Η Τεχνητή Νοημοσύνη στην υπηρεσία της μαζικής επιτήρησης πληθυσμών

Έχουν, λοιπόν, ένα σοβαρό πρόβλημα: Πώς θα ελέγξουν τους πληθυσμούς τους, αν δεν μπορούν να πάνε σε πόλεμο; Μια διαφαινόμενη λύση είναι η δημιουργία κράτους μαζικής επιτήρησης και χειραγώγησης του πληθυσμού μέσω της Τεχνητής Νοημοσύνης (ΤΝ). Για χρόνια, ο νεοφιλελευθερισμός, με τη συστηματική απόρριψη της εγρήγορσης, που είχαν οι δημοκρατικές κοινωνίες ενάντια στη συγκέντρωση εξουσίας, προετοίμαζε το έδαφος για την εφαρμογή μιας υψηλής τεχνολογίας αυταρχικής διακυβέρνησης.

Η μηχανή της ΕΕ σταδιακά έπαυσε να υπηρετεί την Ευρώπη. Η Ευρώπη έγινε το καύσιμο της μηχανής που φέρει το όνομα ΕΕ. Ο αυταρχισμός είναι πλέον η φέρουσα δομή της Κομισιόν. Αποφάσεις με μεγάλες κοινωνικές προεκτάσεις λαμβάνονται από θεσμούς, χωρίς καμία δημοκρατική εντολή. Η προσωπική ζωή των διαφωνούντων συντρίβεται μέσω εκτελεστικών υπερβάσεων, που αντικατοπτρίζουν τακτικές ολοκληρωτισμού.

Χαρακτηριστική περίπτωση, ο Jacques Baud, στον οποίο η Κομισιόν πρόσφατα επέβαλε βαριές κυρώσεις (δέσμευση περιουσιακών στοιχείων, μετρητών, τραπεζικών καταθέσεων, ακινήτων, ταξιδιωτικές απαγορεύσεις), επειδή έκανε κριτική στη πολιτική της Κομισιόν (BNE- Γραφείο Εθνικών Εμπειρογνομόνων): «Δεν καταγγέλθηκε για κανένα ποινικό αδίκημα, κανένα αποδεικτικό στοιχείο ενώπιον δικαστηρίου, καμία δικαστική απόφαση. Ένα άτομο τιμωρήθηκε μόνο με μια εκτελεστική απόφαση».

Ο Baud δήλωσε: «Δεν είναι Γκουλάγκ, είναι χειρότερα! Στη φυλακή, σε τρέφουν. Δεν μου επιτρέπεται ούτε καν να αγοράσω ψωμί». Είναι αξιοσημείωτο ότι τον Baud δεν τον καταδίωξε καμία αρχή της χώρας του για παράβαση κάποιου νόμου, αλλά η Κομισιόν μέσω εκτελεστικού καταναγκασμού χωρίς νόμο. Διότι η σημερινή ΕΕ δεν είναι η πολιτική έκφραση των ευρωπαϊκών εθνών, είναι ο δυνάστης τους.

Υπό αυτές τις συνθήκες, η προοπτική δημιουργίας μιας χωρίς όρια επιτήρησης του πληθυσμού είναι ορατή. Η ΤΝ, που προσφέρει μεγάλες υπηρεσίες σε άλλους τομείς της ανθρώπινης δραστηριότητας, στα χέρια ενός αυταρχικού καθεστώτος παρέχει ανατριχιαστικές δυνατότητες. Επιβάλλει στους πολίτες να έχουν ψηφιακή ταυτότητα και ψηφιακό νόμισμα, και η συμπεριφορά τους παρακολουθείται με στόχο, ανάμεσα στα άλλα, την πρόληψη κοινωνικών εντάσεων που θα έθεταν σε κίνδυνο την καθεστωτική εξουσία.

Όταν ο νόμος δεν προστατεύει τον πολίτη

Όσο μεγάλος και να είναι ένας πληθυσμός, η Τεχνητή Νοημοσύνη παρέχει τη δυνατότητα ελέγχου κάθε πτυχής της ζωής των ατόμων που τον αποτελούν. Ο ρυθμός του κράτους επιβολής επιταχύνεται εντυπωσιακά και η διαδικασία γίνεται όλο και πιο ολοκληρωτική, καλύπτοντας μεγαλύτερα τμήματα του πληθυσμού. Είναι μια ιογενής παθολογία, όπου η υψηλή τεχνολογία στην υπηρεσία του καθεστώτος συνθλίβει κάθε κοινωνική πρωτοβουλία για βελτίωση των όρων ζωής.

