Αιχμές Τραμπ κατά του υπουργού Πολέμου – Επικοινωνία με Ισραήλ για τη διορία στο Ιράν – Νάρκες στο Ορμούζ;

«Τώρα έχουμε άλλη μια ευκαιρία να τερματίσουμε τη διαδικασία, να φτάσουμε σε συμφωνία και αυτό θα φέρει ασφάλεια σε όλο τον πλανήτη. Αυτά είναι καλά νέα και από οικονομικής άποψης. Αν το καταφέρουμε, οι επιπτώσεις θα είναι σημαντικές για την οικονομία και τον κόσμο. Για 47 χρόνια τρομοκρατούσαν τον κόσμο. Θέλουν την ειρήνη, συμφώνησαν πως δεν θα έχουν πυρηνικό όπλο. Αυτές ήταν ακριβώς οι συνομιλίες. Δεσμεύτηκα να αποφύγω τις επιθέσεις σε ενεργειακές υποδομές. Τους δίνω πέντε μέρες για να δούμε τι θα συμβεί. Ελπίζω να φτάσουμε σε μια επωφελή συμφωνία για όλους», ανέφερε ο πρόεδρος των ΗΠΑ.

Το βίντεο με την δήλωση Τραμπ όπου “καρφώνει” τον Πιτ Χέγκσεθ, ο οποίος υπήρξε προσωπική του επιλογή. Σε άλλες δηλώσεις είπε: «Έγιναν συνομιλίες ανάμεσα στο υπουργείο Πολέμου και το Ιράν για να επιτευχθεί συμφωνία. Οι συζητήσεις ξεκίνησαν προχθές (Σάββατο) και ήταν πολύ καλές. Όλη μου η ζωή ήταν μια διαπραγμάτευση. Μπορεί να έχουμε καλά αποτελέσματα, σύμφωνα με τη δουλειά που έχουν κάνει οι δυνάμεις μας. Είναι εφικτή μια συμφωνία, είναι βέβαιο πως δεν θα έχουν πυρηνικό όπλο. Τις τρεις τελευταίες εβδομάδες έχουμε καταφέρει να μειώσουμε τις δυνατότητές τους κατά 90%.

 

Έχουμε εξουδετερώσει τη βιομηχανική τους βάση, το ναυτικό τους. Καταφέραμε να εξαλείψουμε ότι γινόταν να εξαλειφτεί και να εξουδετερώσουμε τους σημαντικούς τους ηγέτες. Και μπορούμε να πούμε πως αυτό είναι θλιβερό γιατί θα μπορούσαμε να έχουμε συμφωνία πριν πολύ καιρό. Αντικατέστησαν τον ηγέτη τους και αυτό είναι επικίνδυνο, κανείς δεν ήθελε να το κάνει. Έχουμε υπονομεύσει τις υποδομές τους, ο σκοπός μου είναι να προστατεύσω τη χώρα μου και τα συμφέροντά μας. Χτύπησαν τους γείτονές τους και αυτό είναι τρομερό».

Ο Ισραηλινός πρωθυπουργός Μπέντζαμιν Νετανιάχου, αφού μίλησε με τον Αμερικανικό αντιπρόεδρο, συνομίλησε με τον Ντόναλντ Τραμπ. Όπως είπε, ο Τραμπ εκτιμά ότι μπορούν να αξιοποιηθούν τα σημαντικά επιτεύγματα των Ισραηλινών Αμυντικών Δυνάμεων (IDF) και του Αμερικανικού στρατού προκειμένου να επιτευχθούν οι στόχοι του πολέμου μέσω μιας συμφωνίας, η οποία θα διαφυλάσσει τα ζωτικά συμφέροντα του Ισραήλ, όπως μεταδίδει το Reuters. Ο ίδιος του διαμήνυσε ότι «εμείς θα συνεχίσουμε να χτυπάμε Ιράν και Λίβανο».

Προηγουμένως, σε μια αιφνιδιαστική κίνηση, ο Τραμπ, ανακοίνωσε την προσωρινή αναστολή των προγραμματισμένων στρατιωτικών επιχειρήσεων για πέντε μέρες κατά των ενεργειακών υποδομών του Ιράν, μέσω ανάρτησης στο Truth Social. Ο Ντόναλντ Τραμπ ανακοίνωσε ότι οι συνομιλίες με το Ιράν τις τελευταίες δύο ημέρες ήταν «πολύ καλές και παραγωγικές», επισημαίνοντας ότι έδωσε εντολή στο Υπουργείου Πολέμου για προσωρινή αναστολή στρατιωτικών ενεργειών κατά ιρανικών ενεργειακών εγκαταστάσεων, για τις επόμενες πέντε ημέρες, «υπό την προϋπόθεση πως θα επιτευχθεί αποτέλεσμα στις συνεχιζόμενες συναντήσεις και συνομιλίες».

