Χάος σε Γαλλία-Αλβανία – Εμπρησμοί κτιρίων και πλαστικές σφαίρες (video) – Επεισόδια και σε Βέλγιο-Ιταλία

Σε αναβρασμό η Γαλλία: «Αυτή είναι η Επανάσταση, Καταλαμβάνουμε τη Βαστίλη», φωνάζουν οι διαδηλωτές.  Διαδηλωτές επιχείρησαν να εισβάλουν σε αστυνομικό τμήμα της πόλης και προχώρησαν σε λεηλασίες καταστημάτων, σύμφωνα με το υπουργείο Εσωτερικών. Στη Λυών, το γραφείο τουρισμού της πόλης πυρπολήθηκε, μετέδωσε το δίκτυο BFMTV. Ένας 17χρονος διαδηλωτής έχασε το χέρι από χειροβομβίδα κρότου-λάμψης (στις 5 Οκτωβρίου ένας 15χρονος είχε χάσει το χέρι του από χειροβομβίδα στην Λανς). Η κατάρρευση του πύργου από εμπρησμό στο δημαρχείο της Λιμόζ, που χρονολογείται από τον 19ο αιώνα, έχει προκαλέσει εθνικό σοκ:

Σκηνές ανταρτοπολέμου που εκτυλίσσονται μόλις 400 μέτρα από το Ελιζέ περιγράφει στη Le Parisien ο Νταβίντ Σαρπεντιέ.
«H οδός Καμπασέρ είναι γεμάτη πέτρες, ένα αυτοκίνητο έχει ανατραπεί, οι ταραξίες έχουν αρπάξει ένα οικίσκο εργοταξίου και το σπρώχνουν προς τα ΜΑΤ. Οι τελευταίοι επιτίθενται με μια χειροβομβίδα διασποράς. Η ομάδα των ταραχοποιών, που κινείται συνεχώς, απομακρύνεται λίγο πιο πέρα. Πρόκειται για σκηνές αστικού ανταρτοπολέμου». Προτεραιότητα η προστασία του Ελιζέ, αναφέρουν πηγές της γαλλικής αστυνομίας.

Ομάδα διαδηλωτών εισέβαλε στο δημαρχείο του 10ου διαμερίσματος στο Παρίσι και προκάλεσαν φθορές, ενώ η αστυνομία έριξε δακρυγόνα. Περίπου 100 άτομα που συμμετείχαν σε παρέλαση έχουν εγκλωβιστεί στο εσωτερικό, σύμφωνα με πληροφορίες. «Η αίθουσα γάμου και η αίθουσα του δημοτικού συμβουλίου λέγεται ότι έχουν υποστεί σοβαρές ζημιές» τόνισε δημοσιογράφος του France 3. Η φωτιά στη συνέχεια εξαπλώθηκε στην οροφή του δημαρχείου. «Οι αντιδήμαρχοι παρακολουθούν το συμβάν σε κατάσταση σοκ. Είναι πρωτοφανές» πρόσθεσε.

Σύμφωνα με το υπουργείο Εσωτερικών, σημειώθηκαν στοχευμένες, βίαιες επιθέσεις από κουκουλοφόρους, κυρίως στο Παρίσι, τη Μασσαλία, τη Ρεν, την Τουλούζη και την Ανζέ. Ένταση σημειώθηκε μεταξύ διαδηλωτών και αστυνομίας από σήμερα το μεσημέρι στην κεντρική πλατεία Δημοκρατίας, στο Παρίσι, από όπου είχε προγραμματιστεί να ξεκινήσει μεγάλη πορεία διαδήλωσης περίπου στις 14:00 τοπική ώρα, (15:00 ώρα Ελλάδας) σύμφωνα με δημοσιογράφους του Γαλλικού Πρακτορείου.

«Δεν υπάρχουν λόγια για να καταδικάσουμε αυτό που συνέβη, τόσο άθλιο είναι. Είναι μια κατάσταση χάους για τη χώρα. Θα εξασφαλίσουμε τη συνέχεια των υπηρεσιών, θα οργανωθούμε από αύριο» τόνισε ο δήμαρχος της Λιμόζ Γκιγιόμ Γκερέν. «Κατέστρεψαν ένα κτήριο που αγαπούν οι κάτοικοι της Λιμόζ, αλλά δεν κατέστρεψαν τη δημόσια υπηρεσία. Καίγεται ένα μνημείο, αλλά όχι η Δημοκρατία. Θα ακολουθήσουν ποινικές διώξεις. Ένα μήνυμα προς τους παραβάτες: Θα συλληφθείτε. Ήρθαν για να σκοτώσουν, αυτό είπαν οι αστυνομικοί και αυτό φαίνεται στα βίντεο». «Απόψε στη Λιμόζ καίγεται η Νοτρ-Νταμ της Δημοκρατίας», σχολιάζει τη φωτιά στο δημαρχείο της Λιμόζ ο συγγραφέας και φιλόσοφος Μπερνάρ-Ανρί Λεβί.

Ο ηγέτης της Ανυπότακτης Γαλλίας, Ζαν-Λυκ Μελανσόν, κατηγόρησε τον πρωθυπουργό Σεμπαστιάν Λεκορνί ότι «παίζει με τη φωτιά» και ότι επιτρέπει την κατάσταση να επιδεινώνεται. Απαντώντας στις κατηγορίες του Λεκορνί ότι «παρέχει δικαιολογίες» στους βίαιους διαδηλωτές, ο Μελανσόν απάντησε: ««Παίζετε με τη φωτιά. Υπολογίζοντας ότι η κατάσταση θα επιδεινωθεί, το μόνο που καταφέρατε ήταν να ενώσετε όλη τη νεολαία και τα συνδικάτα». Κατηγόρησε ακόμη την κυβέρνηση ότι «προκάλεσε το χάος με τις παράλογες και ανίκανες αποφάσεις της».

