Ο Μαραντζίδης και η ξένη κακόβουλη επιρροή

Η υπόθεση είχε επαρκή ποσότητα… ίντριγκας που εξάπτει τη φαντασία, αλλά και προφανές περιθώριο πολιτικής αξιοποίησης, με αποτέλεσμα να βρεθεί στο επίκεντρο της επικαιρότητας! Προφανώς και ο υπογράφων δε θεωρεί κανέναν “ένοχο” για οτιδήποτε και όχι μόνο λόγω της ισχύος του “τεκμηρίου αθωότητας”! Το επίκεντρο του παρόντος σχολίου δεν είναι ο πραγματικός ή κατά φαντασίαν… «Πράκτωρ Ν.Μ», αλλά ένα ευρύτερο ζήτημα που μπορεί να τεθεί επ’ αφορμή της συγκεκριμένης είδησης!

Προφανώς και θα ήταν εξαιρετικά επιπόλαιο να υιοθετήσουμε κατηγορίες για… πρακτοριλίκια, αφού μια στοιχειωδώς σοβαρή αντιμετώπιση θα επέβαλε αρχικά να αποφανθούμε βάσει στοιχείων. Ακόμα και με βάση τα υπάρχοντα, το συμπέρασμα, όσο εύλογο και να φαντάζει, δεν μπορεί να είναι απόλυτο.

Πόσοι είναι άραγε, όχι μόνο καθηγητές και δημοσιογράφοι, οι οποίοι κατά την εκτέλεση των καθηκόντων τους θα μπορούσε κανείς να τους συνδέσει με απόψεις που θα μπορούσαν να διατυπώνονται από διάφορες χώρες του πλανήτη; Γίναμε άραγε χώρα… πρακτόρων; Ακόμα κι αν η απάντηση είναι αρνητική, υπάρχει κάποιος λόγος που ταυτίζουμε την προσπάθεια άσκησης επιρροής στο εσωτερικό των δυτικών χωρών αποκλειστικά με τη δράση της Μόσχας;

Οι μνήμες της πάλαι ποτέ κραταιής Σοβιετικής KGB φαίνεται πως είναι ακόμα νωπές. Μόνο που… τω καιρώ εκείνω, το ενδιαφέρον για την Ελλάδα δεν αφορούσε αποκλειστικά την πρώην ΕΣΣΔ. Πόση πραγματικότητα και πόση μυθολογία περιείχαν οι αναφορές περί δράσης διαβόητων μυστικών υπηρεσιών του δυτικού κόσμου, με αγαπημένη “καραμέλα” τη δάση της αμερικανικής CIA, ενώ δεν έλλειπαν αναφορές στη βρετανική MI6 και την ισραηλινή Mossad! Έχει ιδιαίτερο ενδιαφέρον το ότι η δράση της τουρκικής MIT δεν… απολάμβανε τόσης προβολής!

Με επικρατούσα παντού τη νοοτροπία «ανάδελφου έθνους» που όλοι το κατατρύχουν, οι κατηγορίες περί «ξένων πρακτόρων» ή «πρακτόρων των ξένων» πήγαιναν κι ερχόντουσαν! Οι πιο ψαγμένοι κατανοούσαν ότι στο «σταυροδρόμι» που λεγόταν Ελλάδα, μια χώρα με ιδιαίτερη κουλτούρα και ιδιαίτερη οπτική στα πράγματα και αποκλίνουσες ιδεολογικές επιρροές, έναν φανατισμό στην υπεράσπιση της δικής μας άποψης, παράλληλα με την καταγγελία της αντίπαλης, συνοδευόμενη με ισχυρισμό περί ιδιοτέλειας, ήταν λογικό να συγκεντρώνει το ενδιαφέρον πολλών.

Τότε όμως ήταν Ψυχρός Πόλεμος! Για τους Σοβιετικούς ήταν ζήτημα εθνικής ασφαλείας το να καταστεί εφικτός ο επηρεασμός των δυτικών κοινωνιών και η αναζήτηση συμμάχων! Σάμπως οι αντίστοιχες δυτικές μυστικές υπηρεσίες δεν στόχευαν να κάνουν ακριβώς το ίδιο στη Σοβιετική Ένωση; Ασχέτως αν λόγω της φύσεως του καθεστώτος, η δουλειά τους ήταν πολύ πιο δύσκολη.

