Ασφαλίσεις υγείας – αναπροσαρμογές ασφαλίστρων

Η ασφαλιστική αγορά επανειλημμένα έχει αναδείξει δημόσια την ανάγκη άμεσων και ουσιαστικών παρεμβάσεων για τον εξορθολογισμό του κόστους υγείας χωρίς ωστόσο να έχει υπάρξει πρόοδος μέχρι σήμερα.

Όταν η δημόσια συζήτηση περιορίζεται στις ασφαλιστικές εταιρίες, χωρίς να λαμβάνει υπόψη όλους τους παράγοντες που διαμορφώνουν το κόστος της ασφάλισης, είναι αδύνατο να δοθεί ουσιαστική λύση στο πρόβλημα.

Γιατί γίνονται οι αναπροσαρμογές ασφαλίστρων

Οι ασφαλιστικές εταιρίες δεν δημιουργούν ούτε διαμορφώνουν οι ίδιες τις δαπάνες υγείας. Τις καλύπτουν. Πληρώνουν το κόστος της περίθαλψης που λαμβάνουν οι ασφαλισμένοι τους από ιδιώτες παρόχους υγείας, όπως κλινικές και ιατρούς, μέσω των ασφαλίστρων που συγκεντρώνουν.

Οι ασφαλιστικές εταιρίες λειτουργούν με βάση το αυστηρό ευρωπαϊκό πλαίσιο Solvency II, το οποίο τις υποχρεώνει να διαθέτουν πάντα επαρκή κεφάλαια για να καλύπτουν τις υποχρεώσεις τους προς τους ασφαλισμένους. Όταν το κόστος των αποζημιώσεων αυξάνεται, οι εταιρίες χρειάζεται να προσαρμόζουν τα ασφάλιστρα. Διαφορετικά, υποχρεώνονται να βάλουν επιπλέον δικά τους κεφάλαια, ώστε να συνεχίσουν να πληρούν τις απαιτήσεις του Solvency II.

Αν οι αυξήσεις περιορίζονταν σταθερά στο 7% ετησίως, όπως συνέβη το 2025, θα δημιουργούνταν σημαντικές κεφαλαιακές ανάγκες για τη διασφάλιση της συμμόρφωσης με το Solvency II, οι οποίες εκτιμάται ότι θα υπερέβαιναν τα €5 δισ. Το ποσό αυτό αντιστοιχεί σε περισσότερο από το διπλάσιο των συνολικών ιδίων κεφαλαίων που διατηρεί σήμερα η ελληνική ασφαλιστική αγορά για όλους τους κλάδους (€4,1 δισ.).

Κάθε ασφαλιστική εταιρία διαμορφώνει υπεύθυνα την τιμολογιακή της πολιτική σύμφωνα με τις τεχνικοοικονομικές ανάγκες του χαρτοφυλακίου της, διασφαλίζοντας συγχρόνως την βιωσιμότητά της, όπως επιτάσσει το αυστηρό εποπτικό χρηματοοικονομικό πλαίσιο που διέπει τον κλάδο (Solvency), ενημερώνοντας παράλληλα τους ασφαλισμένους της για τους παράγοντες που επηρεάζουν τις αναπροσαρμογές.

Γιατί αυξάνεται το κόστος της υγειονομικής κάλυψης

Τα τελευταία χρόνια υπάρχει σημαντική αύξηση του κόστους των υπηρεσιών υγείας:

Το 2024 οι αποζημιώσεις των ασφαλιστικών εταιριών αυξήθηκαν κατά περίπου €150 εκατ. σε σχέση με το 2023, δηλαδή 21%.

Η μέση ετήσια αύξηση των συνολικών αποζημιώσεων υγείας για το διάστημα 2020-2024 ανέρχεται σε 10,8%, ενώ ειδικά για την περίοδο 2022-2024 το ποσοστό αυτό εκτινάχθηκε στο 18,9%.

