Ο νέος ηγέτης της Ουγγαρίας ίσως δεν τα βρει σε όλα με την Κομισιόν

Ο νέος ηγέτης της Ουγγαρίας είχε προεκλογικά ουσιαστικά μια αρκετά ασαφή “αντι-Ορμπανική” ατζέντα με πολλές αοριστίες σε καίριους τομείς, όπως ο οικονομικός και η εξωτερική πολιτική -από την οποία εξαρτάται σε σημαντικό βαθμό και η οικονομική κατάσταση του μέσου νοικοκυριού λόγω του ενεργειακού. Ευελπιστεί ότι με την φιλοευρωπαϊκή του ατζέντα θα αρθούν οι κυρώσεις που έχουν στερήσει την Ουγγαρία από τουλάχιστον 20 δισεκατομμύρια τα τελευταία χρόνια, όμως μάλλον δεν κρίνει ότι αυτό αρκεί για να σπάσει κάθε δεσμό με την ενεργειακή σχέση της χώρας με την Ρωσία.

Όλα αυτά θα κριθούν βέβαια στην πράξη, καθώς μπορεί να αλλάξει όσα προεκλογικά έταξε και να νερώσει το κρασί του. Μπορεί δηλαδή προεκλογικά να κράτησε ισορροπίες για να μην χάσει τους απογοητευμένους οπαδούς του Όρμπαν που άλλαξαν στρατόπεδο, αλλά μετεκλογικά ίσως αλλάξει ρότα, ειδικά στο μεταναστευτικό, όπου ναι μεν συμφωνεί με τα κλειστά σύνορα του Όρμπαν αλλά θα κάνει μάλλον διαπραγματεύσεις για να πάρει τα 200 εκατ. που “έκοψε” η ΕΕ ως τρόπον τινά πρόστιμο στην Ουγγαρία, συν ένα εκατομμύριο την ημέρα για κάθε καθυστέρηση εφαρμογής της ευρωπαϊκής νομοθεσίας. Πάντως προεκλογικά είχε δηλώσει ότι η στάση της χώρας του δεν θα αλλάξει στα εξής θέματα: στην αντίθεση προς τους εξοπλισμούς της Ουκρανίας και στην πλήρη αποκοπή από την ενεργειακή σχέση με τη Ρωσία.

Ευρωκοινοβούλιο και Ουγγαρία

Οι ευρωβουλευτές του κόμματός του εδώ και δύο χρόνια επίσης “ακροβατούν”. Ενώ διαφοροποιούνται από την πολιτική του Όρμπαν, στο Ευρωκοινοβούλιο, σύμφωνα με την eulytix.eu ψήφισαν πολλές φορές τα ίδια με τους ευρωβουλευτές του κόμματος Fidesz του Όρμπαν. Ειδικότερα ψηφίζουν όσα και το αντίπαλο ουγγρικό κόμμα στο θέμα της Ουκρανίας, στο αγροτικό και στο μεταναστευτικό.

Το κόμμα του Μάγυαρ, το Tisza, με 7 έδρες από τις εκλογές του 2024, είναι ενταγμένο στην ομάδα του δεξιού Ευρωπαϊκού Λαϊκού Κόμματος (όπως και η ΝΔ), αλλά έχει συνταχθεί με το 84% των αποφάσεών του ΕΛΚ και έχει διαφοροποιηθεί σε ποσοστό 16% από το κόμμα της Ούρσουλα φον Λάιεν -ειδικά στο θέμα της Mercosur. Παράλληλα έχει ψηφίσει (ποσοστό επί αριθμού ψηφοφοριών) ό,τι και το Renew  σε ποσοστό 75% (προφανώς επειδή στα περισσότερα θέματα το Renew ταυτίζεται με το ΕΛΚ) -στο  Renew Europe ανήκε άλλοτε το “Ποτάμι”, μετά ο Γιώργος Κύρτσος και πρόσφατα εξέφρασε γι΄αυτό συμπάθεια ο Κασσελάκης.

