπουργείου Εξωτερικών, που προχώρησε μέσα από επαφές με αριθμό χωρών, στην ενημέρωση για το “who is who” – ποιος είναι ποιος – του υποψήφιου της κατοχικής Τουρκίας. Η εκστρατεία ξεκίνησε αμέσως μετά την ανακοίνωση της υποψηφιότητας από πλευράς της Άγκυρας, η οποία επενδύει σε «καράμπολα» για να προωθήσει τον εκλεκτό της.

Η πρώτη δοκιμασία Σινιρλίογλου, σε ψηφοφορία στο Συμβούλιο Ασφαλείας, κρίνεται αποτυχημένη, ωστόσο, ο δρόμος ακόμη είναι μακρύς. Ιδιαίτερα εάν διαπιστωθεί αδιέξοδο, ενδέχεται να αναζητηθούν τρόποι άρσης του μέσα από συμβιβασμούς. Εάν για παράδειγμα, οι ΗΠΑ δεν επιθυμεί όσους είναι σήμερα φαβορί και πιέσει για “τρίτο δρόμο”, τίποτε δεν θα πρέπει να αποκλείεται. Σε αυτό προφανώς επενδύει η Άγκυρα.

Η Λευκωσία, τόσο στη Νέα Υόρκη όσο και σε διάφορες πρωτεύουσες, αλλά και με παρεμβάσεις στο ψηλότερο επίπεδο, από την Κύπρο, δίνει το στίγμα της και εξηγεί τους λόγους για τους οποίους, ο Τούρκος αξιωματούχος δεν πρέπει να ηγηθεί των Ηνωμένων Εθνών. Και οι λόγοι δεν αφορούν μόνο τη στάση του ιδίου και της χώρας του έναντι της Κύπρου, της συνεχιζόμενης κατοχής εδαφών του νησιού, αλλά και σε μια σειρά περιπτώσεων, διεθνών θεμάτων, όπως και συμπεριφοράς.

Δράση κατά της Κύπρου

Ο Φεριντούμ Σινιρλίογλου από τη θέση του υφυπουργού Εξωτερικών, του πρέσβη και Μόνιμου Αντιπροσώπου της χώρας του στον ΟΗΕ, συστηματικά και μεθοδικά αμφισβητούσε ( και αμφισβητεί) την ύπαρξη της Κυπριακής Δημοκρατίας, ενός κράτους-μέλους του ΟΗΕ και της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Για παράδειγμα, στην επιστολή του της 19ης Μαΐου 2022, η οποία κυκλοφόρησε ως έγγραφο A/76/842-S/2022/405, ο Σινιρλίογλου προέβαλε τον διαχρονικό τουρκικό ισχυρισμό ότι η Κυπριακή Δημοκρατία έπαψε να υφίσταται ως νομική οντότητα το 1963. Αμφισβήτησε τη δικαιοδοσία της και τάχθηκε υπέρ μιας διευθέτησης, η οποία να βασίζεται σε δύο κράτη στο νησί και στην κυρίαρχη ισότητα. Η επιστολή αναφέρει ρητά ότι ενεργούσε βάσει κυβερνητικών οδηγιών

Και αυτή είναι μια από τις πάρα πολλές περιπτώσεις, καθώς η Τουρκία έχει στήσει βιομηχανία επιστολών στον ΟΗΕ, που στρέφονται κατά της Κύπρου και της Ελλάδας. Σημειώνεται πως κατά τη διάρκεια της θητείας του ως Μόνιμος Αντιπρόσωπος, προωθούσε επιστολές και έγγραφα του εκπροσώπου της αποσχιστικής οντότητας, ο οποίος, όπως είναι γνωστό, φιλοξενείται στα γραφεία της τουρκικής Μόνιμης Αντιπροσωπείας. Οι θέσεις που εξέφραζε, κατά τις παρεμβάσεις του στη Νέα Υόρκη και αποτελούν την επίσημη πολιτική της Άγκυρας έναντι της Κύπρου, μπορούν, μεταξύ άλλων, να κωδικοποιηθούν ως εξής:

• Η Τουρκία δηλώνει ότι δεν αναγνωρίζει την Κυπριακή Δημοκρατία, κράτος-μέλος των Ηνωμένων Εθνών (και της Ευρωπαϊκής Ένωσης).
•  Αμφισβήτησε με διπλωματικές ενέργειες του, στηρίζοντας τουρκικές παραβιάσεις, την κυριαρχία της ΚΔ τόσο στο έδαφος όσο και στη θάλασσα.
• Επιστολές, που είχε στείλει όταν υπηρετούσε ως Μόνιμος Αντιπρόσωπος της Τουρκίας στα Ηνωμένα Έθνη, αμφισβητούσε την Κυπριακή Δημοκρατία και με την «επιχειρηματολογία» του ακύρωνε τα ψηφίσματα του Διεθνούς Οργανισμού. Του Οργανισμού, που θέλει να ηγηθεί. Για παράδειγμα, το ψήφισμα 541 (1983) του Συμβουλίου Ασφαλείας καλεί ρητά τα κράτη να μην αναγνωρίζουν κανένα κυπριακό κράτος εκτός από την Κυπριακή Δημοκρατία, ήταν και είναι «άγνωστο» για τον Τούρκο υποψήφιο.
• Επιχείρησε να ακυρώσει αποφάσεις του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου, που αφορούσαν την Τουρκία.

Η περίπτωση της Κίνας

Ο Σινιρλίογλου άσκησε επανειλημμένα κριτική στην Κίνα σχετικά με τη μεταχείριση των Ουιγούρων (τουρκογενής, μουσουλμανική σουνιτική εθνοτική ομάδα που ζει κυρίως στην αυτόνομη περιοχή της Σιντσιάνγκ, της βορειοδυτικής Κίνας). Και τούτο το έπραξε μέσω παρεμβάσεών του στον ΟΗΕ. Η στάση του αυτή, που έχει σχέση με την πολιτική της «προστασίας των όπου γης μουσουλμάνων», που προωθείται με στόχο να παρουσιασθεί ο Ερντογάν ως πατερούλης, δεν τεκμηριώθηκε κατά τις παρεμβάσεις του. Κι αυτό που προκάλεσε με τη συμπεριφορά αυτή ήταν κρίση στις σχέσεις Κίνας-Τουρκίας.

Σε σχέση με τα πιο πάνω, τα πρακτικά του Συμβουλίου Ασφαλείας της 27ης Οκτωβρίου 2021 καταγράφουν μια έντονη αντιπαράθεση, η οποία προκλήθηκε από κριτική της Κίνας σχετικά με τη στάση της Τουρκίας στη Συρία. Ο Σινιρίογλου απάντησε επικρίνοντας το ιστορικό των χωρών που επέκριναν την Τουρκία όσον αφορά τον σεβασμό των ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Ωστόσο, στο σχετικό απόσπασμα δεν γίνεται ρητή αναφορά στους Ουιγούρους.

Αφγανές γυναίκες

Οργανώσεις γυναικών από το Αφγανιστάν κατηγόρησαν τον Σινιρίογλου ότι, μέσω της αξιολόγησής του, έδειξε κατανόηση απέναντι στην καταπίεση που ασκούν οι Ταλιμπάν και πρότεινε μια πορεία προς την εξομάλυνση, χωρίς να διασφαλίζεται επαρκώς η προστασία των δικαιωμάτων των γυναικών.

Ο Σινιρίογλου, ως γνωστό, είχε διορισθεί Ειδικός Συντονιστής για τη διενέργεια ανεξάρτητης αξιολόγησης, σύμφωνα με το ψήφισμα 2679 (2023) του Συμβουλίου Ασφαλείας. Η έκθεση που προέκυψε πρότεινε ένα πλαίσιο διεθνούς εμπλοκής και μια υπό όρους πορεία προς την εξομάλυνση. Η κριτική, που δέχθηκε εστιάζεται στους όρους υπό τους οποίους η διεθνής κοινότητα θα αλληλοεπιδρά με τους Ταλιμπάν, καθώς και στη θέση που κατέχουν τα δικαιώματα των γυναικών σε αυτή τη διαδικασία.

Και στην αρμενική εκκλησία

Ο Σινιρλίογλου αντιμετωπίζει δημόσια καταγγελία σχετικά με φερόμενη προθυμία του να διευκολύνει παρεμβάσεις στην Αρμενική Εκκλησία. Στις 23 Ιουλίου 2026, το Αρμενικό Κέντρο Πολιτικών Δικαιωμάτων, η Επιτροπή του Ελσίνκι στην Αρμενία, το Φόρουμ για τη Θρησκευτική Ελευθερία στην Ευρώπη και η οργάνωση “Christian Solidarity International”, εξέδωσαν κοινή δήλωση σχετικά με μια καταγεγραμμένη τηλεφωνική συνομιλία που δημοσιοποιήθηκε στις 8 Ιουλίου.

