Και απόβαση ρομπότ στην Ουκρανία!

Σύμφωνα με τις ουκρανικές ένοπλες δυνάμεις, πρόκειται για την πρώτη επιχείρηση αυτού του είδους παγκοσμίως. Η επιχείρηση πραγματοποιήθηκε στη χερσόνησο Κινμπούρν, στη νότια περιφέρεια Μικολάιβ, από την 123η Ανεξάρτητη Ταξιαρχία Εδαφικής Άμυνας της Ουκρανίας. Η στενή αυτή λωρίδα γης, μήκους περίπου δέκα χιλιομέτρων, έχει αποκτήσει ιδιαίτερη στρατηγική σημασία από την αρχή του πολέμου, καθώς ελέγχει την είσοδο του ποταμού Δνείπερου προς τη Μαύρη Θάλασσα.

Βίντεο που δημοσιοποίησε η ταξιαρχία δείχνει το μη επανδρωμένο σκάφος επιφανείας (USV) να προσεγγίζει την ακτή, να προσκρούει ελεγχόμενα στην παραλία και να κατεβάζει μια μπροστινή ράμπα. Από εκεί εξέρχεται ένα τροχοφόρο μη επανδρωμένο όχημα εδάφους (UGV), εξοπλισμένο με πολυβόλο, το οποίο κινείται προς το εσωτερικό και ανοίγει πυρ εναντίον στόχου που βρίσκεται πέρα από την ακτογραμμή. Στη συνέχεια, το σκάφος αποχωρεί. Δεν είναι γνωστό εάν το ρομπότ ανακτήθηκε μετά την ολοκλήρωση της αποστολής.

Το επίγειο όχημα φαίνεται να ανήκει στην οικογένεια Rys, που κατασκευάζεται από την ουκρανική εταιρεία Roboneers. Τα συγκεκριμένα συστήματα είναι εξοπλισμένα με πολυβόλο διαμετρήματος 7,62 χιλιοστών (FN MAG) και διαθέτουν βαλλιστικό υπολογιστή για μεγαλύτερη ακρίβεια, καθώς και εφαρμογές τεχνητής νοημοσύνης που υποστηρίζουν την αυτόνομη αναγνώριση, παρακολούθηση και εμπλοκή στόχων.

Τα ρομποτικά αυτά οχήματα χρησιμοποιούνται ήδη ευρέως από τις ουκρανικές δυνάμεις για αποστολές ανεφοδιασμού, μεταφοράς τραυματιών, μηχανικού και υποστήριξης μάχης. Άλλες εκδόσεις τους έχουν προσαρμοστεί για τοποθέτηση, ή εξουδετέρωση ναρκών, περιορίζοντας την έκθεση στρατιωτών σε ιδιαίτερα επικίνδυνες αποστολές.

Το ρομπότ Droid TW-7.62

Η Ουκρανία επενδύει ολοένα και περισσότερο στα μη επανδρωμένα χερσαία συστήματα. Νωρίτερα φέτος, ένα άλλο ρομπότ, το Droid TW-7.62, φέρεται να κατέρριψε δύο ρωσικά drones και στη συνέχεια να άνοιξε πυρ κατά ρωσικής ομάδας πεζικού, σκοτώνοντας έναν στρατιώτη και τραυματίζοντας έναν ακόμη. Παρά τα πυρά πυροβολικού που δέχθηκε, το ρομπότ συνέχισε να επιχειρεί και απέκρουσε νέα επίθεση.

Η χερσόνησος Κινμπούρν αποτελεί ιδανικό πεδίο δοκιμών για τέτοιου είδους τεχνολογίες. Από το καλοκαίρι του 2022 βρισκόταν υπό ρωσικό έλεγχο και χρησιμοποιήθηκε ως βάση ηλεκτρονικού πολέμου, πυραυλικών επιθέσεων και πυροβολικού κατά της νότιας Ουκρανίας. Η Ρωσία κατασκεύασε εκεί οχυρώσεις από σκυρόδεμα και, σύμφωνα με ουκρανικές πηγές, εγκατέστησε σταθμούς ελέγχου drones.