Οι ευρωβουλευτές “του Μάγυαρ” έχουν παράλληλα ψηφίσει ό,τι και οι σοσιαλδημοκράτες σε ποσοστό 64% και τα ίδια με τους Ευρωπαίους Μεταρρυθμιστές σε ποσοστό 62% – από Ελλάδα ανήκουν σε αυτους οι της “Ελληνικής Λύσης”. Παράλληλα έχει ψηφίσει ό,τι και οι Πράσινοι σε ποσοστό 55% των ψηφοφοριών και ό,τι το Fidesz του Όρμπαν σε ποσοστό 45%.

Αυτό δείχνει ότι ταυτίζεται με το κόμμα του Fidesz στα μισά θέμα της Ευρωβουλής. Το κόμμα του Όρμπαν, το Fidesz, με 11 έδρες στην Ευρωβουλή, ανήκε άλλοτε στο ΕΛΚ αλλά το 2021 αποχώρησε και το 2024 εντάχθηκε στους Πατριώτες -από το ΕΛΚ αποχώρησε όταν αυτό αποφάσισε ότι θα μπορούσε να διαγράφει μέλη του. Στους Πατριώτες για την Ευρώπη έχουν ενταχθεί άλλοι 70 ευρωβουλευτές από Γαλλία (Μπαρντελά), Ιταλία (Σαλβίνι). Αυστρία, Ισπανία και άλλους (από Ελλάδα  έχει ενταχθεί η Λατινοπούλου).

Ουκρανικό ζήτημα και ενεργειακό

Ο Μάγυαρ έχει δηλώσει ότι ναι μεν η Ουκρανία έχει δικαίωμα στην αυτοάμυνα και ότι η Ουγγαρία δεν θα έχει φιλικές διαπραγματεύσεις με τη Ρωσία για το ενεργειακό, αλλά «σίγουρα θα συζητήσει και θα διαπραγματευθεί το θέμα αυτό με τη Μόσχα».

Τόνιζε οτι θέλει «μια πραγματιστική σχέση με την Ρωσία» και ότι η Ουγγαρία πιστεύει πως «δεν πρέπει η μια χώρα να ασχολείται με τα εσωτερικά ζητήματα της άλλης. Η Ουγγαρία δεν έχει αναίτια εχθρικές σχέσεις με τη Ρωσία και θα επιδιώξει διάλογο για τα συμφέροντα της Ουγγαρίας». είπε προεκλογικά. Δήλωσε επίσης ότι δεν θα υποστηρίξει την προμήθεια όπλων ή την αποστολή Ούγγρων στρατιωτών στην Ουκρανία. Όσον αφορά την ένταξη της Ουκρανίας στην ΕΕ, αντιτίθεται όπως και ο Όρμπαν.

«Δεν συμφωνούμε με την επιτάχυνση της ένταξης της Ουκρανίας στην Ευρωπαϊκή Ένωση», δήλωσε, κυρίως επειδή κάτι τέτοιο θα έρθει σε σύγκρουση με τις εσωτερικές ανησυχίες για τις οικονομικές επιπτώσεις, αλλά και για τα προβλήματα με την ουγγρική μειονότητα στην Ουκρανία.

Έχει επικρίνει την «ειρηνευτική πρωτοβουλία» του Όρμπαν στη Μόσχα ως αναποτελεσματική και έχει ζητήσει πραγματική διπλωματική δράση, υπονοώντας ότι εάν ένα ειρηνευτικό σχέδιο γίνει δεκτό από την Ουκρανία, η Ουγγαρία θα πρέπει να βοηθήσει ενεργά να πειστεί η Ρωσία να το εξετάσει.

Όσον αφορά την προμήθεια καυσίμων από την Ρωσία, έχει δηλώσει ότι «η ενεργειακή ανεξαρτησία της χώρας είναι ακρογωνιαίος λίθος του συνασπισμού του» αλλά είπε ξεκάθαρα οτι θα είναι σταδιακή η μετάβαση, με στόχο να απεξαρτηθεί η χώρα από τη Ρωσία το 2035, κάτι που δεν καλαρέσει στην ΕΕ, η οποία έχει στόχο την διακοπή κάθε ενεργειακή σχέσης μέχρι το 2027 -η τουλάχιστον αυτό πρέσβευε μέχρι να ξεσπάσει η κρίση στο Ιράν. «Η ενεργειακή έξοδος είναι αδύνατον να επιτευχθεί εν μια νυκτί», έχει πει. Δεσμεύθηκε πάντως για πλήρη αναθεώρηση του πυρηνικού έργου Paks II, στο οποίο επί του παρόντος ηγείται η ρωσική Rosatom.