Τραυματίες και λεηλασίες

Σύμφωνα με την αστυνομία του Παρισιού, περίπου 100 διαδηλωτές επιτέθηκαν στα κεντρικά γραφεία του τηλεοπτικού δικτύου CNews, που ανήκει στον όμιλο του συντηρητικού δισεκατομμυριούχου Βανσέν Μπολορέ, πετώντας αντικείμενα στα παράθυρα του κτιρίου. Για το συγκεκριμένο περιστατικό οι αρχές ανακοίνωσαν 21 συλλήψεις, ενώ ακόμη 40 άτομα συνελήφθησαν στην πρωτεύουσα, κυρίως για κατοχή προστατευτικού εξοπλισμού ή απαγορευμένων όπλων. Σημειώθηκαν επίσης λεηλασίες σε καταστήματα:

Συγκρούσεις σημειώθηκαν επίσης στη Μασσαλία, με τους διαδηλωτές να εκτοξεύουν αντικείμενα. Mέχρι το μεσημέρι η αστυνομία προχώρησε σε 166 συλλήψεις, ενώ οι διαδηλωτές εισέβαλαν και στο λόμπι του δημαρχείου της Μασσαλίας, σπάζοντας την πόρτα! Οι Αρχές στη Μασσαλία ανέφεραν ότι στη Μασσαλία τραυματίστηκαν κατά τη διάρκεια των επεισοδίων 107 αστυνομικοί, εκ των οποίων οι τρεις πολύ σοβαρά.

Η αστυνομία έκανε επανειλημμένη χρήση δακρυγόνων εναντίον πολλών εκατοντάδων διαδηλωτών, οι περισσότεροι από τους οποίους φορούσαν μάσκες και ήταν ντυμένοι στα μαύρα, ενώ κάποιοι από αυτούς έριχναν πυροτεχνήματα, σύμφωνα με ρεπόρτερ του Γαλλικού Πρακτορείου.

Η επίσημη κατοικία της νομάρχη της Ζιρόντ «λεηλατήθηκε» κατά τη διάρκεια των ταραχών που σημειώθηκαν το Σάββατο, σύμφωνα με πηγή κοντά στις αρχές. «Κάποια άτομα εισέβαλαν και λεηλάτησαν τον χώρο», δήλωσε στο AFP εκπρόσωπος της νομαρχίας, ενώ η νομάρχης, Σοφί Μπροκάς, καταδίκασε «με τη μέγιστη αυστηρότητα» τις φθορές που προκλήθηκαν στον χώρο αυτό και τη λεηλασία καταστημάτων στο κέντρο της πόλης. Σε ένα άλλο περιστατικό, που διαδραματίστηκε στην περιοχή της πλατείας République στο Παρίσι, ένα ζευγάρι ηλικίας 80 ετών φέρεται να έπεσε θύμα ληστείας από ταραξίες, σύμφωνα με αστυνομική πηγή. Τα θύματα βρέθηκαν στον δρόμο μόνο με τα εσώρουχά τους.

Πρωτοφανή επεισόδια 

Σήμερα η Γαλλία βιώνει πανεθνικές διαδηλώσεις με τη συμμετοχή πολλών κοινωνικών ομάδων. Δεκάδες συλλήψεις έγιναν το πρωί στο Παρίσι, καθώς οι εντάσεις αυξάνονταν στην πρωτεύουσα και σε άλλες γαλλικές πόλεις. «Μέχρι το μεσημέρι, οι αρχές είχαν καταγράψει 140 διαδηλώσεις στις οποίες συμμετείχαν 32.800 άτομα σε διάφορες περιφέρειες και 166 συλλήψεις σε εθνικό επίπεδο», σύμφωνα με το υπουργείο Εσωτερικών.

Κτίριο πανεπιστημιακής σχολής στη Ρουέν στη Νορμανδία υπέστη ζημιές νωρίς σήμερα από φωτιά που πιθανότατα οφείλεται σε εμπρησμό, σύμφωνα με τη γαλλική αστυνομία. Στη Μασσαλία, ένα αστυνομικό τμήμα έγινε στόχος διαδηλωτών. Η κεντρική λεωφόρος Πραντό έκλεισε για λίγο από κάδους απορριμμάτων και πατίνια, αλλά οι διαδηλωτές διαλύθηκαν γρήγορα από την αστυνομία.

Στη Λυών, η αστυνομία έκανε χρήση δακρυγόνων για να διαλύσει σχεδόν 300 άτομα που συγκεντρώθηκαν μπροστά στο πανεπιστήμιο. Στην ίδια πόλη περίπου σαράντα άτομα προσπάθησαν να κλείσουν την κυκλοφορία σε μια γέφυρα, ενώ άλλοι προσπάθησαν να συγκεντρωθούν κοντά σε ένα διυλιστήριο, σύμφωνα με τη νομαρχία. Στην Τουλούζη, οι αστυνομικοί παρενέβησαν για να αποτρέψουν μπλόκα σε τρένα.

Ο σοσιαλιστής δήμαρχος του Παρισιού Εμανουέλ Γκρεγκουάρ δήλωσε ότι ο απολογισμός από τα βίαια επεισόδια και τις λεηλασίες μπορεί να είναι «τεράστιας κλίμακας, ολόκληροι δρόμοι καταστράφηκαν μεθοδικά». Εκφράζοντας «μεγάλο θυμό», ο δήμαρχος μίλησε στο τηλεοπτικό δίκτυο Franceinfo και αναφέρθηκε όχι μόνο στα καταστήματα που λεηλατήθηκαν και διαλύθηκαν, αλλά σε «ζημιές στους δημόσιους χώρους, σε μνημεία που υπέστησαν βανδαλισμούς, κομματιάστηκαν. Ολόκληροι δρόμοι καταστράφηκαν μεθοδικά», δήλωσε φροντίζοντας ωστόσο να διαχωρίσει το «κοινωνικό κίνημα» από τους «τραμπούκους» για τους οποίους δεν έχει «καμία επιείκεια», όπως δήλωσε.

