ΕΕ: Η μάχη του προϋπολογισμού – Η Γαλλία απορρίπτει την πρόταση Κόστα
21/11/2026
Η Γαλλία απέρριψε τη νέα πρόταση του Αντόνιο Κόστα για τον προϋπολογισμό της ΕΕ 2028 – 2034, με το Ελιζέ να εκτιμά ότι υπό αυτήν τη μορφή, «δεν συνιστά βάση για μια συμφωνία». «Το νέο διαπραγματευτικό πλαίσιο για τον επόμενο πολυετή ευρωπαϊκό προϋπολογισμό είναι πολύ απογοητευτικό. Δεν ανταποκρίνεται στις προσδοκίες, ιδίως όσον αφορά την Κοινή Αγροτική Πολιτική (ΚΑΠ) και, ειδικότερα, τη διασφάλιση των εισοδηματικών ενισχύσεων των αγροτών», επισήμανε η γαλλική προεδρία για την πρόταση του προέδρου του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου.
Τη νέα πρόταση για το Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο (ΠΔΠ) της Ευρωπαϊκής Ένωσης για την περίοδο 2028-2034, με περικοπές ύψους 204 δισ. ευρώ σε τρέχουσες τιμές, που αντιστοιχούν περίπου στο 10% της αρχικής πρότασης της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, παρουσίασε νωρίτερα το Σάββατο, ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, Αντόνιο Κόστα, ενόψει της Συνόδου Κορυφής που θα πραγματοποιηθεί στις Βρυξέλλες την Πέμπτη 26 και την Παρασκευή 27 Νοεμβρίου.
Ο Αντόνιο Κόστα χαρακτήρισε την πρότασή του «καλή βάση για την επίτευξη συμφωνίας» μεταξύ των κρατών-μελών, τονίζοντας ότι επιδιώκει να συνδυάσει τη χρηματοδότηση των νέων στρατηγικών προτεραιοτήτων της ΕΕ με τη διατήρηση των παραδοσιακών ευρωπαϊκών πολιτικών και τον περιορισμό των εθνικών συνεισφορών.
Σύμφωνα με τον ίδιο, η νέα πρόταση προέκυψε έπειτα από διμερείς διαβουλεύσεις με όλα τα κράτη-μέλη και εξέφρασε την πεποίθηση ότι μπορεί να αποτελέσει τη βάση για την προσέγγιση των θέσεων των κρατών-μελών και την επίτευξη τελικής συμφωνίας πριν από το τέλος του 2026, όπως μεταδίδει το ΑΠΕ.
Αυξήσεις για την άμυνα
Ειδικότερα, σε σύγκριση με τον σημερινό προϋπολογισμό της περιόδου 2021-2027, η νέα πρόταση που κατέθεσε ο Αντόνιο Κόστα προβλέπει αύξηση κατά 120% των κονδυλίων για την ανταγωνιστικότητα και κατά 232% για την άμυνα. Παράλληλα, διπλασιάζεται η χρηματοδότηση προς τα κράτη-μέλη για τη μετανάστευση και την προστασία των συνόρων, ενώ τα κονδύλια για την ενίσχυση της διεθνούς παρουσίας της ΕΕ αυξάνονται κατά 23%.
Στο στόχαστρο των περικοπών μπαίνουν οι περιφερειακές δαπάνες της ΕΕ – γνωστές ως πολιτική συνοχής – κίνηση που σκοπό έχει να λειτουργήσει κατευναστικά για την ομάδα των λεγόμενων «φειδωλών» χωρών με πρωταγωνίστριες τη Γερμανία και την Ολλανδία, που ωστόσο εξακολουθούν να ζητούν περικοπές εκατοντάδων δισ. ευρώ, προκειμένου να περιοριστεί η αύξηση των εθνικών συνεισφορών.
Για να χρηματοδοτηθούν νέες προτεραιότητες στην ΕΕ (όπως η άμυνα, η ασφάλεια και η ανταγωνιστικότητα), προτείνονται περικοπές στα παραδοσιακά κονδύλια της Κοινής Αγροτικής Πολιτικής (ΚΑΠ) και της Πολιτικής Συνοχής. Αυτό συναντά σφοδρές αντιδράσεις από χώρες του Νότου και της Ανατολικής Ευρώπης —συμπεριλαμβανομένης της Ελλάδας— καθώς απειλούνται κρίσιμα αναπτυξιακά πακέτα.
