Οργή Ράμα-Πρίστινας για την καταδίκη Θάτσι για εγκλήματα πολέμου

Ο πρώην διοικητής του Απελευθερωτικού Στρατού του Κοσόβου (UCK) και μετέπειτα πρόεδρος του κρατιδίου Χασίμ Θάτσι καταδικάστηκε σε 25 χρόνια φυλάκιση από το Διεθνές Δικαστήριο στη Χάγη, καθώς κρίθηκε ένοχος για εγκλήματα πολέμου που διαπράχθηκαν κατά τη βίαιη απόσχιση του Κοσόβου από τη Σερβία τη δεκαετία του 1990. Ο ίδιος έχει αρνηθεί όλες τις κατηγορίες.

Αναφορικά με την υπόθεση εναντίον του Θάτσι και των συγκατηγορουμένων του Ρετζέπ Σελίμι, Κάντρι Βεσέλι και Γιακούπ Κρασνίτσι – όλοι τους ηγετικά στελέχη του UCK στον πόλεμο εναντίον των σερβικών δυνάμεων από το 1998 έως το 1999 –οι εισαγγελείς έκαναν λόγο για «εκστρατεία δολοφονιών, βασανιστηρίων και καταστολής εναντίον αντιπάλων και μελών εθνοτικών μειονοτήτων, η οποία καθοδηγούνταν από τους τέσσερις άνδρες».

Η διαδικασία, στην οποία αντιτίθεται η κοινή γνώμη στο Κόσοβο και τη γειτονική Αλβανία, επαναφέρει στη μνήμη την περίοδο της βάναυσης σύγκρουσης μεταξύ 1998 και 1999, κατά την οποία τόσο οι σερβικές όσο και οι κοσοβάρικες ένοπλες οργανώσεις διέπραξαν εγκλήματα πολέμου στο πλαίσιο της ένοπλης εξέγερσης του UCK και της στρατιωτικής απάντησης του Βελιγραδίου. Υπενθυμίζεται ότι το 1999 το ΝΑΤΟ βομβάρδισε τη Σερβία, χωρίς έγκριη του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ, κατηγορώντας τον τότε Σέρβο ηγέτη Σλόμπονταν Μιλόσεβιτς για εθνοκάθαρση των Αλβανών του Κοσσυφοπεδίου.

Αντιδράσεις στο Κόσοβο μετά την απόφαση του δικαστηρίου

Ο Θάτσι παραμένει σεβαστή προσωπικότητα για πολλούς Αλβανούς του Κοσσυφοπεδίου, ενώ το ίδιο το δικαστήριο είναι εξαιρετικά μη δημοφιλές στο Κόσοβο, μετέδωσε το Reuters. Στην Πρίστινα, χιλιάδες άνθρωποι που παρακολουθούσαν την ετυμηγορία σε μια μεγάλη οθόνη γιούχαραν την απόφαση και φώναζαν ρυθμικά “Θάτσι, Θάτσι”, ενώ ορισμένοι ξέσπασαν σε δάκρυα. Στη Χάγη δεκάδες υποστηρικτές του Θάτσι είχαν συγκεντρωθεί πριν από την έκδοση της απόφασης, ανεμίζοντας σημαίες του Απελευθερωτικού Στρατού του Κοσόβου και φωνάζοντας «Ου Τσε Κα» (UCK).

Σύμφωνα με το Γραφείο του Ειδικού Εισαγγελέα, το Δικαστικό Τμήμα έκρινε ότι και οι τέσσερις κατηγορούμενοι ήταν ποινικά υπεύθυνοι για τα εγκλήματα πολέμου της αυθαίρετης κράτησης 385 ατόμων, της απάνθρωπης μεταχείρισης 49 ατόμων, των βασανιστηρίων εις βάρος 303 ατόμων και της δολοφονίας 96 ατόμων. Το Δικαστικό Τμήμα έκρινε τους κατηγορουμένους αθώους για εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας, καθώς δεν αποδείχθηκε ευρεία ή συστηματική επίθεση στρεφόμενη εναντίον αμάχου πληθυσμού.

Οι δικαστές διαπίστωσαν ότι κατά τη διάρκεια της σύγκρουσης στο Κοσσυφοπέδιο οι Θάτσι, Βεσέλι, Σελίμι και Κρασνίτσι συνέβαλαν σημαντικά στον κοινό εγκληματικό σκοπό της στοχοποίησης ατόμων που θεωρούνταν αντίπαλοι των πολιτικών και στρατιωτικών στόχων του UCK, όπως Αλβανοί του Κοσσυφοπεδίου που συνδέονταν με άλλες πολιτικές ή στρατιωτικές δυνάμεις, άτομα που σχετίζονταν με τις αρχές της Ομοσπονδιακής Δημοκρατίας της Γιουγκοσλαβίας/Σερβίας, καθώς και μέλη εθνοτικών μειονοτήτων, όπως Ρομά και Σέρβοι.

Το Δικαστικό Τμήμα διαπίστωσε επιπλέον ότι ο Χασίμ Θάτσι συμμετείχε και ο ίδιος προσωπικά σε εγκλήματα, συμπεριλαμβανομένης της σύλληψης, της αυθαίρετης κράτησης και της ανάκρισης 13 βουλευτών, καθώς και της σύλληψης, κράτησης, μεταφοράς και δολοφονίας του Μπεχαϊντίν Αλάτσι.

Αντιδράσεις

Την ίδια ώρα, η κατάσταση στο Κόσοβο είναι τεταμένη, καθώς μετά την ανακοίνωση της απόφασης ξέσπασαν επεισόδια στην Πρίστινα. Ο Έντι Ράμα εξέφρασε άμεσα τη δυσαρέσκειά του, ενώ πλήθος κόσμου που είχε συγκεντρωθεί για να παρακολουθήσει την ετυμηγορία σε γιγαντοοθόνη κατευθύνθηκε στη συνέχεια προς την έδρα της EULEX.

Οι συγκεντρωμένοι φώναζαν συνθήματα υπέρ του Απελευθερωτικού Στρατού του Κοσόβου (UCK), ενώ ορισμένοι πέταξαν πέτρες και μπουκάλια προς τους αστυνομικούς που βρίσκονταν μπροστά από το κτίριο. Σύμφωνα με αλβανικά μέσα ενημέρωσης του Κοσόβου, σημειώθηκαν μικροσυμπλοκές και έγιναν συλλήψεις.

Άμεση ήταν και η αντίδραση του πρωθυπουργού της Αλβανίας Έντι Ράμα, ο οποίος σχολίασε την απόφαση με μία μόνο λέξη, σε ανάρτησή του στο διαδίκτυο: «Ντροπή!» Ιδιαίτερα έντονη ήταν και η αντίδραση του πρωθυπουργού του Κοσόβου, Άλμπιν Κούρτι, ο οποίος χαρακτήρισε την απόφαση «απαράδεκτη αδικία». Όπως δήλωσε, «αυτή η αδικία θα πρέπει να διορθωθεί με την ανατροπή της ετυμηγορίας στο Εφετείο». Τα αλβανικά κόμματα στο Κόσοβο εξέφρασαν επίσης την αντίθεσή τους στην ετυμηγορία.

Από την πλευρά του Βελιγραδίου δεν υπήρξε άμεση αντίδραση, ενώ αναμένεται τοποθέτηση του προέδρου της Σερβίας, Αλεξάνταρ Βούτσιτς, σε έκτακτη συνέντευξη Τύπου.