Ολόκληρη η ανάρτηση: «Με χαρά ανακοινώνω ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής και η χώρα του Ιράν είχαν, τις τελευταίες δύο ημέρες, πολύ καλές και παραγωγικές συνομιλίες σχετικά με μια πλήρη και οριστική επίλυση των εχθροπραξιών μας στη Μέση Ανατολή. Βάσει του τόνου και του περιεχομένου αυτών των εις βάθος, λεπτομερών και εποικοδομητικών συνομιλιών, οι οποίες θα συνεχιστούν καθ’ όλη τη διάρκεια της εβδομάδας, έχω δώσει εντολή στο Υπουργείο Πολέμου να αναβάλει οποιαδήποτε στρατιωτική επίθεση κατά ιρανικών μονάδων ενέργειας για πέντε ημέρες, υπό την προϋπόθεση της επιτυχίας των συνεχιζόμενων συναντήσεων και συζητήσεων. Σας ευχαριστώ για την προσοχή σας σε αυτό το θέμα!».

Οι Ηνωμένες Πολιτείες ζήτησαν το Σάββατο συνάντηση με τον πρόεδρο του ιρανικού κοινοβουλίου Μοχαμάντ Γκαλιμπάφ, όπως δήλωσε στο Reuters ανώτερος Ιρανός αξιωματούχος, χωρίς να αναφερθεί σε τυχόν προτεινόμενο τόπο διεξαγωγής. Ο αξιωματούχος, ο οποίος ζήτησε να μην κατονομαστεί λόγω της ευαισθησίας του θέματος, ανέφερε ότι το Ανώτατο Συμβούλιο Εθνικής Ασφάλειας δεν έχει ακόμη αποφασίσει σχετικά με τυχόν προτεινόμενες συνομιλίες και ότι το Ιράν δεν έχει ακόμη απαντήσει (όπως θα δούμε, ο Γκαλίμπάφ διαψεύδει σχετικές συνομιλίες). Οι Φρουροί της Επανάστασης χαρακτήρισαν τον Τραμπ ως «δόλιο Αμερικανό πρόεδρο», προσθέτοντας ότι η «αντιφατική συμπεριφορά του δεν θα μας κάνει να χάσουμε από τα μάτια μας το μέτωπο της μάχης».

Οι δημοσιογράφοι ρώτησαν τον Αμερικανό πρόεδρο, ποιος εκπροσώπησε την Ισλαμική Δημοκρατία, με τον ίδιο να απαντάει κατηγορηματικά ότι «είναι κορυφαίος Ιρανός ηγέτης που έχει σεβασμό στη χώρα του» όμως δεν έδωσε περισσότερες λεπτομέρειες. Το Κρεμλίνο ανέφερε ότι εξετάζει με προσοχή τις διαφορετικές και συχνά αντικρουόμενες τοποθετήσεις που διατυπώθηκαν σχετικά με τις συνομιλίες για το Ιράν, εκφράζοντας παράλληλα την προσδοκία ότι η κρίση θα οδηγηθεί σύντομα σε ειρηνική διευθέτηση.

Ο πρωθυπουργός του Πακιστάν Σεχμπάζ Σαρίφ ανακοίνωσε σήμερα ότι μίλησε με τον Ιρανό πρόεδρο Μασούντ Πεζεσκιάν και υποσχέθηκε ότι το Ισλαμαμπάντ θα βοηθήσει για την ειρήνευση στην περιοχή. Οι υπηρεσίες πληροφοριών των ΗΠΑ εκτιμούν ότι έχουν τοποθετηθεί τουλάχιστον 10 υποθαλάσσιες νάρκες στα Στενά του Ορμούζ, σύμφωνα με το CBS.

