Η μεσαία τάξη στη μέγγενη – Τι δείχνουν οι αριθμοί

Οι στατιστικές μας συγκρίσεις θα καλύψουν την χρονική περίοδο 2010-2019. Οι φορολογικές δηλώσεις των ετών 2010 και 2019 αφορούν δηλώσεις εισοδημάτων των προηγούμενων ετών 2009 και 2018. Το 2010 επελέγη λόγω του ότι το έτος αυτό η ελληνική κοινωνία μπήκε στις δαγκάνες των απάνθρωπων και εξοντωτικών μνημονιακών οικονομικών πολιτικών. Από την άλλη μεριά, το έτος 2018 υποτίθεται πως σηματοδότησε την έξοδο της Ελλάδας από τα μνημόνια.

Ανάλυση Φορολογικών Δηλώσεων

Εισοδηματικό Κλιμάκιο	2010   Αριθμός Φορολογουμένων	2010 Δηλωθέν Εισόδημα (δις ευρώ)	2019   Αριθμός Φορολογουμένων	2019 Δηλωθέν Εισόδημα (δις ευρώ)
=0 <1.000 1.000-5.000 5.000-10.000 10.000-15.000 15.000-20.000 20.000-24.000 24.000-30.000 30.000-39.000 39.000-50.000 50.000-70.000 70.000-100.000 100.000-150.000 150.000-200.000 200.000-310.000 310.000-500.000 500.000-800.000 800.000 και άνω   Σύνολο	379.650 153.278 639.186 1.117.281 1.054.714 667.946 369.041 391.056 353.955 257.443 197.394 75.270 27.620 6.442 3.451 996 187 68   5.694.978	0 0,06 2,09 8,33 12,95 11,58 8,08 10,47 12,06 11,34 11,41 6,16 3,27 1,10 0,82 0,38 0,11 0,09   100,30	639.860 717.305 1.132.921 1.319.978 922.044 662.204 302.926 275.045 253.779 123.160 69.809 28.779 12.415 3.796 2.788 1.224 537 474   6.469.044	0 0,16 3,51 9,65 11,47 11,43 6,61 7,37 8,65 5,36 4,03 2,35 1,48 0,65 0,68 0,47 0,33 1,02   75,22

^{Παρατηρήσεις: Πηγή των στοιχείων είναι η ΑΑΔΕ (Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων). Ο αριθμός των φορολογουμένων αφορά τα φορολογούμενα νοικοκυριά. Με την ονομασία “φορολογούμενο νοικοκυριό” εννοούνται τα δύο μέλη του νοικοκυριού, δηλαδή ο υπόχρεος και η σύζυγος.}

Μεσαία τάξη: Η εξαΰλωση της με στοιχεία

Η πρώτη ουσιώδης παρατήρηση που συνάγεται από τα στατιστικά στοιχεία του πίνακα είναι ότι, την περίοδο 2010-2019 το συνολικό δηλωθέν εισόδημα φυσικών προσώπων βάσει του εντύπου Ε3 από 100,30 συρρικνώθηκε σε 75,22 δις ευρώ, που αντιστοιχεί σε ποσοστό μείωσης -25,0%.

Η δεύτερη αξιοπρόσεκτη διαπίστωση είναι ότι την περίοδο αυτή, το μέσο δηλωθέν εισόδημα των φορολογούμενων νοικοκυριών (υπόχρεος και σύζυγος) από 17.612 ελαττώθηκε σε 11.628 ευρώ. Επειδή στις φορολογικές δηλώσεις του 2019 καταγράφονται τα εισοδήματα του 2018, συνάγεται ότι την μνημονιακή περίοδο 2010-2018 το μέσο δηλωθέν ετήσιο εισόδημα των φορολογούμενων νοικοκυριών μειώθηκε -34,0%!

Η στατιστική παρατήρηση που πιστοποιεί την φτωχοποίηση, όχι μόνο της μεσαίας εισοδηματικής τάξης αλλά και του συνόλου των οικονομικών τάξεων της ελληνικής κοινωνίας είναι ότι, την περίοδο 2010-2019 το ποσοστό των φορολογουμένων που δήλωσαν συνολικό ετήσιο εισόδημα χαμηλότερο των 15.000 ευρώ από 58,7% αυξήθηκε σε 73,2%. Δηλαδή, την περίοδο 2010-2019, τα φορολογούμενα νοικοκυριά που δήλωσαν ετήσιο εισόδημα μικρότερο των 15.000 ευρώ από 3.344.109 εξακοντίστηκε σε 4.732.108.