Το αγαπημένο «παιχνίδι» όλων…

Υπάρχει κάποιος λόγος, πέραν ενδεχόμενης προσωπικής αφέλειας, για να πιστέψει οποιοσδήποτε νουνεχής ότι το παιχνίδι αυτό έπαψε να παίζεται την επαύριον; Παρόλη τη μετάλλαξη που έχουν υποστεί οι δυτικές κοινωνίες. Τεράστιες αλλαγές έχουν συμβεί και στις χώρες του πρώην «ανατολικού μπλοκ», πολλές εκ των οποίων είναι πλέον εξέχοντα μέλη των δυτικών θεσμών συνεργασίας και ασφάλειας.

Ας το πάρουμε απόφαση λοιπόν. Οι μυστικές υπηρεσίες δρουν στην Ελλάδα, όπως δρούσαν και κατά το παρελθόν. Όπως θα συνεχίζουν να δρουν και στο μέλλον. Όποιος μάλιστα νομίζει ότι η αποστολή Ρώσων και Κινέζων περιορίζεται στην αναζήτηση απορρήτων κάθε λογής – με κατανοητή έμφαση στα συμμαχικά μυστικά – κάνει μεγάλο λάθος.

Ακόμα μεγαλύτερο όμως θα ήταν το σφάλμα, να πείσουμε τους εαυτούς μας ότι η δράση αυτή αφορά κατ’ αποκλειστικότητα τη Μόσχα και το Πεκίνο! Ουάσινγκτον, Λονδίνο, Παρίσι, Βερολίνο κλπ, έχουν δίχως εξαιρέσεις πολλούς λόγους να ενδιαφέρονται για την άσκηση αθέατης επιρροής στην ελληνική κοινωνία. Και όλοι είναι πολύ… ζωηροί. Ποτέ στην ιστορία το «ευγενές άθλημα» της κατασκοπείας δεν περιοριζόταν μόνο στους αντιπάλους.

Φίλοι και σύμμαχοι παρουσίαζαν ανέκαθεν εξίσου μεγάλο ενδιαφέρον. Αν όχι μεγαλύτερο! Για πλειάδα λόγων. Το δε modus operandi των υπηρεσιών, προφανώς συμπεριλάμβανε την καλλιέργεια θερμών επαγγελματικών και προσωπικών σχέσεων με επαγγελματίες κάθε είδους, μηδέ των δημοσιογράφων εξαιρουμένων. Ενίοτε οδηγούσαν και σε συνεργασία σε δραστηριότητες κοινού ενδιαφέροντος! Και πάντα εμφανίζονταν πρόθυμοι χρηματοδότες. Είναι αυτό… κατασκοπεία;

Το περιεχόμενο αναρίθμητων επαφών που πραγματοποιούν στελέχη πρεσβειών, μέρος των οποίων αποτελείται από πράκτορες μυστικών υπηρεσιών υπό διπλωματική κάλυψη (official cover agents), καταγράφονται σε ενημερωτικά σημειώματα που πηγαίνουν στη χώρα προέλευσης και την ενδιαφερόμενη υπηρεσία. Οι επαφές αυτές, ενίοτε τελούν σε γνώση των ελληνικών αρμοδίων υπηρεσιών… και όχι πάντα ως αποτέλεσμα μυστικής δράσης! Οι σχετικές συμφωνίες προβλέπουν πρότερη ενημέρωση, διότι με αυτό τον τρόπο αποφεύγεται η παρενόχληση και η δαπάνη της διαρκούς παρακολούθησης! Αν και όχι πάντα, αφού κάποιες συναντήσεις μπορεί να παρουσιάζουν… αμοιβαίο ενδιαφέρον. Πολλά τα μυστικά του επαγγέλματος!

Πράκτωρ ΝΜ!

Ας επιστρέψουμε όμως στα ενημερωτικά σημειώματα! “Cables” (τηλεγραφήματα) που έλεγαν κάποτε! Πόσα έχουν διαρρεύσει από τα WikiLeaks και όχι μόνο! Ο αδαής, είναι πιθανό να ανακράξει σε κάθε λογής συνάντηση: Πράκτορες! Πόσο μακριά από την αλήθεια μπορεί να βρίσκεται και πόσα μαζικά λάθη λογικής διαπράττει!