Τουρκική πηγή αναφέρει στο Al-Monitor ότι οι ΗΠΑ ζητούν να διεξαχθούν συνομιλίες μεταξύ του αντιπροέδρου Τζέι Ντι Βανς και του προέδρου της ιρανικής Βουλής Μοχάμεντ Μπαγέρ Γκαλιμπάφ. Η Τουρκία προτείνεται ως ένας από τους διαμεσολαβητές, ωστόσο η Τεχεράνη δεν έχει ακόμη απαντήσει.

Να σημειωθεί ότι δίνεται έμφαση στον Βανς και όχι στον Γουίτκοφ, ότι εμφανίζεται η Τουρκία ως διαμεσολαβητής αντί του Ομάν ή του Κατάρ (προ του πολέμου, το Ιράν είχε αρνηθεί να γίνουν οι διαπραγματεύσεις στην Τουρκία, προκρίνοντας το Ομάν) με την πρωτοβουλία να έρχεται από την αμερικανική πλευρά. Ωστόσο, υπενθυμίζεται ότι ο Βανς είχε επιχειρήσει παρέμβαση πριν από τον πόλεμο μέσω του Ομάν, χωρίς αποτελέσματα.

Ιρανικές αντιδράσεις

Το ημιεπίσημο πρακτορείο Fars μετέδωσε τη Δευτέρα, επικαλούμενο «ενημερωμένες ιρανικές πηγές», ότι καταρτίζονται «ειδικά σχέδια» που στοχεύουν το Τελ Αβίβ και ορισμένους περιφερειακούς συμμάχους των Ηνωμένες Πολιτείες και του Ισραήλ. Σύμφωνα με τη δημοσίευση, τα σχέδια αυτά προορίζονται «να εξαλείψουν εντελώς κάθε ελπίδα διαπραγμάτευσης από το μυαλό των επιτιθέμενων», όπως ανέφερε μια πηγή συνδεδεμένη με το Σώμα των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης του Ιράν.

Η ιρανική κυβέρνηση αρνήθηκε ότι πραγματοποιήθηκαν συνομιλίες με τις Ηνωμένες Πολιτείες για τον τερματισμό του πολέμου, τονίζοντας ότι η στάση της για το Στενό του Ορμούζ παραμένει αμετάβλητη και προειδοποιώντας για σοβαρές συνέπειες σε περίπτωση επίθεσης σε κρίσιμες υποδομές.

Ο εκπρόσωπος του υπουργείου Εξωτερικών του Ιράν, Εσμαΐλ Μπαγκαέι, δήλωσε ότι η Τεχεράνη δεν έχει πραγματοποιήσει συνομιλίες με την Ουάσιγκτον, υπογραμμίζοντας ότι η θέση της χώρας σχετικά με το Στενό του Ορμούζ και τους όρους για τον τερματισμό της σύγκρουσης δεν έχει μεταβληθεί.

Σε δηλώσεις που μεταδόθηκαν από το κρατικό πρακτορείο ειδήσεων IRNA, ο Μπαγκαέι ανέφερε ότι «έχουν ληφθεί μηνύματα από ορισμένες φιλικές χώρες σχετικά με αίτημα των Ηνωμένων Πολιτειών για διαπραγματεύσεις με στόχο τον τερματισμό του πολέμου». Σύμφωνα με τον ίδιο, το Ιράν απάντησε προειδοποιώντας για «σοβαρές συνέπειες από οποιαδήποτε επίθεση σε ζωτικής σημασίας υποδομές» της χώρας.

Τη θέση του υπουργείου Εξωτερικών επανέλαβε και ο πρόεδρος του ιρανικού κοινοβουλίου, Μοχάμαντ Μπαγέρ Γκαλιμπάφ, ο οποίος δήλωσε ότι δεν έχουν πραγματοποιηθεί συνομιλίες με τις ΗΠΑ (δημοσιεύματα φέρουν τον Γκαλιμπάφ να ηγείται των παρασκηνιακών διαπραγματεύσεων).