Οι προαναφερθείσες στατιστικές επισημάνσεις επιβεβαιώνουν, ότι, το εισοδηματικό κλιμάκιο βάσει του οποίου προσδιορίζεται η μεσαία τάξη της ελληνικής κοινωνίας, είναι εξαιρετικά δύσκολο ή μάλλον αδύνατον να οριοθετηθεί. Μια σειρά τεχνοκρατικών προσεγγίσεων πιστοποιούν του λόγου το αληθές. Έστω ότι το εισοδηματικό κλιμάκιο των 24.000 έως 30.000 ευρώ αντιπροσωπεύει ένα νοικοκυριό που ανήκει στη μεσαία κοινωνική τάξη.

Ο Φόρος Εισοδήματος Φυσικών Προσώπων (ΦΕΦΠ) που αναλογεί στο ετήσιο εισόδημα των 24.000 ευρώ ανέρχεται σε 4.220 ευρώ, με αποτέλεσμα το ετήσιο καθαρό εισόδημα να υπολογίζεται σε 19.780 ευρώ ή 1.648,3 ευρώ το μήνα. Επίσης, ο αναλογούν άμεσος φόρος στα 30.000 ευρώ υπολογίζεται σε 5.900 ευρώ και άρα το καθαρό ετήσιο εισόδημα του νοικοκυριού εκτιμάται σε 24.100 ευρώ.

Σοκ και δέος

Το  2010, τα φορολογούμενα νοικοκυριά (υπόχρεος και σύζυγος) που είχαν δηλώσει ετήσιο εισόδημα μικρότερο των 24.000 ευρώ ήταν 4.381.096, ήτοι το 76,9% του συνόλου των φορολογούμενων νοικοκυριών. Απεναντίας, το 2019, οι φορολογούμενοι που δήλωσαν ετήσιο εισόδημα χαμηλότερο των 24.000 ανήλθαν σε 5.697.238, ήτοι το 88,1% του συνολικού αριθμού των φορολογούμενων νοικοκυριών. Η εκπληκτική στατιστική διαπίστωση ότι την περίοδο 2010-2019 το ποσοστό των φορολογουμένων που δήλωσαν ετήσιο εισόδημα μικρότερο των 24.000 ευρώ από 76,9% εκτινάχτηκε στο 88,1%, εμπράκτως επιβεβαιώνει την ένδεια της μεσαίας κοινωνικής τάξης στη χώρα μας.

Σοκ και δέος προκαλεί η στατιστική διαπίστωση, ότι, το 2019 φορολογητέο εισόδημα μεταξύ 24.000-30.000 ευρώ δήλωσαν μόλις 275.045 φορολογούμενα νοικοκυριά (υπόχρεος και σύζυγος). Και το εύλογο ερώτημα που ανακύπτει είναι: Αν το εισοδηματικό κλιμάκιο 24.000-30.000 ευρώ αντιπροσώπευε τη μεσαία τάξη της ελληνικής κοινωνίας, είναι δυνατόν μόλις 275.045 νοικοκυριά, ήτοι το 4,2% των φορολογούμενων νοικοκυριών, να ανήκει στη μεσαία τάξη; Ουσιαστικά στην Ελλάδα δεν υπάρχει μεσαία εισοδηματική τάξη. Η παρατεταμένη κοινωνικοοικονομική κρίση της μνημονιακής περιόδου 2010-2018 και η σφοδρή κρίση του 2020 κυριολεκτικά ισοπέδωσαν την ελληνική κοινωνία.

