Η Τουρκία δεν θέλει να της βάζουν όρους για να στηρίξει την άμυνα… της Ευρώπης
20/11/2026
Η Άγκυρα είναι έτοιμη να διευκολύνει τη διοργάνωση διαπραγματεύσεων με τη συμμετοχή της Ρωσίας και της Ευρώπης, εφόσον λάβει σχετικά αιτήματα από τα εμπλεκόμενα μέρη, δήλωσε σήμερα εκπρόσωπος της τουρκικής Προεδρίας. Παράλληλα η Άγκυρα “έχωσε” σε σχετική συνδιάσκεψη στις Βρυξέλλες προ τριημέρου και όλες τις τουρκόφωνες χώρες της Κεντρικής Ασίας, ενώ τόνισε ότι η ΕΕ δεν πρέπει να θέτει προϋποθέσεις για την «απαραίτητη συμμετοχή της Τουρκίας στην άμυνα της Ευρώπης».
Στην διάσκεψη των Βρυξελλών, που είχε μεταξύ άλλων ως στόχο και την ενεργειακή αποκοπή της Ρωσίας, ο υπουργός Εξωτερικών της Τουρκίας δήλωσε ότι η χώρα του καταθέτει παράλληλα τις προτάσεις της «για τη διαμόρφωση μιας νέας αρχιτεκτονικής ευρωπαϊκής ασφάλειας» τονίζοντας ότι η συμμετοχή της Τουρκίας είναι απαραίτητη και ότι η Ευρώπη δεν πρέπει να θέτει όρους και προϋποθέσεις.
Ως προς το αμιγώς ουκρανικό ζήτημα η Τουρκία ζητεί να προσδιοριστεί η γραμμή επαφής για την κατάπαυση του πυρός, και με αοριστία ζητεί να επιλυθεί το ζήτημα του Ντονμπάς, να θεσπιστούν αμοιβαίες εγγυήσεις ασφαλείας για τις δύο πλευρές, να διευθετηθεί το ζήτημα των κυρώσεων και των παγωμένων ρωσικών περιουσιακών στοιχείων για την ανοικοδόμηση της Ουκρανίας και να ορισθεί επακριβώς η νέα αρχιτεκτονική ασφαλείας της Ευρώπης.
«Έχουμε σοβαρές προτάσεις επί του θέματος και τις παρουσιάζουμε στα εμπλεκόμενα μέρη», δήλωσε ο Φιντάν σε δημοσιογράφους στις Βρυξέλλες, με το τουρκικό Υπουργείο Εξωτερικών να δίνει στη δημοσιότητα βίντεο από τη δήλωσή του. Ο ίδιος σημείωσε ότι ο πρόεδρος της Τουρκίας, Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, «διαθέτει μεγάλη εμπειρία στο συγκεκριμένο ζήτημα».
Σύμφωνα με τον Τούρκο Υπουργό, οι παράμετροι της νέας αρχιτεκτονικής ευρωπαϊκής ασφάλειας απαιτούν ανοιχτή συζήτηση.
Οι “όροι” της Τουρκίας
Όπως δήλωσε ο Φιντάν σε συνέντευξή του στο πρακτορείο Anadolu, η ειρήνη μεταξύ Ρωσίας και Ουκρανίας δεν θα αφορά μόνο τις δύο χώρες, αλλά θα σημάνει και την ειρήνη μεταξύ Ευρώπης και Ρωσίας. Ως εκ τούτου, τόνισε ότι τα εμπλεκόμενα μέρη πρέπει να ξεπεράσουν τις γενικές διακηρύξεις και να ορίσουν με σαφήνεια τη νέα αρχιτεκτονική ασφαλείας.
Ανέφερε ως “αναπόσπαστο” το ρόλο της πατρίδας του και είπε ότι η ικανότητα της Ευρώπης να αποτρέπει απειλές και να επιτυγχάνει βιώσιμη ασφάλεια εξαρτάται άμεσα από τη συμμετοχή της Άγκυρας, ζητώντας από την ΕΕ να αντιμετωπίζει την Τουρκία ως ισότιμο εταίρο και συνδιαμορφωτή πολιτικών, «μακριά από λογικές αιρεσιμότητας (conditionality) και προϋποθέσεις».
Η “οδοί” που συμφέρουν την Τουρκία
Παράλληλα η Τουρκία προτείνει την διασύνδεση που την συμφέρει άμεσα, όπως τον ενεργειακό τον Μεσαίο Διάδρομος, την Οδό Ανάπτυξης του Ιράκ και την Πρωτοβουλία των Τριών Θαλασσών, με το ευρωπαϊκό σχέδιο Global Gateway, καθώς και την επανεκκίνηση των διαλόγων υψηλού επιπέδου ΕΕ-Τουρκίας για τις μεταφορές και την ενέργεια.