Ανάρτηση Μακρόν

Στο επίκεντρο επικρίσεων βρέθηκε ο πρόεδρος της Γαλλίας, Εμανουέλ Μακρόν, μετά την παρουσία του μαζί με τη σύζυγό του, Μπριζίτ, στη συναυλία της Σελίν Ντιόν το βράδυ της Παρασκευής 16 Οκτωβρίου, λίγες ώρες πριν από τις μεγάλες κινητοποιήσεις. Το προεδρικό ζεύγος παρακολούθησε την εμφάνιση της Καναδής τραγουδίστριας στην Plenitude Arena, στη Ναντέρ, κοντά στο Παρίσι, επιλέγοντας να παραμείνει σε ιδιωτικό θεωρείο.

Σύμφωνα με τη γαλλική εφημερίδα Le Parisien, το ζευγάρι έφτασε και αποχώρησε διακριτικά από τον χώρο της συναυλίας. Η παρουσία τους έγινε γνωστή μέσα από φωτογραφίες και βίντεο που δημοσιεύθηκαν στα μέσα ενημέρωσης και κυκλοφόρησαν στα κοινωνικά δίκτυα.

Η συναυλία πραγματοποιήθηκε σε μια ιδιαίτερα τεταμένη συγκυρία για τη Γαλλία, με τον Μακρόν να έχει επικριθεί για την στάση του. Στο μεταξύ, για τις επικείμενες προεδρικές εκλογές, δημοσκοπήσεις δείχνουν μάχη στον δεύτερο μεταξύ της Μαρίν Λεπέν και του Μελανσόν, από την  “Ανυπότακτη Γαλλία”.

Αργότερα ακολούθησε ανάρτησή του όπου αναφέρει, θα σταθούμε ενωμένοι απέναντι σε όσους «σπέρνουν το χάος». Ο Μακρόν τονίζει καταρχάς ότι η βία δεν έχει θέση στη Δημοκρατία μας και προσθέτει ότι τα πρόσωπα που προκάλεσαν καταστροφές σε δημόσια κτίρια θα διωχθούν και θα τιμωρηθούν. Εκφράζει τη στήριξή του στις δυνάμεις της τάξης και, τέλος, επισημαίνει ότι αυτοί που «σπέρνουν το χάος» εμποδίζουν όσους θέλουν να διαδηλώσουν ειρηνικά.

Ο πρωθυπουργός Σεμπαστιάν Λεκoρνί τόνισε το Σάββατο ότι η Γαλλία «δεν θα εκφοβιστεί» από τη βία, ενώ συνέδεσε τις διαδηλώσεις με τις εκλογές. «Σε όσους θέλουν ξεκάθαρα να χρησιμοποιήσουν αυτή τη βία ως ‘προθέρμανση’ ενόψει των προεδρικών εκλογών, το λέω σαφέστατα: Δεν θα αφήσουμε να μας εκφοβίσουν. Κανείς δεν θα επιβάλει την πολιτική του ατζέντα μέσω της βίας», έγραψε σε ανάρτηση στο X, αναφερόμενος έμμεσα στην Ανυπότακτη Γαλλία, το κόμμα υπό τον Ζαν Λικ Μελανσόν. Ο Γάλλος πρωθυπουργός εξέφρασε επίσης την πλήρη υποστήριξή του προς τις δυνάμεις επιβολής του νόμου, «οι οποίες ήρθαν αντιμέτωπες με μια βία ακραίας έντασης».

Γαλλία: Επιστρέφουν τα “Κίτρινα Γιλέκα”

Μαθητές λυκείου, αγρότες, ακτιβιστές για το κλίμα και “Κίτρινα Γιλέκα” ένωσαν τις δυνάμεις τους και την οργή τους σε ένα πολύπλευρο κίνημα, με τις αρχές να φοβούνται ότι οι διαδηλώσεις μπορεί να οδηγήσουν σε βίαια επεισόδια έξι μήνες πριν από τις προεδρικές εκλογές.

Οι μνήμες του μεγάλου κοινωνικού κινήματος των “Κίτρινων Γιλέκων” που σάρωσε τη Γαλλία το 2018 και το 2019, διαδηλώνοντας κατά των αυξήσεων σε φόρους καυσίμων, είναι φρέσκιες. Το κάλεσμα για αναβίωση αυτού του κινήματος για το υψηλό κόστος ζωής, αντηχούσε ήδη στις πορείες μαθητών και φοιτητών που από τα μέσα Σεπτεμβρίου διαδηλώνουν απαιτώντας καλύτερες συνθήκες σπουδών.

Στη δεύτερη μεγαλύτερη οικονομία της ευρωζώνης, υπερχρεωμένη και υπό στενό έλεγχο από τις χρηματαγορές, αυτή η πιθανή “σύγκλιση αγώνων” συμβαίνει σε ένα φόντο υψηλών κοινωνικών εντάσεων, που τροφοδοτούνται από την άνοδο των τιμών των καυσίμων και τη μείωση της αγοραστικής δύναμης.

Η κλίμακα των διαδηλώσεων για το υπόλοιπο της ημέρας παραμένει δύσκολο να προβλεφθεί, πρώτη ημέρα των σχολικών διακοπών και καθώς συνδικάτα έχουν καλέσει εργαζομένους του δημόσιου και του ιδιωτικού τομέα σε διαδήλωση και απεργία στις 5 Νοεμβρίου.

Το πρωί, πολλές κινητοποιήσεις και δράσεις που είχαν ανακοινωθεί δεν πραγματοποιήθηκαν, όπως στον σταθμό διοδίων στη γέφυρα Ιλ ντε Ρε στις ακτές του Ατλαντικού και στο Μπορντό. Στη Ρεν, στη Βρετάνη, περίπου είκοσι άτομα έστησαν ένα αυτοσχέδιο οδόφραγμα, χρησιμοποιώντας κάδους απορριμμάτων, κοντά σε ένα μεγάλο εμπορικό κέντρο.

Ο Κριστόφ, ένας 47χρονος ξυλουργός και πρώην διαδηλωτής των “Κίτρινων Γιλέκων”, λέει ότι τραυματίστηκε κατά τη διάρκεια των διαδηλώσεων του 2018 από πυροβολισμό από εκτοξευτή κροτίδων κρότου λάμψης, ένα όπλο του οποίου η χρήση από τις αρχές επιβολής του νόμου είναι συχνά αμφιλεγόμενη. «Σήμερα, βλέπουμε καταστολή εναντίον των δικών μας παιδιών», δήλωσε αγανακτισμένος στο Γαλλικό Πρακτορείο.