Το ιρανικό Υπουργείο Εξωτερικών δηλώνει ότι δεν υπάρχουν συνομιλίες με την Ουάσιγκτον και κατηγορεί τον Τραμπ ότι κερδίζει χρόνο, ενώ συνεχίζονται προσπάθειες περιφερειακής αποκλιμάκωσης. Συγκεκριμένα, υψηλόβαθμος αξιωματούχος του υπουργείου Εξωτερικών του Ιράν δήλωσε στο Irannow:

“Απορρίπτουμε όσα δήλωσε ο Πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, σχετικά με τυχόν διαπραγματεύσεις μεταξύ των Ηνωμένων Πολιτειών και της Ισλαμικής Δημοκρατίας του Ιράν. Η Ισλαμική Δημοκρατία του Ιράν παραμένει προσηλωμένη στη θέση της, απορρίπτοντας οποιαδήποτε μορφή διαπραγμάτευσης μέχρι να επιτευχθούν οι στόχοι του Ιράν στον πόλεμο. Οι δηλώσεις του Τραμπ αντικατοπτρίζουν μια υποχώρηση από τις προηγούμενες απειλές του, ωστόσο η Ισλαμική Δημοκρατία του Ιράν συνεχίζει να τηρεί όλες τις δηλωμένες θέσεις της. Η στάση του Ιράν σχετικά με τον Πορθμό του Ορμούζ δεν έχει αλλάξει· ο πορθμός θα παραμείνει κλειστός σε οποιονδήποτε επιβουλεύεται την Ισλαμική Δημοκρατία και τον λαό της”.

Το ημιεπίσημο πρακτορείο ειδήσεων Mehr δημοσίευσε δήλωση του ιρανικού Υπουργείου Εξωτερικών, σύμφωνα με την οποία δεν υπάρχει διάλογος μεταξύ Τεχεράνης και Ουάσιγκτον. Σύμφωνα με τη δήλωση, οι δηλώσεις του Τραμπ αποσκοπούν στη μείωση των τιμών της ενέργειας και στην κερδίσουν χρόνο για την υλοποίηση των στρατιωτικών του σχεδίων. Προσθέτει, επίσης, ότι υπάρχουν «πρωτοβουλίες» από χώρες της περιοχής για τη μείωση των εντάσεων, αλλά ότι για τα ζητήματα που τις απασχολούν θα πρέπει να στραφούν στην Ουάσιγκτον, «το μέρος που ξεκίνησε αυτόν τον πόλεμο».

Τουλάχιστον επτά ρουκέτες εκτοξεύτηκαν από την πόλη Ράμπια του Ιράκ προς μια αμερικανική στρατιωτική βάση στη βορειοανατολική Συρία, ανέφεραν δύο πηγές των υπηρεσιών ασφαλείας του Ιράκ. Η επίθεση αυτή είναι η πρώτη αυτού του είδους αφού ξεκίνησε ο αμερικανοϊσραηλινός πόλεμος στο Ιράν.

Συν-διαχείριση του Ορμούζ βλέπει ο Τραμπ!

Ο Τραμπ, κλήθηκε, κατά την αναχώρησή του για το Μέμφις, να εξηγήσει την απόφασή του να άρει κυρώσεις στο ιρανικό πετρέλαιο, παρά την προηγούμενη κριτική του προς προκατόχους του για αντίστοιχες πολιτικές, υποστηρίζοντας ότι η κίνηση αποσκοπεί στη σταθεροποίηση της παγκόσμιας αγοράς ενέργειας.

Ο Αμερικανός πρόεδρος υπερασπίστηκε την επιλογή του να επιτρέψει χαλάρωση κυρώσεων που αφορούν το ιρανικό πετρέλαιο, παρότι στο παρελθόν είχε επικρίνει προηγούμενες αμερικανικές κυβερνήσεις για παρόμοιες αποφάσεις. Ο Τραμπ τόνισε ότι βασικός στόχος είναι η ενίσχυση της προσφοράς ενέργειας στην παγκόσμια αγορά και η αποκλιμάκωση των τιμών.

«Θέλω απλώς να υπάρχει όσο το δυνατόν περισσότερο πετρέλαιο στο σύστημα και, ειλικρινά, δεν γνωρίζουμε καν αν το Ιράν λαμβάνει αυτά τα χρήματα», δήλωσε, αναφερόμενος σε εκτιμήσεις ότι περίπου 14 δισ. δολάρια θα μπορούσαν να εισρεύσουν στα κρατικά ταμεία της Τεχεράνης.

Όπως υποστήριξε, υπάρχουν δεξαμενόπλοια φορτωμένα με πετρέλαιο που παραμένουν ακινητοποιημένα και θα πρέπει να διοχετευθούν στην αγορά. «Υπάρχουν πλοία γεμάτα πετρέλαιο. Αντί να τα κρατάμε εκεί, θα προτιμούσα να διοχετευθεί στο σύστημα», ανέφερε, προσθέτοντας ότι ακόμη και αν το Ιράν λάβει περιορισμένα έσοδα, αυτά δεν θα επηρεάσουν ουσιαστικά την πορεία του πολέμου.