Κλεπτοσύστημα και ένδεια

Στη συνέχεια θα αποδείξουμε, ότι, το 2018 οι Έλληνες που μηνιαίως αμείβονταν με τον θεσμοθετημένο κατώτατο μισθό των 650 ευρώ θεωρούνταν ευκατάστατοι και όχι ενδεείς. Έστω ότι το 2018 έκαστος σύζυγος ενός νοικοκυριού εισέπραττε από μια ιδιωτική επιχείρηση μηνιαίως τον κατώτατο μισθό των 650 ευρώ, που σημαίνει ότι το συνολικό ετήσιο εισόδημά του ανερχόταν σε 9.100 ευρώ.

Δηλαδή, οι δύο σύζυγοι μαζί με τα δώρα Χριστουγέννων-Πάσχα και το επίδομα αδείας συγκεντρώνουν ετησίως εισόδημα 18.200 ευρώ. Δοθέντος ότι ο αναλογούν άμεσος φόρος στα 9.100 ήταν 1.638 €, προκύπτει ότι το 2018 το συνολικό καθαρό ετήσιο εισόδημα του νοικοκυριού προσδιοριζόταν σε 16.652 ευρώ, ήτοι 1.380,2 ευρώ το μήνα.

Τα φορολογούμενα νοικοκυριά που το έτος 2019 δήλωσαν καθαρό εισόδημα μικρότερο των 16.652 ευρώ εκτιμώνται σε 5.270.000. Δηλαδή, στην Ελλάδα της προπαγάνδας και της πλύσης εγκεφάλου των πολιτών, το 81,5% του συνολικού αριθμού των φορολογούμενων νοικοκυριών (υπόχρεος και σύζυγος), που το 2018 αμείβονταν με βάση τον κατώτατο μισθό, είχαν καθαρό ετήσιο εισόδημα χαμηλότερο των 16.652 ευρώ!

Εκεί κατάντησαν την Ελλάδα οι αδίστακτες και ατελέσφορες μνημονιακές πολιτικές. Τα Μνημόνια αφάνισαν τη μεσαία τάξη, ρίχνοντας τους τίμιους Έλληνες στο βάραθρο της φτώχειας και της ένδειας. Στη μνήμη μας έρχεται η ρήση του Ναπολέοντα Βοναπάρτη (1769-1821): “Ο πιο σίγουρος τρόπος για να μείνεις φτωχός είναι να είσαι τίμιος”.

Στην Ελλάδα της Μεταπολίτευσης έχουν σχηματοποιηθεί δύο κοινωνικά ταξικά στρώματα. Το πρώτο κοινωνικό στρώμα είναι αυτό της κλεπτοκρατίας, της έκνομης παραοικονομίας και των θεσιθήρων της κυβερνητικής-κρατικής-τραπεζικής εξουσίας που αντιπροσωπεύει περίπου το 10% των νοικοκυριών.

Το δεύτερο κοινωνικό στρώμα είναι ευρύτατο και στα ενδότερά του συναθροίζονται οι κοινωνικές τάξεις της ένδειας και του βιοπορισμού, που εκτιμάται ότι αντιπροσωπεύουν το 90% των Ελληνικών νοικοκυριών. Σε αυτό το εκτενές κοινωνικό στρώμα συμπεριλαμβάνονται τα υποζύγια της ελληνικής οικονομίας, δηλαδή μισθωτοί, συνταξιούχοι, τίμιοι ελεύθεροι επαγγελματίες και έντιμοι επιχειρηματίες, οι οποίοι κουβαλάνε στις πλάτες τους τα φορολογικά βάρη.

Με την ανάλυση των στοιχείων του πίνακα αποδείξαμε ότι η μεσαία τάξη στην Ελλάδα έχει αφανιστεί και το μεγαλύτερο μέρος των πολιτών με δυσκολία καλύπτει τις τρέχουσες βιοποριστικές ανάγκες. Με τα επίσημα στοιχεία της ΑΑΔΕ είναι αδύνατον να προσδιοριστεί το εύρος του εισοδηματικού κλιμακίου της μεσαίας τάξης. Με εισοδηματικά κριτήρια, η μεσαία τάξη είναι απροσδιόριστη. Τα μνημόνια έστησαν τη μεσαία τάξη στο εκτελεστικό απόσπασμα.

 

---

 

Ο Γεώργιος Α. Βάμβουκας είναι καθηγητής του Οικονομικού Πανεπιστημίου Αθηνών (πρώην ΑΣΟΕΕ)