Το γιέν προειδοποιεί για τα όρια του αμερικανικού δανεισμού
05/08/2026
Μετά από συνδυασμένη παρέμβαση του Αμερικανικού Υπουργείου Οικονομικών, της Κεντρικής Τραπέζης (FED) και του ΔΝΤ (διευκόλυνση FIMO), η ισοτιμία του ιαπωνικού νομίσματος εσύρθη κάτω από τα 160 Υ/$, αλλά το ερώτημα παραμένει: για πόσον χρόνο θα αποφεύγεται η ανατίμηση του γιέν στις αγορές συναλλάγματος;
Η περίπτωσή του είναι διδακτική ως προς το μέχρι ποίου ορίου μπορεί η αμερικανική οικονομία να “τρέχει” με ελλείμματα και ξένο δανεισμό, που είναι ο πραγματικός “ένοχος” της νέας αναταραχής στην αγορά συναλλάγματος. Μέχρι προσφάτως, το γιέν υπετιμάτο — έφθασε τα 164 ανά δολάριο — με αποτέλεσμα τα συνταξιοδοτικά ταμεία της Ιαπωνίας και οι ασφαλιστικές εταιρείες να ρευστοποιούν ιαπωνικά κρατικά ομόλογα και να αγοράζουν ευρωπαϊκά, με αποδόσεις διπλάσιες των ιαπωνικών, αλλ’ όχι, ως συνήθως, αμερικανικά, παρ’ ότι τα μακροπρόθεσμα έχουν ξεπεράσει το 5,2% (30ετίας).
Οι αμερικανικές νομισματικές αρχές πανικοβλήθησαν από τον κίνδυνο περαιτέρω ανόδου των επιτοκίων στις ΗΠΑ, υποτιμήσεως του δολαρίου και διευρύνσεως του δημοσίου ελλείμματος των ΗΠΑ και απεφάσισαν να παρέμβουν στις αγορές συναλλάγματος, πωλώντας όμως ευρώ και αγοράζοντας γιέν — για πρώτη φορά από το 2007.
Έτσι, η υποτίμηση του ιαπωνικού νομίσματος σταμάτησε προσωρινώς και επανήλθε στα… 181 Υ ανά ευρώ, που μας ενδιαφέρει ως χώρα της Ευρωζώνης. Αλλά την παλίρροια ακολουθεί η άμπωτις. Μήπως συμφέρει, μακροπροθέσμως, η αγορά γιέν; Οι αγορές χρήματος είναι “συγκοινωνούντα δοχεία”, επηρεαζόμενες από τις αποδόσεις των ομολόγων (τιμές υπό το άρτιον) και, τελικώς, από τα δημόσια ελλείμματα (δανεισμό) ως ποσοστό του εθνικού προϊόντος.
Το “γιεν” και η Ιαπωνία
Στο επίπεδο αυτό, η Ιαπωνία “τρέχει” με πλεόνασμα του κρατικού προϋπολογισμού 5% του ΑΕΠ, ενώ η Αμερική με έλλειμμα 10%, βοηθούντος και του πολέμου στον Περσικό Κόλπο. Η Ιαπωνία έχει πληθωρισμό 2% και οι Αμερικανοί άνω του 3%, με επιτόκια υποθηκών άνω του 6%.
Τι σημαίνουν οι συσχετισμοί αυτοί; Το ολιγότερον ότι ο Ιάπων Υπουργός Οικονομικών πρέπει να ανεβάσει τις αποδόσεις των ομολόγων του και να δεχθεί ανατίμηση του γιέν στις διεθνείς αγορές συναλλάγματος, καταπίνοντας το πικρό ποτήρι της αναπτυξιακής στασιμότητος.
Στη ζωή δεν υπάρχει μεγαλύτερη αποτυχία από την αυτοδιάψευση. Μπορεί τα γυρίσματα της τύχης ή οι αποτυχίες των εσφαλμένων σχεδιασμών να επιφέρουν παλινωδίες αποφάσεων, αλλά το θεώρημα των φθηνών επιτοκίων του δολαρίου, στο οποίο επίστευσε ο Πρόεδρος Τραμπ, είναι “όνειρο που πάει και πίσω δεν γυρνάει”. Ζούμε ήδη σε έναν κόσμο υψηλών και ανερχομένων επιτοκίων, έως ότου τα δημόσια ελλείμματα χαλιναγωγηθούν.
