Τέμπη: Ξαναρχίζει από το μηδέν η δίκη για τα βίντεο της εμπορικής αμαξοστοιχίας

Η δίκη για τα βίντεο και ειδικά για την διαχείριση του βιντεοληπτικού υλικού της εμπορικής αμαξοστοιχίας στα Τέμπη (την μη προσκόμιση των βίντεο από τον εμπορευματικό σταθμό Θεσσαλονίκης) άρχισε πέρσι το Νοέμβριο αλλά δεν προχώρησε καθόλου επί της ουσίας, καθώς τίθενται εξαρχής διαρκώς αιτήματα αναβολής και γίνονται συνεχώς διακοπές. Δεν έχει εξεταστεί ούτε ένας μάρτυρας.

Αν και η δίκη ξανάρχισε, υποβλήθηκε νέο αίτημα από την υπεράσπιση των κατηγορημένων να εξαιρεθούν οι συγγενείς ως “πολιτική αγωγή” ή “υποστήριξη της κατηγορίας”. Το θέμα αυτή τη στιγμή εξετάζεται και σημειώθηκε ένταση, καθώς αντέδρασαν πολλοί συγγενείς που εκτιμούν νομικά οτι υπέστησαν βλάβη από την απόκρυψη του βιντεο και κατά συνέπεια νομιμοποιούνται να παρίστανται. Εκκρεμεί η δικαστική απόφαση επ΄αυτού.

Οι βασικοί μάρτυρες του κατηγορητηρίου είναι τρεις, οι δύο δικαστικοί πραγματογνώμονες της βασικής δίκης για τη σύγκρουση και ο πρόεδρος της Ελληνικής Λύσης Κυριάκος Βελόπουλος, αλλά σύμφωνα με το larissanet αναμένεται να  προταθούν και άλλοι από την πλευρά της υποστήριξης της κατηγορίας και της υπεράσπισης.

Το ιστορικό

Ο ειδικός εφέτης ανακριτής, Σωτήρης Μπακαΐμης, είχε ζητήσει από τον ΟΣΕ να του αποστείλει βιντεοληπτικό υλικό από τον εμπορευματικό σταθμό Θεσσαλονίκης, προκειμένου να ελεγχθεί το φορτίο της εμπορικής αμαξοστοιχίας 63503.

Το βιντεοληπτικό υλικό είχε ζητηθεί στο πλαίσιο της διερεύνησης του ενδεχομένου μεταφοράς παράνομου φορτίου από την εμπορική αμαξοστοιχία, ζήτημα που συνδέθηκε με την εκδήλωση της φωτιάς μετά τη σύγκρουση. Η φωτιά είχε ως αποτέλεσμα να χάσουν τη ζωή τους επιβάτες, οι οποίοι φέρεται να είχαν επιβιώσει από την αρχική σύγκρουση.

Ωστόσο, ο ΟΣΕ απέστειλε στον εφέτη ανακριτή βίντεο από τον επιβατικό σταθμό της Θεσσαλονίκης και όχι από τον εμπορευματικό σταθμό, από τον οποίο είχε ζητηθεί το υλικό.

Στο πλαίσιο της δίκης που αναβλήθηκε είχε κατασχεθεί ψηφιακό υλικό σχετικό με το δυστύχημα από τις συσκευές των δικαστικών πραγματογνωμόνων της κύριας δίκης οι οποίοι είναι και μάρτυρες στη δίκη για τα βίντεο. Κάποια αντίγραφα αυτού του υλικού δόθηκαν μετά από αίτημα και σε συνηγόρους που δήλωσαν παράσταση προς υποστήριξη της κατηγορίας στη συγκεκριμένη δίκη.

Για την υπόθεση έχουν παραπεμφθεί τρία πρόσωπα. Πρόκειται για τον Νικόλαο Τσαντσαράκη, εκπρόσωπο της ιδιωτικής εταιρείας φύλαξης Interstar, ο οποίος αντιμετωπίζει τις κατηγορίες της υπεξαγωγής εγγράφου κατ’ εξακολούθηση και της απείθειας, τον πρώην διευθύνοντα σύμβουλο του ΟΣΕ, Παναγιώτη Τερεζάκη, ο οποίος κατηγορείται για ηθική αυτουργία σε υπεξαγωγή εγγράφου κατ’ εξακολούθηση και ηθική αυτουργία σε απείθεια, καθώς και τον πρώην πρόεδρο του ΟΣΕ, Σπύρο Πατέρα, ο οποίος παραπέμπεται για υπεξαγωγή εγγράφου.

Τι υποστηρίζουν οι κατηγορούμενοι

Υποστηρίζουν ότι τα σε έγγραφα που είχαν αποσταλεί κατά τη διάρκεια της ανάκρισης, η διοίκηση του ΟΣΕ είχε αναφέρει ότι τα βίντεο από τις κάμερες δεν διατηρήθηκαν, επικαλούμενη τους χρόνους αυτόματης επανεγγραφής (κυκλικής διαγραφής) των καταγραφικών συστημάτων λόγω παρέλευσης μεγάλου χρονικού διαστήματος μέχρι να ζητηθούν τα συγκεκριμένα πλάνα.

