Γιατί δεν κάθισα να ακούσω τον Ρούμπιο…

Δεν παρακολούθησα, που λέτε, τον λόγο του Ρούμπιο στην Πνύκα γιατί έβλεπα το ηλιοβασίλεμα από την ταράτσα του ΑΜΑ (Αναρχικού Μουσείου Αμμωνίου). Συγχρόνως διάβαζα φωναχτά τον Μηλίων Διάλογο του Θουκυδίδη. Τί να μας πει τώρα ο ανθύπατος; Λόγια για λόγια κι άλλα λόγια σ’ αυτή την απομακρυσμένη επαρχία της Ανατολής με τους υποτελείς να τρέχουν ένα γύρο κατενθουσιασμένοι για την τιμή που τους έγινε. (Μετά τον Θουκυδίδη θα διαβάσω και την Σατραπεία του Καβάφη ως πικρό επιδόρπιο).

Για την ταμπακιέρα βέβαια τίποτα. Ίσες αποστάσεις και ισορροπία του τρόμου. Εξάλλου στην αρχαιότητα δεν είχαν καλώδια. Είχαν; Το σωστό να λέγεται… Από την άλλη σκέπτομαι, γιατί όχι; Τον Ιερό Βράχο και τα πέριξ έχουν πατήσει και βεβηλώσει κατά καιρούς ο Σύλλας, ο Νέρων, οι Έρουλοι, η καταλανική εταιρεία, ο Μωάμεθ Β, ο Μοροζίνι, ο Ελγίνος, ο πατέρας Μπους μαζί με τον πατέρα Μητσοτάκη… Γιατί όχι και ο Macron ή ο Ρούμπιο;

Η Ελλάδα σήμερα δεν παράγει τίποτα άλλο παρά σύμβολα και συμβολισμούς. Όπως λ.χ την Πνύκα και την εκκλησία Δήμου, τον Άρειο Πάγο και την δικαιοσύνη ή το συμμετρικό κάλλος του Παρθενώνα ως υλική αποθέωση του πνευματικού. «Αυτά έχουμε αυτά δίνουμε» όπως έλεγε και ο “αρχαιολόγος” της σπείρας στον προφητικό “Δράκο” του Νίκου Κούνδουρου, από το 1954. Τότε που η Ελλάδα μόλις είχε αλλάξει στρατόπεδο και που ο κολλητός του Νίκου, ο Μάνος Χατζιδάκις, μετέτρεπε τη… Γερακίνα σε ένα american boogie boogie…

 

Είπαμε: Ο τόπος αυτός δεν παράγει τίποτε άλλο παρά μάρμαρα και σύμβολα. Ρωτήστε και τη Λίνα (που επί επτά χρόνια τώρα, τα εμπορεύεται αμφότερα. Αν και μάλλον άτσαλα). Τώρα τί σχέση έχει η αθηναϊκή δημοκρατία του Ε΄ αιώνα με την φθίνουσα υπερδύναμη του ΧΧ αιώνα; Νομίζω ότι το κοινό τους στοιχείο είναι ο κυνισμός προς τους συμμάχους και την επίδειξη δύναμης προς κάθε αδύναμο. Τελευταίο τους θύμα η ΕΕ!

Αλλά αυτά, φαντάζομαι, δεν τα είπε ο μελλοντικός (;) πρόεδρος της Αμερικής. Ευτυχώς τα είπε σε χρόνο ανύποπτο η πρέσβειρα της μεγάλης Συμμάχου μας ώστε να μην υπάρξει καμία αμφιβολία σχετικά με το ποιός κρατάει και το μαχαίρι και το πεπόνι.