Ο Μεσαίος Διάδρομος ή Middle Corridor “βγάζει από τη μέση” τη Ρωσία, διασχίζοντας την κεντρική Ασία μέχρι την Τουρκία. Η Οδός Ανάπτυξης του Ιράκ (Iraq Development Road) είναι ένα φιλόδοξο έργο μεταφορών ύψους περίπου 17 δισεκατομμυρίων δολαρίων, το οποίο προωθούν από κοινού το Ιράκ, η Τουρκία, το Κατάρ και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα για δίκτυο αυτοκινητοδρόμων και σιδηροδρόμων μήκους 1.200 χιλιομέτρων, που θα ξεκινά από το τον Περσικό Κόλπο (νότιο Ιράκ), θα διασχίζει όλο το Ιράκ προς βορρά και θα μπαίνει στην Τουρκία, συνδέοντας έτσι τη Μέση Ανατολή με την Ευρώπη.
Αυτή ο διαδρομή λειτουργεί ανταγωνιστικά προς τη Διώρυγα του Σουέζ (δηλαδή την Αίγυπτο), αλλά και προς τον διάδρομο IMEC (που σχεδιάστηκε να περάσει από Ισραήλ και Ελλάδα).
Η Πρωτοβουλία των Τριών Θαλασσών (Three Seas Initiative – 3SI) είναι πλατφόρμα συνεργασίας 13 χωρών της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης, ανάμεσα στη Βαλτική, την Αδριατική και τη Μαύρη Θάλασσα (μεταξύ των οποίων και η Ελλάδα, που εντάχθηκε το 2023, καθώς και η Πολωνία, η Ρουμανία, η Βουλγαρία κ.ά.). Στόχος είναι η ανάπτυξη υποδομών στον άξονα Βορρά-Νότου της Ανατολικής Ευρώπης, ουσιαστικά στοχεύοντας στην κάθετη μείωση των ενεργειακών εξαγωγών της Ρωσίας.
Η Τουρκία, όπως και οι ΗΠΑ, η Γερμανία και η ΕΕ, συμμετέχει ως στρατηγικός εταίρος, καθώς τα δίκτυα της Μαύρης Θάλασσας (Ρουμανία, Βουλγαρία) συνδέονται άμεσα με τα τουρκικά λιμάνια και αγωγούς.
Το Global Gateway (Παγκόσμια Πύλη) είναι μεγάλη στρατηγική επενδύσεων της Ευρωπαϊκής Ένωσης, ύψους 300 δισεκατομμυρίων ευρώ (για την περίοδο 2021-2027), για την κατασκευή «έξυπνων, καθαρών και ασφαλών υποδομών σε όλο τον κόσμο». Αποτελεί την ευρωπαϊκή απάντηση στον κινεζικό «Νέο Δρόμο του Μεταξιού» (Belt and Road Initiative).
Όταν ο Τούρκος ΥΠΕΞ πρότεινε στις Βρυξέλλες τη διασύνδεση του Μεσαίου Διαδρόμου, της Οδού Ανάπτυξης και των Τριών Θαλασσών με το Global Gateway, ουσιαστικά ζήτησε ευρωπαϊκά κονδύλια και θεσμική στήριξη ώστε αυτά τα περιφερειακά έργα —στα οποία η Τουρκία έχει κεντρικό ρόλο— να ενταχθούν στον επίσημο επενδυτικό σχεδιασμό της ΕΕ.
Τι άλλα ζήτησε ο Φιντάν
Παράλληλα με τα ζητήματα ασφαλείας, ο Φιντάν έθεσε ως προτεραιότητες τον εκσυγχρονισμό της Τελωνειακής Ένωσης, τη συμμετοχή της Τουρκίας στην ευρωπαϊκή πρωτοβουλία «Made in EU» και την επιτάχυνση του διαλόγου για την απελευθέρωση της βίζας για τους Τούρκους πολίτες.
Στη Υπουργική Συνάντηση Διαπεριφερειακής Ασφάλειας και Συνδεσιμότητας που πραγματοποιήθηκε στις Βρυξέλλες, στην οποία έλαβε μέρος και ο Χακάν Φιντάν, συμμετείχαν στην μεν πρώτη συνεδρίαση (Ασφάλεια στη Μαύρη Θάλασσα) εκτός από τα κράτη-μέλη της ΕΕ και την Τουρκία, εκπρόσωποι από τις χώρες της Μαύρης Θάλασσας και του Νοτίου Καυκάσου: Αζερμπαϊτζάν, Αρμενία, Μολδαβία και Ουκρανία. Η Γεωργία απείχε από τη συνάντηση, επειδή είχε καθαρά αντιρωσικό χαρακτήρα.
Στη δεύτερη συνεδρίαση (Διαπεριφερειακή Συνδεσιμότητα) στις συνομιλίες προστέθηκαν και άλλες πέντε χώρες της Κεντρικής Ασίας: Καζακστάν, Κιργιστάν, Ουζμπεκιστάν, Τατζικιστάν και Τουρκμενιστάν.
Η συνάντηση διοργανώθηκε με πρωτοβουλία της ΕΕ (υπό την Ύπατη Εκπρόσωπο Κάγια Κάλας και τους Επιτρόπους Μάρτα Κος και Γιόζεφ Σίκελα) και έφερε στο ίδιο τραπέζι τα κράτη-μέλη της Ένωσης, την Τουρκία και τις προαναφερθείσες εννέα χώρες για να συντονίσουν θέματα ασφάλειας και την ανάπτυξη του «Μεσαίου Διαδρόμου» (Middle Corridor).