Η αστυνομία έχει δεχθεί επικρίσεις για τον τρόπο αντίδρασής της κατά των διαδηλώσεων, καθώς καταγράφηκε μια σειρά σοβαρών τραυματισμών μεταξύ διαδηλωτών, μεταξύ αυτών, ενός 15χρονου που έχασε το χέρι του όταν εξερράγη κροτίδα κρότου-λάμψης. Μετά τον τραυματισμό του εφήβου οι αρχές ανέστειλαν τη χρήση κροτίδων κρότου-λάμψης, ωστόσο ο υπουργός Εσωτερικών δήλωσε ότι ενδέχεται να χρησιμοποιηθούν σήμερα αν χρειαστεί. Η αρμόδια υπηρεσία εσωτερικού ελέγχου της αστυνομίας διερευνά τουλάχιστον 24 περιπτώσεις καταγγελιών για αστυνομική βία.

Ο πρωθυπουργός Σεμπαστιάν Λεκορνί δήλωσε ότι περισσότεροι από 900 αστυνομικοί έχουν τραυματιστεί στις διαδηλώσεων των τελευταίων εβδομάδων.

Αλβανία: Πλαστικές σφαίρες από την αστυνομία 

Την ίδια στιγμή, σε νέα φάση έντασης εισέρχεται η πολιτική κρίση στην γειτονική μας Αλβανία, καθώς οι αντικυβερνητικές διαδηλώσεις με πρωταγωνιστές μαθητές, φοιτητές και νέους συνεχίζονται στα Τίρανα, με βασικό αίτημα την παραίτηση του πρωθυπουργού Έντι Ράμα. Η οργή για τις καταγγελίες διαφθοράς, την κατάσταση στην εκπαίδευση, την έλλειψη επαγγελματικών προοπτικών και την αμφιλεγόμενη αξιοποίηση της νότιας ακτογραμμής της χώρας έχει μετατρέψει τις κινητοποιήσεις σε ευρύτερη αμφισβήτηση της κυβερνητικής πολιτικής.

Η ένταση μεταφέρθηκε από το υπουργείο Παιδείας και στο πρωθυπουργικό μέγαρο, ενώ η χρήση πλαστικών σφαιρών από την αστυνομία πυροδότησε νέες καταγγελίες και οξύτερη πολιτική αντιπαράθεση. Από την ταράτσα του υπουργείου Εσωτερικών, αστυνομικές δυνάμεις πέταξαν δακρυγόνα για να τους διαλύσουν, όμως δεν τα κατάφεραν, με αποτέλεσμα η κατάσταση να μοιάζει πολεμική έως αυτή την ώρα.

Ασπίδα προστασίας στο πρωθυπουργικό μέγαρο σχηματίζουν οι ειδικές δυνάμεις καταστολής RENEA, η παρουσία των οποίων έχει δυναμιτίσει την ήδη τεταμένη κατάσταση. Οι διαδηλωτές αφού απωθήθηκαν από το γραφείο του Ράμα, κατευθύνθηκαν στο Ανώτατο Δικαστήριο όπου έριξαν μολότοφ με αποτέλεσμα να καούν πολλά γραφεία, να κινδυνεύουν γειτονικά κτίρια και να καεί ένα αυτοκίνητο.

Την ίδια ώρα μία άλλη ομάδα πέταξε βόμβες μολότοφ εναντίον των αστυνομικών στην κεντρική λεωφόρο και στην είσοδο πρώην ιστορικού ξενοδοχείου, όπου βρίσκονται τα γραφεία της Τράπεζας Αλβανίας. Επίσης πέταξαν πέτρες και κομμάτια από μάρμαρα σπάζοντας τα παράθυρα του κτιρίου. Σε κοντινή απόσταση μια ομάδα κουκουλοφόρων έσπασε την είσοδο και τα παράθυρα της τράπεζας ΟΤΡ και στη συνέχεια την πυρπόλησαν.

Πριν από λίγο υπήρξε αντίδραση για την κατάσταση αυτή του Καθολικού Αρχιεπισκόπου Σκόδρας Τζιοβάνι Περαγκίνε, ο οποίος υποστήριξε πως οι ηγεσίες πρέπει να αναλαμβάνουν την ευθύνη των πράξεών τους. Ειδικότερα είπε: «Όταν η εμπιστοσύνη στους θεσμούς κλονίζεται και η κοινωνική ειρήνη τίθεται σε κίνδυνο, είναι καθήκον όσων κυβερνούν να αναλαμβάνουν τις ευθύνες τους και να ενεργήσουν χωρίς καθυστέρηση λαμβάνοντας με θάρρος δύσκολες αποφάσεις, εάν το απαιτεί το καλό της χώρας».

Οι διαδηλωτές να ζητούν την παραίτηση του Ράμα και καταγγέλλουν τις συνθήκες διδασκαλίας και τα δικαιώματα εγγραφής στα πανεπιστήμια. Ο υπουργός Δικαιοσύνης Τόνι Γκόγκου κατήγγειλε τις επιθέσεις που «δεν στρέφονται κατά της κυβέρνησης, αλλά κατά δύο ανεξάρτητων θεσμών που υπηρετούν τη χώρα και τους πολίτες της».

Για πρώτη φορά από την έναρξη αυτών των συγκεντρώσεων, η αστυνομία έκανε χρήση σφαιρών από καουτσούκ, σύμφωνα με δημοσιογράφους του Γαλλικού Πρακτορείου που βρίσκονταν στο σημείο. Σύμφωνα με την αλβανική νομοθεσία, η αστυνομία δεν επιτρέπεται να κάνει χρήση σφαιρών από καουτσούκ κατά τη διάρκεια διαδηλώσεων, παρά μόνο σε ακραίες περιπτώσεις.

