Κύμα εκκαθαρίσεων στον κινεζικό στρατό – Κορυφαίος στρατηγός κατάσκοπος των ΗΠΑ!

Ο Ζανγκ Γιουξία, ο υψηλότερα ιστάμενος εν ενεργεία αξιωματικός, θεωρούνταν όχι μόνο στενός προσωπικός φίλος του Σι Τζινπίνγκ, αλλά και ένας από τους ελάχιστους στρατηγούς με πραγματική εμπειρία πολέμου, έχοντας πολεμήσει στο συνοριακό μέτωπο με το Βιετνάμ το 1979.

Μάλιστα, σύμφωνα με την WSJ, ο Γιουξία κατηγορείται για διαρροή πληροφοριών στις ΗΠΑ σχετικά με το πρόγραμμα πυρηνικών όπλων της Κίνας και για αποδοχή δωροδοκιών για επίσημες πράξεις, συμπεριλαμβανομένης της προαγωγής ενός αξιωματικού σε υπουργό Άμυνας.

Δεν έχουν γίνει γνωστές περισσότερες λεπτομέρειες για το θέμα που έχει προκύψει, ενώ ο Γιουχία φέρεται να έφτιαχνε «κλίκες» σε πολιτικό επίπεδο, υπονομεύοντας την ενότητα του κυβερνώντος κόμματος της Κίνας. Αυτό που επίσης εξετάζεται, πέρα από τη διαρροή πληροφοριών προς τις ΗΠΑ για τα πυρηνικά, είναι εάν ο Γιουχία έγινε αποδέκτης μεγάλων χρηματικών ποσών προκειμένου να κάνει προαγωγές.

Όπως αναφέρει η WSJ, στο κάδρο των ερευνών έχει τεθεί και ο Γου Χουν, πρώην διευθυντής της China National Nuclear Corp., μιας κρατικής εταιρείας που ελέγχει το πυρηνικό πρόγραμμα της Κίνας, και μάλιστα και ο Χουν κατηγορείται για παραβιάσεις της κομματικής πειθαρχίας και των νόμων.

Η πολεμική του διαδρομή του προσέδιδε ιδιαίτερο κύρος στη θέση του ανώτερου αντιπροέδρου της Κεντρικής Στρατιωτικής Επιτροπής (CMC), του οργάνου που ασκεί τον απόλυτο έλεγχο στον Λαϊκό Απελευθερωτικό Στρατό και στο οποίο προεδρεύει ο ίδιος ο Σι. Δεν ήταν λίγοι οι αναλυτές που τον θεωρούσαν βασικό αρχιτέκτονα των πρόσφατων εκκαθαρίσεων. Ωστόσο, η πραγματικότητα αποδείχθηκε διαφορετική, καθώς ακόμη και ο ίδιος βρέθηκε τελικά στο στόχαστρο, σε μια κίνηση που χαρακτηρίζεται ως η πιο θεαματική εκκαθάριση μέχρι σήμερα.

Έρευνες στην κορυφή και αποδόμηση της ηγεσίας

Στις 24 Ιανουαρίου, το κινεζικό υπουργείο Άμυνας ανακοίνωσε ότι ο 75χρονος Ζανγκ και ο στρατηγός Λιου Τζενλί, επίσης μέλος της CMC, ερευνώνται για «σοβαρές παραβιάσεις πειθαρχίας και νόμου», χωρίς περαιτέρω διευκρινίσεις. Ο 61χρονος Λιου ηγείται του Επιτελείου, που έχει υπό την ευθύνη του τις επιχειρήσεις, τις πληροφορίες και την εκπαίδευση, ενώ θεωρείται στενός σύμμαχος του Ζανγκ, καθώς και οι δύο συμμετείχαν στον πόλεμο του 1979.

Οι εξελίξεις αυτές ισοδυναμούν, στην πράξη, με πλήρη αποψίλωση της στρατιωτικής ηγεσίας από τον Σι Τζινπίνγκ, σε μια επιχείρηση χωρίς προηγούμενο από την εποχή του θανάτου του Μάο το 1976. Παρότι οι δύο στρατηγοί δεν έχουν ακόμη καθαιρεθεί επισήμως, τέτοιου τύπου έρευνες συνήθως οδηγούν σε κράτηση και τελική απομάκρυνση. Ήδη τέσσερα ακόμη μέλη της CMC έχουν αποπεμφθεί, αφήνοντας το όργανο που εποπτεύει τον στρατό των δύο εκατομμυρίων ανδρών με μόλις δύο ενεργά μέλη: τον Σι και τον Ζανγκ Σενγκμίν, υπεύθυνο πειθαρχίας του PLA.

