Ένας στους πέντε Ευρωπαίους προτιμά τη δικτατορία σε ορισμένες περιπτώσεις
18/02/2026
Ένας στους πέντε Ευρωπαίους πιστεύει ότι, σε ορισμένες περιπτώσεις, μια δικτατορία μπορεί να είναι προτιμότερη από τη δημοκρατία, σύμφωνα με έρευνα που πραγματοποιήθηκε σε πέντε ευρωπαϊκές χώρες.
Η έρευνα, που διεξήχθη από την AboutPeople και ανατέθηκε από το think tank Progressive Lab, κάλυψε ερωτηθέντες στην Ελλάδα, τη Γαλλία, τη Σουηδία, το Ηνωμένο Βασίλειο και τη Ρουμανία μεταξύ 25 Νοεμβρίου και 16 Δεκεμβρίου. Τα αποτελέσματα δημοσιεύθηκαν αρχικά από το POLITICO.
Η μελέτη έδειξε ότι το 22% των ερωτηθέντων δήλωσε ότι μια δικτατορία θα μπορούσε να είναι προτιμότερη σε ορισμένες συνθήκες.
Δυσαρέσκεια για τη λειτουργία της δημοκρατίας
Οι ερευνητές επισημαίνουν ότι η δυσαρέσκεια αφορά περισσότερο τον τρόπο που λειτουργεί η δημοκρατία στην πράξη και όχι τη δημοκρατία ως σύστημα.
Στην Ελλάδα, το 76% των ερωτηθέντων δήλωσε δυσαρέσκεια για τη λειτουργία της δημοκρατίας στη χώρα τους, σε σύγκριση με 68% στη Γαλλία, 66% στη Ρουμανία, 42% στο Ηνωμένο Βασίλειο και 32% στη Σουηδία.
Επιπλέον, το 26% συμφώνησε με τη δήλωση: «Αν υπήρχε ένας ικανός και αποτελεσματικός ηγέτης στη χώρα μου, δεν θα με ενόχλησε αν περιορίσει τα δημοκρατικά δικαιώματα και δεν ήταν υπόλογος στους πολίτες για τις ενέργειές του».
Ωστόσο, το 69% απέρριψε την ιδέα ηγεσίας αυταρχικού τύπου.
Ο Γιώργος Σιάκας, επίκουρος καθηγητής στο Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης, δήλωσε ότι η έρευνα δεν αντικατοπτρίζει γενική απόρριψη της δημοκρατίας, αλλά κυρίως δυσαρέσκεια για τη λειτουργία της, με έντονες αντι-ελίτ και αντι-κατεστημένες τάσεις.
Εμπιστοσύνη στους θεσμούς και αντίληψη για την ακροδεξιά
Η έρευνα μέτρησε επίσης την εμπιστοσύνη στους θεσμούς. Η Ευρωπαϊκή Ένωση κατέγραψε το υψηλότερο επίπεδο εμπιστοσύνης με 43%, ακολουθούμενη από τα μέσα ενημέρωσης με 27% και τα πολιτικά κόμματα με 24%.
Ένα τρίτο των ερωτηθέντων διαφώνησε με την άποψη ότι η άνοδος της ακροδεξιάς αποτελεί κίνδυνο για τη δημοκρατία.
Στην Ελλάδα, οι πολίτες ανέφεραν το υψηλότερο αίσθημα αποξένωσης από τα πολιτικά κόμματα, με το 55% να δηλώνει ότι δεν αισθάνεται κοντά στο κόμμα που ψήφισε στις πιο πρόσφατες εκλογές. Το αντίστοιχο ποσοστό ήταν 53% στη Ρουμανία, 47% στο Ηνωμένο Βασίλειο, 43% στη Γαλλία και 32% στη Σουηδία.
Πλαίσιο αυξανόμενου λαϊκισμού
Η μελέτη έρχεται εν μέσω αυξανόμενης υποστήριξης για λαϊκιστικά και εθνικιστικά κινήματα στην Ευρώπη, με τα ακροδεξιά κόμματα να κερδίζουν έδαφος σε χώρες όπως η Γερμανία, η Γαλλία και το Ηνωμένο Βασίλειο.
Ο Δημήτρης Παπαδημητρίου, καθηγητής πολιτικής επιστήμης στο University of Manchester, σημείωσε ότι οι παραδοσιακές διαφορές μεταξύ Δυτικής, Ανατολικής και Νότιας Ευρώπης γίνονται λιγότερο σημαντικές καθώς οι πολιτικές δυναμικές γίνονται πιο πολύπλοκες.
Παρατήρησε ότι ακόμη και χώρες με οικονομική ανάπτυξη, όπως η Ρουμανία, δεν βλέπουν απαραίτητα αύξηση της εμπιστοσύνης στη φιλελεύθερη δημοκρατία, ενώ πλουσιότερες χώρες όπως η Σουηδία αντιμετωπίζουν πιέσεις στους δημοκρατικούς θεσμούς και μείωση της δημόσιας εμπιστοσύνης.