«Σήμερα, για πρώτη φορά από την έναρξη των διαδηλώσεων, η αστυνομία έκανε χρήση σφαιρών από καουτσούκ, ένα ακραίο μέτρο, γνωρίζοντας ότι υπάρχουν ανήλικοι ηλικίας 16 και 17 ετών ανάμεσα στους διαδηλωτές», δήλωσε στο Γαλλικό Πρακτορείο ο φοιτητής Ρέντι Τάκου.

Ο αρχηγός της αστυνομίας Σκεντέρ Χίτα δήλωσε σε συνέντευξη Τύπου ότι έγινε “περιορισμένη” χρήση σφαιρών από καουτσούκ. «Όλα τα μέσα που χρησιμοποιήθηκαν εφαρμόστηκαν με περιορισμένο τρόπο και χρησιμοποιήθηκε αποκλειστικά πιστοποιημένος εξοπλισμός, εγκεκριμένος για τέτοιες καταστάσεις σε χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης», πρόσθεσε.

Σύμφωνα με τον Χίτα, 167 άτομα συνελήφθησαν κατά τη διάρκεια των διαδηλώσεων αυτής της εβδομάδας και έχουν κινηθεί ποινικές διαδικασίες σε βάρος 388 ατόμων. Επτά αστυνομικοί έχουν τεθεί σε διαθεσιμότητα και αποτελούν αντικείμενο πειθαρχικής έρευνας για υπέρβαση των καθηκόντων τους.

Άγρια επεισόδια

Ένα τεθωρακισμένο όχημα της αστυνομίας ρίψης νερού άρπαξε φωτιά στην οροφή, ενώ στις φλόγες έχει τυλιχτεί και ένα αυτοκίνητο έξω από το γραφείο του πρωθυπουργού. Σύμφωνα με επίσημα στοιχεία των νοσοκομείων, από τα επεισόδια των τεσσάρων ημερών υπάρχουν 207 τραυματίες, οι 132 είναι αστυνομικοί, οι 58 είναι διαδηλωτές και οι 17 είναι περαστικοί (υπάρχουν εκτιμήσεις για μεγαλύτερο αριθμούς).

Ομάδες διαδηλωτών με καλυμμένα πρόσωπα επιτέθηκαν στις αστυνομικές δυνάμεις με πέτρες, μολότοφ και πυροτεχνήματα. Οι αστυνομικοί απάντησαν με εκτοξευτήρες νερού και εκτεταμένη χρήση δακρυγόνων. Σύμφωνα με τα στοιχεία της αλβανικής αστυνομίας, περίπου 500 διαδηλωτές είχαν συλληφθεί, εκ των οποίων οι 330 είχαν αφεθεί ελεύθεροι.

Και το υπουργείο Παιδείας παραμένει στο επίκεντρο των συγκεντρώσεων, με τις αστυνομικές δυνάμεις να επιχειρούν να κρατήσουν τους διαδηλωτές μακριά από το κτίριο. Οι κινητοποιήσεις συνοδεύονται από συγκρούσεις, χρήση δακρυγόνων και υδροφόρων οχημάτων, ενώ εκτεταμένες ζημιές έχουν καταγραφεί σε δημόσια κτίρια, καταστήματα και άλλες υποδομές της αλβανικής πρωτεύουσας.

Η ένταση κλιμακώθηκε μέσα στην εβδομάδα, όταν οι αρχικά ειρηνικές διαμαρτυρίες μετατράπηκαν σε βίαιες συγκρούσεις. Διαδηλωτές έσπασαν βιτρίνες, έβαλαν φωτιές σε κυβερνητικά κτίρια και τράπεζες και πέταξαν πέτρες εναντίον αστυνομικών. Η κυβέρνηση καταδίκασε τα επεισόδια, ενώ ο Ράμα ξεκαθάρισε ότι δεν προτίθεται να παραιτηθεί.

5η ημέρα διαδηλώσεων

Τα επεισόδια σημειώθηκαν κυρίως στο ιστορικό κέντρο των Τιράνων, κοντά στην πλατεία Σκεντέρμπεη, το Κοινοβούλιο και το πρωθυπουργικό γραφείο. Οι διαδηλωτές επιχείρησαν επανειλημμένα να προσεγγίσουν κυβερνητικά κτίρια, με τις αστυνομικές δυνάμεις να δημιουργούν κλοιούς και να χρησιμοποιούν μέσα καταστολής για να διαλύσουν το πλήθος.

Τις προηγούμενες ημέρες, οι συγκρούσεις συνεχίστηκαν έως αργά τη νύχτα, ενώ οι ζημιές επεκτάθηκαν σε δημόσια κτίρια και εμπορικές επιχειρήσεις. Η προγραμματισμένη συνεδρίαση της αλβανικής Βουλής αναβλήθηκε, καθώς οι συγκεντρώσεις και τα επεισόδια επηρέασαν τη λειτουργία του κέντρου της πρωτεύουσας.

Παράλληλα, καταστηματάρχες στα Τίρανα απηύθυναν έκκληση στους διαδηλωτές να μην προκαλούν ζημιές στις επιχειρήσεις τους. Σε μηνύματα που τοποθέτησαν στις προσόψεις των καταστημάτων τους, εξέφρασαν τη συμπαράστασή τους στα αιτήματα των νέων, ζητώντας ταυτόχρονα να προστατευθούν οι περιουσίες τους.

Πίσω από τις διαδηλώσεις βρίσκεται ένα σύνολο κοινωνικών και πολιτικών αιτημάτων που ξεπερνούν την αντίθεση σε μια συγκεκριμένη κυβερνητική απόφαση. Οι μαθητές και οι φοιτητές ζητούν αναβάθμιση της εκπαίδευσης, καλύτερες συνθήκες στα πανεπιστήμια, χαμηλότερο κόστος σπουδών και περισσότερη οικονομική υποστήριξη. Παράλληλα, εκφράζουν την αγωνία τους για την έλλειψη θέσεων εργασίας και τις περιορισμένες προοπτικές επαγγελματικής αποκατάστασης μετά την αποφοίτησή τους.

