Νέα σκιά στις σχέσεις Τουρκίας-Αζερμπαϊτζάν; – Απών ο Αλίεφ από την Σύνοδο των Τουρκόφωνων κρατών

Ως αιτία της απουσίας του Αλίεφ, τα αζερικά μέσα επικαλούνται το φορτωμένο πρόγραμμά του, καθώς έχει προγραμματιστεί να παραστεί στην τελετή λήξης του Παγκοσμίου Κυπέλλου Ποδοσφαίρου U-15 και του σχετικού φεστιβάλ στο Μπακού. Ο τελικός και η τελετή λήξης της διοργάνωσης θα πραγματοποιηθούν την Παρασκευή 30 Οκτωβρίου, με τον Αζέρο πρόεδρο να αναμένεται να παραστεί στην απονομή των βραβείων. Σύμφωνα με τις ίδιες πληροφορίες, η παρουσία του στην εκδήλωση είχε προγραμματιστεί εκ των προτέρων.

Σήμερα πραγματοποιείται στην Άγκυρα η τελετή εγκαινίων του Πάρκου Πολιτισμών των Τουρκικών Κρατών. Τον Αζέρο πρόεδρο
εκπροσωπεί ο υπουργός Εξωτερικών της χώρας, Τζεϊχούν Μπαϊράμοφ. Μέχρι στιγμής, δεν υπάρχει εκπροσώπηση της Ουγγαρίας σε υψηλό επίπεδο στη Σύνοδο Κορυφής των Τουρκικών Κρατών. Η Ουγγαρία επί Όρμπαν μετείχε παγίως στην Σύνοδο.  Παρασκευή θα πραγματοποιηθεί η συνάντηση των ηγετών των χωρών.

Πάντως, η απουσία Αλίεφ αποκτά ιδιαίτερη σημασία, καθώς στη σύνοδο της Άγκυρας η Τουρκία αναμένεται να αναλάβει την εκ περιτροπής προεδρία του Οργανισμού Τουρκικών Κρατών από το Αζερμπαϊτζάν.

Η απαγόρευση της μαντίλας και η ένταση

Η απόφαση του Αζερμπαϊτζάν να απαγορεύσει τη χρήση μαντίλας στα δημοτικά και τα σχολεία δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης έχει προκαλέσει αντιδράσεις στην Τουρκία και έχει επιβαρύνει τις σχέσεις των δύο χωρών. Οι περιορισμοί τέθηκαν σε εφαρμογή τον περασμένο μήνα, προκαλώντας επικρίσεις κατά της κυβέρνησης του Μπακού.

Την Κυριακή, ο Τούρκος πρόεδρος Ερντογάν απομάκρυνε από τη θέση του τον επικεφαλής σύμβουλό του, Οκτάι Σαράλ, ο οποίος είχε επικρίνει δημόσια την απόφαση της αζερικής κυβέρνησης. Η κίνηση ερμηνεύεται ως προσπάθεια της Άγκυρας να περιορίσει την ένταση και να αποτρέψει περαιτέρω επιδείνωση των σχέσεων με το Αζερμπαϊτζάν.

Τα αζερικά μέσα ενημέρωσης αποδίδουν την απουσία του Αλίεφ στις προγραμματισμένες υποχρεώσεις του. Ωστόσο, η απόφαση λαμβάνεται σε μια ευαίσθητη συγκυρία, καθώς η σύνοδος θα μπορούσε να προσφέρει στους ηγέτες των δύο χωρών την ευκαιρία για απευθείας επαφές και συνεννόηση.

Η Σύνοδος της Άγκυρας 

Η Τουρκία φιλοξενεί τη διήμερη σύνοδο με σύνθημα “Τουρκικός Αιώνας: Ενότητα στη Γλώσσα, τη Σκέψη και τη Δράση”. Ο Ερντογάν υποδέχεται στην Άγκυρα τους ηγέτες των χωρών που συμμετέχουν, με στόχο την ενίσχυση της συνεργασίας και την περαιτέρω σύσφιξη των πολιτικών και πολιτιστικών δεσμών μεταξύ των τουρκόφωνων κρατών.

Ο οργανισμός ιδρύθηκε το 2009 με την ονομασία Τουρκικό Συμβούλιο και μετονομάστηκε σε Οργανισμό Τουρκικών Κρατών κατά την όγδοη σύνοδο κορυφής, που πραγματοποιήθηκε στην Κωνσταντινούπολη το 2021. Μέλη του είναι η Τουρκία, το Αζερμπαϊτζάν, το Καζακστάν, το Ουζμπεκιστάν και το Κιργιστάν. Καθεστώς παρατηρητή έχουν το Τουρκμενιστάν, η Ουγγαρία, η “ΤΔΒΚ” και ο Οργανισμός Οικονομικής Συνεργασίας.

Η μεταβίβαση της εκ περιτροπής προεδρίας από το Αζερμπαϊτζάν στην Τουρκία αποτελεί ένα από τα βασικά ζητήματα της συνόδου. Έστω και το Μπακού εκπροσωπείται από τον ΥΠΕΞ, η απουσία του Αλίεφ, προσθέτει μια επιπλέον παράμετρο σε μια συνάντηση που πραγματοποιείται, ενώ οι σχέσεις Άγκυρας και Μπακού δοκιμάζονται από τη διαφωνία για τη μαντίλα στα σχολεία.