Νομοθετικά σώματα παραχωρούν την εξουσία λήψης αποφάσεων σε άλλους φορείς: εταιρείες υψηλής τεχνολογίας, υπηρεσίες πληροφοριών, διεθνείς οργανώσεις. Νομοθέτες των Βρυξελλών, που κάποτε καυχιόντουσαν ότι ο Ευρωπαϊκός Γενικός Κανονισμός Προστασίας Δεδομένων ήταν το ηθικό αντίβαρο στην Αμερικανική Silicon Valley (Politico) «τώρα θυσιάζουν τους πιο πολύτιμους κανόνες απορρήτου για χάρη των εταιρειών ΤΝ». Επιβάλλεται μια “αποικιοκρατία δεδομένων”, όπου πληροφορίες εξάγονται από άτομα και κοινότητες χωρίς τη συγκατάθεσή τους για κέρδος και έλεγχο.

Προσχέδιο του Γενικού Ψηφιακού Κανονισμού της ΕΕ επιτρέπει στις διεθνείς εταιρείες ΤΝ να επεξεργάζονται προσωπικά δεδομένα, όπως πολιτικές απόψεις, θρησκευτικές πεποιθήσεις, ιατρικά αρχεία (Economic Times): «Οι προτεινόμενες αλλαγές αποκαλούνται “ο θάνατος από χίλιες πληγές” της νομοθεσίας περί απορρήτου της ΕΕ, αφού υποβαθμίζουν την προστασία του τι συμβαίνει μέσα στο τηλέφωνο, τον υπολογιστή και τις συνδεδεμένες συσκευές των πολιτών».

Οι περισσότερες κυβερνήσεις θεσπίζουν την επιτήρηση των πληθυσμών τους μέσω ΤΝ, χωρίς να συμμετέχουν σε συζητήσεις σχετικά με τις προβλέψιμες αρνητικές συνέπειες που επιφέρει. Μέσω μιας γνωστικής προπαγάνδας που βασίζεται στο επαναλαμβανόμενο ψέμα και μιας κατασκευασμένης αντι-πραγματικότητας πειθαναγκάζουν το μυαλό του ατόμου να αποδεχτεί το απαράδεκτο και να “κάνει το μαύρο άσπρο”. Περιπτώσεις επιτήρησης και τιμωρίας σαν του Baud θα εξελιχθούν σε μεγάλης κλίμακας φαινόμενα, όπου ο νόμος δεν προστατεύει τον πολίτη, ο οποίος μπορεί να στερηθεί τα προς το ζην, την κινητικότητα και τη νομική υπόσταση, μόνο με μια εκτελεστική απόφαση, βασιζόμενη στην επιτήρηση μέσω ΤΝ. Με αυτό τον τρόπο, η άρχουσα τάξη ελπίζει να διατηρηθεί στην εξουσία στα μεγάλα κράτη και στους διεθνείς οργανισμούς.

Ευρωπαίοι “νεοπαλαιστίνιοι”

Στη Δύση, στις πρώτες θέσεις της τεχνολογίας ΤΝ είναι ΗΠΑ και Ισραήλ (ΜΙΤ): «Το Ισραήλ ηγείται της καινοτομίας στον κυβερνοχώρο, διαθέτοντας κάπου 400 εταιρείες κυβερνοασφάλειας έναντι 1000 των ΗΠΑ». Ενώ η αμερικανική τεχνολογία ΤΝ είναι σε μεγάλο βαθμό κερδοσκοπική (OpenAI, Google, Microsoft, Palantir), η ισραηλινή είναι θέμα επιβίωσης και γι’ αυτό είναι ενσωματωμένη σε εθνικούς θεσμούς, με έντονη την παρουσία κυβερνητικού συντονισμού και συστημάτων κυβερνοάμυνας σε στρατιωτικό πλαίσιο (Εθνικό Πρόγραμμα ΤΝ, Μονάδα 8200 του Ισραηλινού στρατού, Ισραηλινή Αρχή Καινοτομίας).