Κεντρικό ζήτημα αποτελεί επίσης η διαφθορά. Οι διαδηλωτές κατηγορούν κυβερνητικούς αξιωματούχους για αδιαφάνεια και υποστηρίζουν ότι οι προηγούμενες, κυρίως ειρηνικές κινητοποιήσεις τους δεν οδήγησαν σε ουσιαστική ανταπόκριση από την κυβέρνηση. «Διαδηλώναμε ειρηνικά επί 140 ημέρες και κανείς δεν μας άκουσε», δήλωσε, σύμφωνα με το Reuters, η 19χρονη διαδηλώτρια Κλέα, εξηγώντας την απογοήτευση που επικρατεί μεταξύ των νέων.

Η δυσαρέσκεια συνδέεται και με την αντίληψη ότι οι οικονομικές ευκαιρίες και οι σημαντικοί πόροι της χώρας συγκεντρώνονται στα χέρια περιορισμένων οικονομικών και πολιτικών κύκλων. Ο πολιτικός αναλυτής Αφρίμ Κράσνικι δήλωσε στο Reuters ότι πολλοί νέοι θεωρούν πως οι πολιτικοί και οικονομικοί πόροι ελέγχονται από ολιγαρχικά συμφέροντα, με αποτέλεσμα να δυσκολεύονται να διακρίνουν ένα βιώσιμο μέλλον στην πατρίδα τους.

Η 25χρονη βουλευτής που στράφηκε κατά του Ράμα

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η συμμετοχή της 25χρονης Μαργιάνα Κοτσέκου (Marjana Koceku), η οποία είχε επιλεγεί από τον ίδιο τον Ράμα για να συμμετάσχει στις εκλογές με το Σοσιαλιστικό Κόμμα. Σήμερα, ως ανεξάρτητη βουλευτής, βρίσκεται στο πλευρό των διαδηλωτών που ζητούν την αποχώρηση του πρωθυπουργού.

Η πολιτική της διαδρομή αποκτά ιδιαίτερη σημασία, καθώς η ίδια είχε αρχικά ενταχθεί στην ομάδα των νεότερων στελεχών που επιδίωκε να αναδείξει το κυβερνόν κόμμα. Η απόφασή της να συμμετάσχει στις κινητοποιήσεις καταδεικνύει ότι η δυσαρέσκεια δεν περιορίζεται αποκλειστικά στους φοιτητές ή στην αντιπολίτευση, αλλά εκφράζεται και από πρόσωπα που είχαν συνδεθεί με το πολιτικό περιβάλλον του Ράμα.

Μιλώντας στο Reuters κατά τη διάρκεια των διαδηλώσεων της Παρασκευής, η Κοτσέκου υποστήριξε ότι οι πολιτικές της πολιτικής ελίτ βρίσκονται σε αντίθεση με όσα ζητούν εδώ και χρόνια οι αλβανικές κοινότητες και οι πολίτες. «Η χώρα μας είναι ο αλβανικός λαός», ανέφερε, υπογραμμίζοντας ότι οι πολίτες είναι εκείνοι που διαμορφώνουν το παρόν και το μέλλον της χώρας και όχι ένας άνθρωπος ή μία κυβέρνηση.

Η ίδια κατάγεται από τις ορεινές περιοχές της βόρειας Αλβανίας, όπου η οικογένειά της διατηρεί έναν μικρό ξενώνα στις όχθες λίμνης. Η σχέση της με την ύπαιθρο και τη γη, όπως εξήγησε, επηρεάζει και την αντίθεσή της στις πολιτικές που θεωρεί ότι απειλούν το φυσικό περιβάλλον και τις τοπικές κοινωνίες.

Η επένδυση που πυροδότησε τις αντιδράσεις

Οι σημερινές κινητοποιήσεις αποτελούν συνέχεια διαμαρτυριών που διαρκούν εδώ και μήνες και ξεκίνησαν κυρίως από την αντίθεση σε σχέδια κατασκευής πολυτελούς τουριστικού θερέτρου στη νότια ακτογραμμή της Αλβανίας. Στο επενδυτικό σχέδιο συνδέονται συμφέροντα που περιλαμβάνουν τον Τζάρεντ Κούσνερ, γαμπρό του προέδρου των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ. Το σχέδιο έχει προκαλέσει αντιδράσεις λόγω των επιπτώσεων που ενδέχεται να έχει στο φυσικό περιβάλλον και στις τοπικές κοινότητες, ενώ έχει βρεθεί αντιμέτωπο με νομικές προσφυγές.

Κάτοικοι της περιοχής είχαν δηλώσει στο Reuters τον Ιούλιο ότι η γη τους πωλήθηκε παράνομα για την ανάπτυξη του έργου. Το πρακτορείο ανέφερε στη συνέχεια ότι ο άνθρωπος που πούλησε τη γη αναζητούνταν από τις εισαγγελικές αρχές ως ύποπτος για διακίνηση ναρκωτικών, κατηγορία την οποία αρνήθηκε ο δικηγόρος του. Το Reuters διευκρίνισε, ωστόσο, ότι δεν εντόπισε στοιχεία παρανομίας από την πλευρά του Κούσνερ και ότι εκείνος δεν εμπλέκεται άμεσα στη διαφορά των κατοίκων σχετικά με τη γη. Ο ίδιος δεν απάντησε στα αιτήματα του πρακτορείου για σχόλιο.

Για τους διαδηλωτές, η συγκεκριμένη υπόθεση έχει εξελιχθεί σε σύμβολο μιας ευρύτερης αντιπαράθεσης για το ποιος αποφασίζει σχετικά με την αξιοποίηση της δημόσιας και ιδιωτικής γης, ποιος επωφελείται από τις μεγάλες επενδύσεις και κατά πόσο λαμβάνονται υπόψη οι ανάγκες των τοπικών κοινωνιών.

Η περιβαλλοντική διάσταση της διαμαρτυρίας συνδέεται με το κίνημα που έχει γίνει γνωστό ως “επανάσταση των φλαμίνγκο”. Περιβαλλοντικές οργανώσεις και πολίτες αντιδρούν εδώ και περίπου 140 ημέρες στα σχέδια τουριστικής ανάπτυξης, επικαλούμενοι την προστασία της ακτογραμμής και του φυσικού περιβάλλοντος. Η συνάντηση αυτού του κινήματος με τις φοιτητικές κινητοποιήσεις διεύρυνε την κοινωνική βάση των διαδηλώσεων.