«Οποιοδήποτε μικρό ποσό χρημάτων λάβει το Ιράν δεν πρόκειται να κάνει διαφορά σε αυτόν τον πόλεμο, αλλά θέλω το σύστημα να λειτουργεί ομαλά», πρόσθεσε, χρησιμοποιώντας τον όρο «να λιπανθεί το σύστημα» για να περιγράψει τη λειτουργία της αγοράς ενέργειας.

Ο πρόεδρος των ΗΠΑ εκτίμησε ότι η επίτευξη συμφωνίας θα οδηγήσει σε άμεση μείωση των τιμών πετρελαίου. «Η τιμή του πετρελαίου θα πέσει κατακόρυφα μόλις υπάρξει συμφωνία», δήλωσε, σημειώνοντας ότι ήδη παρατηρείται πτώση μετά την ανακοίνωση των «παραγωγικών διαπραγματεύσεων» νωρίτερα την ίδια ημέρα.

Αναφερόμενος στο Στενό του Ορμούζ, το οποίο παραμένει κλειστό λόγω των εξελίξεων, ο Τραμπ δήλωσε ότι η ναυσιπλοΐα θα αποκατασταθεί «αμέσως» εφόσον επιτευχθεί συμφωνία. Ερωτηθείς για το ποιος θα έχει τον έλεγχο του στενού μετά την επαναλειτουργία του, ο Αμερικανός πρόεδρος ανέφερε ότι θα μπορούσε να υπάρξει «κοινός έλεγχος», προσθέτοντας χαρακτηριστικά ότι «ίσως [από] εμένα και τον αγιατολάχ – όποιος κι αν είναι ο αγιατολάχ».

Τι λέει το Ισραήλ

Σύμφωνα με πληροφορίες που επικαλούνται το Κανάλι 12 του Ισραήλ και η Jerusalem Post, ο πρόεδρος του ιρανικού κοινοβουλίου Μοχάμαντ-Μπαγκέρ Γκαλιμπάφ ηγείται των συνομιλιών με τις Ηνωμένες Πολιτείες. Προσπάθειες για μια συνάντηση στο Ισλαμαμπάντ ανάμεσα στον πρόεδρο του ιρανικού κοινοβουλίου, Γκαλιμπάφ και άλλους αξιωματούχους που εκπροσωπούν την Τεχεράνη, και τους Γουίτκοφ, Κούσνερ και, πιθανώς, τον Τζέι Ντι Βανς, πραγματοποιούν οι χώρες που μεσολαβούν στις συζητήσεις, σύμφωνα με Ισραηλινό αξιωματούχο που επικαλείται το Axios.

Ισραηλινοί αξιωματούχοι δήλωσαν τη Δευτέρα ότι δεν αιφνιδιάστηκαν από την ανακοίνωση Τραμπ περί «καλών και παραγωγικών συνομιλιών» με το Ιράν, καθώς και από την απόφασή του να αναστείλει προσωρινά την απειλή για επιθέσεις σε ενεργειακές εγκαταστάσεις της χώρας. Σύμφωνα με τις ίδιες πηγές, η αναστολή διάρκειας πέντε ημερών εντάσσεται σε ευρύτερη προσπάθεια διαπραγμάτευσης για την αποκλιμάκωση της σύγκρουσης.

Από την πλευρά της, η Τεχεράνη διέψευσε άμεσα ότι πραγματοποιήθηκαν συνομιλίες, με το υπουργείο Εξωτερικών του Ιράν να δηλώνει ότι δεν έχουν διεξαχθεί διαπραγματεύσεις με τις Ηνωμένες Πολιτείες. Παρά τη δημόσια διάψευση, Ισραηλινοί αξιωματούχοι υποστηρίζουν ότι βρίσκονται σε εξέλιξη εντατικές επαφές μεταξύ Ουάσιγκτον και Τεχεράνης, τόσο απευθείας όσο και μέσω διαμεσολάβησης από το Κατάρ και την Τουρκία, με στόχο την επίτευξη συμφωνίας που θα περιορίσει την ένταση στην περιοχή.

