Κύμη Ιταλίας 474 π.Χ. Ο θρίαμβος της ελληνικής τριήρους

Παντελής Καρύκας
837

Η πόλη της Κύμης στην Κάτω Ιταλία ιδρύθηκε στον κόλπο της Νάπολη, τον 8ο αιώνα π.Χ. από Έλληνες αποίκους από την Εύβοια. Μέσω της πόλης αυτής μεταφέρθηκε στην Ευρώπη το Χαλκιδικό αλφάβητο, το οποίο είναι ο πρόγονος του λατινικού αλφαβήτου.

Η πόλη άκμασε και επεκτάθηκε στην ιταλική ενδοχώρα. Το γεγονός αυτό ενόχλησε τους Ετρούσκους, οι οποίοι επιχείρησαν να την καταλάβουν, αλλά το 504 π.Χ. ηττήθηκαν κατά κράτος από τους Έλληνες.

Οι Ετρούσκοι όμως δεν παραιτήθηκαν από τα σχέδιά τους. Κατάλαβαν δε πως για να καταλάβουν την Κύμη όφειλαν πρώτα να συγκροτήσουν και ισχυρό στόλο. Τελικά το 474 π.Χ. έχοντας συγκροτήσει έναν εντυπωσιακό στόλο, αποφάσισαν πως είχε έρθει ο καιρός να εκδικηθούν τους Έλληνες για την προηγούμενη ήττα τους.

Οι Κυμαίοι έμαθαν με ανησυχία τις προετοιμασίες των αντιπάλων τους και κατάλαβαν ότι μόνοι τους δεν θα μπορούσαν να αντισταθούν, καθώς οι Ετρούσκοι είχαν προχωρήσει σε γενική κινητοποίηση των δυνάμεών τους. Έτσι ο άρχοντας της Κύμης Αριστόδημος ζήτησε τη βοήθεια της ισχυρότερης ελληνικής πόλης της Δύσης, των Συρακουσών.

Οι Ετρούσκοι πολιόρκησαν την Κύμη με ισχυρές δυνάμεις και ο στόλος τους την απέκλεισε από τη θάλασσα. Εκεί όμως που όλα έβαιναν καλώς για τους Ετρούσκους εμφανίστηκε ο Ιέρων των Συρακουσών, επικεφαλής του στόλου του.

Τα ετρουσκικά πλοία ανοίχτηκαν αμέσως στο πέλαγος για να τον αντιμετωπίσουν, βασιζόμενα στην τεράστια αριθμητική τους υπεροχή, όπως αναφέρουν οι αρχές πηγές, χωρίς όμως να αναφέρουν και ακριβώς τους αριθμούς των πλοίων της κάθε πλευράς.

Υπήρχε όμως μια ιδιαίτερα σημαντική λεπτομέρεια που οι Ετρούσκοι δεν είχαν υπολογίσει. Τα ελληνικά πλοία ήταν τριήρεις, ενώ τα δικά τους ήταν παλαιότερης τεχνολογίας σκάφη. Ο Ιέρων, έχοντας συναίσθηση της υπεροχής των σκαφών του, αλλά και εμπιστοσύνη στη ναυτοσύνη των Ελλήνων ναυτών του, ύψωσε την ασπίδα του, δίνοντας το σύνθημα της επίθεσης.

Τα ελληνικά πλοία αμέσως, κατέβασαν τα ιστία και κινούμενα μόνο με τα κουπιά, εφόρμησαν κατά πάνω στα εχθρικά, με τα πληρώματα να ψάλλουν τον παιάνα. Η ελληνική επίθεση σάρωσε, κυριολεκτικά, τον υπερπολλαπλάσιο εχθρικό στόλο.

Τα ετρουσκικά πλοία δεν κατάφεραν να αντιμετωπίσουν τα έμβολα των τρίηρεων και το ένα μετά το άλλο βυθίζονταν. Όσα απέμειναν άνοιξαν πανιά και τράπηκαν σε φυγή, γεμίζοντας απογοήτευση και τις χερσαίες δυνάμεις που παρακολουθούσαν τη ναυμαχία.

Η Κύμη είχε σωθεί. Το χειρότερο για τους Ετρούσκους ήταν ότι η ήττα αποτέλεσε τον καταλύτη της ισχύος τους. Η συντριβή κατέστρεψε την πολιτική επιρροή τους στην περιοχή. Ο μεγάλος ποιητής Πίνδαρος τίμησε τη μεγάλη αυτή και εν πολλοίς άγνωστη ελληνική νίκη στην πρώτη του Πυθική Ωδή.