Σύμφωνα με τον Διευθυντή Στρατιωτικών Επιστημών του Βασιλικού Ινστιτούτου της Αγγλίας (Financial Times): «Η Μονάδα 8200 είναι πιθανώς η κορυφαία υπηρεσία τεχνικών πληροφοριών στον κόσμο και βρίσκεται στο ίδιο επίπεδο με την αμερικανική NSA». Το ότι το Ισραήλ διαθέτει τα πιο δοκιμασμένα στη πράξη λογισμικά ΤΝ επιτήρησης πληθυσμών οφείλεται σε συγκεκριμένους λόγους. Για δεκαετίες αντιμετωπίζει τους εξεγερμένους Παλαιστίνιους. Το Ισραήλ εστίασε στην ανάπτυξη εξελιγμένης ΤΝ, που θέτει τους Παλαιστίνιους υπό στενή παρακολούθηση (Washington Post): μετα-δεδομένα κινητών τηλεφώνων (Cellebrite), λογισμικό κατασκοπείας (Pegasus, Predator), υποστήριξη αποφάσεων (Lavender, Hasbora), Διαδίκτυο (Azure κλπ.), αναγνώριση προσώπου (Blue & Red Wolf), κατασκοπευτικοί δορυφόροι, δρόνοι (Rooster, Robofogs).

Το Ισραήλ εξάγει ευρέως την παραπάνω τεχνολογία. Μάλιστα, στις διεθνείς αγορές τη διαφημίζει ως “δοκιμασμένη επί του πεδίου”! Στους καλύτερους πελάτες ανήκουν τα ευρωπαϊκά καθεστώτα, που με αυτό το τρόπο φαίνεται να αντιμετωπίζουν τους πολίτες τους σαν “νεοπαλαιστίνιους”. Σύμφωνα με το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο (DeutscheWelle): «H ισραηλινή εταιρεία NSO πούλησε κατασκοπευτικό λογισμικό σε 14 κράτη-μέλη της ΕΕ». Το ελληνικό σκάνδαλο υποκλοπών έφερε στην επιφάνεια «τη δομική διείσδυση ισραηλινών εταιρειών, τεχνολογιών και μεθόδων επιτήρησης στον πυρήνα του ελληνικού κράτους». Σε όλες τις περιπτώσεις, η διαδικασία μαζικής επιτήρησης μέσω Τεχνητής Νοημοσύνης είναι γρήγορη, ολοκληρωτική, παρεμβατική και εκφοβιστική.

Γενικότερα, η υψηλή τεχνογνωσία στην αξιοποίηση των συστημάτων επιτήρησης ΤΝ παρέχει στο Ισραήλ σημαντικές δυνατότητες επιρροής σε παγκόσμια κλίμακα (Associated Press): «Η συνεργασία Microsoft-ισραηλινού στρατού επεκτείνεται και θα βοηθήσει στον καθορισμό της χρήσης αυτών των τεχνολογιών σε παγκόσμια κλίμακα». Το Εθνικό Πρόγραμμα ΤΝ του Ισραήλ κοινοποίησε στην αμερικανική NSA, την πιο εξελιγμένη παγκοσμίως τεχνολογία υποκλοπών, με πολλούς Ισραηλινούς ειδικούς να έχουν ενταχθεί στον μηχανισμό εθνικής ασφάλειας των ΗΠΑ. Τα περισσότερα συστήματα VPN, που παρακάμπτουν την παρακολούθηση των δραστηριοτήτων των χρηστών του Διαδικτύου, είναι ισραηλινών συμφερόντων.

Αυτό που εντυπωσιάζει, δεν είναι το πόσο παντοδύναμη είναι η επιτήρηση πληθυσμών μέσω Τεχνητής Νοημοσύνης, αλλά το πόσο φυσιολογική μας φαίνεται. Γι’ αυτό η αντίδραση μας είναι υποτονική. Δεν αντιλαμβανόμαστε ότι όταν η “ταυτότητα” είναι κάτι που απονέμεται από το κράτος και δεν μας ανήκει εγγενώς, ο επόμενος Baud μπορεί να είμαστε εμείς. Στην καρδιά του ζητήματος βρίσκεται η ατομική κυριαρχία των δεδομένων: Tα άτομα πρέπει να έχουν πραγματική ιδιοκτησία και έλεγχο των προσωπικών τους πληροφοριών. Η ψηφιακή ταυτότητα θα έπρεπε να αφορά την κυριαρχία του ατόμου στα δεδομένα, όχι την επιτήρηση του ατόμου μέσω δεδομένων που διαχειρίζεται η ΤΝ. Στην αντίθετη περίπτωση, ισχυροποιείται ένας μηχανισμός, που θα μπορούσε να οδηγήσει τη κοινωνία σε ένα είδος “ψηφιακής δουλοπαροικίας”.