Σύμφωνα με τις ίδιες πηγές, ένα πιθανό πλαίσιο συμφωνίας προβλέπει σε πρώτο στάδιο την επαναλειτουργία του Στενού του Ορμούζ, μέσω του οποίου διέρχεται σημαντικό ποσοστό της παγκόσμιας ενεργειακής προμήθειας, με αντάλλαγμα τη μη πραγματοποίηση αμερικανικών επιθέσεων σε ιρανικές μονάδες παραγωγής ενέργειας. Σε δεύτερη φάση, εξετάζεται η επίτευξη ευρύτερης κατάπαυσης του πυρός.

Το Ισραήλ φέρεται να είχε υποστηρίξει το ενδεχόμενο μεγάλης κλίμακας επίθεσης κατά ιρανικών ενεργειακών υποδομών, παρά το γεγονός ότι αναμενόταν πιθανή απάντηση της Τεχεράνης με πλήγματα σε αντίστοιχους στόχους εντός του Ισραήλ. Ωστόσο, σύμφωνα με διπλωματική πηγή, το Τελ Αβίβ αναμένεται να ευθυγραμμιστεί με τις αποφάσεις του Αμερικανού προέδρου.

Αξιωματούχοι σημειώνουν ότι ο Τραμπ δεν έχει εγκαταλείψει το ενδεχόμενο στρατιωτικής δράσης, αλλά έχει επιλέξει να το αναστείλει προσωρινά, προκειμένου να δοθεί χρόνος στις διαπραγματεύσεις. Κύριος στόχος παραμένει η επαναλειτουργία της στρατηγικής θαλάσσιας οδού και η δημιουργία προϋποθέσεων για τον τερματισμό του πολέμου.

Επιθέσεις και… τρολάρισμα!

Μια νέα επίθεση με βαλλιστικούς πυραύλους από το Ιράν εντοπίστηκε από τις Ισραηλινές Αμυντικές Ένοπλες Δυνάμεις. Σειρήνες αναμένεται να ηχήσουν στην περιοχή της Ιερουσαλήμ και στο νότιο Ισραήλ τα επόμενα λεπτά. Ο ισραηλινός στρατός δήλωσε ότι ξεκίνησε ένα ευρύ κύμα επιθέσεων που στοχεύουν τις υποδομές του Ιράν. Δεν έδωσε περισσότερες λεπτομέρειες, αλλά τα ιρανικά μέσα ενημέρωσης ανέφεραν αεροπορικές επιδρομές με στόχο την Τεχεράνη νωρίς σήμερα το πρωί, χωρίς να κατονομάσουν τις τοποθεσίες που επλήγησαν.

Ο εκπρόσωπος των ενόπλων δυνάμεων του Ιράν απευθύνθηκε προς Αμερικανό πρόεδρο σημειώνοντας σε μήνυμά του: «Έι, Τραμπ! Απολύεσαι!». Ο Εμπραχίμ Ζολφαγκάρι, εκπρόσωπος του κεντρικού στρατηγείου Khatam al-Anbiya του Ιράν, εξέδωσε νέα δήλωση, καθώς πλησιάζει η προθεσμία που έχει θέσει ο πρόεδρος των ΗΠΑ για το πλήρες άνοιγμα των Στενών του Ορμούζ. «Έι Τραμπ, απολύεσαι. Είσαι εξοικειωμένος με αυτή τη φράση. Ευχαριστώ για την προσοχή σου σε αυτό το θέμα», δήλωσε ο Ζολφαγκάρι σε βιντεοσκοπημένο μήνυμα στα αγγλικά, όπου υποστήριξε μεταξύ άλλων ότι οι ΗΠΑ κρύβουν από την κοινή γνώμη απώλειες που έχουν:

Ο Ματζίντ Φαρσί, γενικός διευθυντής Διαχείρισης Κρίσεων της επαρχίας «Ανατολικού Αζερμπαϊτζάν» στο Ιράν, δήλωσε ότι σημειώθηκαν δύο επιθέσεις στην πόλη Ταμπρίζ. Όπως ανέφερε στο πρακτορείο ειδήσεων Fars, τέσσερις άνθρωποι σκοτώθηκαν και έξι τραυματίστηκαν από πλήγμα σε κατοικία στην περιοχή Μαρζνταράν, ενώ άλλοι δύο άνθρωποι έχασαν τη ζωή τους σε πάρκο στην περιοχή Ραμπέ Ρασιντί.

