Γιατί η Αίγυπτος δεν προσχώρησε στην τριμερή συμμαχία

Η Αίγυπτος αρνήθηκε να συμμετάσχει στη νέα αμυντική συμφωνία μεταξύ Τουρκίας, Σαουδικής Αραβίας και Πακιστάν, όπως μετέδωσε το αιγυπτιακό μέσο Mada Masr. Επικαλούμενο αιγυπτιακές και περιφερειακές πηγές, το μέσο ανέφερε ότι το Κάιρο αποφάσισε να μην ενταχθεί στο υπό διαμόρφωση πλαίσιο περιφερειακής ασφάλειας, παρά τις συζητήσεις για μια ευρύτερη περιφερειακή συμφωνία ασφαλείας.

Σύμφωνα με το δημοσίευμα του Mada Masr, το οποίο επικαλείται αξιωματούχους, διπλωμάτες και πηγές από τις χώρες που υπέγραψαν τη συμφωνία, το Κάιρο επέλεξε να μην ενταχθεί σε έναν “πολιτικό συνασπισμό υπό σαουδαραβική ηγεσία”, καθώς ανησυχεί ότι κάτι τέτοιο θα μπορούσε να περιορίσει τη δυνατότητά του να ελίσσεται μεταξύ των ανταγωνιστικών περιφερειακών σχέσεων.

Οι πηγές ανέφεραν ότι η απόφαση της Αιγύπτου οφείλεται σε αρκετούς βασικούς παράγοντες, μεταξύ των οποίων οι στρατηγικές σχέσεις της με την Ελλάδα και την Κυπριακή Δημοκρατία, η εντεινόμενη οικονομική συνεργασία με την Ινδία, η προσπάθεια εξισορρόπησης των σχέσεών της μεταξύ Σαουδικής Αραβίας και Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων, καθώς και μια γενικότερη επιφυλακτικότητα απέναντι σε περιφερειακές δομές ασφαλείας στις οποίες συμμετέχουν μη αραβικές χώρες.

Πακιστανική πηγή που συμμετείχε στις πρόσφατες συνομιλίες επιβεβαίωσε ότι η Αίγυπτος είχε προσκληθεί να συμμετάσχει στον συνασπισμό, αλλά τελικά αρνήθηκε.

Η Αίγυπτος και οι σχέσεις με Ελλάδα-Κύπρο

Παράλληλα, πρώην διπλωμάτης που επικαλείται το δημοσίευμα σημείωσε ότι η “περίπλοκη σχέση” της Αιγύπτου με την Ελλάδα και την Κυπριακή Δημοκρατία καθιστά απίθανη την ένταξή της σε μια αμυντική συμφωνία με την Τουρκία. Τουρκία, Σαουδική Αραβία και Πακιστάν υπέγραψαν τη συμφωνία.

Το δημοσίευμα του Mada Masr έρχεται μετά την υπογραφή, την Παρασκευή, της Κοινής Αμυντικής Συμφωνίας της Μέκκας από την Τουρκία, τη Σαουδική Αραβία και το Πακιστάν, κατά τη διάρκεια τριμερούς συνόδου κορυφής στη Σαουδική Αραβία. Ο Τούρκος πρόεδρος Ερντογάν, ο Σαουδάραβας διάδοχος Μοχάμεντ μπιν Σαλμάν και ο πρωθυπουργός του Πακιστάν Σεχμπάζ Σαρίφ υπέγραψαν τη συμφωνία στο Παλάτι Αλ-Σάφα στη Μέκκα.

Η συμφωνία αποσκοπεί στην ενίσχυση της συλλογικής αποτροπής και προβλέπει ότι μια ένοπλη επίθεση εναντίον οποιασδήποτε από τις τρεις χώρες θα θεωρείται επίθεση εναντίον και των τριών. Η συμφωνία προβλέπει επίσης διευρυμένη αμυντική συνεργασία μεταξύ των τριών χωρών. Τούρκοι αξιωματούχοι έχουν δηλώσει ότι η συμφωνία έχει αμυντικό χαρακτήρα, δεν στρέφεται εναντίον καμίας χώρας και αποσκοπεί στη συμβολή στην περιφερειακή και διεθνή ειρήνη και σταθερότητα.

Τι λέει ο Φιντάν

Παρά την αναφερόμενη απόφαση του Καΐρου να μην ενταχθεί στη συμφωνία σε αυτή τη φάση, ο Τούρκος υπουργός Εξωτερικών Χακάν Φιντάν δήλωσε το Σάββατο ότι η Αίγυπτος θα μπορούσε να γίνει μέρος του πλαισίου, καθώς η Άγκυρα επιδιώκει να το διευρύνει πέρα από τα τρία ιδρυτικά μέλη.

Ο Φιντάν δήλωσε ότι το όραμα του προέδρου Ερντογάν είναι η πρωτοβουλία να μην περιοριστεί στην Τουρκία, τη Σαουδική Αραβία και το Πακιστάν, αλλά να επεκταθεί σταδιακά. Όπως είπε, και άλλες χώρες έχουν εκφράσει ενδιαφέρον να συμμετάσχουν. Σύμφωνα με τον Φιντάν, η συμφωνία παραμένει ανοιχτή στην ένταξη νέων μελών, υπό την προϋπόθεση της συναίνεσης των ιδρυτικών χωρών. Όπως ανέφερε, το σύμφωνο προέκυψε έπειτα από σχεδόν τρία χρόνια διαβουλεύσεων μεταξύ των εταίρων.

Ο Φιντάν περιέγραψε επίσης τον μηχανισμό ως τεχνικά παρόμοιο με το Άρθρο 5 του ΝΑΤΟ και δήλωσε ότι θα περιλαμβάνει υπουργικές, πολιτικές και στρατιωτικές επιτροπές, καθώς και μόνιμη γραμματεία στη Σαουδική Αραβία. Προβλέπονται επίσης κοινές στρατιωτικές ασκήσεις και προγράμματα εκπαίδευσης.

Τούρκοι αξιωματούχοι έχουν υπογραμμίσει ότι η Συμφωνία της Μέκκας συμπληρώνει τις υφιστάμενες συμμαχίες και δεν τις αντικαθιστά, ενώ δεν επηρεάζει τις υφιστάμενες διεθνείς υποχρεώσεις της Τουρκίας. Παράλληλα, έχουν απορρίψει τις εκτιμήσεις ότι το σύμφωνο στρέφεται εναντίον του Ιράν ή οποιασδήποτε άλλης χώρας, χαρακτηρίζοντάς το μια απολύτως αμυντική συμφωνία, με στόχο την ενίσχυση της συλλογικής ασφάλειας, της συνεργασίας στην αμυντική βιομηχανία και της διαλειτουργικότητας των ενόπλων δυνάμεων.