Εάν πάντως πρέπει να εντοπίσουμε διαφορές ανάμεσα στην αρχαία Αθήνα και την Ουάσιγκτον του σήμερα, αυτές βρίσκονται στην πολιτική και πολιτειακή πρακτική και στο επικίνδυνο τόξο ανάμεσα στα άκρα, δηλαδή στην ολιγαρχία και την οχλοκρατία…Πράγματα που τα εννόησε ο Πλάτων, τα θεωρητικοποίησε ο Αριστοτέλης και τα βίωσαν στο πετσί τους ο Αριστοφάνης και ο Θουκυδίδης. Δηλαδή ο άνθρωπος που έπρεπε να ερμηνεύσει με τον πιο στιλπνό και πικρό τρόπο τα αίτια της παρακμής της μεγάλης Πόλης στον Επιτάφιο που μετέφερε.

Ο πολιτισμικός ιμπεριαλισμός

Ο Επιτάφιός δεν είναι ο ύμνος για τη δημοκρατία όπως μαθαίναμε παλιά στο σχολείο – σήμερα δεν διδάσκεται αυτό το συγκλονιστικό κείμενο – αλλά ο θρήνος, το ρέκβιεμ ενός αθηναιολάτρη για την απώλεια της. Ενώ ο λόγος για τον οποίο ο ελληνισμός δεν έγινε ποτέ παγκόσμια δύναμη, όπως η Ρώμη, είναι κυρίως επειδή υπερασπίστηκε έναν παγκόσμιο πολιτισμό περισσότερο παρά ένα imperium.

Υπερασπίστηκε τον ιμπεριαλισμό των ιδεών, της ανάλυσης και της σύνθεσης, της φιλοσοφίας και της επιστήμης αλλά και της απαράμιλλης τέχνης, αντί για τις εισβολές, τις λεηλασίες, τις γενοκτονίες και την αποικιοκρατία. Πρότυπα – θετικά και αρνητικά – από τα οποία δεν ξέφυγε ποτέ ο δυτικός κόσμος. Όπως επίσης δεν ξεπέρασε ποτέ το σύμπλεγμα του απέναντι στον Ελληνισμό και την Ελλάδα. Με πρώτους τους Ρωμαίους και έπειτα όλους τους υπόλοιπους. Με τελευταίους και πιο μοιραίους τους Ιταλούς.

Από τον Δάνδολο ως τον Μουσολίνι και από την Κωνσταντινούπολη και την πρώτη άλωση ως την Βόρεια Ήπειρο, την Κέρκυρα και την Μικρασία (eίναι ενδεικτικό ότι κατά την κατοχή των Δωδεκανήσων απαγορευόταν η ελληνική γλώσσα στα σχολεία). Οι φίλοι και σύμμαχοι μας. Οι γενναίοι πορθητές της Έλλης! Οι οποίοι και στην πρόσφατη ανακήρυξη της κοινής ΑΟΖ στην οποία προχωρήσαμε βεβιασμένα λόγω…Τουρκίας, φρόντισαν πάλι να μας ρίξουν.

Τρεις μήνες πριν στην Τουρκία ήταν!

Τα είπε αυτά ο κύριος Ρούμπιο ή, έστω, ο κύριος Γεραπετρίτης; Ε, ας τα πει τουλάχιστον ένας ιστορικός τέχνης. Επειδή θα μας τρελάνουν όλα τα έχοντα μνήμη και ενημέρωση χρυσόψαρου μέσα μαζικής ενημέρωσης: Ότι δήθεν ο Ρούμπιο δεν επισκέφθηκε την Άγκυρα και η Άγκυρα τα έχει βάψει μαύρα από την…αναβάθμιση μας. Μα το έκανε, αδέλφια, πριν τρεις μήνες!

Συγκεκριμένα: Ο Αμερικανός υπουργός Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο επισκέφθηκε την Τουρκία τον Ιούλιο του 2026. Ο Ρούμπιο ταξίδεψε στην Άγκυρα το διήμερο 7-8 Ιουλίου 2026, συνοδεύοντας τον Πρόεδρο των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ (!) για την 36η Σύνοδο Κορυφής του ΝΑΤΟ.