Ταυτόχρονα, Τουρκία, Αίγυπτος και Πακιστάν αναλαμβάνουν διπλωματική δράση τις τελευταίες δύο ημέρες για την αποκλιμάκωση της έντασης μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν. Ανώτατοι αξιωματούχοι των τριών χωρών είχαν ξεχωριστές συναντήσεις με τον Στιβ Γουίτκοφ και τον Αμπάς Αραγκτσί. Η διαδικασία μεσολάβησης συνεχίζεται, σημειώνοντας πρόοδο με επίκεντρο το τερματισμό της σύγκρουσης και την επίλυση των εκκρεμών ζητημάτων.

«Προοίμιο εισβολής»;

Ενώ η κυβέρνηση των ΗΠΑ διατηρεί την ατμόσφαιρα αμφιβολίας για τη διάρκεια και το ενδεχόμενο τέλος των στρατιωτικών της επιχειρήσεων, το Ισραήλ έκανε σαφές χθες ότι ετοιμάζεται «για εβδομάδες μαχών εναντίον του Ιράν και της Χεζμπολά», λιβανικού σιιτικού κινήματος προσκείμενου στην Τεχεράνη.

Ο ισραηλινός στρατός ετοιμάζεται «να εντατικοποιήσει τις στοχευμένες χερσαίες επιχειρήσεις και τα πλήγματα» στον Λίβανο για να απωθηθεί η απειλή της Χεζμπολά «μακριά από τα σύνορα», διεμήνυσε ο αρχηγός του γενικού επιτελείου υποστράτηγος Εγιάλ Ζαμίρ.

Κατέστρεψε λίγο νωρίτερα στρατηγικής σημασίας γέφυρα στον νότιο Λίβανο, διότι τη χρησιμοποιούσε κατ’ αυτόν η Χεζμπολά. Υλικό που απαθανάτισαν εικονολήπτες του Γαλλικού Πρακτορείου εικονίζει καπνό να υψώνεται μετά τον βομβαρδισμό στη γέφυρα Κασμίγια, πάνω στον κυριότερο οδικό άξονα που συνδέει την περιφέρεια της Τύρου με την υπόλοιπη χώρα.

Ο πρόεδρος του Λιβάνου Ζοζέφ Αούν είδε «προοίμιο χερσαίας εισβολής» και κατήγγειλε την «επικίνδυνη κλιμάκωση και την κατάφωρη παραβίαση της εθνικής κυριαρχίας» της χώρας του. Δυο γέφυρες πάνω από τον ποταμό Λιτάνι, που διαρρέει τον Λίβανο κάπου τριάντα χιλιόμετρα βόρεια από τα σύνορα με το Ισραήλ, είχαν ήδη βομβαρδιστεί την περασμένη Τετάρτη.

Πυρηνικές εγκαταστάσεις

Μολονότι το Ισραήλ και οι ΗΠΑ διαβεβαιώνουν πως έχουν «αποδεκατίσει», αποδυναμώσει την ιρανική ηγεσία αφότου άρχισαν τον πόλεμο την 28η Φεβρουαρίου, η Τεχεράνη συνεχίζει τις επιθέσεις αντιποίνων της και τις απειλές της. Η ανησυχία εντείνεται όσον αφορά τις επιθέσεις με στόχο πυρηνικές εγκαταστάσεις.

Ο πόλεμος έχει εισέλθει σε «επικίνδυνη φάση», υπογράμμισε μέσω X ο γενικός διευθυντής του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας (ΠΟΥ) Τέντρος Αντανόμ Γκεμπρεέσους, καλώντας «όλα» τα εμπόλεμα μέρη να «ασκήσουν τη μέγιστη στρατιωτική αυτοσυγκράτηση και να αποφύγουν οποιεσδήποτε ενέργειες θα μπορούσαν να προκαλέσουν πυρηνικά δυστυχήματα».

Προχθές Σάββατο το βράδυ, δυο ιρανικά πλήγματα, εξαιρετικά καταστροφικά, τραυμάτισαν πάνω από εκατό ανθρώπους, κατά τον επίσημο απολογισμό, στο νότιο Ισραήλ. Ένας από τους πυραύλους έπληξε κατοικημένη περιοχή μερικά χιλιόμετρα από κέντρο πυρηνικής έρευνας στη Ντιμόνα, εγκατάσταση για την οποία τηρείται άκρα μυστικότητα.