Η αύξηση του κόστους της υγειονομικής κάλυψης αποτελεί διεθνή πρόκληση, ως αποτέλεσμα της γήρανσης του πληθυσμού, των πληθωριστικών πιέσεων και της συνεχούς εξέλιξης της ιατρικής επιστήμης.

Ειδικότερα, η ενσωμάτωση νέων ιατρικών τεχνολογιών, καινοτόμων θεραπειών και προηγμένων διαγνωστικών μεθόδων η οποία βελτιώνει σημαντικά τα αποτελέσματα για τους ασθενείς, συνεπάγεται και ιδιαίτερα υψηλό κόστος.

Στην Ελλάδα, η πίεση αυτή είναι εντονότερη λόγω συγκεκριμένων χαρακτηριστικών της αγοράς υγείας. Ο υψηλός βαθμός συγκέντρωσης στους ιδιωτικούς παρόχους, ιδιαίτερα στις νοσοκομειακές υπηρεσίες, σε συνδυασμό με την απουσία ενός ενιαίου και διαφανούς συστήματος τιμολόγησης, ενισχύουν τις ανοδικές πιέσεις στο κόστος.

Οι υπηρεσίες των ιδιωτικών νοσοκομείων στην Ελλάδα συγκαταλέγονται στις ακριβότερες στην Ευρώπη, φτάνοντας σε ορισμένες ιατρικές επεμβάσεις να είναι συγκρίσιμες ακόμη και με τα επίπεδα κόστους των Ηνωμένων Πολιτειών, ενώ επιβαρύνονται επιπλέον με ΦΠΑ 24%[i].

Σημειώνεται ότι η ελληνική ασφαλιστική αγορά καταβάλλει κάθε χρόνο αποζημιώσεις που προσεγγίζουν το 1 δισ. ευρώ για υπηρεσίες υγείας. Περίπου το 20% των αποζημιώσεων αυτών αντιστοιχεί σε φόρους και λοιπές επιβαρύνσεις υπέρ του Δημοσίου.

Οι προτάσεις της ασφαλιστικής αγοράς για τον περιορισμό του κόστους

η οριζόντια, σε δημόσιο και ιδιωτικό τομέα, και για όλους τους πληρωτές εφαρμογή διαφανών και διεθνώς αναγνωρισμένων συστημάτων αποζημίωσης νοσηλειών (DRGs),

η διεύρυνση της αδειοδότησης και λειτουργίας των Αυτόνομων Μονάδων Ημερήσιας Νοσηλείας στις μητροπολιτικές περιοχές Αθήνας και Θεσσαλονίκης, όπως ακριβώς και στη λοιπή χώρα, για τη διενέργεια επεμβάσεων μικρής και μεσαίας βαρύτητας

η επανεξέταση του καθεστώτος ΦΠΑ 24% στις ιδιωτικές υπηρεσίες υγείας,

επέκταση της απαλλαγής των ασφαλίστρων υγείας από το φόρο ασφαλίστρων 15% σε όλες τις ηλικίες ή τουλάχιστον στις ηλικίες άνω των 65 ετών.

σύμπραξη Δημόσιου και Ιδιωτικού Τομέα (ΣΔΙΤ) μέσω συνεργασίας των ασφαλιστικών εταιριών με δημόσια νοσοκομεία προς όφελος των πολιτών, των ασφαλισμένων και των εσόδων του κράτους.

Η ιδιωτική ασφάλιση καλύπτει ανάγκες περίθαλψης εκατοντάδων χιλιάδων πολιτών σε ιδιωτικές δομές μέσω ασφαλιστηρίων υγείας, ώστε και συμβάλλει ουσιαστικά και στην αποσυμφόρηση του ΕΣΥ και απορροφά υγειονομική δαπάνη προς όφελος του κρατικού προϋπολογισμού, βοηθώντας έμπρακτα στη βιωσιμότητα του δημόσιου συστήματος.