Τουρκία: Και η Αίγυπτος θα μπορούσε να ενταχθεί στο αμυντικό σύμφωνο της Μέκκας

Ο Τούρκος υπουργός Εξωτερικών Χακάν Φιντάν δήλωσε ότι η Αίγυπτος είναι ένας «φυσικός εταίρος» και θα μπορούσε σύντομα να ενταχθεί στο νέο αμυντικό σύμφωνο μεταξύ Σαουδικής Αραβίας, Τουρκίας και Πακιστάν. «Μόλις διευθετηθούν ορισμένα τεχνικά ζητήματα, δεν υπάρχει κανένας λόγος να μην αποτελέσει και η Αίγυπτος μέρος του».

Η εξέλιξη αυτή έρχεται μετά από μια δεκαετία έντονων εντάσεων μεταξύ Άγκυρας και Καΐρου, με επίκεντρο τη Λιβύη, τη Μουσουλμανική Αδελφότητα και την Ανατολική Μεσόγειο. Τα τελευταία χρόνια, ωστόσο, οι σχέσεις έχουν βελτιωθεί σημαντικά, με κοινές στρατιωτικές ασκήσεις, αμυντικές συμφωνίες και επισκέψεις υψηλού επιπέδου.

Και η Αίγυπτος;

Συγκεκριμένα: Ο Τούρκος υπουργός Εξωτερικών Χακάν Φιντάν δήλωσε το Σάββατο ότι η Αίγυπτος θα μπορούσε να ενταχθεί στη Συμφωνία Κοινής Άμυνας της Μέκκας, υπογραμμίζοντας ότι η Άγκυρα οραματίζεται την επέκταση του νέου περιφερειακού συμφώνου ασφαλείας πέρα από τα τρία ιδρυτικά μέλη του.

Αναφερόμενος στη συμφωνία, ο Φιντάν δήλωσε ότι ο πρόεδρος Ερντογάν οραματίζεται την πρωτοβουλία να διευρύνεται με την πάροδο του χρόνου, αντί να παραμείνει περιορισμένη στην Τουρκία, τη Σαουδική Αραβία και το Πακιστάν. «Το όραμα του προέδρου μας είναι αυτή η πρωτοβουλία να μην παραμείνει περιορισμένη σε τρεις χώρες, αλλά να αναπτυχθεί και, εφόσον χρειαστεί, να θέσει όλες τις χώρες υπό αυτή την ομπρέλα», δήλωσε. Ο Φιντάν πρόσθεσε ότι αρκετές ακόμη χώρες έχουν εκφράσει ενδιαφέρον να ενταχθούν στο πλαίσιο.

Σύμφωνο βασισμένο στο ΝΑΤΟ

Η Συμφωνία Κοινής Άμυνας της Μέκκας υπεγράφη στις 7 Αυγούστου από την Τουρκία, τη Σαουδική Αραβία και το Πακιστάν. Πρόκειται για σύμφωνο αμοιβαίας άμυνας, βάσει του οποίου μια επίθεση εναντίον ενός μέλους θεωρείται επίθεση εναντίον όλων. Προβλέπει επίσης στενότερη στρατιωτική συνεργασία, κοινό σχεδιασμό και συντονισμό στον τομέα της άμυνας, ενώ παραμένει ανοιχτό για την ένταξη νέων μελών, με τη συγκατάθεση των ιδρυτικών χωρών.

Ο Φιντάν χαρακτήρισε τη συμφωνία αποτέλεσμα σχεδόν τριών ετών συνεχών διαβουλεύσεων με τις χώρες-εταίρους, υποστηρίζοντας ότι η περιοχή χρειαζόταν έναν μηχανισμό συλλογικής άμυνας που θα συμβάλει στη βελτίωση της σταθερότητας και της ευημερίας. Σημείωσε ότι το σύμφωνο θα λειτουργεί με τρόπο τεχνικά παρόμοιο με το Άρθρο 5 του ΝΑΤΟ, με επιτροπή υπουργών, πολιτικές και στρατιωτικές επιτροπές, καθώς και μόνιμη γραμματεία αρμόδια για την εποπτεία της εφαρμογής των αποφάσεων.

Η γραμματεία θα έχει την έδρα της στη Σαουδική Αραβία, ενώ προβλέπονται επίσης κοινές στρατιωτικές ασκήσεις και προγράμματα εκπαίδευσης.

Προτεραιότητες Ορμούζ και Γάζα 

Απορρίπτοντας τις εκτιμήσεις ότι η συμμαχία στρέφεται κατά του Ιράν, ο Φιντάν υπογράμμισε ότι η συμφωνία έχει αμυντικό χαρακτήρα.
«Όταν ενωνόμαστε με αυτές τις χώρες, φυσικά μετατρέπεται σε έναν αμυντικό οργανισμό. Εκτός εάν δεχθεί επίθεση από το εσωτερικό ή από το εξωτερικό της περιοχής, αυτή η συμμαχία δεν θα αναλάβει δράση», δήλωσε. «Θέλω να υπογραμμίσω ότι το Ιράν δεν αποτελεί στόχο αυτής της συμμαχίας. Καμία χώρα που δεν μας επιτίθεται δεν αποτελεί στόχο μας».

Ο Φιντάν δήλωσε επίσης ότι Ιρανοί αξιωματούχοι είναι ενήμεροι για την πρωτοβουλία μέσω προηγούμενων διαβουλεύσεων και υποστήριξε ότι η Τουρκία θα μπορούσε να συνεχίσει να λειτουργεί ως μεσολαβητής, εφόσον αυτό ζητηθεί από τα εμπλεκόμενα μέρη. Αναφερόμενος στα ευρύτερα περιφερειακά ζητήματα, ο Φιντάν δήλωσε ότι η επίτευξη ακόμη και μιας προσωρινής συμφωνίας για το άνοιγμα εκ νέου του Ορμούζ παραμένει η πιο επείγουσα προτεραιότητα, σημειώνοντας ότι χώρες από τη Μέση Ανατολή, την Ευρώπη, την Ασία και τις Ηνωμένες Πολιτείες πιέζουν για την επανέναρξη της θαλάσσιας κυκλοφορίας.

Για τη Γάζα, επαίνεσε τη Χαμάς επειδή, όπως είπε, θέτει σε προτεραιότητα τον παλαιστινιακό λαό και κατηγόρησε το Ισραήλ ότι διστάζει να προχωρήσει στη δεύτερη φάση ενός ειρηνευτικού σχεδίου. Υποστήριξε επίσης ότι πρέπει να συνεχιστεί η διεθνής πολιτική απομόνωση του Ισραήλ.

Ο Φιντάν κάλεσε παράλληλα σε ανανεωμένες προσπάθειες για τον τερματισμό του πολέμου Ρωσίας-Ουκρανίας, προειδοποιώντας ότι η σύγκρουση θα μπορούσε να κλιμακωθεί περαιτέρω εάν συνεχιστεί. Σημαντικό σημείο του δημοσιεύματος: ο Φιντάν δεν είπε απλώς ότι η Αίγυπτος «ενδιαφέρεται». Η δήλωσή του παρουσιάζει το σύμφωνο ως δυνητικά ανοιχτή περιφερειακή αμυντική ομπρέλα, με τον Ερντογάν να επιδιώκει την προσθήκη και άλλων χωρών.