Ένδειξη βαθύτερων προβλημάτων

Η πτώση του Ζανγκ αποκαλύπτει το μέγεθος των δυσκολιών που αντιμετωπίζει ο Σι στην προσπάθειά του να μετατρέψει τον PLA σε έναν σύγχρονο, αποτελεσματικό στρατό. Από την πρώτη στιγμή της ανόδου του, επιχείρησε να πατάξει τη διαφθορά και να αναδιαμορφώσει τη δομή των ενόπλων δυνάμεων, απομακρύνοντας δεκάδες ανώτατους αξιωματικούς. Οι νέες εκκαθαρίσεις που ξεκίνησαν το 2023, αρχικά στη Δύναμη Ροκέτας και στη συνέχεια σε άλλους κρίσιμους τομείς, δείχνουν ότι τα προβλήματα επιμένουν και οι μεταρρυθμίσεις δεν έχουν ολοκληρωθεί.

Ορισμένοι εκτιμούν ότι ο Σι απογοητεύτηκε από την αδυναμία του Ζανγκ να επιτύχει απτά αποτελέσματα, ιδίως ενόψει της προθεσμίας του 2026 που σχετίζεται με την επιχειρησιακή ετοιμότητα για ένα ενδεχόμενο σενάριο Ταϊβάν. Άλλοι θεωρούν πιθανό ότι παλαιότερες υποθέσεις διαφθοράς, από την περίοδο που ο Ζανγκ είχε την ευθύνη των εξοπλισμών, επανήλθαν στο προσκήνιο ή ότι νέες πληροφορίες ήρθαν στο φως.

Δεν αποκλείεται, τέλος, η εκκαθάριση να συνδέεται με την αυξανόμενη επιρροή του ίδιου του Ζανγκ. Όπως σημειώνουν αναλυτές, η ισχύς που συγκέντρωσε, έχοντας επικρατήσει σε εσωκομματικούς ανταγωνισμούς, τον μετέτρεψε από πολύτιμο σύμμαχο σε δυνητικό κίνδυνο για τον Σι. Οι παλιές οικογενειακές σχέσεις και η κοινή επαναστατική καταγωγή δεν στάθηκαν αρκετές για να τον προστατεύσουν.

Αν η απομάκρυνσή του ολοκληρωθεί, ο Ζανγκ θα είναι ο υψηλότερα ιστάμενος αξιωματικός που καθαιρείται επί Σι, στέλνοντας σαφές μήνυμα ότι καμία προσωπική σχέση δεν αποτελεί ασπίδα. Ταυτόχρονα, όμως, γεννά ένα κρίσιμο ερώτημα: ποιοι θα αναλάβουν να καλύψουν τα κενά στην ηγεσία ενός στρατού που ήδη δοκιμάζεται από αναταράξεις;

Ανήσυχη Ουάσινγκτον

Οι ανησυχίες αυτές αποτυπώνονται και στις αμερικανικές εκτιμήσεις. Στην τελευταία ετήσια έκθεσή του, το Πεντάγωνο κάνει λόγο για αβεβαιότητα στις προτεραιότητες του PLA και για λειτουργικές ελλείψεις που συνδέονται με τη διαφθορά στις αμυντικές προμήθειες. Αν και οι έρευνες ενδέχεται να πλήξουν βραχυπρόθεσμα την επιχειρησιακή αποτελεσματικότητα, αφήνουν ανοιχτό το ενδεχόμενο, μακροπρόθεσμα, ο κινεζικός στρατός να εξέλθει πιο συγκροτημένος, εφόσον οι συστημικές παθογένειες αντιμετωπιστούν. Σε αυτό το στοίχημα, ο Σι Τζινπίνγκ φαίνεται να επενδύει τα πάντα.

Πληροφορίες για αποτροπή πραξικόπηματος

Την ίδια στιγμή, πληροφορίες που μεταδίδονται από πολλαπλές πηγές αναφέρουν ότι στο Πεκίνο αποτράπηκε απόπειρα κρατικού πραξικοπήματος με στόχο την ανατροπή του Προέδρου της Λαϊκής Δημοκρατίας της Κίνας, Xi Jinping. Σύμφωνα με τις ίδιες πηγές, φερόμενοι ως βασικοί οργανωτές της συνωμοσίας ήταν οι δύο υψηλόβαθμοι αξιωματικοί που συνελήφθησαν.

Συγκεκριμένα, τη νύχτα της 18ης Ιανουαρίου υψηλόβαθμοι στρατιωτικοί φέρονται να σχεδίαζαν τη σύλληψη του Κινέζου ηγέτη. Ωστόσο, ο Xi Jinping φέρεται να είχε ενημερωθεί εγκαίρως για την επικείμενη ενέργεια, να αποχώρησε προληπτικά από κυβερνητικό ξενοδοχείο στο οποίο διέμενε και να έδωσε εντολές για άμεση λήψη αντιμέτρων.

Σύμφωνα με τις ίδιες πηγές, προωθημένη ομάδα των φερόμενων ως πραξικοπηματιών που έφτασε στο ξενοδοχείο αντιμετωπίστηκε με πυρά από μέλη της προσωπικής φρουράς του Προέδρου. Ακολούθως, ο Xi Jinping φέρεται να διέταξε τη σύλληψη των Zhang Youxia και Liu Zhenli, καθώς και μελών των οικογενειών τους.