Ένωση Ενοικιαστών Θεσσαλονίκης: Γιατί στεκόμαστε με τα Προσφυγικά και τον αγώνα τους

Το βλέπουμε καθημερινά μέσα από τις υποθέσεις που φτάνουν στο σωματείο μας. Όσο αυξάνονται οι τιμές γης, τόσο αυξάνονται όχι μόνο τα ενοίκια αλλά και η επιθετικότητα των πρακτικών των κερδοσκόπων, ανάμεσά τους και των εκμισθωτών: παράλογες αυξήσεις στο τέλος της μίσθωσης, καταχρηστικοί όροι, απειλές έξωσης, αδιαφορία για επισκευές και κακοσυντηρημένα σπίτια που νοικιάζονται σε εξωφρενικές τιμές. Την ίδια στιγμή προωθούνται νόμοι για fast track εξώσεις, ώστε τα συμβόλαια να γίνουν ακόμη πιο ευέλικτα προς όφελος των εκμισθωτών και η απειλή της άμεσης έξωσης να λειτουργεί ως μόνιμος εκβιασμός απέναντι στους ενοικιαστ(ρι)ες.

Η απειλή εκκένωσης στα Προσφυγικά έχει το ανάλογό της στις χιλιάδες «αόρατες» εξώσεις των προηγούμενων χρόνων, από εκμισθωτές προς ενοικιαστές και από τράπεζες προς χρεωμένα νοικοκυριά.

Γι’ αυτό ο αγώνας των Προσφυγικών αφορά όλους και όλες. Και ο αγώνας όλων αφορά τα Προσφυγικά. Είναι αγώνας απέναντι στον εκτοπισμό, την κερδοσκοπία και τη μετατροπή των πόλεών μας σε πεδίο επένδυσης και τουριστικής κατανάλωσης. Ο αντίπαλος είναι κοινός: τα λίγα αλλά πανίσχυρα συμφέροντα που μετατρέπουν τη γη και την κατοικία σε πεδίο κερδοφορίας.
Για να δικαιολογήσει και να νομιμοποιήσει τα σχέδιά του προς όφελος της κερδοσκοπίας ο κρατικός μηχανισμός αποκρύβει ή παραποιεί ορισμένα πράγματα.

1. Μία από τις βασικές θέσεις της Ένωσης Ενοικιαστ(ρι)ών Θεσσαλονίκης είναι ότι η κενή δημόσια και ιδιωτική περιουσία πρέπει να αξιοποιείται για κοινωνικούς σκοπούς και όχι για ιδιωτικό κέρδος. Τα Προσφυγικά της Λεωφόρου Αλεξάνδρας δεν είναι ένα «άδειο συγκρότημα» προς αξιοποίηση. Είναι ένας ιστορικός τόπος κατοικίας, προσφυγικής μνήμης και κοινωνικής ζωής, που εδώ και δεκαέξι χρόνια κατοικείται και φροντίζεται από μια αυτοοργανωμένη κοινότητα περισσότερων από 400 ανθρώπων.

2. Η Περιφέρεια ισχυρίζεται ότι σχεδιάζει μια μορφή κοινωνικής κατοικίας που θα ωφελήσει και το νοσοκομείο Άγιος Σάββας. Όμως η ίδια η κοινότητα έχει ήδη δημιουργήσει δομές αλληλοβοήθειας, φροντίδας, φιλοξενίας, παιδικής απασχόλησης και συλλογικής ζωής, ακόμη και χώρους φιλοξενίας για συνοδούς ασθενών του νοσοκομείου.

3. Το σχέδιο ανάπλασης παρουσιάζεται ως αποκατάσταση και δημιουργία κοινωνικής κατοικίας. Όμως τα Προσφυγικά είναι ήδη μια υπαρκτή μορφή κοινωνικής κατοικίας και συλλογικής φροντίδας. Σε μια εποχή όπου η τουριστικοποίηση, ο εξευγενισμός και η κερδοσκοπία διαλύουν τις γειτονιές, η κοινότητα των Προσφυγικών δείχνει ότι οι ίδιες οι κοινωνίες μπορούν να φροντίσουν τον χώρο, να διατηρήσουν ζωντανά τα κτίρια και να οργανώσουν τη ζωή με βάση τις ανάγκες των ανθρώπων και όχι της αγοράς.

Ως Ένωση Ενοικιαστ(ρι)ών Θεσσαλονίκης επαναλαμβάνουμε το αίτημά μας για πραγματική κοινωνική κατοικία, δημόσια και προσβάσιμη. Η κοινωνική κατοικία όμως δεν μπορεί να χρησιμοποιείται ως πρόσχημα για την εκκένωση και τον εκτοπισμό ευάλωτων ανθρώπων. Παραμένουν επίσης αναπάντητα κρίσιμα ερωτήματα: ποιος θα διαχειρίζεται αυτή την «κοινωνική κατοικία», με ποια κοινωνικά κριτήρια και με ποιες εγγυήσεις; Στην πράξη, τα περισσότερα στεγαστικά προγράμματα λειτουργούν ως μηχανισμοί εξασφάλισης κερδοφορίας για εκμισθωτές, developers και κατασκευαστές, ακολουθώντας την ίδια λογική που αναδιαμορφώνει τις πόλεις μας, με την αύξηση τιμών γης και ενοικίων, τον εκτοπισμό κατοίκων και τη μετατροπή της κατοικίας σε επενδυτικό προϊόν. Στην Ελλάδα, το βασικό μοντέλο «κοινωνικής κατοικίας» που προωθείται είναι η λεγόμενη «Κοινωνική Αντιπαροχή», ένα σχήμα που μεταφέρει δημόσιο πλούτο και ευρωπαϊκό χρήμα σε εργολαβικά συμφέροντα, ιδιωτικοποιώντας δημόσια γη με ελάχιστα κοινωνικά ανταλλάγματα.

Η Συνέλευση των Προσφυγικών έχει μια δημιουργική αντιπρόταση. Έχει ήδη καταθέσει πρόταση αυτοοργανωμένης ανάπλασης που συνδυάζει την αποκατάσταση των κτιρίων με τη διατήρηση όλων των κατοίκων, την προστασία της ιστορικής μνήμης και την ενίσχυση των κοινωνικών δομών που ήδη λειτουργούν.

Καλούμε όλη την κοινωνία να σταθεί στο πλευρό της Κοινότητας των Προσφυγικών και να στηρίξει το σχέδιο αυτοοργανωμένης ανάπλασης των κατοίκων. Απαιτούμε την άμεση ανάκληση της Προγραμματικής Σύμβασης της Περιφέρειας Αττικής και το σταμάτημα κάθε απειλής εκκένωσης.
Αλληλεγγύη στους δύο απεργούς πείνας και άμεση ικανοποίηση των αιτημάτων τους.
Οργανωνόμαστε μαζί!