Όσο για τα μαθήματα δημοκρατίας…Οι ΗΠΑ, κολοφώνας της δημοκρατίας δυτικού τύπου, επί δύο χρόνια της πρόσφατης, προεκλογικής περιόδου τους, είχαν να διαλέξουν ανάμεσα σ’ έναν ανοϊκό κι έναν παρανοϊκό. Και διάλεξαν! Καμία, όθεν, σχέση με την δημοκρατία της Αθήνας αλλά μάλλον με τη Ρώμη της αυτοκρατορικής παρακμής. Τη Ρώμη του Κόμμοδου. Και βέβαια είναι πάντα επίκαιρο το σύνθημα: Φονιάδες των λαών Αμερικάνοι!

Εκτός από Ρούμπιο, ίσως δούμε κι Ερντογάν στην Πνύκα!

Θα είχε, πάντως, ενδιαφέρον να εξηγήσει ο κύριος Ρούμπιο από το βήμα της Πνύκας πώς είναι να απαγάγεις τον πρόεδρο μιας χώρας και να τον φέρνεις σιδηροδέσμιο στη δική σου και πώς γίνεται να ανατινάζεις των ηγέτη μιας άλλης χώρας μαζί με όλο το επιτελείο του πατώντας απλώς ένα κουμπί και μετά να μιλάς για δημοκρατία και ελευθερία.

Ή, τέλος, πώς γίνεται να στηρίζεις τους σφαγείς ενός ολόκληρου λαού και έπειτα να κάνεις έκκληση στα ανθρωπιστικά συναισθήματα του πλανήτη. Όσο για εμάς, ο επόμενος ρήτορας της Πνύκας, αν δεν είναι ο σύμμαχος Ερντογάν, τότε θα είναι ο αδελφός Νετανιάχου. Αυτούς ξέρουμε, αυτούς εμπιστευόμαστε (αυτό, από άλλη ταινία)!

ΥΓ. Πριν δώδεκα χρόνια ακριβώς είχαμε παρουσιάσει στο Μουσείο Βορρέ, μαζί με τον πολύτροπο όσο και πολύτιμο Άγγελο Παπαδημητρίου, την έκθεση “Ιστορία-Ειρωνεία”. Θέμα της η ιστορία και η οντολογία της, πόσο αμερόληπτη μπορεί να είναι, ποιοί την γράφουν, πώς την γράφουν και γιατί. Τέλος, πώς επηρεάζει, αυτή, η επίσημη “ιστορία”, την γενικότερη ιστορία της τέχνης και του πολιτισμού.

Με αυτές τις τελευταίες έννοιες, δηλαδή την τέχνη και τον πολιτισμό, να “ειρωνεύονται” με τα έργα τους, την άλλη, την.. επίσημη. Όντας πάντα εκτός κάδρου και απρόβλεπτες. Πάντα αιρετικές ως προς το κυρίαρχο δόγμα. Το τετράγωνο έξω από το σκάκι που έλεγε ο Νίκος Καρούζος και που δεν θα αντιληφθούν ποτέ οι επαγγελματίες του πολιτισμού, οι προσκυνημένοι και οι μενδωνίτσες.

Τον προσεχή Δεκέμβριο επιστρέφουμε στον ίδιο τόπο του εγκλήματος για μια νέα “Ιστορία-Ειρωνεία” επανεκδίδοντας τον, εξαντλημένο, κατάλογο. Ψυχή του όλου εγχειρήματος είναι ο Άγγελος Παπαδημητρίου, ο πιο “πολιτικός”, ο πιο καυστικός, μέσα από το δήθεν καλοκάγαθο, απολιτίκ χιούμορ του, καλλιτέχνης της εποχής μας και υλικό μας η συκοφαντημένη γενιά του ’30 και η πατριδολατρεία της. Καμμία σχέση με τους εθνικισμούς του κ. Ρούμπιο.