Τρεις ξεδιάντροπες παραδοχές για τον πόλεμο δια στόματος Τραμπ
02/05/2026
Αναμφίβολα η ασάφεια στόχων, κινήσεων και ρητορικής σε μια σύγκρουση θεωρητικά αποτελεί εύλογη τακτική για την πρόκληση σύγχυσης και αμηχανίας στον αντίπαλο, μόνο που στην περίπτωση του πολέμου κατά του Ιράν η τακτική αυτή δεν λειτούργησε καθόλου. Δεν μπέρδεψε ούτε μια στιγμή την Τεχεράνη, παρά την εξάλειψη της ηγεσίας της, καθώς είχε εξ αρχής μία και συνεκτική στρατηγική.
Έτσι, η πληθωρική ασάφεια που εισήγαγε ο πρόεδρος Τραμπ στη σύγκρουση δήθεν ως μείζονα τακτική, τελικά λειτούργησε μόνο για τις αγορές, στην επικοινωνία με τους Αμερικανούς πολίτες και το Κογκρέσο, σπέρνοντας αβεβαιότητα και ανασφάλεια, ενδεχομένως και ηττοπάθεια. Η απουσία σαφούς στόχου εξαρχής επισημάνθηκε ως στρατηγικό πρόβλημα, γιατί δεν προσδιόριζε με σαφήνεια στην συγκεκριμένη περίπτωση τον ορισμό της νίκης.
Ο Καρλ φον Κλάουζεβιτς είχε τονίσει στο 8ο βιβλίο στο “Περί του Πολέμου” πως «η κατάκτηση της Μόσχας και της μισής Ρωσίας στα 1812 δεν είχε καμιάν αξία για τον Βοναπάρτη, όσο δεν του έφερνε την ειρήνευση που επεδίωκε»… διότι έλειπε ένα μέρος «η καταστροφή του ρωσικού στρατού» και συμπέρανε: «Ο Βοναπάρτης δεν μπόρεσε να πετύχει το δεύτερο μέρος αργότερα, επειδή δεν είχε ήδη επιτευχθεί προηγουμένως, έτσι που το σύνολο του πρώτου μέρους του απέβη όχι μόνον άχρηστο, αλλά μοιραίο».
Αν ο πόλεμος των 12 ημερών κατά του Ιράν το 2025, άντε και ο πόλεμος των 50 ημερών του 2026 μέχρι την εκεχειρία δεν πέτυχαν να καταστρέψουν τις ιρανικές δυνάμεις, τότε η απειλή ενός τρίτου γύρου με την “ασημένια σφαίρα” για την εκμηδένιση του Ιράν, μπορεί να αποβή μοιραία. Εκτός από την απόλυτη νίκη στον πόλεμο, ο Κλάουζεβιτς επισημαίνει και μια άλλη αποτίμησή του, ότι δηλαδή «ο πόλεμος συντίθεται από επιμέρους ανεξάρτητα αποτελέσματα… και όλα εξαρτώνται από το οριστικό άθροισμα των αποτελεσμάτων». Η πρώτη εκδοχή είναι «η ρίζα των πάντων» και η δεύτερη δικαιολογεί «τις περιστάσεις».
Ο Παναγιώτης Κονδύλης στην δική του “Θεωρία του Πολέμου” αναλύοντας τον Κλάουζεβιτς εκτιμά πως ο Πρώσος θεωρητικός στην ωρίμανση της σκέψης του αποδέχεται ξεκάθαρα το «πρωτείο της πολιτικής», αντικαθιστώντας το δυαδικό σχήμα «απόλυτος» ή «πραγματικός» πόλεμος με το τριαδικό προσθέτοντας τον «πολιτικό χαρακτήρα» του πολέμου για την ερμηνεία του πολεμικού φαινομένου. Ο πολιτικός χαρακτήρας του πολέμου σχετίζεται ευθέως και με «ηθικούς παράγοντες»…
Στην περίπτωση του πολέμου κατά του Ιράν, ο Τραμπ επιχείρησε να προσδώσει κάποιο πολιτικό χαρακτήρα, επικαλούμενος ότι επί δεκάδες χρόνια οι μουλάδες δολοφονούσαν το λαό τους και να νομιμοποιήσει την επίθεση των ΗΠΑ ως προσπάθεια απελευθέρωσης. Δυστυχώς, μετά τους αμερικάνικους πολέμους του 21ου αιώνα, οι κλασικές δικαιολογίες των ΗΠΑ κατέρρευσαν μέσα στα ψέματα και την υποκρισία. Ως εκ τούτου, η μόνη πολιτική δικαιολογία ήταν η υπαρξιακή αγωνία του Ισραήλ, η οποία με εκτιμήσεις που αποδείχθηκαν λανθασμένες οδήγησαν την Ουάσιγκτον να λειτουργήσει ως proxy του Νετανιάχου.