Από την πλευρά της διοίκησης του ΟΣΕ έχει προβληθεί ο ισχυρισμός ότι τη φυσική και τεχνική διαχείριση των καμερών και των καταγραφικών μηχανημάτων του σιδηροδρομικού δικτύου την είχε αποκλειστικά η ανάδοχος εταιρεία φύλαξης (Interstar Security) και όχι οι υπάλληλοι του Οργανισμού.

Απορρίπτουν κάθε πρόθεση συγκάλυψης ή παραπλάνησης του εφέτη ανακριτή, υποστηρίζοντας ότι η αρχική αποστολή υλικού από τον επιβατικό σταθμό Θεσσαλονίκης αντί του εμπορευματικού οφειλόταν σε παρανόηση των αιτημάτων. Για τα βίντεο που προσκομίστηκαν εκ των υστέρων από την εταιρεία φύλαξης επιμένουν ότι είναι απολύτως γνήσια και χωρίς παραποίηση.

Τα βίντεο από τον Εμπορευματικό Σταθμό Θεσσαλονίκης ζητήθηκαν για πρώτη φορά ρητά από τον εφέτη ανακριτή στις 12 Μαΐου 2023, δηλαδή περίπου δυόμισι μήνες μετά το δυστύχημα.
Το χρονολόγιο των αιτημάτων και των απαντήσεων της Interstar Security και του ΟΣΕ εξελίχθηκε σε διαδοχικά στάδια:
• Πρώτο ρητό αίτημα (12 Μαΐου 2023). Ο εφέτης ανακριτής, Σωτήρης Μπακαΐμης, ζήτησε επίσημα το βιντεοληπτικό υλικό από τη φόρτωση της εμπορικής αμαξοστοιχίας στον Εμπορευματικό Σταθμό Θεσσαλονίκης.
• Απάντηση και επανεγγραφή (Ιούνιος 2023). Τον Ιούνιο του 2023, η εταιρεία φύλαξης απάντησε ότι το υλικό από τις κάμερες του εμπορευματικού σταθμού δεν ήταν πλέον διαθέσιμο λόγω αυτόματης επανεγγραφής (κυκλικής διαγραφής) των σκληρών δίσκων, ενώ αρχικά παραδόθηκαν πλάνα από τον επιβατικό σταθμό Θεσσαλονίκης.
• Αίτημα για τη διαδρομή (Φθινόπωρο 2023). Επτά μήνες μετά την τραγωδία, ο ανακριτής ζήτησε βίντεο και από άλλα σημεία διέλευσης της εμπορικής αμαξοστοιχίας κατά μήκος της σιδηροδρομικής διαδρομής.
• Εκ των υστέρων ενημέρωση και παράδοση (Νοέμβριος 2024 – Φεβρουάριος 2025). Στις 22 Νοεμβρίου 2024, η Interstar Security ενημέρωσε για πρώτη φορά τον ανακριτή ότι υπήρχαν βίντεο της αμαξοστοιχίας από άλλα σημεία της διαδρομής. Στις 5 Φεβρουαρίου 2025, σχεδόν δύο χρόνια μετά το δυστύχημα, η εταιρεία παρέδωσε στον ανακριτή τρία βίντεο της εμπορικής αμαξοστοιχίας 63503 (από σήραγγες και σταθμούς διέλευσης), τα οποία φέρονται να είχαν ανακτηθεί ή αποθηκευτεί τον Μάρτιο του 2023.

Ακριβώς αυτό το χρονικό κενό ανάμεσα στο δυστύχημα (28 Φεβρουαρίου 2023), το αίτημα του ανακριτή (12 Μαΐου 2023) και την παράδοση ή μη προσκόμιση των αρχείων αποτελεί το κεντρικό επίδικο της δίκης στο Μονομελές Πλημμελειοδικείο Λάρισας.

Τα τρία βίντεο που παραδόθηκαν στον εφέτη ανακριτή τον Φεβρουάριο του 2025 δείχνουν τη διέλευση της εμπορικής αμαξοστοιχίας 63503 από σήραγγες της διαδρομής λίγα λεπτά πριν από τη σύγκρουση, χωρίς να διακρίνεται κάποιο αδήλωτο ή ύποπτο φορτίο στις ανοιχτές φορτάμαξες. Οι συγγενείς  θυμάτων απορρίπτουν την γνησιότητά τους. Παρά τα πορίσματα της ΕΛ.ΑΣ. και των δικαστικών πραγματογνωμόνων, μερίδα συγγενών θυμάτων και τεχνικών συμβούλων εξέφρασε επιφυλάξεις για τη χρονική στιγμή και τον τρόπο που βρέθηκαν τα αρχεία δύο χρόνια μετά, καθώς και για το γεγονός ότι η εξέταση έγινε σε αντίγραφα και όχι στους αρχικούς σκληρούς δίσκους.