Νέες καταγγελίες για κυβερνητικά στελέχη

Η δυσαρέσκεια ενισχύεται και από άλλες υποθέσεις που έχουν προκαλέσει πολιτικές αντιδράσεις στην Αλβανία. Το Reuters αναφέρει ότι εισαγγελικές αρχές είχαν διατυπώσει τον προηγούμενο χρόνο καταγγελίες σύμφωνα με τις οποίες ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης φέρεται να είχε εμπλακεί στην ανάθεση κατασκευαστικών συμβάσεων σε εταιρείες που ευνοούνταν από την κυβέρνηση.

Ο Ράμα και ο αντιπρόεδρός του αρνούνται τις κατηγορίες. Η υπόθεση, ωστόσο, προστέθηκε σε μια σειρά σκανδάλων που έχουν επιβαρύνει την εικόνα της κυβέρνησης και έχουν ενισχύσει τις απαιτήσεις για μεγαλύτερη διαφάνεια και λογοδοσία. Οι διαδηλωτές υποστηρίζουν ότι η διαφθορά, η οικονομική ανισότητα και η έλλειψη εμπιστοσύνης στους θεσμούς αποτελούν αλληλένδετα προβλήματα. Για πολλούς νέους, η αδυναμία εξασφάλισης εργασίας και η αίσθηση ότι οι αποφάσεις λαμβάνονται χωρίς τη συμμετοχή τους ενισχύουν την απογοήτευση και την επιθυμία για πολιτική αλλαγή.

Παρά την κλιμάκωση των κινητοποιήσεων, ο Αλβανός πρωθυπουργός απορρίπτει το ενδεχόμενο να εγκαταλείψει την εξουσία. Ο Ράμα βρίσκεται στην πρωθυπουργία από το 2013 και εξασφάλισε τέταρτη συνεχόμενη θητεία στις εκλογές του 2025. Σε δηλώσεις του στο Reuters, υποστήριξε ότι οι κυβερνήσεις αλλάζουν μέσω δημοκρατικών εκλογών και όχι μέσω της βίας, υπενθυμίζοντας ότι η χώρα προσήλθε στις κάλπες την προηγούμενη χρονιά.

Παράλληλα, έχει κατηγορήσει πολιτικούς αντιπάλους ότι επιχειρούν να αποσταθεροποιήσουν τη χώρα και να εκτροχιάσουν την ευρωπαϊκή της πορεία. Η κυβέρνηση καταδικάζει τις επιθέσεις σε δημόσια κτίρια και τις καταστροφές περιουσιών, υποστηρίζοντας ότι η διαμαρτυρία δεν μπορεί να δικαιολογεί τη βία. Η αντιπολίτευση, από την πλευρά της, έχει εκφράσει στήριξη προς τους διαδηλωτές και έχει ζητήσει πολιτική αλλαγή, ενώ η συζήτηση για την κυβερνητική νομιμοποίηση και την αντιμετώπιση της διαφθοράς παραμένει στο επίκεντρο.

Μετά την Γαλλία, το Βέλγιο

Εκατοντάδες άτομα, στην πλειονότητά τους νέοι, διαδήλωσαν σήμερα στις Βρυξέλλες, με διαδηλωτές να συγκρούονται με την αστυνομία, σε ταραχές που εν μέρει πυροδοτήθηκαν από τις διαδηλώσεις στη γειτονική Γαλλία. Βελγικά φοιτητικά κινήματα τονίζουν ότι διαμαρτύρονται για το αυξανόμενο κόστος της εκπαίδευσης, καθώς και για μεταρρυθμίσεις που, όπως φοβούνται, θα καταστήσουν την τριτοβάθμια εκπαίδευση λιγότερο προσβάσιμη.

Διαδηλωτές συγκεντρώθηκαν στο κέντρο των Βρυξελλών, με πολλούς να φορούν μάσκες και φώναζαν αντιφασιστικά συνθήματα. Η αστυνομία έκανε χρήση δακρυγόνων και κανόνια νερού, ενώ διαδηλωτές ανέτρεψαν ένα αυτοκίνητο, σύμφωνα με αυτόπτη μάρτυρα του Reuters.

Ο Βέλγος υπουργός Εσωτερικών Μπερνάρ Κεντέν δήλωσε σε ανάρτησή του στο X ότι «αυτό που εκτυλίσσεται στις Βρυξέλλες δεν αποτελεί πλέον μια απλή διαμαρτυρία» και ότι «θα χρησιμοποιηθούν όλα τα απαραίτητα μέσα για την αποκατάσταση της τάξης απέναντι στους ταραχοποιούς». Μια διαδήλωση πραγματοποιήθηκε επίσης στην πόλη Λιέγη, όπου νωρίτερα αυτόν τον μήνα φοιτητές είχαν διαδηλώσει σχετικά με το γαλλόφωνο εκπαιδευτικό σύστημα, καταγγέλοντας το αυξανόμενο κόστος της εκπαίδευσης και τις δυσκολίες πρόσβασης σε εκπαιδευτικό υλικό.

Ένταση και στην Ιταλία

Σοβαρά επεισόδια ξέσπασαν το Σάββατο στο κέντρο του Μιλάνου, όταν διαδήλωση κατά της ακρίβειας εξελίχθηκε σε συγκρούσεις μεταξύ διαδηλωτών και αστυνομικών δυνάμεων, με αποτέλεσμα να γίνει χρήση δακρυγόνων. Επεισόδια καταγράφηκαν και στη Μπολόνια, όπου η αστυνομία χρησιμοποίησε αντλίες νερού για να διαλύσει συγκεντρωμένους.

Σύμφωνα με ιταλικά μέσα ενημέρωσης, οι συγκρούσεις στο Μιλάνο σημειώθηκαν στην πλατεία μπροστά από τον εμβληματικό γοτθικό καθεδρικό ναό Ντουόμο, όταν ομάδες διαδηλωτών άρχισαν να εκτοξεύουν πέτρες και άλλα αντικείμενα εναντίον των αστυνομικών. Οι δυνάμεις ασφαλείας απάντησαν με δακρυγόνα, επιχειρώντας να απομακρύνουν τους συγκεντρωμένους και να αποκαταστήσουν την τάξη στην περιοχή.