Τώρα τι απ΄ όλα θα κάνει και τι θα αναιρέσει, εναπόκειται μάλλον στις σχέσεις του με την Κομισιόν, που ήταν από μέτριες έως πολύ καλές κατά καιρούς. Ο ίδιος πάντως είχε ξεκινήσει την πολιτική σταδιοδρομία του ως κλασικός δεξιός και εθνικιστής, εξ ου και μαζί με την σύζυγό του ήταν “άνθρωποι του Ορμπαν” επί δέκα χρόνια τουλάχιστον. Εκείνος διαφοροποιήθηκε το 2022 επικαλούμενος σκάνδαλα της κυβέρνησης και αλλαγή πολιτικής, καθώς από τότε άρχισε και η μεγάλη αντιπαράθεση Ορμπαν-Κομισιόν για τα ρωσικά καύσιμα και εν γένει για την αντιρωσική εμμονή της ΕΕ.

Θα σπάσει το δίδυμο με Σλοβακία;

Είναι πολύ αμφίβολο να διαταραχθεί η σχέση με τη Σλοβακία όπως φαίνεται. Ήδη ο σοσιαλιστής Σλοβάκος πρωθυπουργός συνεχάρη τον Μάγυαρ για την εκλογή του και δήλωσε ότι «προσδοκεί να συνεργασθούν στο κοινό ενεργειακό πρόβλημά τους».

Ενώ ο Όρμπαν ήταν εύκολος στόχος λόγω της ακροδεξιάς και αυταρχικής διακυβέρνησής τους, ο Φίτσο δεν ανήκει στην ίδια κατηγορία. Ούτε ακροδεξιός είναι ούτε “μαγειρεύει” τη δικαστική εξουσία. Ο Μάγυαρ κατά συνέπεια δεν μπορεί να επικαλεσθεί ιδεολογικές αντιθέσεις, γιατί και ο ίδιος, αν και δεξιός εξαρχής, έχει κάνει μια σοσιαλδημοκρατική στροφή για να πάρει ψηφοφόρους από την αριστερά -κάτι που πέτυχε, γιατί τελικά κανένα αριστερό κόμμα δεν μπαίνει στην Βουλή και σύσσωμη η αντιπολίτευση όλων των ιδεολογιών φέρεται να τον στήριξε για να πάρει την εξουσία. Επίσης ο Φίτσο είχε μια πιο ήπια “αντιευρωπαϊκή” στάση σε όλους τους τομείς σε σύγκριση με τον Όρμπαν και είναι πιθανότερο οι δύο χώρες να συνεχίσουν να αποτελούν ντουέτο ως προς το ενεργειακό.

Υπάρχει πάντα όμως το θέμα της ουγγρικής μειονότητας στο νότο της Σλοβακίας (8-10% του πληθυσμού). Αυτό το θέμα ακόμα και ο εθνικιστής Όρμπαν φρόντισε να μην το προτάσσει όλα αυτά τα χρόνια που ήταν στην εξουσία και το “πάγωσε”. Θα το εργαλειοποιήσει ο “μη εθνικιστής Μάγυαρ”; Θα το ταυτίσει μήπως με την ουγγρική μειονότητα στην Ουκρανία σε μια πολιτική “ισαποστακισμού”; Λίγο δύσκολο, αλλά θα δείξει… Όπως θα δείξει και πώς θα αντιμετωπίσει εσωτερικά το πρόβλημα ότι τον έχουν στηρίξει με την ψήφο τους δεξιοί και αριστεροί με τις ανάλογες και αλληλοσυγκρουόμενες προσδοκίες τους.