Υποστήριξαν ότι ο Σινιρίογλου φάνηκε πρόθυμος να εξετάσει το ενδεχόμενο στήριξης προσπαθειών για την απομάκρυνση του Καθολικού Πατριάρχη Απάντων των Αρμενίων και ανώτατου πνευματικού ηγέτη της Αρμενικής Αποστολικής Εκκλησίας, Καρεκίν Β’. Τα πρόσωπα που πραγματοποίησαν την κλήση ήταν Ρώσοι φαρσέρ, οι οποίοι προσποιήθηκαν τον πρωθυπουργό Νικόλ Πασινιάν. Οι οργανώσεις αναγνώρισαν την προέλευση της κλήσης, ωστόσο υποστήριξαν ότι η προθυμία παροχής βοήθειας ήταν ασύμβατη με το αξίωμά του ως Γενικού Γραμματέα του ΟΑΣΕ.

Συμπεριφορές

Σε βάρος του Σινιρλίογλου, Γενικού Γραμματέα του ΟΑΣΕ, υπάρχουν, καταγγελίες για τη συμπεριφορά του έναντι συνεργατών του και ξένων αξιωματούχων. Ελέγχεται για φραστικές επιθέσεις (περιπτώσεις και κατά γυναικών), που φαίνεται να έχουν απασχολήσει τον Οργανισμό, μετά από καταγγελίες κυβερνήσεων και των επηρεαζόμενων προσώπων.

Ο Σινιρλίογλου έχει κατηγορηθεί, επίσης, για τον τρόπο που παρουσίασε την αξιολόγηση των εκλογών στη Γεωργία. Πέραν των πιο πάνω, ξεκάθαρα κατηγορείται ότι προωθεί τουρκικά διμερή ζητήματα κατά τη διάρκεια της θητείας του ως Γενικός Γραμματέας του ΟΑΣΕ. Κι αυτό φαίνεται από τις παρεμβάσεις του σε διάφορα ανοικτά ζητήματα στο διεθνές πεδίο. Τη στάση του, για παράδειγμα, στο Ουκρανικό ή έναντι της Χαμάς.

Ο ρόλος της Αθήνας

Η Ελλάδα προεδρεύει αυτή την περίοδο του Συμβουλίου Ασφαλείας και είναι προφανές ότι έχει μεγάλες δυνατότητες παρέμβασης. Θα είναι και μια ευκαιρία να επανορθώσει το λάθος που διέπραξε με την υποστήριξη του Σινιρλίογλου να εκλεγεί Γενικός Γραμματέας του ΟΑΣΕ. Μια εκλογή, την οποία προφανώς και χρησιμοποιεί η κατοχική δύναμη ως διαβατήριο για το επόμενο βήμα στην καριέρα του 70χρονου Τούρκου αξιωματούχου.

Η Ελλάδα, συνεπώς, ως μέλος του Συμβουλίου Ασφαλείας μπορεί να πράξει πολλά για την αποτροπή κάθε πιθανότητας εκλογής του υποψήφιου της Άγκυρας. Και μετά και τις τελευταίες εξελίξεις με το τουρκολιβυκό μνημόνιο να το πράξει ανοικτά. Η Κυπριακή Δημοκρατία, άρχισε και κλιμακώνει αυτή την προσπάθεια της επιστρατεύοντας όλες τις δυνάμεις και χρησιμοποιεί κάθε δυνατότητα που διαθέτει.

Είναι σαφές πως τυχόν εκλογής του Σινιρλίογλου, πέραν του γεγονότος ότι θα συνιστά επιβράβευση για την κατοχική δύναμη και ξέπλυμα της για μία άλλη φορά, θα αποτελέσει και ταφόπλακα για το Κυπριακό. Κι αυτό ο καθένας μπορεί να αντιληφθεί τι θα σημαίνει για την Κύπρο και το Κυπριακό εάν Γενικός Γραμματέας των Ηνωμένων Εθνών είναι ο Φεριντούμ Σινιρλίογλου. Θα είναι και το τέλος!