Μέρος των διαδηλωτών αποσπάστηκε από την κύρια πορεία και κατευθύνθηκε προς τη Galleria Vittorio Emanuele II, τη γνωστή εμπορική στοά πολυτελών καταστημάτων που βρίσκεται δίπλα στην πλατεία του καθεδρικού ναού. Εκεί, αστυνομικοί επιχείρησαν να απομακρύνουν ομάδες κουκουλοφόρων, ενώ η ένταση επεκτάθηκε στους γύρω δρόμους. Κατά τη διάρκεια των επεισοδίων, καταστηματάρχες κατέβασαν τα ρολά των επιχειρήσεών τους, ενώ τουρίστες που βρίσκονταν στην περιοχή απομακρύνθηκαν, προκειμένου να αποφύγουν τις συγκρούσεις.

Οι Αρχές προχώρησαν επίσης στο κλείσιμο του κεντρικού σταθμού του Μετρό Duomo, εξαιτίας της κατάστασης που επικρατούσε στην πλατεία. Σύμφωνα με τις ίδιες πληροφορίες, από τα επεισόδια αναφέρθηκαν αρκετοί τραυματισμοί, ενώ πραγματοποιήθηκαν και συλλήψεις, χωρίς να έχει γίνει γνωστός ο ακριβής αριθμός τους. Σύμφωνα με τις ίδιες πληροφορίες, από τα επεισόδια αναφέρθηκαν αρκετοί τραυματισμοί, ενώ πραγματοποιήθηκαν και συλλήψεις, χωρίς να έχει γίνει γνωστός ο ακριβής αριθμός τους.

Μελόνι για τα επεισόδια

Την έντονη αντίδραση της Τζόρτζια Μελόνι προκάλεσαν τα επεισόδια που σημειώθηκαν στο Μιλάνο, με την πρωθυπουργό της Ιταλίας να καταδικάζει τις συγκρούσεις και τις καταστροφές, απευθύνοντας παράλληλα έκκληση προς τα κόμματα της αντιπολίτευσης να αποδοκιμάσουν χωρίς επιφυλάξεις τη βία.

Με ανάρτησή της στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, την οποία συνόδευσε με βίντεο από τα επεισόδια στην πλατεία Ντουόμο του Μιλάνου, η Μελόνι υπογράμμισε ότι το δικαίωμα στη διαδήλωση αποτελεί θεμελιώδες στοιχείο της δημοκρατίας, ξεκαθαρίζοντας ωστόσο ότι δεν μπορεί να χρησιμοποιείται ως πρόσχημα για επιθέσεις και καταστροφές. «Η διαδήλωση είναι δικαίωμα. Το να βάζουμε φωτιά και να καταστρέφουμε τις πόλεις μας δεν είναι» ανέφερε χαρακτηριστικά.

Η Ιταλίδα πρωθυπουργός έκανε λόγο για «χούλιγκαν που εκμεταλλεύονται τις διαδηλώσεις για να σπείρουν το χάος, να επιτεθούν σε όσους εγγυώνται την ασφάλεια και να κρατήσουν ολόκληρες πόλεις σε ομηρία». «Επαναλαμβάνω το αίτημά μου προς την αντιπολίτευση: να μην υπάρχει καμία ασάφεια σε αυτό το ζήτημα. Να καταδικάσει χωρίς περιστροφές αυτές τις βιαιότητες και να απευθύνει σαφή έκκληση ώστε κάθε κινητοποίηση να είναι ειρηνική», τόνισε. Συνεχίζοντας, υπογράμμισε ότι απέναντι σε τέτοιες εικόνες η καταδίκη πρέπει να είναι καθολική.

«Μπροστά σε τέτοιες σκηνές, η αποδοκιμασία πρέπει να είναι ομόφωνη. Κάθε δισταγμός μετατρέπεται σε δικαιολογία. Η σιωπή δεν είναι αποδεκτή», ανέφερε. Παράλληλα, η Ιταλίδα πρωθυπουργός διαχώρισε τους διαδηλωτές που συμμετείχαν ειρηνικά στις κινητοποιήσεις από όσους προχώρησαν σε βίαιες ενέργειες.

«Τρέφω μεγάλο σεβασμό για τους χιλιάδες ανθρώπους που διαδήλωσαν σήμερα ειρηνικά, ακόμη και για όσους συμμετείχαν στην κινητοποίηση που διοργάνωσε η CGIL και στην οποία συμμετείχαν επίσης ηγέτες της Αριστεράς», ανέφερε. Η Μελόνι υπογράμμισε ότι, ανεξάρτητα από τις πολιτικές θέσεις ή τα αιτήματα των διαδηλωτών, η συμμετοχή των πολιτών αποτελεί βασικό συστατικό μιας υγιούς δημοκρατίας. «Όποιες κι αν είναι οι ιδέες για τις οποίες διαδηλώνει κανείς, η συμμετοχή αποτελεί τη βάση κάθε υγιούς δημοκρατίας», σημείωσε.

Αντίστοιχη ένταση επικράτησε και στη Μπολόνια, στη βόρεια Ιταλία, όπου διαδήλωση κατέληξε επίσης σε συγκρούσεις με τις αστυνομικές δυνάμεις. Όπως μετέδωσε το ιταλικό πρακτορείο ειδήσεων ANSA, η αστυνομία χρησιμοποίησε αντλίες νερού για να διαλύσει ομάδες διαδηλωτών, ενώ προχώρησε σε επτά συλλήψεις. Τα επεισόδια στην Ιταλία σημειώνονται την ίδια ημέρα με τις εκτεταμένες κινητοποιήσεις στη γειτονική Γαλλία, όπου δεκάδες χιλιάδες πολίτες βγήκαν στους δρόμους διαμαρτυρόμενοι για την αύξηση του κόστους ζωής και την υποβάθμιση των δημόσιων υπηρεσιών.