Η πρόταση Πιερρακάκη
Την ίδια στιγμή, μία ελληνική πρωτοβουλία που φιλοδοξεί να αλλάξει τον τρόπο χρηματοδότησης των ευρωπαϊκών προτεραιοτήτων περνά πλέον στο επίκεντρο των διαπραγματεύσεων για τον νέο προϋπολογισμό της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Πρόκειται για την πρόταση του υπουργού Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών και προέδρου του Eurogroup, Κυριάκου Πιερρακάκη, για τη δημιουργία μιας Ευρωπαϊκής Ένωσης Ραδιοφάσματος (European Spectrum Union), η οποία προβλέπει την αξιοποίηση των εσόδων από τις δημοπρασίες τηλεπικοινωνιακών συχνοτήτων, με αιχμή το 6G.
Βασικά στοιχεία της πρωτοβουλίας έχουν ενσωματωθεί στο αναθεωρημένο διαπραγματευτικό πλαίσιο (Nego-box) για το Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο 2028-2034, που παρουσίασε ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, Αντόνιο Κόστα, έπειτα από διαβουλεύσεις με τα κράτη-μέλη. Η εξέλιξη αυτή σηματοδοτεί ένα σημαντικό βήμα για την ελληνική πρόταση, η οποία μεταφέρεται από το επίπεδο της πολιτικής συζήτησης στις επίσημες διαπραγματεύσεις για τον ευρωπαϊκό προϋπολογισμό.
Η πρόταση προβλέπει τον πανευρωπαϊκό συντονισμό των μελλοντικών δημοπρασιών συχνοτήτων για την ανάπτυξη δικτύων 6G. Μέρος των εσόδων από τα δικαιώματα χρήσης του ραδιοφάσματος θα μπορούσε να κατευθυνθεί στον προϋπολογισμό της ΕΕ, ενώ ένα άλλο μέρος θα αξιοποιηθεί για τη χρηματοδότηση στρατηγικών τεχνολογικών επενδύσεων. Η αρχική εκτίμηση για τη χρηματοδοτική δυνατότητα της πρωτοβουλίας ανέρχεται σε 12-15 δισ. ευρώ, χωρίς να συνυπολογίζονται πιθανά πρόσθετα έσοδα από μελλοντικές ανανεώσεις αδειών 5G.
Τι προβλέπει το αναθεωρημένο Nego-box
Το αναθεωρημένο Nego-box προβλέπει ειδικότερα την ένταξη των εσόδων από τα δικαιώματα χρήσης του ραδιοφάσματος στη ζώνη άνω των 6 GHz, η οποία προορίζεται για τις υπηρεσίες 6G, ως πρόσθετης πηγής χρηματοδότησης του ευρωπαϊκού προϋπολογισμού. Με τον τρόπο αυτό, οι νέοι πόροι θα μπορούσαν να περιορίσουν αντίστοιχα τις εθνικές συνεισφορές των κρατών-μελών.
Παράλληλα, ανοίγει η συζήτηση για την αξιοποίηση εσόδων και από άλλες τηλεπικοινωνιακές συχνότητες, όταν λήξουν ή ανανεωθούν υφιστάμενα δικαιώματα χρήσης που έχουν παραχωρηθεί μέσω δημοπρασιών σε εθνικό επίπεδο. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή αναμένεται να ενσωματώσει τη σχετική πρόταση στην αντίστοιχη τομεακή νομοθεσία κατά το πρώτο εξάμηνο του 2028.
Η πρωτοβουλία βασίζεται σε ένα μοντέλο που εφαρμόστηκε ήδη στην Ελλάδα, κατά τη θητεία του Κυριάκου Πιερρακάκη στο υπουργείο Ψηφιακής Διακυβέρνησης. Τότε, το 25% των εσόδων από τη δημοπράτηση των συχνοτήτων 5G κατευθύνθηκε στο επενδυτικό Ταμείο Φαιστός (Phaistos Fund), με στόχο τη χρηματοδότηση καινοτόμων επιχειρήσεων και τεχνολογιών.
Η ελληνική πρόταση επιχειρεί τώρα να μεταφέρει αυτή την προσέγγιση σε ευρωπαϊκό επίπεδο, αξιοποιώντας τη μετάβαση στο 6G για την ενίσχυση της ενιαίας αγοράς τηλεπικοινωνιών και τη δημιουργία νέων χρηματοδοτικών εργαλείων. Μέσω της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων και της συμμετοχής ιδιωτικών κεφαλαίων, τα έσοδα θα μπορούσαν να λειτουργήσουν ως μοχλός για την προσέλκυση πρόσθετων επενδύσεων σε δίκτυα νέας γενιάς, υποδομές τεχνητής νοημοσύνης και κρίσιμες ψηφιακές τεχνολογίες.