Τρεις ξεδιάντροπες παραδοχές Τραμπ
Η απουσία πολιτικού χαρακτήρα, άρα και μιας ηθικής διάστασης που να τον δικαιολογεί, προέκυψε ξεδιάντροπα από τρεις παραδοχές του ίδιου του Αμερικανού προέδρου:
- Προσπαθώντας να δικαιολογήσει το κόστος του πολέμου 25-50 δισ. δολάρια και αναφερόμενος στην αποτελεσματικότητα του ναυτικού αποκλεισμού του Ιράν ομολόγησε το αδιανόητο: «Πηδάμε πάνω στο κατάστρωμα και αναλάβαμε τον έλεγχο του πλοίου. Πήραμε το φορτίο, πήραμε το πετρέλαιο… Είναι μια πολύ κερδοφόρα επιχείρηση. Ποιος θα φανταζόταν ότι θα κάναμε κάτι τέτοιο; Είμαστε σαν πειρατές. Είμαστε λίγο σαν πειρατές».
- Μπροστά στην αποφασιστικότητα και την ακαμψία της Τεχεράνης και παρά την ρητορική του εκμηδενισμού του Ιράν, ο Τραμπ δήλωσε πως «ίσως είναι καλύτερα χωρίς συμφωνία με το Ιράν».
- Παρέκαμψε με αντισυνταγματικό τρόπο την υποχρέωσή του να λογοδοτήσει στο Κογκρέσο και να λάβει έγκριση ή απόρριψη μετά την προθεσμία των 60 ημερών, υποστηρίζοντας ότι οι «εχθροπραξίες έχουν τερματιστεί». Ο στρατός όμως θα διατηρήσει την παρουσία στην περιοχή για να αποτρέψει πιθανές απειλές από το Ιράν.
Η εκεχειρία και τα παραπάνω αποτελούν μέθοδο φυγής, ή προσχήματα για την συγκέντρωση νέων δυνάμεων, πυραύλων και πυρομαχικών και άλλων τεχνολογικών υποδομών για το χτύπημα της “ασημένιας σφαίρας” που θα διαλύσει τη χώρα και θα την γυρίσει στην «λίθινη εποχή»; Ή μήπως είναι ένα πολιτικό window dressing ώστε να πάει στον Σι Ζιπίνγκ όρθιος;
Διότι ο Κονδύλης, πάλι ερμηνεύοντας τον Κλάουζεβιτς, επισημαίνει υπό το πρίσμα ενός ιστορικού σχετικισμού ότι «η ένταξη του πολέμου στο μεγάλο σύνολο της “πολιτικής επικοινωνίας” σημαίνει ακριβώς την αποκατάσταση μιας στενής σχέσης ανάμεσα στη φύση του πολέμου και στη φύση των καταστάσεων».
Η ομολογία της «πειρατείας» που απευθυνόταν στο λούμπεν αμερικάνικο κοινό που είναι εξοργισμένο με τα 4 δολ. στην αντλία, αφαίρεσε κάθε επιχείρημα περί “δίκαιου πολέμου” και του αμυντικού χαρακτήρα του ναυτικού αποκλεισμού. Ταυτόχρονα όμως, στο μεγάλο σύνολο της πολιτικής επικοινωνίας, οι παραπάνω δηλώσεις και θέσεις του Τραμπ διαβάζονται ως οριστική αφαίρεση κάθε προσχήματος της αμερικάνικης δημοκρατίας και του ξεδιάντροπου ιμπεριαλισμού της.
Ακόμη και η γηραιά Ευρώπη σχολίασε την απειλή της αποχώρησης κάποιων αμερικανικών στρατευμάτων από τα εδάφη της ως εξής: «Η παρουσία αμερικανικών στρατευμάτων στην Ευρώπη εξυπηρετεί επίσης τα συμφέροντα των ΗΠΑ, στο πλαίσιο των παγκόσμιων ενεργειών τους»…