Το Ισραήλ θεωρείται η μοναδική χώρα που διαθέτει πυρηνικά όπλα στη Μέση Ανατολή, παρότι ασκεί πολιτική «στρατηγικού επαμφοτερισμού» για το ζήτημα. «Νομίζαμε πως ήμασταν ασφαλείς. Δεν το περιμέναμε αυτό», είπε στο Γαλλικό Πρακτορείο η Γκαλίτ Αμίρ, νοσηλεύτρια στη Ντιμόνα, 50 ετών.

Βάζοντας στο στόχαστρο τη Ντιμόνα, το Ιράν υπογράμμισε πως ανταπέδωσε «εχθρικό πλήγμα» εναντίον πυρηνικού εργοστασίου στη Νατάνζ, νότια της πρωτεύουσας. Ο ισραηλινός στρατός υποστήριξε πως «δεν είναι ενήμερος» για το πλήγμα αυτό, με την κρατική τηλεόραση KAN να αναφέρει πως επρόκειτο για αμερικανική ενέργεια. Σύμφωνα με τον ιρανικό οργανισμό ατομικής ενέργειας «δεν αναφέρθηκε καμιά διαρροή ραδιενέργειας» στην εγκατάσταση αυτή, που είχε ήδη βομβαρδιστεί στις αρχές Μαρτίου.

«Θεμιτοί στόχοι»

Μετά τους βομβαρδισμούς αυτούς, ο διευθυντής του Διεθνούς Οργανισμού Ατομικής Ενέργειας (ΔΟΑΕ) κάλεσε να ασκηθεί «η μέγιστη αυτοσυγκράτηση» από στρατιωτική άποψη. Εξαπολύοντας την επίθεση εναντίον της Τεχεράνης την 28η Φεβρουαρίου, το Ισραήλ και οι ΗΠΑ άρχισαν έναν πόλεμο που απογείωσε τις τιμές των υδρογονανθράκων, ιδιαίτερα μετά τα πλήγματα σε εγκαταστάσεις πετρελαίου και φυσικού αερίου.

Μετά το τελεσίγραφο του Ντόναλντ Τραμπ για το Ορμούζ, η Τεχεράνη αντέδρασε απειλώντας να βάλει στο στόχαστρο ενεργειακές υποδομές, ηλεκτροπαραγωγικές μονάδες κι εργοστάσια αφαλάτωσης νερού στην περιοχή, που ήδη ασφυκτιά εξαιτίας του πολέμου, κρίνοντας πως θα μετατραπούν σε «θεμιτούς στόχους». Αναφέρθηκε επίσης σε εταιρείες με αμερικανούς μετόχους. Οι τιμές του πετρελαίου ανέβαιναν λίγη ώρα μετά την έναρξη των συναλλαγών σήμερα με αυτήν του WTI, αμερικανικής ποικιλίας αναφοράς, να ξεπερνά τα 100 δολάρια.

Αν ο πόλεμος διαρκέσει «πάνω από έξι μήνες», «όλες οι οικονομίες του κόσμου θα υποφέρουν», προειδοποίησε ο πρόεδρος και διευθύνων σύμβουλος του γαλλικού κολοσσού των υδρογονανθράκων TotalEnergies, ο Πατρίκ Πουγιανέ, που υπολογίζει ότι επί του παρόντος κάπου «10 εκατομμύρια βαρέλια πετρελαίου την ημέρα δεν μπορούν να βγουν από τον Κόλπο».

Κάπου είκοσι χώρες -ανάμεσά τους τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, η Βρετανία, η Γαλλία, η Ιαπωνία- έχουν δηλώσει «έτοιμες να συμβάλουν στις προσπάθειες» για να ξανανοίξει το στενό του Ορμούζ, ωστόσο δεν εννοούν όλες το ίδιο πράγμα.

Στην ιρανική πρωτεύουσα, ο αριθμός των αμερικανοϊσραηλινών βομβαρδισμών έχει μειωθεί κάπως τις τελευταίες ημέρες κι οι αγορές ξαναβρήκαν κάποια ζέση. Αλλά κυριαρχεί η αγωνία και το άγχος. «Το μοναδικό κοινό πράγμα που αισθανόμαστε αυτή την περίοδο είναι η αβεβαιότητα για την έκβαση» αυτού του πολέμου, συνοψίζει η Σίβα, 31 ετών, κάτοικος της Τεχεράνης.