Πώς μπορείς να είσαι βέβαιος ότι όσα αναφέρονται αποτυπώνουν την πραγματικότητα όσων ειπώθηκαν σε μια συνάντηση; Χωρίς φυσικά να αποκλείεται το να είναι απολύτως ακριβή! Κι αν ο ξένος ΘΒ (σ.σ. Θανάσης Βέγγος στη γνωστή κωμωδία “Θου Βου: Φανερός Πράκτωρ 000”) δεν κατάλαβε; Κι αν τα κατάλαβε όλα, αλλά είχε τους δικούς του προσωπικούς, γραφειοκρατικούς ή άλλους λόγους να προσαρμόσει καταλλήλως την ενημέρωση που θα έστελνε στα κεντρικά;

Ηθικόν δίδαγμα: Λίγη προσοχή στην ευκολία με την οποία… απονέμουμε τον τίτλο του «πράκτορα» στις παρέες και στο καφενείο δεν βλάπτει! Κι ας μην ξεχνάμε ότι στην όμορφη Ελλάδα μας, υπάρχουν και… εθελοντές! Πολλοί για ιδεολογικούς λόγους και γνήσια πεποίθηση ότι αυτός που δε μας αρέσει, αποτελεί την επιτομή του απόλυτου κακού!

Άλλοι στο πλαίσιο της προσωπικής αφέλειας που έχει εντάξει τη χώρα μας στις κορυφαίες δυο θέσεις των δυσκολότερων στη συλλογή πραγματικών πληροφοριών χώρες! Από τη μία η Ιαπωνία, ή κατ’ άλλους η Κίνα, «επειδή δε μιλάει κανείς»! Η άλλη είναι η Ελλάδα, «επειδή μιλούν οι πάντες»! Όταν όλοι μιλούν με ύφος αυθεντίας αναμασώντας ό,τι πιο τρελό και παρανοϊκό κυκλοφορεί, το οποίο πάντα τους το έχει εκμυστηρευτεί κάποιος «πολύ χωμένος», πάντα κατά δήλωση, πόσες εργατοώρες πρέπει να δαπανηθούν για να ελεγχθεί η αξιοπιστία των φερόμενων ως πληροφοριών;

Άδικο έχουμε λοιπόν να περιγράφουμε την υπόθεση που μας απασχολεί ως “Φανερός Πράκτωρ Ν.Μ.”; Πόσοι Έλληνες πολιτικοί μεταβαίνουν στη σύγχρονη “Μέκκα” του ελληνικού πολιτικού κόσμου; Ρωτάτε ποια; Μα στις ΗΠΑ με επίκεντρο το DC (District Columbia), στην Ουάσινγκτον δηλαδή! Υπάρχει κανείς – μηδέ Αριστερών εξαιρουμένων – που δεν παρακαλούσε να μεταβεί για «προσκύνημα» ως γνήσιος πολιτικός «χατζής»;

Κακόβουλοι και… καλόβουλοι

Κι ένα τελευταίο, τροφή για σκέψη στους μύστες – παπαγάλους των περί «malign influence» (κακόβουλη επιρροή): Εμπίπτει σε αυτή την κατηγορία ο πρόεδρος Τραμπ που με το γνωστό χοντροκομμένο επικοινωνιακά τρόπο του, εκφράζει συμπάθεια ή αντιπάθεια για τον ένα ή τον άλλον πολιτικό σε οποιαδήποτε χώρα; Που εύκολα μπορεί να οδηγήσει και στο ακριβώς αντίθετο αποτέλεσμα.

Ή μήπως κρατάμε από τις δυο λέξεις μόνο το «επιρροή», αφήνοντας στην προδιάθεση ενός εκάστου να την αποκαλέσει κακόβουλη ή… καλόβουλη; Με απλά λόγια λοιπόν: Όποιος γνήσια ενδιαφέρεται να μην εντάσσεται στους εθελοντές αφελείς προς χειραγώγηση από κάθε ενδιαφερόμενο, κατανοεί ότι κάθε χώρα έχει τις προτιμήσεις της για το ποιος θα κυβερνήσει. Και θα το επιδιώξει σε διάφορα επίπεδα. με πολλούς τρόπους. Καταλαβαίνουμε ή πέσαμε πάλι από κάποιο συννεφάκι;

Ούτε όμως αυτό σημαίνει, ότι τυχόν ευτυχές αποτέλεσμα των εκλογών, θα οδηγήσει αυτόματα σε δικαίωση τις προσδοκίες! Πόσοι αφελείς εν Ελλάδι πόνταραν στον ένα ή στον άλλον υποψήφιο, σε οποιαδήποτε… υποθετική χώρα και στο τέλος της θητείας είχαν πάει… κουβά; Κάθε χώρα προσπαθεί να εξυπηρετήσει τα εθνικά της συμφέροντα. Ας κάνουμε κι εμείς το ίδιο. Με ό,τι αυτό μπορεί να συνεπάγεται.

Σε συνεργασία με το defence-point.gr