Από τα τέλη του 2022, η Ουκρανία εξαπέλυσε επανειλημμένες επιδρομές, αποστολές αναγνώρισης και πλήγματα ακριβείας με στόχο να καταστήσει τη διατήρηση της ρωσικής παρουσίας ολοένα και πιο δαπανηρή. Tο αμερικανικό Ινστιτούτο για τη Μελέτη του Πολέμου (ISW) εκτίμησε ότι οι ρωσικές δυνάμεις αποχώρησαν από τη χερσόνησο, υπό τη συνεχή πίεση των ουκρανικών επιθέσεων, ενώ ουκρανικό drone ύψωσε συμβολικά την εθνική σημαία στην περιοχή. Παραμένει, ωστόσο, ασαφές αν οι ρωσικές δυνάμεις έχουν επιστρέψει, ή διατηρούν περιορισμένη παρουσία.

Νέα εποχή

Ανεξάρτητα από τη σημερινή κατάσταση στο πεδίο, η επιχείρηση αναδεικνύει τις δυνατότητες των μη επανδρωμένων συστημάτων σε ιδιαίτερα επικίνδυνα περιβάλλοντα. Σε μια ακτή που καλύπτεται από συνεχή επιτήρηση, πυροβολικό και drones, μια συμβατική αμφίβια απόβαση θα συνεπαγόταν πολύ μεγάλες απώλειες. Αντίθετα, ένα μη επανδρωμένο σκάφος και ένα ρομποτικό όχημα μπορούν να εκτελέσουν αποστολές αναγνώρισης ή μάχης, χωρίς να τεθεί σε άμεσο κίνδυνο ανθρώπινο προσωπικό.

Η επιχείρηση εντάσσεται στη γενικότερη στρατηγική της Ουκρανίας να αντικαταστήσει όσο το δυνατόν περισσότερες επικίνδυνες αποστολές με αυτόνομα ή τηλεχειριζόμενα μέσα. Τα μη επανδρωμένα χερσαία οχήματα αναλαμβάνουν ολοένα περισσότερες εργασίες ανεφοδιασμού, μηχανικού, υποστήριξης πυρός και αναγνώρισης, ενώ τα μη επανδρωμένα σκάφη επιφανείας έχουν εξελιχθεί σε μία από τις σημαντικότερες ουκρανικές καινοτομίες του πολέμου. Αρχικά χρησιμοποιήθηκαν για επιθέσεις εναντίον πλοίων του ρωσικού στόλου στη Μαύρη Θάλασσα, όμως πλέον αξιοποιούνται και για μεταφορά φορτίων, συλλογή πληροφοριών, ακόμη και για την εκτόξευση άλλων drones.

Η συγκεκριμένη αποστολή πιθανότατα είχε και χαρακτήρα επίδειξης των επιχειρησιακών δυνατοτήτων της νέας τεχνολογίας. Ωστόσο, δείχνει με σαφήνεια την ταχύτητα με την οποία η Ουκρανία μετατρέπει εμπορικές και στρατιωτικές τεχνολογίες σε πρακτικά εργαλεία πολέμου. Παράλληλα, προσφέρει μια εικόνα για το πώς ενδέχεται να διεξάγονται στο μέλλον οι αμφίβιες επιχειρήσεις: Με μη επανδρωμένα σκάφη να ανοίγουν τον δρόμο, ρομποτικά οχήματα να αποβιβάζονται πρώτα στις ακτές και οι στρατιώτες να ακολουθούν μόνο όταν οι συνθήκες είναι ασφαλέστερες.

Ενδεικτικό των μεταβολών στο πεδίο του πολέμου, είναι ότι ο αμερικανικός στρατός ανακοίνωσε ότι προχώρησε, για πρώτη φορά, στη χρήση θαλάσσιων drones μίας χρήσης σε πραγματική πολεμική επιχείρηση. Συγκεκριμένα, σύμφωνα με ανακοίνωση της Κεντρικής Διοίκησης των ΗΠΑ (CENTCOM), οι αμερικανικές δυνάμεις αξιοποίησαν πολλαπλά μη επανδρωμένα σκάφη για να πλήξουν εγκατάσταση συντήρησης υποβρυχίων και πλοίων στη Ναυτική Βάση Μπαντάρ Αμπάς, στις ιρανικές ακτές των Στενών του Ορμούζ. Η CENTCOM επιβεβαίωσε ότι πρόκειται για την πρώτη επιχειρησιακή χρήση των συγκεκριμένων όπλων που θύμισαν τακτικές των Ουκρανών.

Όπως χαρακτηριστικά ανέφερε η 123η Ταξιαρχία της Ουκρανίας μετά την ολοκλήρωση της αποστολής, «ξεκινά μια νέα εποχή του πολέμου». Και πρόσθεσε με νόημα: «Τα πράγματα θα γίνουν ακόμη πιο ενδιαφέροντα».